சுபட்சன்: ஓய் விபட்சரே, வாரும். உம்மைக்கண்டு வெகு நாளாயிற்று! சுகமாயிருக்கிறீரா? விபட்சன்: சுபட்சரே, இந்தப் பொல்லாத படுபாவி மகன் காலத்திற் சுகம் எப்படியுண்டாகும்? சுபட்சன்: ஓ! ஓ! ‘பிள்ளையாரைப் பிடித சனி அரசமரத்தையுங் கூடப்பிடித்தது,’ என்பது போல, உமது முயற்சியின்மையைக் காலத்தின் மேலேற்றி அதற்குத் தோஷம் கற்பிக்கின்றீரோ! இது ‘கணக்கன் கணக்கறிவான்; தன் கணக்கைத் தான்றியான்,’ என்பதாயிருக்கின்றதே! காலமென்ன செய்யும்? விபட்சன்: கல்லும் தேங்காயுஞ் சந்தித்து போலப் பேசுகிறீரோ? சகலத்திற்கும் காலமே மூலம், அது முன்போல இல்லை; வரவரப் பேதிக்கின்றது. இதை நீர் ‘கத்தரிக்காய் சொத்தையென்றால், அரிவாள் மனைக்குற்றம்,’ என்பார் போல, முயற்சியின்மை என்கிறீர். சுபட்சன்: புத்திமானாயிருந்தும் யோசியாமல், ‘காலமானது பேதிக்கிறது, என்கிறீரே! இது, ‘மலடி மகப்பெற்றாள்,’ என்பது போலவும், எக்காலத்திலும் அசையாதிருக்கின்ற காரணதால் அசலமென்று பெயர் பெற்ற மலை அசைகின்றதென்பது போலவும் இருக்கின்றதே! என்ன நியாயத்தைக் கொண்டு அப்படிச் சொல்கிறீர்? விபட்சன்: ‘கைப்புண்ணுக்குக் கண்ணாடி வேண்டுமா?’ அது கணம், விநாடி, நாழிகை, முகூர்த்தம், ஜாமம், பகல், இரவு, நாள், வாரம், பக்ஷம், மாதம், இருது, அயனம், வருஷம், வியாழவட்டம், யுகம், கற்பம் முதலானவைகளாய்ப் பேதித்து நிகழ்வதைப்பற்றிச் சொல்லவேண்டியிருக்கின்றது. சுபட்சன்: கணம் முதலாகிய பகுப்பாய் நிகழ்வது சகஜமே; அப்பகுப்பும் தொன்றுதொட்டு அவ்வாறு ஒரு தன்மையாய் நிகழ்வதன்றிச் சிலமுறை குறைந்தும் அதிகரித்தும் ஒன்று மற்றொன்றாக மாறியும் நிகழ்வதன்றே? அங்ஙனமாக அது பேதிக்கிறதென்பது ‘மூக்கு மயிர் பிடுங்கி ஆள் பாரம் குறைந்தது,’ என்பது போல இருக்கின்றதே! விபட்சன்: ஒருவித்து முளைத்துக் கிளைத்துத் தழைத்துப் பூத்துக் காய்த்து நசிப்பது ஏககாலத்திலேயா? அதற்குரிய பருவம் வாய்த்தாலல்லது அப்படியாகாதே! மேலும், அரும்பு, பூ, பிஞ்சு, காய், பழம் முதலானவைகளில் ஒன்றன் குணம் மற்றொன்றுக்கில்லையே! இவ்விகற்பமெல்லாம் காலத்தினாலேதானே அவைகளுக்குண்டாகின்றன? இவ்வாறு சகலமும் ‘சர்வசிய காரணங் கால,’ என்கிற காலப் பிரமவாதப்படி வெவ்வேறாகிய காலமே காரணமாகப் படிப்படியாய் உற்பத்தி விர்த்தி நிவர்த்தியாகின்றதனால், காலம் பேதிக்கின்றதென்பதற்கு ஆடங்கமென்ன?