ஊக்கம் உடையவர்தம் உயர்வு நீர் நிலையின் நீர் அளவைப் பொறுத்து அங்கு மலரும் நீர்ப்பூக்களின் நாளங்களின் நீட்சி (தண்டுகளின் நீளம்) அமையும். அதுபோல, மக்கள்தம் ஊக்கத்தின் அளவினதாம் அவர்தம் உயர்ச்சி. எவ்வளவு அழகான உவமை. வெள்ளம் வரும்போது நீர் எந்த அளவு உயர்கின்றதோ அந்த அளவு நீரில் பூக்கும் பூக்களின் தண்டின் நீளமும் உயர்ந்து நீளுமாம். அதுபோல, ஊக்கம் உடையவனின் ஊக்கமானது (மன எழுச்சியானது) எந்த அளவிற்கு உயர்ந்து உள்ளதோ, அந்த அளவு அவனுக்கு உயர்வும் உண்டு என்கின்றார். நினைப்பவற்றை எல்லாம் உயர்வாகவே நினைக்க! அந்த நினைவானது நிறைவேறாமல் போனாலும், அந்த உயர்ந்த நினைவானது தவறாத (தள்ளாத) தன்மையைக் கொண்டுவிளங்கும். முயற்சிக்கு எடுத்துக்காட்டாகக் களிற்றினை (களிறு=ஆண்யானை) கூறுகின்றார் முப்பால் முனிவர் திருவள்ளுவர். ஒரு களிறானது -ஆண்யானையானது- கட்டான அம்புகள் பாய்ந்து புண்பட்டு நின்றாலும், தளராது போர்க்களத்தில் தன் பெருமையை நிலைநிறுத்தும். அதுபோல, ஊக்கமுடையவர்கள் தாம் செய்யும் முயற்சிக்குச் சிதைவு வந்தாலும் தளராமல் தம் பெருமையை நிலைநிறுத்துவர். ஊக்கம் இல்லாதவர்கள், இந்த உலகத்தார் எவரிலும் யாம் பிறருக்குக் கொடுக்கின்ற வள்ளல் தன்மை உடையவர் எனும் பெருமையினைப் பெறார் என்பதாம். (அதாவது, ஒருவன் வள்ளலாக, பிறருக்குக் கொடுப்பவராக இருக்கவேண்டுமானால் செல்வம் வேண்டும், அது ஊக்கம் உடையவனிடம்தான் இருக்கும், ஊக்கம் இல்லாத சோம்பேறி இடம் செல்வம் இருக்காது. செல்வம் இல்லாதவன் பிறருக்கு எப்படிக் கொடுக்க முடியும்? எனவே, ஒருவன் சிறந்த வள்ளல் தன்மை உடையவனாய் இருந்து புகழ்பெறவேண்டுமானால் ஊக்கம் தேவை என்றுகூறுகிறார்). இதனைப் பரிமேலழகர், “ஊக்கம் இல்லையாகவே, முயற்சி, பொருள், கொடை, செருக்கு இவை முறையே இலவாம்” என்று அழகுபட இதனை மேலும் விளக்குவார். (கொடை - பிறருக்குக் கொடுத்தல், செருக்கு அதனால் வரும் பெருமிதம்). ஊக்கம் இல்லாதவர்தம் இழிவினைப் 'பிறிது மொழிதல் அணி' என்னும் 'ஒட்டணி' அலங்காரத்தில் சுவைபட விளக்குகின்றார் பொய்யாமொழியாராகிய வள்ளுவப் பெருந்தகை.