Ba Lan
Ba Lan (tiếng Ba Lan: "Polska"), tên chính thức là Cộng hòa Ba Lan (tiếng Ba Lan: "Rzeczpospolita Polska"), là một quốc gia có chủ quyền ở Trung Âu, tiếp giáp với các nước Đức, Slovakia, Cộng hòa Séc, Ukraina, Belarus, Litva, Nga và biển Baltic; diện tích 312.696 km², dân số 38,5 triệu (2020) gần như thuần chủng người Ba Lan, đa phần (95%) theo đạo Công giáo Rôma được truyền bá vào đây khi nhà nước Ba Lan đầu tiên hình thành vào thế kỷ thứ X. Lãnh thổ Ba Lan trong lịch sử có nhiều thay đổi, biên giới hiện nay có từ sau Chiến tranh thế giới thứ hai theo Thoả thuận Yalta.

Quốc gia Ba Lan được thành lập từ hơn 1.000 năm trước và đạt tới thời kỳ hoàng kim ở gần cuối thế kỷ XVI dưới thời Triều đại Jagiellonia, khi Ba Lan là một trong những nước lớn nhất, giàu nhất và mạnh nhất Châu Âu. Năm 1791, hạ viện của Khối thịnh vượng chung Ba Lan-Litva chấp nhận Hiến pháp mùng 3 tháng 5, hiến pháp hiện đại đầu tiên của châu Âu và thứ hai trên thế giới sau Hiến pháp Hoa Kỳ. Ngay sau đó, nước này dừng tồn tại sau khi bị phân chia bởi các nước láng giềng là Nga, Áo và Phổ. Ba Lan giành lại độc lập năm 1918 sau Chiến tranh thế giới thứ nhất với tư cách Nền Cộng hoà Ba Lan thứ hai. Sau Chiến tranh thế giới thứ hai nước này trở thành một quốc gia vệ tinh đi theo chủ nghĩa cộng sản của Liên bang xô viết với cái tên Cộng hòa Nhân dân Ba Lan. Năm 1989 cuộc bầu cử bán tự do đầu tiên tại Ba Lan thời hậu chiến đã chấm dứt cuộc đấu tranh giành tự do của Công đoàn Đoàn Kết ("Solidarność") khi phong trào này đánh bại những người cầm quyền cộng sản. Nền Cộng hoà Ba Lan thứ ba hiện tại đã được thành lập vài năm sau khi một hiến pháp mới ra đời năm 1997. Năm 1999 gia nhập NATO, và năm 2004 tham gia vào Liên minh châu Âu.

Ba Lan là một cường quốc trong khu vực Trung Âu. Nền kinh tế Ba Lan là nền kinh tế lớn thứ sáu trong EU tính theo GDP (PPP) và là một trong những nền kinh tế năng động nhất thế giới. Ba Lan nổi tiếng xuất khẩu các mặt hàng như máy móc, hàng dệt, hoá chất, khoáng sản, gỗ, sản phẩm về da và giấy. Đất nước này cũng đạt thứ hạng rất cao về Chỉ số phát triển con người. Ba Lan là một quốc gia có nền kinh tế phát triển, một trong những nền kinh tế thu nhập cao theo phân loại của Ngân hàng thế giới, với một mức sống rất cao, các bảng xếp hạng về chất lượng cuộc sống, an toàn công cộng, giáo dục và tự do kinh tế cũng xếp Ba Lan ở vị trí top đầu trong khu vực và trên thế giới. Bên cạnh một hệ thống giáo dục tiểu học và trung học rất phát triển, giáo dục đại học ở Ba Lan là hoàn toàn miễn phí, nhà nước cũng cung cấp một hệ thống an sinh xã hội rất hào phóng và một hệ thống chăm sóc sức khỏe phổ cập toàn dân. Ba Lan có tổng cộng 16 Di sản Thế giới được UNESCO công nhận, 15 trong số đó là các di sản văn hóa.
Q809
tiếng Ba Lan
Concept
Q3624078
quốc gia có chủ quyền
Concept
Q27509
Trung Âu
LOC
Q183
Đức
LOC
Q214
Slovakia
LOC
Q213
Cộng hòa Séc
LOC
Q212
Ukraina
LOC
Q184
Belarus
LOC
Q37
Litva
LOC
Q159
Nga
LOC
Q545
biển Baltic
LOC
người Ba Lan
UNK
Q9592
Công giáo Rôma
Concept
Q8052
thế kỷ thứ X
Concept
Q309
lịch sử
Concept
Q133346
biên giới
Concept
Q362
Chiến tranh thế giới thứ hai
EVE
Q161227
Thoả thuận Yalta
EVE
Q6256
Quốc gia
Concept
None
thời kỳ hoàng kim
UNK
Q194355
Triều đại Jagiellonia
MEDIA
Q46
Châu Âu
LOC
Q172107
Khối thịnh vượng chung Ba Lan-Litva
LOC
None
Hiến pháp mùng 3 tháng 5
UNK
Q11698
Hiến pháp Hoa Kỳ
ORG
Q152006
phân chia
LOC
Q159
Nga
LOC
Q40
Áo
LOC
Q38872
Phổ
LOC
Q361
Chiến tranh thế giới thứ nhất
EVE
Q207272
Cộng hoà Ba Lan thứ hai
LOC
Q362
Chiến tranh thế giới thứ hai
EVE
Q325261
quốc gia vệ tinh
Concept
Q6186
chủ nghĩa cộng sản
Concept
Q15180
Liên bang xô viết
LOC
Q211274
Cộng hòa Nhân dân Ba Lan
LOC
Q40231
bầu cử
Concept
Q1003
Công đoàn Đoàn Kết
ORG
None
hiến pháp mới
UNK
Q7184
NATO
Concept
Q458
Liên minh châu Âu
ORG
Q1345203
cường quốc
Concept
Q27509
Trung Âu
LOC
Q458
EU
ORG
Q12638
GDP
Concept
Q82135
PPP
Concept
Q38994
Chỉ số phát triển con người
MISC
Q132453
nền kinh tế phát triển
Concept
Q7164
Ngân hàng thế giới
Concept
Q322996
tự do kinh tế
Concept
Q2483208
an sinh xã hội
UNK
Q945996
Di sản Thế giới
Concept
Q7809
UNESCO
Concept
Q210272
di sản văn hóa
Concept
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
Q36
Ba Lan
LOC
+312.696^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
312.696
NUMBER
+38.5^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
38,5
NUMBER
+2020^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
2020
NUMBER
+95^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
95
NUMBER
+1.000^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1.000
NUMBER
+1791^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1791
NUMBER
+3^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
3
NUMBER
+5^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
5
NUMBER
+1918^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1918
NUMBER
+1989^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1989
NUMBER
+1997^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1997
NUMBER
+1999^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1999
NUMBER
+2004^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
2004
NUMBER
+16^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
16
NUMBER
+15^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
15
NUMBER
official language
instance of
part of
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
instance of
continent
different from
member of
member of
part of
member of
member of
country
country
country
country
country
country
country
part of
part of
part of
part of
part of
part of
part of
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
language used
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
basin country
basin country
basin country
basin country
basin country
basin country
basin country
official language
instance of
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
official language
instance of
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
official language
instance of
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
official language
instance of
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
official language
instance of
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
official language
instance of
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
instance of
continent
different from