Αδιαβηνή
Το Βασίλειο της Αδιαβηνής περίπου το 37 μ.Χ. κατά τη βασιλεία του [[Ιζάτης Β'|Ιζάτη Β']]
Η Αδιαβηνή ( ' ή ', περσικά: "Nodshēragān", αρμενικά: Նոր Շիրական, "Nor Shirakan") ήταν ένα αρχαίο βασίλειο στη βόρεια Μεσοποταμία, που αντιστοιχεί στο βορειοδυτικό τμήμα της αρχαίας Ασσυρίας. 

Το μέγεθος του βασιλείου διέφερε με την πάροδο του χρόνου. Αρχικά περιλάμβανε μια περιοχή μεταξύ των ποταμών Ζαμπ, τελικά απέκτησε τον έλεγχο της Νινευή και ξεκινώντας τουλάχιστον με την εξουσία του Μονόβαζου Α' (τέλη του 1ου αιώνα π.Χ.), η Κορδυηνή έγινε εξάρτηση της Αδιαβηνής. Έφτασε στο ζενίθ της υπό τον Ιζάτη Β', ο οποίος χορήγησε την περιοχή της Νίσιβης από τον Πάρθο βασιλιά Αρτάβανο Β' ως ανταμοιβή για τη βοήθεια των Πάρθων να ανακτήσει το θρόνο του. Τα ανατολικά σύνορα της Αδιαβηνής σταμάτησαν στα όρη Ζάγρος, δίπλα στην περιοχή των Μήδων. Η Άρβηλα χρησίμευσε ως πρωτεύουσα της Αδιαβηνής.

Ο σχηματισμός του βασιλείου είναι ασαφής. Η πρώτη περίπτωση ενός καταγεγραμμένου ηγεμόνα της Αδιαβηνής είναι το 69 π.Χ., όταν ένας ανώνυμος βασιλιάς της Αδιαβηνής στη μάχη της Τιγρανόκερτα ως σύμμαχος του Αρμένιου βασιλιά Τιγράνη του Μεγάλου. Ωστόσο, τα νομίσματα συνεπάγονται την εγκαθίδρυση ενός βασιλείου στην Αδιαβηνή γύρω στο 164 π.Χ., μετά την αποσύνθεση της ελληνικής εξουσίας των Σελευκιδών στην Εγγύς Ανατολή. Η Αδιαβηνή καταλήφθηκε από τον Πάρθο βασιλιά Μιθριδάτη Α' και τουλάχιστον από τη βασιλεία του Μιθριδάτη Β΄ χρησίμευσε ως αναπόσπαστο μέρος του παρθικού κόσμου. 

Οι Αδιαβηνοί ηγέτες μεταστράφηκαν στον Ιουδαϊσμό από τον παγανισμό τον 1ο αιώνα μ.Χ. Η βασίλισσα Έλενα της Αδιαβηνής (γνωστή σε εβραϊκές πηγές ως "Ελένη Χαμάλκα") μετακόμισε στην Ιερουσαλήμ, όπου έχτισε ανάκτορα για την ίδια και τους γιους της στο βόρειο τμήμα της πόλης του Δαβίδ, νότια του Όρους του Ναού, και βοήθησαν τους Εβραίους στον πόλεμο τους με τη Ρώμη. Σύμφωνα με το Ταλμούδ, τόσο η Έλενα όσο και ο Μονόβαζος δώρισαν μεγάλα κεφάλαια για τον Ναό της Ιερουσαλήμ. Μετά το 115 μ.Χ., δεν υπάρχουν ιστορικά βασιλικά ίχνη στην Αδιαβηνή.

Οι Πάρθοι ανατράπηκαν από την Αυτοκρατορία των Σασσανιδών το 224, οι οποίοι κατά τη στιγμή του Σαπώρη Α' είχαν καθιερώσει την εξουσία τους στην Αδιαβηνή. Ο Αρδασίρ Β' είναι η τελευταία φυσιογνωμία, που καταγράφηκε ως βασιλιάς της Αδιαβηνής.
Το Βασίλειο της Αδιαβηνής περίπου το 37 μ.Χ. κατά τη βασιλεία του [[Ιζάτης Β'|Ιζάτη Β']]
UNK
Q8785
αρμενικά
Concept
Q7269
βασίλειο
Concept
Q11767
Μεσοποταμία
LOC
Q41137
Ασσυρίας
LOC
Q5680
Νινευή
LOC
None
Κορδυηνή
UNK
Q1553052
Νίσιβης
LOC
Q1986139
Πάρθο
LOC
Q345134
Αρτάβανο Β'
PER
Q167021
στα όρη Ζάγρος
LOC
Q3853673
Μήδων
LOC
Q132754
Άρβηλα
LOC
Q720583
Τιγρανόκερτα
LOC
Q201303
Τιγράνη του Μεγάλου
PER
Q93180
Σελευκιδών
LOC
Q48214
Εγγύς Ανατολή
LOC
Q312442
Μιθριδάτη Α'
PER
Q297763
Μιθριδάτη Β΄
PER
Q9268
Ιουδαϊσμό
Concept
Q29536
παγανισμό
Concept
Q2655769
Έλενα της Αδιαβηνής
PER
Q1218
Ιερουσαλήμ
LOC
Q1177750
πόλης του Δαβίδ
LOC
Q193163
Όρους του Ναού
LOC
Q202578
πόλεμο τους με τη Ρώμη
EVE
Q43290
Ταλμούδ
ORG
Q83891
Αυτοκρατορία των Σασσανιδών
LOC
Q191455
Σαπώρη Α'
PER
Q310311
Αρδασίρ Β'
PER
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
Q149747
Αδιαβηνή
LOC
+37^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
37
NUMBER
+1^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1
NUMBER
+69^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
69
NUMBER
+1^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1
NUMBER
capital
located in the administrative territorial entity
located in the administrative territorial entity
country of citizenship