Χόρας Παρνέλ Τατλ
Ο Χόρας Παρνέλ Τατλ ("Horace Parnell Tuttle", 17 Μαρτίου 1837 – 16 Αυγούστου 1923) ήταν ένας Αμερικανός αστρονόμος και πολεμιστής του Αμερικανικού Εμφύλιου Πολέμου. Ο μεγαλύτερος αδελφός του, ο Τσαρλς Γουέσλεϋ Τατλ (1829–1881), ήταν επίσης αστρονόμος.

Ο Χόρας Παρνέλ Τατλ γεννήθηκε στο Νιούφηλντ του Μέιν. Οι γονείς του ήταν ο Μόουζες Τατλ και η Μαίρη Μέροου. Το 1845 η μητέρα του απεβίωσε και 4 χρόνια αργότερα ο πατέρας του πήρε ως σύζυγό του μία νέα γυναίκα και η οικογένεια μετακόμισε στο Κέμπριτζ, κοντά στη Βοστώνη. Ο αδελφός τού Χόρας, ο Τσαρλς, ήταν ερασιτέχνης αστρονόμος που κατασκεύασε δικό του τηλεσκόπιο και σε μία επίσκεψη στο Αστεροσκοπείο του Χάρβαρντ εντυπωσίασε τόσο πολύ τον διευθυντή του Γουίλιαμ Κραντς Μποντ, ώστε το 1850 τον προσέλαβε ως βοηθό παρατηρητή. Ωστόσο, η όραση του Τσαρλς άρχισε να χειροτερεύει και το 1854 αναγκάσθηκε να εγκαταλείψει την αστρονομική του σταδιοδρομία.

Ο Τσαρλς αντικαταστάθηκε στο αστεροσκοπείο από τον Χόρας, που είχε ως συνάδελφο βοηθό τον Έιζαφ Χωλ, προσληφθέντα την ίδια χρονική περίοδο. Ο Χόρας πήρε ένα μικρό τηλεσκόπιο (διαμέτρου 10 εκατοστών) με ευρύ πεδίο, ειδικό για την αναζήτηση κομητών, το οποίο έβγαζε στον εξώστη του θόλου του μεγάλου τηλεσκοπίου και περνούσε πολλές νύχτες αναζητώντας νέους κομήτες.

Πραγματικά, στη σταδιοδρομία του ο Χόρας Τατλ ανεκάλυψε πολυάριθμους κομήτες, μεταξύ των οποίων τον 55P/Τέμπελ-Τατλ (το ουράνιο σώμα που ευθύνεται για τη βροχή διαττόντων που είναι γνωστή ως «Λεοντίδες») το 1866, τον 109P/Σουίφτ-Τατλ (ευθύνεται για τη βροχή διαττόντων Περσείδες) το 1862, τον «Μέγα Κομήτη του 1860» (C/1860 III) και τον C/1859 G1 Tempel. Ο Τατλ ξανα-ανακάλυψε και τους περιοδικούς κομήτες 8P/Τατλ (είχε παρατηρηθεί και το 1790) και 41P/Τατλ-Τζιακομπίνι-Κρέζακ.

Το 1858 ο Χόρας Τατλ βραβεύθηκε με το Βραβείο Λαλάντ της Γαλλικής Ακαδημίας Επιστημών (για την ανακάλυψη τριών κομητών το ίδιο έτος, των 1858I, 1858III, and 1858VII), από κοινού με άλλους 5 αστρονόμους που είχαν ανακαλύψει κομήτες και αστεροειδείς.

Ασχολήθηκε περιστασιακά με εφαρμογές του Κώδικα Μορς και επινόησε μία μέθοδο για την αποστολή σημάτων σε μεγάλες αποστάσεις με «λάμψεις φωτός».

Τα ημερολόγια παρατηρήσεων του Τατλ της προπολεμικής περιόδου φυλάσσονται στη βιβλιοθήκη του Ναυτικό Αστεροσκοπείο των ΗΠΑ.

Με την έναρξη του Αμερικανικού Εμφύλιου Πολέμου, ο Χόρας Τατλ κατατάχθηκε στο Εθελοντικό Πεζικό της Μασαχουσέτης και υπηρέτησε στο Νιου Μπερν της Βόρειας Καρολίνας. Με παρέμβαση ωστόσο του πρώην προέδρου του Χάρβαρντ Έντουαρντ Έβερετ ο Τατλ μετατάχθηκε στο Πολεμικό Ναυτικό και υπηρέτησε ως λογιστής σε μερικά πλοία, ανάμεσα στα οποία το "USS Catskill", επί του οποίου συμμετείχε στον αποκλεισμό του λιμένα του Τσάρλεστον.

Συνέχισε να παρατηρεί τον ουρανό κατά τη διάρκεια του πολέμου, αναφέροντας την εμφάνιση του Κομήτη Τέμπελ το 1864 (Tempel 1864 II) από το κατάστρωμα του "Catskill". Μεταπολεμικώς, στάλθηκε στη Νότια Αμερική, την Ευρώπη και τον Ειρηνικό Ωκεανό, πραγματοποιώντας επιστημονικές παρατηρήσεις πάνω σε πλοία του πολεμικού ναυτικού.

Η πρώτη μεταπολεμική ανακάλυψη από τον Τατλ ήταν αυτή του Κομήτη 1866 I στο Ναυτικό Αστεροσκοπείο στις 5 Ιανουαρίου 1866. Επρόκειτο για τον γνωστό σήμερα ως 55P/Τέμπελ-Τατλ, και για τον δεύτερο μόλις κομήτη που ανακαλυπτόταν στην ιστορία του Ναυτικού Αστεροσκοπείου των ΗΠΑ. Το 1872 ο Τατλ υπηρέτησε στο ωκεανογραφικό "Lackawanna" στο Χονγκ Κονγκ. Απολύθηκε από το ναυτικό στις 3 Μαρτίου 1875.

Στο Πολεμικό Ναυτικό των ΗΠΑ υπηρέτησε και ένας άλλος αδελφός του Χόρας Τατλ, ο Φράνσις, ως ανθυπασπιστής και με καθήκοντα σημαιοφόρου, από το 1863 ως το 1870. Αργότερα, ως κυβερνήτης του πλοίου "Bear", ο Φράνσις Τατλ διατάχθηκε να διασώσει 14 φαλαινοθηρικά που είχαν παγιδευθεί στους πάγους έξω από το Ακρωτήριο Μπάροου της Αλάσκας το 1897.

Το 1875 ο Χόρας Τατλ διορίσθηκε στη γεωγραφική/γεωλογική υπηρεσία του Υπουργείου Εσωτερικών στη Ντακότα για να προσδιορίσει τα σύνορα των πολιτειών και να μετρήσει υψόμετρα κορυφών και γεωλογικών χαρακτηριστικών. Πέρασε τα επόμενα 5 χρόνια σε τέτοιες επισκοπήσεις συνόρων, στην Ντακότα, το Γουαϊόμινγκ, το Κολοράντο και τη Γιούτα, για λογαριασμό του General Land Office.

Το 1887 ο Τατλ παράγγειλε και έλαβε ένα ειδικά κατασκευασμένο για αυτόν τηλεσκόπιο 6,5 ιντσών (16,5 εκατοστών) για αναζήτηση κομητών από τον γνωστό τότε κατασκευαστή τηλεσκοπίων Τζων Μπρασήαρ. Το εγκατέστησε «στη μεταλλική στέγη του Ναυτικού Αστεροσκοπείου». Με αυτό πραγματοποίησε την τελευταία του ανακάλυψη κομήτη, αυτή του 1888V Μπάρναρντ.

Ο Τατλ συνέχισε να κατοικεί στην ευρύτερη περιοχή της Ουάσινγκτον και μετά τη συνταξιοδότησή του, μέχρι τον θάνατό του από «πνευμονικό οίδημα» σε ηλικία 86 ετών. Τον τελευταίο χρόνο της ζωής του ήταν αδύναμος και τυφλός μετά από μία πτώση τον Νοέμβριο του 1921. Θάφτηκε σε έναν ανώνυμο τάφο, του οποίου η θέση στο κοιμητήριο Όουκγουντ (στο Falls Church) είναι άγνωστη.

Εκτός από τους κομήτες, ο Τατλ ανεκάλυψε και δύο από τους πρώτους 100 αστεροειδείς: τον 66 Μάγια το 1861 και τον 73 Κλυτία το 1862.

* Ο αστεροειδής 5036 Τατλ (Tuttle), που ανακαλύφθηκε από Ιάπωνες αστρονόμους το 1991, ονομάσθηκε έτσι προς τιμή του Χόρας Π. Τατλ.
Q2419
17 Μαρτίου
Concept
Q7608
1837
TIME
Q2812
16 Αυγούστου
TIME
Q2169
1923
TIME
Q30
Αμερικανός
LOC
Q333
αστρονόμος
Concept
Q8676
Αμερικανικού Εμφύλιου Πολέμου
EVE
Q724
Μέιν
LOC
Q49111
Κέμπριτζ
LOC
Q560575
ερασιτέχνης αστρονόμος
Concept
Q4213
τηλεσκόπιο
Concept
Q637936
Αστεροσκοπείο του Χάρβαρντ
LOC
None
Γουίλιαμ Κραντς Μποντ
UNK
Q106559
Έιζαφ Χωλ
PER
Q3559
κομητών
Concept
Q549166
55P/Τέμπελ-Τατλ
CEL
Q105000
βροχή διαττόντων
Concept
Q189698
Λεοντίδες
TIME
Q126026
109P/Σουίφτ-Τατλ
CEL
Q173708
Περσείδες
DIS
None
8P/Τατλ
UNK
None
41P/Τατλ-Τζιακομπίνι-Κρέζακ
UNK
Q7684
1858
TIME
None
Βραβείο Λαλάντ
UNK
Q188771
Γαλλικής Ακαδημίας Επιστημών
ORG
Q79897
Κώδικα Μορς
Concept
None
Ναυτικό Αστεροσκοπείο των ΗΠΑ
UNK
Q29171
Πεζικό
Concept
Q434905
Έντουαρντ Έβερετ
PER
Q47716
Τσάρλεστον
LOC
Q391022
ωκεανογραφικό
Concept
Q8646
Χονγκ Κονγκ
LOC
Q2391
3 Μαρτίου
TIME
Q7764
1875
TIME
Q837643
ανθυπασπιστής
Concept
Q14595679
σημαιοφόρου
Concept
Q61
Ουάσινγκτον
LOC
Q3863
αστεροειδείς
Concept
Q107735
66 Μάγια
CEL
Q109904
73 Κλυτία
CEL
None
5036 Τατλ
UNK
Q376115
Χόρας Παρνέλ Τατλ
PER
Q376115
Χόρας Παρνέλ Τατλ
PER
1837-03-17T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
17 Μαρτίου 1837
DATE
1923-08-16T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
16 Αυγούστου 1923
DATE
1829-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1829
DATE
1881-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1881
DATE
1860-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1860
DATE
1859-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1859
DATE
1858-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1858
DATE
1858-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1858
DATE
1864-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1864
DATE
1866-01-05T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
5 Ιανουαρίου 1866
DATE
1875-03-03T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
3 Μαρτίου 1875
DATE
+1829^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1829
NUMBER
+1881^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1881
NUMBER
+4^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
4
NUMBER
+10^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
10
NUMBER
+55^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
55
NUMBER
+1860^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1860
NUMBER
+1859^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1859
NUMBER
+1^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1
NUMBER
+8^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
8
NUMBER
+41^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
41
NUMBER
+5^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
5
NUMBER
+55^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
55
NUMBER
+14^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
14
NUMBER
+5^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
5
NUMBER
+6.5^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
6,5
NUMBER
+16.5^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
16,5
NUMBER
+86^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
86
NUMBER
+66^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
66
NUMBER
+73^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
73
NUMBER
country of citizenship
field of work
date of birth
date of death
instance of
instance of
part of
point in time
point in time
instance of
instance of