Άρπυιες
Στην ελληνική μυθολογία οι Άρπυιες ήταν θηλυκά τέρατα, κόρες του Θαύμαντα και της Ωκεανίδας Ηλέκτρας και αδελφές της, αγγελιαφόρου των θεών, θεάς Ίριδας. Το συλλογικό αυτό όνομα ετυμολογείται από τις λέξεις "αρπαγή - άρπαξ - αρπάζω", γι' αυτό και η λέξη "«Ἃρπυιες»" παίρνει δασεία στο πολυτονικό σύστημα γραφής. Αποδιδόταν σε προσωποποιήσεις του θυελλώδους ανέμου. Ως Άρπυιες, ο μεν Όμηρος αναφέρει μόνο μια, την Ποδάργη (=ταχύπους), την οποία και θεωρεί μητέρα των ίππων του Αχιλλέα που τα απέκτησε με τον Ζέφυρο, ο δε Ησίοδος αναφέρει δύο: την Αελλώ και την Ωκυπέτη, στις οποίες αργότερα προστίθεται και η Κελαινώ. Πέραν όμως αυτών, αναφέρονται και άλλα ονόματα όπως: Αελλόπους, Νικοθόη, Ωκυθόη, Ωκυπόδη κ.λπ. Τα τέρατα αυτά είχαν τη μορφή πουλιών με κεφάλι γυναίκας και σε αντίθεση με την αδελφή τους Ίριδα αυτές θεωρούνταν αγγελιαφόροι του θεού Πλούτωνα.

Οι Άρπυιες σχετίζονταν ιδιαίτερα με τους θεούς των ανέμων Ζέφυρο και Βορέα. Ο Όμηρος ("Ιλιάδα" Π 148 κ.ε., Τ 400) αναφέρει ότι από την ένωση της Ποδάργης με τον Ζέφυρο γεννήθηκαν τα περίφημα για την ταχύτητά τους άλογα του Αχιλλέα, ο Ξάνθος και ο Βαλίος, καθώς και τα άλογα των Διοσκούρων, ο Φλογέας και ο Άρπαγος.

Οι Άρπυιες άρπαζαν τα παιδιά και τις ψυχές των ανθρώπων. Για τον λόγο αυτό τις απεικόνιζαν επάνω στους τάφους να κρατούν στα νύχια τους την ψυχή του νεκρού.

Ο Απολλώνιος ο Ρόδιος στα "Αργοναυτικά" του περιγράφει τις Άρπυιες ως τιμωρούς του Φινέα στη Βιθυνία της Θράκης. Ο μάντης Φινέας είχε τυφλωθεί από τον θεό Δία επειδή αποκάλυπτε τις προθέσεις του στους ανθρώπους, και επιπλέον ο Δίας του έστειλε τις Άρπυιες, που του άρπαζαν την τροφή ή τη λέρωναν με τις κουτσουλιές τους, ώστε ο Φινέας να είναι πάντα πεινασμένος. Από αυτό το βάσανο τον απάλλαξαν οι Αργοναύτες όταν πέρασαν από εκεί και σταμάτησαν για να τον συμβουλευθούν. Ο μάντης τους παρακάλεσε να τον ελευθερώσουν από τις Άρπυιες. Μόλις λοιπόν φάνηκαν τα ανθρωπόμορφα πουλιά, σηκώθηκαν μέσα από την ομάδα των Αργοναυτών ο Κάλαϊς και ο Ζήτης, οι φτερωτοί γιοι του Βορέα, τράβηξαν τα σπαθιά τους από τα θηκάρια και άρχισαν να τα καταδιώκουν στον αέρα. Το πεπρωμένο των δύο ηρώων απαιτούσε να πιάσουν οπωσδήποτε τις Άρπυιες, γιατί αλλιώς όφειλαν να πεθάνουν, και αντιστρόφως οι Άρπυιες θα πέθαιναν μόνο αν πιάνονταν από τον Κάλαϊ και τον Ζήτη. Τελικά έγινε κάποιο είδος συμβιβασμού: Μια εκδοχή αναφέρει ότι οι Άρπυιες κυνηγήθηκαν από τους δυο ήρωες μέχρι τις Στροφάδες. Εκεί, με τη μεσολάβηση της Ίριδας ως απεσταλμένης της θεάς Ήρας, γλίτωσαν τη ζωή τους αλλά υποσχέθηκαν να επιστρέψουν στη σπηλιά τους στη Δίκτυ της Κρήτης και να μην ενοχλήσουν ποτέ πια τον Φινέα. Μια άλλη παράδοση ισχυρίζεται ότι αυτή την υπόσχεση έδωσε στις Στροφάδες μόνο η Ωκυπέτη, ενώ η Αελλόπους συνέχισε την πτήση της ως την Πελοπόννησο, όπου πνίγηκε στον ποταμό Τίγρη, που από τότε ονομάσθηκε «Άρπυς».thumb|upright|250px|Άρπυια στο έργο του Ulisse Aldrovandi "Monstrorum Historia" (Μπολόνια 1642).|αριστεράΟι Άρπυιες μπορεί αρχικώς να ήταν προσωποποίηση κρητικής θεάς του θανάτου, που την απεικόνιζαν ως ανεμοστρόβιλο. Ανάμεσα στα «καθήκοντά» τους αναφέρεται και η φροντίδα να παραδίνουν στις Ερινύες όσους βαρύνονταν με εγκλήματα για να τιμωρηθούν.

Τις Άρπυιες μνημονεύουν, πλην του Απολλωνίου, οι Όμηρος (εκτός από την "Ιλιάδα" και στην "Οδύσσεια", υ 77-88), Ησίοδος ("Θεογονία" 265 κ.ε.), Απολλόδωρος ο Αθηναίος, Παυσανίας (10, 301), ο Βιργίλιος στην "Αινειάδα" (3, 225 κ.ε.) και ο Αντωνίνος Λιμπεράλης ("«Μεταμορφώσεις»", 29).
Q34726
ελληνική μυθολογία
Concept
Q326767
Θαύμαντα
PER
Q182406
Ωκεανίδας
Concept
Q1438693
Ηλέκτρας
MISC
Q184570
θεάς Ίριδας
MISC
Q35245
ετυμολογείται
Concept
Q1413616
δασεία
Concept
Q1475332
πολυτονικό σύστημα γραφής
Concept
Q6691
Όμηρος
PER
Q2723576
Ποδάργη
MISC
Q726
ίππων
Concept
Q41746
Αχιλλέα
MISC
Q467515
Ζέφυρο
Concept
Q44233
Ησίοδος
PER
Q3880762
Ωκυπέτη
Concept
Q1106094
Κελαινώ
UNK
Q5113
πουλιών
Concept
Q467
γυναίκας
Concept
Q184570
Ίριδα
MISC
Q41410
θεού Πλούτωνα
MISC
Q467515
Ζέφυρο
Concept
Q109220
Βορέα
MISC
Q6691
Όμηρος
PER
Q8275
Ιλιάδα
MEDIA
Q2723576
Ποδάργης
MISC
Q467515
Ζέφυρο
Concept
Q726
άλογα
Concept
Q41746
Αχιλλέα
MISC
Q16737401
Βαλίος
UNK
Q726
άλογα
Concept
Q190103
Διοσκούρων
MISC
Q9165
ψυχές
Concept
Q5
ανθρώπων
Concept
Q9165
ψυχή
Concept
Q192638
Απολλώνιος ο Ρόδιος
PER
Q641065
Φινέα
MISC
Q373189
Βιθυνία
LOC
Q41741
Θράκη
LOC
Q641065
Φινέας
MISC
Q34201
θεό Δία
MISC
Q5
ανθρώπους
Concept
Q34201
Δίας
MISC
Q641065
Φινέας
MISC
Q165510
Αργοναύτες
MEDIA
Q132987
ανθρωπόμορφα
Concept
Q893473
Κάλαϊς
Concept
Q4024302
Ζήτης
Concept
Q109220
Βορέα
MISC
Q12791
σπαθιά
Concept
Q893473
Κάλαϊ
Concept
Q4024302
Ζήτη
Concept
Q2165273
Στροφάδες
LOC
Q184570
Ίριδας
MISC
Q38012
θεάς Ήρας
MISC
Q26618397
Δίκτυ
UNK
Q34374
Κρήτη
LOC
Q641065
Φινέα
MISC
Q2165273
Στροφάδες
LOC
Q3880762
Ωκυπέτη
Concept
Q78967
Πελοπόννησο
LOC
Q4022
ποταμό
Concept
thumb|upright|250px|Άρπυια στο έργο του Ulisse Aldrovandi "Monstrorum Historia" (Μπολόνια 1642).|αριστερά
UNK
Q4
θανάτου
Concept
Q490600
ανεμοστρόβιλο
Concept
Q180262
Ερινύες
MISC
Q6691
Όμηρος
PER
Q8275
Ιλιάδα
MEDIA
Q35160
Οδύσσεια
ORG
Q44233
Ησίοδος
PER
Q156498
Θεογονία
MEDIA
Q205704
Απολλόδωρος ο Αθηναίος
PER
Q192931
Παυσανίας
PER
Q1398
Βιργίλιος
PER
Q60220
Αινειάδα
MEDIA
None
Αντωνίνος Λιμπεράλης
UNK
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
Q181360
Άρπυιες
Concept
+250^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
250
NUMBER
+77^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
77
NUMBER
-88^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-88
NUMBER
+29^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
29
NUMBER
worshipped by
child
child
spouse
child
spouse
instance of
child
unmarried partner
part of
unmarried partner
notable work
author
characters
unmarried partner
unmarried partner
notable work
notable work
author
author
notable work
author
notable work
author