Εθνικός Διχασμός
Ο Εθνικός Διχασμός (1915-1917) ήταν σειρά από εμφύλιες διαμάχες με ζητούμενο τη συμμετοχή της Ελλάδας στον Α' Παγκόσμιο Πόλεμο (1914-1918), οι οποίες διαίρεσαν (και γεωγραφικά) τη χώρα σε δύο αντίπαλες παρατάξεις που αντικατόπτριζαν τους αντιμαχόμενους συνασπισμούς του Πολέμου, και την οδήγησαν στο πλευρό της Τριπλής Συνεννόησης (Αντάντ), το 1917, σε κατάσταση μειωμένης εθνικής κυριαρχίας (αρμοστεία), με την ενότητα του έθνους (και για πρώτη φορά του στρατού) διασπασμένη για τα επόμενα 20 χρόνια.

Σε πρώτο επίπεδο οι συμπλεύσεις των δύο μεγάλων πρωταγωνιστών αυτής της περιόδου με τους πολεμικούς συνασπισμούς ήταν που επικαθόρισαν τη διένεξη. Από τη μία ο πρωθυπουργός Ελευθέριος Βενιζέλος με το κόμμα των Φιλελευθέρων πίστευε πως η Ελλάδα θα έπρεπε να συμμαχήσει με τους Συμμάχους της Αντάντ ώστε να διαφυλάξει την πρόσφατη επέκταση της χώρας στα πρώην οθωμανικά εδάφη, αλλά και για να της επιτρέψουν να διευρυνθεί μέσω θαλάσσης, καθώς μόνο αυτές οι χώρες διέθεταν σημαντικές ναυτικές δυνάμεις. Από την άλλη ο Βασιλιάς Κωνσταντίνος Α΄ και το φιλομοναρχικό Κόμμα Εθνικοφρόνων, του Δημητρίου Γούναρη, πρόκρινε την «ευμενή ουδετερότητα» προς την Αντάντ (αφού οι ακτές της Ελλάδας ήταν ευπρόσβλητες στο συμμαχικό ναυτικό), μια στάση που όμως ήταν βολική για τις Κεντρικές Δυνάμεις αφού δυσχέραινε το ναυτικό των αντιπάλων τους στο Αιγαίο και δεν επέτρεπε να ανοίξει το Μακεδονικό Μέτωπο για βοήθεια της συμμάχου της Ελλάδας, Σερβίας.

Σε πιο βαθύ επίπεδο, ο διχασμός ήταν μια εμφύλια αναμέτρηση ανάμεσα στην «Παλιά Ελλάδα» (σε ανίερη συμμαχία με τις ξένες μειονότητες των «Νέων Χωρών»), και στην πλειοψηφία των μέχρι χθες αλύτρωτων Ελλήνων των Νέων Χωρών, όπως θα αποτυπωθεί, και γεωγραφικά, ανάμεσα στο «κράτος των Αθηνών» και στο «κράτος της Θεσσαλονίκης».

Η διένεξη προκάλεσε εξαιρετικά βαθύ χάσμα στην ελληνική κοινωνία, το οποίο άγγιξε για πρώτη φορά το στράτευμα («Επίστρατοι»), στρώνοντας τον δρόμο για τις δικτατορίες του μεσοπολέμου (πραξικόπημα του Πάγκαλου, δικτατορία του Μεταξά) και τη Χούντα των Συνταγματαρχών. Ορισμένα απότοκα της πρωτοφανούς, στα ελληνικά χρονικά, βαρβαρότητας των Νοεμβριανών στην πολιτική σκηνή στιγμάτισαν έμμεσα την ελληνική κοινωνία για πολλές δεκαετίες αργότερα (π.χ. τo ιδιώνυμο και οι εξορίες σε ξερονήσια ή τα βασανιστήρια και οι ακρότητες επί Κατοχής και Εμφυλίου), ενώ οδήγησαν και στην έκπτωση της μοναρχίας στην Ελλάδα, με το δημοψήφισμα του 1974. Όπως συνέβη με άλλα τέτοια συλλογικά τραύματα (π.χ. δωσιλογισμός στην Κατοχή), η ιστοριογραφία και το αυτολογοκριμένο συλλογικό μνημονικό, όταν δεν το παραποίησαν για να στηρίξουν τις εκάστοτε αφηγήσεις, το εγκατέλειπαν στη λήθη ή το ομογενοποιούσαν κάτω από ένα ωραιοποιητικό και ατομοκεντρικό σχήμα.
Q910261
τη συμμετοχή της Ελλάδας
EVE
Q361
Α' Παγκόσμιο Πόλεμο
EVE
Q177859
Τριπλής Συνεννόησης (Αντάντ)
ORG
Q212634
αρμοστεία
PER
Q205545
Ελευθέριος Βενιζέλος
PER
Q937927
κόμμα των Φιλελευθέρων
ORG
Q177859
Συμμάχους της Αντάντ
ORG
Q165725
πρόσφατη
EVE
Q152099
Βασιλιάς Κωνσταντίνος Α΄
PER
Q3366549
Κόμμα Εθνικοφρόνων
ORG
Q209529
Δημητρίου Γούναρη
PER
Q152283
Κεντρικές Δυνάμεις
Concept
Q1262377
Μακεδονικό Μέτωπο
LOC
Q5601730
συμμάχου
MEDIA
Q12879472
κράτος της Θεσσαλονίκης
Concept
Q19326963
Επίστρατοι
UNK
Q16329701
πραξικόπημα του Πάγκαλου
EVE
Q1358836
δικτατορία του Μεταξά
ORG
Q504081
Χούντα των Συνταγματαρχών
Concept
Q3564426
Νοεμβριανών
ORG
Q16331734
εξορίες σε ξερονήσια
UNK
Q703550
Κατοχής
Concept
Q188972
Εμφυλίου
EVE
Q5602054
δημοψήφισμα του 1974
Concept
Q96210123
δωσιλογισμός στην Κατοχή
UNK
Q1346487
Εθνικός Διχασμός
MEDIA
1915-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1915
DATE
1917-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1917
DATE
1914-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1914
DATE
1918-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1918
DATE
+1915^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1915
NUMBER
-1917^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1917
NUMBER
+1914^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1914
NUMBER
-1918^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1918
NUMBER
+20^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
20
NUMBER
end time
conflict
member of political party