Παραλλαγές Γκόλντμπεργκ
Οι Παραλλαγές Γκόλντμπεργκ (BWV 988) είναι έργο του Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ, γραμμένο για τσέμπαλο με δύο πληκτρολόγια. Αποτελείται από μία άρια και τριάντα παραλλαγές και θεωρείται σήμερα ένα από τα κορυφαία δείγματα της τεχνικής της παραλλαγής. Πήραν το όνομά τους από τον Γερμανό βιρτουόζο του τσέμπαλου, οργανίστα και συνθέτη Γιόχαν Γκότλιμπ Γκόλντμπεργκ (1727-1756). 

Εκδόθηκε το 1741 ως το τέταρτο μέρος μιας σειράς έργων του Μπαχ για πληκτροφόρα ("Clavier-Übung"), με γενικό τίτλο «Άσκηση για πληκτροφόρο αποτελούμενη από μία άρια με διάφορες παραλλαγές για τσέμπαλο με δύο πληκτρολόγια». Στο εξώφυλλο περιγράφεται ακόμα ως έργο προς ψυχική τέρψη των φιλόμουσων (στο πρωτότυπο: "denen Liebhabern zur Gemu ̈ths-Ergetzung verfertiget").

O πρώτος βιογράφος του Μπαχ, Γιόχαν Νίκολαους Φόρκελ, παραδίδει μια ανεκδοτολογική αναφορά σχετικά με την προέλευση του έργου που περιέχει, όμως, σημαντικές ανακρίβειες. Εκείνη την εποχή ο νεαρός βιρτουόζος Γκόλντμπεργκ βρισκόταν στην στην υπηρεσία του κόμητος Χέρμαν Καρλ φον Κάιζερλινγκ (1697-1754). Ο κόμης, που από το 1733 υπηρετούσε ως Ρώσος πρεσβευτής στη Δρέσδη, ήταν πάτρονας και φίλος του Μπαχ, έχοντας μεσολαβήσει το 1736 ώστε να του απονεμηθεί ο τίτλος του βασιλικού συνθέτη της αυλής της Σαξωνίας. Κατά τον Φόρκελ, ο κόμης υπέφερε από αϋπνίες και ο Γκόλντμπεργκ αναγκαζόταν να του κρατά συντροφιά κατά τη διάρκεια της νύχτας παίζοντας μουσική στο διπλανό δωμάτιο. Σε μία από τις συναντήσεις του με τον Μπαχ, του είχε τότε ζητήσει να γράψει ένα «απαλό και ελαφρώς εύθυμο» έργο που θα μπορούσε να παίζει για εκείνον ο Γκόλντμπεργκ. Αν και από την αναφορά του Φόρκελ φαίνεται πως οι Παραλλαγές ήταν έργο κατά παραγγελία, η πρώτη έκδοση του 1741 δεν φέρει καμία αφιέρωση, όπως θα απαιτούσε σε αυτή την περίπτωση το πρωτόκολλο. Επιπλέον, θεωρείται αμφίβολο το έργο να γράφτηκε έχοντας τον νεαρό βιρτουόζο του κόμη κατά νου ως ερμηνευτή, καθώς η τεχνική του δυσκολία αλλά και η περίοδος σύνθεσής του (περ. 1739-40) μάλλον δεν ανταποκρίνονταν στην ηλικία και τις δεξιότητες του δωδεκάχρονου ή δεκατριάχρονου τότε Γκόλντμπεργκ.

Το έργο βασίζεται σε ένα θέμα 32 μέτρων. Η άρια έχει τη μορφή μίας σαραμπάντας και όλες οι παραλλαγές μπορούν να χωριστούν σε δέκα ομάδες τριάδων, στις οποίες έναν χορό (π.χ. μία φουγκέτα) διαδέχεται ένα κομμάτι τύπου αραμπέσκ και τέλος ακολουθεί ένας κανόνας. Δομούνται πάνω σε ένα επίμονο βάσιμο ("basso ostinato") το οποίο υπόκειται σε μικρότερες ή μεγαλύτερες αλλαγές. Εννέα από τις παραλλαγές είναι δίφωνες (υπ’ άρ. 1, 5, 7, 8, 11, 14, 17, 20, 27), δεκατρείς από αυτές τρίφωνες (υπ’ αρ. 2, 3, 6, 9, 12, 13, 15, 18, 19, 21, 24, 25, 26), όπως και η άρια, και οι υπόλοιπες τετράφωνες (υπ’ αρ. 4, 10, 22, 30) ή σε γραφή με 2-3 ή 2-4 φωνές (υπ’ αρ. 16, 23, 28, 29). Με εξαίρεση τις παραλλαγές υπ’ αρ. 15, 21, και 25 σε σολ ελάσσονα, όλες οι υπόλοιπες είναι σε σολ μείζονα. 
Q1339
Γιόχαν Σεμπάστιαν Μπαχ
PER
Q81982
τσέμπαλο
Concept
Q178122
άρια
Concept
Q214981
παραλλαγές
Concept
None
Γιόχαν Γκότλιμπ Γκόλντμπεργκ
UNK
None
Γιόχαν Νίκολαους Φόρκελ
UNK
Q1731
Δρέσδη
LOC
Q208593
σαραμπάντα
Concept
Q53831
κανόνας
Concept
None
επίμονο βάσιμο
UNK
Q213728
Παραλλαγές Γκόλντμπεργκ
MEDIA
1727-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1727
DATE
1756-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1756
DATE
1697-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1697
DATE
1754-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1754
DATE
1739-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1739
DATE
+1727^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1727
NUMBER
-1756^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1756
NUMBER
+1697^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1697
NUMBER
-1754^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1754
NUMBER
-40^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-40
NUMBER
+32^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
32
NUMBER
+1^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1
NUMBER
+5^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
5
NUMBER
+7^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
7
NUMBER
+8^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
8
NUMBER
+11^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
11
NUMBER
+14^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
14
NUMBER
+17^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
17
NUMBER
+20^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
20
NUMBER
+27^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
27
NUMBER
+2^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
2
NUMBER
+3^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
3
NUMBER
+6^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
6
NUMBER
+9^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
9
NUMBER
+12^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
12
NUMBER
+13^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
13
NUMBER
+15^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
15
NUMBER
+18^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
18
NUMBER
+19^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
19
NUMBER
+21^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
21
NUMBER
+24^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
24
NUMBER
+25^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
25
NUMBER
+26^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
26
NUMBER
+4^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
4
NUMBER
+10^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
10
NUMBER
+22^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
22
NUMBER
+30^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
30
NUMBER
+2^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
2
NUMBER
-3^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-3
NUMBER
+2^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
2
NUMBER
-4^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-4
NUMBER
+16^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
16
NUMBER
+23^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
23
NUMBER
+28^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
28
NUMBER
+29^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
29
NUMBER
+15^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
15
NUMBER
+21^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
21
NUMBER
+25^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
25
NUMBER
composer
instrumentation
part of
number of parts of this work
instrument
notable work