Νεστόριος
Ο Νεστόριος (386 - 450) διετέλεσε Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως από τις 10 Απριλίου του 428 έως τις 22 Ιουνίου του 431. Ήταν εισηγητής της αίρεσης του Νεστοριανισμού, η οποία οδήγησε στο ομώνυμο σχίσμα.

Γεννήθηκε περί το 386 στη Γερμανίκεια της βυζαντινής Συρίας (σημερινό Καχραμανμαράς της Τουρκίας). Έλαβε αξιόλογη μόρφωση και ήταν μαθητής του Αντιοχειανού θεολόγου Θεοδώρου Μοψουεστίας, στη διδασκαλία του οποίου έχει τις ρίζες της και η διδασκαλία του Νεστοριανισμού. Εκάρη μοναχός στη Μονή του Αγίου Ευπρεπίου της Αντιόχειας, χειροτονήθηκε πρεσβύτερος και απέκτησε μεγάλη φήμη, χάρη στην ευγλωττία και τη θεολογική του μόρφωση.

Η φήμη του οδήγησε τον αυτοκράτορα Θεοδόσιο Β΄ να τον προωθήσει στον Θρόνο της Κωνσταντινούπολης, μετά τον θάνατο του Πατριάρχη Σισινίου.

Η χριστολογική του διδασκαλία οδήγησε στην έριδα περί των υποστάσεων του Ιησού Χριστού. Η έριδα ξεκίνησε όταν άρχισε να κηρύττει κατά της χρήσης του όρου «Θεοτόκος» για την Παναγία, και να προβάλλει αντ' αυτού τον όρο «Χριστοτόκος». Κατ' αυτόν τον τρόπο διαχώριζε το πρόσωπο του Χριστού σε θεϊκή και ανθρώπινη υπόσταση και τόνιζε ότι η Παναγία γέννησε την ανθρώπινη υπόστασή του, όχι τη θεϊκή. Στη θεολογική αυτή έριδα, ο Νεστόριος βρήκε αντίπαλό του τον Κύριλλο Αλεξανδρείας, του οποίου βασική θέση ήταν ότι ο Νεστόριος κατ' ουσίαν αρνούνταν την ενανθρώπιση του Λόγου του Θεού, παρουσιάζοντας τον Ιησού ως δύο διαφορετικά πρόσωπα, ένα ανθρώπινο και ένα θείο, ενωμένα σε ένα πρόσωπο. Ο Κύριλλος βρήκε συμπαραστάτη στις θέσεις του τον επίσκοπο Ρώμης Κελεστίνο Α΄.

Για την επίλυση της έριδας, ο αυτοκράτορας Θεοδόσιος Β΄ συνεκάλεσε το 431 στην Έφεσο την Γ΄ Οικουμενική Σύνοδο, υποστηρίζοντας τις θέσεις του Νεστορίου. Η Σύνοδος όμως αυτή υιοθέτησε τις απόψεις του Κυρίλλου Αλεξανδρείας και του Κελεστίνου Ρώμης, καθώς οι υποστηρικτές του Νεστορίου δεν υπερίσχυσαν. Έτσι, ο Νεστόριος χαρακτηρίστηκε αιρετικός και εκθρονίστηκε. Κατόπιν, κατέφτασε καθυστερημένα στη Σύνοδο ο Αντιοχείας Ιωάννης, υποστηρικτής του Νεστορίου, ο οποίος, αφού πληροφορήθηκε το αποτέλεσμα της Συνόδου, συνεκάλεσε δική του, η οποία εκθρόνισε τον Κύριλλο Αλεξανδρείας.

Ακολούθησε μία ταραγμένη περίοδος, στην οποία επιχειρήθηκε να εφαρμοστούν οι ληφθείσες αποφάσεις. Ο Νεστόριος τελικά κλείστηκε στη Μονή του Αγίου Ευπρεπίου στην Αντιόχεια και κατόπιν εξορίστηκε σε όαση της ερήμου στην Αίγυπτο, όπου αφοσιώθηκε στη συγγραφή θεολογικών έργων μέχρι το θάνατό του (περί το 450). Τα περισσότερα έργα του καταστράφηκαν από τους εχθρούς του, ενώ ορισμένα μόνο διασώθηκαν από οπαδούς του.

Η έριδα που δημιούργησε η διδασκαλία του είχε ως αποτέλεσμα την ίδρυση Νεστοριανών Εκκλησιών στην Περσία και αλλού, οι οποίες επέζησαν για πολλούς αιώνες. Το 1898 επήλθε μερική ένωση με την Ορθόδοξη Εκκλησία και οι σύγχρονοι Νεστοριανοί, μέλη της λεγόμενης Ασσυριακής Εκκλησίας της Ανατολής, έχουν περιοριστεί στο ελάχιστο. Η Εκκλησία αυτή τιμά τον Νεστόριο μέχρι σήμερα ως άγιο.
Q211004
Αρχιεπίσκοπος Κωνσταντινουπόλεως
MEDIA
Q168414
Νεστοριανισμού
Concept
Q134703
Γερμανίκεια
LOC
Q858
Συρία
LOC
Q134703
Καχραμανμαράς
LOC
Q43
Τουρκία
LOC
Q200441
Αντιοχειανού
LOC
Q355664
Θεοδώρου Μοψουεστίας
PER
Q160353
Θεοδόσιο Β΄
PER
Q1281361
Σισινίου
PER
Q651118
υποστάσεων
Concept
Q302
Ιησού Χριστού
PER
Q345
Παναγία
PER
Q44079
Κύριλλο Αλεξανδρείας
PER
Q19546
επίσκοπο Ρώμης
Concept
Q160922
Κελεστίνο Α΄
PER
Q160353
Θεοδόσιος Β΄
PER
Q47611
Έφεσο
LOC
Q184332
Γ΄ Οικουμενική Σύνοδο
Concept
None
Αντιοχείας Ιωάννης
UNK
Q79
Αίγυπτο
LOC
Q31761
450
TIME
Q7848
1898
TIME
Q35032
Ορθόδοξη Εκκλησία
Concept
Q168414
Ασσυριακής Εκκλησίας της Ανατολής
Concept
Q185073
Νεστόριος
PER
Q185073
Νεστόριος
PER
Q185073
Νεστόριος
PER
Q185073
Νεστόριος
PER
Q185073
Νεστόριος
PER
+386^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
386
NUMBER
religion
country
diplomatic relation
country
diplomatic relation
place of birth
participant
location