Ρωσική Αυτοκρατορία
Ρωσική Αυτοκρατορία (ρωσικά: Российская империя) είναι η επίσημη ονομασία του ρωσικού κράτους από το 1721 (πολιτειακή μεταρρύθμιση του Πέτρου) έως το 1917 (Μεγάλη Οκτωβριανή Επανάσταση). Η εποχή αυτή αναφέρεται επιγραμματικά και ως "αυτοκρατορική". Με μέγιστη έκταση περίπου 28.400.000 τ.χλμ. στα μέσα του 19ου αιώνα, είναι το τρίτο μεγαλύτερο κράτος στην ιστορία της ανθρωπότητας μετά τη Μεγάλη Βρετανία των αρχών του 20ού αιώνα (η οποία όμως διέθετε αποικίες) και τη μεσαιωνική Μογγολική Αυτοκρατορία του Κουμπλάι Χαν. Η Ρωσική Αυτοκρατορία ή απλά Ρωσία ήταν μια αυτοκρατορία που εκτεινόταν στην Ευρασία και τη Βόρεια Αμερική από το 1721, μετά το τέλος του Μεγάλου Βόρειου Πόλεμου, έως ότου η Δημοκρατία ανακήρυξε την Προσωρινή Κυβέρνηση που πήρε την εξουσία μετά την Επανάσταση του Φεβρουαρίου του 1917.

Ο επικεφαλής της Ρωσικής Αυτοκρατορίας έφερε τον τίτλο του "Αυτοκράτορα", σε αντίθεση με τους προκατόχους του που αποκαλούνταν "Τσάροι" (Καίσαρες) του "Βασιλείου της Ρωσίας". Πάντως στις περισσότερες γλώσσες του κόσμου, μεταξύ των οποίων και στην ελληνική, ο όρος "τσάρος" συνέχισε να χρησιμοποιείται. Όλοι οι αυτοκράτορες της συγκεκριμένης περιόδου προέρχονταν από τον Οίκο των Ρομάνοφ.

Η αυτοκρατορική εποχή μπορεί να χωρισθεί σε δύο μεγάλες περιόδους. Η πρώτη (18ος αι.) ξεκινά με το Μέγα Πέτρο και κλείνει με τη Μεγάλη Αικατερίνη - είναι η εποχή που η Ρωσία αποκτά τις δύο πολυπόθητες θαλάσσιες εξόδους στη Βαλτική και στη Μαύρη Θάλασσα αντίστοιχα, αλλά έχει και μία μεγάλη περίοδο εσωστρέφειας στο κέντρο της. Η δεύτερη (19ος αι.) είναι η περίοδος της πολιτικής σταθερότητας, της εκβιομηχάνισης και της ανάδειξης σε παγκόσμια υπερδύναμη, αλλά συνάμα και της επιμονής σε παρωχημένες κοινωνικοπολιτικές δομές. Αυτή η επιμονή θα δημιουργήσει τις συνθήκες για δύο επαναστάσεις στις αρχές του 20ού αιώνα (1905, 1917) και τη δημιουργία του πρώτου κομμουνιστικού κράτους στον κόσμο.

Η άνοδος της Ρωσικής Αυτοκρατορίας συνέβη σε συνδυασμό με την παρακμή των γειτονικών αντίπαλων δυνάμεων: της Σουηδικής Αυτοκρατορίας, της Πολωνικής-Λιθουανικής Κοινοπολιτείας, της Περσίας και της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Διαδραμάτισε σημαντικό ρόλο το 1812-1814 στη ματαίωση των φιλοδοξιών του Ναπολέοντα να ελέγξει την Ευρώπη και να επεκταθεί στα δυτικά και στα νότια.

Ο Οίκος των Ρομανώφ κυβέρνησε τη Ρωσική Αυτοκρατορία από το 1721 μέχρι το 1762 και ο εκ Γερμανίας συγκαταγόμενος κλάδος του, ο Χόλσταϊν-Γκότορπ-Ρομανώφ, από το 1762. Στις αρχές του 19ου αιώνα η Ρωσική Αυτοκρατορία εκτεινόταν από τον Αρκτικό Ωκεανό στο βορρά μέχρι τη Μαύρη Θάλασσα στο νότο και από τη Βαλτική Θάλασσα στα δυτικά μέχρι τον Ειρηνικό Ωκεανό και μέχρι το 1867 μέχρι την Αλάσκα στην Αμερική στα ανατολικά. Με 125,6 εκατομμύρια υπηκόους, που καταγράφηκαν με την απογραφή του 1897, είχε τον τρίτο μεγαλύτερο πληθυσμό στον κόσμο την εποχή εκείνη, μετά την Κίνα και την Ινδία. Όπως όλες οι αυτοκρατορίες, παρουσίαζε μεγάλη ανομοιογένεια οικονομική, εθνοτική και θρησκευτική. Υπήρχαν πολλά διαφωνούντα στοιχεία, που πραγματοποίησαν πολλές εξεγέρσεις και απόπειρες δολοφονίας και παρακολουθούντο στενά από τη μυστική αστυνομία, με χιλιάδες τους εξόριστους στη Σιβηρία.

Από οικονομική άποψη η αυτοκρατορία είχε κατά κύριο λόγο γεωργική βάση, με χαμηλή παραγωγικότητα σε μεγάλα κτήματα που δούλευαν οι δουλοπάροικοι (έως ότου ελευθερώθηκαν το 1861). Η οικονομία εκβιομηχανίστηκε αργά με τη βοήθεια ξένων επενδύσεων σε σιδηροδρόμους και εργοστάσια. Η γη ελεγχόταν από την αριστοκρατία (τούς βογιάρους) από το 10ο ως το 17ο αιώνα και στη συνέχεια από τον αυτοκράτορα. Ο Τσάρος Ιβάν Γ΄ (1462-1505) έθεσε τα θεμέλια της αυτοκρατορίας, που αναδύθηκε αργότερα. Τριπλασίασε το έδαφος του κράτους του, τερμάτισε την κυριαρχία της Χρυσής Ορδής, ανακαίνισε το Κρεμλίνο της Μόσχας και έθεσε τα θεμέλια του ρωσικού κράτους. Ο Αυτοκράτορας Πέτρος ο Μέγας (1682-1725) διεξήγαγε πολλούς πολέμους και επέκτεινε μια ήδη τεράστια αυτοκρατορία σε μεγάλη ευρωπαϊκή δύναμη. Μετέφερε την πρωτεύουσα από τη Μόσχα στη νέα πόλη-πρότυπο της Αγίας Πετρούπολης και ηγήθηκε μιας πολιτιστικής επανάστασης, που αντικατέστησε μερικά από τα παραδοσιακά και μεσαιωνικά κοινωνικά και πολιτικά ήθη με ένα σύγχρονο, επιστημονικό, προσανατολισμένο προς την Ευρώπη, ορθολογικό σύστημα.

Η Αυτοκράτειρα Αικατερίνη η Μεγάλη (βασίλεψε το 1762-1796) ηγήθηκε σε μια χρυσή εποχή. Επέκτεινε το κράτος με κατακτήσεις, αποικισμό και διπλωματία, συνεχίζοντας τον πολιτικό εκσυγχρονισμό του Μεγάλου Πέτρου κατά τα Δυτικοευρωπαϊκά πρότυπα. Ο Αυτοκράτορας Αλέξανδρος Β΄ (1855-1881) προώθησε πολυάριθμες μεταρρυθμίσεις, με θεαματικότερη τη απελευθέρωση και των 23 εκατομμυρίων δουλοπάροικων το 1861. Η πολιτική του στην Ανατολική Ευρώπη περιλάμβανε την προστασία των Ορθοδόξων Χριστιανών υπό την κυριαρχία της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας. Η εμπλοκή αυτή το 1914 οδήγησε στην είσοδο της Ρωσίας στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο στο πλευρό της Γαλλίας, του Ηνωμένου Βασιλείου και της Σερβίας, κατά της Γερμανικής, της Αυστριακής και της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας.

Η Ρωσική Αυτοκρατορία λειτουργούσε ως απόλυτη μοναρχία μέχρι την Επανάσταση του 1905 και στη συνέχεια έγινε "de jure" συνταγματική μοναρχία. Η αυτοκρατορία κατέρρευσε κατά την Επανάσταση του Φεβρουαρίου 1917, σε μεγάλο βαθμό ως αποτέλεσμα των μαζικών αποτυχιών στη συμμετοχή της στον Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο.
Q7737
ρωσικά
Concept
Q159
ρωσικού κράτους
LOC
Q6913
1721
TIME
Q2092
1917
TIME
Q8729
Μεγάλη Οκτωβριανή Επανάσταση
EVE
Q11500
έκταση
Concept
Q712226
τ.χλμ.
Concept
Q23666
Μεγάλη Βρετανία
LOC
Q133156
αποικίες
Concept
Q12554
μεσαιωνική
TIME
Q12557
Μογγολική Αυτοκρατορία
LOC
Q7523
Κουμπλάι Χαν
PER
Q5401
Ευρασία
LOC
Q151616
Μεγάλου Βόρειου Πόλεμου
EVE
Q239543
Προσωρινή Κυβέρνηση
EVE
Q101534
Επανάσταση του Φεβρουαρίου
EVE
Q44356
Τσάροι
Concept
Q186096
Βασιλείου της Ρωσίας
LOC
Q112707
Οίκο των Ρομάνοφ
Concept
Q8479
Μέγα Πέτρο
PER
Q36450
Μεγάλη Αικατερίνη
PER
Q545
Βαλτική
LOC
Q166
Μαύρη Θάλασσα
LOC
Q2047
1905
TIME
Q2092
1917
TIME
Q6186
κομμουνιστικού
Concept
Q34
Σουηδικής Αυτοκρατορίας
LOC
Q172107
Πολωνικής-Λιθουανικής Κοινοπολιτείας
LOC
Q189326
Περσίας
Concept
Q12560
Οθωμανικής Αυτοκρατορίας
LOC
Q517
Ναπολέοντα
PER
Q112707
Οίκος των Ρομανώφ
Concept
Q112707
Χόλσταϊν-Γκότορπ-Ρομανώφ
Concept
Q788
Αρκτικό Ωκεανό
LOC
Q166
Μαύρη Θάλασσα
LOC
Q545
Βαλτική Θάλασσα
LOC
Q98
Ειρηνικό Ωκεανό
LOC
Q910495
Αλάσκα
LOC
Q138503
μυστική αστυνομία
ORG
Q5428
Σιβηρία
LOC
Q203563
βογιάρους
Concept
Q2618625
αυτοκράτορα
PER
Q171185
Τσάρος Ιβάν Γ΄
PER
Q79965
Χρυσής Ορδής
Concept
Q133274
Κρεμλίνο της Μόσχας
LOC
Q8479
Αυτοκράτορας Πέτρος ο Μέγας
PER
Q649
Μόσχα
LOC
Q656
Αγίας Πετρούπολης
LOC
Q36450
Αυτοκράτειρα Αικατερίνη η Μεγάλη
PER
Q83171
Αλέξανδρος Β΄
PER
Q1192212
απελευθέρωση και των 23 εκατομμυρίων δουλοπάροικων
Concept
Q361
Α΄ Παγκόσμιο Πόλεμο
EVE
Q184558
απόλυτη μοναρχία
Concept
Q184928
Επανάσταση του 1905
EVE
Q132555
de jure
Concept
Q101534
Επανάσταση του Φεβρουαρίου 1917
EVE
Q34266
Ρωσική Αυτοκρατορία
LOC
Q34266
Ρωσική Αυτοκρατορία
LOC
Q34266
Ρωσική Αυτοκρατορία
LOC
Q34266
Ρωσική Αυτοκρατορία
LOC
Q34266
Ρωσική Αυτοκρατορία
LOC
1905-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1905
DATE
1917-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1917
DATE
1814-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1814
DATE
1462-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1462
DATE
1505-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1505
DATE
1682-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1682
DATE
1725-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1725
DATE
1796-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1796
DATE
1855-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1855
DATE
1881-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1881
DATE
+19^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
19
NUMBER
+20^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
20
NUMBER
+18^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
18
NUMBER
+19^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
19
NUMBER
+20^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
20
NUMBER
+1905^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1905
NUMBER
-1814^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1814
NUMBER
+19^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
19
NUMBER
+10^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
10
NUMBER
+17^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
17
NUMBER
+1462^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1462
NUMBER
-1505^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1505
NUMBER
+1682^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1682
NUMBER
-1725^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1725
NUMBER
-1796^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1796
NUMBER
+1855^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1855
NUMBER
-1881^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1881
NUMBER
+23^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
23
NUMBER
official language
different from
continent
follows
founded by
office held by head of state
founded by
significant event
basic form of government
significant event
country
official language
different from
country
measured physical quantity
head of state
point in time
point in time
country
country
country