Κασσιανή
Η Κασσιανή, ή Κασ(σ)ία, ή Εικασία, ή Ικασία (μεταξύ 805 και 810 - πριν το 865) ήταν Βυζαντινή ηγουμένη, ποιήτρια, συνθέτρια, και υμνογράφος στην οποία και αποδίδεται το ψαλλόμενο τη Μεγάλη Τρίτη τροπάριο που αρχίζει με τις λέξεις: «"Κύριε η εν πoλλαίς αμαρτίαις περιπεσούσα γυνή..."».

Η ζωή και το έργο της καλύπτονται από μια ασάφεια, ξεκινώντας από το όνομά της, το οποίο απαντάται στις πηγές με τις τέσσερις παραπάνω παραλλαγές. Το πρώτο, Κασσιανή, προέκυψε επειδή ίσως το όνομά της δεν ήταν συνηθισμένο και της δόθηκε όνομα καλογερικό, δηλαδή η θηλυκή μορφή του γνωστού καλογερικού ονόματος Κασσιανός. Το δεύτερο, Κασ(σ)ία, χρησιμοποιείται από την ίδια στην ακροστιχίδα του μοναδικού σωζόμενου κανόνα της. Τέλος, οι δύο τελευταίες παραλλαγές, Εικασία και Ικασία, προέκυψαν από το λάθος ενός αντιγραφέα που προσέθεσε το γράμμα «Ι».

Πρώτος βυζαντινός χρονογράφος που παρέχει στοιχεία περί της ζωής της Κασσιανής είναι ο Συμεών ο Μάγιστρος τον οποίο και ακολουθούν πολλοί άλλοι, μεταξύ δε αυτών ο Λέων ο Γραμματικός, ο Ιωάννης Ζωναράς κ.ά. Η Κασσιανή είναι μία από τους πρώτους μεσαιωνικούς συνθέτες τα έργα των οποίων σώζονται αλλά και μπορούν να ερμηνευτούν από σύγχρονους ειδικούς και μουσικούς. Περίπου 50 από τους ύμνους της έχουν διασωθεί και 23 από αυτούς περιλαμβάνονται στα λειτουργικά βιβλία της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Ο ακριβής αριθμός τους είναι εξαιρετικά δυσχερές να προσδιοριστεί καθώς διαφορετικά χειρόγραφα πολλές φορές αποδίδουν τον ίδιο ύμνο σε διαφορετικά πρόσωπα, ενώ συχνά δεν διασώζεται το όνομα του υμνογράφου.

Επιπλέον, σώζονται 789 μη υμνολογικοί της στίχοι. Πρόκειται κυρίως για «γνωμικά», όπως για παράδειγμα το παρακάτω:

«"Απεχθάνομαι τον πλούσιο άντρα που γκρινιάζει σαν να ήταν φτωχός."»

Τιμάται από την Ορθόδοξη Εκκλησία σαν αγία στις 7 Σεπτεμβρίου.
Q12544
Βυζαντινή
LOC
Q1646408
ηγουμένη
Concept
Q49757
ποιήτρια
Concept
Q36834
συνθέτρια
Concept
None
υμνογράφος
UNK
Q919516
τροπάριο
Concept
None
Κασσιανός
UNK
None
Συμεών ο Μάγιστρος
UNK
None
Λέων ο Γραμματικός
UNK
Q32052
Ιωάννης Ζωναράς
PER
None
λειτουργικά βιβλία
UNK
Q35032
Ορθόδοξης Εκκλησίας
Concept
None
γνωμικά
UNK
Q35032
Ορθόδοξη Εκκλησία
Concept
Q2852
7 Σεπτεμβρίου
TIME
Q263592
Κασσιανή
PER
Q263592
Κασσιανή
PER
Q263592
Κασσιανή
PER
Q263592
Κασσιανή
PER
+50^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
50
NUMBER
+23^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
23
NUMBER
+7^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
7
NUMBER
country of citizenship
position held
occupation
occupation
religion
religion