Παζούζου
Χάλκινο αγαλμάτιο του Παζούζου που χρονολογείται στην πρώιμη 1η χιλιετία π.Χ. περίπου. [[Μουσείο του Λούβρου]].
Ο Παζούζου είναι ένα πλάσμα της μεσοποταμιακής μυθολογίας που εμφανίστηκε κατά την Νεοβαβυλωνιακή/ Νεοασσυριακή περίοδο (1η χιλιετία π.Χ.). Είχε υπερφυσικές δυνάμεις, αλλά δεν ήταν θεότητα. Ανήκει στην κατηγορία των δαιμόνων (η λέξη "δαίμων" προέρχεται από την αρχαία ελληνική λέξη "δαίμων" που αναφερόταν σε μία θεότητα κατώτερης τάξεως που αντιπροσώπευε την καλή ή κακή τύχη των ανθρώπων και αποτελούσε τον συνδετικό κρίκο μεταξύ ανθρώπων και θεών. Ένας θεός ποτέ δεν αντικαθιστούσε τον δαίμονα, ενώ ο δαίμονας λειτουργούσε αντί του θεού. Η λέξη χρησιμοποιείται και στα αγγλικά ως "demon," αλλά και σε άλλες γλώσσες, όπως τα γαλλικά και τα ισπανικά). Δαίμονες υπήρχαν και στις παλαιότερες χρονολογικές φάσεις της μυθολογίας της Μεσοποταμίας. Κατά τη διάρκεια της ιστορίας του το μυθικό αυτό ον εξελισσόταν και τα χαρακτηριστικά του άλλαζαν. Ο Παζούζου όπως απεικονίζεται στο συγκεκριμένο αγαλματίδιο που φιλοξενείται στο Μουσείο του Λούβρου, το οποίο έχει ύψος μόλις 10-15 εκατοστά περίπου, αποτελεί ένα από τα πιο γνωστά παραδείγματα μυθικού δαίμονα. 

Ο Παζούζου ήταν γιος του θεού Χάνπα (ή Χανμπί) που εξουσίαζε τους βλαβερούς ανέμους.

Σύμφωνα με τις πεποιθήσεις των Μεσοποτάμιων, οι δαίμονες λειτουργούσαν ως αντιπρόσωποι των θεών και μεσολαβούσαν μεταξύ ουρανού και γης για να εφαρμόζουν τις διάφορες τιμωρίες που οι θεοί όριζαν στους ανθρώπους για τις αμαρτίες τους. Αυτοί οι δαίμονες ήταν "κακοί" και στη Μεσοποταμία τους φαντάζονταν σαν πνεύματα του καιρού που έφερναν ανεμοθύελλες και καταιγίδες. Ο συνήθης τρόπος που χρησιμοποιούσαν για να επιτεθούν στους ανθρώπους ήταν στέλνοντάς τους ασθένειες. Αυτό όμως δεν σήμαινε ότι όλες οι ασθένειες οφείλονταν στους δαίμονες. Στην Μεσοποταμία οι άνθρωποι γνώριζαν να φτιάχνουν πολλές φαρμακευτικές ουσίες με την χρήση διαφόρων ειδών βοτάνων και είχαν επίσης χειρουργικές γνώσεις. Δεν μπορούσαν όμως να καταλάβουν τις αιτίες που προκαλούσαν τις ασθένειες και για αυτό τις απέδιδαν στους δαίμονες.
Ανάπτυγμα από αρχαίο [[Σουμέριοι|Σουμεριακό]] [[Κυλινδρικός σφραγιδόλιθος|σφραγιδοκύλινδρο]] σε σύγχρονο σφράγισμα όπου απεικονίζεται μία ομάδα δαιμόνων να βασανίζουν τον [[Ντουμούζι]] στον [[Κάτω Κόσμος|Κάτω Κόσμο]].
Ο Παζούζου, όπως είναι γνωστό από τα γραπτά κείμενα της εποχής, εμφανίζεται και ως καλός δαίμων εκδιώχνοντας την Λαμάστου πίσω στον Κάτω Κόσμο, καθώς η θηλυκή αυτή δαίμων διέπραττε χωρίς την ανώτερη θεϊκή εντολή άνομες πράξεις, βλάπτοντας τις εγκύους και τα νεογέννητα.

Σχετίζεται με τους ανέμους και κυρίως με τον δυτικό άνεμο που όπως πίστευαν οι Μεσοποτάμιοι φέρνει την πανούκλα.

Οι δαίμονες δεν ανήκαν στο πάνθεον. Αναφέρονται ελάχιστα στους μεσοποταμιακούς μύθους, ενώ κυρίως αναφέρονται στα ξόρκια που οι άνθρωποι έλεγαν για να απομακρύνουν τις ασθένειες τις οποίες πίστευαν πως οι δαίμονες τους είχαν φέρει. Είναι επίσης γνωστές διάφορες τελετουργίες που σχετίζονται με δίκες εναντίον δαιμόνων, καθώς οι άνθρωποι προσέφευγαν στον θεό του ήλιου και της δικαιοσύνης, τον Ούτου, για να δικάσει και να τιμωρήσει τους δαίμονες. Οι δαίμονες έχουν απεικονιστεί με περίεργα, μη φυσικά χαρακτηριστικά.

Ο Παζούζου είναι ένα μιξογενές ον και έχει χαρακτηριστικά από άνθρωπο αλλά και ζώα. Απεικονίζεται με ανθρώπινο σώμα και έχει στην πλάτη δύο ζεύγη φτερών. Το κεφάλι του έχει χαρακτηριστικά ερπετού με βλοσυρό πρόσωπο που έχει στοιχεία κυνοειδούς και αιλουρουειδούς ζώου. Έχει νύχια αρπακτικού, ουρά σκορπιού και τα σώμα του συνήθως καλύπτεται με λέπια.
μικρογραφία|Χάλκινο αγαλματίδιο-φυλαχτό με την μορφή του Παζούζου

Στην πίσω μέρος των φτερών του υπάρχει μια επιγραφή που αναφέρει:

«"Είμαι ο Παζούζου, γιος του Χάνπα, του βασιλιά των κακών πνευμάτων των ανέμων"

"που προβάλλουν με ορμή μέσα από τα βουνά," 

"προκαλώντας μεγάλο χάος."»
αριστερά|μικρογραφία|197x197εσ|Χάλκινο πλακίδιο-φυλαχτό με τον δαίμονα Παζούζου
Οι Νεο-Ασσύριοι βασιλείς συνήθιζαν να φορούν στο λαιμό τους περιδέραια από όπου κρεμούσαν περίαπτα (μενταγιόν) που ήταν σύμβολα διαφόρων θεοτήτων και λειτουργούσαν ως φυλαχτά. 

Την ίδια περίοδο συναντάται ως περίαπτο ένα μικρό λίθινο ή μετάλλινο κεφάλι του Παζούζου, το οποίο το φορούσαν οι γυναίκες για να προστατεύουν το νεογέννητό τους από την κακή δαίμονα Λαμάστου. Μορφές δαιμόνων απεικονίζονται επίσης ανάγλυφα την ίδια περίοδο και σε άλλα αντικείμενα, όπως ένα κουδούνι ύψους 10 εκαστοτών περίπου, το οποίο θεωρείται πως χρησιμοποιούσαν για να διώχνουν με το κουδούνισμά του μακριά το κακό. 

Το αγαλμάτιο του Παζούζου από το Μουσείο του Λούβρου, καθώς έχει έναν δακτύλιο στην κορυφή του, θεωρείται πως από εκεί το κρεμούσαν και το φορούσαν ως κόσμημα-φυλαχτό στο λαιμό ή το αναρτούσαν μέσα στο σπίτι, και ιδιαίτερα στους χώρους εκείνους όπου βρίσκονταν ασθενείς ώστε να τους προστατεύει.
Χάλκινο αγαλμάτιο του Παζούζου που χρονολογείται στην πρώιμη 1η χιλιετία π.Χ. περίπου. [[Μουσείο του Λούβρου]].
UNK
Q3859459
μεσοποταμιακής μυθολογίας
Concept
Q5684
Νεοβαβυλωνιακή
LOC
Q41137
Νεοασσυριακή
LOC
Q177413
δαιμόνων
Concept
Q35497
αρχαία ελληνική
Concept
Q1860
αγγλικά
Concept
Q150
γαλλικά
Concept
Q1321
ισπανικά
Concept
Q11767
Μεσοποταμίας
LOC
Q19675
Μουσείο του Λούβρου
LOC
Q177413
δαίμονα
Concept
Q2107101
Χανμπί
MISC
Q11767
Μεσοποτάμιων
LOC
Q324
ουρανού
CEL
Q2
γης
CEL
Q81054
ανεμοθύελλες
Concept
Q2857578
καταιγίδες
Concept
Q12136
ασθένειες
Concept
Q12140
φαρμακευτικές
Concept
Q207123
βοτάνων
Concept
Q40821
χειρουργικές
Concept
Ανάπτυγμα από αρχαίο [[Σουμέριοι|Σουμεριακό]] [[Κυλινδρικός σφραγιδόλιθος|σφραγιδοκύλινδρο]] σε σύγχρονο σφράγισμα όπου απεικονίζεται μία ομάδα δαιμόνων να βασανίζουν τον [[Ντουμούζι]] στον [[Κάτω Κόσμος|Κάτω Κόσμο]].
UNK
Q401
γραπτά κείμενα
Concept
None
Λαμάστου
UNK
Q784094
Κάτω Κόσμο
UNK
Q11995
εγκύους
Concept
Q133780
πανούκλα
Concept
Q3859459
μεσοποταμιακούς μύθους
Concept
Q189819
τελετουργίες
Concept
Q525
ήλιου
CEL
Q5167661
δικαιοσύνης
Concept
Q526992
Ούτου
MISC
Q5
άνθρωπο
Concept
Q729
ζώα
Concept
Q10811
ερπετού
Concept
Q27414
κυνοειδούς
Concept
Q25265
αιλουρουειδούς
Concept
Q48428
αρπακτικού
Concept
Q19125
σκορπιού
Concept
μικρογραφία|Χάλκινο αγαλματίδιο-φυλαχτό με την μορφή του Παζούζου
UNK
αριστερά|μικρογραφία|197x197εσ|Χάλκινο πλακίδιο-φυλαχτό με τον δαίμονα Παζούζου
UNK
Q41137
Νεο-Ασσύριο
LOC
Q131557
φυλαχτά
Concept
None
Λαμάστου
UNK
Q384459
κουδούνι
Concept
Q19675
Μουσείο του Λούβρου
LOC
Q732551
Παζούζου
MISC
Q732551
Παζούζου
MISC
Q732551
Παζούζου
MISC
Q732551
Παζούζου
MISC
Q732551
Παζούζου
MISC
Q732551
Παζούζου
MISC
Q732551
Παζούζου
MISC
Q732551
Παζούζου
MISC
Q732551
Παζούζου
MISC
Q732551
Παζούζου
MISC
Q732551
Παζούζου
MISC
+1^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1
NUMBER
+1^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1
NUMBER
+10^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
10
NUMBER
-15^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-15
NUMBER
+197^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
197
NUMBER
+197^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
197
NUMBER
+10^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
10
NUMBER
instance of
instance of