Σουλτάνος
thumb|420x420px|Σουλτάνος Μαχμούτ του Γκάζνι (971-1030)
Σουλτάνος (, "από το" سلطة "sultah "εξουσία, δύναμη"") είναι Ισλαμικός μοναρχικός τίτλος ο οποίος ιστορικά έχει αποκτήσει πολλαπλές σημασίες και πολιτικούς ρόλους. Σε αντίθεση με τους προγενέστερους βασιλικούς τίτλους που συνέχισαν να χρησιμοποιούνται στον μουσουλμανικό κόσμο, ο σουλτανικός τίτλος δημιουργήθηκε σε ένα Ισλαμικό πολιτικό περιβάλλον, και συνδέεται άμεσα με μία θεωρητική εξουσιοδότηση από το πρόσωπο του Χαλίφη.

Ο πρώτος μονάρχης που χρησιμοποίησε τον τίτλο ήταν ο Τούρκος Μαχμούτ του Γκάζνι, του οποίου οι μαμελούκοι ακόλουθοι κατέλαβαν τις ανατολικές επαρχίες του χαλιφάτου. Όντας μουσουλμάνος, χρησιμοποίησε τον καινούργιο τίτλο για να νομιμοποιήσει την πολιτική ανεξαρτησία του από την κοσμική εξουσία του χαλίφη. Η πολιτική κατάρρευση του χαλιφάτου σύντομα οδήγησε στην δημιουργία μεταγενέστερων σουλτανάτων, στα οποία ο σουλτάνος λειτουργούσε ως κυρίαρχος μονάρχης. Παρά αυτήν την εξέλιξη, ο τίτλος δεν ταυτίστηκε με την βασιλική θέση, και σε μεγάλης έκτασης σουλτανάτα όπως αυτά των Σελτζούκων ή των Αγιουμπιδών ήταν σύνηθες για πολλά μέλη της οικογένειας που λειτουργούσαν ως τοπικοί κυβερνήτες να μοιράζονται τον τίτλο, με τον καθαυτό μονάρχη να διακρίνεται ως ο "μέγας" σουλτάνος. Για πολλούς αιώνες αποτέλεσε κοινό βασιλικό τίτλο του δυτικού μουσουλμανικού κόσμου και της νότιας Ασίας. Ο τίτλος έγινε ευρέως γνωστός στην Δύση υπό την εσφαλμένη αντίληψη πως ήταν ο αυτοκρατορικός τίτλος των Οθωμανών, οι οποίοι όμως χρησιμοποιούσαν τον ανώτερο αυτοκρατορικό τίτλο Πατισάχ ("Padeshah", Περσικά: پادشاه, Τούρκικα: Padişah", κύριος βασιλέων"). Ο Οθωμανικός οίκος απέδιδε τον σουλτανικό τίτλο στον αυτοκράτορα, τα παιδιά και την μητέρα του, καθώς και στις υψηλόβαθμες γυναίκες του.

Ο τίτλος έπεσε εκτός ευρείας χρήσης κατά τον 20ο αιώνα, καθώς η πτώση του Οθωμανικού χαλιφάτου και η επιθυμία των σύγχρονων μοναρχιών να αυτονομηθούν από εξωτερικές πηγές εξουσίας οδήγησαν τους κυρίαρχους σουλτάνους να υιοθετήσουν τον τίτλο του βασιλιά (Αραβικά: مَلِك, "malik"), με τις σημαντικές εξαιρέσεις των σουλτάνων του Ομάν και του Μπρουνέι. Εντούτοις, ο σουλτανικός τίτλος συνεχίζει να χρησιμοποιείται από πληθώρα παραδοσιακών μοναρχιών που δεν κυβερνούν ένα κυρίαρχο κράτος, όπως στην Μαλαισία, την Νιγηρία, την Αιθιοπία και την Σομαλία.
thumb|420x420px|Σουλτάνος Μαχμούτ του Γκάζνι (971-1030)
UNK
Q432
Ισλαμικός
Concept
Q65997
Χαλίφη
Concept
Q12844800
Μαχμούτ του Γκάζνι
LOC
Q947784
μαμελούκοι
PER
Q12536
χαλιφάτου
LOC
Q47740
μουσουλμάνος
Concept
Q42008
κυρίαρχος
Concept
Q3708255
Σελτζούκων
LOC
Q8581
Αγιουμπιδών
PER
Q12560
Οθωμανών
LOC
Q184299
Πατισάχ
Concept
Q2034358
Οθωμανικού χαλιφάτου
LOC
Q42008
κυρίαρχους
Concept
Q842
Ομάν
LOC
Q921
Μπρουνέι
LOC
Q7275
κράτος
Concept
Q833
Μαλαισία
LOC
Q1033
Νιγηρία
LOC
Q115
Αιθιοπία
LOC
Q1045
Σομαλία
LOC
Q43292
Σουλτάνος
Concept
Q43292
Σουλτάνος
Concept
1030-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1030
DATE
+420^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
420
NUMBER
+420^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
420
NUMBER
+971^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
971
NUMBER
-1030^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1030
NUMBER
+20^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
20
NUMBER
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
diplomatic relation
shares border with