Πομπηία
Η Πομπηία ήταν πόλη της νότιας Ιταλίας, στην πλευρά της Τυρρηνικής θάλασσας, κοντά στη σημερινή Νάπολη. Χτίστηκε τον 8ο αιώνα π.Χ. από τους Όσκους στις ακτές της Καμπανίας στους πρόποδες του Βεζούβιου. 
Η Πομπηία έπεσε στα χέρια των Ρωμαίων και είχε επηρεαστεί πολύ από τον ελληνορωμαϊκό πολιτισμό. Η τοποθεσία της και το κλίμα της ήταν περίφημα, πράγμα που την έκανε το καλύτερο θέρετρο της αρχαίας Ρώμης. Πολλοί πλούσιοι Ρωμαίοι είχαν χτίσει πάνω στους σκεπασμένους με αμπέλια λόφους της, όμορφες εξοχικές επαύλεις, τις οποίες στόλιζαν με διάφορα έργα τέχνης.

Η Πομπηία ήταν πόλη ανθηρή, με πληθυσμό 20.000-30.000 κατοίκους. Το 62 μ.Χ. έγινε ένας σφοδρότατος σεισμός, που συντάραξε την ωραία και πλούσια αυτή πόλη. Αλλά ο σεισμός αυτός δεν ήταν παρά το προμήνυμα για την ολοσχερή καταστροφή της. Πράγματι λίγα χρόνια αργότερα, στις 24 Αυγούστου του 79 μ.Χ., μετά από μια φοβερή έκρηξη του Βεζούβιου, ένα τεράστιο κύμα από στάχτη έθαψε, μέσα σε λίγες ώρες, την εύθυμη, σπάταλη και πανέμορφη ρωμαϊκή πόλη. Στην αρχή σηκώθηκε ένα φοβερό σύννεφο από στάχτη, το οποίο σκέπασε την πόλη σε ύψος ενός μέτρου. Μόλις αντιλήφθηκαν οι κάτοικοι της Πομπηίας τη θεομηνία, άρχισαν να τρέπονται σε φυγή, παίρνοντας ο καθένας ό,τι μπορούσε να προφτάσει τις συνταρακτικές εκείνες στιγμές. Πολλοί όμως άλλαξαν γνώμη και ξαναγύριζαν αλλά τους έπιανε παραλυσία από τον πανικό.
Η καταστροφή της Πομπηίας / [[Τζον Μάρτιν]], 1821
Ύστερα από το σύννεφο της στάχτης, κατέκλυσε την πόλη μία αφάνταστη καταιγίδα από ηφαιστειακά αναβλήματα και κίσσηρι (ελαφρόπετρα), που την σκέπασαν σε ύψος 3 και περισσότερα μέτρα, πάνω δε σ' αυτές επικάθησε νέο στρώμα από στάχτη και πέτρες, ώστε η σημερινή επίχωση φτάνει τα 6-7 μέτρα. Υπολογίζεται ότι περισσότερα από 2.000 άτομα τάφηκαν ζωντανά και πέθαναν έτσι από ασφυξία.

Η παλαιά πόλη είχε ξεχαστεί και κανείς δεν ήξερε την ύπαρξή της. Πρώτη ανακάλυψη τμήματος της Πομπηίας έγινε το 1592, τυχαία, κατά τις εργασίες για την κατασκευή του υπόγειου υδραγωγείου της πόλης Τόρε Ανουντσιάτα που βρίσκεται εκεί κοντά. Τότε βρέθηκαν πολλά σημαντικά αντικείμενα, που μαζί με όσα ανακάλυψαν σε κατοπινές ανασκαφές αποτελούν σήμερα έναν πραγματικό θησαυρό τέχνης. Οι ανασκαφές έφεραν την Πομπηία ζωντανή στα μάτια μας, αποκαλύπτοντας πολλές λεπτομέρειες της καθημερινότητας των κατοίκων της. Διασώθηκαν, προστατευμένες απ' τη φθορά του χρόνου, όλες οι πλούσιες επαύλεις, με τις πολυάριθμες τοιχογραφίες τους, η αγορά, οι πολυάριθμοι ναοί, το μικρό και το μεγάλο θέατρο, οι αψίδες, οι κρήνες, τα καταστήματα, τα ιδιωτικά σπίτια. Διασώθηκαν και λεπτομέρειες που μας δείχνουν τον ξαφνικό θάνατο της πόλης, από την καθημερινή ζωή που διακόπηκε απότομα. Άνθρωποι που έτρωγαν ξαπλωμένοι στα ανάκλιντρα, άνθρωποι που πνίγηκαν απ' τις αναθυμιάσεις προσπαθώντας να ξεφύγουν απ' το φριχτό θάνατο. Στα τραπέζια των πανδοχείων βρέθηκαν παρατημένα τα κύπελλα και τα πιάτα, σ' ένα δωμάτιο βρέθηκαν τα σώματα επτά παιδιών που ο θάνατος τα είχε προλάβει ενώ έπαιζαν.

Ασύγκριτα μεγάλη είναι η αξία των ερειπίων της Πομπηίας, γιατί μας έδωσε μια ιδέα ρωμαϊκής πόλης στο σύνολό της, μέσα στην άνθηση της ακμής και του πλούτου της. Οι ανακαλύψεις αυτές τράβηξαν το παγκόσμιο ενδιαφέρον, Ποιητές, πεζογράφοι, καλλιτέχνες και γενικά ολόκληρος ο διανοούμενος κόσμος στράφηκε προς την Πομπηία. Ο Φρίντριχ Σίλερ αφιέρωσε ωραιότατα ποιήματα στη νεκρή πολιτεία, ο δε Έντουαρντ Μπούλβερ-Λύττον εμπνεύστηκε το μυθιστόρημα "Οι Τελευταίες Ημέρες της Πομπηίας".
Q38
Ιταλίας
LOC
Q38882
Τυρρηνικής θάλασσας
LOC
Q2634
Νάπολη
LOC
Q25346
8ο αιώνα π.Χ.
Concept
Q487908
Όσκους
MEDIA
Q1438
Καμπανίας
LOC
Q524
Βεζούβιου
LOC
Q1651392
Ρωμαίων
Concept
Q7937
κλίμα
Concept
Q220
Ρώμης
LOC
Q30046
αμπέλια
Concept
Q735
τέχνης
Concept
Q515
πόλη
Concept
Q33829
πληθυσμό
Concept
Q7944
σεισμός
Concept
Q2825
24 Αυγούστου
TIME
Q524
Βεζούβιου
LOC
Η καταστροφή της Πομπηίας / [[Τζον Μάρτιν]], 1821
UNK
Q8072
ηφαιστειακά αναβλήματα
Concept
Q6769
1592
TIME
Q474
υδραγωγείου
Concept
Q959782
ανασκαφές
Concept
Q11635
θέατρο
Concept
Q5
Άνθρωποι
Concept
Q49757
Ποιητές
Concept
Q22670
Φρίντριχ Σίλερ
PER
Q318462
Έντουαρντ Μπούλβερ-Λύττον
PER
Q8261
μυθιστόρημα
Concept
Q43332
Πομπηία
LOC
Q43332
Πομπηία
LOC
Q43332
Πομπηία
LOC
Q43332
Πομπηία
LOC
Q43332
Πομπηία
LOC
Q43332
Πομπηία
LOC
Q43332
Πομπηία
LOC
Q43332
Πομπηία
LOC
Q43332
Πομπηία
LOC
Q43332
Πομπηία
LOC
1821-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1821
DATE
+8^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
8
NUMBER
+20.000^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
20.000
NUMBER
-30.000^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-30.000
NUMBER
+62^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
62
NUMBER
+3^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
3
NUMBER
+6^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
6
NUMBER
-7^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-7
NUMBER
+2.000^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
2.000
NUMBER
country
location
located in or next to body of water
basin country