Γουίνι Μαντέλα
Η Γουίνι Μαντικιζέλα Μαντέλα ("Winnie Madikizela Mandela", 26 Σεπτεμβρίου 1936- 2 Απριλίου 2018), γνωστή και ως Γουίνι Μαντέλα, ήταν Νοτιοαφρικανή ακτιβίστρια στο κίνημα κατά του Απαρτχάιντ, πολιτικός, και η δεύτερη σύζυγος του Νέλσον Μαντέλα. Υπηρέτησε ως μέλος του κοινοβουλίου της Νοτίου Αφρικής απο το 1994 έως το 2003, και από το 2009 έως τον θάνατό της, ενώ υπήρξε υφυπουργός πολιτισμού από το 1994 έως το 1996. Υπήρξε μέλος του Αφρικανικού Εθνικού Κογκρέσου ANC (African National Congress) και ήταν γνωστή και ως η "Μαμά του Έθνους".
Ολοκλήρωσε τις σπουδές της ως κοινωνική λειτουργός το 1955 και παντρεύτηκε τον ακτιβιστή του κινήματος κατά του Απαρτχάιντ Νέλσον Μαντέλα το 1958 στο Γιοχάνεσμπουργκ. Ο γάμος τους διήρκησε 38 χρόνια, ενώ απέκτησαν μαζί και δυο παιδιά. Το 1963, μετά την δίκη και φυλάκιση του Μαντέλα, η Γουίνι αποτέλεσε τη δημόσια εκπροσώπησή του. Κατά τη διάρκεια των 27 χρόνων που ο Μαντέλα παρέμεινε φυλακισμένος, η Μαντικιζέλα Μαντέλα δεν σταμάτησε τις εκστρατείες για την αποφυλάκισή του και τον αγώνα υπέρ των δικαιωμάτων των μαύρων Νοτιοαφρικανών. Σε πολλές περιπτώσεις συνελήφθη απο την εθνική υπηρεσία ασφαλείας του Απαρτχάιντ, βασανίστηκε, τέθηκε υπό περιοριστικά μέτρα, εξορίστηκε σε αγροτικές περιοχές και πέρασε αρκετούς μήνες στην απομόνωση.

Στα μέσα του 1980 φέρεται να συμμετείχε σε σημαντικό αριθμό βίαιων συμβάντων στο Σοβέτο, το οποίο είχε ως αποτέλεσμα την καταδίκη της από το κίνημα κατά του Απαρτχάιντ. Κατά τη διάρκεια αυτής της περιόδου το σπίτι της κάηκε από κατοίκους του Σοβέτο. Το 1998 η επιτροπή Αλήθειας και Συμφιλίωσης (Truth and Reconciliation Commission - TRC), η οποία είχε ιδρυθεί από την κυβέρνηση του Νέλσον Μαντέλα με σκοπό την έρευνα σε περιπτώσεις κατάχρησης των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, βρήκε την Μαντικιζέλα Μαντέλα "πολιτικά και ηθικά ένοχη για παραβιάσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων από τον "ποδοσφαιρικό σύλλογο Μαντέλα Γιουνάιτεντ"", που λειτουργούσε ως προσωπική της φρουρά. Η Μαντικιζέλα Μαντέλα ενέκρινε τον βασανισμό και φόνο των συνεργατών της κυβέρνησης του Απαρτχάιντ, καθώς και των πληροφοριοδοτών της αστυνομίας και η προσωπική της φρουρά προχώρησε σε απαγωγές, βασανιστήρια και φόνους, με πιο γνωστή τη δολοφονία του 14χρονου Στόμπι Σεπέι.

Ο Νέλσον Μαντέλα αποφυλακίστηκε στις 11 Φεβρουαρίου 1990 και το ζευγάρι χώρισε το 1992, με το διαζύγιό τους να οριστικοποιείται τον Μάρτιο του 1996. Κατά τη διάρκεια της ασθένειάς του, η Γουίνι τον επισκέφθηκε. Ως παλιό στέλεχος του κόμματος του Αφρικανικού Εθνικού Κογκρέσου, συμμετείχε στην κυβέρνηση μετά την Απαρτχάιντ περίοδο, αν και απομακρύνθηκε από την θέση της μετά από κατηγορίες διαφθοράς. Το 2003 καταδικάστηκε για κλοπή και απάτη, οπότε και προσωρινά αποσύρθηκε από την πολιτική, όπου και επέστρεψε αρκετά χρόνια αργότερα. 
Q11409
Απαρτχάιντ
Concept
Q8023
Νέλσον Μαντέλα
PER
Q258
Νοτίου Αφρικής
LOC
Q11409
Απαρτχάιντ
Concept
Q8023
Νέλσον Μαντέλα
PER
Q34647
Γιοχάνεσμπουργκ
LOC
Q217426
Σοβέτο
LOC
Q318296
απαγωγές
Concept
Q149086
φόνους
Concept
Q239062
Γουίνι Μαντέλα
PER
1936-09-26T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
26 Σεπτεμβρίου 1936
DATE
2018-04-02T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
2 Απριλίου 2018
DATE
1990-02-11T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
11 Φεβρουαρίου 1990
DATE
+38^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
38
NUMBER
+27^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
27
NUMBER
+14^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
14
NUMBER
spouse
date of birth
date of death
country of citizenship
spouse
spouse