Kronika wszytkiego świata
Kronika wszytkiego świata – kronika Marcina Bielskiego wydana w 1551 w Krakowie.

Pełny tytuł pierwszego wydania brzmiał: "Kronika wszytkiego świata na sześć wieków, monarchie czterzy rozdzielona, z kosmografią i z rozmaitemi królestwy, tak pogańskiemi, żydowskiemi, jako i krześcijańskiemi, z Sybillami i proroctwy ich, po polsku pisana, z figurami, w której też żywoty cesarskie, papieskie i tych królów z ich królestwy, asyryjskich, egipskich, żydowskich, greckich, perskich, tureckich, węgierskich, czeskich i inych królów, książąt, jako inych przełożonych, od początku świata aż do tego roku, który się pisze 1551, są wypisane, między któremi też nasza Polska na ostatku z osobna jest wypisana". Za życia autora kronika była wznawiana dwukrotnie: w 1554 i 1564 (od tego wydania zmieniony tytuł rozpoczynał się od "Kronika, to jest Historia świata..."). W 1597 syn Marcina, Joachim, wydał "Kronikę polską" – przeredagowaną i uzupełnioną przez siebie do 1586 wersję kroniki Marcina Bielskiego.

Kronika rozpoczyna się od historii "Starego Testamentu". Uzupełniona jest historią starożytnego Rzymu i starożytnej Grecji. Następnie ukazuje wydarzenia "Nowego Testamentu". Później przechodzi do średniowiecza (papiestwo, cesarze rzymscy narodu niemieckiego, niektórzy książęta niemieccy i królowie Francji, wyprawy krzyżowe), doprowadzając historię do czasów papieża Juliusza III (1551).

Dzieło Bielskiego nawiązywało do tradycji kronikarstwa średniowiecznego. Ambicją kroniki było przedstawienie całych dziejów ludzkości jako ciągu zdarzeń od powstania świata aż do czasów współczesnych. Powstał utwór niejednorodny stylistycznie. Łączył tendencje do wiernego przedstawiania zdarzeń historycznych i do ich beletryzacji Obok ważnych faktów historycznych umieszczone były szczegółowe informacje, np. o rozmiarze ogromnej ryby wyrzuconej na brzeg w Holandii. W ramach kroniki znalazły się fragmenty noszące cechy różnych gatunków, np. dłuższa narracja o Skanderbegu, bohaterze narodowym Albanii, historie święte, apokryficzne i mitologiczne, legendy, przypowieści, bajki ezopowe, anegdoty, facecje, biografie. W kronice ujawniły się też osobiste poglądy Bielskiego: sympatia do reformacji i niechęć do kościoła rzymskiego (przytacza m.in. legendę o papieżycy Joannie).
Q185363
kronika
Concept
Q516773
Marcina Bielskiego
PER
Q2808114
1551
Concept
Q31487
Krakowie
LOC
Q13033657
Joachim
PER
Q24942158
Kronikę polską
Concept
Q19786
Starego Testamentu
Concept
Q1747689
starożytnego Rzymu
LOC
Q11772
starożytnej Grecji
LOC
Q18813
Nowego Testamentu
Concept
Q12554
średniowiecza
TIME
Q19546
papiestwo
Concept
Q181765
cesarze rzymscy narodu niemieckiego
Concept
Q79868
królowie Francji
UNK
Q12546
wyprawy krzyżowe
Concept
Q169911
Juliusza III
PER
Q268416
beletryzacji
Concept
Q160614
Skanderbeg
PER
Q222
Albanii
LOC
Q170207
apokryf
Concept
Q44342
legendy
Concept
Q208555
przypowieści
Concept
Q693
bajki
Concept
Q193206
anegdoty
Concept
Q1399144
facecje
Concept
Q12562
reformacji
Concept
Q9592
kościoła rzymskiego
Concept
Q243811
papieżycy Joannie
PER
Q24942139
Kronika wszytkiego świata
Concept
Q24942139
Kronika wszytkiego świata
Concept
1551-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1551
DATE
1554-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1554
DATE
1564-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1564
DATE
1597-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1597
DATE
1586-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1586
DATE
1551-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1551
DATE
+1551^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1551
NUMBER
genre
author
place of publication
publication date
publication date
work location
point in time
position held