Hanaa Abdel Fattah Metwaly
Mohamed Hanaa Abdel Fattah Metwaly (znany jako Hanaa Abdel Fattah) (ur. 13 grudnia 1944 w Kairze, zm. 19 października 2012 tamże) – egipski reżyser teatralny, aktor, pedagog, tłumacz literatury polskiej. 

Był absolwentem Kairskiej Akademii Sztuk, wydziału arabistyki Uniwersytetu Warszawskiego oraz wydziału reżyserii PWST w Warszawie. 

Reżyserował w Teatrze Współczesnym w Warszawie, w Starej Prochowni i innych polskich teatrach. Był profesorem Instytutu Teatralnego Akademii Sztuk w Kairze. Zapraszał do Kairu takich artystów jak: Józef Szajna, Jan Englert, Jerzy Zelnik, Andrzej Dziuk, Leszek Mądzik, Bogusław Semotiuk, Aleksandra Górska, Barbara Pszoniak-Lasocka i innych.

W 2012 został odznaczony Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”.

Od roku 1992 na stałe mieszkał w Kairze wraz z rodziną: żoną, Polką, Dorotą oraz córkami: Agnieszką (Ati), Jasminą i Kamila. 

Hanaa Abdel Fattah Metwaly był drugim z czworga dzieci rodziny Abdel Fattah. Ojciec jego był dziennikarzem, krytykiem literackim, aktorem radiowym. Po zdaniu matury podjął studia w Akademii Teatralnej na kierunku aktorstwo i reżyseria. W połowie studiów rozpoczął dodatkowo naukę w Akademii Filmowej na wydziale scenariusz i reżyseria filmowa. Obie uczelnie ukończył z wyróżnieniem. Po studiach otrzymał pracę w Ministerstwie Kultury w Departamencie Domów Kultury.

Od wczesnych lat związany był ze sztuką. Już jako ośmiolatek grywał w słuchowiskach radiowych. Popularność przyniosła mu tytułowa rola w serialu opartym na "Baśniach 1001 nocy" – "Przygody Sindbada żeglarza". Potem nastąpiły kolejne role już na  deskach Teatru Narodowego i w filmie. Grał m.in. w filmie "Dworzec centralny" (1958) wyreżyserowanym przez znanego egipskiego filmowca Youssefa Chahine'a[i].

W trakcie studiów mniej czasu poświęcał grze aktorskiej, bardziej skupił się na reżyserii teatralnej, która była jego główną pasją. Jeszcze będąc studentem dał się poznać jako artysta rokujący nadzieje na przyszlość. Jego pierwsze prace reżyserskie to znane dramaty Nikosa Kazandzakisa[ii], E. O'Neill[iii], A. Faraga[iv] i innych. Największym sukcesem tamtych lat było wyreżyserowanie, już w ramach pracy w Min. Kultury, spektaklu "Król Bawełny" (1969) Youssefa Idrisa. 

Wysokie oceny na studiach, osiągnięcia w pracy zawodowej zaowocowały przyznaniem mu stypendium na pogłębianie studiów zagranicą. Miał do wyboru Anglię lub dowolny kraj z byłego bloku socjalistycznego. W jego decyzji dużą rolę odegrał Alfred Farag, który powiedział: "Jeżeli chcesz poznać naprawdę dobry teatr to jedź do Polski". Tak też zrobił. Z początkiem lat siedemdziesiątych w mroźny grudniowy dzień przyleciał do Warszawy. Jak wszystkich cudzoziemskich stypendystów skierowano go do Łodzi na kurs nauki języka polskiego. Z natury otwarty, towarzyski, szybko nawiązujący kontakty z łatwością wszedł w przyjaźnie ze środowiskiem artystycznym, głównie z łódzkim Teatrem im. Stefana Jaracza.  Po zakończeniu kursu powrócił do Warszawy, uniezależnił się od zobowiązań wobec rządu egipskiego rezygnując ze stypendium. Rozpoczął studia magisterskie w Uniwersytecie Warszawskim na ówczesnym Wydziale Arabistyki podejmując jednocześnie pracę lektora.

I tak związał się zawodowo, artystycznie i w sprawach osobistych na ponad czterdzieści lat z Polską, którą uważał za swoją drugą ojczyznę.

Nauka w Łodzi dała mu wiele, gdyż od powrotu do Warszawy mówił już po polsku. Miał grono przyjaciół pośród Egipcjan, którzy  jak on przybyli na stypendia, jednak większą część czasu spędzał z Polakami. Nie zamykał się w swojej kulturze i jej zwyczajach. Starał się wtopić w społeczeństwo polskie celem bliższego poznania go i zrozumienia, co nie zawsze bylo aprobowane przez jego przyjaciół z kraju. 

Kupował mnóstwo książek z polskiej literatury pięknej, dramaty, poezje, opracowania specjalistyczne w dziedzinie teatru. Czytał je nagminnie nawet w tramwaju, autobusie czy pociągu, co w tamtych czasach było w Polsce dosyć popularne. Chodził na większość spektakli granych w Warszawie, a nawet dojeżdżał do Krakowa do Teatru Starego. Zachwycał go teatr Kantora, Szajny, osiągnięcia artystyczne Grotowskiego, Wl. Staniewskiego w Gardzienicach... 

Po roku mówił już biegle z poprawnym akcentem. Miał drobne pomyłki, najtrudniej radził sobie z partykułą "się" i końcówkami niektórych przymiotników, ale i to po latach opanował. Gdy ktoś obcy rozmawiał z nim przez telefon nie poznawał, że mówi z cudzoziemcem.

Był w ciągłym ruchu, zawsze aktywny, chłonny wszystkiego. Warszawa mu nie wystarczała, chciał poznać całą Polskę. W weekendy, czy inne dni wolne oraz urlopy jeździł po kraju z żoną, a z czasem do tych podróży dołączały dzieci, trzy córki. Nie sposób wymienić wszystkich miejsc gdzie był, łatwiej byłoby napisać gdzie nie był; i wszędzie dobrze się czuł, bawił, poznawał nowych ludzi, nowych przyjaciół. Zachwyciły go Tatry, jeziora mazurskie, ucztował ze ślązakami, choć mowę ich trzeba mu było chwilami tłumaczyć. Z wielką przyjemnością zwiedzał polskie kościoły, fotografował kapliczki przydrożne, brał udział w procesji w Boże Ciało w Łowiczu, słuchał koncertu Chopinowskiego w Żelazowej Woli.

Te wszystkie doznania zaowocowały pierwszymi artykułami opublikowanymi w prasie kairskiej, irakijskiej i kuwejckiej. Oto kilka wybranych: Jak polski film przedstawia historię (1974), Hubal i wojna partyzancka (1974), Stanisław Wyspiański (1982), Kantor i jego plastyczny teatr (1986), Teatr polski i jego twórcy (1987), Scena Plastyczna Mądzika (1991), Dramat śmierci u Tadeusza Kantora (1991).

Były to początki propagowania Polski i jej kulturę w Egipcie i Świecie Arabskim. Ta strona jego działalności z biegem lat poszerzyła się na inne jeszcze formy polskiego dorobku w dziedzinie sztuki i literatury.
----[i]  Youssef Chahine (1926 - 2008) – egipski reżyser filmowy. Otrzymał wiele nagród, między innymi nagrodę za całokształt twórczości na Festiwalu Filmowym w Cannes w 1997 roku. Jest twórcą jednej z 11 części międzynarowego filmu poświęconego reakcji na zamach na World Trade Center – 11.09.01.

[ii]  Nikos Kazandzakis (1885 - 1957) – grecki powieściopisarz, poeta, dramaturg, tłumacz i myśliciel. Znany m.in. jako autor powieści "Grek Zorba."

[iii] Eugene Gladstone O’Neill (1888 - 1953) – dramaturg amerykański, laureat Nagrody Nobla w dziedzinie literatury za rok 1936.

[iv]  Alfred Farag (1929-2005) – egipski dramatopisarz 
Q79
egipski
LOC
Q3455803
reżyser
Concept
Q11635
teatralny
Concept
None
Kairskiej Akademii Sztuk
UNK
Q144488
Uniwersytetu Warszawskiego
ORG
Q688872
PWST w Warszawie
ORG
Q9356173
Teatrze Współczesnym w Warszawie
Concept
None
Starej Prochowni
UNK
Q36
polskich
LOC
None
Instytutu Teatralnego Akademii Sztuk w Kairze
UNK
Q570170
Józef Szajna
PER
Q55380
Jan Englert
PER
Q94993
Jerzy Zelnik
PER
Q9151937
Andrzej Dziuk
PER
Q4301680
Leszek Mądzik
PER
Q9175912
Bogusław Semotiuk
PER
Q11685185
Aleksandra Górska
PER
None
Barbara Pszoniak-Lasocka
UNK
Q1702885
Srebrnym Medalem „Zasłużony Kulturze Gloria Artis”
MEDIA
Q312611
Youssefa Chahine'a
PER
Q39984
Cannes
LOC
Q10806
zamach na World Trade Center
EVE
Q603857
11.09.01
MEDIA
Q7821
1885
TIME
Q5311
1957
TIME
Q651298
1888
ORG
Q2339802
1953
ORG
Q25372
dramaturg
Concept
Q7191
Nagrody Nobla
Concept
Q37922
literatury
Concept
Q1463209
1936
ORG
Q9285862
Hanaa Abdel Fattah Metwaly
PER
Q9285862
Hanaa Abdel Fattah Metwaly
PER
1944-12-13T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
13 grudnia 1944
DATE
2012-10-19T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
19 października 2012
DATE
2012-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
2012
DATE
1992-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
roku 1992
DATE
1958-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1958
DATE
1969-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1969
DATE
1974-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1974
DATE
1974-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1974
DATE
1982-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1982
DATE
1986-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1986
DATE
1987-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1987
DATE
1991-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1991
DATE
1991-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1991
DATE
1926-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1926
DATE
2008-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
2008
DATE
1997-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1997
DATE
1885-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1885
DATE
1957-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1957
DATE
1888-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1888
DATE
1953-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1953
DATE
1936-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
rok 1936
DATE
1929-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1929
DATE
2005-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
2005
DATE
+1958^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1958
NUMBER
+1969^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1969
NUMBER
+1974^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1974
NUMBER
+1974^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1974
NUMBER
+1982^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1982
NUMBER
+1986^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1986
NUMBER
+1987^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1987
NUMBER
+1991^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1991
NUMBER
+1991^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1991
NUMBER
+1926^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1926
NUMBER
+11^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
11
NUMBER
+11.09^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
11.09
NUMBER
+01^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
01
NUMBER
+1885^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1885
NUMBER
+1888^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1888
NUMBER
+1929^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1929
NUMBER
-2005^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-2005
NUMBER
date of birth
date of death
educated at
country
number of parts of this work