Eliezer Geller
Eliezer Geller lub Eleizer Geller pseud. Eugeniusz (ur. 1918 w Opocznie, zm. pod koniec 1943 albo na początku 1944 w KL Auschwitz-Birkenau) – polski Żyd, działacz konspiracji antyhitlerowskiej w czasie II wojny światowej, współorganizator podziemia w getcie warszawskim, jeden z dowódców Żydowskiej Organizacji Bojowej (ŻOB) i wojskowych dowódców powstania w getcie warszawskim z ramienia tej organizacji.

Pochodził z Opoczna. Był absolwentem Wyższej Szkoły Handlowej w Łodzi. Podczas kampanii wrześniowej jako żołnierz WP, brał udział w bitwie pod Kutnem, dostając się do niewoli niemieckiej. W drugiej połowie 1940 r., przeniesiony z obozu jenieckiego wraz z innymi żołnierzami WP narodowości żydowskiej do getta warszawskiego. Był liderem syjonistycznej organizacji Gordonia (młodzieżówki partii Hitachdut) w getcie. Redagował i częstokroć kolportował organ prasowy organizacji "Słowo Młodych". Podróżował po kraju pod fałszywym imieniem i nazwiskiem – Jan Kowalski, organizując grupy samoobrony żydowskiej na Śląsku.

Jako jeden z pierwszych uzyskał informację o eksterminacji Żydów w obozach zagłady. Zajmował się fabrykowaniem dokumentów, umożliwiając ucieczkę z getta wielu rodakom. Okresowo opuścił getto przed pierwszą wielką akcją likwidacyjną trwającą od 22 lipca do 21 września 1942. Podczas drugiej akcji likwidacyjnej w dniach 18–22 stycznia 1943 r., uczestniczył w pierwszej zbrojnej akcji oporu na ulicy Zamenhofa róg Niskiej, Muranowskiej i Miłej, kiedy to bojowcy Mordechaja Anielewicza zaatakowali zbrojnie Niemców prowadzących kolumnę Żydów na Umschlagplatz.

Podczas powstania w getcie warszawskim był jednym z dowódców wojskowych ŻOB-u, dowodząc 8 lub 9 grupami bojowymi, walczącymi na terenie szopów Többensa i Schulza, w rejonie ulic Leszno, Nowolipki i Smocza. Gdy jego bojowcom zabrakło amunicji, a sytuacja stała się beznadziejna, 29 lub 30 kwietnia wycofał się wraz z grupą ok. 40 bojowców, kanałami na stronę aryjską. Ukrywał się wraz z kilkoma innymi powstańcami w tym Tosią Altman w Fabryce Błon Celuloidowych przy ul. 11 Listopada 10 na warszawskiej Pradze. 24 maja 1943 r., w fabryce wybuchł pożar i doszło do eksplozji, w wyniku której zginęli lub zostali aresztowani wszyscy ukrywający się Żydzi, z wyjątkiem Gellera, który mimo poparzeń wymkną się i wmieszał w tłum gapiów.

W lecie 1943 r., zgłosił się w ośrodku internowania w Hotelu Polskim przy ul. Długiej w Warszawie, licząc na pozwolenie na emigrację do któregoś z krajów neutralnych. Deportowany początkowo do obozu w KL Bergen-Belsen, następnie Bergau koło Drezna, 21 października został deportowany do KL Auschwitz, gdzie został zamordowany.

Pojawia się w książce Hanny Krall – "Zdążyć przed Panem Bogiem" (Wydawnictwo Literackie, Kraków, 1977), opartej na wywiadzie z ostatnim przywódcą powstania w getcie warszawskim Markiem Edelmanem.
Q2094
1918
TIME
Q994271
Opocznie
LOC
Q18623
1943
TIME
Q5268
1944
TIME
Q7341
KL Auschwitz-Birkenau
LOC
Q362
II wojny światowej
EVE
Q154607
getcie warszawskim
LOC
Q266706
Żydowskiej Organizacji Bojowej (ŻOB)
ORG
Q160161
powstania w getcie warszawskim
EVE
Q150812
kampanii wrześniowej
EVE
Q9377431
WP
ORG
Q165549
bitwie pod Kutnem
EVE
Q18633
1940
TIME
Q42388
syjonistycznej
Concept
Q370355
Gordonia
MEDIA
None
Hitachdut
UNK
Q81720
Śląsk
LOC
Q9365667
Miłej
Concept
Q327892
Mordechaja Anielewicza
PER
Q633284
Umschlagplatz
LOC
Q9365568
Leszno
Concept
Q9365715
Nowolipki
Concept
Q9365952
Smocza
Concept
Q2719616
Tosią Altman
PER
Q9364834
ul. 11 Listopada
Concept
Q11793427
Pradze
LOC
Q1164761
Hotelu Polskim
LOC
Q9365107
ul. Długiej w Warszawie
LOC
Q7332
Bergen-Belsen
LOC
None
Bergau
UNK
Q1731
Drezna
LOC
Q508420
Hanny Krall
PER
Q160817
Markiem Edelmanem
PER
Q9252737
Eliezer Geller
PER
1918-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1918
DATE
1942-09-21T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
21 września 1942
DATE
1943-01-22T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
22 stycznia 1943
DATE
2010-11-11T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
11 Listopada 10
DATE
1943-05-24T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
24 maja 1943
DATE
1977-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1977
DATE
+22^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
22
NUMBER
+18^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
18
NUMBER
+8^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
8
NUMBER
+9^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
9
NUMBER
+29^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
29
NUMBER
+30^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
30
NUMBER
+40^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
40
NUMBER
+21^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
21
NUMBER
place of birth
date of birth
place of detention
conflict
follows
conflict
location
part of
political ideology