Opistocelikaudia
Opistocelikaudia ("Opisthocoelicaudia") – rodzaj wymarłego dinozaura z grupy zauropodów, żyjącego w kredzie późnej na terenach współczesnej pustyni Gobi w Mongolii. Obejmuje jeden gatunek Opisthocoelicaudia skarzynskii. W dobrze zachowanym szkielecie brakuje tylko głowy i szyi, dzięki czemu opistocelikaudia należy do najlepiej poznanych zauropodów z kredy późnej. Ślady zębów na kościach wskazują, że zwłokami zwierzęcia żywiły się duże dinozaury mięsożerne, które być może oderwały brakujące szczątki. Szkielet wydobyli w 1965 polscy i mongolscy naukowcy. Dotychczas poznano jeszcze tylko dwa kolejne, znacznie mniej kompletne okazy, w tym część obręczy barkowej i fragmentaryczny ogon.

Jako względnie niewielki zauropod "Opisthocoelicaudia" mierzyła 11,4 m długości. Jak inne zauropody, cechowała się małą głową kończącą bardzo długą szyję oraz baryłowatym tułowiem wznoszącym się na czterech kolumnowatych kończynach. Nazwa rodzajowa "Opisthocoelicaudia" oznacza „ogon z tylnymi jamami”, odnosi się ona do niezwykłych, opistocelicznych proksymalnych kręgów ogonowych, wklęsłych na tylnych powierzchniach. Ta i inne cechy szkieletu mogły umożliwiać zwierzęciu stawanie na tylnych łapach.

"Opisthocoelicaudia", nazwana i opisana przez polską paleontolożkę Magdalenę Borsuk-Białynicką w 1977, została najpierw uznana za nowego członka rodziny kamarazaurów, od 1993 jednak widzi się w niej zaawansowanego ewolucyjnie przedstawiciela tytanozaurów. Jej dokładne pokrewieństwa w obrębie tej ostatniej grupy budzą spory; mogła być blisko spokrewniona z alamozaurem z Ameryki Północnej. Wszystkie jej skamieniałości pochodzą z formacji Nemegt. Formacja ta, choć bogata w skamieliny dinozaurów, dostarczyła pozostałości jeszcze tylko jednego zauropoda: nemegtozaura, znanego z pojedynczej czaszki. Jako że nie znaleziono czaszki opistocelikaudii, kilku badaczy zasugerowało, jakoby "Nemegtosaurus" i "Opisthocoelicaudia" reprezentowały to samo zwierzę. Odciski zauropodów z formacji Nemegt, w tym odciski skóry, można prawdopodobnie przypisać nemegtozaurowi lub opistocelikaudii, gdyż nic nie wiadomo o innych zauropodach tej formacji.
Q34740
rodzaj
Concept
Q123509
wymarłego
Concept
Q430
dinozaura
Concept
Q14416
zauropodów
Concept
Q338199
kredzie późnej
TIME
Q42070
Gobi
LOC
Q711
Mongolii
LOC
Q7432
gatunek
Concept
Q11739065
proksymalnych
UNK
Q7205
paleontolożkę
Concept
Q11766008
Magdalenę Borsuk-Białynicką
PER
Q35409
rodziny
Concept
Q135032
kamarazaurów
Concept
Q1063
ewolucyjnie
Concept
Q133051
tytanozaurów
Concept
Q131583
alamozaur
Concept
None
formacji Nemegt
UNK
Q132500
nemegtozaur
Concept
Q133088
Opistocelikaudia
Concept
1965-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1965
DATE
1977-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1977
DATE
1993-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1993
DATE
+11.4^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
11,4
NUMBER
taxon rank
parent taxon
significant event
country
field of work
taxon rank