Kaplica Boimów
Kaplica Boimów, właściwie kaplica Trójcy Świętej i Męki Pańskiej (ukr. "Каплиця Боїмів") – zabytkowa manierystyczna grobowa kaplica lwowskiej rodziny kupieckiej Boimów, usytuowana obok katedry łacińskiej. Jej fundatorem był pochodzący z Transylwanii Jerzy (György) Boim, kupiec i rajca miejski, sekretarz króla Stefana Batorego.

Kaplica została wzniesiona na terenie cmentarza obok Katedry Łacińskiej w latach 1609-1611 i konsekrowana w roku 1615. Służyła początkowo za mauzoleum rodu Boimów i mieściła 14 grobowców. Otaczający kaplicę cmentarz został zlikwidowany w XVIII wieku.

Budowniczym kaplicy był Andrzej Bemer, dekoracja rzeźbiarska jest dziełem dwóch mistrzów z Wrocławia: Johanna (Hanusza) Scholza (ur. 1573 we Wrocławiu, zm. przed 1642 w Brzeżanach) oraz Hansa Pfistera (ur. 5 sierpnia 1573 we Wrocławiu, zm. 1642 we Lwowie), któremu przypisuje się wystrój rzeźbiarski kopuły.

Kaplica została zbudowana na planie kwadratu i jest przekryta kasetonową kopułą opartą na ośmiobocznym tamburze. Latarnię kopuły wieńczy figura Chrystusa Frasobliwego z inskrypcją "Niech ten, który przechodzi, zastanowi się, czy jego smutki są większe od moich". Układ przestrzenny przypomina nieco Kaplicę Zygmuntowską na Wawelu (arch. Bartolommeo Berrecci), różni się od niej bogato zdobioną fasadą. Kaplica została wzniesiona jako wolnostojąca, dopiero w XIX wieku przybudowano do niej od strony południowej kamienicę.

Stylistycznie kaplicę zalicza się do sztuki późnego renesansu z wpływami niderlandzkiej dekoracji rzeźbiarskiej. Jakością wystroju i brakiem umiaru ustępuje dziełom czynnych w Krakowie mistrzów włoskich, stanowiąc jednak przykład sztuki mieszczańskiej.

Na wschodniej elewacji podzielonej pięcioma pilastrami znajdują się portrety Jerzego Boima i jego żony Jadwigi z roku 1617 pędzla Jana Gianniego.

Na elewacji północnej znajdują się freski przedstawiające Matkę Boską i Chrystusa. Na ścianie ośmiobocznego tamburu znajduje się płaskorzeźba przedstawiająca św. Jerzego walczącego ze smokiem. Dekoracje na tej fasadzie przypisuje się Andrzejowi Bemerowi.

Fasada (elewacja zachodnia) pokryta jest gęstą dekoracją rzeźbiarską, dziełem Johanna Scholza. Podzielona jest sześcioma kolumienkami i dwoma gzymsami na trzy kondygnacje.

Najwyższa kondygnacja przedstawia sceny Męki Pańskiej: „Biczowanie”, „Niesienie krzyża”, „Ukrzyżowanie” i „Zdjęcie z krzyża”.

Dekoracja rzeźbiarska wnętrza kaplicy Boimów jest głównie dziełem Hansa Pfistera. Wnętrze kopuły podzielone jest na kasetony wypełnione dekoracją rzeźbiarską. Wystrój ściany ołtarzowej podzielony jest gzymsami na trzy poziomy i łączy się z kopułą. Rzeźby wykuto przeważnie w miejscowym wapieniu, wyżej zastosowano rzeźby ze stiuku. Zastosowano też czarny marmur i biały alabaster. Dolny gzyms wsparty jest na postaciach czterech proroków. Drewniane skrzydła drzwi w ścianie ołtarzowej zdobione są intarsją i okuciami.

Na ścianie południowej znajdują się epitafia dłuta Hansa Pfistera z marmuru i alabastru.

Nad drzwiami wejściowymi zawieszono portrety Jerzego Boima i jego syna Pawła.

Kaplica była do XVIII wieku pod zarządem rodziny Boimów, potem przeszła pod zarząd Katedry Łacińskiej. W roku 1945 została zamknięta i niszczała wskutek braku konserwacji. Od roku 1969 stanowi oddział Lwowskiej Galerii Obrazów.
Q8798
ukr.
Concept
Q131808
manierystyczna
Concept
Q36036
lwowskiej
LOC
Q122324
katedry łacińskiej
LOC
Q39473
Transylwanii
ORG
Q4090445
Jerzy (György) Boim
PER
Q215536
kupiec
Concept
Q54030
Stefana Batorego
PER
Q4083653
Andrzej Bemer
PER
None
Johanna (Hanusza) Scholza
UNK
Q1799
Wrocław
LOC
Q793424
Brzeżanach
LOC
Q11718668
Hansa Pfistera
PER
Q36036
Lwowie
LOC
Q12493
kopułą
Concept
Q2294433
tamburze
UNK
Q843494
Latarnię
UNK
Q143915
Kaplicę Zygmuntowską
LOC
Q3635324
Bartolommeo Berrecci
PER
Q175112
pilastrami
Concept
None
Jana Gianniego
UNK
Q134194
fresk
Concept
Q245117
płaskorzeźba
Concept
Q328092
gzyms
Concept
Q640104
kaseton
Concept
Q23757
wapieniu
Concept
Q33526
stiuk
Concept
Q40861
marmur
Concept
Q143447
alabaster
Concept
Q287
Drewniane
Concept
Q832266
intarsją
Concept
Q11797615
okuciami
UNK
Q1772
epitafia
Concept
Q891038
Kaplica Boimów
Concept
1611-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1611
DATE
1615-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
roku 1615
DATE
1573-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1573
DATE
1573-08-05T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
5 sierpnia 1573
DATE
1642-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1642
DATE
1617-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
roku 1617
DATE
1945-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
roku 1945
DATE
1969-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
roku 1969
DATE
-1611^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1611
NUMBER
+14^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
14
NUMBER
located in the administrative territorial entity
inception
architect
located in the administrative territorial entity