Jan Albert Sichterman
Jan Albert Sichterman (Groningen, 19 september 1692 – 15 januari 1764) was een functionaris in dienst van de Vereenigde Oostindische Compagnie. Na zijn carrière in de Oost keerde hij als een zeer vermogend man terug naar zijn geboortestad Groningen waar hij een klein paleisje liet bouwen: het Sichtermanhuis aan de Ossenmarkt.

Jan Albert Sichterman nam net als zijn vader Galenus Sichterman dienst in het leger, maar op zijn 23-ste bracht hij in een duel zijn tegenstander om het leven. Om de gevolgen te ontlopen meldde hij zich aan bij de VOC, en in 1716 vertrok hij als onderkoopman naar Indië. Hij kreeg daar een functie als onderkoopman in Bengalen. Daar trouwde hij in 1721 met Sibylla Volkera Sadelijn, dochter van de latere directeur van Bengalen, Jacob Sadelijn. Ze kregen acht kinderen, die naar Nederland werden gestuurd voor hun opvoeding.

Zijn carrière verliep voorspoedig. In 1725 werd hij koopman en fiscaal voor de VOC in Bengalen. Toen Rogier Beerenaart, VOC-directeur van Bengalen in 1733 overleed, nam Jan Albert Sichterman zijn taken waar. Op 18 juni 1734 werd hij door de VOC tot directeur benoemd. Hij bleef dat tot 1744. In 1740 werd Sichterman tevens tot raad extraordinaris van de Raad van Indië benoemd. Afgezien van het maandelijkse salaris van 180 gulden per maand, moest een directeur het vooral hebben van de voorrechten, provisies en illegale persoonlijke handel. Sichterman was bijvoorbeeld betrokken bij handige geldwisseltrucs van de Oostendse Compagnie vlak voor deze haar activiteiten moest stoppen, en hij investeerde op persoonlijke titel in de intra-Aziatische handel van de Fransman Joseph Dupleix, en heeft daarmee waarschijnlijk veel geld verdiend. Verschillende malen stuurde hij vrachten van waarde buiten medeweten van de VOC om naar zijn Nederlandse zaakwaarnemer, de Amsterdamse wijnhandelaar Gerard Pauw.

Ten behoeve van gunstige handelsbetrekkingen wisselden de VOC en de Indiase bestuurders geschenken uit, en zo verkreeg Sichterman in 1739 een baby-neushoorn, die in de provincie Assam was gevangen. De tamme neushoorn mocht tot veel plezier van de aanwezigen door het huis lopen, maar na twee jaar werd ze te groot en gaf Sichterman haar weg aan Douwe Mout, een schipper van de VOC.

In de eerste jaren van zijn bestuur als directeur van Bengalen was er sprake van rust en welvaart in Bengalen, maar in 1740 werd de Nawab (gouverneur) afgezet door zijn onderschikte. De nieuwe Nawab leidde een veel onafhankelijker koers, waarnaar de Europese compagnieën zich moesten schikken. De toenemende concurrentie tussen de Nederlanders, Engelsen en Fransen en de toenemende aanvallen van een naburige hindoestam zorgden voor onrust in het gebied. Sichterman liet daarom de factorij in Hooghly fortificeren. Hij noemde de versterking Fort Gustavus naar gouverneur generaal Gustaaf Willem van Imhoff.

In 1744 droeg hij zijn functie van directeur over aan Jan Huygens, en werd in Batavia in de Raad van Indië benoemd, maar Sichterman vertrok in oktober van hetzelfde jaar naar Nederland. Twee schepen in de vloot waren nodig om zijn bezittingen te transporteren. In Groningen liet Sichterman een herenhuis in Lodewijk XV-stijl bouwen aan de Ossenmarkt, waarin zijn kunstschatten een plaats kregen. Hij bezat een grote collectie Japans en Chinees porselein, een grote verzameling exotica opgeborgen in kabinetten van tropisch hout, ingelegd met ivoor en parelmoer. Ook had hij een collectie van 481 schilderijen, waaronder doeken van Rembrandt, Ruysdael. Sichterman bezat tevens de buitenplaats Woellust in Wildervank.
Indische prinses
Tweehonderd jaar na zijn dood ging in Groningen nog steeds het verhaal rond dat Sichterman een prinses uit Indië had meegebracht. Ze was gesluierd en vertoonde zich nooit. Ze stierf al snel omdat ze niet tegen het klimaat kon. Sichterman heeft haar gebalsemd zodat ze haar schoonheid zou behouden, en de loden kist waarin ze was gelegd in een glazen kist op de zolder van zijn huis gezet. Sichterman kon volgens het verhaal niet scheiden van haar, en ging regelmatig naar de zolder om haar te bezoeken. Maar toen het in het huis vreselijk begon te spoken, heeft men haar op een avond bij fakkellicht bijgezet in de grafkelder in de Nieuwe Kerk.
</small>
Sichterman, ook wel 'de Bengaal' genoemd, heeft in Groningen geen bestuurlijke functie vervuld. Hij wist vermoedelijk niet tot het regentencircuit door te dringen door zijn extravagante levensstijl. Hij liet zich rondrijden in een koets met zes paarden en zes donkere bedienden. Hij had ook de gewoonte om zo nu en dan geld uit het raam te gooien naar de arme bevolking. Sichterman stond ook bekend als een rokkenjager. Een van zijn advocaten, ene Kersteman, hield aan zijn escapades een goed jaarsalaris over.

Op 15 januari 1764 overleed Sichterman. Zijn weduwe veilde de inboedel; het herenhuis aan de Ossenmarkt vond pas in 1770 kopers en werd gesplitst. Alhoewel hij niet als zodanig geregistreerd stond, doen de vijf maçonnieke glazen in de nagelaten inboedel vermoeden dat hij vrijmetselaar was. 
Q749
Groningen
LOC
Q2896
19 september
TIME
Q7685
1692
TIME
Q2260
15 januari
TIME
Q7659
1764
TIME
Q159766
Vereenigde Oostindische Compagnie
ORG
Q3927680
Sichtermanhuis
LOC
Q2489908
Ossenmarkt
LOC
Q3432234
Bengalen
LOC
None
Jacob Sadelijn
UNK
Q1420805
fiscaal
Concept
Q3432234
VOC in Bengalen
LOC
None
Rogier Beerenaart
UNK
Q2674146
VOC-directeur van Bengalen
UNK
Q4599116
Raad van Indië
ORG
Q700040
Oostendse Compagnie
ORG
None
Joseph Dupleix
UNK
Q1095142
baby-neushoorn
MISC
Q1164
Assam
LOC
Q338881
Douwe Mout
PER
Q132050
gouverneur
Concept
Q1393765
factorij
Concept
None
Hooghly
UNK
Q76744
Gustaaf Willem van Imhoff
PER
None
Jan Huygens
UNK
Q1199713
Batavia
LOC
Q4599116
Raad van Indië
ORG
Q945693
Lodewijk XV-stijl
TIME
Q22572509
Woellust
LOC
Q956545
Wildervank
LOC
Q41726
vrijmetselaar
Concept
Q1322066
Jan Albert Sichterman
PER
Q1322066
Jan Albert Sichterman
PER
Q1322066
Jan Albert Sichterman
PER
1692-09-19T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
19 september 1692
DATE
1764-01-15T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
15 januari 1764
DATE
1716-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1716
DATE
1721-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1721
DATE
1725-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1725
DATE
1733-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1733
DATE
1734-06-18T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
18 juni 1734
DATE
1740-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1740
DATE
1739-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1739
DATE
1740-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1740
DATE
1744-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1744
DATE
1764-01-15T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
15 januari 1764
DATE
1770-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1770
DATE
+23^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
23
NUMBER
place of birth
date of birth
place of birth
location