Piekenier
Een piekenier is een soldaat die vocht met een piek, een soort lange lans met een lengte van 3 tot soms 5 meter. Het wapen werd al gebruikt in het oude Egypte. In Macedonië ontwikkelde zich vanuit de met een speer en schild bewapende hopliet een soort piekenier.
De piekenier vocht in een formatie, de falanx. Het vechten in een hechte, dichte formatie, waardoor een woud van pieken werd gevormd, was de kracht van de piekeniers. De Romeinen wisten een passend antwoord te vinden op de Macedonische falanx, en de piek verdween voor lange tijd; in de Middeleeuwen keerde ze weer terug op het Europese slagveld doordat ze succesvol door Zwitserse, en later door Duitse huursoldaten, de beroemde landsknechten werd gebruikt tegen de ridders te paard. Door de verdere ontwikkelingen in de oorlogvoering werd de piek weer een belangrijk wapen: Prins Maurits ontwierp voor het Staatse Leger een exercitie, waarbij hij teruggreep op de tactieken en de organisatie van de Macedoniërs, bijna 2000 jaar eerder.

Piekeniers vochten in de 17e en begin 18e eeuw in grote formaties, waarbij zij ondersteund werden door eenheden musketiers. Zij droegen vaak een half harnas (meestal alleen de eerste rijen) en een helm, verder waren zij bewapend met een degen. Later werden musketiers steeds belangrijker, terwijl de piekeniers vooral de vijandelijke cavalerie op afstand diende te houden. Aan het einde van de 17e eeuw werd vanuit Bayonne de bajonet ontwikkeld, waardoor elke musketier ook als piekenier kon optreden. De lans verdween aldus vanaf het einde van de 17e eeuw langzaamaan van het slagveld; alleen Rusland en Zweden behielden nog vrij lang de piek, vanwege het agressievere karakter van hun manier van oorlog voeren. In West-Europa was de piek na 1715 vrijwel overal verdwenen. Een enkele keer werd ze weer geïntroduceerd (onder meer in Pruisen halverwege de 18e eeuw, of in het Amerikaanse leger in 1812-1814), maar dit betrof vaak experimenten of improvisaties bij gebrek aan wapens.
Q4991371
soldaat
Concept
Q220016
piek
Concept
Q2003053
lans
Concept
Q11768
Egypte
LOC
Q83958
Macedonië
LOC
Q175249
hopliet
Concept
Q180335
falanx
Concept
Q15877700
landsknecht
Concept
Q164062
Maurits
PER
Q721960
musketier
Concept
Q485027
harnas
Concept
Q173603
helm
Concept
Q47315
cavalerie
Concept
Q134674
Bayonne
LOC
Q173366
bajonet
Concept
Q1778520
Piekenier
Concept
1715-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1715
DATE
1812-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1812
DATE
1814-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1814
DATE
+3^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
3
NUMBER
+5^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
5
NUMBER
+17^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
17
NUMBER
+18^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
18
NUMBER
+17^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
17
NUMBER
+17^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
17
NUMBER
+18^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
18
NUMBER
-1814^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
-1814
NUMBER
subclass of