Ábrahám Ganz
Ábrahám Ganz (Embrach, 6 november 1815 – Boedapest, 15 december 1867) was een in Zwitserland geboren Hongaars ijzergieter, machine- en technisch ingenieur en oprichter van de Ganz onderneming.

Ganz werd geboren in een dorp nabij Zürich. Hij werd opgeleid in de houthandel en later in het ijzergieten, waarbij hij werkervaring opdeed in landen als Frankrijk, Duitsland, Oostenrijk en Italië. In 1841 kwam hij als handelaar terecht in Hongarije en is als werktuigbouwkundige betrokken was bij de bouw van de Szechenyi-fabriek. Door rondspattend metaal verloor hij in 1843 een oog.

In 1844 opende hij in Boeda zijn eigen ijzergieterij, waar hij zich specialiseert in het gieten van de wielen voor spoorwegwagons. Hierbij voerde hij diverse verbeteringen door in het gietproces die hij in patenten vastlegt. Tijdens de Hongaarse Revolutie van 1848 giet zijn bedrijf loden kogels voor de geweren en kanonnen van de vrijheidsstrijders. Dit kost hem bijna zijn leven omdat een Oostenrijkse krijgsraad hem wegens hoogverraad ter dood veroordeeld. Op voorspraak van een officier komt hij vrij, maar pas na gedeeltelijke inbeslagname van zijn bedrijf.

Na hervatting van de productie in 1852 neemt de omzet snel toe. In 1857 verkreeg Ganz het patent op een gietproces om treinwielen te fabriceren van hoogwaardige kwaliteit. In 1863 kende keizer Franz Joseph hem het Gouden Kruis van Civiele Verdienste toe en in 1865 de Leopoldsorde.

In 1867 overleed hij onder tragische omstandigheden, sommige bronnen vermelden dat hij zelfmoord pleegde. Na zijn dood zette zijn naaste medewerker en vriend András Mechwart, die Ganz in 1859 zijn bedrijf had binnengehaald, de onderneming voort. Onder diens leiding groeide het bedrijf na 1869 uit tot een van de bekendste en grootste bedrijven in Oostenrijk-Hongarije. Pas in 1964 werd de oorspronkelijk gieterij van Ganz gesloten en omgevormd tot museum. In dit Öntödei Múzeum worden vele bedrijfsproducten tentoongesteld.
Q65877
Embrach
LOC
Q2992
6 november
TIME
Q6948
1815
TIME
Q1781
Boedapest
LOC
Q2383
15 december
TIME
Q7715
1867
TIME
Q39
Zwitserland
LOC
Q28
Hongaars
LOC
Q81096
ingenieur
Concept
Q369524
Ganz
ORG
Q72
Zürich
LOC
Q193478
Boeda
LOC
Q473716
Hongaarse Revolutie van 1848
EVE
Q51056
Franz Joseph
PER
None
Gouden Kruis van Civiele Verdienste
UNK
Q298950
Leopoldsorde
ORG
Q10737
zelfmoord
Concept
Q92205
András Mechwart
PER
Q28513
Oostenrijk-Hongarije
LOC
None
Öntödei Múzeum
UNK
Q117463
Ábrahám Ganz
PER
1815-11-06T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
6 november 1815
DATE
1867-12-15T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
15 december 1867
DATE
1841-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1841
DATE
1843-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1843
DATE
1844-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1844
DATE
1852-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1852
DATE
1857-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1857
DATE
1863-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1863
DATE
1865-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1865
DATE
1867-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1867
DATE
1859-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1859
DATE
1869-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1869
DATE
1964-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1964
DATE
place of birth
country of citizenship
country of citizenship
occupation
owned by
date of death
manner of death
country
country
country