Bovenste Plasmolen
De Bovenste Plasmolen is een midden- en bovenslagwatermolen te Plasmolen in het natuurgebied Sint-Jansberg, in de Nederlandse gemeente Mook en Middelaar. Deze korenmolen is in het jaar 1725 gebouwd als papiermolen. De molen maakt gebruik van water uit plaatselijke bronnen.

De Bovenste Plasmolen is bijzonder omdat hij water uit twee molenvijvers op verschillende hoogte kan betrekken, waarbij het water uit de bovenste vijver (gevoed door de "Beek van het Groene Water") bovenlangs wordt gevoerd, terwijl het water uit de onderste vijver (gevoed door de bron "De Helskuil") vanaf het midden van het waterrad wordt aangevoerd.

Het gebouw heeft een zolder dat tijdens het gebruik als papiermolen werd gebruikt om het papier te drogen. Na meer dan een eeuw als papiermolen gefunctioneerd te hebben, werd de molen vanaf 1848 gebruikt als olie- en pelmolen en vanaf 1865 als graanmolen. Tijdens een verbouwing zijn er waarschijnlijk dakpannen gebruikt uit de resten van de naastgelegen Romeinse villa om een gat in de muur te dichten. In het begin van twintigste eeuw is er een extra graanmaler op benzine in het molenhuis geplaatst.

In 1944 is de Bovenste Plasmolen door oorlogshandelingen beschadigd. Er zijn nog inslaggaten te zien in de bakstenen van de voorgevel. Hierbij is de toenmalige molenaar "Fons Verouden" door een granaatscherf geraakt en om het leven gekomen. Na zijn dood heeft het ruim vijftig jaar geduurd voordat de molen hersteld werd. In 1995 werd hiertoe de "Stichting Bovenste Plasmolen 1725" opgericht, die ervoor heeft gezorgd dat de molen in 1999 is hersteld. Bij deze restauratie zijn het rad en de geklonken watergangen vanaf de vijvers nieuw gemaakt. In de molen zijn er twee nieuwe maalstoelen geplaatst. Het dak is hersteld met gebruik van Limburgse dakpannen en stropoppen. 

De Bovenste Plasmolen is maalvaardig en is tijdens de zomermaanden op gezette tijden voor het publiek geopend.
Q185187
watermolen
Concept
Q2133440
Plasmolen
LOC
Q2674405
Sint-Jansberg
LOC
Q9791
Mook en Middelaar
LOC
Q623605
korenmolen
Concept
Q918088
papiermolen
Concept
Q1712253
molenvijver
Concept
Q3253281
vijver
Concept
Q297163
olie-
MISC
Q836867
pelmolen
Concept
Q268547
dakpan
Concept
Q918230
Romeinse villa
Concept
Q18511724
maalstoelen
Concept
Q1906609
Bovenste Plasmolen
MISC
Q1906609
Bovenste Plasmolen
MISC
Q1906609
Bovenste Plasmolen
MISC
Q1906609
Bovenste Plasmolen
MISC
Q1906609
Bovenste Plasmolen
MISC
1725-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
jaar 1725
DATE
1944-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1944
DATE
1995-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1995
DATE
1999-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1999
DATE
instance of
location
located on terrain feature
located in the administrative territorial entity
instance of
located in the administrative territorial entity
located in the administrative territorial entity
contains settlement
subclass of