Sodalitium Pianum
Sodalitium Pianum (Nederlands: de broederschap van Pius) was een niet-officiële kerkelijke commissie, in 1909 opgericht door monseigneur Umberto Benigni, die zich ten doel stelde sympathisanten van modernistische ideeën te traceren en publiekelijk te veroordelen.

De oprichting van de commissie volgde op de encycliek "Pascendi Dominici Gregis" en het decreet "Lamentabili Sane Exitu", uitgevaardigd door paus Pius X, waarin elke vorm van het modernistisch gedachtegoed (waaronder liberalisme en democratie) veroordeeld werd als uiting van ketterij. Door onder meer spionage, infiltratie en publieke onderzoeken werd door leden van de commissie getoetst in hoeverre geestelijke en kerkelijke gezagsdragers het modernisme afwezen dan wel omarmden. Ook werd door de commissie bewerkstelligd, dat nieuwe geestelijken bij hun ambtsaanvaarding een plechtige eed afzwoeren, waarin zij elke vorm van modernisme verwierpen.

Tot de verdachten behoorden onder meer Giacomo della Chiesa (paus Benedictus XV) en Angelo Roncalli (paus Johannes XXIII). Laatstgenoemde werd ervan beschuldigd aan studenten van het seminarie te Bergamo het advies gegeven te hebben een door de Kerk verboden boek te lezen.

Rafael Merry del Val, kardinaal-staatssecretaris onder paus Pius X en ook tegenstander van het modernisme, zou later afstand genomen hebben van de werkwijze van de commissie en voorkomen hebben, dat deze een officiële status binnen het Vaticaan zou krijgen.

Paus Benedictus XV hief de commissie in 1921 op, doordat vanuit de Kerk gemeend werd dat door veranderende omstandigheden er geen bestaansrecht meer bestond voor "Sodalitium Pianum".

Dat Pius X niet op de hoogte was van het bestaan van de commissie zou worden tegengesproken door een brief van kardinaal Gaetano de Lai gericht aan Umberto Benigni, waarin hij meldde: "“ik heb het programma van de Sodalitium Pianum aan de Heilige Vader voorgelegd. De paus heeft het initiatief goedgekeurd en gezegend….”"

In 1985 werd de naam "Sodalitium Pianum" overgenomen door het "Istituo Mater Boni Consilii", een groep traditioneel katholieken die geldt als een afsplitsing van de priesterbroederschap Sint Pius X.
Q7411
Nederlands
Concept
Q2057
1909
TIME
Q17051299
monseigneur
PER
Q1336769
Umberto Benigni
PER
None
modernistische ideeën
UNK
Q221409
encycliek
Concept
Q1235047
Pascendi Dominici Gregis
ORG
Q2571972
decreet
Concept
None
Lamentabili Sane Exitu
UNK
Q43739
paus Pius X
PER
Q6216
liberalisme
Concept
Q7174
democratie
Concept
Q160598
ketterij
Concept
Q4448
Giacomo della Chiesa
PER
Q23873
Angelo Roncalli
PER
Q233324
seminarie
Concept
Q628
Bergamo
LOC
Q507540
Rafael Merry del Val
PER
Q1054345
kardinaal-staatssecretaris
PER
Q237
Vaticaan
LOC
Q983250
Gaetano de Lai
PER
Q199993
traditioneel katholieken
MEDIA
Q868160
priesterbroederschap Sint Pius X
ORG
Q1970963
Sodalitium Pianum
ORG
Q1970963
Sodalitium Pianum
ORG
Q1970963
Sodalitium Pianum
ORG
Q1970963
Sodalitium Pianum
ORG
1909-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1909
DATE
1921-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1921
DATE
1985-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1985
DATE
founded by
inception
point in time
instance of
position held