Koksmaar
De Koksmaar (vroeger ook "Eelswerdermaar") is een maar in de gemeente Het Hogeland in de Nederlandse provincie Groningen. De maar vormt de grens tussen Stitswerd en Kantens in het zuiden en Rottum in het oosten. De maar is naar het zuiden toe verbonden met de Stitswerdermaar via de Stitswerderwoldtocht.

De Koksmaar loopt over een lengte van ongeveer 2,8 kilometer van de Usquerdermaar in het westen naar het Boterdiep (Uithuizer Trekdiep) in het oosten, waarbij de maar nabij het Boterdiep een bocht maakt om de wierde van Eelswerd. De maar ontstond na het verzanden van de Fivelboezem, waarbij de grond opslibte van het westen naar het oosten, waardoor de Koksmaar net als de Helwerdermaar, Eppenhuizermaar en Startenhuizermaar ook naar het oosten stroomde. De maar heeft een zijtak, de Rottumermaar die vanuit het noorden instroomt. De maar werd in 1967 onttrokken aan het openbaar vaarverkeer en is tegenwoordig ook niet meer bevaarbaar doordat deze op twee plekken is afgedamd, waarbij het water via een duiker stroomt.

Het Kokmaar wordt voor het eerst genoemd in 1458, daarna in 1464 als "Eelswaerder maer". De naam hangt kennelijk samen met die van de boerderij Koksheem, hoewel een afleding van een oudere wierdenaam Kukenwert niet onmogelijk is.

Ten zuiden van de Koksmaar, nabij de Delthe, staat de boerderij Kokshuis die naar de maar is vernoemd. In de weg tussen Stitswerd en Rottum ligt de Koksbrug over de Koksmaar. Aan de Koksmaar hebben twee watermolens gestaan. Ten noorden, nabij de Delthe stond tussen 1903 en 1910 de watermolen van de Polder van J. Tijks, c.s. en ten zuiden, nabij Eelswerd, stond tussen 1877 en 1960 een watermolen van de polder Kooi.
Q832230
maar
Concept
Q27959423
Het Hogeland
LOC
Q55
Nederland
LOC
Q752
Groningen
LOC
Q3182738
Stitswerd
LOC
Q2223524
Kantens
LOC
Q2714070
Rottum
LOC
Q16069550
Stitswerdermaar
LOC
Q16070542
Usquerdermaar
LOC
Q2546570
Boterdiep
LOC
Q1926527
Eelswerd
LOC
Q2265433
Fivelboezem
UNK
Q36423328
Helwerdermaar
UNK
None
Eppenhuizermaar
UNK
None
Startenhuizermaar
UNK
None
Rottumermaar
UNK
Q4168092
duiker
Concept
None
Koksheem
UNK
Q22796389
Kukenwert
Concept
Q16070542
Delthe
LOC
Q2958847
Polder van J. Tijks, c.s.
MEDIA
Q1926527
Eelswerd
LOC
Q2601555
Kooi
UNK
Q16465946
Koksmaar
LOC
Q16465946
Koksmaar
LOC
Q16465946
Koksmaar
LOC
Q16465946
Koksmaar
LOC
Q16465946
Koksmaar
LOC
Q16465946
Koksmaar
LOC
1967-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1967
DATE
1458-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1458
DATE
1464-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1464
DATE
1910-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1910
DATE
1960-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1960
DATE
+2.8^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
2,8
NUMBER
country
country
located in the administrative territorial entity
located in the administrative territorial entity