Eerste Indochinese Oorlog
De Eerste Indochinese Oorlog (ook bekend als de Franse Indochinese Oorlog, Anti-Franse Oorlog, Frans-Vietnamese Oorlog, Frans-Vietminh Oorlog, Indochinese Oorlog, Vuile Oorlog in Frankrijk, en Anti-Franse Verzetsoorlog in hedendaags Vietnam) werd uitgevochten in de Unie van Indochina van 6 december 1946 tot 1 augustus 1954.

Tijdens de Conferentie van Potsdam in juli 1945 besloten de Gecombineerde Stafchefs dat Indochina ten zuiden van 16 ° noorderbreedte onder het Britse bevel voor admiraal Mountbatten in het Zuidoost-Azië-commando zou worden opgenomen. Japanse troepen ten zuiden van die lijn gaven zich aan hem over en die in het noorden gaven zich over aan Generalissimo Chiang Kai-shek. De Westerse mogendheden veronderstelden als overwinnaars op Japan een terugkeer naar de vooroorlogse situatie, waarbij Aziatische gebieden (zoals Burma, Maleisië, Indochina, Nederlands-Indië en Nieuw-Guinea) weer zouden worden bestuurd door Europese machten. De ontwikkelingen tijdens de Tweede Wereldoorlog hadden echter in Azië voeding gegeven aan allerlei onafhankelijkheidsbewegingen, die overheersing door buitenlandse machten niet langer vanzelfsprekend achten. Deze majeure veranderingen in de opvattingen onder de Aziatische volkeren tijdens de Tweede Wereldoorlog waren de Europese mogendheden veelal ontgaan, omdat ze door de Japanners uit hun overzeese gebiedsdelen waren verdreven en in beslag werden genomen door hun eigen strijd tegen de As-mogendheden.

In september 1945 trokken Chinese troepen Tonkin binnen en een kleine Britse taskforce landde in Saigon. De Chinezen accepteerden de Vietnamese regering onder leiding van Hồ Chí Minh, die heel Vietnam vanuit Hanoi wilde gaan besturen. De Britten weigerden hetzelfde te doen in Saigon en stelden daar van meet af aan de Fransen tegenover. Amerikaanse vertegenwoordigers van het Office of Strategic Services in Vietnam leken daarentegen ogenschijnlijk de Việt Minh-autoriteiten te steunen.

Op V-J Day, 2 september, had Hồ Chí Minh in Hanoi de oprichting van de Democratische Republiek Vietnam (DRV) uitgeroepen. Hij las daarbij passages uit de Amerikaanse Onafhankelijkheidsverklaring voor waarbij hij het woord "Engeland" verving door "Frankrijk". Deze verklaring was hem ter beschikking gesteld door een lid van de OSS, een voorloper van de CIA. Hồ Chí Minh was aanvankelijk een bewonderaar van de Amerikaanse onafhankelijkheidsstrijd.

De DRV regeerde als enige burgerregering in heel Vietnam gedurende ongeveer 20 dagen, na de troonsafstand van keizer Bảo Đại, die tijdens de Japanse bezetting symbolisch staatshoofd bleef.

Op 23 september 1945 wierpen de Franse strijdkrachten de lokale DRV-regering omver, met medeweten van de Britse commandant in Saigon, en verklaarden ze de Franse autoriteit in Frans-Cochin-China hersteld. Guerrilla-oorlog begon onmiddellijk rond Saigon, maar de Fransen heroverden geleidelijk de controle over het zuiden van Indochina. In het noorden dreigden de 200.000 Chinezen na de ontwapening van de Japanners te blijven. De Chinezen gingen zich te buiten aan plunderingen en ander wangedrag. Daarom wilde Hồ Chí Minh de Fransen in Noord-Vietnam binnenhalen om de Chinezen af te lossen en de orde te herstellen, en ondertussen te onderhandelen over een verenigd en soeverein Vietnam. In een akkoord werd hierover maart 1946 overeenstemming bereikt.

Hồ Chí Minh stemde ermee in te onderhandelen over de toekomstige status van Vietnam, maar de gesprekken in Frankrijk leverden geen oplossing op. Na meer dan een jaar van een latent conflict brak in december 1946 een totale oorlog uit tussen de Franse en de Việt Minh-strijdkrachten, terwijl Hồ Chí Minh en zijn regering ondergronds gingen. De Fransen probeerden Indochina te stabiliseren door het te reorganiseren als een Federatie van geassocieerde staten. In 1949 brachten ze voormalig keizer Bảo Đại weer aan de macht, als staatshoofd van een nieuw opgerichte staat Vietnam.

De eerste paar jaar van de oorlog was een ongelijke strijd van slecht bewapende Vietnamezen tegen de Franse overheersing, maar nadat de Chinese communisten in 1949 de burgeroorlog in China in hun voordeel hadden beslist, veranderde het conflict in een conventionele oorlog tussen twee legers die aan beide zijden vochten met een gelijkwaardig wapenarsenaal.

Voor de Europese mogendheden was anti-communistische retoriek vaak een effectief hulpmiddel om een onafhankelijkheidsbeweging in Aziatische koloniën of protectoraten verdacht te maken en zich te verzekeren van broodnodige Amerikaanse steun. Want in de Verenigde Staten was steun voor de Europese mogendheden in Azië bepaald niet vanzelfsprekend, aangezien dat land als voormalige Amerikaanse kolonie van Groot-Brittannië zich in een revolutionaire oorlog zelf onafhankelijk had gemaakt. De Amerikaanse weerzin tegen koloniale overheersing had Nederland al vanaf 1946 ondervonden met zijn militaire acties in Indonesië.

De jonge Volksrepubliek China wenste geen vijandig gezinde koloniën of vazalstaten van herrijzende Europese mogendheden aan zijn grenzen en steunde onafhankelijkheidsbewegingen in de landen om zich heen. Daarmee gaf het weer voeding aan het wantrouwen in Westerse landen, dat het hier vooral zou gaan om verspreiding van het communistische gedachtegoed.

De Sovjet-Unie meende in Azië vooral bevestiging te zien van de onbetrouwbaarheid van Engeland, Frankrijk en de Verenigde Staten, en gaf anti-westerse bewegingen in Azië militaire steun, aanvankelijk in het geheim en later steeds openlijker. Westerse mogendheden zagen daarin weer bevestiging van hun eigen kijk op de werkelijkheid.

Het Franse Expeditiekorps in het Verre Oosten van de Union française, geleid door de Vierde Franse Republiek en gesteund door het Vietnamese Nationale Leger van keizer Bảo Đại vochten tegen de Vietminh, geleid door Hồ Chí Minh en Võ Nguyên Giáp. De meeste gevechten vonden plaats in Tonkin in Noord-Vietnam, hoewel het conflict het hele land overspoelde en zich ook uitbreidde naar naburige protectoraten van de Unie van Indochina, Laos en Cambodja.

De troepen van de Franse Unie bestonden uit koloniale troepen van het hele voormalige rijk (Marokkanen, Algerijnen, Tunesiërs, Laotianen, Cambodjanen, Vietnamezen en Vietnamese etnische minderheden), Franse professionele troepen en eenheden van het Frans Vreemdelingenlegioen. Het gebruik van rekruten uit Europees Frankrijk werd door de Franse regeringen verboden om de oorlog niet nog impopulairder te maken thuis. Het conflict werd de "vuile oorlog" ("la sale guerre") genoemd door aanhangers van de linkse intellectuelen in Frankrijk (inclusief Jean-Paul Sartre) tijdens de Zaak-Henri Martin in 1950.
Q881
Vietnam
LOC
Q185682
Unie van Indochina
LOC
Q2303
6 december
TIME
Q18610
1946
TIME
Q2788
1 augustus
Concept
Q18581
1954
TIME
Q151187
Conferentie van Potsdam
MEDIA
Q157068
admiraal Mountbatten
PER
Q16574
Chiang Kai-shek
PER
Q836
Burma
LOC
Q833
Maleisië
LOC
Q188161
Nederlands-Indië
LOC
Q40285
Nieuw-Guinea
LOC
Q1858
Tonkin
LOC
Q1854
Saigon
LOC
Q36014
Hồ Chí Minh
PER
Q783684
Fransen
ORG
Q658626
Office of Strategic Services
ORG
Q127912
Amerikaanse Onafhankelijkheidsverklaring
MEDIA
Q658626
OSS
ORG
Q37230
CIA
Concept
Q19955896
Frans-Cochin-China
LOC
Q17427
Chinese communisten
Concept
Q182121
anti-communistische
Concept
Q133156
koloniën
Concept
Q1332160
militaire acties in Indonesië
EVE
Q148
Volksrepubliek China
LOC
Q6186
communistische
Concept
Q15180
Sovjet-Unie
LOC
Q848478
Union française
LOC
Q69829
Vierde Franse Republiek
LOC
Q223771
Bảo Đại
PER
Q190949
Vietminh
ORG
Q36014
Hồ Chí Minh
PER
Q179910
Võ Nguyên Giáp
PER
Q185682
Unie van Indochina
LOC
Q819
Laos
LOC
Q424
Cambodja
LOC
Q179023
hele voormalige rijk
Concept
Q188559
Frans Vreemdelingenlegioen
Concept
Q164597
linkse
Concept
Q9364
Jean-Paul Sartre
PER
None
Zaak-Henri Martin
UNK
Q748780
Eerste Indochinese Oorlog
EVE
1946-12-06T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
6 december 1946
DATE
1954-08-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1 augustus 1954
DATE
1945-07-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
juli 1945
DATE
1945-09-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
september 1945
DATE
1945-09-23T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
23 september 1945
DATE
1946-12-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
december 1946
DATE
1949-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1949
DATE
1949-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1949
DATE
1950-01-01T00:00:00Z^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#dateTime
1950
DATE
+16^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
16
NUMBER
+2^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
2
NUMBER
+20^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
20
NUMBER
+200.000^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
200.000
NUMBER
location
end time
participant
participant
location
diplomatic relation
diplomatic relation
follows
shares border with
shares border with