Άμυκος
Η τιμωρία του Αμύκου. Ερυθρόμορφη [[υδρία]] από τη [[Λουκανία]], τέλη 4ου αιώνα π.Χ., Εθν.Βιβλιοθήκη Γαλλίας (Παρίσι).
Στην ελληνική μυθολογία με το όνομα Άμυκος αναφέρονται τα ακόλουθα πρόσωπα:
# Γιος του Ποσειδώνα και της Νύμφης Μελίας ή Πελίας, βασιλιάς των Βεβρύκων στη Βιθυνία. Ο Άμυκος ήταν ένας βάναυσος γίγαντας, θεωρούμενος ως ο «πατέρας» της πυγμαχίας, και μάλιστα της τεχνικής πυγμαχίας. Υποχρέωνε κάθε ξένο που ερχόταν στη χώρα του να πυγμαχήσει μαζί του, τον νικούσε εξαιτίας της υπερφυσικής του δυνάμεως και μετά τον σκότωνε. Στην Αργοναυτική εκστρατεία, ένα ήταν ο πυγμαχικός αγώνας ανάμεσα στον Άμυκο και τον Πολυδεύκη: Μόλις οι Αργοναύτες προσορμίσθηκαν στη ακτή της Βιθυνίας, ο Άμυκος εμφανίσθηκε ζητώντας να πυγμαχήσει με τον δυνατότερο από αυτούς. Ο Πολυδεύκης δέχθηκε να αγωνισθεί μαζί του, τον νίκησε και τον σκότωσε "«πλήξας κατά τον αγκώνα»" ("Βιβλιοθήκη Απολλοδώρου", Α 90, 20, και Απολλωνίου "Αργοναυτικά", Β 1). Ο Θεόκριτος όμως περιγράφει πολύ πιο ειδυλλιακά το επεισόδιο ("Διόσκουροι" 22, 27): Οι Διόσκουροι (ο Κάστορας και ο Πολυδεύκης), μετά τον κατάπλου τους στη χώρα του Αμύκου, τον συνάντησαν σε ένα δάσος ντυμένο με τη λεοντή του και ξαπλωμένο δίπλα σε μια πηγή από την οποία δεν τους άφηνε να πιουν αν πρώτα δεν πυγμαχούσε μαζί του ο δυνατότερος. Ο Πολυδεύκης αποδέχθηκε την πρόκληση και κάλεσε όλους τους Αργοναύτες να παρασταθούν στον αγώνα. Νίκησε ο Πολυδεύκης, αλλά αντί να σκοτώσει τον Άμυκο (όπως ήταν η αμοιβαία συμφωνία τους), τον έβαλε να ορκισθεί στον πατέρα του, τον θεό Ποσειδώνα, ότι δεν θα προκαλούσε πλέον κανένα ξένο για πυγμαχία με σκοπό την εξόντωσή του. Επίσης, ο Επίχαρμος (στην κωμωδία του «`Αμυκος»), ο Σοφοκλής (επίσης σε ομώνυμο σατιρικό δράμα του) και ο επικός ποιητής Πείσανδρος εμφανίζουν τον ηττημένο Άμυκο να δεσμεύεται από τον Πολυδεύκη με αυτό τον όρκο. Σε λάρνακα στο Μουσείο της Ρώμης εικονίζεται η άφιξη των Αργοναυτών στην ακτή της Βιθυνίας και το δέσιμο του Αμύκου από τον Πολυδεύκη σε κορμό δέντρου. Πάνω σε ετρουσκικό τεφροδόχο αγγείο εικονίζεται επίσης η τιμωρία του Αμύκου, ενώ πάνω σε καθρέφτη απεικονίζονται ο Πολυδεύκης και ο Άμυκος έτοιμοι για τον αγώνα. Σύμφωνα με άλλη εκδοχή, στα παραπάνω ήρωας ήταν όχι ο Πολυδεύκης, αλλά ο αρχηγός των Αργοναυτών, ο Ιάσονας, γιατί στη Βιθυνία η τοποθεσία όπου υποτίθεται ότι έγινε ο αγώνας ονομαζόταν «Ιάσονος δόρυ».
# Κένταυρος, γιος του Οφίωνα. Σκότωσε τον Λαπίθη Κελάδοντα στον γάμο του Πειρίθου και στη συνέχεια σκοτώθηκε ο ίδιος από τον Λαπίθη Πεδάτο (Οβιδίου "Μεταμορφώσεις", ΧΙΙ 245)
# Γιος του Τάλω, που έδιωξε τον Ιδομενέα από την Κρήτη.
# Μάντης, γιος του Ελάτου (Υγίνου "Fabulae", 128)
# Τρωαδίτης, σύζυγος της Θεανώς και πατέρας του Μίμαντα (Βιργιλίου "Αινειάδα, Χ 704).
# Γιος του Πριάμου που, μαζί με τον αδελφό του Δώρο, ακολούθησε τον Αινεία στην Ιταλία, όπου εγκαταστάθηκαν στο Λάτιο ως άποικοι. Ο Άμυκος αυτός σκοτώθηκε από τον Τύρνο, βασιλιά των Ροτόλων, ο οποίος ξεσήκωσε τους ντόπιους και αντιστάθηκαν στον Αινεία ("Αινειάδα", Ι 221, V 297, XII 509).
Η τιμωρία του Αμύκου. Ερυθρόμορφη [[υδρία]] από τη [[Λουκανία]], τέλη 4ου αιώνα π.Χ., Εθν.Βιβλιοθήκη Γαλλίας (Παρίσι).
UNK
Q34726
ελληνική μυθολογία
Concept
Q41127
Ποσειδώνα
MISC
Q373916
Νύμφης
Concept
Q12880856
Μελίας
UNK
None
Βεβρύκων
UNK
Q373189
Βιθυνία
LOC
Q32112
πυγμαχίας
Concept
Q165510
Αργοναυτική εκστρατεία
MEDIA
Q190103
Πολυδεύκη
MISC
Q817383
Βιβλιοθήκη Απολλοδώρου
ORG
Q192638
Απολλωνίου
PER
Q219484
Θεόκριτος
PER
Q190103
Διόσκουροι
MISC
Q312410
Επίχαρμος
PER
Q40831
κωμωδία
Concept
None
σατιρικό δράμα
UNK
Q1176882
Πείσανδρος
UNK
Q171882
λάρνακα
LOC
Q17161
ετρουσκικό
Concept
None
τεφροδόχο αγγείο
UNK
Q176758
Ιάσονας
MISC
Q83203
Κένταυρος
Concept
None
Κελάδοντα
UNK
Q502156
Πειρίθου
PER
Q7198
Οβιδίου
PER
Q657174
Τάλω
MISC
Q570434
Ιδομενέα
PER
Q34374
Κρήτη
LOC
Q3253971
Ελάτου
MISC
Q298376
Υγίνου
PER
Q16327475
Θεανώς
PER
Q1398
Βιργιλίου
PER
Q60220
Αινειάδα
MEDIA
Q170473
Πριάμου
MISC
Q82732
Αινεία
MISC
Q38
Ιταλία
LOC
Q1282
Λάτιο
LOC
None
Τύρνο
UNK
Q55436706
Άμυκος
PER
Q55436706
Άμυκος
PER
Q55436706
Άμυκος
PER
Q55436706
Άμυκος
PER
Q55436706
Άμυκος
PER
+4^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
4
NUMBER
+90^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
90
NUMBER
+20^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
20
NUMBER
+1^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
1
NUMBER
+22^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
22
NUMBER
+27^^http://www.w3.org/2001/XMLSchema#decimal
27
NUMBER
worshipped by
notable work
author
located in the administrative territorial entity