description: Падчас правядзення форуму адбудзецца фінал нацыянальнага конкурсу "Каманда будучыні" ў намінацыі "Палітыка".

title: ФОТАФАКТ: Першы Беларускі маладзёжны парламенцкі форум стартаваў з ускладання кветак да манумента Перамогі


description: Сёння ў храме-помніку ў гонар Усіх Святых і ў памяць аб ахвярах, якія выратаванню Айчыны нашай паслужылі, у Мінску прайшла цырымонія падпісання мемарандума паміж грамадскімі арганізацыямі Беларусі патрыятычнай накіраванасці.

title: Варанюк: грамадскія арганізацыі Беларусі адзіныя ў сваім парыве захоўваць гістарычную памяць

fasttext_language: be


description: Для гледачоў і балельшчыкаў прадугледжана забаўляльная праграма. Каля ўвахода на трыбуны будзе іграць ваенны аркестр. Не дадуць сумаваць аніматары. Запланаваны выступленні зорак беларускай эстрады, работа разнастайных атракцыёнаў.

title: Спартыўнае свята "Мінская лыжня - 2021" пройдзе ў Раўбічах 13 сакавіка


description: У мэтах абароны расійскіх грамадзян і прымушэння інтэрнэт-сэрвісу да выканання заканадаўства на тэрыторыі Расійскай Федэрацыі ў адносінах да Twitter з 10 сакавіка 2021 года прыняты меры цэнтралізаванага рэагавання, а менавіта: першаснае запавольванне скорасці работы сэрвісу згодна з рэгламентам.

title: Раскамнагляд прыняў меры па першасным запавольванні скорасці работы Twitter


description: "На працягу многіх стагоддзяў праваслаўе застаецца непарушнай апорай маральнай сілы і трывалай асновай блізкай роднасці беларусаў і сербаў", - гаворыцца ў віншаванні.

title: Лукашэнка павіншаваў патрыярха Сербскага Парфірыя з выбраннем на пасаду і інтранізацыяй


description: Удзень будзе ад мінус 2 па ўсходзе да 8 градусаў цяпла па паўднёвым захадзе.

title: Аранжавы ўзровень небяспекі аб'яўлены ў Беларусі 12 сакавіка з-за моцнага ветру


description: Як расказалі арганізатары, галоўная мэта конкурсу - захаванне тэатральных традыцый, падтрымка і развіццё аматарскіх калектываў, выяўленне новых творчых груп і адораных выканаўцаў.

title: Фінал конкурсу аматарскіх тэатральных калектываў пройдзе ў Магілёве 19 сакавіка


description: Найперш трэба нагадаць, што першы энергаблок станцыі знаходзіцца на этапе доследна-прамысловай эксплуатацыі, які прадугледжвае паслядоўнае асваенне магутнасці рэактарнай устаноўкі (75-90-100 працэнтаў ад намінальнай) з правядзеннем неабходных выпрабаванняў, у тым ліку рэжым з адключэннем ад сеткі і планавым спыненнем блока.

title: Мінэнерга растлумачыла прычыны адключэнняў першага энергаблока БелАЭС ад сеткі


description: Кіраўнік дзяржавы звярнуў увагу, што клініка пастаянна мадэрнізуе сваю матэрыяльна-тэхнічную базу, развівае запатрабаваныя і складаныя напрамкі, такія як транспланталогія і кардыяхірургія.

title: Лукашэнка павіншаваў калектыў Магілёўскай абласной бальніцы з 50-годдзем з дня заснавання медустановы


description: Таргі прайшлі на электроннай пляцоўцы Беларускай універсальнай таварнай біржы. На продаж былі выстаўлены тры лоты, усе - са зніжэннем цаны на 80 працэнтаў.

title: Апошнія сакавіцкія таргі "Брэстаблмаёмасці" былі рэзультатыўныя


description: Паводле папярэдніх даных, узрыў ажыццявіў 59-гадовы мужчына, які прынёс узрыўчатыя рэчывы да будынка, дзе праходзіў сход сельскага камітэта.

title: У будынку Гуанчжоу адбыўся ўзрыў: ёсць загінулыя


description: Зацікаўленасць у больш актыўным прымяненні біржавога механізма, у прыватнасці, выказалі прадстаўнікі ПАТ "Чэлябінскі кавальска-прэсавы завод", ТАА "Ліцейны завод" і ТАА "Гандлёвы дом ММК".

title: Прадпрыемствы Чэлябінскай вобласці зацікаўлены ў рэалізацыі металапрадукцыі на БУТБ


description: Нейтралізаваны бандыт быў раней судзімы за тэрарыстычныя злачынствы і выношваў намер учыніць нападзенне на супрацоўнікаў праваахоўных органаў.

title: У Дагестане ліквідавалі баевіка, які адкрыў агонь па сілавіках


description: Размаўляючы з журналістамі перад пасяджэннем, Вольга Чупрыс адзначыла, што ў сваім выступленні закране важную падзею, якая адбылася ў краіне, - VI Усебеларускі народны сход.

title: Чупрыс: натарыяту важна рухацца ў напрамку лічбавізацыі і пашырэння функцый


description: За мінулыя суткі выканана 16 800 тэстаў. Усяго ў краіне праведзены 5 048 874 тэсты.

title: За суткі ў Беларусі зарэгістраваны 837 пацыентаў з COVID-19, выпісаны 1009


description: Эксперты таксама прыйшлі да высновы, што цяпер няма прамых сведчанняў аб уплыве забруджвання паветра на жыццядзейнасць новага каранавіруса.

title: Надвор'е істотна не ўплывае на передачу каранавіруса - ААН


description: Колькасць заражаных COVID-19 у краіне дасягнула 197 374, памерлі 3908 чалавек.

title: У Славеніі прадоўжаны тэрмін рэжыму эпідэміі да 16 красавіка


description: Старшыня Калегіі ЕЭК пажадаў кіраўнікам дзяржаў моцнага здароўя і дабрабыту, а народам Казахстана, Кыргызстана і Узбекістана - міру, дабрабыту і працвітання.

title: Мясніковіч павіншаваў прэзідэнтаў Казахстана, Кыргызстана і Узбекістана са святам Наўруз


description: Зыходзячы з аграметэаралагічных умоў і прагнозу надвор'я, сяўба ранніх яравых культур у гэтым годзе ў Беларусі пачнецца значна пазней за мінулагоднія тэрміны.

title: Сяўба ранніх яравых у гэтым годзе пачнецца пазней з-за надвор'я - Белгідрамет


description: "Прадаўжэнне нулявой стаўкі пошліны дасць магчымасць павысіць узровень загрузкі магутнасцей прадпрыемстваў, якія вырабляюць падгузкі, захаваць і павялічыць рабочыя месцы і нарасціць выпуск гатовай прадукцыі", - пракаменціравалі прынятае рашэнне ў гандлёвым блоку ЕЭК.

title: ЕЭК прадоўжыла на тры гады нулявую пошліну на суперабсарбенты для вытворчасці падгузкаў


description: "Для рэспублікі ў Год народнага адзінства важна захоўваць этнаканфесійны мір, які склаўся на працягу многіх стагоддзяў", - падкрэсліў упаўнаважаны па справах рэлігій і нацыянальнасцей Аляксандр Румак у час рабочай паездкі ў Магілёўскую вобласць.

title: Румак: кожны з нас робіць уклад у падтрыманне этнаканфесійнага міру і згоды ў грамадстве


description: У ходзе даклада кіраўніку дзяржавы акрэслены асноўныя праблемы, звязаныя з забеспячэннем нацыянальнай бяспекі, і тыя пагрозы, якія фарміруюцца ў сферы знешнепалітычнай дзейнасці, унутранай сітуацыі.

title: КДБ фіксуе беспрэцэдэнтны націск на Беларусь і планы па дэстабілізацыі сітуацыі ў краіне


description: У Турыне футбалісты "Ювентуса" ў паядынку ў адказ 1/8 фіналу прымуць партугальскі "Порту" (пачатак у 23.00, прамая трансляцыя на тэлеканале "Беларусь 5").

title: Першыя чвэрцьфіналісты сёння вызначацца ў футбольнай Лізе чэмпіёнаў


description: За ўвесь перыяд распаўсюджвання інфекцыі на тэрыторыі краіны памерлі 2202 пацыенты з выяўленай каранавіруснай інфекцыяй.

title: За суткі ў Беларусі зарэгістраваны 1425 пацыентаў з COVID-19, выпісаны 1444


description: Віктар Шэйман далажыў аб выніках работы Кіраўніцтва справамі, падведамных арганізацый і прадпрыемстваў за 2020 год. Спрацавалі добра, тэмп росту - 150,4 працэнта. Выручка ад рэалізацыі прадукцыі, тавараў, работ і паслуг склала Br2,7 млрд.

title: Лукашэнка паставіў задачу па развіцці новых напрамкаў работы ў структуры Кіраўніцтва справамі Прэзідэнта


description: Другая група пратэстуючых з такім жа патрабаваннем увайшла ў будынак апарату кіраўніка адміністрацыйнага раёна Кентрон Ерэвана і пасля правядзення інфармацыйнай акцыі пакінула памяшканне.

title: У Ерэване дэманстранты з патрабаваннем адстаўкі прэм'ер-міністра ўвайшлі ў будынак урада


description: Размова ў першую чаргу ідзе аб падрыхтоўцы мемарандума аб узаемадзеянні паміж ЕЭК і ўрадам Узбекістана, а таксама плана сумесных мерапрыемстваў на 2021-2023 гады.

title: ЕЭК: узаемадзеянне з Узбекістанам пераходзіць у практычнае рэчышча


description: Дзякуючы тэсціраванню будзе праверана, як добра кандыдаты ведаюць заканадаўства аб прававым забеспячэнні нарматворчай дзейнасці. Неабходна будзе прайсці тэст у пісьмовай форме з 20 пытанняў.

title: Мінюст устанавіў парадак тэсціравання кандыдатаў на некаторыя пасады


description: З лютага бягучага года даходнасці "доўгіх" беларускіх еўрааблігацый (Беларусь-2030 і Беларусь-2031) узраслі з 6-6,1 працэнта да 7,2-7,3 працэнта гадавых. Пры гэтым тэндэнцыя ў меншай ступені закранула сярэднетэрміновыя і "кароткія" выпускі.

title: Мінфін Беларусі адзначае рост даходнасці еўрааблігацый з пачатку года


description: У бліжэйшыя суткі ў краіне будзе воблачна з праясненнямі. Ноччу пераважна па ўсходняй палавіне, днём месцамі па краіне пройдуць кароткачасовыя ападкі (у асноўным дождж).

title: Дождж і туман чакаюцца ў Беларусі 29 сакавіка


description: "Кожная норма Асноўнага закона павінна служыць галоўнай мэце - захаваць краіну, каб было што перадаць нашым дзецям і ўнукам", - адзначыў беларускі лідар.

title: Лукашэнка: дзейнасць Канстытуцыйнай камісіі павінна быць галоснай і адкрытай


description: "Пастанова аб увядзенні надзвычайнага становішча была прынята ўрадам аднагалосна. Усе грамадзяне выразна бачаць неабходнасць захавання надзвычайнага становішча", - заявіў міністр фінансаў Эдуард Хегер, на якога часова ўскладзена кіраванне Міністэрствам аховы здароўя.

title: Славакія прадоўжыла рэжым надзвычайнага становішча да 28 красавіка


description: "Павышэнне кошту навучання ў дзяржаўных установах адукацыі пакуль не плануецца", - адзначыў Ігар Карпенка.

title: Карпенка: павышэнне кошту навучання ў дзяржустановах адукацыі пакуль не плануецца


description: Гэта прадугледжана падпісанымі 18 сакавіка Прэзідэнтам Беларусі Аляксандрам Лукашэнкам дэкрэтам нумар 1 і ўказам нумар 111.

title: Aдміністрацыя ПВТ надзелена паўнамоцтвамі па кантролі за дзейнасцю ў сферы лічбавых фінансаў


description: Такія меры будуць прыняты для прафілактыкі распаўсюджвання каранавіруса.

title: Старт эстафеты алімпійскага агню ў Японіі пройдзе без гледачоў


description: Абмеркаваны актуальныя пытанні супрацоўніцтва.

title: Беларусь і "Газпрам" абмеркавалі актуальныя пытанні супрацоўніцтва


description: Беларуская АЭС з двума рэактарамі ВВЭР-1200 сумарнай магутнасцю 2400 МВт будуецца па расійскім праекце "АЭС-2006" паблізу Астраўца Гродзенскай вобласці.

title: Першы энергаблок БелАЭС будзе планава адключаны ад сеткі 10 сакавіка


description: У Беларусі ўдакладнены пералік лекавых сродкаў, што вырабляюцца арганізацыямі краіны, цэны на якія рэгулююцца Міністэрствам аховы здароўя. Гэта прадугледжана пастановай Савета Міністраў ад 9 сакавіка 2021 года нумар 138, якая сёння афіцыйна апублікавана на Нацыянальным прававым інтэрнэт-партале.

title: Абноўлены пералік беларускіх лякарстваў, цэны на якія рэгулюе Міністэрства аховы здароўя


description: Прэзідэнт РФ адзначыў усё большую эфектыўнасць прафілактыкі правапарушэнняў, у першую чаргу ў маладзёжным асяроддзі. Паводле слоў Уладзіміра Пуціна, пазітыўныя тэндэнцыі па гэтым напрамку работы ёсць.

title: Пуцін запатрабаваў рэагаваць на ўцягванне падлеткаў у незаконныя вулічныя акцыі


description: У Беларусі ўсталявалася спрыяльнае надвор'е для правядзення работ па ачыстцы і добраўпарадкаванні тэрыторый.

title: Аб навядзенні парадку і добраўпарадкаванні раскажуць у прэс-цэнтры БЕЛТА 11 сакавіка


description: З улікам інвестыцыйных магчымасцей рэспубліканскага бюджэту праграмай прадугледжваецца канцэнтрацыя сродкаў на аб'ектах, уводзімых у эксплуатацыю ў 2021 годзе, і на пераходных аб'ектах з высокай ступенню будаўнічай гатоўнасці.

title: Лукашэнка зацвердзіў Дзяржаўную інвестыцыйную праграму на 2021 год


description: Адпраўленне ад "Уручча" ў 7.00, 08.20 і 18.20. У зваротным напрамку з прыпыначнага пункта "Адміністрацыйны цэнтр" можна будзе выехаць у 07.40, 17.40 і 19.00.

title: З 5 красавіка адновяцца рэгулярныя зносіны паміж Мінскам і "Вялікім каменем"


description: У першым тайме перавага была на баку барысаўчан, салігорскія футбалісты адказвалі вострымі контратакамі, але нікому не ўдалося дабіцца поспеху.

title: Футбалісты "Шахцёра" ўпершыню сталі ўладальнікамі Суперкубка Беларусі


description: Сход снежных лавін ненатуральнага паходжання з розных горных схілаў гіганта, паводле даных ратавальнікаў, магчымы з 17 сакавіка па 17 красавіка.

title: Лавінную небяспеку аб'явілі на Ключаўскай сопцы з 17 сакавіка да 17 красавіка


description: Па некаторых прадпрыемствах, якія ўваходзяць у склад холдынга "БЕЛАЗ-Холдынг", у студзені - лютым 2021 года зафіксаваны рост аб'ёмаў вытворчасці.

title: БЕЛАЗ у студзені-лютым нарасціў аб'ёмы вытворчасці, рэалізацыі і экспарту прадукцыі


description: Жыхары Емена, Паўднёвага Судана і поўначы Нігерыі ўжо на парозе галоднай смерці, папярэджваюць аўтары даклада, падрыхтаванага Сусветнай харчовай праграмай (СХП) і Харчовай і сельскагаспадарчай арганізацыяй Аб'яднаных Нацый (ФАО).

title: Дваццаці краінам свету пагражае поўнамаштабны голад


description: Дэлегацыя СПбМТСБ на чале з віцэ-прэзідэнтам Аляксеем Герасюком наведала цэнтральны офіс Беларускай універсальнай таварнай біржы

title: БУТБ і Санкт-Пецярбургская таварна-сыравінная біржа дамовіліся актывізаваць узаемадзеянне


description: "У адпаведнасці з праграмай этапу доследна-прамысловай эксплуатацыі, першы энергаблок БелАЭС адключаны ад сеткі для правядзення выпрабаванняў і рэгламентных работ", - сказалі ў прэс-службе.

title: Першы энергаблок БелАЭС адключаны ад сеткі


description: Пастанова ўступае ў сілу з 1 сакавіка 2021 года.

title: Беларусь з 1 сакавіка павышае экспартныя пошліны на нафту і некаторыя нафтапрадукты


description: Высокім рэзультатам у баскетболе будзе лічыцца выхад у 1/8 фіналу Кубка ФІБА Еўропы і Еўракубка, у 1/4 фіналу чэмпіянату Адзінай Лігі ВТБ, а таксама ў групавы турнір Лігі чэмпіёнаў. У бейсболе - 1-8 месцы Кубка Еўропы.

title: Мінспорт зацвердзіў пералік высокіх рэзультатаў для каманд


description: Кампанія створана пры ўдзеле Інстытута культуры і эканомікі Цзіньтай, ТАА "Клініка кітайскай медыцыны Сішаньцынсюе (Пекін)" і ТАА "Кампанія фармацэўтычных тэхналогій Сішаньцынсюе (Пекін)".

title: Новы рэзідэнт "Вялікага каменя" пачынае праект у сферы кітайскай медыцыны


description: Часовая экспазіцыя "Лёс жанчыны" адкрылася ў Беларускім дзяржаўным музеі гісторыі Вялікай Айчыннай вайны.

title: Музей гісторыі ВАВ прадставіў экспазіцыю пра лёсы жанчын на вайне


description: Аб гэтым праінфармаваў міністр архітэктуры і будаўніцтва Руслан Пархамовіч на сустрэчы з працоўным калектывам ААТ "Будаўнічы трэст нумар 13".

title: У бліжэйшую пяцігодку будзе адведзена асаблівая роля будаўніцтву арэнднага жылля - Пархамовіч


description: "Па выніках сустрэчы было прынята рашэнне правесці ў маі 2021 года ў Казахстане чарговае пасяджэнне Вышэйшага Еўразійскага эканамічнага савета, у рамках якога плануецца правесці Еўразійскі дзелавы форум", - праінфармавалі ў ЕЭК.

title: Вышэйшы Еўразійскі савет пройдзе ў маі ў Казахстане


description: Пасаду старшыні Іўеўскага райвыканкама зойме Ігар Генец, раней - намеснік начальніка ўпраўлення ўнутраных спраў Гродзенскага аблвыканкама.

title: Лукашэнка ўзгадніў назначэнне новых кіраўнікоў Іўеўскага і Дзяржынскага раёнаў


description: У працэсе пераразмеркавання паўнамоцтваў прадугледжваецца павышэнне ролі і адказнасці мясцовых органаў улады.

title: Галоўчанка: пераразмеркаванне паўнамоцтваў накіравана на разняволенне ініцыятывы на месцах


description: Удзельнікі форуму разгледзяць перспектывы двухбаковага гандлёва-эканамічнага супрацоўніцтва, магчымасці пашырэння кантактаў дзелавых колаў, адбудуцца прэзентацыі перспектыўных праектаў.

title: Беларуская прадукцыя будзе прадстаўлена на выстаўках у Таджыкістане 6-7 красавіка


description: Пастанова ўступае ў сілу пасля афіцыйнага апублікавання і распаўсюджвае сваё дзеянне на адносіны, што ўзніклі з 1 студзеня 2021 года.

title: Урад узгадніў Банку развіцця стаўку па крэдытах на рамонт аўтадарог


description: На першым энергаблоку плануецца правесці як выпрабаванні рэактарнай устаноўкі ў стацыянарным рэжыме, так і дынамічныя выпрабаванні на розных узроўнях магутнасці з разгрузкай энергаблока, у тым ліку да нулявога ўзроўню магутнасці.

title: Першы энергаблок БелАЭС уключаны ў сетку


description: Сёння прадстаўнікі БРСМ, дырэкцыі Беларускага культурнага цэнтра духоўнага Адраджэння добраўпарадкуюць тэрыторыю і прыбіраюць унутранае памяшканне будучага цэнтра. Да маладзёжнай ініцыятывы далучыліся прадстаўнікі Беларускага грамадскага аб'яднання ветэранаў, РГА "Патрыёты Беларусі".

title: Варанюк: памяць аб продках - у аснове кода нашай нацыі


description: Яго дзеянне прадоўжыцца па 30 кастрычніка 2021 года.

title: Нацыянальны аэрапорт Мінск з 28 сакавіка пераходзіць на вясенне-летні расклад палётаў


description: Прэзідэнт расказаў аб рашэнні размясціць на цяперашняй тэрыторыі "Мотавела" Мінскі гарадскі тэхнапарк, але асноўнай вытворчасцю тут застанецца выраб мотавелатэхнікі.

title: Лукашэнка даручыў за тры гады прывесці ў парадак пляцоўку мотавелазавода


description: У экспазіцыі прадстаўлены дакументы з фондаў Нацыянальнай бібліятэкі, якія раскрываюць усё багацце літаратурнага і навуковага таленту беларускага пісьменніка.

title: Байкапісец, драматург, акадэмік: у НББ адкрылася выстава да юбілею Кандрата Крапівы


description: ВНУ запрашае ўсіх жадаючых перанесціся разам са студэнтамі ў мінулае і акунуцца ў атмасферу сапраўднага балю. Пачатак у 15.00.

title: БелДУТ правядзе першы ў гісторыі ВНУ баль


description: Становішча каманд: Казахстан - 3 ачкі (1 матч), Венгрыя - 3 (2), Беларусь - 3 (2), Ізраіль - 0 (1).

title: Зборная Беларусі сустрэнецца з Казахстанам у кваліфікацыі ЧЕ па міні-футболе


description: Станіслаў Зась і Нурлан Ермекбаеў разгледзелі пытанні, уключаныя ў парадак дня маючага адбыцца красавіцкага пасяджэння Савета міністраў абароны АДКБ.

title: У АДКБ можа з'явіцца спецпрадстаўнік па пытаннях міратворчасці


description: Мінчане з першых мінут імкнуліся паказаць сваім сапернікам, што не маюць намеру ўступаць. Атакуючая камбінацыйная гульня прынесла поспех ужо на чацвёртай мінуце.

title: Хакеісты мінскага "Юнацтва" ўмацавалі лідарства ў паўфінальнай серыі Кубка Прэзідэнта


description: Гэтыя нормы ўстанаўліваюць патрабаванні да планіроўкі і забудовы тэрыторый гарадскіх і сельскіх населеных пунктаў у межах іх перспектыўнага тэрытарыяльнага развіцця, устаноўленых у горадабудаўнічай дакументацыі.

title: Новыя нормы планіроўкі і забудовы населеных пунктаў прыняты ў Беларусі


description: Па традыцыі ў праграме фестывалю - харэаграфічныя прэм'еры: "Лебядзінае возера", "Пер Гюнт", "Ганна Карэніна", "Шчаўкунок". Госцем праекта стане даўні сябар Вялікага - Акадэмічны тэатр "Кіеў мадэрн-балет".

title: "На "Балетнае лета ў Вялікім" запрошаны артысты тэатра "Кіеў мадэрн-балет"


description: "Вам прымаць эстафету ў будучым і будаваць Беларусь. Беларусь такую, якую мы вырашылі пабудаваць на Усебеларускім народным сходзе", - сказаў Аляксандр Лукашэнка.

title: Лукашэнка: мы практычна абнавілі кіраўніцтва краіны і рэгіёнаў на людзей новага пакалення


description: Кожнаму грамадзяніну даступны выхад у агульнарэспубліканскі банк вакансій, дзе сёння размешчана амаль 76 тыс. прапаноў ад наймальнікаў.

title: Дадатковыя сацгарантыі будуць прадастаўляцца беспрацоўным за пяць гадоў да пенсійнага ўзросту


description: Калі злачынства ўчынена групай асоб, у тым ліку па папярэдняй змове, або праз СМІ і інтэрнэт, то штраф складзе ад 2 млн да 5 млн рублёў, а тэрмін пазбаўлення волі - да пяці гадоў.

title: Дзярждума РФ увяла штраф да 5 млн і пазбаўленне волі да 5 гадоў за зневажанне ветэранаў


description: На сустрэчы бакі абмеркавалі шырокі комплекс пытанняў беларуска-бангладэшскага супрацоўніцтва ў палітычнай, гандлёва-эканамічнай, навукова-тэхнічнай, адукацыйнай, культурнай сферах і правялі аналіз двухбаковай дагаворна-прававой базы.

title: Беларусь і Бангладэш плануюць чарговы раўнд кансультацый паміж міністэрствамі замежных спраў


description: Удзельная вага ЕАЭС у агульным тавараабароце ААТ "БЕЛАЗ" (экспарт плюс імпарт) за 2020 год склала 45,2 працэнта (за два месяцы 2021 года - 71,8 працэнта).

title: БЕЛАЗ выказаў гатоўнасць да цеснай кааперацыі на платформе ЕАЭС


description: Міністр энергетыкі Віктар Каранкевіч правядзе асабісты прыём 5 сакавіка, старшыня Дзяржаўнага камітэта па маёмасці Дзмітрый Матусевіч - 10 сакавіка, міністр эканомікі Аляксандр Чарвякоў - 12 сакавіка.

title: Кіраўнікі дзяржорганаў правядуць у сакавіку прыёмы грамадзян у Саўміне


description: У матчы адкрыцця турніру мінулагоднія пераможцы спаборніцтваў - каманда "Тарнада", якая прадстаўляе Заводскі раён сталіцы, - упэўнена абыгралі "Прынёманскіх ястрабаў" з лікам 7:2 (2:1, 1:0, 3:1).

title: У Мінску стартаваў фінальны турнір "Залатой шайбы" ў старэйшай узроставай групе дывізіёна А


description: "Цэны павінны быць разумныя, аб'ектыўныя, справядлівыя", - падкрэсліў Васіль Герасімаў.

title: КДК пры неабходнасці ініцыюе дадатковыя меры для зніжэння цэн на прадукты харчавання і лякарствы


description: "Брытанскі штам, як і іншыя штамы, павінен быў прыйсці ў папуляцыю эпідэмічных штамаў нашай краіны. Я не бачу прычын для панікі", - адзначыў кіраўнік Міністэрства аховы здароўя.

title: Піневіч аб выяўленні брытанскага штама каранавіруса: не бачу прычын для панікі


description: Ггалоўны пазаштатны кардыёлаг Міністэрства аховы здароўя РФ Сяргей Байцоў адзначыў, што смяротнасць сярод пацыентаў з грыпам і COVID-19, маючых сардэчна-сасудзістыя захворванні, супастаўляльная і складае каля 17 працэнтаў.

title: Вакцынацыя супраць грыпу зніжае рызыку смерці ў пацыентаў з COVID-19 на 23 працэнты - эксперт


description: "Касым-Жамарт Такаеў выказаў шэраг прапаноў па перспектывах развіцця арганізацыі, адзначыўшы гатоўнасць казахстанскага боку да далейшага ўмацавання палітычнага супрацоўніцтва ў рамках АДКБ і пашырэння яе патэнцыялу", - адзначыў прэс-сакратар.

title: Казахстан гатовы да далейшага ўмацавання палітычнага супрацоўніцтва ў рамках АДКБ


description: Паводле слоў парламентарыя, таксама назіраюцца дзеянні польскіх улад, накіраваныя на скажэнне гісторыі Другой сусветнай вайны і гістарычнай памяці аб гэтых падзеях.

title: Савіных выказаў сваю пазіцыю аб праварадыкальнай акцыі ў польскай Гайнаўцы


description: "Захваральнасць крыху павінна быць павялічана. Яна звязана з хвалепадобнай практыкай эпідэмічнага працэсу. І далучаецца вірус грыпу", - адзначыў Дзмітрый Піневіч.

title: Ахова здароўя Беларусі гатова да трэцяй хвалі COVID-19 - Піневіч


description: Васіль Герасімаў расказаў таксама, што далажыў Прэзідэнту аб рабоце КДК у частцы кантролю за эфектыўнасцю расходавання бюджэтных сродкаў.

title: КДК даследаваў аб'екты незавершанага будаўніцтва - праблема вельмі сур'ёзная


description: Конкурс пройдзе ў дзвюх намінацыях: "Стандартная шпакоўня" і "Цуда-шпакоўня". Пры выбары пераможца члены журы будуць звяртаць увагу на акуратнасць выканання штучнага гняздоўя, зручнасць для пражывання птушак і дэкаратыўны складнік шпакоўні.

title: Мінскі заапарк правядзе конкурс на лепшую шпакоўню


description: Як паведамлялася, усяго вядома аб 30 тромбаэмбалічных выпадках сярод пяці мільёнаў вакцынаваных еўрапейцаў.

title: Еўрапейскі рэгулятар лічыць, што вакцына AstraZeneca не выклікае трамбозу


description: Прыём грамадзян пройдзе з 10.00 да 17.00, перапынак з 13.00 да 13.30.

title: Качанава правядзе 17 сакавіка ў Савеце Рэспублікі асабісты прыём грамадзян


description: Згодна з першай ацэнкай, аб'ём ВУП у бягучых цэнах склаў Br23,3 млрд, або ў супастаўных цэнах 100,8 працэнта да ўзроўню студзеня-лютага 2020-га.

title: ВУП Беларусі ў студзені-лютым вырас на 0,8 працэнта


description: Аб гэтым паведаміў журналістам першы намеснік прэм'ер-міністра Мікалай Снапкоў па выніках нарады ў кіраўніка дзяржавы.

title: Адміністрацыю ПВТ прапануецца надзяліць паўнамоцтвамі па кантролі за крыптабіржамі


description: Віктар Гулевіч назначаны начальнікам Генеральнага штаба Узброеных Сіл - першым намеснікам міністра абароны. Да гэтага ён быў камандуючым войскамі Заходняга аператыўнага камандавання Узброеных Сіл.

title: Лукашэнка правёў назначэнні ў кіраўніцтве Узброеных Сіл


description: Да гэтага часу Вадзім Сіняўскі працаваў на пасадзе начальніка УУС Гродзенскага аблвыканкама.

title: Сіняўскі назначаны міністрам па надзвычайных сітуацыях


description: У сераду будзе воблачна з праясненнямі і пераважна без ападкаў. Толькі па поўначы краіны пройдзе кароткачасовы снег, мокры снег. Уначы і раніцай месцамі магчымы слабы туман.

title: Да -16°С чакаецца ў Беларусі 10 сакавіка


description: 30 сакавіка 2020 года ва ўмовах няпростай эпідэміялагічнай сітуацыі БТЧК разгарнула работу інфаліній па нумарах тэлефонаў 201 (з мабільнага) і 122 (з гарадскога).

title: За год работы інфалініі Беларускага Чырвонага Крыжа ва ўмовах COVID-19 паступіла 2,3 тыс. званкоў


description: Рашэнне камітэта аб пачатку працэдуры паслядоўнай экспертызы прынята з улікам вынікаў лабараторных і клінічных даследаванняў вакцыны на дарослых. EMA правядзе ацэнку адпаведнасці вакцыны "Спадарожнік V" устаноўленым у ЕС стандартам.

title: Еўрасаюз пачаў экспертызу вакцыны "Спадарожнік V"


description: Першымі пераможцамі сталі юныя футбалісты мінскай каманды "Фрунзенец", якія ў вырашальным паядынку сярэдняй узроставай групы (2008-2009 гады нараджэння) адолелі равеснікаў з яшчэ адной сталічнай каманды "Алімпія" з Першамайскага раёна - 2:1.

title: Мінскі "Фрунзенец" выйграў "Скураны мяч" у сярэдняй узроставай групе


description: Абмежаванні прадоўжаны на фоне росту колькасці новых выпадкаў заражэння каранавіруснай інфекцыяй.

title: У Паўднёвай Карэі на два тыдні прадоўжаны строгі рэжым дыстанцыравання


description: Цяпер на прадпрыемстве завяршаецца чарговы этап мадэрнізацыі. У мінулым годзе пачаў працаваць лесапільны комплекс прадукцыйнасцю 750 тыс. куб.м у год і новы сушыльны комплекс.

title: На ўстаноўку новай лініі сартавання піламатэрыялаў ТАА "КімаБел" накіруюць 3 млн еўра


description: Асабліва значным рост захваральнасці на мінулым тыдні быў у Афрыцы і Усходнім Міжземнамор'і, дзе колькасць заражаных вырасла на 10 працэнтаў. У Еўропе колькасць тых, хто захварэў, павялічылася на 4 працэнты.

title: Захваральнасць на каранавірус у свеце вырасла за тыдзень на 2 працэнты


description: Як паведамляе метэаралагічнае агенцтва, дрэва цалкам зацвіце праз 7-10 дзён.

title: У Японіі зацвіла першая сакура


description: Нагадаем, што Ганна Гуськова пераадолела кваліфікацыйны бар'ер на 12-й пазіцыі прамежкавага пратакола з ацэнкай 08,04 бала.

title: Беларуская фрыстайлістка Ганна Гуськова заняла 5-е месца на ЧС у Казахстане


description: Інтэрактыўны абрад "Саракі" правялі ў аграгарадку Валаўск Ельскага раёна ў дзень раўнадзенства, калі адзначаецца свята "Сорак святых".

title: ФОТАФАКТ: Інтэрактыўны абрад "Саракі" правялі ў аграгарадку Валаўск


description: 15 сакавіка ў стартавым паядынку жаночага футбольнага сезона дынамаўская дружына, якая ў мінулым сезоне заваявала першы чэмпіёнскі тытул, разграміла ўладальніка сярэбранай узнагароды нацыянальнага першынства "Мінск" з лікам 4:0.

title: Футбалісткі "Дынама-БДУФК" выйгралі Суперкубак Беларусі


description: Пастанова ўступае ў сілу з 8 ліпеня 2021 года.

title: Класіфікацыя форм гандлю зацверджана ў Беларусі


description: "Я шчыра рада вітаць вас у Савеце Рэспублікі і з гонарам хачу сёння ўручыць вам пашпарты грамадзяніна Рэспублікі Беларусь. Стала добрай традыцыяй у Дзень Канстытуцыі ўручаць пашпарты лепшым прадстаўнікам моладзі. Спадзяюся, што гэта падзея застанецца яркім уражаннем у вашым жыцці", - сказала Наталля Качанава.

title: Качанава ўручыла ў Савеце Рэспублікі пашпарты 14-гадовым юнакам і дзяўчатам


description: Шматразовыя чэмпіёны Беларусі дзейнічалі зладжана, пераўзыходзячы сапернікаў ва ўсіх кампанентах гульні. Націск "Будаўніка" ігракі "Энергіі" вытрымлівалі да сярэдзіны першай партыі. Аднак затым мінчане змаглі стварыць камфортны зачын у ліку і давесці сэт да перамогі.

title: Валейбалісты "Будаўніка" выйшлі ў фінал чэмпіянату Беларусі


description: Конкурс праводзіцца ў наступных намінацыях: харчовыя тавары, прамысловыя тавары для насельніцтва і вырабы народных промыслаў, прадукцыя вытворча-тэхнічнага прызначэння, паслугі насельніцтву.

title: Конкурс на лепшыя тавары 2021 года аб'яўлены ў Беларусі


description: У мерапрыемстве прынялі ўдзел супрацоўнікі і ветэраны органаў унутраных спраў, а таксама сем'і праваахоўнікаў, якія не вярнуліся са службовых заданняў.

title: ФОТАФАКТ: Урачысты мітынг у гонар 104-й гадавіны беларускай міліцыі прайшоў у Брэсце


description: Мерапрыемства з'яўляецца часткай персанальнай выстаўкі Аляксандры Раманавай "Чароўных казак галасы".

title: Галерэя "Універсітэт культуры" запрашае на майстар-клас па стварэнні шарнірнай папяровай лялькі


description: Як адзначаюць аўтары звароту, перад кожным беларусам стаіць выбар: далучыцца да стваральнай дзейнасці і цывілізаванай праграмы рэформ, паставіўшы захаванне цэласнасці дзяржавы і міру ў краіне вышэй за асабістыя крыўды і амбіцыі, або правакаваць канфлікты.

title: Саюз пісьменнікаў: заклікаем усіх беларусаў прыслухацца да голасу розуму і не паддавацца на правакацыі


description: На працягу двух дзён спаборнічаць на рапірах будуць юнакі і дзяўчаты 2006 года нараджэння і маладзейшыя. Усяго за ўзнагароды паспрачаюцца больш за 100 удзельнікаў. Яны прадстаўляюць Брэсцкую, Гродзенскую, Гомельскую, Магілёўскую, Мінскую вобласці і Мінск.

title: Больш за 100 юных фехтавальшчыкаў паспрачаюцца за ўзнагароды спаборніцтваў "Клінкі Палесся"


title: Мы – юбіляры

maintext:
На тыдні ў рэдакцыю прыйшла паштоўка ад Тамары Паповай, ветэрана працы, настаўніцы матэматыкі Камунараўскай сярэдняй школы. Удзельніца абвешчанага конкурсу “Я люблю “Авангард” напісала верш, які мы друкуем у сённяшнім нумары і дзякуем за шчырыя радкі:
Лепшы сродак
інфармацый
Крочыць з жыхарамі
ў лад.
Знакамітасці не страціў
Юбіляр наш – “Авангард”!
І няхай не ўсё так лоўка,
Перашкоды ёсць пакуль,
Але шмат набыў
сяброў ты,
Выйграў з лікам 9:0!
Палубец стаіць
на ўзвышшы!
Не ўсе ведаюць чагосьці:
Так у калонцы
трапна піша,
Што мукавозчык
ёй зайздросціць.
Рэдкалегіі жадаю
Творчай працы зноў і зноў
На карысць роднага краю
І ўдзячных чытачоў!
Паважаныя нашы чытачы, дасылайце да нас свае лісты. Мы ўпэўнены, што сярод вас шмат творчых людзей. А пераможцаў конкурсу чакаюць памятныя прызы з фірменным лагатыпам газеты.
Алена ДАРОШКА


title: З-пад пяра. Хутка свята

maintext:
Адчыніла свае дзверы вясна. Бягуць гаманкія раўчукі, а ў паветры ўжо пануе водар самага прыгожага свята – 8 Сакавіка.
І ўспомнілася мне, як у гэты непадобны на іншыя дзень у супермаркеце сустрэліся два таварышы. Прыйшлі яны за падарункамі для сваіх жанчын. Праўда, падыходзілі да гэтай справы па-рознаму. Адзін затрымаўся ў ювелірным аддзеле, старанна выбіраючы сярэбраныя завушніцы. Потым яшчэ прыдбаў букет веснавых кветак як галоўны атрыбут сакавіцкага свята, падмацаваўшы яго смачнымі цукеркамі. Усё для каханай. Грошай ён багата не меў, але быў шчодрым і здатным на прыемныя сюрпрызы.
Другі, наадварот, на кошт рэчаў не занадта звяртаў увагі, затое прытрымліваўся такога прынцыпу: усё павінна ісці ў сям’ю, а не асабіста для жанчыны. Кветкі і наогул лічыў пустэчай, дарэмна выкінутымі грашыма. Вось толькі ў яго жонкі на гэты конт было зусім іншае меркаванне.
Нямала часу правялі мужчыны ў гандлёвай кропцы, але на выхадзе сутыкнуліся. У аднаго ў руках красаваўся прыгожы букет чырвоных цюльпанаў і невялікая скрыначка, перавязаная стужачкай, у другога – вялікая скрынка з посудам. Развіталіся таварышы і разышліся.
На другі дзень іх зноў звёў лёс. І багацейшы спытаў:
– Ну, Васіль, парадаваў жонку падарункамі?
– А як жа, – усміхнуўся той. – Як мае быць. А ты сваёй, відаць, не ўлюсціў?
– Ды дзе там. Чуць не разляцеўся мой посуд на мелкія кавалачкі. Не разумее жанчына сакавіцкай традыцыі.
– Цьфу ты, як у той кінастужцы: кожны год на 31-е мы ходзім у лазню. Ты сам сябе збіў з панталыку з гэтай традыцыяй, а чаго хоча жанчына – не ведаеш.
Васіль папляскаў па плячы таварыша і, штосьці напяваючы сабе пад нос, пайшоў. Шкада, не разумеў чалавек, што талерку не ўсунеш у вазу, а 8 Сакавіка – не юбілей сумеснага жыцця. Канешне, скупы не дурны, сабе дабра хоча. Толькі жанчыне такое дабро бывае не ў радасць, а, наадварот, псуе святочны настрой.
Алена БЕЛКА


title: З-пад пяра. Даруй мне, Божа

maintext:
Апошні дзень масленічнага тыдня для Анатоля заўсёды быў багатым на розныя прыгоды. Маральна і фізічна ён рыхтаваўся да гэтага дня. Любіў паўдзельнічаць у святочных конкурсах, але не проста так стараўся. Напрыклад, у мінулым годзе на Масленіцу спрытна ўскарабкаўся на слуп і атрымаў прыз. Занадта ж прыцягваў ён мужчыну. Усе ведалі: дзеля бутэлькі белай ён здольны на многае. Нават па вузенькай дошцы змог роўна прайсці, бо выйгрышам быў шашлык. Галава ў яго варыла дай божа кожнаму.
Бывае, ківаецца па вуліцы з боку ў бок, бармоча штосьці сабе пад нос, а пры сустрэчы абавязкова распачне гаворку, хоць і язык заплятаецца. Гультаём не быў, на жыццё то там, то сям зарабляў. Толькі ўсё не хапала на хлеб, вось і хадзіў у пазыкі да людзей. Набраўся нямала, а чым аддаваць – не ведаў.
Анатоль пачухаў патыліцу, але вырашыў не псаваць сабе настрой на Масленіцу, а тут яшчэ і Даравальная нядзеля ў адзін дзень. І рушыў ён на цэнтральную плошчу, дзе вось-вось пачнуцца масленічныя гулянні. А там куды ні кінеш позірк – паўсюль знаёмыя твары. “Самае галоўнае – захоўваць аптымізм і пазітыў, бо як мы глядзім на свет, так ён да нас і паварочваецца”, – успомніў Анатоль словы адной бабулі.
У чарговы раз ён быў на вышыні. Усё складна атрымлівалася: што ні конкурс – ён першы, што ні прыз – яго. Паказаць свой спрыт пашчасціла яму і напрыканцы Масленіцы, калі падпальвалі пудзіла Зімы. З першай спробы загарэлася яно толькі ў яго руках. Адным словам, паказаў сябе на ўсе сто і смачных бліноў удосталь пад’еў. Радасць перапаўняла яго. А некалькі гадоў таму ён быў адным з лепшых, нават на Дошцы гонару красаваўся. Майстэрства, як кажуць, у бутэльцы не ўтопіш.
Прыбываючы ў прыўзнятым настроі, Анатоль злавіў сябе на думцы, ці не змяніць яму сваё жыццё, без спіртнога. Не заўважыў нават, як спыніўся ля царквы. Пужліва глянуўшы на купал, вымавіў: “Даруй мне, Божа”. А яшчэ ў Даравальную нядзелю было прынята мыцца ў лазні, каб разам з душой ачысціць цела. І Анатоль заспяшаўся насустрач новаму.
Алена БЕЛКА


authors:
Максим С
Дмитрий Немкович
Павел Ходот
Ирина Петрушкевич

title: Выпрабаванне памяццю

maintext:
28 лютага ў Брэсце з удзелам польскага консула і прадстаўнікоў звязаных з Польшчай неўрадавых і некаторых маладзёжных арганізацый прайшло мерапрыемства, прысвечанае “дню праклятых салдат”, а прасцей сказаць – ушанаванню банды Рамуальда Райса (Бурага).
Некалькі слоў пра тое, хто такі Рамуальд Райс. Польскі атрад спецыяльнага прызначэння пад камандаваннем былога байца Арміі Краёвай Рамуальда Райса, вядомага пад мянушкай Буры, у першы пасляваенны год расстраляў больш як 80 мірных жыхароў Бельск-Падляскага павета Польшчы, 79 з іх па нацыянальнасці былі беларусамі. Па звестках, для 32-гадовага Рамуальда Райса было прынцыпова важным знішчаць менавіта праваслаўных беларусаў…
Зразумела, што такое жудаснае злачынства не засталося без пакарання: Буры быў арыштаваны польскімі органамі дзяржбяспекі і па прыгавору суда павешаны. Два гады таму вывады пра тое, што Буры быў бандытам і забойцам, польскі бок прызнаў памылковымі.
Такія дзеянні, на жаль, не выпадаюць з рэчышча сучасных адносін да нашай. Пазіцыю Польшчы вызначаюць адкрытыя выклікі, якія ахвотна падтрымліваюць антыбеларускія СМІ. Чарговы дэмарш у апошні дзень лютага атрымаў адэкватную рэакцыю з боку нашага МІДа: на мінулым тыдні консулу, які браў удзел у мерапрыемстве, у сувязі з грубым парушэннем Венскай канвенцыі было прапанавана пакінуць Беларусь. А ўпраўленне абласнога Следчага камітэта прыняло да вытворчасці крымінальную справу па факту ўчынення 28 лютага групай асоб наўмысных дзеянняў, накіраваных на рэабілітацыю нацызма і распальванне нацыянальнай розні. Для яркасці малюнка варта дадаць, што ў час мерапрыемства на бачным месцы за спінамі беларускай дзетвары была разгорнута карта Польшчы, межы якой распасціраліся далёка за сённяшнія. Няцяжка здагадацца, на якія вобласці Сінявокай упаў панадны позірк “картографаў-самазванцаў”.
Але ж сёння гаворку хачу веці не толькі пра гэта. “Гістарычная памяць – гэта фундаментальная рэч… Беларуская нацыя існуе, яна сфарміравалася. Не трэба інтарэсы нацыі падстройваць пад свае палітычныя перакананні, на мінулае трэба глядзець шырока раскрытымі вачамі. І тады больш аб’ектыўным будзе погляд на сучаснае”, – гэтыя словы дэкана факультэта філасофіі і сацыяльных навук Белдзяржуніверсітэта, кандыдата гістарычных навук Вадзіма Гігіна (“СБ Беларусь сегодня” за 13.03.2021.) вельмі дакладна характарызуюць сённяшнюю сітуацыю.
Аднак ці ўсё робім мы з вамі, каб глядзець на гэтае гістарычнае мінулае шырока раскрытымі вачамі? Ці расказваем настойліва, мэтанакіравана, пераканаўча маладому пакаленню пра Вялікую Айчынную вайну – падзеі не такой і далёкай, здавалася б, даўніны? Паклаўшы руку на сэрца, скажыце, колькі экскурсій з удзелам дзетвары наладзілі мы (няхай не ў 2020-ым, пазначаным пандэміяй, а крыху раней) ва ўнікальны музей Вялікай Айчыннай вайны ў Мінску, на мемарыяльны комплекс “Лінія Сталіна”, у Хатынь, на Курган Славы ці на святую зямлю Брэсцкай крэпасці?
Непасрэдных сведкаў гераічнага мінулага застаецца ўсё менш. На Лунінеччыне на 15 сакавіка 2021 года – усяго 8 удзельнікаў і інвалідаў Вялікай Айчыннай. Яшчэ 69 – прайшлі праз выпрабаванні прымусовых работ у Нямеччыне, двое лічацца работнікамі тылу. Сёння ў большасці сваёй гэта нямоглыя людзі, але ж іх сведчанні застаюцца каштоўнай крыніцай звестак пра жудаснае ліхалецце.
Дзяржавай шмат робіцца для таго, каб зберагчы памяць пра ліхалецце, увекавечыўшы неўміручы подзвіг савецкага салдата, які вызваліў свет ад карычневай чумы. Аднак жадаючых наноў перапісаць гісторыю, як бачым, менш не становіцца. Менавіта таму вельмі важна сёння выкарыстоўваць усе магчымыя спосабы далучэння падрастаючага пакалення да ўражваючых старонак мінуўшчыны.
Пэўныя крокі ў гэтым накірунку робяцца, у тым ліку – і на Лунінеччыне. Некалькі год запар з удзелам грамадскіх арганізацый і і мясцовых крязнаўцаў ладзяцца акцыі, прысвечаныя ўшанаванню памяці спаленых вёсак. Учора такая прайшла ў чарговы раз. Навучэнцы політэхнічнага каледжа і СШ №1 г. Мікашэвічы разам з прадстаўнікамі грамадскіх аб’яднанняў пабывалі на брацкай магіле ў Сітніцкім Двары, дзе апошняе супакаенне знайшлі зажыва спаленыя фашыстамі 482 жыхары гэтага населенага пункта, і каля памятнага знака Беламу возеру – знішчанай акупантамі і так і не адрадзіўшайся вёскі. Немагчыма без шчымлівага пачуцця тугі знаходзіцца каля гэтых помнікаў. Сёння данінай сведчанням жудаснага мінулага з’яўляецца памяць. Менавіта яна павінна, у ліку іншага, стаць магутнай аб’ядноўваючай сілай у асаблівы для нашага грамадства год – Год народнага адзінства.


title: На службу ў аддзел аховы

maintext:
Падраздзяленні аховы органаў унутраных спраў ажыццяўляюць функцыі ў сферы ахоўнай дзейнасці, падтрымліваюць грамадскі парадак на ахоўных аб’ектах, у зонах пастоў і маршрутаў патрулявання. Расказвае выконваючы абавязкі начальніка Мікашэвіцкага аддзялення Дэпартамента аховы МУС Рэспублікі Беларусь Дзмітрый ВОЛЧЫК:
– Наша аддзяленне – гэта мабільная служба, аснашчаная сучаснымі тэхнічнымі сістэмамі і сродкамі аховы, спецыяльным аўтатранспартам, аўтаматычнай зброяй, сродкамі індывідуальнай абароны, службова-вышуковымі сабакамі.
Будзем рады бачыць у нашых радах маладых людзей ва ўзросце да 28 год, якія па стану здароўя і маральных якасцях здольныя выконваць службовыя абавязкі. Да таго ж, кандыдаты павінны мець станоўчыя характарыстыкі з месца работы ці вучобы, не судзімыя, як і іх блізкія родныя і не знаходзіцца на ўліку ў РАУС у сувязі з супрацьпраўнымі паводзінамі, якія маюць не больш за пяць адміністрацыйных спагнанняў. Перавага аддаецца маладым людзям, якія прайшлі тэрміновую службу ва ўнутраных вайсках МУС Рэспублікі Беларусь, маюць сярэднюю спецыяльную або вышэйшую адукацыю, спартыўныя разрады ў адзінаборствах, вадзіцельскае пасведчанне (катэгорыі “В” і “С”) і вопыт практычнага ваджэння не менш як 2 гады, а таксама практычныя навыкі работы са службова-вышуковымі сабакамі. За дадатковай інфармацыяй можна звяртацца ў рабочыя дні з 9.00 да 18.00 па тэлефонах: 3-49-00, 3-49-03.


title: Віктар Рафаловіч наведаў “Палессеэлектрамаш”

maintext:
Візіт старшыні раённага Савета дэпутатаў Віктара Рафаловіча на ААТ “Палессеэлектрамаш” пачаўся з гутаркі ў кабінеце дырэктара.
Кіраўнік прадпрыемства Васіль Калодзіч расказаў аб планах на перспектыву, у тым ліку пра запуск чыгуналіцейнага цэха, новыя узоры электрарухавікоў. Закрануў і праблемы, якія датычаць узросшых цэн на сыравіну, складанасці ўтрымліваць высокія аб’ёмы вытворчасці з-за зношанасці абсталявання. Для таго, каб станкі і агрэгаты працавалі бесперабойна, неабходна інвеставаць у рамонт каля 10 мільёнаў рублёў. Нягледзячы на такія праблемы, прадпрыемства працягвае функцыянаваць, знаходзячы новыя ідэі і рынкі збыту…
Размова працягнулася ў зале пасяджэнняў, дзе сабраліся прадстаўнікі інжынерна-тэхнічнага персаналу і цэхаў. Віктар Рафаловіч, звяртаючыся да завадчан, адзначыў, што важна захоўваць традыцыі і развіваць прадпрыемства. Не спыняцца, шукаць новыя шляхі і напрамкі, пашыраць магчымасці і павялічваць магутнасць і нарошчваць эфектыўнасць.
Кіраўнік дэпутацкага корпусу, які быў дэлегатам VІ Усебеларускага народнага сходу, расказаў пра асноўныя абмеркаванні і вынікі праведзенага форуму. Растлумачыў, якія рашэнні і прыярытэты былі вызначаны на будучую пяцігодку, а таксама асноўныя пасылы для краіны ў выступленні Прэзідэнта Рэспублікі Беларусь Аляксандра Лукашэнкі.
– Галоўны акцэнт – упэўненасць у заўтрашнім дні і арыенцір на ўпартую працу. Многія прапановы, якія былі агучаны на дыялогавых пляцоўках, адлюстраваны ў стратэгіі развіцця на бліжэйшую пяцігодку. Увага нададзена праграме рэгіянальнага развіцця. Яна будзе накіравана на павышэнне прывабнасці для жыцця, працы і бізнесу ткіх тэрыторый, як наша Лунінеччына. За апошнія гады Беларусь пашырыла геаграфію сваіх магчымасцей. Мы – самастойныя, у нас свая пазіцыя, свае рынкі збыту. Гандлёвыя зносіны з іншымі краінамі ўзраслі ў дзясяткі разоў. Узяць, напрыклад, наш малочны завод, які супрацоўнічае з 25 краінамі свету.
У сваім выступленні Віктар Рафаловіч закрануў некаторыя палітычныя аспекты, надаў увагу стартаваўшай у раёне кампаніі супраць каронавіруснай інфекцыі. У бліжэйшы час плануецца, што ў рэгіён будзе дастаўлена 7 тысяч доз расійскай вакцыны “Спутник V”.
– Я таксама планую ў бліжэйшы час зрабіць прышчэпку і вам раю, – запэўніў Віктар Анатольевіч. – На сайце lnc.by змешчаны тэлефоны, па якіх можна падаць заяўку.
На развітанне Віктар Рафаловіч павіншаваў жанчын з надыходзячым святам і пажадаў казачнага настрою, пяшчотных мужчынскіх абдымкаў, кар’ернага росту, сямейнай стабільнасці, яркіх уражанняў, фінансавай незалежнасці, шчаслівых усмешак і шмат такіх чароўных дзён, як 8 Сакавіка!


image_url: https://lnc.by/wp-content/uploads/2020/10/Редакция-газеты-Лунинецкие-новости.jpg

title: Праект “Лунінец - здаровы горад” працягнуты яшчэ на 5 год

maintext:
Праект “Лунінец – здаровы горад” працягнуты яшчэ на 5 год
Медыкі неаднаразова сцвярджалі, што вядучай прычынай агульнай смяротнасці на працягу шэрагу год з’яўляюцца захворванні сістэмы кровазвароту. Разам з тым, зазначыла псіхолаг РЦГіЭ Святлана Дзмітрыева, апошнім часам прагрэсіруюць усемагчымыя стрэсы, дэпрэсіі, панічныя атакі. Асаблівую актуальнасць яны набылі з-за пандэміі каронавіруса, калі навале складана супрацьстаяць не толькі адносна здаровым, але людзям з няўстойлівай псіхікай.
Відавочным і неабходным з’яўляецца далейшае развіццё не толькі эфектыўнай медыцынскай дапамогі, але і дзейнаснай прафілактыкі. Вось чаму ў рэгіёне яшчэ на 5 год працягнуты праект “Лунінец – здаровы горад”. Удзельнічаюць у ім аддзелы па адукацыі і ідэалагічнай работы, культуры і па справах моладзі райвыканкама, сектар спорту і турызму райвыканкама, працоўныя калектывы політэхнічнага і сельскагаспадарчага каледжаў, малочнага завода, раённай бальніцы, ЖКГ, БРСМ і інш. У некаторых з іх пацікавіліся аб найбольш значных з пачатку года мерапрыемствах, праведзеных у рамках гэтага праекта.
Перамагла дружба
У дзіцячым садзе №11, які ўзначальвае Тамара Майсак, вельмі любяць спартыўнае свята “Дзень здароўя”.
– Малышы з ахвотай удзельнічаюць у гульнях на свежым паветры, – расказала Тамара Васільеўна. – Сёлета свята назвалі “У краіне здаравячкоў”. Фізічныя практыкаванні накіравалі на развіццё хуткасці, спрыту, вынослівасці, уменне дзейнічаць па сігнале і каардынацыю рухаў. Да хлопчыкаў і дзяўчынак, якія займаюцца ў малодшых, сярэдніх і старэйшых групах, завіталі ў госці казачныя героі: заяц, воўк, ліса. Яны правялі спаборніцтвы, эстафеты, конкурсы. Па выніках перамагла дружба, бо ўсе дзеткі ведаюць, што сад – гэта адна вялікая сям’я, дзе няма прайграўшых.
Сапраўды, дашкольны ўзрост – асабліва важны і адказны перыяд, калі адбываецца перастройка функцыянавання сістэм маленькага арганізма. Вось чаму наша ўстанова стала “школай здаровага ладу жыцця”, дзе любая дзейнасць (вучэбная, спартыўная, арганізацыя вольнага часу і інш.) носіць аздараўленча-педагагічную накіраванасць і садзейнічае выхаванню ў малышоў правільных звычак.
Прыгадала Тамара Майсак і традыцыйнае свята ў гонар хлопчыкаў і іх татаў. Праўда, сёлета з-за эпідэміялагічнай сітуацыі дарослыя не змаглі паўдзельнічаць ва ўрачыстасці. Затое павіншаваць юных землякоў прыйшоў персанаж з мультфільма: Антошка нічога не ведаў пра здаровы лад жыцця, а толькі патрабаваў смачных цукерак і пірожных. З радасцю выхаванцы паказалі госцю музычную гімнастыку і запрасілі да займальнай эстафеты. А як дружна дзяўчынкі падтрымлівалі сваіх равеснікаў! Яшчэ яны парадавалі іх прыгожымі музучнымі нумарамі. Хлопчыкам уручылі заслужаныя ўзнагароды і падарункі.
Стварэнне патрэбнага эмацыянальнага настрою, матывацыя, змена відаў дзейнасці, выкарыстанне фізкультурнай паўзы дазволілі не дапусціць перагрузкі ў дзетвары.
Незвычайны кірмаш
Калі размова заходзіць аб праекце “Лунінец – здаровы горад”, прадстаўнікі СШ №4 райцэнтра адразу прыгадваюць штогадовую квэст-гульню “Кірмаш здароўя”.
– Дадзенае мерапрыемства праходзіць у форме спаборніцтва-падарожжа, – зазначыла педагог-арганізатар Юлія Богуш. – Навучэнцы 2-8 класаў спраўляюцца з “выпрабаваннямі” па станцыях: “Інтэлектуальная” (адказваюць на пытанні віктарыны “Што такое здароўе?”); “Спартыўная” (выяўляюць лепшых у дартсе, вясёлым кегельбане, эстафеце); “Творчая” (афармленне калажаў “Я выбіраю здароўе”); “Добры настрой” (своеасаблівая эмацыянальная разгрузка з падвядзеннем вынікаў, абменам вопытам паміж камандамі, а таксама ўзняцце настрою навучэнцаў).
Другім па значнасці мерапрыемствам, які фарміруе неабходныя навыкі, з’яўляецца конкурс відэаролікаў “Не прапальвай сваё жыццё”. Яго ўдзельнікі маюць унікальную магчымасць пабыць відэааператарамі, рэжысёрамі ці прымераць галоўныя ролі герояў. Самымі запатрабаванымі намінацыямі лічым “Жыццё па-за залежнасцю”, “Выбар на карысць жыцця”, “Будзьце здаровыя!”.
“Прадухілі хваробу – захавай жыццё!
Акцыя пад такой назвай адбылася ў аддзяленні для грамадзян пажылога ўзросту тэрытарыяльнага цэнтра сацыяльнага абслугоўвання насельніцтва. Па словах загадчыцы Святланы Філіновіч, спецыялісты раённай паліклінікі арганізавалі выезд для лабараторнага даследавання крыві, ЭКГ-дыягностыкі, кансультацыі падапечных. А вось наведвальнікі аддзялення для дзённага знаходжання інвалідаў і суправаджальнага пражывання сталі актыўнымі ўдзельнікамі сацыяльнай рэабілітацыі:
– Гэта адзін з важных накірункаў у нашай рабоце, – падкрэсліла загадчыца Алена Лаўранчук. – Рэабілітацыя ідзе праз розныя праграмы, мерапрыемствы і праекты, у тым ліку “Лунінец – здаровы горад”. Мы ладзілі духоўныя сустрэчы, тэатралізаваныя пастаноўкі, экскурсіі, фізкультурна-аздараўленчыя, інфармацыйна-асветніцкія, кулінарныя і творчыя майстар-класы, спартыўныя спаборніцтвы і турніры. Усяго з пачатку года прайшло больш як 15 мерапрыемстваў.


title: Дзень інфармавання прайшоў у дэпо

maintext:
Аб чым мараць чыгуначнікі Лунінеччыны? Аб добрых дарогах, абсталяваных дзіцячых пляцоўках, прыгожым парку… і высокіх заробках. Пытанні на гэтыя тэмы задавалі падчас дня інфармавання работнікі дэпо Лунінец намесніку старшыні райвыканкама Уладзіміру Кавалевічу і намесніку пракурора Вользе Кавалеўскай.
Улічваючы, што апошнім часам адбылося шмат змяненняў у заканадаўстве, Вольга Васільеўна спынілася на некаторых з іх. У прыватнасці, яна нагадала пра ўведзены транспартны падатак і неабходнасць да 1 ліпеня зняць з уліку аўтамабілі, якія існуюць толькі на паперы, каб у далейшым не плаціць за іх. Расказала пра новаўвядзенні ў КоАП Рэспублікі Беларусь, што таксама закранаюць інтарэсы аўтаўладальнікаў. Не абышла бокам і незаконныя масавыя мерапрыемствы. За ўдзел у іх да адміністрацыйнай адказнасці прыцягнуты 50 жыхароў Лунінеччыны. Згодна са змяненнямі, цяпер максімальны памер штрафу за ўдзел у несанкцыянаваным пікетаванні ці мітынгу павялічаны з 30 да 100 базавых велічынь, а пры паўторным прыцягненні – з 50 да 200 базавых велічынь. Максімальны тэрмін адміністрацыйнага арышту за паўторны ўдзел у падобных акцыях на працягу года зараз складае ад 15 да 30 сутак (раней было 25 сутак). Таксама ўзбуджаны 5 крымінальных спраў за наўмыснае пашкоджанне маёмасці. Сёння зноў гучаць заклікі выходзіць на вуліцы, чыніць беспарадкі і дыверсіі. Намеснік пракурора заклікала лунінчан праявіць мудрасць і не паддавацца на правакацыі.
Вольга Кавалеўская засяродзіла ўвагу на прафілактыцы правапарушэнняў і злачынстваў у сферы сямейна-бытавых адносін. Калі за мінулы год у гэтай катэгорыі ўзбуджана 22 крымінальныя справы, то сёлета ўжо 7. Не спыняюць сваю супрацьпраўную дзейнасць і кіберзлачынцы. За два месяцы года ад іх дзеянняў пацярпелі 19 жыхароў раёна…
Уладзімір Кавалевіч спыніўся на выкананні праграмы сацыяльна-эканамічнага развіцця раёна на 2016-2020 год. Ён зазначыў, што з 17 асноўных паказчыкаў выкананы 15. Ніжэй запланаваных параметраў –колькасць занятых у эканоміцы і ўведзенага ў эксплуатацыю жылля. У бліжэйшай пяцігодцы неабходна зрабіць акцэнт на павелічэнне выпуску прадукцыі. Калі зможам выйсці на запланаваныя аб’ёмы, тады і расходную частку бюджэту павялічым. А ад таго, як будзем працаваць, залежыць і тое, як будзем жыць.
Па ходу сустрэчы работнікі дэпо задавалі свае пытанні гасцям і трымалі адказы.


title: Прафілактыка кватэрных крадзяжоў

maintext:
Праведзены аналіз аператыўных зводак паказвае, што амаль кожны другі крадзеж адбываецца шляхам свабоднага доступу, а кожны чацвёрты – праз узлом уваходных дзвярэй. У дзевяці працэнтах злодзеі падбіраюць ключы, яшчэ ў васьмі працэнтах выпадкаў – пранікаюць праз незачыненыя вокны і балконы. Як абараніцца ад пасягальніцтва? Лепшы спосаб зрабіць жыллё бяспечным – устанавіць ахоўную сігналізацыю. Так лічыць начальнік Лунінецкага аддзела Дэпартамента аховы МУС Рэспублікі Беларусь Анатоль Буневіч :
– Акрамя ахоўнай дзейнасці сочым за грамадскім парадкам на ахоўваемых аб’ектах, у зонах пастоў і маршрутаў патрулявання, забяспечваем кантроль за ўкараненнем і эксплуатацыяй сродкаў і сістэм аховы.
Патраціўшы грошы аднойчы на набыццё ахоўнага абсталявання (напрыклад, для кватэры ў шматпавярхоўцы – ад 350 рублёў), яно стане вашай уласнасцю, якая не патрабуе дадатковага догляду і капіталаўкладанняў. Пасля гэтага – толькі штомесячная абаненцкая плата. За ахову кватэры, ці аднаго ўзроўню дома, ці гаража, ці кантроль і рэагаванне на трывожную сігналізацыю ў неахоўваемым памяшканні – 9,6 рублёў. Прадастаўляем растэрміноўку плацяжа за ўстаноўленую апаратуру на 6 месяцаў.
За больш падрабязнай інфармацыяй звяртайцеся ў наш аддзел, які знаходзіцца ў Лунінцы па вуліцы Маскоўская, 26, ці па тэлефонах 3-49-05, 2-32-59, 6-28-07, 8-029-307-39-53, 8-033-670-42-42, у Мікашэвічах – 66-683.


title: Беларусам наканавана быць разам

maintext:
Славік і гісторыя
Мой знаёмы Славік – вялікі аматар паблукаць па прасторах інтэрнэту. Нідзе афіцыйна не працуе, часу вольнага мае шмат, а таму штодня надоўга “завісае” ў сеціве, блытаючыся ў сусветным павуцінні. Лічыць, што мае свой пункт погляду. Нягледзячы на гэта, мянае яго ледзь не штодня. Бы той гаспадар дадзенага слова: захацеў – даў, захацеў – назад узяў.
Начытаўшыся шматлікіх тэлеграм-каналаў, учора “канструктыўна” разважаў пра Дзень волі і нават выказваўся пра жаданне паехаць ды паўдзельнічаць у пратэстных акцыях, да якіх назойліва заклікаюць шматлікія інтэрнэнтныя “дабрахоты” ад апазіцыі. Маўляў, паглядзець на свае вочы, як яно ды што.
Між тым, літаральна праз дзень, узважыўшы ўсе “за” і “супраць”, Славік пераканана тлумачыў сябрукам: “Яно нам трэба? Вунь якія “аладкі” ў выглядзе рэальных тэрмінаў за гэта абяцаюць раздаць. Сынам абавязкова накажу, каб не лезлі, куды не след”.
Асцярожна пытаюся, што ён, уласна кажучы, ведае пра Дзень волі. Адказ кароткі: “Гэта – наш Дзень незалежнасці”. Хто падразумяваецца пад словам “наш”, не ўдакладняецца. Ды і больш падрабязных звестак Славік не выдае. Падазраю, што проста не памятае. Між тым, 25 сакавіка і насамрэч не значыцца сярод дзяржаўных святаў Рэспублікі Беларусь. Але менавіта ў гэты дзень у 1918 годзе ва ўмовах акупацыі кайзераўскай Германіяй была абвешчана Беларуская Народная Рэспубліка (БНР), а на сесіі Рады БНР прынята Трэцяя Статутная Грамата, згодна з якой БНР абвяшчалася “свабоднай і незалежнай дзяржавай”.
Між тым, ля вытокаў яе стварэння стаяла група дзеячаў нацыянальнага руху, які існаваў на тэрыторыі Беларусі ў час грамадзянскай вайны ў Расіі у 1918-1919 гадах, а пасля яе – у эміграцыі. Многія гісторыкі сёння пераканана гавораць пра тое, што ў БНР з самага пачатку не было асноўных прыкмет дзяржавы: яна не валодала суверэнітэтам, не мела легітымных органаў улады, канстытуцыі, апарату прымусу, дакладна вызначаных межаў, грамадзянства і г.д. У сувязі з гэтым даследчыкі не такога і далёкага гістарычнага мінулага сцвярджаюць, што БНР так і не стала сапраўднай дзяржавай і існавала толькі на паперы.
Да пэўнага часу штогод дату адзначалі ў асноўным беларусы замежжа. На маё ўласнае стаўленне да яе, як, зрэшты, і, думаю, іншых грамадзян сённяшняй Беларусі, паўплывала “традыцыя”, якая захоўвалася ў час Вялікай Айчыннай вайны. У 1942 годзе генеральны сакратар акругі Беларусі Вільгельм Кубе адобрыў правядзенне ўрачыстасцей з нагоды святкавання гадавіны БНР, а ў 1944-м пад іх знакам прайшла ўрачыстая прысяга воінаў Беларускай краёвай абароны (БКА).
Што сабой уяўляла БКА? Гэта не што іншае, як калабарацыянісцкае фарміраванне, утворанае Беларускай цэнтральнай радай, згодна з пастановай тагачаснага камандуючага СС і паліцыі генеральнай акругі. Пасля разгромных паражэнняў вермахта пад Сталінградам і на Курскай дузе немцы імкнуліся перацягнуць на свой бок беларусаў, наабяцаўшы створанаму пад эгідай акупантаў нацыяналістычнаму кіраўніцтву “залатыя горы”. Была аб’яўлена пагалоўная мабілізацыя мужчын ва ўзросце да 57 год. Ухіленне ад прызыву каралася смерцю.
Агульная колькасць прызваных у БКА па розных дадзеных вагалася ў межах 28-30 тысяч чалавек. У сакавіку 1944 года асабовы састаў БКА пад бел-чырвона-белымі сцягамі прыняў прысягу ў Мінску на плошчы Свабоды.
Неўзабаве мабілізаваныя сілы кінулі на аперацыі супраць партызан. Трэба сказаць, што некаторыя з часцей вынікова супрацьстаялі беларускім народным мсціўцам, чым моцна дыскрэдытавалі сябе ў вачах землякоў. Аперацыі, нягледзячы на іх жорсткасць, насілі назвы з ноткай рамантызму. Адна з іх – “Свята вясны” – была праведзена на Віцебшчыне. Паведамлялася, што ў выніку яе савецкія партызаны страцілі каля 80 працэнтаў свайго асабовага саставу.
У чэрвені 1944 года савецкія войскі пачалі буйнамаштабную аперацыю “Багратыён”, якая паклала канец гітлераўскай акупацыі Беларусі. Пасля гэтага БКА яшчэ спрабавала заявіць пра сябе: пасля эвакуацыі з ацалелых яе салдат быў утвораны 1- шы батальён так званай Беларускай вызваленчай арміі. Праз пэўны час ён быў разбіты наступаючымі савецкімі войскамі. Некаторыя прызыўнікі БКА з адступаючымі часцямі вермахта рушылі далей на Захад, нехта далучыўся да грэнадзёрскіх дывізій войскаў СС. Большасць жа вярнуліся ў свае беларускія вёскі.
“Навошта такі вялікі гістарычны экскурс ?”, – спытае нецярплівы чытач. Упэўнена, што патрэбен. Для такіх, як Славік – не дужа дасведчаных і на веру ўспрымаючых усё, што прапаноўвае варожая для нашай краіны прапаганда.
Быць ці не быць? Вось у чым пытанне…
Зараз некаторыя з ініцыятараў “перамен” прызнаюць, што многія нязгодныя з сітуацыяй беларусы так да канца і не вызначыліся, пачынаць вясной новую пратэстную кампанію ці не. Здаецца, сёння ім вельмі зручна тлумачыць усё патрабаваннямі заканадаўства, у тым ліку – Закона “Аб масавых мерапрыемствах у Рэспубліцы Беларусь”, дзе дакладна вызначаны парадак правядзення сходаў, мітынгаў, вулічных шэсцяў, дэманстрацый і пікетаванняў. Адступілі нават самыя актыўныя ўдзельнікі мінулагодніх пратэстаў. І небеспрычынна: вывады з падзей канца мінулага года зроблены, краіна гатова абараняць сваю незалежнасць.
Мне ж думаецца, што справа сённяшніх ваганняў учарашніх патрабавальнікаў перамен яшчэ і ў іншым. “Здзьмуліся” не толькі самі пратэстныя “телодвижения”, але і іх лідары – як унутраныя, так і знешнія. Актыўную дыскусію ў інтэрнэце выклікала прызнанне Светы Ціханоўскай пра тое, што апазіцыя “страціла вуліцы”. Найбольш дасведчаныя з апанентаў адразу ж супярэчаць: хіба можна страціць тое, чым ты, насамрэч, не валодаў?
Світа Светы ў асобе небезвядомага Франака Вячоркі паспрабавала хоць неяк згладзіць чарговае прызнанне “катлетнай прынцэсы”, маўляў не зусім правільна яе зразумелі. Аднак хто-ніхто ўсё ж небезпадстаўна лічыць, што калі “яна насамрэч хацела сказаць тое, што надрукавана, то лепей бы яна гэтага не гаварыла, таму што яе рэйтынг у вачах вуліцы пасля сказанага знізіцца”.
“Дэцэнтралізацыя згуляла злы жарт з пратэстамі – многія самаўхіліліся ад кіравання імі, а самаарганізацыя ў дварах і рэгіёнах аказалася даволі слабой, – упэўнены палітолаг Аляксей Дзермант. – Гэта прызнанне рэальнасці той часткі апазіцыі, што знаходзіцца ў эміграцыі. Яно наступіла праз амаль 10 дзён пасля Ўсебеларускага народнага сходу (УНС), учыніць байкот якому, згодна з планам , так і не ўдалося. Вуліца ўжо не бунтуе”.
Прасцей кажучы, апазіцыя ўвачавідкі пераканалася, што прыхільнікі дзеючыга Прэзідэнта згуртаваліся. Іх далёка не меншасць, як спрабавалі пераканаць усіх напачатку пратэстных акцый, яны ўпэўнены ў сваіх сілах і здольныя вынікова ўплываць на розумы людзей.
Не дрэмлюць, аднак, і нашы апаненты. У спробе ў чарговы раз сумніўным спосабам “зарабіць ачкі” тым, хто з гонарам называе сябе “апазіцыяй да ўлады”, яны, акрамя ўсяго іншага, імкнуцца прыпісаць ім заслугі, да якіх тыя маюць вельмі апасродкаванае дачыненне. Сітуацыя часам нагадвае танны фарс.
Адзін з мясцовых інтэрнэт-рэсурсаў апублікаваў аповяд пра лахвенскага актывіста, дзякуючы якому, быццам бы, і амбулаторыя ў вёсцы пачала працаваць, і спартыўная зала функцыянуе і безліч іншых слынных спраў зроблена. Словам, як у тым анекдоце: “Мёртвае мора ведаеш? Я замачыў…”.
Не прамінуў герой аповяда пахваліцца ўласнымі заслугамі ў сельскай гаспадарцы. Вось толькі, як сказалі б у вёсцы, гною ён там багата не настояў, ведам сваім унікальным асаблівага прымянення так і не знайшоў і з адукацыяй аграрыя чамусьці дапрацоўваў на чыгунцы…
Хоць яно і зразумелае, але прабачце аўтару гэтае невялікае адступленне. І калі ўжо закранулі актуаліі сённяшняга дня, то дазволю сабе ў чарговы раз выказаць абгрунтаванае спадзяванне наконт таго, што сапраўднаму палешуку (а гэта, як вядома, беларус са знакам якасці) з наступленнем вясны карціць думаць не аб пратэстах і бегатні па вуліцах, ствараючы нязручнасці іншым, а пра справы куды больш надзённыя . Пра тое, як кінуць зерне ў раллю, каб мець на стале хлеб. Як з недраў зямліцы роднай здабываць вельмі патрэбны для будаўнічай галіны граніт. Як зрабіць прыгажэйшымі нашы вёскі і гарады, узводзячы там новыя дамы для сем’яў з маленькімі беларусамі. Як, урэшце, усім разам пераадолець невыносныя выпрабаванні, якія працягвае нам падкідваць пандэмія каронавіруса. Вось тут мы павінны быць па-сапраўднаму адзінымі.
Святлана Міхальчык.


title: Як змяніць навуковае асяроддзе. Гутарка з маладым доктарам навук Максімам Васькоўскім з ФПМІ

maintext:
Максім ВАСЬКОЎСКІ скончыў факультэт прыкладной матэматыкі і інфарматыкі БДУ з адзнакай у 2008м, у 2011м абараніў кандыдацкую, а летась доктарскую дысертацыю. Ён упэўнены: каб дамагчыся значных вынікаў у навуковай дзейнасці, варта надаваць увагу практычнаму прымяненню формул і арыентавацца на дасведчанага настаўніка. Таму са старэйшых курсаў і дапамагаў школьнікам рыхтавацца да алімпіяд і турніраў. Пра значэнне грамадскага прызнання для маладога навукоўца, ролю спаборніцтваў для юных матэматыкаў і развіццё сучаснай навукі – з вуснаў дацэнта кафедры вышэйшай матэматыкі.
– Віншуем Вас з абаронай доктарскай дысертацыі! Распавядзіце, калі ласка, пра пачатак свайго шляху ў навуцы. Алгебра і геаметрыя былі цікавыя з самага дзяцінства?
– Дзякуй за віншаванне! Першапачатковая цікавасць да матэматыкі выявілася ў 67 класе. Потым былі школьныя алімпіяды і турніры юных матэматыкаў. Як вынік – паступленне на факультэт прыкладной матэматыкі і інфарматыкі. На момант паступлення ў мяне ўжо была поўная ўпэўненасць, што матэматыка – гэта тая сфера, у якой я б хацеў працаваць на працягу жыцця.
– Наколькі важная роля настаўніка? Ці былі ў Вас выкладчыкі, якія зацікавілі і натхнялі на поспехі ў далейшай дзейнасці?
– Несумненна, роля настаўніка вельмі значная, асабліва на пачатковым этапе заняткаў. Менавіта тады важна мець магчымасць раўняцца на больш абазнанага, дасведчанага чалавека ў абранай прадметнай галіне, падзяліцца сваімі першымі поспехамі ці пашукаць прычыны няўдач з кампетэнтным спецыялістам, якому ты пачалавечы давяраеш.
У першую чаргу я б адзначыў майго навуковага кансультанта – Анатоля Афанасьевіча Левакова. Гэта чалавек, які пазнаёміў мяне з тэорыяй стахастычных дыферэнцыяльных ураўненняў – той галіной, у якой я абараніў абедзве дысертацыі. Анатоль Афанасьевіч увесь час цікавіцца маімі новымі вынікамі, дае каштоўныя парады, гатовы абмяркоўваць вострыя моманты ў любы час. Анатоль Афанасьевіч заўсёды верыў у мяне, яго аптымізм і ўстойлівасць мне вельмі дапамагалі і дапамагаюць рухацца наперад.
– У якім напрамку Вы галоўным чынам працуеце ў сваіх навуковых даследаваннях? Чаму была прысвечана доктарская дысертацыя?
– Я працую на стыку тэорыі выпадковых працэсаў і дыферэнцыяльных ураўненняў. Калі гаварыць простай мовай, то гэта галіна матэматыкі вывучае матэматычныя мадэлі эвалюцыйных працэсаў, схільных да некаторых выпадковых абурэнняў. Тыповы прыклад – гэта мадэль дыфузійнага працэсу, які апісваецца пасродкам броўнаўскага руху.
Найбольш значная частка маіх даследаванняў закранае праблемы карэктнасці пастаноўкі пачатковых задач для класаў стахастычных дыферэнцыяльных ураўненняў. У доктарскай дысертацыі я даследаваў праблемы існавання, адзінасці і ўстойлівасці рашэнняў стахастычных ураўненняў з фрактальнымі шумамі. Такія шумы дазваляюць даволі дакладна мадэляваць шматлікія фінансаваэканамічныя індэксы. У маёй дысертацыі распрацаваны прыкладанні такіх ураўненняў да аналізу і прагназавання крэдытных рызык банкаў.
– Ці ставілі Вы сабе падобныя мэты – дамагчыся высокага звання? Важныя ступені кандыдата, доктара навук ці перш за ўсё значныя самі даследаванні?
– Займаючыся даследаваннямі, я не ставіў мэты напісаць і абараніць доктарскую дысертацыю. Калі вынікаў назапасілася даволі шмат, выявілася, што яны маюць глыбокія сувязі, сістэмны характар. Таму ўзнікла жаданне сістэматызаваць вынікі сваіх даследаванняў. У гэтым сэнсе праца над дысертацыяй дазваляе лепш зразумець узаемасувязі, надаць вынікам скончаны выгляд.
Вядома, самі даследаванні стаяць на першым месцы. Але ў сучасным грамадстве прафесійнаму навукоўцу важна атрымаць грамадскае прызнанне ў выглядзе навуковай ступені. Наяўнасць ступені паказвае, што чалавек не толькі ўмее вырашаць актуальныя задачы ў сваёй галіне, але і абараняць уласныя вынікі перад супольнасцю, наглядна і даступна прадстаўляць іх як вусна, так і ў друкаваным выглядзе.
– Вы шмат часу надавалі падрыхтоўцы вучняў школ і ліцэяў да алімпіяд. Якія якасці ў дзяцей дапамагаюць развіваць спаборніцтвы?
– Вы маеце рацыю, пачынаючы са старэйшых курсаў універсітэта, я ўвесь час працаваў са школьнікамі: дапамагаў рыхтавацца да алімпіяд, турніраў юных матэматыкаў. Да нядаўняга часу ўзначальваў падрыхтоўку зборных Беларусі да міжнародных турніраў юных матэматыкаў.
Найбольш значныя поспехі маіх школьнікаў – гэта абсалютнае першае месца зборнай Беларусі на міжнародных турнірах юных матэматыкаў у 2012 і 2018 гадах. Дарэчы, абодва турніры праходзілі на радзіме сучаснай матэматыкі – у Францыі. Пры падрыхтоўцы да спаборніцтваў (у першую чаргу гаворка ідзе пра турніры юных матэматыкаў) школьнікі набываюць навыкі працягла і глыбока прапрацоўваць невядомую праблему, працаваць з сучаснай літаратурай (якая ў большасці выпадкаў выдаецца на англійскай мове).
Пасля таго, як задача вырашана, паўстае праблема строгага, але даступнага і нагляднага выкладу вынікаў у пісьмовым выглядзе. Падчас саміх турніраў дзеці рэцэнзуюць працы іншых каманд, абараняюць свае рашэнні на англійскай мове. Да таго ж удзельнікі атрымліваюць каштоўныя навыкі працы ў камандзе. Як і на любых спаборніцтвах высокага ўзроўню, напружанне бывае вялікае. І тут важная роля трэнера ці кіраўніка, трэба стварыць такую атмасферу, каб дзеці разумелі, што гэта гульня, а не жыццё. Важная, адказная, але толькі гульня. Данесці, што не варта «забівацца», калі вынік атрымаўся горшы за чаканы. А калі эмоцыі сціхнуць, карысна прааналізаваць дапушчаныя пралікі.
– Ці ўдзельнічалі самі ў алімпіядах? Чым яны Вам запомніліся?
– У школе я ўдзельнічаў і ў алімпіядах, і ў турнірах юных матэматыкаў. Станавіўся пераможцам заключнага этапу рэспубліканскай алімпіяды па матэматыцы. Такія спаборніцтвы, з аднаго боку, дазваляюць вывучыць шматлікія тэмы з няшкольнай матэматыкі, атрымаць задавальненне ад рашэння цікавых задач, а з іншага боку, дапамагаюць знайсці сяброў, аднадумцаў.
– Як падчас заняткаў з вучнямі атрымлівалася развіць іх таленты? Магчыма, дапамагалі нейкія творчыя заданні?
– Калі я працаваў са школьнікамі 78 класаў, я сапраўды імкнуўся адшукаць цікавыя, але даступныя іх узросту задачы. Такія задачы, якія або маюць унутраную матэматычную прыгажосць, або даюць адказы на пытанні з іншых галін чалавечых ведаў. Прывяду два прыклады такіх задач.
Першы – гэта вывад формулы для насычанага вуглевадароду. Вядомую хімічную формулу можна вывесці на аснове тэорыі графаў, не выкарыстоўваючы ніякіх спецыяльных ведаў з хіміі, акрамя валентнасцяў вугляроду і вадароду.
Другі прыклад – матэматычнае абгрунтаванне таго, што пчаліныя соты маюць форму ўсечаных шасцігранных прызмаў.
Са старэйшымі школьнікамі ці студэнтамі мы раўнапраўна працуем разам над абранай тэмай. Імкнёмся выбіраць тэмы даследаванняў з улікам развіцця сучаснай матэматыкі. Да такіх напрамкаў можна аднесці ўласцівасці выпадковых блуканняў на графах геаметрычных груп ці даследаванне алгебраічных уласцівасцяў некаторых прымітываў сучаснай крыптаграфіі. З аднаго боку, асобныя задачы па сілах школьніку старэйшых класаў, а па меры набыцця навыкаў і ведаў вучань ужо здольны атрымліваць вынікі, якія прымаюць да публікацыі вядучыя сусветныя навуковыя часопісы.
– Ці змяняецца навуковае асяроддзе ў нашай краіне і ў свеце ў цэлым?
– На мой погляд, у апошнія гады навуковыя работнікі становяцца больш мабільнымі. Многія сумяшчаюць працу ў рэальнай сферы (IT, прамысловасць, медыясфера) з выкладаннем і навукай. У шматлікіх выпадках такое сумяшчэнне аказвае вельмі плённы ўплыў як на навуковыя пошукі, так і на якасць выкладання. На сваім прыкладзе магу сказаць, што праца ў IT дапамагла знайсці рэальныя прыкладанні маіх вынікаў у эканоміцы. З іншага боку, практычныя веды, якія перадаюцца студэнтам, робяць апошніх больш канкурэнтаздольнымі на рынку працы.
Кацярына КАРДАШ


title: "Зімовы ўніверсітэт" - магчымасць атрымаць дадатковыя веды

maintext:
З 26 студзеня да 5 лютага ў БДУ праходзіў другі сезон адукацыйнага праекта, удзельнікі якога праходзілі курсы на выбар і атрымлівалі новыя веды анлайн на партале ўніверсітэта. Паўгода назад гэты праект прэзентавалі пад назвай «Летні ўніверсітэт», цяпер яго пераназвалі ў «Зімовы ўніверсітэт».
Заяўкі на ўдзел падалі 400 ахвотнікаў – гэта не толькі студэнты з БДУ, але і навучэнцы розных адукацыйных устаноў з Беларусі, у тым ліку і школьнікі. У праграму «Зімовага тыдня» былі ўключаны больш за 10 навучальных дысцыплін розных напрамкаў: заняткі па лічбавай бяспецы, Webпраграмаванні, ГІСтэхналогіях, паразіталогіі, нумізматыцы. Удзельнікі праекта маглі абраць і праслухаць неабмежаваную колькасць курсаў, а таксама далучыцца да заняткаў на любым з этапаў.
– Першы праект «Летні ўніверсітэт» выклікаў вялікую цікавасць сярод удзельнікаў, таму кіраўніцтва ўніверсітэта прыняло рашэнне працягнуць працу ў гэтым напрамку. Такія мерапрыемствы дапамагаюць паглыбіць веды ў галіне гуманітарных і прыродазнаўчых дысцыплін, спрыяюць засваенню новага матэрыялу і стварэнню ўмоў для самаадукацыі. Заняткі праходзілі на платформе Адукацыйнага партала БДУ ў анлайнфармаце. Самымі папулярнымі сталі курсы «Візуалізацыя даных і інфаграфіка», «Лічбавая бяспека і абарона персанальных даных», «Інтэграцыя гендарнага вымярэння ў юрыдычным даследаванні», «Пошук і менеджмент навуковай інфармацыі», «Візуалізацыя і прадстаўленне вынікаў навуковых даследаванняў».
Для ўдзелу ў праекце неабходна было прайсці рэгістрацыю. Асаблівасцю «Зімовага ўніверсітэта» з’яўляўся праект «Міжнародны тыдзень», у рамках якога перад слухачамі ў якасці спікераў выступілі навукоўцы і выкладчыкі з Універсітэта Мінесоты (ЗША), Кембрыджскага ўніверсітэта (Вялікабрытанія), Маскоўскага дзяржаўнага ўніверсітэта імя М. В. Ламаносава (Расія). Некаторыя анлайнзаняткі праводзіліся на англійскай мове. У канцы кожнага курса адбывалася атэстацыя ў розных формах – тэст, залік, выніковы праект. Па заканчэнні навучання слухачам выдадзены сертыфікаты, а студэнтам БДУ, якія паспяхова прайшлі атэстацыю, дысцыпліны ўнясуць у дадатак да дыплома, – распавяла начальнік цэнтра кар’еры БДУ Марына ТАНАСЕВІЧ.
Падобныя курсы некаторым дазволілі не проста паглыбіць веды, але і задумацца пра прафесійнае развіццё ў некалькіх сферах. Студэнт 4 курса філалагічнага факультэта Гадам ЧАРЫЕЎ паспяхова праслухаў два курсы – «Інфармацыйная бяспека» і «Уводзіны ў вэбпраграмаванне».
– У апошні час я стаў цікавіцца IT, шукаў адпаведныя курсы і знайшоў іх у «Зімовым універсітэце». Заняткі былі разлічаны на пачаткоўцаў. Паколькі я гуманітарый, для мяне яны былі цяжкія, але ў той жа самы час курсы былі вельмі карыснымі, бо я змог асвоіць асновы праграмавання. Мяне зацікавіла гэта сфера, думаю, што далей буду працягваць развівацца ў гэтым напрамку.
Навучыць камунікаваць: пра самы папулярны курс
Вялікую цікавасць ва ўдзельнікаў «Зімовага ўніверсітэта» выклікаў курс «Маўленчае развіццё асобы». Яго распрацавалі супрацоўнікі кафедры рыторыкі і методыкі выкладання мовы і літаратуры філалагічнага факультэта БДУ.
– Мы пераканаліся, што навучанне маўленчаму майстэрству актуальнае і запатрабаванае на многіх факультэтах БДУ. Курс зацікавіў прадстаўнікоў самых розных спецыяльнасцяў: і тых маладых людзей, для якіх эфектыўная камунікацыя – найважнейшы складнік прафесійнай кампетэнцыі (супрацоўнікаў у галіне міжнародных адносін, юрыстаў, псіхолагаў, гісторыкаў, філолагаў, культуролагаў), і тых, хто, мяркуючы па абранай спецыяльнасці, абмежаваны ў непасрэдных маўленчых зносінах (матэматыкаў, хімікаў, біёлагаў, эканамістаў). Кожныя нашыя заняткі былі арыентаваны на перспектыву: маўленчы імідж спецыяліста і дзелавы этыкет, нацыянальная спецыфіка зносін, асновы верыфікацыі – усе гэтыя веды і ўменні стануць асновай хуткага і паспяховага кар’ернага росту для кожнага маладога спецыяліста ў будучыні, а сёння дапамогуць гарманічна і канструктыўна камунікаваць, – распавяла дацэнт кафедры рыторыкі і методыкі выкладання мовы і літаратуры БДУ Таццяна РУБАНІК.
Стваральнікі курса пазнаёмілі слухачоў з характарыстыкамі камунікатыўнай асобы, паспрабавалі растлумачыць, чаму ў многіх узнікаюць бар’еры ў зносінах, як пераадолець страх публічнага выступлення і пазбавіцца ад праблем у пабудове выказвання. Філолагі падрыхтавалі матэрыял пра спосабы аргументацыі і распавялі пра хітрыкі, інструменты псіхалагічнага ўздзеяння ў дыялогу, сакрэты публічнага выступлення, невербальную мову. Для юрыстаў і іншых спецыялістаў, чыя прафесійная дзейнасць будзе звязана са зносінамі, распрацоўшчыкі курса раскрылі тэму верыфікацыі інфармацыі, навучылі адрозніваць праўду ад хлусні.
Кожны тэматычны блок тэорыі суправаджаўся заданнямі з крэатыўным (эўрыстычным) кампанентам. Студэнты пісьмова выконвалі заданні, каменціравалі відэаролікі, дзяліліся сваімі думкамі наконт матэрыялу і атрымлівалі аператыўныя водгукі ад куратараў.
У цэлым, мяркуючы па водгуках, усе засталіся задаволены курсам, шмат хто ўжо пачаў прымяняць атрыманыя веды на практыцы.
– У першую чаргу я б хацела сказаць дзякуй аўтарам курса. Хацелася «прапампаваць» свае навыкі, курс быў добры. Прысвяціла яму амаль усе свае вакацыі. Ёсць і невялікія пажаданні: калі ласка, зрабіце дэдлайн заданняў крыху пазней, бо часцяком не паспяваеш зрабіць усё своечасова, яшчэ можна дадаць больш глыбокай інфармацыі па тэме, больш талковых ілюстрацый, – падзялілася студэнтка 1 курса хімічнага факультэта Анастасія БАРАНОЎСКАЯ.
– У тэмах выкладзена ўсё патрэбнае, зразумелае і канкрэтнае. Радуе, што да тэарэтычнай часткі ёсць і практычная, можна адразу тэорыю прымяняць на практыцы. Хачу адзначыць, што  ўсе тэмы курса адкладаюцца, запамінаюцца практычныя заданні.
У штодзённым жыцці таксама пачынаецца аўтаматычнае прымяненне парад, атрыманых на курсе. Дзякуй за цікавы матэрыял і вашу аддачу! – адзначыла студэнтка 1 курса факультэта геаграфіі і геаінфарматыкі Анастасія ЕСІПОВІЧ.
Марыя ШНА


title: У Віцебску памёр грамадскі актывіст Алесь Галавань, яму было толькі 38 гадоў

maintext:
ННВ • 23/3/21 14:34 • Грамадства
Учора стала вядома, што памёр віцебскі грамадскі актывіст Алесь Главань, яму было толькі 38 гадоў.
З-за хваробы Алесь працяглы тэрмін знаходзіўся ў бальніцы. Сябры пішуць, што ён мог дадаткова яшчэ й заразіцца COVID-19.
Алесь Галавань вядомы ў дэмакратычным руху Віцебска з пачатку 2000-х гадоў. Ён быў сябрам «Маладога фронту», а псьля шэрагу іншых грамадскіх і палітычных арганізацый, у тым ліку БХД, якую так і не зарэгістравалі.
Акрамя палітыкі Алеся цікавіла духоўнае развіццё, ён быў адным з тых, дзякуючы чыім намаганням у Віцебску праводзіліся малебны на беларускй мове. З’яўляўся братчыкам Маладзёвага Праваслаўнага Брацтва імя Іаана Кранштацкага.
Таксама Алесь Галавань быў зацятым заўзятарам футбола і заўсёды падтрымліваў гарадскі футбольны клуб «Віцебск».
Улады неаднаразова пераследвалі актывіста за яго погляды. Акрамя таго, у восень 2009 года на Галаваня напалі некалькі чалавек і жорстка збілі яго. Сам ён звязваў гэты напад са сваёй грамадскай дзейнасцю.
— Не знойдзецца чалавека, які б ведаў Алеся і сказаў пра яго дрэннае слова. Шчыры, сціплы, бясконца добры. Як гэта бывае ў Беларусі, яго чакала кар’ера навукоўца, выкладчыка беларускай мовы ва ўніверсітэце імя Машэрава, але сістэма выкінула яго, бо нельга любіць Беларусь і мець свае меркаванне ды яшчэ яго дэманстраваць. Пасля звальнення Алесь з’ехаў у Варшаву, каб прадоўжыць адукацыю, але без Беларусі жыць не мог. Удзельнік шматлікіх выбарчых кампаній, назіральнік, адчайны вулічны пратэстовец. Святым ён не быў, але быў вельмі добрым і верным сябрам, сам ведаў, дзе ен патрэбен. Вялікая страта для родных, для сяброў... Пачывай з мірам, Алесь! — так успамінае актывіста Таццяна Севярынец.


title: Музыка часу, якая нараджаецца з шуму штодзённасьці. Вершы да Дня паэзіі 2021

maintext:
Источник материала: Свабода
Ды ўсё ж мне хочацца папярэдзіць гэтую падборку нечым накшталт тлумачальнай запіскі.
Моцная суб’ектыўнасьць
Складаньне паэтычных падборак і анталёгій — занятак заўсёды моцна суб’ектыўны. У гэтым яго асноўная загана. Але адначасова — гэта і яго іманэнтная прыгажосьць, калі можна так выказацца.
Пакіньма «аб’ектыўнасьць» і «рэпрэзэнтатыўнасьць» паэтычных падборак і ранжыраў школьным ды ўнівэрсытэцкім праграмам літаратуры. На ўзроўні непрымусовага чытаньня паэзіі выбар заўсёды застаецца справай глыбока асабістай і суб’ектыўнай. І дзякуй Богу.
Іначай кажучы — я паўтаруся — вінаваты ва ўсім толькі я адзін. Гэтая падборка зьяўляецца на сайце Радыё Свабода, але яна не прэтэндуе на адлюстраваньне паэтычных густаў нават маіх рэдакцыйных калегаў, ня кажучы ўжо пра іншых працаўнікоў карпарацыі RFE/RL (чытайце яшчэ агаворку наконт гэтай рубрыкі ў канцы тэксту).
Джон Бэрнсайд і музыка часу
Сфармуляваць загалоўную ідэю падборкі — музыка часу, якая нараджаецца з шуму штодзённасьці — натхніў мяне шатляндзкі паэт Джон Бэрнсайд (John Burnside, нар. 1955), кнігу якога я якраз чытаю. Летась Джон Бэрнсайд апублікаваў таўшчэзны том (500 старонак) пад назвай «The Music of Time. Poetry in the Twentieth Century». Задумаўшы напісаць «гісторыю паэзіі ХХ стагодзьдзя», Бэрнсайд прызнаецца да паразы, але адначасова абарочвае гэтую паразу ў сваю сілу. Паслухайце:
«…у сваім падыходзе я вырашыў адхіліцца ад акадэмічных аналізаў літаратуры і напісаць пра паэзію пачуцьцёва (responsively), то бок паразважаць пра вершы і паэтычныя ідэі як пра нешта, што напаўняе ня толькі „разумовае жыцьцё“, але і маё ўласнае штодзённае існаваньне. Бо якраз тут паэзія працуе найлепш, якраз у тым, што Рэндал Джарэл называе „надзённасьцю жыцьця“. Тое, чаго паэты, якіх я тут абмяркоўваю, дасягнулі перад абліччам грамадзкага гвалту, хуткіх зьменаў, дэградацыі навакольнага асяродзьдзя і мэханізацыі амаль усяго, складае трывушчую культуру (нават калі гэта культура меншасьці), у якой належная ўвага да штодзённага і да „ірацыянальнага“ (красы, напрыклад, або пачуцьця зьдзіўленьня) супрацьстаіць ня толькі празьмерна мэханістычнаму ладу думаньня, але і стварае падставу для чагосьці, што можна назваць навукай прыналежаньня...».
Прыгожа, праўда? Дык яшчэ крыху Джона Бэрнсайда:
«…зацікавілі мяне найбольш паэты, якія паставілі сабе за мэту ператварыць какафонію [сьвету] у пэўны від новай музыкі з шырэйшым ахопам, тыя паэты, якія, робячы гэта, стварылі новыя сугуччы, новыя формы і новыя спосабы бачаньня. І хоць паэзія як сфэра актыўнасьці не патрабуе ніякага зьнешняга, а ўжо напэўна ніякага грамадзкага апраўданьня (як не патрабуюць яго астраномія, танцы ці супольныя сьпевы), то скажу тут яшчэ, што, падобна як музыка па-свойму надае сэнс шуму, паэзія па-свойму ўпарадкоўвае досьвед, надае сэнсоўны парадак пражытаму часу…».
Мяне ў дадатак зацікавіла ўпамінаньне аўтарам Рэндала Джарэла і яго «надзённасьці жыцьця» (the dailiness of life), пра якога і пра што я раней ня чуў. Я пагугліў: Рэндал Джарэл (Randall Jarrell, 1914–1965) — амэрыканскі паэт і празаік. «Надзённасьць жыцьця» згадваецца ў ягоным вершы пад назвай «Well Water» («Вада са студні» або «Крынічная вада»). Я знайшоў і прачытаў гэты верш. І зразумеў, што ён адзін, без цытатаў з Джона Бэрнсайда, мог бы паслужыць як уводзіны або як эпіграф да гэтай падборкі. Ня мог не перакласьці. Калі ласка:
Рэндал Джарэл
Крынічная вада
«Надзённасьцю жыцьця» адно дзяўчо назвала
(Дадаючы свой клопат да твайго. Гаворачы:
«Калі ты ўстаў, дык, можа…». Просячы цябе
схадзіць, куды хадзілі й ходзяць) крынічную ваду
З старой падземнай студні на дне сьвету.
Помпа, якой пампуеш з той крыніцы, заржавела
І ледзь варушыцца, як недарэчная вавёрка ў коле.
Нямоглая вавёрка круціцца паволі, скрозь сонечныя
і няўмольныя гадзіны дня. Але часамі
Кола зварухнецца пад сваім цяжарам, і заржавелая
Труба апырскае твой упацелы твар чысьцюсенькай
вадою, якой жа прахалоднай! а ты падставіш прыгаршчы
Й спатоліш смагу надзённасьцю жыцьця.
Так. А цяпер пойдуць нашыя. Да нашых я залічваю ня толькі тых, хто піша або пісаў па-беларуску, але і тых, хто па-расейску, на ідышы і па-падляску. Як будуць біць, дык каб прычына была не адна :)
Мойшэ Кульбак
(да 125-годзьдзя пісьменьніка)
(Fun «Velfiše lider», 1920)
Hej, hej, šver cu trogn hejx dem kop
dem bačuprinetn!
Un dos grobe harc dos šrajike - - -
Ix vel avek cum dorf dem ojsgemandolinetn
un af di felder, in di gertner di majike
a tanc ton hefkerdik, un trojerik, un štumerhejt —
a šraj ton, šrajen mit an otem a farxlinetn
fun jedn kust, fun hinter jedn bejt:
Hej, hej, šver cu trogn hejx dem kop
dem bačuprinetn!
Vajl s’klingen hunger-teg, vi kejtn blajike,
un s’zingen frejlex kejtn cu iberajorike…
Hej, hej, ot dos grobe harc dos šrajike
kert zix, vi a volfixe, in a brust a horike.
Ix vel avekjogn in vald af ale fir,
a tanc ton hefkerdik, un trojerik, un štumerhejt,
un funem krumen mojl dem ojsgeminetn
vet tejb arojsšrajen der vald fun mir:
Hej, hej, šver cu trogn hejx dem kop
dem bačuprinetn!
(З «Ваўчыных песьняў», 1920)
Гэй, гэй, цяжка несьці высока галаву
абчупрыненую!
І грубае сэрца крыкастае - - -
Пайду я ў вёску размандаліненую
і ў палі, і ў сады траўнёвыя
станцаваць свавольна, тужліва, маўкліва —
ускрыкнуць, крычаць захлынуўшыся
за кожным кустом, з-за кожнаe баразны:
Гэй, гэй, цяжка несьці высока галаву
абчупрыненую!
Бо зьвіняць галодныя дні, як цяжэзныя ланцугі,
і пяюць радасна ланцугі пра наступнагадовае…
Гэй, гэй, вось гэтае грубае сэрца крыкастае
варочаецца, як ваўчыха, у лахматых грудзях.
Я пабягу ў лес на ўсіх чатырох,
станцаваць свавольна, тужліва, маўкліва,
і з крывой звыродлівай пашчы
глуха выкрыкне з глоткі маёй сам лес:
Гэй, гэй, цяжка несьці высока галаву
абчупрыненую!
(пераклаў Сяргей Шупа)
Валянціна Аксак
Цёплая кроў
Захрасла ў шыпатым кустоўі —
нат на цалю хады
не расьцярэбіць яго.
Ані птушка ня ціўкне
ў цярновай аблозе,
ані вецер ня ўздыбіць
збагнелую цемрадзь,
не прадзярэцца да вопрадня голак
найгастрэйшы паўдзённы прамень
і ніхто на падмогу ня прыйдзе,
ня выбавіць з вусьцішных нетраў.
Смуродныя пашчы наўёвых хмызоў
паўсюдна ўпіваюцца ў целы,
але ўгледзела ўжо,
як з-пад іхных іклоў
барвянае штось
праточвацца пачало
і краплістай рабіць
зазімелую пустку.
Ручаінкі сям-там
капілярамі ціха
спрабуюць плысьці
з узгоркаў зьнямелых
у аорту застылай ракі.
Пад лёдам —
цёплая кроў.
Эдуард Акулін
Музыка
Жарсьці шал у абдымках кружачы,
прыгубіўшы пацір надзей,
ты хацела аддацца музыцы,
як начы аддаецца дзень…
Воз жаданьня сумненьнем грузячы,
не таймуючы хваль калень,
ты хацела аддацца музыцы,
нібы мору рака ў сухмень…
Зрэнкі рэўнасьці рысьсю вузячы,
эратычная, як зьмяя,
ты хацела аддацца музыцы, —
гэтай музыкай быў ня я…
Міхал Бараноўскі
* * *
віра віра
крычыць арханёл
Гаўрыла
героі ідуць без чаргі
за першым другі
страшны суд
клапатлівая праца
суд справядлівы
даруй нам
збаўца
Сабіна Брыло
* * *
когда твой ребенок
(который уже не ребенок)
найдет приглашенье на казнь
(что в обмен на букет
отцу его выдано было в покое роддома,
откуда он вас, переживших кошмар, забирал)
он спросит: но что же ты, мама, об этом молчала
ты скажешь: я думала, спрячу — и ты не найдешь
Дар’я Бялькевіч
* * *
Адчайная грэбля крытыкай і рыторыкай:
варта рушыць наперад альбо ня рыпацца?
Я ня грэбую выклікам, я не выграбаю.
Кагосьці прыбіла да берага, мяне проста прыбіла.
Бюракратычныя рыбы выпілі рэкі,
я выйшаў сухім з вады
і валаку па зямлі апошнія караблі
здаровага сэнсу.
Я ня буду даказваць, што я не сцыкло,
што гэта зь вясла сьцякло,
я пакажу вам шлях з варагаў у грэкі,
з ворагаў у зэкі, з зэкаў у героі.
Я рыхтую танец, я дастаў бубны,
чырві, пікі, таро, хай мне і нельга.
Я малюся Богу, Крышну і Буддзе
і ўсё роўна ня ведаю ні халеры, што будзе.
Калі мяне прызначалі, я не забаяўся.
Я — анёл Беларусі. І я зая**ўся.
Ганна Комар
* * *
Потым раскажам,
як мы выжылі, як змаглі,
што нас вяло на вуліцы,
што вяртала дадому,
за каго мы запальвалі
сьвечкі штовечар,
пра летапісы нашых жыцьцяў
у лістах зьняволеным,
як, ідучы па вуліцах, уздымалі вочы
на вокны, баючыся не далічыцца,
хто насамрэч перамагаў
у нашых снах
і куды мы сыходзілі па начах,
замест таго, каб кахацца.
Вольга Гапеева
* * *
калі пытаюцца колькі ведаю моваў
пачуваюся досыць няёмка
колькі б не ведала
здаецца галоўных яшчэ не адолела
адшукаць бы падручнік
па павучынай мове
мове стракоз
камянёў і чорных гагараў
па мове ровараў
і трысьнягу
па мове сьвятла і ценяў
мове сочыва размазанага па талерцы
і мове пылу
вось тады я б загаварыла
і можа нават штось пераклала б
зь лявандавай на чмяліную
або з вазёрнай на цагляную
Наста Кудасава
* * *
Я прашу тваёй літасьці, Госпад мой Дрозд,
мне муляе жыцьцё, бы няўпраўлены зьвіх:
мне і смоўж неўдасяж, і агрэст навырост,
я нікчэмны муляж, я драбнейшы за ўсіх.
Ні пачвара, ні блазан, ні зьвер, ні блюзьнер —
я пушынка бязглуздая ў воку тваім.
А зраблю толькі крок — асьляпляльны аер
кружыць голаў, як танец кружыў Наваі.
Неймаверны мой верас пячэ хараством
так, што дыхаць няможна — ірвуся па швах!
Забяры гэты дар, мне занадты твой дом!
Я ня ўмею тут жыць, я няздольны дзівак.
Я прашу тваёй літасьці, Госпад мой Бэз,
мне баліць гэты сьвет, яго веліч і бляск…
Дай мне голае поле — найлепшую з нэндз,
каб ляцець над зямлёй і маліцца за вас.
Уладзь Лянкевіч
* * *
сабака на вуліцы брэша
«гаў-гаў» — раве ў шчыліну акна мужык
а насамрэч на ўсю камэру
— гэта ратвэйлер
я тут сядзеў 7 гадоў таму
і ён жыў у гэтым жа двары
стары што капец
ня служыць даўно, на пэнсіі
але бачыш, не ўсыпілі
я зь ім размаўляю
гаў-гаў!
а я разумею,
што справа ня ў літасьці
пад небам ізалятара
ён адбывае пажыцьцёвае
мая жменя сутак
сьмеху вартая
нават аднаго
скуголеньня сабачага
ня вартая
Zoja Sačko
što četver na rynkovi
(fragmenty)
chodžu rozhledaju
čoho ne zhubiła
šukaju
ščytaj — vybiraj
jak na litrovi sioho-toho
dva złoty taniêj
a liter to na mieseciuv try
to za puv roku złoty štyry…
a čoho ž
oščendzaj — zberehaj
vybiraj
ličy — pereličuj
čy ijeć petnadceť velikich na kilo
čy maleńkich šysnadceť
vybiraj
oj okazija
ot i dopchajuś
(chaj i po plečoch
maska ž je pud borodoju)
za perecenoju promocijoju…
počti zadarmo
sebe pereceniu
i rabat zrobju na sebe
vybiraj
chočeš v pekło chočeš v raj
v rajovi zajasno — v očy kole
v pekłovi ťma ťmušča
a tut to poseredini zemla
i vesna ide cvitušča
Дзьмітры Строцаў
Серебрянка
вечер
прошёл благополучно
это в новых условиях главное
прочитали мы с Олей
потом пел Алесь на белорусском
все происходило в жилом микрорайоне
в зеленой котловине между высотками
от таниного комбика эхо гуляло
как в горах
Аня говорит
у тебя за спиной маячили тихари
звонили
а я видел только лица и лица перед собой
и людей становилось все больше и больше
потом подходили
благодарили
были знакомые
кто живет рядом
после чтения и пения пили чай
при фонариках
в духе первых христиан
в союзе любви
только не в катакомбах и на кладбищах
у себя во дворах
на прудах
и в парках
потому что мы
целый народ
и это наш город
Андрэй Хадановіч
* * *
Хлопцу радасьць — цырк і арэна,
дзе цыркач катуе сабак.
А пачуў, як сабаку дрэнна, —
і равеш над вершам, слабак.
У падлетка ўсё пад капірку,
толькі біўся нашмат люцей.
А над кнігай — рыдаў, бо ў цырку
імпэратар мучыў людзей.
Час ідзе, ты ўжо не падлетак
і даўно над кніжкай ня роў.
Ды ўсё болей наўкола клетак
і ўсё больш у клетках сяброў.
Як бы так напісаць пра краты,
пра свабоду, муры і турму,
каб усе дарослыя каты
заравелі, як над Муму?
Покуль сьвет, пякельны і боскі,
непісьменна кроіць душу,
расстаўляю кропкі і коскі,
і ня плачу,
проста пішу.
Юлія Цімафеева
Вязаньне цыбулі
Рудая і круглая,
ляжыць пад нагамі
цыбуля,
зьвіваюцца яе засохлыя пёры,
як адрэзаныя ад сонца пупавіны —
большай цыбулі ня вырасьці.
Пад шыфэрным дахам
гарышча
пыл скача
пад тонкую дудку
сьвятла,
за лета высушанае
паветра
казыча ў носе.
Вось, — уздыхае і хіліцца
над бруднаю посьцілкай дзед, —
Вось, — хапае цыбуліны за мёртвыя
пупавіны,
завязвае ў вузел і ніжа
на белую шворку,
і моўчкі сыходзіць
рабіць
дарослую
працу.
Мы дзеці, мы толькі вучымся,
што
пару трэба шукаць
паводле памеру,
наглуха зьвязваць разам
і вешаць на шворку
жыцьця.
А тых, у каго закароткі хвосьцік,
А тых, у каго адарваны хвосьцік,
А тых, каму адарвём мы хвосьцік
наўмысна
ад злосьці,
ад стомы,
трэба кідаць у кош.
Мы зьямо іх усіх,
але гэтых
яшчэ да зімы.
«Варта» — суб’ектыўны агляд падзеяў у літаратуры ды, шырэй, у мастацтве і культуры. Думкі перадаюць погляды саміх аўтараў і не абавязкова адлюстроўваюць пазыцыю рэдакцыі.