text: Yeni qurulan Türkiyə Cümhuriyyətində Osmanlı imperiyasının yarı muxtar daxildən təşkil olunmuş azlıq sistemi mövcud deyildi. Azlıq olub-olmamasından asılı olmayaraq, insanlar dinindən, dilindən, irqindən asılı olmayaraq birbaşa dövlətə bağlıdırlar. Bu vəziyyət qarşısında yəhudilərin muxtariyyəti yox idi və qanun qarşısında yəhudi türkləri ilə müsəlman türkləri ayırd edilmirdi. Cümhuriyyətə keçid dövründə ortaya çıxan çətin mərhələlərdə türk yəhudiləri millətçilik anlayışının qarşısında deyil, yanında yer aldılar. Yeni qurulan bu dövləti türkləşdirmək cəhdləri dil çatışmazlığı olan azlıqlar üçün çətinliklər yaradırdı. Tədqiqatçı Mücahit Düzgünün fikrincə, bu, yəhudilərə qarşı sanksiya deyil, dövlətin yaradılması zamanı atılan zəruri addım idi. Dilin olmaması yəhudilərin siyasi və ictimai həyatına mane olacağı üçün yəhudi ziyalıları türkcənin yəhudi icmasında yayılması üçün səy göstərmiş, dərnəklər qurmuşdular.