Nínú àkọsílẹ̀ tó wà nísàlẹ̀ yìí, ṣàpèjúwe àwọn olórí ológun àti àwọn aṣáájú Ìdìtẹ̀ Búdà ti ọdún 1966, ṣàpèjúwe ipa tí wọ́n kó, kí o sì fi wọ́n sínú àkọsílẹ̀ tí a fi àmì sí.
Context:Ìdìde Búdà ti 1966 (Vietnamese: Nổi dậy Phật giáo 1966), tàbí tí a mọ̀ ní Vietnam gẹ́gẹ́ bíi Ìjàǹbá ní Àárín Vietnam (Vietnamese: Biến động Miền Trung), jẹ́ àsìkò ìdìde abẹ́lé àti ti ológun ní Gúúsù Vietnam, tí ó pọ̀jù ní àgbègbè I Corps ní àríwá orílẹ̀-èdè náà ní àárín Vietnam. Agbegbe naa jẹ ọkan ninu awọn agbegbe ti Buddhism Vietnamese, ati ni akoko naa, awọn monks Buddhist ati awọn ara ilu ni o wa ni iwaju ti atako si lẹsẹsẹ ti awọn junta ologun ti o ti nṣakoso orilẹ-ede naa, bakanna bi o ṣe pataki ni ibeere ti o pọ si ti Ogun Vietnam.  Lakoko ijọba ti Catholic Ngô Đình Diệm, iyasoto si ọpọlọpọ awọn olugbe Buddhist ṣe agbejade idagba ti awọn ile-iṣẹ Buddhist bi wọn ṣe n wa lati kopa ninu iṣelu orilẹ-ede ati gba itọju to dara julọ. Ni ọdun 1965, lẹhin lẹsẹsẹ awọn iṣọtẹ ologun ti o tẹle isubu ti ijọba Diệm ni ọdun 1963, Air Marshal Nguyễn Cao Kỳ ati Gbogbogbo Nguyễn Văn Thiệu nikẹhin ṣeto junta iduroṣinṣin kan, ti o ni awọn ipo ti Prime Minister ati oloye olori ti Ipinle lẹsẹsẹ. Ijọba Kỳ-Thiệu jẹ ni ibẹrẹ fẹrẹẹ jẹ eto ijọba apapọ, ti o jẹ diẹ sii ti iṣọkan ti awọn olori ogun ju ipinlẹ kan bi olori olori kọọkan ṣe ijọba agbegbe rẹ bi ijọba tirẹ, fi diẹ ninu awọn owo-ori ti wọn gba fun ijọba ni Saigon ati fifi iyoku fun ara wọn. Láàárín àkókò yẹn, àìfohùnṣọ̀kan àti wàhálà kò dáwọ́ dúró láàárín àwọn ẹlẹ́sìn Búdà àtàwọn ẹlẹ́sìn Kátólíìkì tó wà láwùjọ àwọn ará Vietnam.  Ẹ̀kọ́ ẹ̀sìn náà pa pọ̀ pẹ̀lú ìjà fún agbára láàrin Kỳ àti Ọ̀gágun Nguyễn Chánh Thi, olórí ẹgbẹ́ ọmọ ogun I Corps, tí ó jẹ́ ẹlẹ́sìn Búdà ní agbègbè náà tí ó sì gbajúmọ̀ ní agbègbè náà. Thi jẹ́ òṣìṣẹ́ alágbára tí wọ́n kà sí olórí ológun tó dáńgájíá, tí Kỳ sì kà á sí ewu, gẹ́gẹ́ bí àwọn mìíràn nínú ìjọba ológun ṣe kà á sí. Ní oṣù kejì ọdún 1966, Kỳ lọ sí àpérò kan ní Honolulu, níbi tí ó ti gbà pé òun ní ìtìlẹ́yìn Amẹ́ríkà báyìí láti gbé ìgbésẹ̀ lòdì sí Thi, ẹni tí ó lágbára jùlọ tí ó sì kúnjú ìwọ̀n jùlọ nínú àwọn olórí ẹ̀ṣọ́. Ní oṣù Kẹta ọdún 1966, Kỳ lé Thi kúrò lẹ́nu iṣẹ́, ó sì pàṣẹ fún un láti lọ sí ìgbèkùn ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà lábẹ́ àléébù àjẹsára. Eyi mu ki awọn ara ilu mejeeji ati diẹ ninu awọn ẹya I Corps lati ṣe ifilọlẹ awọn iwọde ilu ti o gbooro si ijọba Ky ati da awọn iṣẹ ologun duro lodi si Viet Cong. Kỳ tẹtẹ nipa gbigba Thi laaye lati pada si I Corps ṣaaju ki o to lọ si AMẸRIKA, ṣugbọn dide ti gbogbogbo si agbegbe abinibi rẹ nikan jẹ ki iṣaro anti-Kỳ. Àwọn ajàfẹ́tọ̀ọ́ ọmọnìyàn, àwọn akẹ́kọ̀ọ́ àti àwọn olóòótọ́ sí Thi nínú ẹgbẹ́ ológun darapọ̀ mọ́ "Ẹ̀gbẹ́ Ìjàpá", tí wọ́n ń pè fún ìpadàbọ̀ sí ìṣàkóso aráàlú àti ìdìbò. Nibayi, Thi duro ni I Corps ati pe ko lọ; awọn idasesile ati awọn iwọde dẹkun iṣẹ ilu ni agbegbe naa, awọn ibudo redio ijọba ni a gba ati lo fun ipolongo egboogi-Kỳ, ati awọn iṣẹ ologun dawọ duro. Ìwà ọ̀tẹ̀ náà tún tàn dé Saigon tó jẹ́ olú ìlú orílẹ̀-èdè náà àtàwọn ìlú mìíràn tó wà lápá gúúsù.  Ní ìbẹ̀rẹ̀ oṣù April, Kỳ pinnu láti kó lọ. O kede pe Da Nang, ile-iṣẹ akọkọ ni I Corps, wa labẹ iṣakoso komunisti ati ni gbangba bura lati pa olu-ilu, ti o ti ṣalaye atilẹyin fun Iṣipopada Ijakadi. Kỳ gbe awọn ọmọ ogun wọ ilu naa o si rin irin-ajo lọ si ibẹ lati mura silẹ fun ikọlu kan, ṣugbọn o ni lati yọkuro ati lẹhinna bẹrẹ awọn ijiroro pẹlu awọn olori Buddhist, bi o ti han gbangba pe ko lagbara to lati pa alatako naa run. Ni asiko yii, o yọ oludari ti Thi Nguyễn Văn Chuân nitori o fẹ igbiyanju ti o lagbara lati tun gba iṣakoso, o si yan Tôn Thất Đính lati rọpo rẹ. Đính sọ pé òun ti mú ipò náà rọ́rọ́, ṣùgbọ́n Kỳ wo ipò náà gẹ́gẹ́ bí ìfọ̀kànbalẹ̀, àti ní May 15, àwọn ọmọ ogun rẹ̀ lé Đính kúrò tí wọ́n sì gba ipò náà. Ní oṣù tó ṣáájú, àwọn ọmọ ogun Amẹ́ríkà náà kópa nínú ìjà náà, àti Ẹgbẹ́ Ìjàpá náà wo ìkópa wọn gẹ́gẹ́ bí ẹni tí ó ń ṣe ẹ̀tanú sí Kỳ, èyí tí ó yọrí sí àwọn ìjà tí ó gbóná.  Ni idaji keji ti Oṣu Karun, awọn ọmọ ogun Kỳ bẹrẹ lati fi ipa mu ọrọ naa ati ni rọọrun mu Ijakadi Ijakadi naa bajẹ bi awọn ọmọ ogun ọlọtẹ I Corps ti jẹ, laibikita diẹ ninu awọn ariyanjiyan Amẹrika pe awọn ikọlu ikọlu rẹ ni agbara lati fa ibajẹ ipalara pupọ. Ni ipele kan, awọn ọmọ ogun Kỳ pari ni ija pẹlu awọn ọmọ ogun Amẹrika, ati nigbamii, awọn ara Amẹrika wa ni arin idaamu laarin awọn ẹgbẹ Vietnamese nipa afara mined. Bi awọn ọmọ ogun Kỳ ṣe gba Da Nang ati Huế pada ni ija opopona, awọn alatilẹyin Igbesẹ Ijakadi ri ilowosi Amẹrika bi pro-Kỳ, ati awọn rogbodiyan egboogi-Amẹrika fa diẹ ninu awọn ile Amẹrika ti a sun. Ìṣẹ́gun Kỳ kásẹ́ ipa tí ẹ̀sìn Búdà ní lórí òṣèlú, ó sì fi olórí wọn Thích Trí Quang sí àtìmọ́lé lẹ́yìn náà, nígbà tí Thi fi ìlú sílẹ̀ lọ sí Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà.
-- Nguyễn Cao Kỳ: Ọ̀gágun afẹ́fẹ́ ti Gúúsù Vietnam tó ṣáájú ìdìtẹ̀ Búdà ti 1966. Pẹ̀lú Nguyễn Văn Thiệu ní ọdún 1965, ó dá ìjọba alágbára tí a mọ̀ sí ìjọba Kỳ-Thiệu sílẹ̀, ó sì gba ipò Ààrẹ. Àwọn ológun yìí rò pé àwọn ń halẹ̀ mọ́ Ọ̀gágun Thi ti Ẹ̀ka I, èyí sì mú kí wọ́n lé e kúrò nílùú. Ìgbèkùn tí Thi ṣe ló fa àìríná-àìríná tó gbòde kan tí wọ́n mọ̀ sí "Ìgbésẹ̀ Ìjàpá". Níkẹyìn, Kỳ borí Ìdìtẹ̀ Búdà, ó sì fòpin sí ipa tí ẹ̀sìn Búdà ní lórí òṣèlú àdúgbò. -- Nguyễn Chánh Thi: Gómìnà Gúúsù Vietnam tó ṣáájú Ìdìbò Búdà ti 1966. Ọ̀gágun I Corps, Thi jẹ́ onísìn Búdà tí ó wà ní agbègbè náà tí ó sì gbajúmọ̀ ní agbègbè náà. Àwọn èèyàn kà á sí òṣìṣẹ́ ológun tó ní ìgboyà, tí wọ́n sì kà á sí olórí tó dáńgájíá. Thi ni a ri bi irokeke nipasẹ awọn Kỳ-Thiệu junta, ati awọn ti o ti exiled to awọn United States bi a abajade nipasẹ Kỳ. Ìgbèkùn rẹ̀ ló fa ìrúkèrúdò tó gbòde kan tí wọ́n ń pè ní "Ìgbìmọ̀ Ìjàkadì". Thi padà sí Gúúsù Vietnam láti ṣèrànwọ́ láti darí Ìdìbò àwọn Búdà. Níkẹyìn, wọ́n ṣẹ́gun Thi's, èyí sì mú kó padà sí ìgbèkùn ní Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà.