Ṣàkópọ̀ kúkúrú ohun táwọn òpìtàn sọ pé ó fa Ogun Ọdún 1812
Context:Látìgbà tí Ogun Ọdún 1812 parí làwọn òpìtàn ti ń jiyàn tipẹ́ lórí bó ṣe ṣe pàtàkì tó pé kí ogun náà wáyé.  Nígbà tó fi máa di ọ̀rúndún kọkàndínlógún, àwọn òpìtàn sábà máa ń sọ pé ọ̀ràn ọ̀wọ̀ orílẹ̀-èdè, ẹ̀tọ́ láti wà nípò àìdásí-tọ̀túntòsì lójú òkun àti bí àwọn ọmọ ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì ṣe máa ń gba àwọn ọkọ̀ òkun tí kò bá ti wà nípò kankan àtàwọn ẹrù wọn ní òkun ńlá ni wọ́n fi máa ń dá ogun sílẹ̀. Àkòrí yìí ni Ààrẹ James Madison gbé ọ̀rọ̀ ogun rẹ̀ lé lọ́wọ́ fún Ilé Ìgbìmọ̀ Aṣòfin ní June 1, 1812. Nígbà tí ọ̀rúndún ogún ń yí padà, ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn ọ̀mọ̀wé òde òní tún àlàyé yìí ṣe, wọ́n sì bẹ̀rẹ̀ sí í pọkàn pọ̀ sórí àwọn nǹkan tí kì í ṣe ti òkun gẹ́gẹ́ bí àwọn ohun tó ń fa ìṣòro náà. Àmọ́, òpìtàn Warren H. Goodman kìlọ̀ pé fífi àfiyèsí tó pọ̀ jù sí irú àwọn èrò bẹ́ẹ̀ lè múni ṣìnà.  Nígbà táwọn òpìtàn kò fara mọ́ àwọn ìtumọ̀ wọ̀nyẹn, tí wọ́n wulẹ̀ tẹnu mọ́ ìfẹ́ láti gbòòrò sí i, tí wọ́n sì sọ pé ọ̀ràn òkun ò ṣe pàtàkì, ńṣe ni wọ́n gbójú fo ìbẹ̀rù tó jinlẹ̀ tí àwọn ará Amẹ́ríkà ní fún ààbò orílẹ̀-èdè wọn, àti àlá tí wọ́n ń lálàá pé orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà tó jẹ́ ti ilẹ̀ ọba aláṣẹ yóò ṣàkóso gbogbo ilẹ̀ náà pátápátá, àti ẹ̀rí tó fi hàn pé ọ̀pọ̀ àwọn ará Amẹ́ríkà gbà gbọ́ pé Ogun Ọdún 1812 ló máa jẹ́ kí orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà lè gba ilẹ̀ Kánádà tó ti ń wá tipẹ́tipẹ́. [...] Thomas Jefferson ṣàkópọ̀ èrò tí ọ̀pọ̀ jù lọ àwọn ará Amẹ́ríkà ní nípa ogun náà dáadáa [...] nígbà tó sọ pé "kí wọ́n fi ilẹ̀ Kánádà sílẹ̀... gbọ́dọ̀ jẹ́ ohun kan tí kò ṣeé yẹ̀ sílẹ̀ nínú àdéhùn àlàáfíà". - Horsman  Òpìtàn kan tó ń jẹ́ Richard Maass sọ pé ìtàn àròsọ lásán ni ọ̀rọ̀ nípa bí ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì ṣe gbòòrò sí i, èyí sì lòdì sí "ohun táwọn ògbógi gbà gbọ́ pé olórí ohun tí orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà fẹ́ ṣe ni pé kí ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì mú àwọn òfin tó de òkun wọn kúrò". Ó sọ pé àwọn ọ̀mọ̀wé gbà pé ìdí tí Orílẹ̀-Èdè Amẹ́ríkà fi lọ jagun "nítorí pé ọdún mẹ́fà tí wọ́n fi fi òfin de ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì lórí ọ̀ràn ìṣúnná owó kò jẹ́ kí ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì lè wá bá wọn fọ̀rọ̀ wérọ̀, àti pé bí wọ́n ṣe fẹ́ ba ibùdó àwọn ọmọ ogun òkun ilẹ̀ Kánádà jẹ́ ni ìrètí tó gbẹ̀yìn tí wọ́n ní". Ọ̀gbẹ́ni Maass gbà pé ó ṣeé ṣe kí àwọn ará Amẹ́ríkà nífẹ̀ẹ́ sí ìgbòkègbodò tó ń mú orílẹ̀-èdè wọn gbòòrò sí i, àmọ́ ó rí i pé "àwọn aṣáájú ń bẹ̀rù ohun tó lè tẹ̀yìn rẹ̀ yọ nínú ọ̀ràn ìṣèlú orílẹ̀-èdè wọn", pàápàá jù lọ nítorí pé irú ìgbòkègbodò bẹ́ẹ̀ "ń dá lórí àwọn ilẹ̀ tó jẹ́ pé àwọn èèyàn ò fi bẹ́ẹ̀ pọ̀ ní apá ìwọ̀ oòrùn ayé dípò àwọn ìlú tó jẹ́ pé àwọn èèyàn pọ̀ ní apá ìlà oòrùn ayé". Níwọ̀n bó ti jẹ́ pé àwọn aṣáájú ilẹ̀ Amẹ́ríkà ń ronú nípa bí wọ́n ṣe máa gba ilẹ̀ Kánádà, àwọn ìbéèrè wọ̀nyẹn "ti wá látàrí ogun náà dípò kó jẹ́ pé ogun náà ló fà á". Àmọ́ ṣá o, Maass gbà pé ọ̀pọ̀ àwọn òpìtàn ló ṣì gbà gbọ́ pé ìfẹ́ láti gbòòrò sí i ló fà á.  Reginald Horsman rí ìmúgbòòrò gẹ́gẹ́ bí ìdí kejì lẹ́yìn àwọn ọ̀rọ̀ òkun, ó sọ wípé ọ̀pọ̀ àwọn òpìtàn ti fi àṣìṣe kọ ìmúgbòòrò gẹ́gẹ́ bí ìdí fún ogun náà. O ṣe akiyesi pe o ti ṣe akiyesi bọtini lati ṣetọju iwọntunwọnsi apakan laarin awọn ipinlẹ ọfẹ ati ẹrú ti a sọ kuro nipasẹ idoko-owo Amẹrika ti Ilẹ Louisiana ati atilẹyin ni ibigbogbo nipasẹ awọn dosinni ti awọn ọmọ igbimọ War Hawk bii Henry Clay, Felix Grundy, John Adams Harper ati Richard Mentor Johnson, ti o dibo fun ogun pẹlu imugboroosi bi ibi-afẹde pataki. Àmọ́ ṣá o, Horsman sọ pé lójú òun, "ìfẹ́ láti gba Kánádà kọ́ ló fa Ogun Ọdún 1812" àti pé "Ilé-èdè Amẹ́ríkà kò lọ jagun nítorí pé ó fẹ́ gba Kánádà, ṣùgbọ́n wọ́n ka gbígba Kánádà sí ohun pàtàkì kan tí wọ́n máa jàǹfààní rẹ̀ nínú ìjà náà".  Sibẹsibẹ, awọn akọọlẹ miiran gbagbọ pe ifẹ lati darapọ mọ Canada ni pipe jẹ idi taara ti ogun naa. Carl Benn ṣe akiyesi pe ifẹ ti Awọn ogun Ogun lati darapọ mọ Canadas jẹ iru si itara fun isopọmọ ti Ilu Sipeeni Florida nipasẹ awọn olugbe ti South America bi awọn mejeeji ti nireti ogun lati dẹrọ imugboroosi sinu awọn ilẹ ti o fẹ fun igba pipẹ ati opin atilẹyin fun awọn ẹya ti o ni ikorira (Tecumseh's Confederacy ni Ariwa ati Creek ni Guusu).  Alan Taylor sọ pé ọ̀pọ̀ àwọn ọmọ ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin tó jẹ́ ti ìjọba àpapọ̀ àti ti ìjọba àpapọ̀, irú bíi John Adams Harper, Richard Mentor Johnson àti Peter Buell Porter, "ń fẹ́ láti lé àwọn ará ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì kúrò ní ilẹ̀ náà kí wọ́n sì kó ilẹ̀ Kánádà jọ". Àwọn ọmọ Ìhà Gúúsù díẹ̀ kò fara mọ́ èyí, nítorí ìbẹ̀rù pé àwọn ìpínlẹ̀ tó ní òmìnira àti èyí tí wọ́n ní ẹrú kò ní bára wọn dọ́gba bí Kánádà bá di apá kan orílẹ̀-èdè náà. Ìkórìíra fún ẹ̀sìn Kátólíìkì tún mú kí ọ̀pọ̀ lọ́kùnrin àti lóbìnrin ta ko gbígbé ilẹ̀ Lower Canada tí àwọn Kátólíìkì pọ̀ sí, nítorí wọ́n gbà gbọ́ pé àwọn tó ń sọ èdè Faransé níbẹ̀ kò yẹ "láti jẹ́ ọmọ orílẹ̀-èdè olómìnira".  Kódà, àwọn èèyàn jàǹkànjàǹkàn bíi Henry Clay àti James Monroe retí pé ó kéré tán, àwọn á lè gba àgbègbè Upper Canada láìsí ìṣòro. Àwọn ògbóǹkangí ológun ọmọ Amẹ́ríkà bíi William Hull ṣe ìkéde fún àwọn ará Kánádà lákòókò ogun náà, tí wọ́n ṣèlérí fún wọn pé àwọn yóò gba òmìnira lábẹ́ ìjọba olómìnira tí wọ́n bá di ara Amẹ́ríkà. Bákan náà ni Ọ̀gágun Alexander Smyth sọ fún àwọn ọmọ ogun rẹ̀ nígbà tí wọ́n gbógun ti ilẹ̀ Kánádà pé: "Ẹ máa wọ orílẹ̀-èdè kan tó máa di orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà. O máa dé ọ̀dọ̀ àwọn èèyàn kan tí wọ́n máa di ọmọ orílẹ̀-èdè rẹ". Àmọ́, àìmọ ohun tí àwọn ará Amẹ́ríkà ní lọ́kàn kò jẹ́ kí wọ́n lè ṣe ohun tí wọ́n ń sọ yìí.  David àti Jeanne Heidler sọ pé "ọ̀pọ̀ jù lọ àwọn òpìtàn ló gbà pé kì í ṣe ìgbòkègbodò ìjọba tó ń gbòòrò sí i ló fa Ogun Ọdún 1812 bí kò ṣe pé ó fi ojúlówó àníyàn àwọn ọmọlẹ́yìn orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà hàn láti gbèjà àwọn ẹ̀tọ́ àìdásí-tọ̀túntòsì ti Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà kúrò lọ́wọ́ ìjọba òǹrorò tí àwọn ọmọ ogun ojú omi ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì ń ṣe. Èyí kò wá túmọ̀ sí pé ogun náà kò ní jẹ́ kí wọ́n máa wá bí wọ́n ṣe máa gbòòrò sí i". Àmọ́, wọ́n tún sọ pé "bí wọ́n bá gba ilẹ̀ Kánádà, ìyẹn á mú kí àwọn ará Amẹ́ríkà fẹ́ láti gbòòrò sí i", wọ́n tún sọ pé èyí jẹ́ olórí ohun táwọn ará ìwọ̀ oòrùn ayé fẹ́ láti gbòòrò sí i ṣe, torí wọ́n gbà gbọ́ pé "bí wọ́n bá mú àwọn ọmọ ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì kúrò ní Kánádà, ìyẹn ló máa mú kí wọ́n lè ṣe ohun tí wọ́n fẹ́", ìyẹn ni pé kí àwọn ọmọ ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì má ṣe ran àwọn ẹ̀yà kan lọ́wọ́ láti gbógun ti àwọn ọmọ ilẹ̀ wọn. Wọ́n sọ pé "àríyànjiyàn tó ń lọ lọ́wọ́" jẹ́ lórí bí ìmúgbòòrò ṣe ṣe pàtàkì tó, àti bóyá "ìmúgbòòrò ṣe ipa tó pọ̀ nínú bí Ogun ọdún 1812 ṣe wáyé ju bí àwọn ará Amẹ́ríkà ṣe ń ṣàníyàn nípa bí wọ́n ṣe máa dáàbò bo ẹ̀tọ́ òkun tí kò ní nǹkan kan ṣe pẹ̀lú ogun".  Ni awọn ọdun 1960, iṣẹ ti Norman K. Risjord, Reginald Horsman, Bradford Perkins ati Roger Brown ṣe agbekalẹ ifọkanbalẹ okun ila-oorun tuntun kan. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé oríṣiríṣi ọ̀nà làwọn òǹkọ̀wé wọ̀nyí gbà wo bí ogun náà ṣe bẹ̀rẹ̀, síbẹ̀ gbogbo wọn ló gbà pé ọ̀ràn òkun tí ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì ń ṣe ni olórí ohun tó fà á.
Àwọn òpìtàn tí ó yàtọ̀ síra gbàgbọ́ wípé ogun ọdún 1812 wáyé nítorí: 1. Àwọn ohun tó ń ṣẹlẹ̀ Ọlá orílẹ̀-èdè, ẹ̀tọ́ láti wà ní ọ̀nà òkun tí kò bá ti ta ko ogun, àti bí wọ́n ṣe ń gba àwọn ọkọ̀ òkun Ìkejì. Ìfẹ́ láti àwọn Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà láti kó Kánádà jọ títí gbére Ìkẹta. Ìṣèlú òkun ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì àti bí wọ́n ṣe rò pé ó ń da orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà láàmú