Ṣàkópọ̀ ìtàn orílẹ̀-èdè Romania àti bí wọ́n ṣe dá a sílẹ̀.
Context:Igbekalẹ ni ibi ti o jẹ Romania bayi bẹrẹ ni Paleolithic isalẹ ti o tẹle nipasẹ awọn igbasilẹ ti a kọ ti o jẹri ijọba ti Dacia, iṣẹgun rẹ, ati Romanization ti o tẹle nipasẹ Ijọba Romu lakoko igba atijọ. Orilẹ-ede Romania ti ode oni ni a ṣẹda ni ọdun 1859 nipasẹ iṣọkan ti ara ẹni ti awọn Principalities Danubian ti Moldavia ati Wallachia. Orílẹ̀-èdè tuntun náà, tí wọ́n pè ní Romania látọdún 1866, di òmìnira kúrò lọ́wọ́ Ilẹ̀ Ọba Ottoman lọ́dún 1877. Nígbà Ogun Àgbáyé Kìíní, lẹ́yìn tí orílẹ̀-èdè Romania sọ pé àwọn ò dá sí ọ̀ràn ogun ní ọdún 1914, wọ́n bẹ̀rẹ̀ sí í bá àwọn orílẹ̀-èdè tó ń bára wọn jagun jà láti ọdún 1916. Lẹ́yìn ogun náà, Bukovina, Bessarabia, Transylvania, àti àwọn apá kan Banat, Crișana, àti Maramureș di ara Ìjọba Romania. Ni June-August 1940, gẹgẹbi abajade ti Molotov-Ribbentrop Pact ati Ẹbun Vienna Keji, Romania ni a fi agbara mu lati fi Bessarabia ati Northern Bukovina silẹ si Soviet Union ati Northern Transylvania si Hungary. Ní oṣù kọkànlá ọdún 1940, Romania fọwọ́ sí ìwé àdéhùn Tripartite Pact, nítorí náà, ní oṣù kẹfà ọdún 1941, ó wọ Ogun Àgbáyé Kejì ní ẹgbẹ́ Axis, tí wọ́n ń bá Soviet Union jà títí di oṣù kẹjọ ọdún 1944, nígbà tí wọ́n dara pọ̀ mọ́ àwọn Alátìlẹyìn tí wọ́n sì gba Àríwá Transylvania padà. Lẹ́yìn ogun náà àti bí àwọn Ẹgbẹ́ Ọmọ Ogun Pupa ṣe kógun ja ìlú náà, Romania di ìjọba olómìnira aláṣẹ ìjọba ìbílẹ̀, ó sì di ọ̀kan lára àwọn tó wà nínú Àdéhùn Warsaw. Lẹ́yìn Ìyípadà Ọdún 1989, Romania bẹ̀rẹ̀ ìyípadà sí ìjọba tiwa-n-tiwa àti ètò ọrọ̀ ajé ọjà.
Orílẹ̀-èdè Romania ni wọ́n ti kọ́kọ́ pè ní Dacia, nígbà tó sì yá, Ilẹ̀ Ọba Róòmù ṣẹ́gun rẹ̀ ní apá ìparí ìgbàanì. Ọdún 1859 ni wọ́n dá orílẹ̀-èdè Romania òde òní sílẹ̀. Lẹ́yìn Ogun Àgbáyé Kìíní nítorí pé wọ́n dara pọ̀ mọ́ àwọn Alátìlẹ́gbẹ́ Romania gba àwọn ìpínlẹ̀ àfikún tí Ìjọba Romania sì dá. Nígbà Ogun Àgbáyé Kejì, wọ́n fipá mú Romania láti fi àwọn àgbègbè kan sílẹ̀. Lẹ́yìn náà, Romania di ìjọba aláṣẹ ìjọba ìbílẹ̀ títí di ìgbà Ìyípadà Ọdún 1989 nígbà tí ó di ìjọba tiwa-n-tiwa.