Ṣé ó yẹ kí wọ́n gba àwọn akọni alágbára láyè láti rú òfin?
Nínú ìwé tí Ralph Waldo Emerson kọ, "The Conservative", ó sọ pé òfin kì í nípa lórí àwọn akínkanjú nítorí wọ́n máa ń ṣe ohun tó tọ́ láìka ohunkóhun sí. Bí ó tilẹ̀ jẹ́ pé ọ̀rọ̀ náà akọni jẹ́ ohun tí ènìyàn ń sọ, nítorí pé kì í ṣe gbogbo ènìyàn tó bá rú òfin ló jẹ́ akọni, Emerson tòótọ́ nígbà tó sọ pé láti jẹ́ olódodo àti ẹni ńlá lóòótọ́, ó máa ń pọn dandan nígbà míì láti rú òfin. Àpẹẹrẹ kan tó wọ́pọ̀ nípa bí àwọn èèyàn ṣe máa ń jẹ́ ẹni ńlá ni àwọn akọni alágbára; wọ́n máa ń lo agbára tí wọ́n ní láti gba ayé lọ́wọ́ ibi. Àmọ́, nígbà míì, bí wọ́n ṣe tóbi lọ́lá yìí máa ń ta ko òfin. Bí àpẹẹrẹ, nínú Spiderman, Peter Parker yàn láti pa ìdánimọ̀ rẹ̀ mọ́, láti dáàbò bo ara rẹ̀ kì í ṣe láti ọwọ́ àwọn paparatzi bíi J. Jonah Jameson (JK Simmons), ṣùgbọ́n láti ọwọ́ àwọn ọlọ́pàá pẹ̀lú. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé akọni ni Spiderman ní inú, ó ń pa èèyàn, ó ń kó àwọn èèyàn sínú ewu, ó sì ń ba àwọn ilé àti àwọn ibi tí gbogbo ènìyàn wà jẹ́. Àmọ́, nítorí ó jẹ́ akọni, ó lè <unk>outshine<unk> òfin kí ó lè máa bá a lọ láti ran àwọn ènìyàn New York lọ́wọ́ àti láti gbà wọ́n là. Àpẹẹrẹ mìíràn nípa ìgboyà tí a fi ń ṣe ìrúbọ ni gbígbé bọ́ọ̀lù ààbò, kìkì pé nínú ọ̀ràn yìí òfin ni àwọn ìlànà náà àti rírú òfin náà kì í ṣe ohun mìíràn ju àṣìṣe lọ. Olùgbèjà tó dáńgájíá mọ̀ pé nígbà tí àwọn alátakò bá ju àwọn alátakò tó wà lápá òdìkejì wọn lọ, tí àwọn alátakò kò bá sí ní ipò wọn, tàbí tí agbófinró wọn kò bá sí ní ipò rẹ̀, o ní láti ṣe àṣìṣe. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé àṣìṣe náà fún ẹgbẹ́ kejì ní àǹfààní láti ṣe ohun tó lè mú kí wọ́n gba àmì ẹ̀yẹ, a gbọ́dọ̀ ṣe ìrúbọ náà kí àwọn agbófinró lè rántí, kí wọ́n sì ṣètò ara wọn padà, kí wọ́n lè múra sílẹ̀ dáadáa fún ìkọlù. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé irú ìwà òǹrorò bẹ́ẹ̀ kò tóbi tó ti Spiderman, títú "àwọn òfin" eré náà ká ṣì ṣe pàtàkì gan-an, wọ́n sì gbà pé èyí ló dára jù. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé òótọ́ ni ohun tí Emerson sọ, àwọn àṣìṣe kan wà, èyí tó ṣe pàtàkì jù lọ ni pé kì í ṣe gbogbo ẹni tó bá rú òfin ni gbogbo èèyàn kà sí akínkanjú. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé a tún lè rí ìjà yìí nínú Spiderman, àpẹẹrẹ tó dára jù lọ ni ti ààrẹ wa tẹ́lẹ̀, Donald Trump. Ààrẹ tẹ́lẹ̀ rí Trump ti sá fún sísan owó orí, ó bẹ̀rẹ̀ ìrúkèrúdò oníwà ipá, a sì ti fi ẹ̀sùn kàn án fún lílo ipò rẹ̀ láti gbìyànjú láti mú alága òṣèlú kan (Ààrẹ Biden) ṣubú. Ní ojú ọ̀pọ̀ àwọn ará Amẹ́ríkà, Donald Trump kì í ṣe akínkanjú bí kò ṣe òǹrorò tí ó gba agbára nípa sísọ àwọn ọmọlẹ́yìn rẹ̀ di ọ̀kan pẹ̀lú ìbínú, tí ó dá ẹ̀sìn àwọn onímọ̀ ìjìnlẹ̀ tí inú ń bí tí wọ́n ń tẹ̀lé gbogbo àṣẹ rẹ̀. Àmọ́, fún àwọn tó ń tì í lẹ́yìn, Trump jẹ́ akọni tí ó gba orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà lọ́wọ́ "àwọn aláfẹ̀yìntì tí wọ́n ti ya wèrè" bíi Bernie Sanders àti Hilary Clinton. Ẹgbẹẹgbẹ̀rún èèyàn ló ń rú òfin tí wọn kì í sì í ṣe akọni, bíi Donald Trump. Kàkà bẹ́ẹ̀, láwọn ìgbà míì, kéèyàn tó lè jẹ́ akọni, ó máa ń gba pé kéèyàn rú òfin kó bàa lè ní ẹ̀tọ́ ọgbọọgba. Ọ̀kan lára àwọn àpẹẹrẹ tó ga jù lọ nípa àwọn akọni tó ń rú òfin ni Gandhi, ọmọ ilẹ̀ Íńdíà tó fẹ́ràn orílẹ̀-èdè rẹ̀, tó jẹ́ pé bó ṣe fẹ́ kí Íńdíà gba òmìnira lọ́wọ́ àwọn ará Britain ló jẹ ẹ́ lógún. Bó tilẹ̀ jẹ́ pé wọ́n ka Gandhi sí ọ̀kan lára àwọn èèyàn tí wọ́n bọ̀wọ̀ fún jù lọ nínú àwọn tó ń gbé àlàáfíà lárugẹ, síbẹ̀ ìgbà mọ́kànlá ni wọ́n fi í sẹ́wọ̀n nítorí pé ó rú òfin ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì ní Íńdíà. Ó lo ìgbà tó wà lẹ́wọ̀n láti so àwọn ará Íńdíà pọ̀ kí wọ́n lè dìde sí ìjọba ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì nípa ṣíṣe àtakò láìlo ipá. Gandhi gba àwọn èèyàn níyànjú láti rú òfin kí wọ́n lè tú àṣírí ìwà ipá burúkú tí àwọn ọmọ ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì hù sí Íńdíà. Gandhi jẹ́ akọni fún ọ̀pọ̀lọpọ̀ ènìyàn, síbẹ̀ ó rú òfin ní ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìgbà. Láti jẹ́ akọni gidi, ó gba ìgboyà, àánú, àti ìrúbọ, gbogbo èyí ló sì ń ti èrò Emerson lẹ́yìn pé àwọn akọni gidi kò nílò láti tẹ̀lé òfin. A dá àwọn òfin gẹ́gẹ́ bí àdéhùn àjọṣepọ̀, èrò tí ó wá láti ọ̀dọ̀ Jean-Jaques Rousseau, onímọ̀ ọgbọ́n orí ìgbà ìmọ̀, tí ó gbàgbọ́ wípé àdéhùn àjọṣepọ̀ so àwùjọ wa pọ̀, tí ó sì mú kí àwọn ènìyàn wà lábẹ́ àyẹ̀wò ní ìbámu pẹ̀lú ìwà àti ìníyelórí àwùjọ. Ète òfin ni láti mú kí ọ̀pọ̀lọpọ̀ ènìyàn dọ́gba, ọ̀kan tí kò ní jẹ́ kí àwọn ènìyàn ṣe ohunkóhun tí wọ́n bá fẹ́ tí ó lè da àwùjọ rú. Àmọ́, aláìpé làwọn èèyàn, ìdí nìyẹn táwọn èèyàn fi lè ṣe àwọn òfin tí kò pé. Òfin kan tí Gandhi jà sí ni pé àwọn ará Íńdíà kò lè ṣe iyọ̀ ara wọn láti inú òkun, wọ́n ní láti rà á lọ́wọ́ àwọn ará Brítánì, tí wọ́n ti kó iyọ̀ náà kúrò ní Íńdíà, tí wọ́n fi ránṣẹ́ sí England láti ṣe é, tí wọ́n sì fi ránṣẹ́ padà sí Íńdíà láti ṣe èrè. Gandhi sọ pé kí ló dé tí àwọn ará Íńdíà fi ní láti ra iyọ̀ láti ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì nígbà tí a lè ṣe iyọ̀ Íńdíà tiwa níbí? Ó hàn gbangba pé ọ̀rọ̀ ẹ̀sín ni òfin yìí: kí ló dé tí àwọn ará Íńdíà fi ní láti ra iyọ̀ ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì? Nítorí àwọn òfin tí kò pé ni àwọn akọni, bíi Gandhi, ṣe yẹ kí wọ́n rú òfin kí wọ́n sì ṣe iyọ̀ fún ara wọn. Nígbà míì, rírú òfin máa ń jẹ́ kí Spiderman gba ìlú là kúrò lọ́wọ́ Green Goblin, tàbí kó jẹ́ kí ààbò ṣètò kí wọ́n sì ṣẹ́gun àwọn alátakò wọn, tàbí kí Gandhi gba Íńdíà sílẹ̀ kúrò lọ́wọ́ agbára oníwà ipá ti Ilẹ̀ Ọba Gẹ̀ẹ́sì. Bẹ́ẹ̀ ni, kì í ṣe gbogbo àwọn tó ń rú òfin ló dára, ṣùgbọ́n àwọn akínkanjú tó ń rú òfin máa ń pa òfin tì kí wọ́n bàa lè mú kí ìwà rere pọ̀ sí i kí ayé tá à ń gbé sì dára sí i.