ɣur edag wa id eqqalan, afissar n edag s ijja efes n Java
Context:Java eqqal awal n programming n edag wa maqqoran, ijjan fal titbaqqa, ijjan fal haratan eɣnan i ad ila ihandagan n alxidmat ajjotnen Eqqal awal n programming n ittus n awadim fuk i ad ijru programmer tan alwaq iyyan, axadam s edag fuk (WORA) almaɣna net as kod wan Java addobat axadam fal ikallan fuk wi idhal nen Java war t ilkem ad isammuti Adabaratan win Java aqalan intanedǎɣ ayertayan fal bytecode wi adobatnen adiqilan adigmadan fal dak maršin ən Java (JVM) dǎɣ anilkaman ən təmuqunen ən ordinateur. Əmik ən Java eqalan olahan əd C əd C++, mašan winan eqel ogaran aśuhu ən wi madroynen fal wi nəsin. Alwaq wan iji n Java ehak tudabaten n amutti (chund amutti n kod wan alwaq wan iji) war n illen daɣ awalan win alasal Dǎɣ 2019, Java eqal iyan dǎɣ magridan ən ɗrogrammetan wi ogarnen atwigaz dǎɣ amitkal, atamosan fal igitan ən web ən client-server, dər 9 milliontan ən amasaɣaran.  Java ijja efes net James Gosling daɣ Sun Microsystems Eqal ayktaban dǎɣ maiye ən 1995 sund tabarat tazarat ən tabarat tan Java tan Sun Microsystems. Asəbdad wan santo ad amsədu ən amsədu ən java, maršintan ad alkadan ən liəoy aqalan azaran atiwəssan fal Sun fal liəoyten ən amsədu. Daɣ ayor wan ayor wan awzem wan 2007, daɣ almaɣna n ismawan n Java Community Process, Sun ikfa turhajat i ijjit n teknoloji tan net tan Java s GPL-2.0 ɣas Oracle ihaku masin iness wan HotSpot Java Virtual Machine, aguden ijji ən tənna taśohet eqal OpenJDK JVM eqalan adabara ən banan ən santo əd amitkalan fal ajotnen imaɣinan əd eqal JVM atiwasanan fal ihuk kul ən təzunawen ən Linux.  Dǎɣ mars 2023, Java 20 eqal wa ogaran təmidrit, agudendǎɣ Java 17, 11 əd 8 aqalnen amaradǎɣ wi atiwagrawan dǎɣ tabarat taśohet (LTS).
Java ijja efes net James Gosling daɣ Sun Microsystems