Ta ni FDR?
Context:Franklin Delano Roosevelt (/ˈdɛlənoʊ ˈroʊzəvɛlt, -vəlt/ DEL-ə-noh ROH-zə-velt, -⁠vəlt; January 30, 1882 <unk> April 12, 1945), tí a mọ̀ sí FDR, jẹ́ olóṣèlú àti aṣáájú òṣèlú Amẹ́ríkà tí ó sìn gẹ́gẹ́ bí ààrẹ 32nd ti Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà láti 1933 títí di ìgbà ikú rẹ̀ ní 1945. Ó ti sìn gẹ́gẹ́ bí gómìnà 44th ti New York láti 1929 sí 1933, Olùrànlọ́wọ́ Olùdarí Ẹ̀ka Ọkọ Ogun láti 1913 sí 1920, àti ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Ìpínlẹ̀ New York láti 1911 sí 1913.
Franklin Delano Roosevelt (/ˈdɛlənoʊ ˈroʊzəvɛlt, -vəlt/ DEL-ə-noh ROH-zə-velt, -⁠vəlt; January 30, 1882 <unk> April 12, 1945), tí a mọ̀ sí FDR, jẹ́ olóṣèlú àti aṣáájú òṣèlú Amẹ́ríkà tí ó sìn gẹ́gẹ́ bí ààrẹ 32nd ti Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà láti 1933 títí di ìgbà ikú rẹ̀ ní 1945. Ó ti sìn gẹ́gẹ́ bí gómìnà 44th ti New York láti 1929 sí 1933, Olùrànlọ́wọ́ Olùdarí Ẹ̀ka Ọkọ Ogun láti 1913 sí 1920, àti ọmọ ẹgbẹ́ Ìgbìmọ̀ Aṣòfin Ìpínlẹ̀ New York láti 1911 sí 1913.  Roosevelt lọ sí ilé ìwé Groton School, Harvard College, àti Columbia Law School, láti lọ ṣe amòfin ní New York City. O gba idibo si Ile Alagba Ipinle New York ni ọdun 1910 ati lẹhinna o ṣiṣẹ bi Oluranlọwọ Oluranlọwọ ti Ọgagun labẹ Alakoso Woodrow Wilson lakoko Ogun Agbaye akọkọ. Roosevelt jẹ oluranlowo oluranlowo James M. Cox lori tiketi ti Democratic Party ni idibo aarẹ Amẹrika ti 1920, ṣugbọn Cox ṣẹgun nipasẹ Republican Warren G. Harding. Lọ́dún 1921, Roosevelt ní àrùn kan tó mú kí apá àti ẹsẹ̀ rẹ̀ rọ. Ó padà sí ìgbòkègbodò ìjọba nípa jíjèrè ìdìbò gómìnà ìlú New York ní 1928. Ó sìn gẹ́gẹ́ bí gómìnà ìlú New York láti ọdún 1929 sí 1933, ó ń gbé àwọn ètò láti gbógun ti Ìdààmú Ọ̀rọ̀-ọ̀fẹ́ Ńlá tó ń bá Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà fínra nígbà náà lárugẹ. Nínú ìdìbò ààrẹ ọdún 1932, Roosevelt ṣẹ́gun Herbert Hoover tó jẹ́ olórí ẹgbẹ́ òṣèlú Republican nígbà náà.  Láàárín ọgọ́rùn-ún [100] ọjọ́ tó kọ́kọ́ wà lórí oyè gẹ́gẹ́ bí ààrẹ, Roosevelt ló ṣagbátẹrù àwọn òfin ìjọba àpapọ̀ tí kò rí irú rẹ̀ rí, ó sì ṣe ọ̀pọ̀lọpọ̀ àṣẹ tí wọ́n fi dá ètò New Deal sílẹ̀. Ó dá ọ̀pọ̀lọpọ̀ ètò láti pèsè ìrànlọ́wọ́ fún àwọn tí kò níṣẹ́ àti àwọn àgbẹ̀ nígbà tí ó ń wá ìmúpadàbọ̀sípò ètò ọrọ̀ ajé pẹ̀lú Ìdarí Ìmúpadàbọ̀sípò Orílẹ̀-èdè àti àwọn ètò mìíràn. Ó tún ṣe àwọn àtúnṣe pàtàkì nínú ètò ìṣàkóso tó ní í ṣe pẹ̀lú owó, ìjùmọ̀sọ̀rọ̀, àti òṣìṣẹ́, ó sì ṣojú fún ìparí Òfin Àgbékalẹ̀. Ní ọdún 1936, Roosevelt gba ìdìbò sípò pẹ̀lú ètò ọrọ̀ ajé tí ó ti ṣe àtúnṣe kánkán láti ọdún 1933, ṣùgbọ́n ètò ọrọ̀ ajé tún padà sínú ìlọsílẹ̀ tó jinlẹ̀ ní ọdún 1937 àti 1938. Nígbà tó yá, Roosevelt wá ọ̀nà láti mú kí òfin tó dá lórí àtúnṣe ètò ìdájọ́ ti ọdún 1937 wọlé, àmọ́ kò rí i ṣe. Ẹgbẹ́ alátùn-únṣe àwọn oníṣọ́ọ̀ṣì tí wọ́n dá sílẹ̀ lọ́dún 1937 láti dènà ìmúṣẹ àwọn ètò àti àtúnṣe New Deal mìíràn. Ó díje fún àtúndìbò ní 1940, ó di ààrẹ Amẹ́ríkà kan ṣoṣo tí ó sìn fún ju ìgbà méjì lọ.  Bí Ogun Àgbáyé Kejì ṣe ń bẹ̀rẹ̀ lẹ́yìn ọdún 1938 ní àfikún sí bí Japan ṣe gbógun ti China àti bí Nazi Germany ṣe ń gbógun ti wọn, Roosevelt fún China ní ìtìlẹ́yìn tó lágbára ní ọ̀nà òṣèlú àti ti owó, ó tún fún United Kingdom àti Soviet Union ní ìtìlẹ́yìn, nígbà tí United States kò dá sí ọ̀rọ̀ ogun. Lẹ́yìn tí àwọn ará Japan kọ lu Pearl Harbor ní December 7, 1941, lọ́jọ́ kejì, wọ́n kéde ogun fún orílẹ̀-èdè Japan, nígbà tó sì di ọjọ́ díẹ̀ lẹ́yìn náà, wọ́n kéde ogun fún orílẹ̀-èdè Jámánì àti Ítálì. O ṣiṣẹ pẹkipẹki pẹlu awọn olori orilẹ-ede miiran ni idari awọn Allies lodi si awọn agbara Axis. Roosevelt ṣe àbójútó ètò ìṣúnná owó Amẹ́ríkà láti ṣètìlẹ́yìn fún ìsapá ogun náà, ó sì ṣe àbá tí wọ́n pè ní Europe First. Ó tún dábàá pé kí wọ́n ṣe bọ́ǹbù átọ́míìkì àkọ́kọ́ lágbàáyé, ó sì bá àwọn olórí orílẹ̀-èdè yòókù tó wà lábẹ́ ìjọba Allied ṣiṣẹ́ láti fi ìpìlẹ̀ lélẹ̀ fún àjọ Ìparapọ̀ Àwọn Orílẹ̀-Èdè àti àwọn àjọ mìíràn tí wọ́n dá sílẹ̀ lẹ́yìn ogun. O gba idibo lẹẹkansi ni ọdun 1944 ṣugbọn pẹlu ilera ara rẹ ti o ṣe pataki ati ti o dinku ni igbagbogbo lakoko awọn ọdun ogun, o ku ni ọdun 1945. Láti ìgbà ikú rẹ̀, ọ̀pọ̀lọpọ̀ ìgbésẹ̀ Roosevelt ló ti wà lábẹ́ àríwísí tó lágbára, bí àṣẹ tí ó pa láti fi àwọn ọmọ ilẹ̀ Amẹ́ríkà tí wọ́n jẹ́ ọmọ ìbílẹ̀ Japan sínú àwọn àgọ́ ìṣẹ́niníṣẹ̀ẹ́. Bó ti wù kó rí, àwọn ìwé ìtàn fi Roosevelt sípò ọ̀kan lára àwọn ààrẹ tó tayọ jù lọ nínú ìtàn Amẹ́ríkà.