Kí làwọn ohun tó ń dáàbò bò wọ́n?
Context:Àwọn onímọ̀ nípa èrò orí tí ó yàtọ̀ síra ní àwọn ẹ̀ka àti èrò orí tí ó yàtọ̀ síra nípa àwọn ètò ààbò. Àwọn àtúnyẹ̀wò ńláńlá nípa àwọn ẹ̀kọ́ nípa àwọn ètò ààbò wà ní Paulhus, Fridhandler and Hayes (1997) àti Cramer (1991). Ìwé ìròyìn The Journal of Personality tẹ ìtẹ̀jáde àkànṣe kan jáde lórí àwọn ìlànà ààbò (1998).  Nínú ìwé àkọ́kọ́ tó dá lórí àwọn ìlànà ààbò, The Ego and the Mechanisms of Defence (1936), Anna Freud mẹ́nu kan àwọn ìlànà ààbò mẹ́wàá tó fara hàn nínú àwọn iṣẹ́ bàbá rẹ̀, Sigmund Freud: ìdènà, ìyípadà, dídáhùn, ìdálẹ́kun, ìparun, ìfojúsùn, ìfojúsùn inú, yípadà sí ara ẹni, yípadà sí òdìkejì, àti ìyípadà tàbí ìyípadà.  Sigmund Freud sọ wípé àwọn ètò ìdìbò máa ń ṣiṣẹ́ nípa sísọ àwọn èrò inú ẹni di èyí tí a lè gbà, tàbí nípa dídi àwọn èrò inú wọ̀nyí lódì láìmọ̀ tàbí láìmọ̀. Anna Freud ka àwọn ètò ìdìbò sí èrò orí àti àwọn ohun tó ń darí ara ẹni ní onírúurú ọ̀nà tó díjú, èyí tó wáyé nínú ètò kíkọ́ tí a kò ṣe àtọkànwá àti èyí tí a ṣe àtọkànwá.  Anna Freud ló fi èròǹgbà ìbẹ̀rù àmì lélẹ̀; ó sọ pé kì í ṣe "ìdààmú ara tó ń báni jà ní tààràtà bí kò ṣe àmì tó ń wáyé nínú ẹ̀mí ẹ̀dá nípa ìdààmú ara tó ń retí". Ìdí nìyẹn tí wọ́n fi gbà pé iṣẹ́ tí ìbẹ̀rù ń ṣe láti jẹ́ káwọn èèyàn mọ̀ pé nǹkan kan ń bọ̀ wá ṣẹlẹ̀ ṣe pàtàkì gan-an, ó sì bá ìlànà ìwà híhù mu láti kìlọ̀ fún ara nípa ewu tàbí ewu tó ń wu ìlera rẹ̀ léwu. Ìdààmú ọkàn máa ń hàn bí ìbànújẹ́ ara tàbí ti èrò inú tó ń pọ̀ sí i, àmì tí ara sì ń rí gbà lọ́nà yìí ló máa ń jẹ́ kó ṣeé ṣe fún ara láti gbèjà ara rẹ̀ lọ́wọ́ ewu tó bá dé.  Àwọn Freud méjèèjì ló kẹ́kọ̀ọ́ nípa àwọn ìlànà ààbò, àmọ́ Anna lo àkókò rẹ̀ àti ìwádìí rẹ̀ lórí àwọn ìlànà pàtàkì márùn-ún: fífi nǹkan pa mọ́, títún un ṣe, fífi nǹkan hàn, dídá nǹkan ṣe àti fífi nǹkan ṣe lọ́nà tó dára. Gbogbo àwọn ètò ìdìbò ni ìdáhùn sí ìdààmú àti bí ìmọ̀lára àti àìmọ̀lára ṣe ń ṣàkóso ìdààmú ti ipò àwùjọ.  Ìdènà: nígbà tí a bá fi ìmọ̀lára kan pamọ́ tí a sì fipá mú un láti inú ìmọ̀lára lọ sínú àìmọ̀lára nítorí pé a kà á sí ohun tí kò yẹ láwùjọ Ìlọsíwájú: padà sí ipò ìbẹ̀rẹ̀ ìdàgbàsókè èrò orí/ara tí a kà sí "tí kò gba agbára tó bẹ́ẹ̀, tí kò sì léwu" Àṣejù: níní ìmọ̀lára tí a kà sí èyí tí a kò gbà láyè láwùjọ àti dípò kí o kojú rẹ̀, ìmọ̀lára náà tàbí "ìdánilójú àìmòye" ni a rí nínú ìgbésẹ̀ àwọn ènìyàn mìíràn Ìdánwò ìṣesí: ṣíṣe ohun tó lòdì sí ohun tí èrò inú sọ pé kí ẹnì kan ṣe, "ó sábà máa ń pọ̀ jù, ó sì máa ń mú kó ṣe ohun tí kò dáa". Bí àpẹẹrẹ, bí ọkùnrin kan tí kì í ṣe ọkọ obìnrin kan bá bẹ̀rẹ̀ sí í nífẹ̀ẹ́ ìyàwó rẹ̀, dípò kó máa tan ọkọ rẹ̀ jẹ, ńṣe ló yẹ kó máa fi hàn pé òun nífẹ̀ẹ́ ọkọ òun, kó sì máa fìfẹ́ hàn sí i. Sublimation: wo bi awọn julọ itẹwọgba ti awọn ọna šiše, a ikosile ti aibalẹ ni socially itẹwọgbà ona Otto F. Kernberg (1967) ṣe agbekalẹ imọ-jinlẹ ti agbari eniyan ti o ni aala eyiti ọkan ninu abajade rẹ le jẹ rudurudu eniyan ti o ni aala. Ẹ̀kọ́ rẹ̀ dá lórí ẹ̀kọ́ ẹ̀mí-ẹni-nìkan tí ó jẹ mọ́ ìjùmọ̀sọ̀rọ̀. Ìṣètò ìwà ẹni tó wà ní ààlà máa ń wáyé nígbà tí ọmọ kò bá lè so àwọn èrò inú tó wúlò àti èyí tó lè ṣèpalára pọ̀ mọ́ra. Kernberg wo lílo àwọn ètò ìdìbò tí ó jẹ́ ti ìpilẹ̀ṣẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ohun tó ṣe pàtàkì fún ètò ìwà yìí. Àwọn ààbò ọ̀rọ̀-ọ̀rọ̀-ọ̀rọ̀ tí ó jẹ́ ti ìpilẹ̀ṣẹ̀ ni ìfojúsójú, ìkọ̀sílẹ̀, pípín tàbí pípín, wọ́n sì ń pè wọ́n ní ìlànà ààbò ààlà. Pẹlupẹlu, a wo ifagile ati idanimọ iṣiro bi awọn aabo aala.  Ninu George Eman Vaillant's (1977) categorization, awọn idaabobo ṣe agbekalẹ itẹsiwaju ti o ni ibatan si ipele idagbasoke psychoanalytical wọn. Wọn ti wa ni iyasọtọ sinu pathological, immature, neurotic ati awọn idaabobo "agbekalẹ".  Ẹ̀kọ́ Robert Plutchik (1979) ka ààbò sí ohun tó wá látara àwọn èrò tó ṣe kókó, èyí tó wá ní í ṣe pẹ̀lú àwọn ìlànà àyẹ̀wò kan pàtó. Gegebi ero re, iṣeto idahun ni ibatan si ayọ (ati awọn ẹya ara ẹni), idaduro ni ibatan si gbigba (ati awọn ẹya ara ẹni histrionic), ipaniyan si iberu (ati aifọwọyi), ipadabọ si iyalẹnu (ati awọn ẹya ara ẹni aala), isanpada si ibanujẹ (ati ibanujẹ), igbejade si ibinu (ati paranoia), gbigbe si ibinu (ati ikorira) ati imọ-jinlẹ si ireti (ati obsessionality).  Ìwé ìwádìí àti ìṣirò nípa àìsàn ọpọlọ (DSM-IV) tí Ẹgbẹ́ Oníṣègùn Ọpọlọ ti Amẹ́ríkà (1994) tẹ̀ jáde ní àfikún ìwádìí àyẹ̀wò kan fún àwọn ètò ààbò. Àkójọ yìí dá lórí èrò Vaillant nípa àwọn ohun tí wọ́n ń dáàbò bò, àmọ́ ó ní àwọn àtúnṣe kan. Àwọn àpẹẹrẹ rèé: ìkọ̀sílẹ̀, àròsọ, ìjìnlẹ̀ òye, ìyípadà, ìdádúró, ìfojúsọ́nà, àti ìyípadà.
Àwọn àlàyé ọ̀pọ̀lọpọ̀ ló wà nípa ètò ààbò tí ó dá lórí àwọn èrò orí ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀. Ní gbogbogbo, àwọn ètò ààbò jẹ́ ìdáhùn ènìyàn sí ìdààmú àti bí ìmọ̀lára àti àìmọ̀lára ṣe ń ṣàkóso ìdààmú ti ipò àwùjọ. Díẹ̀ lára àwọn ohun tó sábà máa ń dáàbò boni ni:  Ìdènà: fífi ipá mú ìrònú láti inú èrò inú lọ sínú èrò inú nítorí pé wọ́n kà á sí ohun tí kò bójú mu láwùjọ  Ìlọsíwájú: padà sí ipò ìdàgbàsókè ọpọlọ àti ti ara tí kò fi bẹ́ẹ̀ gba ìsapá, tí kò sì léwu  Àṣejù: níní ìmọ̀lára tí a kà sí èyí tí a kò gbà láyè láwùjọ àti dípò kí o kojú rẹ̀, ìmọ̀lára náà tàbí "ìdánilójú àìmòye" ni a rí nínú ìgbésẹ̀ àwọn ènìyàn mìíràn  Ìdánwò ìṣesí: ṣíṣe ohun tó lòdì sí ohun tí èrò inú sọ pé kí ẹnì kan ṣe, "ó sábà máa ń pọ̀ jù, ó sì máa ń mú kó ṣe ohun tí kò dáa". Bí àpẹẹrẹ, bí ọkùnrin kan tí kì í ṣe ọkọ obìnrin kan bá bẹ̀rẹ̀ sí í nífẹ̀ẹ́ ìyàwó rẹ̀, dípò kó máa tan ọkọ rẹ̀ jẹ, ńṣe ló yẹ kó máa fi hàn pé òun nífẹ̀ẹ́ ọkọ òun, kó sì máa fìfẹ́ hàn sí i.  Sublimation: wo bi awọn julọ itẹwọgba ti awọn ọna šiše, a ikosile ti aibalẹ ni socially itẹwọgbà ona