Kíyè sí orúkọ àwọn orílẹ̀-èdè tí wọ́n ní àṣẹ ìdìbò tó pọ̀ jù lọ. Ṣe àkójọ àwọn àbájáde náà ní oríṣiríṣi àlàfo.
Context:Banki Agbaye jẹ ile-iṣẹ iṣuna owo kariaye ti o pese awọn awin ati awọn ẹbun si awọn ijọba ti awọn orilẹ-ede ti o ni owo kekere ati alabọde fun idi ti ṣiṣe awọn iṣẹ olu-ilu. Banki Agbaye ni orukọ apapọ fun Banki Agbaye fun Atunse ati Idagbasoke (IBRD) ati International Development Association (IDA), meji ninu awọn ajo kariaye marun ti o jẹ ti Ẹgbẹ Banki Agbaye. A dá a sílẹ̀ pa pọ̀ pẹ̀lú Àjọ Owó Àgbáyé ní Àpérò Bretton Woods ní 1944. Lẹ́yìn ìbẹ̀rẹ̀ díẹ̀, owó tí wọ́n kọ́kọ́ yá ni wọ́n fún ilẹ̀ Faransé lọ́dún 1947. Ni awọn ọdun 1970, o dojukọ lori awọn awin si awọn orilẹ-ede agbaye ti n dagbasoke, gbigbe kuro ni iṣẹ-ṣiṣe yẹn ni awọn ọdun 1980. Láti ọ̀ọ́dún mẹ́tàdínlógójì sẹ́yìn, ó ti fi àwọn àjọ tí kì í ṣe ti ìjọba àti àwọn ẹgbẹ́ tó ń jà fún àyíká sínú ìwé gbèsè rẹ̀. Àwọn ohun tí Àjọ Ìparapọ̀ Àwọn Orílẹ̀-Èdè pè ní Sustainable Development Goals, àti àwọn ààbò tó jẹ mọ́ àyíká àti ti ẹ̀dá ló ń darí ọ̀nà tí àjọ náà ń gbà ṣòwò.  Lati ọdun 2022, Alakoso kan ati awọn oludari alakoso 25, ati awọn igbakeji alakoso oriṣiriṣi 29 ni o nṣakoso Banki Agbaye. Àwọn orílẹ̀-èdè tó wà nínú àjọ IBRD àti àjọ IDA jẹ́ 189 àti 174. Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà, Japan, China, Germany àti U.K. ni agbára ìdìbò ti pọ̀ jùlọ. Àfojúsùn báńkì náà ni kí ó máa fún àwọn orílẹ̀-èdè tó ń gòkè àgbà lówó láti fi dín ipò òṣì kù. Banki naa n ṣiṣẹ ninu ọpọlọpọ awọn ajọṣepọ agbaye ati awọn ipilẹṣẹ, ati pe o gba ipa ninu ṣiṣẹ si idojukọ iyipada oju-ọjọ. Banki Agbaye n ṣiṣẹ ọpọlọpọ awọn apa ikẹkọ ati pe o ṣiṣẹ pẹlu Iṣilọ afẹfẹ Mimọ ati Iṣowo Idagbasoke UN. Ó ń ṣiṣẹ́ nínú Open Data Initiative, ó sì ń ṣètìlẹ́yìn fún Open Knowledge Repository.  Wọ́n ti bẹnu àtẹ́ lu Báńkì Àgbáyé pé ó ń gbé ìnáwó lárugẹ, ó sì ń ṣèpalára fún ìdàgbàsókè ètò ọrọ̀ ajé, èyí ló sì fa àtakò lọ́dún 1988 àti 2000. A tun ti ṣe àríwísí nípa ìṣàkóso àti ìdáhùn tí báńkì ṣe sí àjàkálẹ̀ àrùn COVID-19.
Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà, Japan, China, Germany, UK