Jọwọ ṣe àlàyé ṣókí nípa Kánádà
Context:Orílẹ̀-èdè kan ní Àríwá Amẹ́ríkà ni Kánádà. Àwọn ẹkùn-ìpínlẹ̀ rẹ̀ mẹ́wàá àti àwọn ìpínlẹ̀ rẹ̀ mẹ́ta bẹ̀rẹ̀ láti Òkun Àtìláńtíìkì dé Òkun Pàsífíìkì, wọ́n sì ń lọ sí apá àríwá títí dé Òkun Àìrílẹ̀ Arctic, èyí ló mú kó jẹ́ orílẹ̀-èdè kejì tó tóbi jù lọ lágbàáyé ní ti àpapọ̀ ilẹ̀ tó ní, ó sì tún ní etíkun tó gùn jù lọ lágbàáyé. O jẹ ẹya nipasẹ ọpọlọpọ awọn agbegbe meteorological ati geological. Orílẹ̀-èdè yìí kò fi bẹ́ẹ̀ ní àwọn èèyàn, èyí tó pọ̀ jù lọ nínú wọn ló ń gbé lápá gúúsù ìlà ogójì-dín-méjìléláàádọ́ta ní àwọn ìlú ńláńlá. Ottawa ni olú ìlú Kánádà, àwọn ìlú ńláńlá mẹ́ta tó sì tóbi jù lọ ni Toronto, Montreal, àti Vancouver.
Orílẹ̀-èdè kan ní Àríwá Amẹ́ríkà ni Kánádà. Àwọn ẹkùn-ìpínlẹ̀ rẹ̀ mẹ́wàá àti àwọn ìpínlẹ̀ rẹ̀ mẹ́ta bẹ̀rẹ̀ láti Òkun Àtìláńtíìkì dé Òkun Pàsífíìkì, wọ́n sì ń lọ sí apá àríwá títí dé Òkun Àìrílẹ̀ Arctic, èyí ló mú kó jẹ́ orílẹ̀-èdè kejì tó tóbi jù lọ lágbàáyé ní ti àpapọ̀ ilẹ̀ tó ní, ó sì tún ní etíkun tó gùn jù lọ lágbàáyé. O jẹ ẹya nipasẹ ọpọlọpọ awọn agbegbe meteorological ati geological. Orílẹ̀-èdè yìí kò fi bẹ́ẹ̀ ní àwọn èèyàn, èyí tó pọ̀ jù lọ nínú wọn ló ń gbé lápá gúúsù ìlà ogójì-dín-méjìléláàádọ́ta ní àwọn ìlú ńláńlá. Ottawa ni olú ìlú Kánádà, àwọn ìlú ńláńlá mẹ́ta tó sì tóbi jù lọ ni Toronto, Montreal, àti Vancouver.  Ẹgbẹẹgbẹ̀rún ọdún làwọn ọmọ ìbílẹ̀ ti ń gbé ní ibi tá a wá mọ̀ sí Kánádà báyìí. Láti ọ̀rúndún kẹrìndínlógún, àwọn ọmọ ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì àti ilẹ̀ Faransé bẹ̀rẹ̀ sí í ṣèwádìí, wọ́n sì ń gbé láwọn etíkun Òkun Àtìláńtíìkì. Nítorí onírúurú ogun tó jà, orílẹ̀-èdè Faransé fi gbogbo ilẹ̀ tó ń ṣàkóso lé lórí ní Àríwá Amẹ́ríkà sílẹ̀ lọ́dún 1763. Ní 1867, pẹ̀lú ìṣọ̀kan àwọn ilẹ̀ olómìnira mẹ́ta ti Ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì ní Àríwá Amẹ́ríkà nípasẹ̀ Àjọ, a dá Kánádà sílẹ̀ gẹ́gẹ́ bí ilẹ̀ ọba aláṣẹ ti àwọn agbègbè mẹ́rin. Eyi bẹrẹ afikun awọn igberiko ati awọn agbegbe ati ilana ti imudani ti n pọ si lati United Kingdom, ti o ṣe afihan nipasẹ Ofin ti Westminster, 1931, ati pe o pari ni Ofin Ilu Kanada 1982, eyiti o ge awọn iyokù ti igbẹkẹle ofin lori Ile-igbimọ aṣofin ti United Kingdom.  Orílẹ̀-èdè Kánádà jẹ́ ìjọba-òṣèlú tí ó ń ṣe ìdìbò lábẹ́ ìjọba-òṣèlú àti ìjọba-òṣèlú tí ó ń ṣe ìdìbò lábẹ́ òfin gẹ́gẹ́ bí àṣà Westminster. Olórí ìjọba orílẹ̀-èdè náà ni olórí ìjọba, tí ó ń ṣe ọ́fíìsì nítorí agbára tí ó ní láti gba ìfọkàntán ilé ìgbìmọ̀ aṣòfin tí wọ́n dìbò fún, tí gómìnà àgbà sì ń "pè" sí, tí ó ń ṣojú fún ọba Kánádà, olórí ìjọba. Orílẹ̀-èdè náà jẹ́ ẹ̀ka Ọmọnìyàn tí ó sì jẹ́ èdè méjì (Èdè Gẹ̀ẹ́sì àti Faransé) lábẹ́ àkóso ìjọba àpapọ̀. Ó wà ní ipò gíga nínú àwọn ìfiwéra àgbáyé nípa bí ìjọba ṣe ń ṣe kedere, bí ìgbésí ayé ṣe rí, bí ètò ọ̀rọ̀ ajé ṣe ń díje, bí ètò ọ̀rọ̀-ìmọ̀-ẹ̀rọ ṣe ń ṣe nǹkan tuntun, àti ètò ẹ̀kọ́. Ó jẹ́ ọ̀kan lára àwọn orílẹ̀-èdè tó ní onírúurú ẹ̀yà àti àṣà tó yàtọ̀ síra jù lọ lágbàáyé, èyí sì jẹ́ nítorí ọ̀pọ̀lọpọ̀ àwọn tó ṣí wá síbẹ̀. Àjọṣe gígùn àti dídíjú tí Kánádà ní pẹ̀lú Orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà ti ní ipa tó lágbára lórí ìtàn, ètò ọ̀rọ̀ ajé, àti àṣà rẹ̀.  Orílẹ̀-èdè tí ó ti gòkè àgbà, Canada ní ọ̀kan nínú àwọn owó tí ó pọ̀ jùlọ tí wọ́n ń wọlé fún olúkúlùkù ènìyàn lágbàáyé àti ètò ọrọ̀ ajé rẹ̀ tó ti gòkè àgbà wà lára àwọn tó tóbi jùlọ lágbàáyé, tí ó gbára lé àwọn ohun àmúṣọrọ̀ rẹ̀ tí ó pọ̀ yanturu àti àwọn ẹ̀ka ìtajà àgbáyé tí ó ti gòkè àgbà dáadáa. Canada jẹ apakan ti ọpọlọpọ awọn ile-iṣẹ ilu okeere ati ti ilu okeere tabi awọn ẹgbẹ pẹlu United Nations, NATO, G7, Group of Ten, G20, Organisation for Economic Cooperation and Development (OECD), World Trade Organization (WTO), Commonwealth of Nations, Arctic Council, Organisation internationale de la Francophonie, Asia-Pacific Economic Cooperation forum, ati Organisation of American States.