Kí ni èrò Atlanticism
Context:Atlanticism, tí a tún mọ̀ sí Transatlanticism, jẹ́ ìgbàgbọ́ nínú ìtìlẹ́yìn fún ìbátan tímọ́tímọ́ láàrin àwọn ènìyàn àti ìjọba àwọn alátìlẹ́yìn sí NATO ní Àríwá Amẹ́ríkà (Amẹ́ríkà àti Kánádà) àti àwọn tí ó wà ní Yúróòpù (àwọn orílẹ̀-èdè ti European Union, Ukraine, United Kingdom, Switzerland, Norway, Iceland, àti bẹ́ẹ̀bẹ́ẹ̀ lọ) lórí àwọn ọ̀ràn ìṣèlú, ọrọ̀-ajé, àti ààbò fún ète tí ó jẹ́ kí ààbò àti aásìkí àwọn orílẹ̀-èdè tó ń kópa nínú ètò náà wà nípò àti ààbò ìjọba ìbílẹ̀ ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ àti àwọn ìlàlókè tí ó jẹ́ ti àwùjọ tí ó ṣí sílẹ̀ tí ó so wọn pọ̀ lábẹ́ àṣà oríṣiríṣi. Òkun Àtìláńtíìkì ni wọ́n ń pè ní òkun yìí, òun sì ni ààlà Amẹ́ríkà ti Àríwá àti Yúróòpù.  Ọ̀rọ̀ náà ni a lè lò ní ọ̀nà tí ó ṣe pàtó láti tọ́ka sí ìtìlẹ́yìn fún àwọn ẹgbẹ́ ológun Àríwá Àtìláńtíìkì lòdì sí Soviet Union, tàbí ní ọ̀nà tí ó gbòòrò sí i láti túmọ̀ sí ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò tí ó gbòòrò sí i, àwọn ìní tí a mọ̀ pé wọ́n ní ìjùmọ̀pọ̀ tí ó jinlẹ̀, ìdàpọ̀ àwọn àṣà àjùmọ̀sọ̀rọ̀, pẹ̀lú ìmọ̀lára àwùjọ àti díẹ̀ lára ìsowọ́pọ̀ láàrin Àríwá Amẹ́ríkà àti Yúróòpù. Ní ti gidi, ẹ̀kọ́ ẹ̀sìn Atlanticism ń fún àwọn ará Àríwá Amẹ́ríkà níṣìírí láti máa ṣe nǹkan nílẹ̀ Yúróòpù, pàápàá jù lọ àwọn ará Amẹ́ríkà, ó sì ń fún àwọn orílẹ̀-èdè tó wà ní ìhà méjèèjì òkun níṣìírí láti máa fọwọ́ sowọ́ pọ̀. Atlanticism farahan ara rẹ ni agbara julọ lakoko Ogun Agbaye Keji ati lẹhin rẹ, Ogun Tutu, nipasẹ idasile ti ọpọlọpọ awọn ile-iṣẹ Euro-Atlantic, pataki julọ NATO ati Eto Marshall.  Ọ̀nà tí àwọn èèyàn gbà gba Atlantic yàtọ̀ láti àgbègbè kan sí òmíràn àti láti orílẹ̀-èdè kan sí òmíràn nítorí oríṣiríṣi nǹkan tó jẹ mọ́ ìtàn àti àṣà ìbílẹ̀. A sábà máa ń kà á sí èyí tó lágbára jù lọ ní Ìlà Oòrùn Yúróòpù, Àárín Yúróòpù, Ireland àti Ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì (tí wọ́n so mọ́ Àjọṣe Àkànṣe). Lórí ọ̀ràn òṣèlú, wọ́n máa ń fi ìtara bá àwọn onímọ̀ ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ tàbí àwọn olóṣèlú ọ̀tún nílẹ̀ Yúróòpù sọ̀rọ̀, àmọ́ kì í ṣe àwọn nìkan. Ọ̀rọ̀ náà Atlanticism sábà máa ń tọ́ka sí àjọṣe kan tó wà láàárín àwọn èèyàn orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà lórí ọ̀ràn ìṣèlú tàbí àṣà ìbílẹ̀ wọn, tàbí àjọṣe kan tó wà láàárín àwọn èèyàn ilẹ̀ Yúróòpù ní Àríwá Amẹ́ríkà, àti àjọṣe tó wà láàárín àwọn orílẹ̀-èdè méjèèjì nínú ìtàn.  Ibanujẹ kan wa laarin Atlanticism ati continentalism ni ẹgbẹ mejeeji ti Atlantic, pẹlu diẹ ninu awọn eniyan ti o tẹnumọ ifowosowopo agbegbe ti o pọ si tabi iṣọpọ lori ifowosowopo trans-Atlantic. Àjọṣe tó wà láàárín Atlanticism àti àríwá Amẹ́ríkà tàbí àwọn ìṣọ̀kan ilẹ̀ Yúróòpù díjú, ọ̀pọ̀ àwọn tó ń ṣàlàyé ò sì ka àwọn méjèèjì sí òdìkejì ara wọn. Àgbáyé-òkèèrè-òkèèrè ni ìgbàgbọ́ òṣèlú àjèjì tí ó so Atlanticism àti continentalism pọ̀.
Atlanticism, tí a tún mọ̀ sí Transatlanticism, jẹ́ ìgbàgbọ́ nínú ìtìlẹ́yìn fún ìbátan tímọ́tímọ́ láàrin àwọn ènìyàn àti ìjọba àwọn alátìlẹ́gbẹ́ sí NATO ní Àríwá Amẹ́ríkà (Amẹ́ríkà àti Kánádà) àti àwọn tí ó wà ní Yúróòpù (àwọn orílẹ̀-èdè ti European Union, Ukraine, United Kingdom, Switzerland, Norway, Iceland, àti bẹ́ẹ̀bẹ́ẹ̀ lọ) lórí àwọn ọ̀ràn ìṣèlú, ọrọ̀-ajé, àti ààbò fún ète ààbò ààbò àti ìdàgbàsókè àwọn orílẹ̀-èdè tí ó ń kópa àti ààbò ìjọba-èlò-ọ̀tọ̀ọ́-ẹni àti àwọn ìlọsíwájú àwọn iye ti àwùjọ tí ó ṣí sílẹ̀ tí ó so wọn pọ̀ lábẹ́ àṣà-àṣà ọ̀tọ̀ọ́. Òkun Àtìláńtíìkì ni wọ́n ń pè ní òkun yìí, òun sì ni ààlà Amẹ́ríkà ti Àríwá àti Yúróòpù.  Ọ̀rọ̀ náà ni a lè lò ní ọ̀nà tí ó ṣe pàtó láti tọ́ka sí ìtìlẹ́yìn fún àwọn ẹgbẹ́ ológun Àríwá Àtìláńtíìkì lòdì sí Soviet Union, tàbí ní ọ̀nà tí ó gbòòrò sí i láti túmọ̀ sí ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò tí ó gbòòrò sí i, àwọn iye tí a mọ̀ bí èyí tí a pín pẹ̀lú ní pẹ̀lẹ́pẹ̀lẹ́, ìdàpọ̀ àwọn àṣà ìfọ̀rọ̀wánilẹ́nuwò, pẹ̀lú ìmọ̀lára àwùjọ àti díẹ̀ lára ìsowọ́pọ̀ láàrin Àríwá Amẹ́ríkà àti Yúróòpù. Ní ti gidi, ẹ̀kọ́ ẹ̀sìn Atlanticism ń fún àwọn ará Àríwá Amẹ́ríkà níṣìírí láti máa ṣe nǹkan nílẹ̀ Yúróòpù, pàápàá jù lọ àwọn ará Amẹ́ríkà, ó sì ń fún àwọn orílẹ̀-èdè tó wà ní ìhà méjèèjì òkun níṣìírí láti máa fọwọ́ sowọ́ pọ̀. Atlanticism farahan ara rẹ ni agbara julọ lakoko Ogun Agbaye Keji ati lẹhin rẹ, Ogun Tutu, nipasẹ idasile ti ọpọlọpọ awọn ile-iṣẹ Euro-Atlantic, pataki julọ NATO ati Eto Marshall.  Ọ̀nà tí àwọn èèyàn gbà gba Atlantic yàtọ̀ láti àgbègbè kan sí òmíràn àti láti orílẹ̀-èdè kan sí òmíràn nítorí oríṣiríṣi nǹkan tó jẹ mọ́ ìtàn àti àṣà ìṣẹ̀dálẹ̀. A sábà máa ń kà á sí èyí tó lágbára jù lọ ní Ìlà Oòrùn Yúróòpù, Àárín Yúróòpù, Ireland àti Ilẹ̀ Gẹ̀ẹ́sì (tí wọ́n so mọ́ Àjọṣe Àkànṣe). Lórí ọ̀ràn òṣèlú, wọ́n máa ń fi ìtara bá àwọn onímọ̀ ọ̀tọ̀ọ̀tọ̀ tàbí àwọn olóṣèlú ọ̀tún nílẹ̀ Yúróòpù sọ̀rọ̀, àmọ́ kì í ṣe àwọn nìkan. Ọ̀rọ̀ náà Atlanticism sábà máa ń tọ́ka sí àjọṣe kan tó wà láàárín àwọn èèyàn orílẹ̀-èdè Amẹ́ríkà lórí ọ̀ràn ìṣèlú tàbí àṣà ìbílẹ̀ wọn, tàbí àjọṣe kan tó wà láàárín àwọn èèyàn ilẹ̀ Yúróòpù ní Àríwá Amẹ́ríkà, àti àjọṣe tó wà láàárín àwọn orílẹ̀-èdè méjèèjì nínú ìtàn.  Ibanujẹ kan wa laarin Atlanticism ati continentalism ni ẹgbẹ mejeeji ti Atlantic, pẹlu diẹ ninu awọn eniyan ti o tẹnumọ ifowosowopo agbegbe ti o pọ si tabi iṣọpọ lori ifowosowopo trans-Atlantic. Àjọṣe tó wà láàárín Atlanticism àti àríwá Amẹ́ríkà tàbí àwọn ìṣọ̀kan ilẹ̀ Yúróòpù díjú, ọ̀pọ̀ àwọn tó ń ṣàlàyé ò sì ka àwọn méjèèjì sí òdìkejì ara wọn. Àgbáyé-òkèèrè-òkèèrè ni ìgbàgbọ́ òṣèlú àjèjì tí ó so Atlanticism àti continentalism pọ̀.