Orioko Udalak adierazpen instituzionala egin du Euskararen Eguna dela-eta

Orioko Udalak bat egin du hainbat administrazioren artean adostu duten Euskararen Eguneko adierazpen instituzionalarekin.

Azken aldi honetan gero eta ahots gehiago entzuten dira euskararen alorrean adostasun berriak lantzearen alde eta dagoeneko egin dituzte urrats batzuk norabide horretan euskararen aldeko elkarteek eta administrazio publikoek.

Ildo horretan doa segidako adierazpen instituzionala, besteak beste honako entitate hauek babestu dutena: Eusko Jaurlaritza, EUDEL, UEMA, Foru Aldundia…

Adierazpen instituzionalak ‘Euskara auzolana’ du izenburua eta honela dio:

EUSKARA AUZOLANA

Euskara urtean egun batez dugu ospakizunerako gai, eta 365 egunez langai. Elkarlanerako gai. Adostasunerako gai. Eta ospakizun eguna baliatu nahi dugu, hain zuzen, ilusioaren hauspoa haize berriz betetzeko. Indar berriez sendotzeko denon eginahala. Hori behar baitu euskarak, hori behar baitugu euskara guztion ezpainetan, kaleetan, etxeetan, ziberespazioan, lantokietan, pantailetan, paperetan nahi dugunok: ilusioa. Eta elkarlana. Auzolana.

Ilusioa eta elkarlana, inork garai likidotzat definitu dituen gure gaurko hauek euskaltzaletasunez borborka jartzeko.

Ilusioa eta elkarlana, euskararen lurralde eta esparru juridiko guztietan ahalik eta erarik bateratuenean gure hizkuntzarentzat etorkizun bizia irabazteko. Elkarrenganako adeitasunez. Elkartasunez.

Ugari izan dira eta dira han-hemengo herritarrek euskara eskuratzeko eta lantzeko egindako ahaleginak. Hor dugu euskarak elikagai ezinbestekoa duen euskaldun berri andana itzela. Hor ditugu seme-alabak euskaraz ikas dezaten nahi izan duten guraso erdaldunak. Hor ditugu dakiten euskara ezpainetan dantzatzen ahalegintzen direnak…

Zenbat halako azken hamarkadotan: zenbat ahalegin pertsonal zein kolektibo, publiko zein herri ekimenekoak. Horiei guztiei zor diegu euskarak bizi duen errealitatea.

Orain, eta hemendik aurrerako urteetan, euskararen erabilera etengabe eta bizi-bizi areagotzea dugu langintza nagusi, ezagutzaren handitzearekin batera euskararen aldeko hizkuntza ohituren aldaketa sakona gauzatu dadin. Mingainak dantzan jartzeko premia dugu, eta, bistan denez, mundu aldakor honetan, kantu eta kontu berriak behar ditugu horretarako.

Bide berriak, bide guztiak

Hala nahi zuen jokatu Lizardi handiak literaturgintzan. Hala behar du euskarak. Halaxe behar du euskalgintzak ere.

Emankor gertatu dira, bistan denez, ibilitako bide asko. Eta elkarlana da emankortasun hori auzolanean areagotzeko giltzarria.

Une aproposa da administrazioek eta herri ekimenak auzolanean bide berriak zabaldu, eta gehiengo soziala euskararen alde egotetik euskararen alde egitera eramateko. Euskara erabiltzera eramateko.

Une aproposa da euskararen lurralde eta eremu guztietako herri aginteen arteko lankidetza ere berrikuntzaren bidetik sendotzeko. Erabileraren mesedetan. Eta euskarak elkarlan horien guztien premia du. Ezinbestez.

Ideien konfrontazioari uko egin gabe, irtenbideak adostuz, bakoitzaren eginkizun eta erantzukizunekiko errespetuz, elkarrenganako leialtasunez, eta denok norabide berean bultzatuz.

Bakarka ezinezkoa da. Auzolanean, guztiz ilusionagarria.

365 egun

Musikari bakar batek ezin du orkestra oso baten doinua aldatu, zuzendariaren eta gainontzeko musikarien laguntza gabe. Euskal hiztun bakar batek nekez aldatuko ditu hizkuntza ohiturak, gizartearen babesik izan ezean.

Hizkuntza ohiturak aldatzeko bide luzean, euskararen aldeko gehiengo soziala aktibatu behar: euskararen lurralde guztietako administrazioak zein herri ekimena. Lurralde eta eremu guztietako erakundeak. Gizarte ekimeneko euskalgintzako taldeak zein bestelako esparruetakoak. Euskaldun osoak, euskaldun hartzaileak eta erdaldunak.

Malgutasunez. Herri bakoitzaren errealitatera egokituz. Tokiko eragileekin urratsak adostuz. Parte hartzaile guztiak ahaldunduz.

Euskaltzaletasunaren sua indartuz hala Angelun nola Andoainen, Barkoxen zein Barakaldon, Eltziegon eta Erronkarin.

Auzolana da bide bakarra. Hizkuntza ohituren aldaketa kolektiboa izanen da ala ez da izanen.

Euskararen Eguneko gure konpromisoa, datozen 365 egunotan izan dadin lan egitea. Auzolanean lankide zintzo.

Euskara auzolana baita.


Azkenaldiko erasoei planto egin diote

Azkenaldian emakumeenganako eraso ugari egon direla salatu du Gernika-Lumoko Asunek talde feministak, eta horiek gaitzesteko elkarretaratzea egin zuen atzo, Merkurion. Joan den astean, Uztaritzeko etxe batean (Lapurdi) hilotz aurkitu zuten zortzi hilabeteko haurdun zegoen 23 urteko emakumezko bat. Bortxatu ostean, ito egin zuten. 38 urteko gizon bat atxilotu eta kartzelatu du epaileak behin-behinean. Lea-Artibain astelehenean salatu zuten hilketa. Aurten bortxaz hildako seigarren emakumea da.


Zumarragako Udalak 413 zuhaitz eman dizkie herriko lursail jabeei

Zumarragako Udalak urteroko zuhaitz banaketa egin du gaur, herriko lursail jabeen artean. Aurten hamalau baserritar eta landalur jabek luzatu dute eskaera eta 413 zuhaitz banatu dituzte beraien artean. Aurrekontua 2.620 eurokoa da. Zuhaitz banaketan, Mikel Serrano alkateak parte hartu du.

Egitasmo hau duela 12 urte jarri zuen abian Zumarragako Udalak, bertako espezieak bultzatzeko. Aurten 413 zuhaitz banatu dituzte: 187 pago, 182 haritz eta 44 intxaurrondo. Alkateak Zumarragako Udalaren helburuetako bat landa guneetan garapen iraunkorrarekin zerikusia duten ekintzak bultzatzea eta herriko nekazariei eta abeltzainei laguntzea dela esan du.

Hala, Nekazaritza batzordeak, zuhaitz banaketaz gain, hamaika egitasmo aurreikusi ditu 2016rako. Horietako bat Bertatik Bertara ekimena da. Egitasmo honen helburua herritarrek bertako produktuak kontsumitzea da. Gabiria, Legazpi, Ormaiztegi, Urretxu eta Zumarragako udalek jarri zuten abian egitasmo hau. «Aurten esperientzia pilotu bat jarri dugu martxan Ezkio-Itsasoko eskolan: bertako jatetxean bertako produktuekin prestatzen dituzte bazkariak. Gure helburua gainontzeko bost herrietako ikastetxeetako jangeletan ere bazkariak bertako baserrietako produktuekin prestatzea da», aurreratu du Serranok.

Udalak, Bertatik Bertara egitasmoa sustatzeaz gain, herriko lursailen inbentarioa egingo du. «Inbentarioa egin ondoren, lursail horiek ze aukera ematen dituzten aztertuko dugu, gazteei lehen sektorean lan egiteko aukera emateko». Herri bideen inbentarioa Beste inbentario bat ere egingo dute: herri bideena, hain zuzen ere. Iaz hasi zuten eta aurten bukatuko dute. Bideekin lotuta, Udalak herri bideak garbitzeko, baserrietara doazen pistak garbitu eta konpontzeko eta Belokiko paisaia-ibilbidea txukuntzeko partida bat ere badu.

Ez dira horiek Zumarragako Udalak baserritarren bizi baldintzak hobetzeko abian jarriko dituen egitasmo bakarrak. Urtero bezala, Udalak diru-laguntza emango die baserritarrei beraien seme-alabak eskolara bidaltzeko: 2.400 euro bideratuko dira landa eremuko haurren eskola garraioa ordaintzeko. Bestalde, beraien etxebizitzak berritu nahi dituzten baserritarrek ez diote Udalari zergarik ordaindu behar. Bukatzeko, Zumarragako Udala Zubillaga hiltegiko bazkidea da. Horri esker, Zumarragako abeltzainek bertara eraman ditzakete beraien abereak eta bazkide ez direnek baino gutxiago ordaindu behar dute.


Gaur ospatuko da parapente kontzentrazioa

Uztailaren 9an ospatzekoa zen parapente kontzentrazioa astebetez atzeratzea erabaki zuten Elorrioko Larrano parapente taldeko kideek. Egun horretan parapentean aritzeko baldintzarik ez zela beteko aurreikusi zuten Larranoko kideek, eta astebetez atzeratzea erabaki zuten.

Parapente kontzentrazioa, beraz, bihar ospatuko da; goizeko 11:00etan geratu dira Elorrioko plazan, Udalatxera igotzeko; parapenteak autoan igoko dituzte. Despegea gailurra baino 500 metro beherago izango da. Ekimena ospatuko den seigarren biderra izango da biharkoa.


Tour menditsua eta gain berriak

Tourmalet, Galibier, Mont Ventoux eta Alpe d'Huez mendi mitikoak ez daude aurtengo ibilbidean. Erdialdeko Mendiguneko Mont Aigoual eta Puy Mary, protagonista berriak.

2020ko Frantziako Tourraren aurkezpena egin da gaur Parisen. Bertan izen handiko txirrindulariak izan dira: Christopher Froome, Egan Bernal, Steven Kruijswijk, Thibault Pinot, Caleb Ewan, Julian Alaphilippe, Warren Barguil eta Romain Bardet, besteak beste.

Tourreko ibilbideetan duela gutxi agertu bada ere, oso garrantzitsua bihurtu da La Planche des Belles Filles, eta 2020ko edizioan, gainera, erabakigarria izan daiteke, Parisera heldu baino egun bat lehenago jokatuko baita erlojuaren kontrako igoera gogor hori.

Datorren urteko edizioa beste urte batzuetan baino lehenago hasiko da; izan ere, udan Tokion Olinpiar Jokoak egingo direnez, lehenago bukatu behar da lasterketa. Beraz, ekainaren 27an hasiko da 2020ko Tourra, Nizan, eta uztailaren 19an jokatuko da azken etapa Parisen, Eliseoko Zelaietan.

Etapak

Bederatzi etapa lauak izango dira, hiruk ibilbide gorabeheratsua izango dute, guztira mendiko zortzi jardunaldi antolatu dituzte (horietako lauk maldan gora izango dute helmuga) eta 36 kilometroko erlojuaren kontrako etapa bat azken aurreko egunean.

Pirinioetako eta Alpeetako mendi mitikoek geroz eta protagonismo gutxiago dute Tourrean, hots, aurten ez dira igoko Tourmalet, Galibier, Mont Ventoux eta Alpe d'Huez, bai ordea Erdialdeko Mendiguneko Mont Aigoual eta Puy Mary.

Eta nobedaderik garrantzitsuena La Planche des Belles Filleseko etapa izango da, erlojuaren kontrako eguna, maldan gora, Parisko Eliseoko Zelaietara heldu baino egun bat lehenago. Elastiko horia aurretik erabakita ez balego, hori izango litzateke podiuma erabakitzeko azken aukera.


Mutrikuko Musika Bandak esker oneko ekitaldi txikia eskainiko dio Agustin Arrietari, egindako lanarengatik

Santa Zezilia egunaren inguruan antolatutako ekimenek agur kutsua edukiko dute.

Mutrikuko Musika Bandak saio berezia izango du biharkoan aurretik. Urte askoan bandako zuzendaria izandako Agustin Arrieta izango dute gogoan, eta esker oneko ekitaldi txikia eskainiko diote, «bandan eta herriarentzat egindako lanarengatik». Arrietaren oroimenez Estampas Andaluzas joko du bandak, berari asko gustatzen zitzaion kanta. Emanaldi ostean, bandako bazkideak Udako Kontzertuko CDa (bigarrena) jasotzera pasatu ahal izango dira, eta sarrerak eta afaria zozketatuko dituzte.


Eskualdeko bi filologo, Materraren 'Doctrina Christiana'ren edizio kritikoko lan taldean

Borja Ariztimuño eta Urtzi Reguero Aziti Bihia elkarteko kideek parte hartu dute edizio kritikoan; gaur aurkeztu dute argitalpena, EHUrekin eta Euskaltzaindiarekin batera.

Esteve Materrak 1617an idatzi zuen Doctrina Christiana, Lapurtera Klasikoz idatzitako lehen obra. Euskaraz inprimatutako lehen liburuetako bat ere izan zen, baina, ale guztiak galdu, eta lehen edizioa ezezaguna zen. Orain hiru urte, ordea, Dorota Krajewska UPV/EHUko Hizkuntzaren eta Literaturaren Didaktika saileko ikasle eta ikerlariak Doctrina Christianaren lehen edizio bat aurkitu zuen Danimarkako Errege Bibliotekan.

Horrela, Krajewska eta Aziti Bihia Hizkuntzalari eta Filologo taldeko zenbait kidek Materraren lanaren edizio kritikoa prestatu dute, galdutzat zuten lehen edizioa eta Oxforden gordetako 1623ko bigarren argitalpena baliatuz. Borja Ariztimuño tolosarra eta Urtzi Reguero zizurkildarra aritu dira, besteak beste, Aziti Bihiako lan taldean, eta gaur aurkeztu dute edizioaren argitalpena, EHUko eta Euskaltzaindiako kideekin batera.

Azaldu dutenez, Esteve Materraren lanak informazio oso baliagarria eskaintzen du orduko (XVII. mendea) testuen irakurle motaz. Halaber, ondorioztatu dute, Materra uste izan dena baino pertsona garrantzitsuagoa izan zela, euskal literaturaren esparruan nahiz hortik kanpo.


Futbolaren pornografia

Testua: Asier Oruetxebarria, irakaslea

Podereak bere erotikea dauala esan ei da, agintzeak eta kontrolatzeak badaukie euren erakargarritasuna, antza. Erotikea eta pornografia desbardinak dira, poderea eta futbola desbardinak diran moduan; horregaitik futbolak bere pornografia dauka. Ez pentsau lizunkerietan edo erropaz eskas jantzitako jokalariez osatutako egutegietan. Aspaldidanik futbolaren egoera kalifikau eta klasifikau gura izan dot. Gehiegizkoa, lekuz kanpokoa, errealidadetik urruna… eta hamaikatxu buelta emon ostean pornografikoa dala iruditu izan jat. Ez dot izenondo egokiagorik aurkitu. Ez dot futbol-kirolari buruz hitz egingo, horretarako telebista aurreko hainbat entrenatzaile dago. Futbol-negozioari buruz hitz egin gura dot. Horrenbeste fitxajek, milioik, klausulak eta emisio eskubidek zoratu, edo beharbada zorabiotu, egiten nabe. Beste alde batetik, ironikoki pentsauta, pozgarria da gaurko krisialdia ikusita jarduera ekonomiko bat hain ondo aritzea, eta batez be, haren langileak bere behar ekonomikoak asetuta edukitzea (batzuek ez, baina zer egingo deutsagu, mundu guztia ez dago inoiz pozik). Are gehiago, gazte jenteak sufritzen dauan langabezi tasa ikusita, langile gehienak gazteak dira. Eta gainera, berrogei urtera heldu baino lehen jubilauta. Athleticek, adibidez, egoitza barria egingo dau. Athleticek, Foru Aldundiak, Jaurlaritzak... ez dakit, parte-hartze anitza; kooperatiba bat izango da, ezta? Benetan egoera idilikoa. Baina, urrutiko intxaurrak hamalau, gerturatu eta lau. Futbolean barneratzen garenean, zenbat faktura ordaindu barik, zenbat zor ogasun publikoagaz. Kopuru honeek be zorabiotu (haserratu) egiten nabe. Bankuak, aurrezki kutxak edo administrazinoak eskuzabalak izaten dira futbolagaz. Baina, kaletar xumeok etxebizitzetatik botaten gaitue. Zenbat, mediku, erizain edo irakasle ordaindu daitekez futbolak administrazinoari zor deutsanagaz? Futbolean ez dago murrizketarik? San Mames eta Anoeta ezin dira itxi? Erroma zaharrean zirkua zan jentetzaren loarazlea. Gaur egun futbola eta telebista, edo telebistaz emoten daben futbola. Honek eztandarik egingo dau? Zordun diran taldeak, Lemona moduan, mailaz bajatuko dira? Real Madrid edo Barcelona hirugarren mailan ikusiko doguz? Galdera gehiegi. Orain erantzunetan pentsetan hasi behar dot edo, ziurrenik, etorkizunak ekarriko deuskuz erantzunak. Arratsalde euritsu honetan gitxienez Athleticek irabazi dau. Aupa Athletic!


Nafarroako Herriz Herri Txapelketa larunbatean hasiko da Beran

Aurtengo txapelketan eskualdeko 3 ordezkari arituko dira, Gure Txokoa, Basaburua eta Igantzi

Heldu den larunbatean hasiko da Nafarroako Herriz Herri txapelketa Beran jokatuko den jardunaldiarekin. Aurten 5 taldek eman dute izena, Berriozar, Garralda, Gure Txokoa, Basaburua eta Igantzik.

Txapelketa bi proba konbinatutan jokatuko da. Lehenean, koxkor biltzea, zaku lasterketa, aizkora, korrika eta arpana sartuko dira, eta bigarrenean, harrijasotzea, txingak eta ingude altxatzea. Lehen proba konbinatuan, jokatuko diren lau jardunaldietako 3 onenak finalera pasako dira, eta sailkapena osatzeko bi denbora onenak gehituko dira. Bigarren proba konbinatuan aldiz, liga sistema erabiliko da, eta lau jardunaldietan egindako denborak gehituko dira txapelduna zein den erabakitzeko.

Larunbat arratsaldeko 19:30ean Berako Altzateko plazan jokatuko den jardunaldian lau taldek parte hartuko dute, Berriozar, Garralda, Gure Txokoa eta Basaburua. Oraingoan igantziarrek atsedena izanen dute. Ondoko larunbatean jardunaldia Elizondon izanen da eta orduan Berriozar, Garralda eta Igantziko taldeak lehiatuko dira. Finala irailaren 15ean jokatuko da Lantzen.

Bestalde, igande goizean, Nafarroako Koxkor Biltze Txapelketa jokatuko da Garesen. Aurtengo txapelketa lau lagunen artean erabakiko da eta hauen artean bi eskualdekoak dira, Etxalarko Iñigo Lasaga eta Igantziko Patxi Irazoki. Gainerako bi lehiakideak Berriozarko Iñaki Ekisoain eta Josu Jimenez izanen dira.


Hilero doako ekintzak eskainiko dira Algorrin

Hileko lehen larunbatean eta herriko jai egunetan doako ekintzak eskainiko dira Algorri Interpretazio Zentroan. Egutegi irekia izango da, eta herritarren proposamenak kontuan hartuko dira ekintzak definitzeko orduan. Proposamenak bidali edo informazio zehatza jaso nahi izanez gero, egin zaitez Algorriko laguna. Hemen daukazue doako ekintzen egutegia:

Apirila

6: Fosilen tailerra Algorrin, 11:00-13:00 eta zentroko ate irekiak egun osoan zehar.

13: Baratza Balkoia Beheko Plazan (eguraldi txarra eginez gero Alondegian), 10.00-14.30.

21a arte: Euskal Kostaldeko Flyscharen inguruko erakusketa Algorri Interpretazio Zentroan.

Maiatza

25: Marearteko eremura doako irteera (itsasbehera dela eta, azken larunbatean egingo da).

28tik Ekainaren 4a arte: IBAIALDE erakusketa Algorri Interpretazio Zentroan.

Ekaina

1: Biotopo babestua eta Geoparkearen mugak ezagutzeko irteera geologikoa, Asier Hilario eta Leire Barriusorekin.

8: Haurren Argazki Rallya Algorrin eta zentroko ate irekiak egun osoan zehar.

30: Lokots bilketaren jolasa Algorrin 11:00-13:00, eta zentroko ate irekiak egun osoan zehar.

Ekainaren 4a arte: IBAIALDE erakusketa Algorri Interpretazio Zentroan.

Uztaila

6: Sendabelarren tailerra Algorrin 11:00-13:00, eta zentroko ate irekiak egun osoan zehar.

Abuztua

3: Zumaiako flyscha ezagutzeko doako irteera

Iraila

7: Torre Madariaga, Biodibertsitatearen Interpretazio Zentroa eta zetazeoak ikusteko irteera.

21: “Olarroaren lagunak” Algorrin 11:00-13:00, eta zentroko ate irekiak egun osoan zehar.

29: “Baso biziduna” Algorrin 11:00-13:00, eta zentroko ate irekiak egun osoan zehar.

Urria

5: “Habi-kutxen tailerra” Algorrin 11:00-13:00, eta zentroko ate irekiak egun osoan zehar.

Azaroa

2: “Zaborra ala altxorra? berrerabilpen tailerra” Algorrin 11:00-13:00, eta zentroko ate irekiak egun osoan zehar.

2: Eusko-a, Iparraldeko esperientzia azaltzeko hitzaldia.

Abendua

7: Zinema emanaldia Algorrin.

27: “Gabonetako apaingarri iraunkorrak” tailerra Algorrin 11:00-13:00, eta zentroko ate irekiak egun osoan zehar.

Algorriko laguna izateko bideak: 943143100 telefonora deitu edo algorri@zumaia.net idatzi eta zure datuak eman (izena, telefonoa eta helbide elektronikoa).


"Interes ekonomikoei eusteko gerra da"

Libiako eraso militarraren aurkako agerraldia egin dute Askapena, Ekologistak Martxan, Kakitzat, KEM, Komite Internazionalistak eta Sare Antifaxistak elkarteek, Bilbon. Larunbaterako manifestazioa antolatu dute.

Askapena, Ekologistak Martxan, Kakitzat, KEM, Komite Internazionalistak eta Sare Antifaxistak elkarteek mendebaldeko indarrek Libian egindako eraso militarra gaitzetsi dute, Bilbon egindako agerraldi batean. Lurrean hildako hainbat pertsona irudikatzen zituzten bitartean, “interes ekonomikoen kontrolari eustea helburu duen esku sartzea” salatu dute.

Europako Batasunak AEBen eta Nazio Batuen oniritzi “hipokritarekin” hasitako gerraren ondorioak "beti bezala" herritarrek pairatuko dituztela adierazi dute elkarte haiek. Hala, aurretik emandako erasoak gogora ekarri dituzte; Afganistangoa eta Irakekoa, kasu.

Espainiako Estatuak Libiari 2010eko lehen seihilekoan 6,8 milioi eurotan baloratutako material militarra esportatu ziola esan dute.

Manifestazioa egingo dute larunbatean, Bilbon (18:00, Arriaga plaza).


Lurrari buruzko akordioa egin dute Kolonbiako Gobernuak eta FARCek

Kuban bake prozesuaren gaineko negoziazioak hasi eta sei hilabetera iritsi da Bogotaren eta gerrillarien arteko lehen hitzarmen garrantzitsua. "Muturreko eraldaketak" ekarriko ditu, bi aldeek iragarri dutenez.

Kolonbiako Gobernuaren eta FARCeko gerrillarien bake negoziazioetako sei puntuetatik lehena eta garrantzitsuenetakoa da lurrarena, eta aurrera egitea lortu dute, bi aldeek jakinarazi dutenez: "Nekazaritzako errealitatearen muturreko eraldaketak" ekarriko ditu hitzartutakoak, "demokrazia eta berdintasunean".

Lurraren auzia gatazkaren oinarrian dago, eta irtenbidea eman nahi diote Bakerako Lurren Funtsa sortuta. Lurrerako sarbidea izateaz gainera, osasun, hezkuntza eta etxebizitza planak barneratzen ditu, besteak beste. Horrez gainera, gerrillariek eta gobernuak nahi dute lurretatik kanporatu dituzten nekazariak lehengoratzea eta lurrak itzultzea.

Nekazaritza katastroa eguneratzea da beste puntuetako bat, eta nekazaritza ustiaketari mugak ezartzea ere bai, ingurumen interes berezia duten eremuak babesteko. Goseteari aurre egiteko elikatzeko sistema ere ezarriko dute beharra den lekuetan.

"Aldaketa historikoa" da Humberto de la Calle gobernuaren aldeko negoziatzailearentzat, "lurraren pizkundea", haren ustez nekazaritza erreformaren ikuskera tradizionala apurtzen duelako. Hori dena "jabego pribatuarekiko errespetu osoz" egingo dute. "Legezko jabeek ez dute ezeren beldurrik eduki behar". Akordioa onartu ondoren, irakurritako testuaren pasarteak dira horiek.

FARCen arabera, berriz, oraindik gainditzeko dauzkate hainbat auzi, latifundio eta meatzaritzari buruzkoak, baina zehaztasunak dira. Hala ere, bI aldeek nabarmendu dute ez dagoela akordiorik dena hitzartuta egon arte.

Datorren ekainaren 11n eseriko dira berriz gobernuaren eta FARCen ordezkariak Habanan. Gerrillarien parte hartze politikoari buruzko puntuari helduko diote orduan.


"Ez konprenitzea ere ene proposamenaren aitzinean erreakzio bat izatea da"

Erakusketa ezarria du Donostiako Arteko galerian agorril eta irailean. Barkoxen bizi den artista bilbotarrak hogeita bost margolan erakutsi ditu, tamaina handikoak batzuk, txikiak bestetzuk. Ohi duenez, ez du muga iragan –Mendikotako atelierrean hartu gaitu–, baina baditu enbaxadoreak: Jose Julian Bakedano, erakusketaren aurkezpen testua egin baitio, eta Joseba Sarrionandia, Ez gara geure baitakoak liburuan behinola egin zion pieza ederrean.

Horra zure margolanak Donostian ikusgai, Barbalotak –intsektuak–, izenpean.

Bai, hor dira. Ilusio handia dut erakusketa honetan. Fedea badut Arteko galeriako arduradun honetan, Kristina. Erlea aldizkarian duela bi urte egindako ilustrazioak ikusi zituelarik, maite ukan zituen, eta iaz harremanetan jarri ginen. Honat jin zen Virginiarekin, Vicente Ameztoiren alargunarekin, eta erakusketaz mintzo ari ginen laster. Horrela.

Obra berria dakarkiguzu. Lan berriak, ezinbestean?

Erakusketa den aldiro artistak ez du obra berria erakutsi behar. Ez bortxaz. Baina erakusketa beti da motibazioa, obraren lantzeko. Erakusketa honetan badira zenbait gauza duela urte bat eginik nituenak. Gehienak, hala ere, urtean zehar egin ditut. Dena den, ene kasuan jarraikitze bat ikusten dut obra hauetan. Ber egurra, ber enborra da beti, baina bertze adar bat. Horretarako da interesgarria erakusketa, ene ustez. Helburuak ukaitea zinez gauza inportantea da, erakusketa halako lekuan izanen dela jakitea, halako egunean. Horrek obra prestatu behar dela erran nahi du. Hori gabe, bada flotatzen ibiltzeko arriskua, galtzeko perila. Bertzenaz, behar duzu ukan diziplina bat alimalekoa, eta nik ez dut! Lanerako bai, badut, baina erakusketa baten egiteko, behar dut ukan obrak galeriari emateko muga-eguna.

Ez duzu zure margoen gaineko sobera esplikaziorik eman nahi izaten…

Ez dut maite.

“Erran ahal bada, zertako margotu?” Baconen aipua egin zenidan behin.

Eta horretan naiz oraino. Gauza eta elementu errekurrenteak erabiltzen ditut ene lanean: espazioa, paisaia –Zuberoako paisaia, beti– eta espazio horretan gertatzen diren gauzak. Horrela da beti ene lana. Bestalde, paketa maite baitut aleman bat Thomas Helbig, bat egin dut harekin, maite baitu arrazionalismoa, eta horrekin batera, kaosa. Biak ageri dira haren obran, eta hori nahi dut ene margoetan ere. Maite dut alemanen metafisika hori, arrazionalismoa batetik, eta kaosa bertzetik, biak batean. Ez dut pitokeriarik erran nahi, baina, enetako, euskaldunok badugu harremana, lotura azkarra, Alemaniako espresionismoarekin.

Arrazionalismoa, eta kaosa.

Horren egiten saiatzen naiz ni. Ene lanetan beti da zerua eta lurra, Zuberoa, eta kaosa. Eta azarea, eta borroka, gestazioa, apokalipsia… Hori da ene intentzioa. Ene margoetan gero eta haboro hori gertatzen dela konturatzen naiz. Hori da ene margoetan ikusten dudan mundua.

Sasoi batean, enteak ere ageri ziren zure margoetan.

Pertsonak dira, edo gauzak, eta espazio horretan ageri dira, bai. Enteok badute ikustekorik ene ibilbidearekin, bai eta bizitza politikoarekin ere. Deus ez da halabeharrez gertatzen, beti bada arrazoirik, gordea bada ere. Ez dut introspekzioa maite, ez zait interesatzen batere, baina konturatzen naiz Zuberoan bizitzeak, Hegoaldetik ihesi jinak, baduela ikustekorik ene lanean, eta, segur aski, kontatzen saiatzen naizela.

“Zuberoan bizitzeak, Hegoaldetik ihesi jinak.” Zango bat hemen, zango bat han bizi zara?

Gero eta gehiago ari naiz zuberotartzen.

Aitzinako errana duzu hori…

Bai, horretan naiz oraino! Gogo izugarria dut Hegoaldera joateko, eta badut, halaber, beldur alimalekoa, hara joan eta zer ikusiko ote dudan. Estresaturik ikusten ditut artista anitz. Erakusketa ezarri beharra, Alemaniara joan beharra honetako edo hartako… Hori da nik kanpotik ikusten dudana, ez diot ene buruari permititzen inor juzkatzea, inork zer egin behar duen inori erratea. Nik badut ene bidea, espresionismoa, baina behar dut ikusi bertze artisten proposamenak zein diren. Belaunaldi zaharrak eta berriak, denak ikusten ditut, proposamen interesgarriak eta ez hain interesgarriak. Eta Venezian, Berlinen egiten dena ikustera joaten naiz, ahal delarik. Eta beti badira han eta hemen proposamen batzuk zinez hurbil sentitzen ditudanak. Horietarik batzuek ene ideiak sendotzen dituzte, bertze batzuek, aldiz, desorekatzen naute. Beharrezkoa da. Margolari batek behar du lan egin, eta so egin, anitz behar du bietarik.

Oteizak ere erran zuen hori.

Bai. Ez da posible atelierrean sarturik bizitzea, munduan zer ari diren batere jakin gabe. Behin erran zidan artista batek ez zuela horren beharrik, baina ez nion sinetsi. Ezin zara itsu izan, itsu bizi. So egin beharra duzu, ikusi. Europako iparraldeko joera, haien metafisika, espresionismo basa hori, gogoko dut. Bada korronte bat, ez dakit sistematizatzen ahal den ere, baina denok ere badugu familia bat Pinturaren historian. Ni, hasteko, erromantikoa naiz. Hor da Goya ere! Behin honat jin zen Jose Julian Bakedano, eta horixe erran zuen: “Margolari erromantikoa zara”, Baietz erran nion.

Formatu handiko lanak, ertainak eta ttipiak baliatu dituzu erakusketan.

Lan egiteko manera ezberdinak dituzu. Ttipian, lan xeheak egiten ahal ditut, anekdota, detailea, xehetasuna da nagusi haietan. Handian, gestuala da margoa, espazioa okupatzeko gogoa sentitzen dut horietan, ene gorputzaren jarraikimena da ageri han. Zenbait aldiz formatu handian egiten dut lan, eta ttipian bertzeetan. Batzuetan, handian ari eta konturatzen naiz ez dela obra nik nahi bezala heltzen, eta aldiz ttipian bai. Edo alderantziz. Bada bide bat batetik bertzera.

Kolorea deigarri da zure margoan.

Zenbait urtez zuri-beltzez egin nuen lan, baina orain kolorez jiten zait margoa, behar dut. Beltzetik, guti.

Eleak ere sobera. Titulurik ere ez zure lanek, erakusketari izena ematen diona ezik.

Barbalotak. Ene pinturari izen bat emateko modua… Baina titulurik ez dute ene lanek, ezta Joseba Sarrionandiaren olerkiek ere, edo Georges Batailleren harako Histoire de l’Oeil [Begiaren historia] lanak, adibidez. Ez dut batere maite tituluak ezartzen. Nekezia badut tituluak ezartzeko. Zenbait aldiz, ez du zentzurik. Oro har, ene margoak egiteko guti erabili ditut testuak. Aldiz, noiztenka, atmosfera baten atzemateko bada, hartzen dut liburu bat edo bertze. Ez naiz, hala ere, sobera liburuzalea, baina Borges maite dut paketa. Zenbait aldiz, hartu haren ipuinak eta maite dut han ageri den anbiguotasuna, errealitatearen eta fantasiaren artean dagoen zera hori. Maite dut ene margoetan ere aztarnak ematea, errealitatea erakustea, baina giltza osoki eman gabe. Adibidez, zinez sinesten dut polisemian. Hori da, azkenean, ene lana, polisemia baliatzea. Ikusleari irakurketa anitz eskaintzea da ene gogoa, ber irudiari zentzu eta interpretazio ezberdinak eman ahal izateko berak.

Polisemia duzularik lehen asmoetarik bat, eta interpretazio ezberdinak hor direlarik ere, ez ote da ikusleak zure margoan deus ez ikusteko arriskua, deus ez konprenitzeko?

Bai, baina hori bera ere bada erreakzio bat. Txarrena ez ikustea da: galeriara joan, margoen aitzinetik turrustan iragan eta deus ez ikusirik irtetea. Ez konprenitzea ere ene proposamenaren aitzinean erreakzio bat izatea da. Ez konprenitu arren, badira bertze konduktu batzuk, emozioak, adibidez, eta horiek ere balio dute. Margolanean xuxen zer gertatzen ari den konprenitu gabe sortzen ahal da emozioa.Margolanak emozioa sortu behar du nahitaez, ene ustez. Badira margolana intelektualki konprenitu nahi dutenak. Ez naiz horien mundukoa. Lan egiteko garaian badut ene metodoa, baina anitz gauza intuitiboak dira, gauzek nihaur harritu nazaten nahi dut. Maite dut hori… Minimalistak, adibidez, interesgarri dira, konbentzioak hautsi baitituzte. Ez da ene mundua. Oteizak erran zuen: “Cezanne edo Duchamp!”. Nik uste bien artean badela bidea. Ni ez naiz Cezanne-ago Duchamp-ago baino… Horiek pitokeriak dira! Gero eta gutiago maite ditut sailkapenak: “Hauek, espresionista dira; horiek inpresionista; haiek…”. Eta joan eta espresionisten artean ere bada orotarik. Baina historialariek behar dituzte egin beren sailkapenak. Eta gero eta gutiago eramaten ditut horrelako gauzak. “Hau kontzeptuala da!”. Menturaz bai, menturaz ez. Menturaz, badu kontzeptualetik, baina emozioa ere ageri da haren margoetan. Historialariak, finean, artxiborako ari dira lanean.

Ortiz de Elgeak erran zidan, han ari omen zitzaion kritikaria eta: “Ez dakit non sailkatu zure obra!” erran omen zion…

Hori da, bai. Obra egitea, eta sekulan ez kontent izatea.

Hori bai nekezia!

Baina horrek balio du, zuhaurren lanarekin konforme ez izatea. Interesgarria da kritika, nork bere burua kritikatzea, eta jendearen kritika ere. “Zure lanak hunkitzen nau” da enetako kritikarik ederrena. Edo “ez nuen lan hau ezagutzen. Ber gauza da, baina bertze manera bat!”. Jendea datorrela, berehala konturatzen zara jende interesgarria den edo nolakoa den. Nik zerbait sentitzen duen jendea maite dut, margoak hunkitzen duelarik, ez dakit buruan edo bihotzean, baina hunkitzen! “Honek halako pentsarazten dit!”. Maite dut hori, edo ikuslearen ametsen eta margoen arteko erlazioa. Batek dio: “Zaldia ikusten dut hor” eta baliteke ezinago urrun izatea zure asmoa, baina ikusleak egiten duen proiekzioak ere hainbat balio du. Ene ustez. Bertzenaz, hemen gaindi badugu kolekzionista bat, Jauregiberri, eta ari da zenbait gauza egiten, erakusketak. Ene lanak maite ditu, eta beti erraten dit zerbait, ene margoen gainean, bistan da. Problema, sobera positiboak dira haren kritikak... Kritika negatiboa ere behar dut, motibatzen nau. Behar dut, bortxaz. Ene burua zafratzeko balio du, eta ez da gaizki egina.

Pitorea (Gonzalo Etxeberriari)

Pintorea bere gela hertsitik larrera irten zen hegaztien kolorea ezagutzera.

Hegazti bat ikusi zuen laster, kolore zurikoa.

Geroxeago, kolore beltzeko beste hegazti bat ikusi zuen.

Bere gelara itzuli eta, koadroan, hegazti gorria pintatu zuen.

Ez gara geure baitakoak. Joseba Sarrionandia

Estiloa

“Zenbait artista plastikok estilorik gabe nahi dute beren lana egin. Errespetatzen dut joera hori. ‘Ez dut estilorik. Hori da ene estiloa!’. Egiten delarik serio, lan gaitza da. Errespetagarri zait, zinez, baina nik ezin dut horrelakorik egin. Enetako, arteak badu hizkuntza, egitura bat, eta behar dut gramatika hori, bertzenaz galdua naiz. Egia da ere behar dudala, ondoan, gramatika hori baztertu, hautsi… Zenbait aldiz, margolana egin eta konturatzen naiz duela lau urte ere egina dudala ber gauza! Eta horren kontra ez da deus egiten ahal! Hormaren kontra jotzea bezala da! Edo jenioa izan behar da, ordu arte eginikoarekin hautsi eta berriz hasteko! Momentu honetan ez naiz hor, hori segur!”.


Andoni Solupe: "Denon artean erabaki behar dugu Aramaioko alde zaharra nolakoa izan behar den"

Ibarrako alde zaharra birgaitzeko plan bereziaren gainean egin dugu berba Andoni Solupe hirigintza zinegotziarekin. Espazio edo plaza berriak irekitzeko beharra ikusten duela dio, arkitekto enpresa batek egindako ikerketa sozio-urbanistiko baten oinarrituta. Aparkalekuen arazoari ere irtenbide bat eman behar zaiola uste du; Osteta kaleko aparkalekua gune pribatua dela ekarri du gogora. Plan berezi berrirako, hori bai, herritarren iritzia ezinbestekotzat jotzen du.

Hasteko, zer da PERIa?

Dokumentu urbanistiko bat da, eraikitzeko, birgaitzeko edota handitzeak egiteko baldintzak erregulatzen dituena. Jarduerak eta erabilerak ere erregulatzen ditu.

Zeintzuk dira PERIa eguneratzeko arrazoiak?

Hiru dira arrazoi nagusiak. Batetik, 1996an onartu zen plan bereziak garatu ezin izan dituen proposamenak garatu ahal izateko aukera berriak bilatu gura ditugu. Bestetik, testuinguru sozio-urbanistiko berrira eta legedi berrietara egokitu, eta azkenik, plan orokorrak egindako alde zaharraren mugatzean gune berriak sartu dira.

Bestalde, diagnostiko sozio-urbanistiko bat egin dugu, ikuspegi ezberdinak aintzat hartuta: eraikuntzen adina, erabilera, okupazio maila, jabetzaren erregimena... Lehen ondorioa da Udalak birgaitzea beharrezko ikusten duela. Eraikuntzen egoera orokorra egokia da eta baita alde zaharreko funtzionalitatea zein irisgarritasuna ere. Hala ere, eraikin gehienetan igogailuen falta sumatzen da. Ondorio desegokien artean daude, besteak beste, errekara ematen duten zenbait eraikinen atzealdeak eta okupazio maila txikia dela orokorrean; etxe asko daude hutsik. Amaitzeko, espazio edo plaza irekien beharra nabaria da.

Ondorio horien aurrean, zein helburu finkatu dituzue etorkizuneko alde zaharrera begira?

Beharrezkotzat jotzen den espazio edo plaza ireki hori non kokatu erabaki behar dugu. Bestalde, aparkalekuen arazoa konpondu beharra dagoela uste dugu. Badakigu aparkaleku bat dagoela gune pribatu batean, Osteta kalean. Gune pribatua denez, etorkizunean aparkalekurik ez dela egongo aurreikusten dugu eta arazoa heldu baino lehen irtenbide bat eman behar zaio.

Zein izango da prozesua?

Bi fase bereiztu ditugu. Lehen fasean Udalak herritarrekin bilera bat egin zuen martxoaren 13an, diagnostikoaren ondorio, helburu eta proposamen nagusiak mahaiaren gainean jartzeko. Bilera horretara jende gutxi etorri zen eta horregatik apirilaren 10erako beste deialdi bat egingo dugu. Zertarako? Lehen bilera hartan landutako gaiak errepasatzeko eta PERIaren helburu eta proposamenak ahalik eta modurik zehatzenean finkatzeko. Izan ere, herritarren iritzia jasotzea ezinbestekoa da guretako. Bilera horietara agertzea oso garrantzitsua da; denon artean erabaki behar dugu nolakoa izango den etorkizunean Aramaioko alde zaharra.

Zertan datza bigarren faseak?

Lehen fase horretatik irtengo litzateke aurrerapen dokumentua. Bigarren fasean, berriz, bigarren dokumentu bat eratuko genuke. Horretan eraikinen babes balio ezberdinak zehaztuko lirateke. Hau da, balio arkitektonikoa izango da irizpidea; Udalak kontratatutako arkitektoak pasako dira etxez etxe balio arkitektoniko hori neurtu eta horren araberako babes mota zehazteko.


Badator Oñati-Arrasate lasterketa, kontrako noranzkoan baina betiko izaerari eustera

Lasterketaren 35. edizioa berezia izango da, besteak beste, Oñatitik irten eta Arrasaten amaituko delako lehen aldiz. Urriaren 27an izango da, Foruen plazatik irtenda (17:00), eta 11,5 kilometro izango ditu. Izena emateko aukera zabalik dago, Herrikrosa-ren webgunean eta Arrasateko Loramendi Kirolak dendan. Lasterketaren antolakuntzan AEDk hartu dio lekukoa Antxintxiketan elkarteari.

Lasterketa bidegorritik joango da Arrasateraino eta San Isidron Gipuzkoa etorbidea hartuko du alde zaharrean sartzeko. "Ibilbide atsegina izango da korrika egiteko. Paraje naturaletatik eta arriskurik gabea", adierazi dute gaur egindako agerraldian.

Emakumeen parte hartzea sustatu guran

Aurtengo edizio honetan, badira pare bat nobedade: batetik, beteranoendako sariak egongo dira –35 urtetik gorakoak– eta bestetik korrikalariek taldean ere eman dezakete izena. Hori bai, taldeak sari jasotzeko aukera izateko, ezinbesteko baldintza izango da taldeko kideen erdiak emakumeak izatea. Izan ere, antolatzaileek emakumeen parte hartzea sustatu gura dute.

Autobus zerbitzua korrikalariendako

Arrasatearrak Oñatira hurbiltzeko autobus zerbitzua egongo da. Erabili gura dutenek izen-ematearekin batera zehaztu behar dute autobusa nahi dutela, bi euro gehiago ordainduta. Garibaitik irtengo da autobusa, 15:15ean. Bestalde, Oñatin, dortsalak jasotzeko orduan, korrikalariek euren arropak Arrasatera eramateko zerbitzua ere izango dute, 16:45ak arte. Sari banaketa 19:00ak aldera izango da, herriko plazan bertan, eta ordu arte parte hartzaileek dutxatzeko aukera izango dute Uarkape frontoian.

AEDren 35. urteurrena

AEDk hartu dio lekukoa antolakuntzan Antxintxiketan kirol elkarteari: "AEDren 35 urteurrena izateak, kasualitatez lasterketaren edizioa bera, eta Euskaraldia ate joka izateak ere animatu gintuen antolakuntzan sartzera".

Gaurko agerraldiaren amaieran, AEDko zuzendaritzako Maddi Etxabek eskerrak eman gura izan ditu: "Antxintxiketan kirol elkartea, antolaketaren lekukoa hartzen aholkulari eta gidari paregabeak izan direlako eta Arrasate Atletiko taldea, hasiera hasieratik lasterketaren egunean laguntzeko erakutsi digun prestutasunagatik". Horrez gain, Arrasateko eta Oñatiko udalak, Goiena eta Berria komunikazio taldeak eta hainbat komertzio zein taberna eskertu gura izan dituzte.


Udako kanpaina aurkeztuko du bihar Amurrioko Gazte Asanbladak

Hainbat ekintza egin nahi dituzte udan: udako zinema, akelarrea, kaleko eskola, Tologorriko aterpetxean egonaldia, txangoak eskualdetik barrena...

Udako kanpaina aurkezteko jaia egingo du bihar -larunbata- Amurrioko Gazte Asanbladak. Agerraldia egingo dute arratsaldeko seietan Juan Urrutia plazan. “Kaleak hartu” ekimena egingo dute jarraian, eta Elexondo pasealekura mugituko dira gero. Parrillada, txosna eta Perdido Entre Ilusiones musikari amurrioarraren kontzertua egongo dira bertan, zazpietatik aurrera.

Azken hilabeteetan hausnarketan murgilduta egon dira gazte asanbladako kideak. Hausnarketa horien ondorioak dira bihar plazaratuko dituztenak. Aurreratu dutenez, “hiru ildo nagusi” jorratuko dituzte aurrerantzean: Kalea, Gaztetxea eta Eskualdeko Gazte Asanbladak. “Hiru ildo horiek lantzeko kanpaina bat abiaraztea pentsatu genuen”, azaldu dute, “asmoa uda honetan gazteak aktibatu eta kaleak hartzea da, horregatik Kalea gurea da! izenarekin bataiatu dugu kanpaina. Uda kalean egoteko eta kaleak (ber)pizteko urtarorik hoberena denaren ustean baikaude”. Hainbat motatako ekintzak garatu nahi dituzte horretarako datozen hilabeteetan: udako zinema, akelarrea, kaleko eskola, Tologorriko aterpetxean egonaldia, txangoak eskualdetik barrena... “Hilabete guztietako egitaraua larunbat honetan argitaratuko dugun arren, asmoa izango da hilero zehatzago argitaratzea”.


Azoka eduki nahi dute

AHTak eragingo dituen kalteak salatu dituzte Tolosan, manifestazio batean; lanak geratzea posible dela esan dute

Larunbata, azoka eguna zuten atzo Tolosan (Gipuzkoa); inguruko baserritarrek produktuz leporaino betetako postuak jarri zituzten asteroko legez Zerkausian. Jendea bazen. Ordea, beste ekitaldi batek batu zituen dozenaka pertsona eguerdian Tolosan: AHTaren aurka egin zuten, manifestazio baten bidez. Azoka izaten segitu nahi dutela aldarrikatu zuten, nekazariek lurra lantzeko aukera izan behar dutela, eta horretarako AHTa geratu egin behar dela. Uste baitute baietz, posible dela lanak bertan behera uztea. «Kalteak handiak badira ere, oraindik proiektuaren %15-20 besterik ez dago eraikita. Hasi besterik ez dira egin», esan zuten.

Eguraldi narrasa bazen ere, dozenaka lagunek erantzun zioten manifestaziorako deialdiari. Azoka egiten duten ingurutik abiatu zen martxa, Triangulo plazatik, eta, herriko kale nagusiak eta alde zaharra igarota, Plaza Berrian amaitu zen. Ertzaintzak zorrotz zaindu zuen protesta; hiru furgoneta joan ziren jendetzaren aurrean eta atzean. Zarata ateraz egin zuten ordu erdiko bidea; etengabeak izan ziren txilibitu hotsak, eta AHTaren eta gisa horretako azpiegituren aurkako oihuak ere egin zituzten. «Murrizketak AHTari!» eta horrelako aldarriak egin zituzten ibilbidean.

Alde ekonomikoari erreparatu diote AHTa auzitan jartzeko: «Krisi ekonomikoan bete-betean gaude, inon ez dago dirurik, eta AHTarekin dirua xahutzen ari dira». Areago, salatu dute uste baino diru gehiago ari direla gastatzen azpiegitura horretan. Lanpostuak sortzen ari direla diote erakundeek, eta hori beharrezkoa dela krisi garaian. «Baina nolako postuak dira? Prekarietatea bultzatzen ari dira», ohartarazi dute. «Onartezina da». Bost langile hil dira jada AHTko lanetan; horietako bat, Tolosan bertan, iaz, kamioia maldan behera jausita.

Etengabe ari baitira lanean. Gau eta egun, bizilagunek salatu dutenez. Horren lekukotza eman zuen atzo Tolosako auzo bateko herritar batek: «Hedatzen ari da inguruko herrietan bizitakoa. Lur mugimenduak, eztanda burrunbatsuak eta bestelakoak jasaten ari gara». Udalak berak salatua du gau eta egun ari direla leherketak egiten. Eusko Jaurlaritza da Gipuzkoako obren arduraduna, eta, horrenbestez, hura da Tolosaldeko lanen burua ere; Tolosaz hegoalderako zatian hasiak dira obrak, baina handik iparralderakoan oraindik proiektuak aurkezten ari dira erakundeak.

Azken asteetan, AHTarekin lotuta beste kezka bat ere zabaldu da inguruko herrietan: goi tentsioko linea bat pasatu nahi dute Tolosaldetik, tren lasterrerako energia garraiatzeko. Castejondik (Nafarroa) eraman nahi diote argindarra trenari, eta Gipuzkoatik egin nahi diote lotura, Tolosaldeko hainbat herritan barrena. Inguruko alkateak kexu agertu dira, informaziorik apenas jaso dutelako. Linea horretaz ere ohartarazi zuten atzoko protestan.

Elkar hartzeko deia

Egoera hori izanda, elkar hartzera dei egin diete herritarrei: «Joan gaitezen denok, eta kexa gaitezen. Zenbat eta gehiago izan, orduan eta indar gehiago izango dugu aurre egiteko». Adibidea badaukate, goi tentsioko linearekin; Castejon eta Gasteiz artean jartzea zen enpresaren asmoa, baina, inguruan sortutako protesten ondorioz, bertan behera utzi zuen. Tolosalderako plana atera dute orain.

Goi tentsioko proiektu harekin bezala egin nahi dute Gipuzkoan egin asmo dituzten azpiegitura lanekin, bertan behera utzi. AHTa ez ezik, aipatu dituzte Zubietako errauste planta, Pasaiako kanpoko portua, Donostia aldeko metroa nahiz Hondarribiko aireportua handitzeko egitasmoa. «Garapen eredua sakon aldatzea» ezinbesteko jo dute, eta, horretarako, bat egin dute hainbat elkartek.

Gipuzkoako azpiegituren kontrako plataforma eratu dute, eta hainbat ekintza ari dira egiten azken asteetan. Otsailaren 4rako jarri dute mugarria: manifestazioa egingo dute, Donostian, 17:30ean. Azpiegitura lan handiak geratzeko eskatuko diete erakundeei.


Azaroaren 8an Ziburun egingo den manifestaziorako autobusa antolatuko dute bailarako ikastolek

Ikasturtea hastearekin batera izan genuen Kaskarotenea ikastolak Ziburuko Herriko Etxearekin zituen arazoen berri. Ordutik, gainera, okerrera egin du egoerak, neurri zorrotzak hartu baititu ikastola kanporatzeko. Bada, azaroaren 8an Ziburun egingo den Euskal Herri mailako manifestaziora joateko autobusa antolatuko du Arizmendi Ikastolak Aranzadi eta Txantxiku ikastolekin batera.

Azaroaren 8an Ziburun egingo den Euskal Herri mailako manifestaziora joateko autobusa antolatuko du Arizmendi Ikastolak Aranzadi eta Txantxiku ikastolekin batera. Egun horretan 13:00etan aterako da autobusa Zibururantz eta 19:00etan itzuli. Prezioa 10 eurokoa izango da. Manifestazioan parte hartu nahi baduzu, izen-ematea azaroaren 5a baino lehen egin behar da ikastolako webgunean. Nahi izanez gero, idazkaritzara ere bertaratu daiteke edo 943 772025 telefonora deitu.

Bestalde, kros solidario bat antolatuko da azaroaren 28an bailalrako bost herritan: Aretxabaletan, Arrasaten, Bergaran, Eskoriatzan eta Oñatin. Asmoa da egun horretako arratsaldean 14:30etik aurrera klaseak etetea eta ikasleekin krosean parte-hartzea. Ondoren, 17.30ean, herrira zabalduko da herritarrek eta gurasoek ere parte har dezaten. Euro bateko izen-emate sinbolikoa proposatuko da. Antolakuntzan parte hartzeko batzordeak sortu dira herrietan.

Arizmendi Ikastolan irailetik dabiltza egoera horren aurrean elkartasuna adierazteko eta laguntza bideratzeko ekimenak egiten bai foro baten bitartez bai ikasle, guraso zein irakasle batzuei esker sortutako ekimenei esker (Goikobalu erromeriako gozokiak, Maritxuko loreak, San Migeletako azokako produktuak…).


Beteranoen Euskadiko Bolo Palma Txapelketa

Beteranoen Euskadiko Bolo Palma Txapelketako finalerdietako argazkiak. Argazkiak: Josetxo Arantzabal.


Lodosako Ibaialde ikastolari laguntzeko ekitaldi sorta antolatu dute Seguran

Lodosako Ibaialde ikastola egoera ekonomiko “larrian” dago, eta bertakoei laguntza bideratu asmoz, ekitaldi sorta antolatu dute Seguran, biharko (otsailak 10). 16:30ean hasita, txokolate jana egingo dute, eta ondoren herri kirolak. 18:00etarako dantzari gaztetxoen eta gurasoen arteko erromeria antolatu dute. Tartean patata tortilla pintxoak ere jan ahal izango dituzte. Herriko koruak eta beste hainbat herritarrek abestuko dute 19:30etik aurrera, eta musikarik eta dantzarik ere ez da faltako. Dirua ateratzeko berriz, gaztaren pisua asmatzeko lehiaketa egingo dute. Parte hartzaile bakoitzak euro bat ordaindu beharko du. Pisua asmatzen duenak, edota gehien gerturatzen denak gazta etxera eramango du. Bestalde, patata tortilla pintxoak eta edaria ere salduko dituzte bi euroan. Bildutako dirua Lodosako ikastolara bidaliko dute


"Larria baldin bada, eta hala da, neurriak exijitu behar ditugu"

Klima larrialdiari erantzuteko azken egunetako mobilizazioak "bultzada bat" izan diren arren, egoera iraultzeko beharrezko oinarriak jartzeko "zailtasunak" daudela nabarmendu du Unai Pascualek.

Nazio Batuen Erakundearen goi bilerak eta klimaren inguruko mobilizazioek zer arrasto utzi dute? Larrialdi klimatikoa serio hartu dute herrialdeek? Unai Pascual Ikerbasque eta Basque Centre for Climate Change zentroko ikerlaria (Gasteiz, 1973) Alea FM irratsaioan izan da, eta mahai gainean jarri dutu klima aldaketari aurre egiteko erronka nagusiak.

Azken egunetako bilkura eta mobilizazioek nolako arrastoa utzi dute?

Gazi-gozoa. Beste bultzada politiko bat eman zaio goi gailur hauekin, intentzio onak daude atzetik, baina oraindik ikusten dugu mundu mailan badaudela hainbat eragozpen klima aldaketaren arazoari benetan aurre egiteko ausardiarekin eta modu bizkor batean. Badaude adierazpen instituzionalak larrialdi klimatikoaren inguruan, baina oraindik hitzetatik ekintzetara pasatzeko zenbait koska pasa behar ditugu. Badirudi bidea egiten ari garela, baina ez dugu bukatzen bide horren beharrezko hasierako oinarriak jartzen. Impasse batean gaude. Oso gai korapilotsua da, konplexua, geoestrategia tartean...

Oztopo handia dira AEB, Txina, Brasil...

Badago gako geostrategiko bat, klima aldaketaren gainetik: herrialdeen arteko konpetentzia komertziala. Herrialde guztiek aintzat hartzen dute amildegiaren aurrean gaudela, pauso gutxi batzuk behar direla erortzeko, eta benetan modu azkar batean eragina izango duten neurriak martxan jarri behar direla. Diplomatikoki hainbat puntu ari dira jorratzen mundu mailan, eta enpresak eta hiriak ere gero eta paper handiago bat hartzen ari dira; uste dut paper hau azeleratu egingo dela, ekintza publiko eta pribatuaren arteko elkarlanetik, baina galdera da ekintza hauek ez ote diren beranduegi etorriko edo izan behar duten oinarri sendoa izango duten.

"Justizia klimatikoa kontuan izan, eta presioa egin behar zaie erantzukizun gehien dutenei"

Orain gutxi arte "aldaketa klimatikoa" kontzeptua bera debatea zen, eta orain larrialdi klimatikoaz ari gara. Herritarrek kontzientzia hartu dute, ezta?

Bai, zientzialariok hamarkada luzeetan egon izan gara klima aldaketaz hitz egiten, ebidentziak mahai gainean jartzen, eta lobby oso garrantzitsuak egon dira klima aldaketaren inguruko diskurtsoa lokazten; hor denbora gehiegi galdu dugu. Klima aldaketa hemen dagoela, martxan dagoela eta atzeraezina den ebidentzia zientifikoa oso handia da egun, kontsentsu handia dago mundu mailako zientzialarion artean, eta horren isla da Pariseko 2015eko akordioa, hurrengo urtean martxan jarriko dena. Interes ekonomiko batzuk daude oraindik, halere, halako bultzada eraginkor bat emateko oztopo direnak. Larrialdi klimatikoaren adierazpenetik harago egin behar dugu salto, eta ikusten ari gara nola kalean ere jendea kontzientzia hartzen ari den, koordinatzen ari den eta mobilizatzen ari den; uste dut hor dagoela gakoa, goitik behera eragin behar da alde diplomatikoan, baina baita behetik gorako ere, beharrezkoak dira ekintza eta protestak agintariak mugiarazteko.

Larrialdi klimatiko honek utzitako daturik nabarmenduko zenuke?

Argi eduki behar dugu Pariseko akordioan aipatutakoa, gutxienez bi gradu ez gainditzeko ahalegina beharrezkoa dela, mundu mailako batez besteko beroketa efektua bi gradukoa baldin bada izugarrizko eragin negatiboak izango ditugulako. Eta bi gradutik behera ere ez du esan nahi eragin negatiboak izango ez ditugunik, egongo dira. Gradu bat dagoeneko berotu da planeta, eta gradu eta erdiko langa hori oso urte gutxian pasako dugula ematen du. Eta hori ez da arazoa, sintoma baten adierazpen bat baizik; benetan gertatuko diren eta gertatzen ari diren efektuak muturrekoak dira: berotzarrak, euri oso gutxi egitea, edo neguan euri gehiegi egitea baina elurrik ez... Hainbat aldaketa handi gertatzen ari dira guri eragiten digutenak, hainbat sektoreri, baina batez ere hirugarren munduan bizi den populazioaren gehiengo bati eragiten diote modu bortitzagoan.

Adibide deigarriak ere badira, Yakartakoa kasu. Indonesiako hiriburu izateari utziko dio gutxinaka hondoratzen ari delako.

Bai, herrialdeek badakite hau badatorrela eta pixkat paradoxikoa da zenbat kostatzen zaigun guztion artean ados jartzea, jakinda bakoitzak sufritu egingo duela. Bakoitzak bi etxeko lan mota egin behar ditu. Batetik, klima krisiari eta areagotuko den honi egokitzeko politika oso sendoak jarri behar dituzte martxan, eta Yakartakoak adierazten du zer nolako esfortzuak egin behar diren eta egiten ari diren. Eta, bestetik, egin beharreko lan nagusia da CO2 isurketak modu azkar eta eraginkorrean murriztea; hori egin ezean, mende bukaerarako eraginak oso negatiboak izango dira.

"Denok ez gara erantzule maila berean" aipatu duzu sare sozialetan.

Hori da agian niri gehien kezkatzen nauen erpinetako bat. Klima larrialdiaren diskurtsoarekin ematen du erantzukizuna guztiona dela modu berdinean, eta egia da denok egin ahal dugula zerbait, bakoitzak bere esparruan, baina klima aldaketa sortzen duen CO2 isurketen banaketa ez da berdina; badira askoz ere erantzukizun gehiago duten herrialdeak, eta horiek izan behar dute etxeko lan horiek ondo baino hobeto egin behar dituztenak. Justizia klimatikoa deitzen den kontzeptua kontuan izan behar dugu, eta presioa egin behar zaie erantzukizun gehien duten sektoreei.

Inguruko erankundeei dagokienez, zer politika dira zure ustez premiazkoenak?

Ikusten ari gara larrialdi klimatikoaren adierazpena abian dela, politikoki txertatuta dagoela. Orain, larrialdi sozial hori izanik, askoz ere baliabide gehiago jarri behar dituzte, eta administrazioan dauden sail guztiak lerrokatu behar dira; benetako larrialdia baldin bada, eta hala da, neurriak exijitu behar ditugu, eta gizartearen aurrean erantzun beharko dute. Herritarrek hori fiskalizatu eta kontuak eskatu behar dituztela uste dut, ezin delako hitz hutsetan bakarrik geratu. Mugikortasunarena kontuan izan beharreko arlo nagusietako bat, oraindik daukagun eredua ez baita batere osasuntsua; erregai fosilen menpe dago eredu hori. Seguraski hurrengo bi hamarkadatan elektrifikazio eredua ikusiko dugu, baina ezin ditugu gure itxaropen guztiak jarri bakarrik kotxe elektrikoetan, elektrizitate hori sortu, banatu eta hainbat eta hainbat milioi kotxe berri sortu behar direlako. Klima aldaketa hori baino askoz ere gehiago da, eta gure eguneroko kontsumoa ere kontuan hartu beharko genuke, ez bakarrik ekoizpena.

Klima aldaketari aurre egiteko, hortaz, iraultza arlo guztietara eramateari buruz ari gara, beraz?

Bai, arazo sistemikoa da berez. Klima aldaketa krisi askoz ere sakonago baten erpin bat baino ez da; krisi ekologiko zabalago bat, bioaniztasunaren galera globala, desertifikazioa... Mundu mailan garapenaren eredu nahiko ezegonkorrak dauzkagu, oso ekitatiboa ez da, eta ondasunen banaketa ere ez da justua. Erpin horiek guztiak lotuta daude, eta uste dut irakurketa bateratua egin behar dela.


'@ Bildua'n kabina bereziak aztertu dituzte

Youtube Editor eta Telefono Kabina bereziei buruz aritu dira

Josu&' || 'nbsp;Barandallak eman ditu argibide guztiak. Mikel Madinak bere aldetik Youtube editorra zertan datzan azaldu du.


Puigdemont: "Ekainean edo uztailean egingo dugu galdeketa, egingarri bada"

Espainiarekin akordiorik ez badago datorren urteko Diadarako "hauteskunde konstituziogileetara" deitzea espero duela esan du presidenteak. ANCk eta Omnium Culturalek deituta, milaka lagun elkartu dira bost puntutako ekitaldietan.

Carles Puigdemont Kataluniako presidenteak Espainiarekin adostutako erreferendum bat egin nahi du Katalunian, eta, horretan saiatzeko, proposamen bat emango dio Espainiako Gobernuari hil honetan bertan. Hala jakinarazi zien atzo, Diada egunean, komunikabideei. Gaur, berriz, bere asmoak zehaztu ditu Catalunya Radiori eskainitako elkarrizketan: "Ekainean edo uztailean egingo dugu galdeketa, egingarri bada". Baina Espainiarekin akordiorik lortu ezean datorren urteko Diadarako "hauteskunde konstituziogileak" iragartzea espero duela jakinarazi du. Datorren irailaren 11n bere karguan jardunean egotea espero du Puigdemontek: "Katalunia postautonomia eta preindependentzia tartean egongo da".

Sozialisten balizko eskaintzaz galdetuta, prozesua atzeratzeko "trikimailua" dela salatu du Generalitateko buruak. "Konstituzioaren erreforma aitzakia hartuta, guztia beste hiru edo lau urtez atzeratzea da haien helburua. Baina alferrik ari dira, Kataluniak baduelako data bat, eta bete egingo dugu".

Diada jendetsua

Milaka lagun atera dira kalera Diada egunez. Aldarrikapena eta festa bat eginda, bost manifestazioko mobilizazio bakarra egin dute. 17:14 direnean abiatu dituzte manifestazioak Bartzelonan, Bergan, Salten, Tarragonan eta Lleidan. Bost gune nagusi horietan Errepublika Katalanaren bost zutabeak irudikatu nahi dituzte: Bergak kultura, Saltek justizia soziala, Lleidak lurralde oreka, Tarragonak aurrerabidea eta Bartzelonak askatasuna.

Ada Colau Bartzelonako alkateak eta Artur Mas Generalitateko presidente oihak ekitaldietan parte hartu dute —Mas presidente gisa ez zen inoiz joan, orain azaldu duenez ez zelako komenigarria—. Carles Puigdemont Kataluniako presidentea Salteko manifestazioan izan da.

Diadako ekitaldietan izan dira alderdi abertzaleetako kideak, eta baita Gure Esku Dago-ko kideak ere. Hain justu, azken horrek oharra kaleratu du, katalanei elkartasuna azalduz eta bidelagun izateko prestasuna eskainiz: "Une ezin hobea da Kataluniaren eta Euskal Herriaren arteko elkartasuna estutzeko eta elkarren arteko konplizitateak gehitzeko".

Katalunian aurrera doa bidea. Eta Diadaren leloa bide horretatik doa. Endavant Republica Catalana. Un onze guanyador. Aurrera Errepublika katalana. 11 irabazlea. Aurtengo Diada "denona" izan dela, "plurala eta bateratzailea", uste du Jordi Sanchez ANCko kideak. ANCko presidentearen hitzetan, alde bakarreko erreferenduma ez da izango "elementu zentrala", baina "prozesuarekiko konpromisoa" exijituko da.

Jordi Cuixart Omnium Culturaleko kideak, berriz, "demokrata katalan" guztiak deitu ditu manifestaziora.


Euskal zinemaren etorkizuna, asteazkeneko 'Faktoria'n

Iker Markinezek, berriz, potxak aldarrikatuko ditu, gero eta gutxiago jaten baitira. Arbizuko literatur gastronomiko lehiaketaz eta patinete elektrikoez ere hitz egingo dugu.

Goizeko 10:00etan Manu Etxezortuk hartuko du lekukoa eta Iker Markinez sukaldaria izango da lehendabiziko gonbidatua. Ikasturteko lehenengo kolaborazioa egingo du Azokatik mundura deitutako tartean eta potxak aldarrikatuko ditu. Izan ere, gero eta jende gutxiagok jaten baititu.

Arbizun literatur gastronomiko lehiaketa antolatu dute, eta Arbizuko kultur zinegotzia den Monika Etxeberriak azalduko digu lehiaketa zer den. Ondoren, Gorka Hoyos etorriko da eta patinete elektrikoekin zer egin behar den esango du.

Asteazkenero legez, ‘Ekosfera’ saioko Jokin Aldazabal izango dugu estudioan, eta 11:00etan, berriz, Joxe Mari Apaolaza kirolak utzitakoa errepasatzeko.

Arts&Science etorriko da Eneko Axpe “Maysha” zientzialariaren eskutik. Donostiako Zinemaldirako egun gutxi geratzen dira eta euskal zinemaren etorkizunaz hitz egingo dugu Joxean Fernandez Euskadiko Filmategiko zuzendariarekin. Gaitik aldendu gabe, Itziar Ituño aktoreak eta Aitor Arregi ekoizleak ere euren ikuspuntua azalduko digute.

‘Bizitzako pasadizoak’ tarteak Amancay Gaztañaga eta Erika Olaizolarekin hitz egiteko abagunea izango dugu.

Eta nola ez! Lehiaketa eta ‘bermuta’ tartea ez dira faltako saioa amaitzeko.

‘Faktoria’, goizeko 07:00etatik 13:00 arte Euskadi Irratian eta eitb.eus atarian.


Sortu formazio berriaz arituko da Maribi Ugarteburu 'Azpimarra +'n

Horrez gain, Adrian Zelaiak eta Joseba Barandiaranek albiste ekonomikoen berri emango dute.

Sortu formazio berriaren inguruan hitz egingo du Maribi Ugarteburu ezker abertzaleko bozeramaileak ETB-1eko 'Azpimarra+' saioan, Maddalen Iriarterekin. Ondoren, Xabier Aierdi, Elena Laka eta Ander Iturrioz solasaldi mahaiaren inguruan bilduko dira egun eguneko albisteak aztertzeko. Ekonomiaren egoeraren gaineko analisia, ordea, Adrian Zelaia eta Joseba Barandiaranen esku egongo da.

'Azpimarra+, 23:20ean, ETB-1en.


"Prozesu benetan gozagarria izan da musika mundura itzultzea"

Maider Zabalegi kantariak kontzertu akustikoa emango du ostiralean Orioko Kultur Etxean. Bakarkako ibilbideko bigarren diskoa aurkeztuko du: Bidean.

MAIDER ZABALEGI - Musikaria

Alaitz eta Maider bikoteak 2004an eman zuen azken kontzertua, eta 2017an ekin zenion bakarkako ibilbideari. Non ibili da Maider Zabalegi urte hauetan guztietan?

Alaitz eta biok gazterik murgildu ginen musika munduan, 14 urte ingururekin, eta taldea utzi genuenean, oso nekatuta bukatu nuen. Musika mundutik erabat aldentzea erabaki nuen, berriro itzultzeko asmorik gabe. Alaitz eta Maiderrekin bizitakoaren ostean, hamahiru urte hauek nire burua berriz kokatzeko balio izan didate.

Zerk piztu zizun sormenaren txinparta, 2017an bakarkako bideari ekiteko?

Aitonaren heriotzak klik antzeko zerbait egin zidan barruan, eta bulkada horrekin gitarrari heldu eta kantuak konposatzeari ekin nion. Oharkabean, lehen aipatutako hamahiru urte horietan pilatutako guztia musikaren bidez ateratzen hasi nintzen berriro. Gozamena izan da musika mundura itzultzea, prozesu benetan gozagarria.

Alaitz eta Maiderren kantuak jende askorengara iritsi ziren. Zer eragin izan zuen horrek zure gazte garaian?

Alaitzek eta biok oso ondo gogoratzen dugu momentu jakin bat: Oiartzunen autobusean sartu ginen batean, Txanpon baten truke entzun genuen bozgorailuetatik, espero gabe. Harri eta zur begiratu genion elkarri; ez zait sekula ahaztuko. Egia esan, oso polita izan zen garai hura, era oso naturalean bizi izan genuen guztia.

Oroitzapen ederrak dituzu, beraz?

Etapa hura ederra izan arren, oraingo fasea beste era batera ari naiz bizitzen, presio gutxiagorekin. Irakaslea naiz ofizioz, eta musika afizio gisa hartzen dut. Lehen, poliki-poliki jende multzo polita osatu genuen, eta hori ekonomikoki aurrera atera behar zen; azkenean, presio pixka bat ere sentitzen genuen. Afizioa ofizio bilakatzea ederra da, baina aldi berean, gauzak konplikatu egiten dira.

2017an Zuei argitaratu zenuen, eta iaz Bidean, pop edo folk estilokoak izan daitezkeen bi lan. Nola definituko zenituzke?

Egia esan, biek ildo berari eusten diotela iruditzen zait; are gehigo, Alaitz eta Maiderren garaian konposatzen nituen kantuei Alaitzek emandako bizitasuna kenduz gero, oraingoen lurrin bera dutela esango nuke. Niri beti atera izan zaidan musika da azken bi diskoek biltzen dutena. Denbora pasatu arren, ahotsa ez zaizu gehiegi aldatu Ahotsaren esentzia mantentzen dut, baina gaztetan oso tonu altuetan abestera ohitu nintzen, eta orain, grabeago kantatzen dut. Beharbada, horretan aldatu da gehien nire musika: gero eta behar handiagoa sentitzen dut tonu baxuagoetan abesteko. Nire ahotsa berriz kokatu nahian ari naiz, esperimentatzen, kantaera egokitzen. 14 urterekin abesten hasi nintzenean, gauza hauek planteatu ere ez nituen egiten [barrez].

Kontzertuetan egiten al duzu topo lehengo publikoarekin?

Bai, tokatu izan zait musika jotzen hasi eta entzuleen artean urte askoan ikusi ez ditudan aurpegiak ezagutzea. Oso berezia da hori. Baina bestalde, orain publiko berria irabaztea tokatzen zait, banaka-banaka, zerotik abiatuz.

Zeintzuk dira zure erreferentziak?

Hiru aipatzearren: nazioartean, Alison Krauss eta Nanci Griffith, eta etxean, Eñaut Elorrieta.

Zeri kantatzen dio Maider Zabalegik?

Eguneroko bizitzan sortzen diren poz, ilusio, kezka eta abarrak musika bilakatu ahal izateko zortea dut, eta gauza horiei kantatzen diet: eguneroko istorio txikiei. Azken bi diskoetako hitzei erreparatuz gero, gauza sakonagoei ere bai; heriotzari edo minbiziari, adibidez. Bizitza bera dolua da jaiotzen garen momentutik; denok dakigu hil egingo garela egunen batean. Sarritan kosta egiten zaigu gai horiei buruz lasai hitz egitea, eta halako gaiei musika jartzen diezunean, oso ederra izaten da. Musikak terapia egiteko ere balio izaten dit.

Nondik abiatzen duzu abestien sorkuntza prozesua, hitzetatik edo musikatik?

Gehienetan, musikatik. Hitzak osatzea gehiago kostatzen zait. Orain hirugarren diskoa konposatzen hasten ari naiz, eta helburuetako bat hitzetan gehiago sakontzea da.

Zer eskainiko duzue ostiralean Orion emango duzuen kontzertuan?

Negura begira, formatu akustikoan aritzea adostu nuen taldekideekin. Kontzertu akustikoak goxoagoak izan ohi dira, jendeari beste modu batera kantatzen diozulako; gertuago, zuzenago. Urbil Artolarekin (dobroa eta ahotsak) eta Gorka Urrarekin (gitarra akustikoa) batera igoko naiz oholtzara. Kontzertu intimoa eta goxoa ematen saiatuko gara.


Transexualitatea hizpide, Uharten

Andre Mari taldeak antolaturik, transexualitatearen ertzak azalduko dituzte Chrysallis haur transexualen guraso elkarteko kideek.

Uharte zentroan izanen da bihar, asteartearekin, 20:00etan. Erika Salvatierra sexologoa, zortzi urteko alaba baten ama Nora Elduayen eta hamabost urteko alaba baten aita Luis Grande egonen dira.

sexóloga Erika Salvatierra, Nora Elduayen (madre de una niña de 8 años) y Luis Grande, (padre de una niña de 15 años) - See more at: http://pamplonaactual.com/charla-sobre-transexualidad-infantil-en-el-centro-huarte/#sthash.HeJgbcev.dpuf


Ekarpena eta kupoa, atakan

EAEko kupoaren eta Nafarroako ekarpenaren atzerapen eta desadostasunak konpontzeko daudela, Madrilek beste erkidegoen finantzaketa sistema berritu behar du. Horko tentsioek euskal erakundeen negoziazioa zaildu dezakete.


Hong Kongeko unibertsitatean itxitako ikasleen aurka jo du Poliziak

Gutxienez 40 pertsona atxilotu ditu, eta 24 zauritu; haietako hiru oso larri eraman dituzte erietxera. Ihes egiten ahalegindu diren manifestariei negar gasa jaurti diete.

Egunak zeramatzaten Unibertsitateko Politeknikoko ikasleek eraikinean itxita, protestan. Goizaldean, ordea, segurtasun indarrek ultimatuma eman diete, eta «armak eta gasaren aurkako maskarak» utzita eraikinetik ateratzeko agindu diete. Manifestariak irteten hasi direnean, ordea, negar gasa eta gomazko pilotak jaurti dizkiete, eta haietako asko atzeman egin dituzte.

Iturri ofizialek jakinarazi dute segurtasun indarrek goizaldeko seietan jakinarazi dietela manifestariei eraikinetik irteteko pasabide bat ahalbidetu dutela. Ted Hui diputatuak azaldu duenez, berriz, egunsentia baino lehen eraikinetik irteten ahalegindu diren manifestariei negar gasa eta gomazko balak jaurti dizkiete. Horrez gain, Poliziak itxi egin ditu unibertsitateko sarrera-irteera guztiak , eraikinean dauden mila inguru manifestariak inguratuz. Poliziak argudiatu du «aurpegia estalita zuten dozenaka istilu sortzaileri aurre egiteko» jaurti dutela gasa.

Manifestariek egunak zeramatzaten unibertsitatean itxita, baina, igande gauean, Poliziak gaueko 22:00ak arteko epea eman zien handik irteteko. Handik gutxira, Jin-Guang Teng irakasleak jakinarazi zuen «akordioa» adostu zutela segurtasun indarrekin, eta ikasleak «era baketsuan» irteten baziren berak lagunduko ziela aukeratutako polizia etxera, «bidezko tratua» jasotzen zutela bermatzeko.

Zenbait iturriren arabera, ordea, barruan geratu direnetako batzuek Molotov koktelak jaurti dizkiete poliziei. Segurtasun indarrek ohartarazi dute «benetako munizioa» erabiliko dutela protestak eten ezean. Bien bitartean, Gurutze Gorria eraikinaren barruan da, zaurituak artatzen. Lehen datuen arabera, 24 lagun artatu behar izan dituzte erietxean, eta haietako lau oso larri daude. Horrez gain, Poliziak 40 pertsona atxilotu ditu.

Eraikinean itxita dauden ikasleen bozeramaileetako batek ohartarazi du edateko ura badutela, baina orduak aurrera joan ahala jatekorik gabe geratzen ari direla.

Txinaren oharra

Ekainean hasi zituzten protestak, Txinak onartu berri zuen estradizio legearen aurka. Eztabaida baretze aldera, Pekinek atzera egin zuen, eta bertan behera utzi zuen araua, baina horrek ez zuen egoera lasaitu. Manifestariek, berriz, Txinaren esku hartzea salatzen dute, eta gobernu autonomoa aukeratzeko sufragio unibertsala ezartzea eskatzen. Izan ere, askok uste dute Pekinen asmoa dela Erresuma Batuaren kolonia izandakoak egun duen askatasuna mugatuz joatea.

Pekinek ez du, oraingoz, inolako asmorik manifestarien eskaerei men egiteko. Geng Shuang Atzerri ministroak ohartarazi du inork ez lukeela gutxietsi behar Txinak bere subiranotasuna bermatzeko eta Hong Kongeko egonkortasunari eusteko duen «borondatea». Hong Kongeko Gobernuak, bestalde, ohartarazi du «indarkeriak» bere horretan jarraitzen badu bertan behera utzi beharko dituztela asteburuan egitekoak dituzten hauteskundeak.

Bestalde, Hong Kongeko justiziak konstituzioaren aurkakotzat jo du gas maskarak eramatea debekatzen duen legea, baina, aldi berean, manifestariei euren burua identifikatzeko eskatzeko «eskubidea» onartu die segurtasun indarrei. Urriaren 5etik zen indarrean maskarak eramateko debekua.


Barcina eta Catalanek hautagaitza erregistratu dute

Martxoaren 17ko Kongresuan bi presidentegairen artean hautatuko beharko dute 4.400 afiliatu inguruk

Lehia zuzenerantz doaz Yolanda Barcina eta Alberto Catalan. Atzo 19:00etan amaitu zen UPNko presidentetzarako hautagaitza aurkezteko epea. Azken ordura arte ibili ziren UPNko bi agintari nagusiak ados jartzeko ahaleginean. Arratsalde hasieran jakinarazi zuen Barcinak hautagaitza aurkezteko asmoa. Epea amaituta, Catalanek jendaurrean aitortu zuen hark ere hautagaitza aurkeztu duela. Hartara, martxoaren 17ko kongresuan, 4.400 afiliatu inguruk bien artean hautatu beharko dute.

Barcinaren taldean, Oscar Arizkuren Noaingo alkateak herenegun aurkeztu zuen idazkari nagusi izateko hautagaitza. Gainera, zuzendaritzako kide izateko hautagaitza aurkeztu dute bere taldeko pertsonarik gertukoenek: Sergio Sayas parlamentariak, Jose Iribas Hezkuntza kontseilariak eta Jose Luis Sanchez Muniain gobernuko eledunak. Catalanen taldean, Amelia Salanuevak idazkari nagusi izateko hautagaitza aurkeztu du.

Urtarrilaren 25ean alderdiko boterea elkarbanatzeko akordioa bete ez zela argudiatuta, otsailaren 6an iragarri zuen Catalanek hautagaitza aurkezteko asmoa. Bere balizko garaipen batek Barcinaren lidergoa zalantzan jar dezakeenez, azken egunetan berriro ere negoziazioak abiatu dituzte, baina elkarrizketa horiek adostasunaren aukera urrundu dute, gerturatu ordez. Atzo goizean egin zuten azken ahalegina.

Izan ere, asteon Yolanda Barcinak proposatu dio Alberto Catalani presidenteorde izatea, baina funtziorik gabe eta Amelia Salanueva zuzendaritzatik kanpo izatea. Hots, Barcinaren egungo proposamena urtarrilaren 25eko akordioa baino nabarmen txarragoa da Catalanentzat. Honek, bere aldetik, uneoro eutsi dio otsailaren 6an egindako hordagoari. Horrek ez du esan nahi akordiorako marjina agortu dela, datozen bi astetan hautagaitza atzera bota dezakeelako Catalanek. Dena den, posizioak gero eta urrunago daude. Militante bakoitzak boto bat du, eta uneotan 4.454 afiliatu ditu UPNk. Kuoten ordainketa eguneratuta dutenek hartuko dute azken erabakia. Emaitza inkognita bat da.


Peachy Joke taldeak 'No Heroes' diskoa aurkeztuko du gaur 'B aldea'n

Tolosarrek akustikoan aurkeztuko dute lan berria.

Beteta dator asteko 'B aldea' saioko agenda. Lehenik eta behin, aipatzekoa da gaur bertan Peachy Joke taldearen bisita jasoko dutela. No Heroes disko berria akustikoan aurkeztuko dute tolosarrek.

Bihar, berriz, Zain taldeko Unai abeslariak ezezagun bati mezua bidaliko dio, abesti batekin lagunduta. Gainera, kolaboratzaile berria izango dute: Ekain Perez.

Hori gutxi ez eta, asteazkenean Gaztea Cover ekimenak Urtz taldearen moldaketa izango du ardatz. Oraindik, ordea, ez dugu argituko zein euskal talderen bertsioa egingo duen.

Ez galdu 'B aldea', astelehenetik ostegunera, 21:00etatik aurrera.


Siriako oposizioari arma-blokeoa kenduko dio EBk

Abuztuaren 1era arte Estatu kide guztiek armarik ez entregatzeko konpromisoa hartu dute. Bachar al Asaden erregimenaren aurkako zigor guztiak urtebetez luzatzea erabaki dute.

Siriako oposizioari ezarritako arma-blokeoa bertan behera utziko du Europar Batasunak maiatzaren 31an, baina abuztuaren 1era arte Estatu kide guztiek armarik ez entregatzeko konpromisoa hartu dute, eta baita baldintza batzuk errespetatzea ere.

Bestalde, Jose Manuel Garcia-Margallo Espainiako Atzerri ministroak baieztatu duenez, Bachar al Asaden erregimenaren aurkako zigor guztiak urtebetez luzatzea erabaki dute.

Londresek, hain zuzen, Siriako oposizioari arma-blokeoa bertan behera uztearen aldeko apustua egin du azken hilabeteetan. Hasiera batean herrialde gehienak horren kontra agertu ziren, baina azken egunetan jarrera aldaketak izan dira, horien artean Espainiarena.

Garcia Margallok adierazi duenez, Espainiako Gobernuak iritzia aldatu du Siriako egoeraren larritasuna ikusita.

Austria izan da Erresuma Batuak eta Frantziak bultzatutako ekimenari kritika eta oposizio gogorrena egin dion herrialdea. Siriako erregimenaren zigorrak hilabete amaieran indarrik gabe geldituko ziren, eta akordiorik ezean, guztiak indarrik gabe geratuko lirateke.

Hainbat ordu negoziatzen egon eta gero, 27 herrialdeetako ministroek ez dute Siriako oposizioari arma-blokeoa kentzearen kontra oposizio bateratua lortu, eta ondorioz, datorren maiatzaren 31n desagertuko da debeku hori, Parisek eta Londresek nahi bezala.

Arma kimikoen laginak aztertzen

Frantzia Bachar al Asaden erregimenak errebeldeen aurka ustez erabili dituen arma kimikoen laginak aztertzen ari da. Le Monde egunkariak astelehenean argitaratu zuenez. Siriako erregimenak arma kimikoak erabili ditu.

Le Mondeko kazetariek Inteligentzia zerbitzuei entregatu dizkiete laginak. Probak egingo dira eta emaitzak datozen egunetan emango dituzte ezagutzera


Eguberritan ere Gaztetxokoa zabalik

Altsasuko Udaleko Gazteria Sailetik jakinarazi digutenez, Intxostiapunta Gaztetxokoak eguberritan ordutegi berezia izanen du. Larunbatean, 10:00etatik 14:00etara zabalik egonen da eta ping pong eta futbolin txapelketak jokatuko dira. Domekan, berriz, gaztetxokoa 17:00etatik 21:00etara egonen da zabalik. Urteko azken egunean 10:00etatik 14:00etara zabalduko ditu ateak gazte egoitzak eta urte berriari ongi etorria emateko baliatuko dute. Azkenik, ilbeltzaren batean, domekan, arratsaldeko ordutegian gazteek egoitza erabiltzeko aukera izanen dute.


Aurten ere Gabonetako erakusleiho lehiaketa egingo dute

Lau urteko hutsunearen ondoren, iaz Urretxuko eta Zumarragako erakusleiho lehiaketa berreskuratu zuten. Ekimena arrakastatsua izan zen eta aurten ere antolatzea erabaki dute.Lehiaketa atzo aurkeztu zuten Urretxuko udaletxean bi herrietako alkateek. Alkateek bi herrietan 240 denda baino gehiago daudela eta guztiek parte hartu ahal dutela esan zuen. «Iaz oso gustura gelditu ginen. Merkatariak inplikatu egin ziren eta oso giro ona egon zen».Helburua bi herrietako merkataritza bultzatzea eta kaleak girotzea dela gehitu zuten. «Gabonak horretarako garai ona dira». Merkatari guztiak parte hartzera gonbidatu zituzten.Parte hartu nahi dutenek hilaren 20tik 27ra eman behar dute izena, merkataritza bulego teknikoan: Urretxuko Domingo Mendiaraz plazan.Erakusleihoak abenduaren 11rako prest egon behar dira eta abenduaren 20ra arte ikusgai egon behar dira. Epaimahaiak irudimena, originaltasuna, mezuaren eraginkortasuna, kalitate estetikoa eta dendako eta Gabonetako artikuluak erakustea baloratuko du.Hiru sari egongo dira. Irabazleak 200 euroko bonoa, diploma eta Bertatik Bertara saskia jasoko ditu, bigarrenak 100 euroko bonoa, diploma eta saskia eta hirugarrenak diploma eta saskia. Sari banaketa ekitaldia abenduaren 21ean izango da, 13:30ean, Antioko interpretazio zentroan.


Izenemateak zabalik

Bi irteera antolatu ditu Galtzaur jubilatuen elkarteak datozen egunetarako.

Batetik, maiatzaren 23an ibilaldi neurtua egingo dute, eta ondoren, hamaiketakoa. Bertan parte hartzeko izena eman behar da maiatzaren 19a baino lehen, Galtzaur elkartean bertan.

Bestetik, ekainaren 6an Urdazubira egun-pasa egingo dute, eta izena emateko egunak izango dira maiatzaren 18, 19 eta 20a, goizeko 10:00etatik 12:00etara. Bisitan zehar, hainbat toki bisitatuko dituzte; besteak beste, Urdazubiko kobazuloak, monasterioa eta Urdazubi bertako errota.


Fikzio bat

“Egun on, haizetsu esnatu da Euskal Herria”, ostiralero legez, astelehenak edo astearteak ere berdintsuak dira zinez. Zortzietan jo du irrati iratzargailuak. Aste honetako egun guztietan itzali dut erlojua egun onak eman eta jarraian, baina gaur nire alboan itzartu denak titularrak entzun nahi izan ditu.

Talde bortxaketari erantzuna, amiantoaz hildako langileen zifra potoloa eta bezperako eztabaida telebisatua deskribatuz eman dio hasiera egunari euskarazko irrati kate publikoak. Ur txorrota izoztua izan da kolkotik behera.

Zabaldu gabeko gutun azalak ditut zukua egiteko laranjen ondoan. Igandean bozkatzera joan ahal izateko nire boto-txartela ekar zezaketen, edo oporretan egon den nagusiaren postala. Bandera gisako sobreak ez dakar mendi puntan ateratako argazkia, eta ez da nire botoa. Honekin sagar bat ere ez nuke batuko, hobe birziklatzen badut.

Bada beste gutun azal bat. Hau, kontrara, eskuz idatzita datorrena. Tinta urdin ilun batekin esku hartuta dagoela abisatzen du, "intervenido". Zaragozatik dator, "Centro Penitenciario". Aspaldi ikusi ez dudan lagunarena da, eta harro nago modu makur batean.

"Eskoziak 2021a baino lehen deitu nahi du bigarren erreferendumera." Irratia itzali du lagunak. "Lanera joan beharra dut", nik ere bai. Musua masailean eta, "maite zaitut". Badira hain denbora tarte laburrean errepikatu ezin diren esaldiak.


Santa Teresa Jesusenaren bitartekaritzaz

Rocioko Ama Birjinak eta Santa Teresa Jesusenak Espainia laguntzeko duten «zereginaz» galdetu dio Amaiur taldeak Espainiako Gobernuari, Kongresuan. Horrela, koalizio abertzaleak gaitzetsi egin ditu hainbat ministrok publikoki egindako adierazpenak.

Santa Teresa Jesusena eta Rocioko Ama Birjina Espainiako Kongresura iritsi dira. Idatzizko galderen bidez, hori bai. Izan ere, birjinak Espainiaren alde egiten ari diren «bitartekaritzaz» galdetu dio Amaiur taldeak Espainiako Gobernuari, hainbat ministrok azkenaldian egindako adierazpenek kezkatuta. Zenbait agerraldi publikotan erlijio katolikoaren irudi erlijiosoei gorazarre egin dietelako eskatu dizkio argibideak Amaiurrek gobernuari.

Amaiurreko diputatu Jon Iñarrituk bere galderetan gogora ekarri ditu joan den ostegunean Jorge Fernandez Diaz Barne Ministroak Madrilgo Fitur azokan esandakoak. Fernandez Diaz krisialdiaz ari zen komunikabideen aurrean, Santa Teresa Jesusena aipatu zuenean: «Ziur naiz Santa Teresa Jesusena bitartekari garrantzitsua izaten ari dela Espainiarentzat garai gogor hauetan». Barne ministroaren hitzak ez ezik, joan den urtean Enplegu ministro Fatima Bañezek esandakoak ere aipatu ditu Amaiurrek idatzian: «Rocioko Ama Birjinak opari handia egin digu krisialditik ateratzeko eta egunero hiritarren ongizatea lortzeko», esan zuen.

Horiek hala, bost galdera egin dizkio Amaiurrek Espainiako Gobernuari, hark idatziz erantzun diezazkion. Batetik, galdetu dio azal dezala Santa Teresa Jesusenak nola egin duen «bitartekaritza» Espainiaren alde, eta zein den Rocioko Ama Birjinaren egitekoa krisitik irteten laguntzeko. PPk 2012an Pilarreko Ama Birjinari Ohorezko Merituaren gurutzea eman zionetik Espainiako egoeran zein hobekuntza izan diren ere galdetu dio. «Gobernuak uste du estatuari laguntzeko jainkozko eta naturaz gaindiko bitartekari gehiago daudela?», galdetu dio, halaber, Amaiurrek. Azkenik, estatuaren izaera ez-konfesionala errespetatzen ote duen ala kontrako norabidean urratsak egiteko prest dagoen ere jakin nahi du koalizio abertzaleak, eta azalpenak eskatu ditu.

Amaiurrek oso gogor salatu du gobernuko ordezkariek gisa horretako adierazpenak «kutsu serioarekin» egitea ekitaldi publikoetan. Azpimarratu du halakoek gogora dakartzatela «nazional katolizismoa estatuaren identitate ikurra» ziren garaiak.

«Jaungoikoarekin topo»

Jakina da eliza katolikoaren eta eskuinaren arteko harremanak sendoak direla, eta Espainian agintzen duen PP alderdiak elizaren hierarkiarekin lotura zuzena duela ere ez da berria. Mariano Rajoyren gobernuko kideen agerraldi publikoetan, gainera, sarritan geratu da hori agerian.

Barne ministroaren fede kontuak, esaterako, aspaldikoak dira, eta erlijio katolikoa eta politika maiz lotu ditu azken urteetan. «Politika apostolutzarako gune ezin hobea da», adierazi zuen Fernandez Diazek 2009an, Alba aldizkariak argitaratutako elkarrizketa batean. Haren hitzetan, «jaungoikoarekin topo» egin zuen Las Vegas hirira egindako bidaia batean, eta, ordutik, «Opus Deiren espiritualitatetik oso gertu» sentitzen du bere burua.


Euskara eskolak

Kale indarkeria dagoeneko kale borroka bilakatu da. Horixe jakinarazi digu Pablo Casadok, hitzez hitz, gaztelaniaz. Bueno, ez osoki gaztelaniaz. Kale borroka hitz etzanaz idatzi behar nuen, hori euskaraz esan baitu. Euskaraz esateak kriminalizazio plus bat dauka, ingelesak («Nire jarraitzaileak dagoeneko follower dira») gaurkotasun plusa daukan modu berean.

Orain gutxi Euskal Herritik kanpoko erdaldun batzuekin bildu, eta harritu ziren zulo hitza berez zulo, besterik gabe, esan nahi duela esan nienean («baita praketakoa, sudurretakoa edo golfean jolastekoa ere?»). Hain erne sumatu nituen, zulatu aditza ere aipatu nien. Betidanik pentsatu izan dut, Ebrotik beherako erdaldunentzako euskara metodoa asmatu beharko banu, Telediarioetatik dagoeneko ezagutzen duten hiztegi zabaletik abiatuko nintzela (kale borroka edo herri batasuna esaterako hitz konposatuak nola osatzen diren azaltzeko). Casadok etekin handia atera ahal zien eskolei, aurrez aurreko eskoletara joateari herra ez balio.

Hau bezalako hizkuntz metodoarentzako window of opportunity edo aukeraren leihoa aprobetxatzeko denbora akaso urritzen doakigu. Erne, Etxepare! Ramon Llullekoak seguru hasita daudela katalan metodo gaurkotua prestatzen.


TTIP eta CETA geratzeko oihua

TTIP eta CETA itunen aurkako protesta egunak erantzun zabala izan du Hego Euskal Herrian. Euskal erakundeei euren jarrera argitzeko eskatu diete antolatzaileek

Europan TTIP eta CETA itun transnazionalei ezetz esateko eguna izan zen atzo, eta Hego Euskal Herriko hiriburuetan erantzun zabala izan du deialdiak. Eguraldi traketsari aurre egin, eta milaka pertsona kalera atera dira TTIP/CETA ez. Herriek erabaki zioten pankarten atzetik. Akordio horien aurka mobilizatu dira, «herritarren interesak defendatu daitezen bermatzeko, eta enpresa transnazionalen interesak lehenetsi ez daitezen», Julia Martin Euskal Herriko Eskubide Sozialen kartako kidearen esanetan. Donostia, Gasteiz, Iruñe eta Bilboko mobilizazioek eragile sozial, sindikal eta politiko ugariren babesa jaso dute. Besteak beste, ELA, LAB, CCOO, ESK eta Steilas sindikatuetako eta EH Bildu eta Elkarrekin Podemos koalizioetako ordezkariek bat egin dute mobilizazioekin.

Deialdiek erantzun zabala izan dute zenbait hiriburutan, eta, horien artean, Bilbo eta Iruñekoak izan dira jendetsuenak. Bilboko Kale Nagusia bete du TTIP eta CETA itunen aurkako aldarriak. «Ez, ez, ez, TTIPari ez!» oihu artean egin dute Moyua plazatik Arriaga antzokirainoko ibilbideak. Merkel eta Osaba Sam irudikatu dituzten bi erraldoi joan dira manifestazio buruan, bien artean Troiako zaldi bat zeramaten bitartean. Azken finean, hori baita manifestazioaren deitzaileek salatu nahi izan dutena: TTIP eta CETA itunek prekaritatea eta lan baldintzen kaskartzea ekarriko dutela. «Batez ere emakumeei eragingo die lan baldintzen kaskartze horrek», esan du Marije Etxebarria mugimendu feministako kideak. «Lobby-ek diseinatutako neurriak dira itun horietan dauden baldintzak, eta, horregatik, demokraziaren aurkako eraso bat da, baita pertsonen iraupenaren kontrakoa ere».

Mobilizazio horiek Europako Batasunaren eta Kanadaren arteko CETA akordioa sinatu eta astebetera iritsi dira. Martinek, hala ere, itxaropena du oraindik ituna bertan behera uzteko aukerez: «Valoniako kasuak erakusten du parlamentuak zapaltzeko asmoa daukatela, baina prozesua luzea izango da oraindik». Izan ere, oraindik Europako Batasuna osatzen duten 38 parlamentuk berretsi behar dute itun hori, eta, hori jakinda, aukera ikusten du CETA akordioa bertan behera uzteko. «Mobilizatzen jarraitu beharra daukagu, presioaren bidez ituna bertan behera uzteko».

TTIP eta CETA akordioei behin eta berriro leporatu zaie negoziazioak ezkutuan egin izana, eta Etxebarriak ere hori salatu du: «Espainiako Gobernuak jardunean zegoela eman zien babesa itun horiei; inori ezer esan gabe berretsi ditu Rajoyren gobernuak akordio horiek, eta hori arduragabekeria itzela iruditzen zaigu, tratatu hauek demokratikoki eztabaidatu behar direlako». Horregatik, esan duenez, «demokraziaren aurkako itunak ere badira. Egoera hori ikusita, euskal ordezkari publikoei eskaera egin die Etxebarriak, euren jarrera zein den argitu dezaten: «Haiek ere arduragabekeriaz jokatu dute, herritarrei ez dietelako ezer esan eta akordioak berretsi dituztelako; horregatik, badirudi itun horiekin ados daudela haiek ere».

Erasoa Arrasaten

Mobilizazio horien testuinguruan, bestalde, Arrasateko (Gipuzkoa) batzokiaren aurkako erasoa salatu du Arrasateko EAJk, ohar baten bidez. Azaldu dutenez, ostiral iluntzean hiru pertsonak pintura gorrizko potoak bota zizkieten batzokiko bi langileri. Lokalaren atarian, TTIP akordioa EAJ eta PSOErekin lotzen zituen testu bat ere utzi zuten. «Gertaera larri hauek baloratzeko», EAJk Arrasateko Udalaren bozeramaile batzordera deitzeko eskatu du biharko.


Ia ikasle guztiek gainditu dituzte unibertsitatera sartzeko proba berriak

Lehenengo datuen arabera, EHUn unibertsitatera sartzeko probak egiteko matrikula egina zuten 8.051 ikasleetatik 7.860k gainditu dute fase orokorra. Hortaz, ikasleen %97,63k aprobatu du selektibitatea, tokiko iturriek gaur jakinarazi dutenez. Unibertsitatera sartzeko proba berriak aurten jarri dira abian. Bi fase dituzte: fase orokorra, unibertsitateko gradu ofizialak ikasi ahal izateko gainditu behar dena; eta fase espezifikoa, borondatezkoa, fase orokorrean lortutako kalifikazioa hobetzeko balio duena. Campuska, Araban matrikulatutako 1.051 ikasleetatik 1.029k gainditu dute fase orokorra, hau da, %97,91k; Bizkaian matrikulatutako 4.031 ikasletatik 3.906k aprobatu dute, hau da, %96,90ek; azkenik, Gipuzkoan 2.969 matrikulatu eta 2.925ek gainditu dute, hots, %98,52k. Argazkian, Leioa eta Erandioko campuseko ikastegietako bat.

Behin-behineko notak ikasleak matrikulatu direneko ikastetxeetako ordezkariei eman zaizkie gaur, eta EHUren webgunearen bidez (http://www.sarrera.ehu.es) ere ikusi ahal dira. Behin betiko notak uztailaren 5ean argitaratuko dira, ekainaren 18tik 22ra arteko erreklamazio-epea bukatu ondoren. Bestalde, hautaproben ezohiko deialdia uztailaren 7, 8 eta 9an izango da.


Laugarren aldiz botako du txupinazoa hautetsi ez den herritar batek

Gurutze Gorriak jaurtiko du aurten, bere 150. urtemugan. Lau aldietan, txupinazoa botatzea ezker abertzaleari zegokion urteetan izendatu dute politikari ez den norbait horretarako.

Enrique Maia iruñeko alkateak gaur jakinarazi du uztailaren 6an sanferminetako txupinazoa Gurutze Gorriak botako duela aurten. 1979tik, beraz, laugarren aldiz botako du jaien hasierako suziria hautetsi ez den herritar batek. Hauexek bota dute aurrekoetan: Cesar Palacios Osasunako kapitainak (2000), Fermin Tajadura Portland San Antonioko presidenteak (2001) eta Mari Ganuza erraldoi eta kilikien konpartsako presidenteak (2010).

Aukera hori, ordea, ez da ausazkoa izan; ez da edozein urtetan gertatu. Txupinazoa botatzea ezker abertzaleari zegokion urteetan eman zaie soilik aukera politikari ez direnei. Modu horretan, beste horien lorpenak edo urtemugak baliatuz, udaletxean ordezkaritza politikoa duen talde jakin bat baztertu nahi izan da mundu osoan oihartzuna duen ekitaldi horretatik.

Barcina, lehena

Yolanda Barcinak kendu zion 2000. urtean ezker abertzaleari txupinazoa botatzeko txanda, lehen aldiz; ondorengoetan ere, orain arte, hark egin du. Berez, Iruñeko alkateak zehazten du suziria nork botako duen, baina 1979. urtetik idatzi gabe dagoen arau bati jarraituz, udalean ordezkaritza politikoa duten taldeek egiten dute automatikoki, hauteskundeetan jasotako babesaren arabera, handienetik txikienera, hurrengo hauteskundeak egin arte. Julian Balduz alkate sozialistak ezarri zuen sistema hori, HBren eta EAJren botoekin alkate izendatu berritan.

1999. urtean alkate izendatu ostean, Barcinak berak bota zuen txupinazoa; UPNk irabazi zituen hauteskundeak. 2000. urtean, ordea, txupinazoa botatzea Euskal Herritarrok taldeari zegokion, hura izan zelako hauteskundeetan bigarren indar politikoa. Barcinak, ordea, Osasunako kapitain Cesar Palaciosi eman zion aukera, Iruñeko futbol taldea urte horretan Espainiako Lehen Mailara itzuli zela argudiatuz.

Osasunarena aitzakia izan ez balitz, idatzi gabeko arauari jarraituz, 2001. urtean izango zuten EHko hautetsiek txupinazoa botatzeko aukera. Barcinak, ordea, berriro araua hautsi, eta Fermin Tajadura Portland San Antonioko presidenteari eman zion ardura. Iruñeko eskubaloi taldeak urte horretan Europako Kopa irabazi zuela izan zen aitzakia.

2002an, Jimenezek

Besteen merituak argudiatu arren, garbi zegoen Barcinaren zioa politikoa zela, eta bazterketa horretaz inork zalantzarik bazuen, 2002. urtean guztiak argitu zituen alkateak. Urte horretan, aitzakiarik gabe, udaleko bigarren indar politikoa alboratu eta hirugarrenari eman zion aukera: PSNri. Hain zuzen, Roberto Jimenez sozialisten gaur egungo idazkari nagusiak jaurti zuen txupinazoa.

Ezker abertzalearen ilegalizazioaren ondotik, zenbait urtetan ez zen bazterketarik izan. Urte horietan ez Aralarrek ezta NaBaik ere ez zuten arazorik izan txupinazoa botatzeko; hurrenez hurren, 2006an eta 2008an bota zuten Javier Eskubik eta Uxue Barkosek.

ANVk uko egin zion

2010. urtean, ordea, hautetsi ez zen beste herritar bat izendatu zuen Barcinak, hain zuzen, ANVri zegokion urtean. 2007ko hauteskundeetan laugarren indar politikoa izan zen ANV. Aurrekariak ikusita, ordea, hilabete batzuk lehenago bere txandari uko egin zion talde politiko horrek, eta txupinazoa erraldoi eta kilikien konpartsak botatzea proposatu zuen. Alkateak, beste alderdiek eta konpartsak berak begi onez ikusi zuten proposamena, eta urte horretan Mari Ganuza erraldoi eta kilikien konpartsako presidenteak bota zuen.

Iaz Enrique Maia alkateak ONCE itsuen elkartea saritu nahi izan zuen bere 75. urtemugan, baina kasu horretan PSNk ez zion bere txandari uko egin (hirugarren indar politikoa izan zen 2011ko hauteskundeetan), eta aurrekoetan ez bezala, saritu nahi izan zen erakundeak ez zuen alboratu talde politikoa; bi ordezkari izan ziren udaletxeko balkoian: suziria Eduardo Vall PSNko zinegotziak bota zuten, ondoan, Ana Irene Rodeles ONCEko langilea zuela.


«Ea arnasa gehiago hartzeko aukera daukagun»

Orioko jaitsiera otsailaren 11n jokatu zen. Traineru denboraldiaren atariko estropadan, Hibaika eta Hondarribia nagusitu ziren. Anjel Larrañagak dioenez, aurten mailari eustea du helburu Zarautzek.

Alaba San Joanen, koinata Orion, iloba Donostiarran, suhia Zumaian eta Anjel Larrañaga (Tolosa, 1967) bera Zarautzen. “Gure otorduetan zertaz hitz egiten dugun asmatzea ez da oso zaila” dio, harro. Arrauneko “har gaizto” horrek gidatuta, tolosarra iazko denboraldian iritsi zen Bermeotik Urola Kostara, entrenatzaile moduan.

Orioko traineru jaitsierarekin batera hasten da atzerako kontaketa.

Denboraldi-aurre amaierako test moduan erabiltzen dugu entrenatzaile askok. Ez da erabakigarria izaten, baina gauza asko geratzen dira agerian.

Eta aurtengoan zer geratu da agerian?

Goiko txalupetan betikoa: oilar nagusiak oilar nagusi dira oraindik ere. Eta ARC mailan, gure ligan, Donostiarraren eta Santurtziren aldetik gorakada handi bat. Nire ikuspegitik, horiek izango dira talde indartsuenak.

Denboraldi honi begira, hasiera batean, zer azpimarratuko zenuke?

Fitxaketek domino efektu moduko bat sortzen dute arraunean. Behin entrenatzaile bat aldatzen denean, beste bi edo hiru talde beharturik izaten dira aldatzera. Gero bakoitzak bere gustuko taldea osatu nahi izaten du, gustuko jendearekin. Eta aurten hori gertatu da. Jon Salsamendi Oriora itzuli da, taldea pixka bat suspertzeko helburuarekin. Horrek pieza desberdinak dantzan jarri ditu, eta Salsamendiren hutsunea Joseba Fernandezek bete du Bermeon.

Aldaketak aldaketa, iazko talde indartsuenak berriro ere goian ikusi genituen Orion.

Eta nabarmen, gainera. Hondarribiak berriro gorengo maila horretan jarraituko duela uste dut, inongo arazorik gabe, gainera. Bermeo eraldatu batek berriro itzala izango du, eta, nire ustez, Oriok egin du goraka, jaitsieran ikusi genuen bezala. Oilarren artean sartzeko esperantza izango dutela uste dut.

Bermeo eraldatu bat aipatu duzu. Entrenatzaile aldaketa bat baino zerbait gehiago izan da han.

Goian dagoen talde bat ez da kolpetik erortzen. Eraldaketa garrantzitsu bat egon da Bermeon. Entrenatzaileaz gain, hiru-lau titular nagusik taldea utzi dute. Gelditzen den jendea eta etorri zaizkienak oso onak izan arren, kosta egingo zaie mailari eustea. Lau titular galera handia delako. Kontua da beheraka egiten baldin badute ere, hori ere oso txikia izango dela.

Bermeon fase berri baten hasieraz hitz egiten ari gara, beraz.

Eta horrek ez du esan nahi bestea baino txarragoa izango denik. Lan gehiago izango dutela besterik ez. Guztia uztartu eta etekina ateratzeak lan handia eskatzen du.

San Joanen galera handiagoa izango dela dirudi.

Lehen esan bezala, goraka zetorren taldea zen, eta Joseba Fernandez zen horren arduraduna. Orioko traineru jaitsierako emaitzak ez dira kontuan hartu behar, baina adibide bat dira. Eta hor bigarren mailako hainbat ontzi San Joanen aurretik ibili ziren.

Puntan ibili ziren besteak Hibaika eta Batelerak izan ziren. Iazko borroka errepikatzeko moduan direla ematen du.

Hibaikak irabazi zuen jaitsiera, baina San Joan segundo bakarrera geratu zen. Horien artean ere gauzak ez dira aldatu. Berriro esango dut, Orioko jaitsieratik ezin da ondorio handirik atera, entrenatzaile bakoitzak bere gauzak probatzeko test moduan erabiltzen duelako. Hibaikak bere mailan jarraitzen du, eta San Joan bi txalupekin atera zen. Hor zerbait ezkutaturik egon daiteke. Bestalde, Orioren gorakada handi samar bat ikusi genuen. Nire ustez hiru horiek egongo dira goian. Agian, aurten aldatuko dena izango da sariak elkarren artean gehiago banatu beharko dituztela.

Zarautzen bigarren urtea duzu. Lehenengoa pultsua hartzeko izan ohi da…

Zerotik hastea izan zen. Arraunlariak ezagutu, taldea osatu, arraunketa moldatu… lan asko sortzen da. Nire ustez, aurten mailari pultsua hartzen eta lehengo urteko lanari etekin pixka bat ateratzen hasiko gara. Ea arnasa gehiago hartzeko aukera daukagun.

Iaz hamabitik bederatzigarren amaitu zenuten; nahi baino beherago?

Ez. Iaz nahiko maila ona zegoela kontuan hartu behar da, eta gure arraunlarien batez besteko adina 20-21 urte zela. Nik ez dut hori aitzakia moduan erabiltzen, adibide gisa, baizik. Estropadak irabazten ibili ziren txalupek 30 urteko batez bestekoa zuten. Koska hori handia da, eta nabaritu egiten da.

Eta aurten gauzak, alde horretatik, ez direla aldatuko ematen du.

Gehiago esango dizut: aurten goian ibiliko diren taldeek ACT edo lehen mailako arraunlariak izango dituzte.

Eta ARC bigarren maila da.

Horien aurka borroka egitea kosta egingo zaigu. Arnasa hori hartzea ez da erraza izango.

Zein da helburua, beraz?

Mailari eustea; ahal dugun itxura onena ematea, eta Zarautzen izena ahalik eta gorenean uztea.

PALMARESA

Arraunlari, 1992. urtean Oriorekin Kontxako Bandera irabazi zuen Larrañagak –91n bigarren gelditu ziren–. Ondoren, Donostiarrakekin laugarren geratu zen. Entrenatzaile taldeko kide bezala, Urdaibairekin hiru irabazi ditu, eta "Hondarribiarekin zalantzan geratu zen hura". Astillerorekin ohorezko txandan geratu zen.


Surfaren kontraolatuan

Mende erdi bete du Jo Moraiz surf eskolak, Miarritzen. Aitzindaria izan zen, eta Moraizen semeak jarraitzen du lanarekin. Hartan inspiratu zen Zarauzko Surf Eskola, eta mende laurden bete berri du, baina itxi egingo dute orain: hedatu den eredu komertzialarekin talka egin dutela diote.


! !! (Chk, Chk, Chk) Donostian arituko da urriaren 26an

Urriko hitzordurako sarrerak salgai daude dagoeneko. Beste bi talde arituko dira taula gainean egun berean: Anai Arrebak eta Nerabe.

Bilbao BBK Live jaialdian aritu ostean, ! !! (Chk, Chk, Chk) talde estatubatuarrak jakitera eman du Donostian izango dela urrian, Shake the Shudder diskoa aurkezten. Hain zuzen ere, kontzertua Intxaurrondo Kultur Etxean izango da, urriaren 26an.

Nic Offerrek gidatzen duen taldeak zuzeneko indartsuak eskaintzen ditu, Chicagoko eskolatik hartutako punk, dance, hip hop eta house estiloak modu ezin hobean uztartuz. Nolanahi dela, rockaren eta musika elektronikoaren jarraitzaileak liluratzea ere lortu dute urteen joan-etorrian, MythTakes eta Thriller lanekin, adibidez.

Donostiako kontzertuan, ! !! taldearen aurretik, beste bi talde gonbidatu igoko dira Intxaurrondoko oholtza gainera: Anai Arrebak eta Nerabe.

Dagoeneko salgai daude aipatu kontzerturako sarrerak Donostia Kultura webgunean eta Victoria Eugeniako Antzoki Zaharreko txarteldegian. Halaber, emanaldia hasi baino ordubete lehenago erosteko aukera ere egongo da, Intxaurrondo Kultur Etxeko lehiatilan.

(Bilbao BBK Live 2017 jaialdian emandako kontzertua)


Kalean lo egiten duten pertsona bati eraso egin diote Alegian

Alegiak Udalak irmoki salatu du gaur 07:30 aldera udaletxeko arkupean lotan zegoen pertsonak jasandako erasoa eta eskubide guztiak errespetatzeko deia egin du.

Alegiako Udalak gogor salatu du gaur goizaldean herrian gertatu den eraso bat eta giza eskubide guztiak errespetatzeko deia egin du. Gipuzkoako Udalak oharra kaleratu du "gaur goizeko lehen orduan Alegiako udaletxeko arkupean lo egiten duen pertsonak eraso bat jasan du. Lo zegoela gasolina bota diote gainera eta baita bere inguru guztian ere" azalduz.

Norbaitek 112ra deitu du eta 07:30ak inguruan Ertzaintzaren patruila bat eta anbulantzia medikalizatua joan dira bertara, pertsona hori artatzera. Erasoak kalte arinak eragin dizkio begietan "baina pertsona horrek, bere eskubideei eutsiz, laguntza eta lekualdatze eskaintzari uko egin die. Garbiketa pertsonalerako eskainitako produktuak onartu ditu eta udaleko langileek ingurua garbitu dute" azaldu du Udalak oharrean.

Udaletik Giza Larrialdietarako Foru Zerbitzuetara deituta, Udalak kasu horretan egin beharrekoa egin duela erantzun diete. "Denok dugu kalean bizitzeko eskubidea, eskubide unibertsala delako. Inor ezin da bere borondatearen aurka inora eraman. Udaletxeko arkupetan lo egiten duen eta erasoa jasan duen pertsona horrek ere eskubide horiek guztiak ditu. Alegiako Udalak erasoa modu irmoan salatzen du eta gizakion eskubideak errespetatzeko deia egiten du" amaitu dute oharra.

Alegiako Gazte Asanbladak ere oharra kaleratu du erasoa salatuz, "argi utzi nahi dugu gertaera hau osasun krisiaren testuinguruan gertatu dela eta erasotzailea, herriari ezarritako mugikortasun mugaz eta horrek dakarren zilegitasunaz baliatu dela erasoa anonimoki gauzatzeko. Osasun krisian zehar kalean bizi direnekin gorabehera gehiago ere izan dira, eta ondorioz, berriro ere antzekoak gertatzeko arriskua ikusten dugu", ohartarazi dute.


Azken fasea, datorren astean hasita

Maiatzean jarri zen martxan Hernani Erabaki parte-hartze prozesuaren hirugarren edizioa, eta laugarren fasea hasteko zorian dago; proposamenak aukeratzeko fasea, azkenekoa, hain zuzen.

Baina fase hori astebete atzeratuko dela jakinarazi du Aztikerrek, «jasotako proposamen kopurua Udal mailan kudeatzeko zailtasunak» izan direlako, bereziki. Horrela, proposamenak aukeratzeko epea datorren astean irekiko da, eta ez honetan. Era berean, epea azaroaren 13ra arte luzatuko da.

Etxeetan jasoko dira proposamenak, eta internet bidez edo herrian jarriko diren buzoietan bozkatu ahal izango da.