"Ilusioz eta zuhurtziaz" itzuli da Garitano Eibarrera

Nabarmendu du berehala esan ziola baietz Eibarren eskaintzari, eta patxada eskatu du taldea osatzeko prozesuan. Urte hauetan egin den lan ona nabarmendu du. "Taldea nola hazi den ikusi dut kanpotik".

Gaizka Garitano Eibarreko entrenatzaile berriak argi du: "Ibilbide berri honetan egunez egun joan behar dugu. Jaitsiera gogorra izan da, eta denbora beharko da barneratzeko". Nabarmendu du Eibarren deia "barruraino" iritsi zitzaiola, eta berehala eman zuela baiezkoa. "Lagunek deitzen dizutenean... Beti izan da oso gertu sentitu dudan klub bat, eta, bazkide moduan, kanpotik bada ere gertutik erreparatu diot haren hazkundeari Lehen Mailan egon den urteetan. Eskertuta nago berriro ere nigan jarri duten konfiantzarengatik".

Urte hauetan "oso lan ona" egin dela nabarmendu du Garitanok. "Hori dela eta, ez dute uste hutsetik hasiko garenik. Ondo egin diren gauzak oinarri hartu, gauza berri batzuk erantsi, eta denen artean gauzatuko dugu proiektu berri hau". Mailaz jaisten diren taldeei berehala igotzea eskatu ohi zaie. Horren aurrean "lasaitasuna eta zuhurtzia" eskatu ditu Garitanok. "Gogoan izan behar da Bigarren Maila oso gogorra eta luzea dela. Hobea zarela pentsatzen baduzu, oker zaude, eta horretan ezin dugu huts egin. Faborito hitza alde batera utzi, eta ahalik eta talde lehiakorrena osatuko dugu, umiltasunez eta ilusioz". Ilusio horretan egin du azpimarra Derioko teknikariak. "Amorebietaren ilusio berdina izan behar dugu.

Taldea berriro eraiki behar dutela gogorarazi du. "Ez da erraza, eta bere arriskua badu, egokitzapen bat behar delako. Baina alde onak ere baditu, teknikarioi aukera ematen baitigu guk nahi dugun talde mota eraikitzeko. Hori izango da gure lehen egitekoa". Merkatuaren egoera eta Eurokopa jokatzen dela kontuan hartuta, merkatua mantsoago mugituko dela gogorarazi du. "Halakoetan fitxaketak azken asteetan egiten dira; beraz, hor ere pazientzia izan beharko dugu.

Cesar Palacios kirol zuzendariak, bestalde, nabarmendu du bere aurkezpenean esan zuen moduan kluba eta Eibarren filosofia ondo ezagutzen zuen teknikari bat nahi zutela, eta Garitanok ezaugarri guztiak betetzen dituela. "Esperientzia du, gainera. Nor hobeto taldea zuzentzeko. Iritsiko diren jokalari berriei inork baino hobeto azalduko die zer den Eibar, bera ere entrenatzaile izateaz gain jokalari izan baitzen." Fitxaketen inguruan baino, egun kontratua indarrean duten jokalariez hitz egin du Palaciosek. "Oraindik ez dakigu zenbatek jarraituko duten. Batzuekin hitz egin dugu, eta eskaintza egin dugu. Espero dugu onartzea. Jokalari horiek hemen segitzea ezinbestekoa iruditzen zaigu, aipatutako filosofia edo balioen transmisio hori egiteko".


Valentziako eskaera (urria)

Urriko Valentziako eskaera martxan da:

Mandarinak (Clemenules: eskuz erraz zuritzen da)Ahuakateak (hass: azal zimurra dutenak)Malagako mangoakPitahaya edo herensugearen fruitua (https://es.wikipedia.org/wiki/Pitahaya)

Epea: asteazkena, azaroak 3 (Pitahaya eskatu nahi baduzu, bete formularioa astelehenerako, azaroak 1)

Banaketa: azaroaren 9tik 11ra (eguna adostu gabe), 16:30etik aurrera.

Elikadura burujabetzaren bidean aurrera goaz!! !


Eskola espazioak aldatzeko erronka plazaratu dute Arabako 30 ikastetxek

Denon Eskola Arabako guraso elkarteen federazioak Jaurlaritzaren eta udalen inplikazioa eskatu du ikastetxeetako inguruneak aldatzeko prozesuan. Instituzioek gaiarekiko duten "axolagabekeria" salatu du.

Eskola inguruneak hobetzeko lanean ari dira hainbat guraso elkarte, baina prozesuan erakundeen babesa faltan botatzen dute. Horregatik, Jaurlaritzaren eta udalen inplikazioa galdegin dute, gaia lantzeko erakunde arteko mahaia osatu dezatela eskatuz.

Denon Eskola elkartean bildutako 29 eskolatako guraso taldek Eskola ingurune seguru, osasuntsu eta hezkidetzaileak manifestuan azaldu dituzte zeregin horretan orain arte aurkitu dituzten arazoak eta mugak. Horietako 22 Gasteizko ikastetxeak dira, eta beste zazpi Arabako beste herritakoak: Agurain, Dulantzi, Durana, Guardia, Legutio, Oion eta Ribabellosa.

Azaldu dutenez, inguruneak aldatzeko lanean hainbat ikerketa eta proposamen lantzen ibili dira. Prozesuan, hainbat esparruri erreparatu diete: ikasleen segurtasuna, ikastetxeetara heltzeko erabili behar diren ibilbideen egoera, airearen kutsadura, natura inguruneen falta, espazio diskriminatzaile eta sexistak edota patioen hornidura, besteak beste.

"Diru gutxi baina dedikazio handiarekin", guraso elkarte horiek aldaketak egin dituzte eskoletan, eta adituei diagnostikoak eskatu dizkiete. Aurkitu duten agertokia ez da ona izan. Eragileen ustez, ikastetxe askotako inguruneak "axolagabekeria osoz" utzita daude. Irisgarritasun arazoak, segurtasun arazoak edota patioak diseinatzeko irizpide pedagogikoen falta aipatu dituzte.

Erakunde arteko mahaia eta finatzaketa

Instituzioei arazo horien berri eman dieten arren, Jaurlaritzaren eta udalen "inplikazio falta" ikusi dute. Laguntza eskaini beharrean, "zailtasun gehiago" jarri dituztela diote, eta egoera hori bideratzea nahi dute. "Patio kooperatiboak, interaktiboak, bereziak, maitagarriak eta abegitsuak nahi ditugu", erantsi dute.

Erakunde arteko mahaia osatzeaz gain, ingurune horiek pedagogikoki eraldatzeko azterketa bat eta aldatze prozesu hori finantzatzeko partida ekonomiko iraunkor bat eskatu dute.

"Benetan uste dugu ikastetxeetako kanpo espazioak haurtzaro, eskola eta komunitate kultura berri baten isla izan behar direla. Munduari irekitako ispilua, zeinean egin eta izan koherenteak diren", azpimarratu dute.


Ertzaintzak aurrekaririk gabeko segurtasun-dispositiboa jarri du Tourreko ekitaldiak dauden leku guztietan

Milaka pertsona bilduko dituen ekitaldiak aurrekaririk gabeko segurtasun-dispositiboa du martxan. Estoldak banan-banan ikuskatzen dituzte, lehergailu bila.


Oier Lazkano arabarra aukeratu du Movistarrek Valverde eta Sosari Italiako Giroan laguntzeko

Valverdek (42 urte) eta Ivan Sosak (24 urte) bigarren aldiz hartuko dute parte Giroan.

Oier Lazkano arabarra Alejandro Valverde espainiarrarekin eta Ivan Ramiro Sosa kolonbiarrarekin (Asturiasko Itzulia irabazi berri du) batera arituko da datorren ostiralean Budapesten (Hungaria) hasiko den Italiako Giroaren 105. edizioan.

Valverdek (42 urte) eta Ivan Sosak (24 urte) bigarren aldiz hartuko dute parte Giroan. Murtziarrak hirugarren postua lortu zuen 2016an, eta kolonbiarrak 44. postua eskuratu zuen 2019an.

Oier Lazkano, Alejandro Valverde, Ivan Ramiro Sosa, Jose Joaquin Rojas, Jorge Arcas, Antonio Pedrero, Sergio Samitier eta William Barta txirrindulariek osatuko dute taldea.


Lubaki kiroldegiko erabiltzaile batek positibo eman du PCR proban

Txanda berean egondako erabiltzaileekin harremanetan jarri da Zumaiako Udala.

Kiroldegiko arduradunak egoera ezagutu bezain pronto harremanetan jarri dira txanda berean izan ziren erabiltzaileekin. Era berean, Udalak kasuaren berri eman dio Osasun Sailari, eta aurrerantzean Osakidetza izango da erabiltzaile horiei bete beharreko neurrien berri eman eta egoeraren jarraipena egingo duena.

COVID-19a saihesteko protokoloaren arabera, kiroldegira joateko beharrezkoa da aurrez hitzordua, jendea gurutzatzea zein pilaketak ekidin eta txanda berdinean egon diren pertsona guztiak identifikatuta edukitzeko; modu horretan zehaztu dute PCR proba egin behar dutenen zerrenda.

Zumaiako Udalaren izenean lasaitasun mezua helarazi diete kiroldegiko erabiltzaileei, onetsitako protokoloetan jasotako neurriek bermatu egiten baitute haien segurtasuna eta berehalako erantzuna.

Halaber, osasun neurriak betetzearen garrantzia azpimarratu nahi diete herritar orori: maskara erabiltzea eta distantzia gordetzea ezinbestekoa da, eta COVID-19aren sintomarik izan edo gaixotasuna duen norbaitekin kontaktua izanez gero etxean gelditzea beharrezkoa da. Gainera, PCR proba egiteko edo probaren emaitzaren zain dauden herritarrek etxean gelditu eta Osakidetzak zehaztutako gainontzeko arauak bete behar dituztela nabarmendu dute.

Kiroldegiak zabalik jarraitzen du

Kiroldegiak zabalik jarraituko du, orain arteko protokoloarekin. Egoera ezagutu ostean, prebentzio gisa, PCR proban positibo eman duen herritarra egondako guneko desinfekzio lanak indartu dituzte. Dena den, kiroldegiko gune guztiak egunero desinfektatzen dituztela jakinarazi dute.

Honakoak dira, besteak beste, kiroldegiko protokoloak ezartzen dituen neurriak: erabiltzaile bakoitzak erabilitako makina desinfektatzen du jarduera amaitzean, eta garbitzaileek makina guztiak desinfektatzen dituzte txanden amaieran; langileek ez dute erabiltzaileekin kontaktu zuzenik, eta herritarrak beraien txanda berdineko gainontzeko erabiltzaileekin soilik elkabarnatzen dute gunea, betiere, sarrera-irteeretan zein gunean bertan distantziak gordeta.


Blues baten konpasean

Idazlea: Carson McCullers. Itzultzailea: Asun Garikano. Argitaletxea: Pasazaite.


[Erreportajea] Berrogeita hamar urte gehiago izan daitezela

Zorioneko da Plaiaundi ikastetxea, hilaren 8an bete baitzituen berrogeita hamar urte. Mende erdia pasa da jada euren jarduna abiatu zutenetik. 1973ko urtarrilaren 8a zen, ikasturte erdian, Mendibil parkean zegoen Etxeandia eraikinean, 120 ikaslerekin.

Santi Rodrigo da zentroko egungo zuzendaria, eta Plaiaundi sortu zeneko arrazoiez mintzatu da: «Hasierako zuzendariek esaten dutenaren arabera, bi arrazoik bultzatu zuten zentroa abiatzea. Alde batetik, garaiko gazteei ikasketa ezberdinak emateko aukera eskaintzea; eta bestetik, Irungo kanpo merkataritzaren sektorearen gorakada aprobetxatzea. Bi helburu horiek elkartuta sortu zituzten Lanbide Heziketako ikasketak Plaiaundin».

Proiektuaren zimenduak eraikita, ikastetxea hazten eta sendotzen joan zela adierazi du Rodrigok. 120 ikasleak 1.200 ziren zentroaren bigarren hamarkadan. Ikasle kopurua handitzen ari zenez eta leku gehiagoren premia zutenez, Anakako eskola publikoetara lekualdatu ziren. Azkenik, 1980an, Anaka utzi eta egungo kokalekuan errotu ziren, Plaiaundi Parke Ekologikoaren aldamenean. Zentroak, egun, 730 ikasle eta 94 irakasle ditu, eta ikastetxeak dituen hiru eraikinetan bideratzen dute euren eguneroko jarduna.

Fokua Lanbide Heziketan

Goranzko bilakaera horren seinale da ikastetxearen egungo egoera. Plaiaundik Lanbide Heziketan oinarritutako ikasketak eskaintzen ditu. Orotara, hamahiru ziklo dituzte, Erdi Mailako lau eta Goi Mailako bederatzi, hizkuntza eredu ezberdinetakoak. 32 dira guztira zentroak dituen taldeak, eta adar hauetako ikasketak eskaintzen dituzte: Informatika, Osasungintza, Administraritza, Merkataritza eta Garraioa, eta Kultura eta Zerbitzuak.

Baina Lanbide Heziketako ikasketez gain, formakuntza saioak ere eskaintzen dituzte arratsaldetan, Lanbiderekin batera elkarlanean. Hortaz, arautua ez den formazioan ere murgiltzen dira Plaiaundin. «Lanbidek langabeentzako eta lanean daudenentzako saioak eskaintzen dizkie ikastetxeei, konpetentziak hobetzeko. Guk gure adarrak aukeratzen ditugu eta dauden beharrei erreparatzen diegu», jakinarazi du ikastetxeko zuzendariak.

Plaiaundik ikasleei eskaintzen dienaren inguruan galdetuta, Rodrigok argi du erantzuna: enplegagarritasun handiko zikloak. «Enpresek eta ikasleek eskualdean nahi dutena kontuan hartuta, orokorrean oso azkar lortzen dute lana hemendik ateratakoan, zuzenean doaz lan mundura», gaineratu du zuzendariak.

Mende erdia beteta, Rodrigok «beste berrogeita hamar izan daitezen» nahi du, eta epe motzean dituzten helburu eta proiektuak azaldu ditu, etorkizunera egokitzeko gakoak izango direnak: «Espero dugu ikastetxe integratua izatea. Zentroa ere birmoldatu nahi dugu. Instalazioak berritu behar ditugu eta hemendik lauzpabost urtera espero dugu Plaiaundi berri bat erakustea».

Ospakizun sorta zabala

Hilabetean zehar joan dira dagoeneko urteurrena ospatzen, baina ekitaldiak ez dira hor etengo, ospakizun ofizialak maiatzean egingo baitituzte. Dena den, zerbait aurreratu du zuzendariak: bisitak egingo dituzte ikasle eta irakasle ohientzako, promozioak elkartzeko webgune bat osatuko dute, aldizkari bat sortuko dute, eta langile ohiekin bazkari bat egingo dute.


Mugan taldeak single berria kaleratu du Idoia abeslariarekin

Mugan donostiarren Bizirik ez bagaude lehen diskoko azken aurrerapen kantua da Zenbat zubi, hainbat zauri. Oraingoan, artista gonbidatu gisa, Idoia abeslariarekin lan egin dute.

Taldeak aurreratu duenez, bideoan, diskoan hain garrantzitsua izango den kontzeptua aurkeztu dute. Bideoa Aitor Erkiziak zuzendu du, eta aktore lanetan Harkaitz Ardanaz aritu da.


Ibarrako XXIII Azoka

Emeterio Arrese gunean.

Artisauak eta ekoizleak.

12:30. Tolosaldeko XXV. Ezti Lehiaketa. Sari banaketa.

13:30. Ibarrako Piparraren XVII. eta Gildaren V. Lehiaketa Gastronomikoak. Xepla elkartearen eskutik. Sari banaketa.

Arane Iturri inguruak

Ikastolaren gunea. Taloak, sagardoa, arropa...

11:30. Txokolate tailerra, 8-16 urte bitartekoentzat, Rafa Gorrotxategiren eskutik.

San Bartolome plaza

Ibarra eta inguruko abereen erakusketa.


Bizi testamentuari buruzko hitzaldia emango dute ostegun arratsaldean

Iñurritza elkarteak antolatu du eta Iñaki Peña medikua izango da hizlaria.

Iñaki Peña medikuak aurretiazko borondateen agiriari buruzko hitzaldia eskainiko du etzi 18:00etann Iñurritza Jubilatu eta pentsionisten elkartearen egoitzan. Bizi testamentu gisa ezagunagoa, aipatu agiriak herritarrei ahalbidetzen die aldez aurretik zehaztea zer nolako osasun laguntza jaso nahi duten beren borondatea jakinarazteko gai ez direnean.


«Badirudi (...) suzko arma beharrezkoa dela, baina ez euskara jakitea»

Suzko armak beharrezkoak al dira herri ttipietan?

Josu Erkorekak uztailaren 21ean onartu zuen Armagintza eta Defentsa Neurrien Sustengua Euskadiko Polizia indarrentzat deituriko dekretua. Dekretu horrek, bertzeak bertze, pistola erabiltzera derrigortuko ditu guztiak, udaltzainak barne. Neurriak hautsak harrotu ditu eta zenbait eragile kontran agertu dira, horien artean LAB sindikatua. Bertako kidea eta udaltzaina den Imanol Beroitzekin egon gara.


Danbaka: eskualdeko musika harrobia eztandarazteko gertu

Lau talde lehiatuko dira Seminarixoa areto barruan, 21:30ean hasita; eta kanpoan, 20:00etan hasita, chill out gunean, Sanprubusa eta zuzeneko musika gozagarri.

Hamabi urte pasa dira azkeneko Danbaka egin zenetik eta "mimo eta ilusio handiz" abiatuko du gaur, egubakoitza, Goienak denboraldi berria, bosgarrena. Atzo egin zituzten agertoki nagusia izango den Seminarixoa aretoan muntaketa teknikoak, telebistarako zein soinu eta argi azpiegiturak atonduta.

Guztia gertu, bada, lehenengo lau lehiakideak hartzeko. Danbakak ikur duen denetariko estiloen eta erritmoen koktela izango da gaurko eskaintza. 2015ean Eskoriatzako eta Aretxabaletako musikariek sortu zuten Jasan laukoteak rock-metal emanaldi basatia eskainiko du. Antzuolako eta Bergarako musikariak batzen dituen Lemak hirukoteak, 2019ko uztailean sortutako formazioak, berriz, pop-rock doinuekin jantziko du aretoa, iazko azaroan kaleratu zuten Hegikide bildumako kantuak eskainita. Antzuolako Kiimak bikotea ere taularen gainean izango da gaur. 2020ko martxoaren 8an batutako formazioak, bi gitarra, teklatu bat eta bi ahots lagun, abesti ezagunen bertsioekin eta euren kantu propioekin osatutako pop-rock estiloko kantu zerrenda du prestatuta. Eta 2017an Aramaion abiatutako The Clayton boskoteak borobilduko du lehen kontzertuko lehiakideen zerrenda. Iaz argitaratu zuten Phoenix diskoa oinarri hartuta, punk eta rock-and-roll doinu biziak eroango dituzte gaur Seminarixoa areto barruko agertoki gaineko emanaldira.

Lehenengo saioan kontzertua eskainiko duten lau taldeak.

Bost kanporaketa eta finala

Debagoieneko askotariko hogei musika taldek hartuko dute parte bosgarren aldian. Bost kontzertutan banatuta, saio bakoitzeko lau musika-proposamen izango dira gozagarri, abenduaren 16ra bitartean, hamabostean behin, egubakoitzetan. Talde bakoitzak ordu erdiko emanaldia egingo du, 21:30ean hasita.

Julen Narbaiza, Kristina Markina, Aitor Aldanondo, Iñigo Ugarte eta Nerea Loron La Furia dira aurtengo epaimahai-kideak eta eurek aukeratuko dituzte urtarrilaren 13an jokatu den finalerako hiru hautagaiak. Talde edo bakarlari irabazleak disko bat grabatzeko diru-laguntza jasoko du.

Publikoaren saria ere bai

Aurreko aldietan moduan, publikoak gustukoen duen taldeari edo bakarlariari botoa emateko aukera izango du. Goiena.eus eta Danbaka.eus atarietan izango dira hogei musika-proposamenei botoa emateko formularioak eskuragarri, urriaren 15ean hasita. Abao Komunikazio Agentziaren eskutik bideoklip bat grabatzeko aukera izango du talde edo bakarlari irabazleak.

Iruditeria zaindua

"Euskal musikagile klasikoen irudiekin jolastuz sortu ditugu irudiak"

Soinuaz gainera, mimoz landutako irudia izango du Danbaka berriak, agertokian zintzilikatutako apaingarrietan eta kontzertuak iragartzeko karteletan daudenak. "Aurtengo lait motiv-ean egin duguna da euskal musikagile klasikoak oinarri hartu eta irudi horien gainean zirriborroak edo marrazkiak egin. Zergatik? Kontraste bila joan garelako, gu, Danbaka, klasikoak baino harago gaudela adierazteko. Emanaldi bakoitzerako kartel bat sortu dugu; lehenengoa iragartzeko Juan Crisostomo Arriagaren irudia aukeratu eta black metal estiloa aplikatu diogu, eta bi maraka gehitu ere bai", dio Goienako diseinu taldeko Aitor Lagomak.

Sarrerak, hainbat preziotan

Goiena Komunikazio Taldeak antolatu du oraingoan, Bergarako Udalaren, Gipuzkoako Foru Aldundiko Kultura, Lankidetza, Gazteria eta Kirol Departamentuaren eta Sein taldearen babesletza eta laguntzarekin. "Halako ekintza bat aurrera eramateko ezinbestekoak ditugu babesleak eta laguntzaileak. Eskerrik asko Bergarako Udalari, erraztasun guztiak eman dizkigulako lehiaketa Seminarixoan antolatzeko, teknikari eta bestelako baliabideak jarrita. Gipuzkoako Foru Aldundiari ere eskerrik asko emandako babesagatik, eta baita Sein taldeari ere", azaldu du Goienako komertzial saileko arduradun Mireia Larrañagak.

"Goienakideek deskontuak izango dituzte sarrerak eta kamisetetan"

Kontzertuetara joan nahi dutenek egunean bertan izango dute sarrera erosteko aukera, hainbat preziotan; honela azaldu du Larrañagak: "Ez da aurresalmentarik izango, 21:00etan zabalduko ditugu aretoko ateak eta han erosi ahalko dira. Prezio ezberdinak izango dira: sarrera arrunta lau eurotan izango da; bi eurotan, berriz, Goiena aplikazioa telefonoan jaitsita eta momentuan alta emanda dutela erakusten dutenendako; eta Goienakideek doako sarrera izango dute".

DESKARGATU HEMEN GOIENA APLIKAZIOA

Kamisetak ere bai

Aurreko edizioetan egin izan den moduan, gaurtik hasita, Danbakako kamiseta berria eskuragarri izango dela gaineratu du Larrañagak: "Hamabi euro da prezio arrunta, baina hemen ere Goienakideek abantaila izango dute eta hamar eurotan erosteko aukera izango dute".

Goienaren jarraipen zabala

Seminarixoa areto barruan eta kanpoan izango diren ekitaldiak zuzenean jarraitzeko aukeraz gainera, Goienako hedabideek jarraipen zabala egingo diote lehiaketari. "Aurreko aldietan moduan, kontzertu guztiak osorik grabatuko dira eta Goiena telebistan eskainiko ditugu eguenetan. Gaurko emanaldiei dagokienez, esaterako, urriaren 20an bi kontzertu ikusteko aukera izango da, 21:00etan eta 23:00etan, eta beste bi taldeenak, berriz, urriaren 27an ordutegi berean", azaldu du Goiena telebistako zuzendari Oihane Agirrek, eta zera gaineratu: "Horrez gainera, kontzertu egunaren bezperan, protagonista izango diren musikarien aurkezpen-bideoak eskainiko ditugu, eta kontzertu-egunek emandakoen laburpena, berriz, martitzenetan; horiek guztiak, Hemen Debagoiena saioan".

"Lehiaketaren jarraipen zabala egingo diogu gure hedabide guztietan"

GOIENA aldizkarian ere egingo diote tokia Danbakari. "Kontzertuen egunetan protagonista diren musikarien eta bestelako ekitaldien informazioa jasoko dugu eta kontzertu osteko astean, berriz, izan diren kontzertuen kronikak, argazkiak eta bestelakoak", dio Goienako editore Eneko Azkaratek.

Sarean ere jarraipen zabala egiteko asmoa dutela azaldu du Goiena.eus-eko arduradun Mirari Altubek: "Kontzertu-biharamunean Seminarixoa areto barruko eta kanpoko giroaren erakusleiho izango da, argazkiak, bideoak eta kantuak jasota. Eta behin telebistan eskaini ondoren, kontzertuak osorik ikusteko aukera ere izango da atari horretan. Sare sozialetan ere bagaude eta Twitterreko eta Instagrameko Danbakaren kontuetatik askotarikoak kontatuko ditugu emanaldietatik zuzenean; eta ezin albo batera utzi lehiaketak propio duen ataria, Danbaka.eus; hor ere askotarikoak aurkituko dituzue".


Bizi Iturri Emakume Proba Saria jokatuko dute larunbat gauean Aian

Orioko emakume taldeak txapelketan parte hartuko du (Urola Kostako Hitza) Egitaraua Aia Maiatzaren 11, larunbata.

22:00etatik aurrera Aiako probalekuan Bizi Iturri Emakume Proba jokatuko dute Orio, Ergobia eta Ibarrako emakume taldeek. Maiatzaren 12a, igandea.

10:00etatik 14:00etara Asentzio Azoka izango da.

Eguerdian, baserriko ofizio erakusketa eta bertako produktuen dastaketa izango da.

17:30etik aurrera herri kirol jaialdia antolatu dute. Aiako Harri Berezia harri-jasotze txapelketa jokatuko da.

Ondoren, Laja II eta Unai Narbaiza trikitilariak oholtza gainera igoko dira. Asteburu osoan zehar euskal jai giroa izango da protagonista Asentzio Jaien baitan Aian eta Zestoako Endoian auzoan. Aurtengoan larubat gauean jokatuko den Bizi Iturri Emakume Proba Saria izango da Asentzio Feriako hitzordu garrantzitsua Aian. Urtero bezala, hurrengo egunean, igandean, azoka, baserriko lanbideen erakusketa eta bertako produktuen dastaketa egingo dituzte. Oriotarrak prest Herri kirolak atsegin dituztenentzat larunbat gaueko emakume proba galdu ezineko hitzordua izango da. Izan ere, azken urtean buru-belarri prestatzen ari diren hiru emakume taldek nork plaza gehiago egin lehia jokatuko dute. Orioko emakume taldeko Idoia Etxeberriak azaldu duenez «gustura» daude larunbateko hitzorduarekin. «Berria da guretzat. Orain arte jendaurreko erakustaldiak egin baditugu ere ez dugu txapelketarik jokatu. Ibarrako taldea berriz soka-tira taldea da eta giza proban lehen norgehiagoka badute ere, talde bezala esperientzia dute». Oriotarrak zortzikoa osatzeko justu-justuan ibili dira, «lagun bat falta baitzitzaigun. Dena dela, ondo hartu dugu elkar eta gogotsu gaude». Aurkarien mailari dagokionean, Ibarrako eta Ergobiako taldeak indartsu daudela aitortu du Etxeberriak. «Norgehiagoka polita ikusteko aukera izango da». Baserri giroa ferian Nekazal eta baserri giroko usadio zaharrei eutsiz, azoka egun garrantzitsu izango da igandekoan Aian. Goizean zehar, baserriko produktuen eta lan tresnen postuak bisitatzeko aukera izango da; besteak beste, barazkiak, fruta, gazta, eztia, ogia, gozogintza, loreak, ardoa eta bestelakoak erosteko. Azoka guztietan bezalaxe, honetan ere ez da ganadu faltarik izango. Era berean, hegaztiak eta animalia bitxiak ere jarriko dituzte erakusgai. Eguerdi partean, azokarekin bat eginik, belar motak nola egiten diren erakutsiko dute aparkalekuan. Plazan, berriz, sabela ongi betetzeko abagune paregabea izango dute bertaratzen direnek. Izan ere, eukal baserriko oilasko eta txerri pintxoak eta sagardo nahiz txakolin dastaketa egongo da.


Goizuetako Umore Ona eskuz binakako VI. txapelketako bigarren finalerdiak jokatuko dituzte bihar eta etzi

Finalisten erdiak joan den asteburuan egindako finalerditan erabaki ziren eta finalak ekainaren 16an eta 17an jokatuko dira

Goizuetako Umore Ona eskuz binakako VI. txapelketa azken bi asteetan sartu da eta finalistak nortzuk izanen diren erabakitzen ari dira finalerdietan. Joan den ostegun eta ostiralean Goizuetan jokatu zituzten lehenbiziko finalerdiak eta hauek izan ziren finalerako sailkatuak:

Seinak: B. Narbarte eta M. Seges (Umore Ona)

Kimuak: AL. Sagardui (Umore Ona) eta A. Lekuona (Larraun)

Haurrak: Martinez eta O. Alkorta (Aurrera)

Kadeteak: X. Arruti (Añorga) eta Segurola (Gazteleku)

Nagusiak: Txoperena (Aurrera) eta Odriozola (Eple)

Orain, bigarren finalerdiak jokatuko dituzte, Goizuetan baita ere, finalera joanen diren bikoteak erabakitzeko.

Bigarren finalerdiak

Ekainaren 9an, 18:00etan

Haurrak

Arretxe eta Gaskon (Hernani) - A. Balda (Larraun) eta A. Ugartemendia (Aurrera)

Kimuak

A. Salaberria eta E. Aranberri (Umore Ona) - Lekuona eta O. Zabaleta (Aurrera)

Ekainaren 10ean, 18:00etan

Kadeteak

X. Goñi (Mundarro) eta Sotil (Larraun) - M. Olaiz eta U. Zelarain (Oiarpe)

Seinak

J. Larin eta L. Elizegi (Umore Ona) - E. Goñi eta I. Goñi (Mundarro)

Finalak ekainaren 17an, ostirala, 17:00etan jokatuko dira.

Honez gain, Neska Nagusien kategorian Eskudero eta Arozena izan ziren garaile ekainaren 3an. Aste honetan bikoteak aldatuko dituzte, eta Arozena eta Zelarain Zabaletaren eta Eskuderoren kontra arituko dira. Ekainaren 16an 19:00etan nesken lagunarteko finala jokatuko dute.


Pertsona bat hil da Sondikan, moto-istripu batean

Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak jakinarazi duenez, pertsona bat hil da gaur goizean Sondikan, moto-istripu baten ondorioz. Gainera, motorrean zihoan beste lagun bat zauritu da. Istripua 11:50ak inguruan izan da Erletxera bidean.


Arano, Areso, Goizueta eta Leitzako 700 lagunek izanen dute gaur txertoa hartzeko aukera

Lau herrietako 70 urtetik gorako herritarrei eta mendekotasun handia dutenei gaur Leitzan Covid-19aren aurkako txertoa hartzeko deia egina diete. Zehazki, 80 urtetik gorakoek txertoaren bigarren dosia hartuko dute eta 70 urtetik gorakoek aurrenekoa. Gaurko txertaketaren harira, hainbat ohar eman dituzte Aranoko, Aresoko, Goizuetako eta Leitzako udalek.

Txertaketa Leitzako kiroldegian eginen dute eta hala, gaur kiroldegia itxita izanen dela jakinarazi du Leitzako Udalak, baita eskolako aparkalekua eta parkea ere, 08:00etatik 20:00etara. Hori horrela, eskolara oinez joateko gomendatu dute.

Gainerakoan, kiroldegira bakoitzari egokitu zaion orduan joateko eskatu dute, «ez goizegi, ezta berandu ere». Txertoa hartzeko NANa aurkeztea ezinbestekoa izanen da eta maskara jantzita joan beharko da.

Leitzan bizi direnei «ahal bada» kiroldegira oinez joateko eskatu diete, eta Aranotik, Aresotik eta Goizuetatik doazenei kotxea frontoiaren ondoko gunean utz dezaketela adierazi diete. Ibiltzeko zailtasunak izanda txertaketa kotxean egin behar dutenen kasuan, berriz, kiroldegi ondoko gunea erabiliko dute horretarako.

Horrekin batera, «boluntarioen jarraibideei kasu egiteko» eskatu dute lau herrietako udalek.

Bigarren txertaketa

Martxoaren 23an egin zuten Leitzan aurreneko txertaketa eta aldi hartan, Aranon, Areson, Goizuetan eta Leitzan bizi diren 80 urtetik gorako 258 lagunek hartu zuten atzo Covid-19aren kontrako txertoa. Elizondon apirilaren 19an 80 urtetik goitiko herritarrei bigarren dosia emanen diete eta apirilaren 20an 70-80 urte bitartekoen txanda izanen da.


Datorren ostiralean Manu Louis, Matadeixen

Datorren ostiralean Matadeixen joko du Manu Louisek, 22:30ean. Sarrera 5 euro ordaindu beharko da.

Manu Louis (Berlin) ezagunagoa da Belgikako Funk Sinatra talde pop post-modernoko konposatzaile/lider bezala edo We are not Flowers lyrico-trash bikoa edo The Gardening Group-engatik.

Aldi berean, etxean, unibertso akustiko eta elektronikoan, Manu Louis ahots berezi bat da egungo pop munduan. Bere indar handiko one-man electro cabaret ikuskizunak jarraitzaileak sortu dizkio Europa guztian zehar.

Gaur egun, berriz, bertsio txikiago batekin dabil biran, cabaret popa eta eurotrasharen artean mugituz.


Alderdiak baino gehiago, pertsonak hautatuko dituzte

Gatzagan ez dute talde politikorik bozkatuko, hautagai moduan doazen kideak baizik; eta, gehienez, lau.

Hauteskunde Legeak dio herri batean 18 urtetik gorako 230 biztanle edo gutxiago baldin badaude erroldatuta, boto-emaileek norbanakoak hautatu behar dituztela, eta ez talde politikoak. Zerrenda aurkeztu duen talde bakarra Leintz Gatzagako Hautesle Elkartea izan da, bost pertsonaren hautagaitzarekin: Dorleta Elkorobarrutia –hura da alkategaia–, Eneka Zankada –2015etik 2018ra alkate izandakoa–, Aiora Elkorobarrutia, Juan Bengoa –2018tik 2019ra alkate izandakoa– eta Idoia Armendariz. Izen horien artean gutxienez bat eta gehienez lau aukeratu ditzakete gatzagarrek, 1etik 4rako ordenan.

Edonola ere, boskoteak helduko die Leintz Gatzagako udalbatzako eginkizunei. Elkorobarrutiak azaldu duenez, herriari eragiten dien kontu desberdinei erantzuteko taldea osatzearen aldeko apustua egin dute: "Ordezkari gazteena kultura gaiez arduratuko da, gazteei begirako egitarauak antolatzeko; badugu baita ere landa eremua ondo ezagutzen duen pertsona, hiri-antolamenduaren jakintza duen beste bat... Nik, adibidez, ekonomia arloan egiten dut lan, baina alkategai izateko eskatu zidaten, herritarren artean ezaguna naizelako".

165 boto, gehienez

Gatzagarrek 09:00etatik 20:00etara izango dute bozkatzeko aukera haur eskolan. Udalak emandako datuen arabera, herrian erroldatutako 165 lagunek dute botoa emateko eskubidea. 2019ko udal hauteskundeetan, berriz, gehiago ziren: 187, guztira. Kopuru horren %69,5ek bozkatu zuen, eta %30,5ek abstentzioaren alde egin zuen.


Irudimena askatzen ipuinaren orduan

Gogotik gozatu dute Kontukantoiren 'Ipuinaren ordua' saiora joan ahal izan duten gaztetxoek –pandemia tarteko, aforoa mugatua zen– asteazken arratsaldean kultur etxean.

Kontakizunen munduan murgildu ziren haurrak. Gogotik gozatu zuten ipuin kontalarien istorio, marrazki eta keinuekin irudimena lantzen.


Ipar martxa ikastaroa izanen da urriaren 17an Lesakan

Urriaren 8ra, ortzegunera, arte eman daiteke izena.

Beti Gaztek, Lesakako Udalaren laguntzaz, antolatuta, ipar martxa ikastaroa izanen da urriaren 17an, larunbatean, Lesakan. Hiru orduko ikastaro teoriko-praktikoa izanen da eta bi txanda eskainiko dira: goizez, 10:00etan; eta arratsaldez, 16:00etan. Komentuko belardian bilduko dira.

Izen-ematea urriaren 8ra arte dago irekita eta ortzegunean 19:00etatik 20:30era bitarte elkartearen egoitzara joanez egin daiteke. Bazkide direnek 10 euro eta bazkide ez direnek 13 ordaindu beharko dituzte.

Jakinarazi dutenez, jende nahikoa apuntatzen ez bada ordutegia edota eguna aldatu ahal izanen dira.


600 euroko isuna jarri die Guardia Zibilak bi kazetariri, Aroztegiaren aurkako irudiak hartzeagatik

Aroztegiko proiektu turistikoaren aurkako protesta batean sare sozialetako agenteen irudiak argitaratu izana leporatu die Ahotsa.info eta Ekinklik-eko langileei. Mozal Legea aplikatu zaie.

Espainiako Gobernuak Nafarroan duen Ordezkaritzak Ahotsa.info eta Ekinklik-eko bi kazetari grafikoren aurkako salaketa bana bidali du, apirilaren 9an aroztegiaren aurkako protestan Guardia Zibilen irudiak hartzeagatik.

Egun hartako Ahotsa.info-ren bideoan zabaldutako irudietan ikus daitekeenez, Guardia Zibileko agenteak maskarak jantzita agertzen dira uneoro; hala ere, salaketa Espainiako militarrak identifikatu daitezkeela da. Ekinklikek argitaratutako argazki-galerian ere ezin dira guardia zibilak identifikatu.

Zehazki, Ahotsa.info edo Ekinklik-ekin loturarik ez duen arranbela.blogspot.com webgunean argitaratutako irudien erantzunkizuna leporatzen die Guardia Zibilak.

Ahotsa.info-k eta Ekinklik-ek Mozal Legearen aplikazioan oinarritutako salaketa horien aurkako errekurtsoa jartzea erabaki dute, uste baitute informazio-askatasunaren aurkako erasoa izan dela eta ez dela inoiz guardia zibilen nortasuna publiko egin.

Protesten egunean, Guardia Zibilak kazetari grafikoak identifikatu zituen. Izan ere, 100 euroko isuna jarri zioten Ahotsak-eko kazetariari, manifestariekin baso-soiltze lanak egiten ari ziren eremu pribatuan sartzeagatik.

Iturria: Ahotsa.info


UEUren 51. udako ikastaroak hausnarketarako gune izanen dira aurten

Iazko ildoari jarraituz, UEUk 20 jardunaldi eta topaketa antolatu ditu hainbat eragileekin elkarlanean, euskal gizartearentzat garrantzitsuak diren gaien inguruan hausnartzeko helburuarekin. Baiona, Eibar eta Iruñeaz gain, Bilbo, Tolosa, Usurbil eta Donostian ere eginen dira jardunaldiak. Hauek dira bertan landuko diren gaietako batzuk: herritarrak ikerketan inplikatzen, lodifobia neomaterialismotik eta emakumeak eta kooperatibismoa. Matrikula dagoeneko zabalik dago www.ueu.eus helbidean. Horrez gain, ikastaroen zerrenda osoa ikusgai.


'Los renglones torcidos de Dios' eta 'Boonie Bears: Parque salvaje' filmak emango dituzte asteburuan

Donostiako Zinemaldian lehiatik kanpo eskaini zuten 'Los renglones torcidos de Dios' bihartik astelehenera arte izango da ikusgai Modelo aretoan. Filmak ikerlari pribatu bat izango du protagonista nor ospitale psikiatriko batean infiltratu den bertan gertatutako krimen bat argitzeko. Oriol Paulo zuzendaria Torcuato Luca de Tenaren eleberrian oinarritu da laugarren filma duen honetan.

Haurrentzako eskaintzarik ere bada astebururako, Boonie Bears: Parque salvaje, non jolas-parke berriko bisitariak animalia bihurtzen diren.

Urriak 22, larunbata

16:45. Boonie Bears: Parque salvaje

19:15. Los renglones torcidos de Dios

22:15. Los renglones torcidos de Dios

Urriak 23, igandea

16:45. Boonie Bears: Parque salvaje

19:15. Los renglones torcidos de Dios

Urriak 24, astelehena (ikusleen eguna)

17:00. Los renglones torcidos de Dios

20:30. Los renglones torcidos de Dios

Urriak 25, asteartea

19:00. ZarautzOn: Mañana dokumentala


Lasarte-Oriako aurtengo kirolari onenak zein kirol ibilbidea saritzeko prozesua irekiko da ostiralean

Aste honetan zehar Aukeratu aurtengo zure kirolaria parte hartze prozesuko eskuorriak banatuko dira Lasarte-Oriako etxeetan. Hilaren 6an, ostiralarekin, ekimena martxan jarriko da eta herritarrek euren ekarpenak egin ahalko dituzte

Nagore Duran Parte hartze arloko zinegotziak eta Kirol batzorde buru Goizalde Pildainek eman dute aurtengo kirolari onenen zein kirol ibilbidea sarien aukeraketaren pausoen berri.

Ekarpenak egiteko etxeetara iritsiko diren orrietan zein sarietarako hautagaia den zehaztu eta kirolariaren zein eskatzailearen datuak bete beharko dira. Udal ordezkariek zehaztu dutenez, "proposatutako kirolariek 18 urte baino gehiago izan behar dituzte".

Proposamen txartelak udal eraikinetan dauden postontzietan utzi daitezke; internet bidez ere parte hartzeko aukera izango da. Ekimeneko karteletan zein eskuorrietan udaleko webgunera daraman QR bat aurki dezakete herritarrek eta bertan euren ekarpena egin dezakete. Hautagaiak aurkezteko azken eguna hilaren 29a izango da.

Izendapenak aztertu eta zerrenda bat bidaliko zaie kirol elkarteei. Horiek azaroaren 12ra arte izango dute euren iradokizunak egin eta bozka emateko. Azkenik udal ordezkariek osatutako batzordeak bere aukeraketa egin eta kirolari sarituak jakitera emango dira.

Abenduaren 22an egingo den Kirol Galan banatuko dira sariak. Aurten gainera sariei dagokionez berrikuntza bat dagoela jakitera eman dute agerraldian, "udala kirolarien babesle izango da eta federatua ez bada, kiroldegia doan izango du urte betean".

Udaleko ordezkariek herritarrei eta kirol elkarteei dei egin diete euren proposamenak egiteko.


Cuarta Viako etxeak eta Antxoko kaia

Patxi Lazcano, Iñigo Landa

Cuarta Via, 1935 aldera (Arg. : Portuko Agintaritza)

Cuarta Via izenarekin ezagutzen dira XIX. mendearen amaieran Pasaiako Portuko Sustapen Sozietateak Antxoko kaiko zabalgunean, Buenavistako egungo Erlojuaren kaian, Altzan eraikitako lehen bi etxadiak.

Cuarta Via etxeen lehen aipamena Pasaiako Portuko Sustapen Sozietatea desegiteko eskrituran dago, 1885eko urriaren 6an. Eskritura horretan, gainera, Sustapen Sozietatearen izenean erregistratutako jabetzak Pasaiako Portuko Sozietate Nagusiari eskualdatzen zaizkio, besteak beste:

“Cinco casas unidas formando también una manzana en la Explanada del muelle de Ancho jurisdicción de Alza, cuyas cinco casas están señaladas con los números cinco, seis, siete, ocho y nueve; constan de planta baja, pisos principales, segundos y desvanes: ocupan en junto un solar de seiscientos metros cuarenta y dos centímetros superficiales, y confinan por el Norte con la calle de la cuarta vía; al Sur con la faja de la carretera de Madrid a Irún, al Este con el paso número cuatro y al Oeste con el paso número tres.

Otras cuatro casas unidas formando también una manzana en el mismo paraje y señaladas con los números uno, dos, tres y cuatro: se componen de planta baja, pisos principal y segundo y desvanes: ocupan en junto un solar de trescientos ocho metros noventa y nueve centímetros superficiales y confinan al Norte con la calle de la cuarta vía; al Sur con la faja de la carretera de Madrid a Irún; al Este con el paso número tres y al Oeste con el paso número dos.” [1]

Handik gutxira, Herrerako hegoaldeko kaian, Oleta auzoaren parean, Cuarta Via etxeen antzeko beste etxe bat eraikiko da, Casa Grande izenekoa. “Antxo, Lasalatarren asmoa/Antxo, proyecto de los Lasala” liburuan irakurtzen dugu: “Etxe Haundiaren ondoan Zabaldia izeneko eremua zegoen, futbolean aritzeko erabiltzen zuena Racing Alzatarra taldeak. Egoitza ere Cuarta Vian zeukan, izan ere.” [2]

1901eko biztanleen erroldaren arabera, Cuarta Via etxeetan 156 pertsona bizi ziren, ordura arte Altzan ezagutzen ez zen biztanle pilaketa izanik.

Garraio loturei dagokienez, errepide nagusiarekiko eta Iparraldeko trenbidearekiko loturekin batera, Cuarta Viak eta Antxoko kaiak Donostia eta Errenteria lotzen zituen tranbiaren geltoki bat izan zuten 1888tik aurrera, eta, Topoa inauguratu ondoren, 1912an, Mirabarkera baserritik gertu geraleku bat izango dute, “Alza – Antxo” geralekua. Bertara errepide nagusiaren eta Iparraldeko trenbidearen azpiko tunel batetik iristen zen, gaur egun ere ikus daitekeena.

Antxoko kaia 1909. urtean

Esan dugun bezala, Cuarta Viako etxeak Antxoko kaian egindako obrak zirela-eta itsasoari irabazitako lurraren luze-zabalean eraiki ziren. Kaiak muga egiten zuen iparraldetik badiarekin, hegoaldetik errepidearekin, ekialdetik trenbide-geltokiarekin eta badiarekin, eta mendebaldetik Herrerako senadiarekin. Denera 31.218,83 m2 -ko azalera zuen, modu honetan osatuta:

5.839 m2 Arraskoene, Etxetxiki eta Antxo baserrien desjabetzetik. Arraskoene eta Etxetxiki Manuela Bermingham Etxague donostiarraren jabetzakoak ziren, eta 2.492 m2 -ko azalera zuten bakoitzak [3], eta Antxo Agapita Aranburu Zamora altzatarrena zen, eta haren alaba Josefa Antonia Casares Aranbururena. [4]

22.725,83 m2 itsasoari irabazitakoak.

2.654 m2 errepide nagusira hartuta.

Hiru baserriak gaur egun portuko eraikin ofizialek okupatzen duten espazioan zeuden, gutxi gorabehera.

Lursail horietako zati bat okupatuz, Sustapen Sozietateak, aipatutako bederatzi etxebizitzez gain, honako hauek eraiki zituen:

Bederatzi biltegi-etxe.

Baskula-etxe bat.

Alondegia, 147,39 m2 -koa, Altzako Udalarena.

Cuarta Via, 1935 aldera (Arg. : Portuko Agintaritza)

1927an portua Estatura itzuli ondoren, Portuko Obren Batzordeak espazio hori guztia eraitsi zuen, lehendik zeuden eraikinak eraitsiz, Cuarta Viako etxeak barne, eta berriak eraikiz, horietako batzuk gaur egun ikus daitezkeenak: Osasun zerbitzuetarako eraikina (1940), Bulego partikularrak (1933-1934), Aduana (1932-1935), Portuko Obren Batzordearen bulegoak (1933-1934), eta Itsas armadaren zerbitzuetarako eraikina (1940). Cuarta Viako etxeek eta biltegi hurbilenek okupatutako espazioa baskularako eraikinak hartu zuen, 1941ean amaitua. Bertan, baskula irakurtzeko kabinaz, portuko sirenaz eta beste instalazio batzuez gain, erlojuaren dorrea zuen, ordura arte Antxoko kaia izan zenari izen berri bat emateko balioko duen elementua, eta aurrerantzean Erlojuaren Kaia izango da. [5]

Baskularako eraikina eta erlojua

Erreferentziak:

[1] 1885-10-06. Pasaiako Portua Sustatzeko Sozietatea desegitea eta inskribatutako jabetza eskualdatzea. Gipuzkoako Protokoloen Artxibo Historikoa, AHPG-GPAH 3/3674/1076.

[2] RUIZ ECHEVERRÍA, Txema: Antxo, Lasalatarren asmo / Antxo, proyecto de los Lasala. Antxotarrok Hª Mintegia, 2011, 165-167 orr.

[3] 1874-08-08. Feliciano Casaresen oinordekoen jabetzako Antxo baserria eta bere jabetzak Pasaiako Portuko Sustapen Sozietateari saltzea. AHPG-GPAH 3/2904/352.

[4] 1873-10-20. Manuela Bermingham Etxagueren jabetzako Arraskoene eta Etxetxiki baserrien salmenta Pasaiako Portuko Sustapen Sozietateari. AHPG-GPAH 3/2900, A: 1930r-1935v.

[5] Puerto de Pasajes. Memoria. Enero de 1927 Diciembre de 1941. Dirección del Puerto de Pasajes, 1942, 116-119 orr.


Aseguru poliza pribatuak, gora

Hegoaldeko datuak argiak dira; igaro hamarraldian ugaritu egin dira osasun arta jasotzeko poliza pribatuak, lurralde guztietan. Pandemiak eragindako arazoek ere eragina izan dute


Lehen Arretako zerbitzuen egoera «jasanezina» dela salatu dute Nafarroan

Nafarroako Osasun Plataformak deituta, elkarretaratzeak egin dituzte Nafarroako hainbat herritako osasun etxeen parean. «Zure osasun etxea zaindu» kanpaina jarri dute martxan. Osasun etxeetako erabiltzaileek eta osasun langileek salatu dute zentroetan «ezinean» ari direla azken hilabeteetan, eta agintariei eskatu diete baliabide gehiago jar ditzatela.

Nafarroako hainbat herritan eta auzotan osasun etxeen aldeko aldarria egin dute gaurko 11:00etarako deituak ziren elkarretaratzeetan. Nafarroako Osasun Plataformak deitu du protestetara, eta zentroetako langileek zein erabiltzaileek egin dute bat horiekin. Osasun etxeen parean bilduta, salatu dute pandemiak bistan utzi dituela gaur egungo osasun sistemaren ahuleziak eta mugak, eta nabarmendu dute Lehen Arretako zerbitzuek jaso dutela kolperik latzena: «Gainezka gaude». Hain zuzen ere, Nafarroako Gobernuko Osasun kontseilari Santos Indurainek astelehenean onartu zuen «gainkarga» dagoela zerbitzu horietan.

Iruñeko Txantrea auzoan izan da elkarretaratzeetako bat. Osasun etxearen parean bildu dira dozenaka lagun, zentroan dituzten baldintza txarrak salatzeko. Batik bat, zenbait erabiltzailek salatu dute azkenaldian «ohikoegiak» izan direla kale osoa hartzen zuten ilarak, zentroan hartuak izateko esperoan den jendearekin. Diotenez, «izugarri» moteldu da osasun etxeko arreta. Dena dela, azaldu dute baliabide faltari zor zaiola hori, eta «inola ere ez» langileen ahalegin faltari. «UPNren gobernuak egindako murrizketa mordoarengatik iritsi gara egoera honetara», salatu du Julia Lakuntzak. Bestalde, eskertu egin du profesionalek egiten duten lana: «Haiei esker funtzionatzen du Nafarroako osasun sistemak. Bestela, jai genuke».

Erabiltzaileak ez ezik, Txantreako osasun etxeko hainbat langile ere izan dira protestan. Maria Luisa Barandiaran medikuak salatu du zentroko profesionalen artean oso nabaria dela ezinegona, eta adierazi du ezinbestekoa dela zentro horiei ematen zaien aurrekontua nabarmen handitzea. Baldintza kaskarrekin aritzea, ordea, ez da pandemiarekin ailegatutako zerbait, Barandiaranen esanetan: «Hamar urte baino gehiago daramagu baldintza txarrekin lanean. Orain arte, ahal bezala aritu gara, baina, pandemian, normala ez den egoera batean, ezinezkoa da», salatu du. Erantsi du, gainera, profesionalak «oso kezkatuta» joaten direla lanera egunero, badakitelako ezinen dutela behar bezala jardun. Dioenez, lehen, ez zen gertatzen halakorik.

Txantreakoaren ordu berean, elkarretaratzeak egin dituzte Iruñeko Alde Zaharrean, Sanduzelain, Arrotxapean, Lizarran, Antsoainen, Burlatan, Atarrabian, Pitillasen eta Altsasun ere, besteak beste.


ERCk eta JxCat-ek hasi dute negoziazioa, "aukera historikoa" aprobetxatzeko asmoz

ERCrentzat "oso positiboa" izan da lehenengo batzarra, eta "independentismoaren garaipena eta Estatuko botereen porrota" nabarmendu dituzte.

ERCk eta JxCat-ek Kataluniako Gobernua osatzeko negoziazioak abiatu dituzte, hauteskundeak egin eta bost egunera, eta legegintzaldi honetan independentismoa indartuta egoteak ematen duen "aukera" aprobetxatzeko asmoa agertu dute.

Gaur arratsaldeko bileraren aurretik, ERC eta JxCat CUPekin elkartu dira azken egunotan bakoitza bere aldetik; izan ere, alderdi horren 9 diputatuak behar-beharrezkoak izango dira Pere Aragones ERCren hautagaia presidente izendatu nahi badute.

ERCk agiri batean azaldu duenez, "oso positiboa" izan da JxCatekin izandako lehenengo hartu-emana, "independentismoaren garaipena eta independentismoa erakundeetatik kendu nahi zuten Estatuko botereen porrota" nabarmendu baitituzte.

Bi negoziazio taldeek gogorarazi dute independentistek lehenengo aldiz gainditu dutela "% 50eko langa" Kataluniako hauteskundeetan, eta gehiengo osoa indartu dutela Parlamentean (135 eserlekutatik 74).

Bi alderdiek pentsatzen dute emaitza horiek "aukera handia" direla "herrialdean maila sozialean eta nazionalean aurrera egiteko aro berri bat irekitzeko", baina "alderdi gehiago" beharko dituztela.

Bestalde, JxCatek berretsi du ERCrekin egin duten bileran ados jarri direla "hauteskundeek ematen duten aukera historikoa aprobetxatzeko".

ERCk beste alderdi batzuk batzearen alde egin duen arren (CUP bakarrik ez, En Comun Podem ere bai), JxCatek "indar independentisten akordioan" jartzen du azpimarra.


Kanpaina berezia abiatu du Gorbeialdeko Kaudrillak indarkeria matxistaren oinarriak azaltzeko

Azaroaren 25aren harira kanpaina berezia abiatu du Gorbeialdeko Kuadrillak: Zer dira indarkeria matxistak? Zazpi kontzeptu zazpi ilustrazio bidez azalduko dituzte, astero ilustrazio bat argitaratuta. Elisabeth Perez barakaldarrak egin ditu lanak.

Gorbeialdeko Kuadrillak kanpaina berezia abiatu du Emakumeen Kontrako Indarkeriaren Aurkako Nazioarteko Egunaren harira. "Helburua da indarkeria fisikoaz harago dagoena azaltzea. Azaldu nahi dugu zertan oinarritzen den indarkeria matxista; eta zergatik indartu eta mantentzen den gaur egun", azaldu du Gorbeialdeko Kuadrillako Berdintasun teknikari Jone Unzagak.

Sentsibilizazio eta prebentzio kanpaina horren bidez, indarkeria matxista bere osotasunean landu nahi da, hedabideetan estaldura gehien dituzten kasuetan bakarrik jarri beharrean indarra. Horretarako, indarkeria matxista eragin, indartu eta mantentzen dituzten mekanismoak ilustrazioen bidez erakutsi nahi izan dituzte. Hain zuzen ere, Elisabeth Perez ilustratzaileak egin ditu.

Zazpi gai, zazpi ilustrazio

Indarkeria matxistaren existentziari azalpena emateko ezinbestekoa da, besteak beste, kontzeptu batuk barneratzea. "Zazpi kontzeptu identifikatu ditugu; horiek ematen diote erantzuna indarkeria matxistari, besteak beste", dio Unzagak. Zazpi kontzeptu horiek gure jendartean zer dakarten eta nola eragiten duten azalduko dute ilustrazioek. "Indarkeria matxistak zelan egituratzen diren ikustea ez da erraza izaten, erreproduzitzea eragiten dituzten jarrerak gure kultur sisteman oso barneratuta daudelako", gaineratu du Unzagak.

Astero bat erakutsiko dute

Azaroaren 25aren harira sortutako kanpaina dela kontuan hartuta, astero ilustrazio bat argitaratuko dute. Orain arte erakutsitako biak dira: genero rolak eta estereotipoak, eta edertasun kanona. "Indarkeria bezala ulertzen ez diren egoerak dira", dio Unzagak. Hau da, kanpainak erakutsi nahi duena da kolpe fisikoa bakarrik ez dela indarkeria matxista; hori bai, baina baita horren atzean ezkutatzen diren bestelako jarrerak ere.

Gorbeialdeko Kuadrillak astean behin ilustrazio bat argitaratuko du: ilustrazio hori eskualdeko udaletara bidaliko du eta horiek arduratuko dira Internet bitartez edo sare sozial bitartez ilustrazioak zabaltzeaz. Gaur-gaurkoz, formatu digitalean bakarrik argitaratuko dituzte.

Tinta txinatarrez egindakoak

Barakaldokoa da Elisabeth Perez ilustratzailea: "Lehenengo ilustrazioan, rolen ingurukoan, irudikatu nahi dudana da gizonezkoek beti lotu izan direla lehoiak aditzera ematen dituen balioekin: indartsuak, ausardia... Eta zebra, aldiz, gainontzeko animalien harrapakina izan da. Baina ikus daiteke mozorrotuta daudela. Izan ere, mozorroak aldatu egin daitezke. Pertsonalitatearekin du zerikusia, eta ez generoarekin".

Kanpaina aurrera dioan heinean ilustrazio gogorragoak eta serioagoak landuko dituztela azaldu du Perezek. Ilustrazioetan landu beharreko gaiak Berdintasun Sailak ezarritakoak izan direla dio, eta, hori horrela, asko ikasi duela. Ilustrazio guztiek kromatismo bera izango dute eta tinta txinatarrez egindakoak izango dira, digitalki landuak. "Uste dut gaia ondo ulertzen dela ilustrazioetan", dio Perezek.


Amaia Agirre eta Alaia Martin, Zizurkilen bertsotan

Maialen Lujanbio, Andoni Egaña, Unai Mendizabal, Amets Arzallus, Amaia Agirre eta Alaia Martinek Zizurkilen bertso saioa osatu zuten Igotz Alkorta gai jartzailearekin batera, Zizurkilgo kultur egitarauaren baitan igandean. Agirrek eta Martinek, honako gaiari heldu zioten: "Orain pare bat aste, sare sozialetan bideo bat zabaldu zen: Eibarko herritar bat, gizonezko heldu bat, baserritarra, udalbatzan alkatearen aurrean kexatzen ari zen, hala moduko gaztelanian. Barrerako eta txantxarako eman du bere gaztelaniazko hizkeragatik. Zuei zer gogoeta eragin dizue? ".


Tritioaren diplomazia

Protestak protesta, Ozeano Barera isuriko dira, pixkanaka, ondorengo egunotan hasi eta urtetan iraun beharko duen operazioan, itsasikara batek sorrarazitako tsunamiak Fukushima Daiichi zentral nuklearrean 2011ko martxoaren 11an jazo zen hondamendiari aurre egiteko lanetan hamabi urte hauetan metatu diren erradiazioz kutsatutako urak (milioi bat metro kubiko baino gehiago). IAEAk (Energia Atomikoaren Nazioarteko Agentziak), bere azken ikuskapenean ontzat eman du isurketa, arriskua ez omen delako hainbestekoa eta munduko ozeano handiena den horretan diluitzen joango omen delako. Kritika ugari izan da, baina erabakia hartuta dago, eta isurketarako erabiliko den kilometroko hodia ere prest.

Erreaktore hondatuak hozteko erabilitako ur kutsatu horietan zeuden gai erradioaktibo kaltegarrienak araztu ondoren, arazo nagusia orain, diotenez, geratzen den tritioan eta karbono-14an legoke. Baina oso bereziki, lehendabizikoan. Hura araztea, ekonomikoki eta operatiboki ia ezinezkoa dela dio bertsio ofizialak; eta itsasora isurtzea, aldiz, ez dela horren arriskutsua, tritioaren semidesintegrazio periodoa aski laburra dela eta: 12 urte. Arazoa ez da makala, eta doktoreak izango ditu eliza ama santak, nik baino hobeto...

Baina gorabeherak badu zientifikotik zerbait baina politikotik asko duen saihets bat. Isurketa printzipioz arbuiatzen duen mugimendu ekologista (Japonia bertakoa, lehenik) ez ezik, hurbileko bi herrialde, Hego Korea eta Txina, haserretu baitira biziro. Eta itsas-ingurumari hartatik letorkeen arraiki guztien inportazioa eragozteko neurriak iragarri dituzte biek, hasteko.

Oportunismo hutsa? Ez pentsa. Edo, behintzat, ez litzateke haiena bakarrik izango. Arbuiatzaile horien zalaparta bezain adierazkorra izaten ari baita beste batzuen erabateko isiltasuna. Kanada eta Estatu Batuena, hain zuzen.

Japoniatik oso urruti daudela biak ala biak, esango du norbaitek; baina Ozeano Bareko Ipar Itsaslasterraren norabidea eta ezaugarriak kontuan hartzen dituenak berehala ikusiko du Fukushimatik abiatzen den ur-ttantta tritioduna lehenago iritsiko dela Ipar Amerikako kostaldera, Japoniako Itsasora edo Txina Ekialdekora baino. Dozena erdi bat urte beharko dituzte Fukushimako ur zikin horiek Amerika Iparralderaino heltzeko, baina iritsiko dira. 1992ko gomazko ahatetxo haiek bezalatsu, baina batere nabarmendu gabe. Urdanetaren galeoiaren bide beretik.

Jakin, badakite hori AEBek eta Kanadak; baina, hala ere, ez dute isurketaren aurka hitzik atera. “Indo-Pazifiko” ekimenean Japoniaren leialtasunak bazuen prezioa, nonbait.


Balkoietan baratzeak jartzen ikasteko saioa eskainiko dute igandean Azpeitiko Ekoetxean

11:00etatik 12:30era izango da ikastaroa, eta helduei zuzenduta dago. Antolatzaileen arabera, plaza mugatuak izango dira saioan, eta ostirala baino lehen eman beharko da izena.

Balkoietan baratzeak jartzen ikasteko aukera izango da igandean, maiatzak 9, Ekoetxean. Saioa helduei zuzenduta dago, eta 11:00etatik 12:30era bitartean izango da. Ekoetxeko arduradunek adierazi dutenez, plaza mugatuak izango dira ikastaroan, eta maiatzaren 7a, ostirala, baino lehen eman beharko da izena. Horretarako bi aukera jarri dituzte: Ekoetxera joanda eta 943-81 24 48 telefono zenbakira deituta. Saioa doakoa izango da.


1.687 heriotza eragin zituen covid-19ak EAEn maiatzera bitartean, INEren arabera

Estatistiken Institutu Nazionalaren arabera, 1.429 pertsona hil ziren covid-19az kutsatuta EAEn, eta 258, berriz, gaixotasuna hartu izanaren susmopean.

Estatistikako Institutu Nazionalak (INE) 1.687ra igo du urtarrila eta maiatza bitartean EAEn koronabirusak eragindako zein gaixotasuna hartu izanaren susmopean izandako heriotza-kopurua, Osasun Sailak jakinarazitako kopura baino 138 heriotza gehiago.

INEk ostegun honetan argitaratutako heriotza-kausaren araberako heriotzen aurrerapenean agertzen dira datuok. Bertan azaltzen denez, martxoa eta maiatza bitartean 1.429 pertsona hil ziren EAEn covid-19arekin, eta 258, berriz, koronabirus kasu susmagarriarekin.

Estatistikaren arabera, aldi horretan, guztira, 6.982 heriotza izan ziren EAEn, arrazoia edozein zela ere; beraz, covid-19aren susmopeko heriotzak hildako kopuru osoaren % 24,1 izan ziren.

Covid-19ari loturiko heriotza-tasa 64,4koa izan zen 100.000 biztanleko, Estatuko batezbestekoa baino baxuagoa: 68,8ko heriotza-tasa 100.000 biztanleko.

EAE izan zen, Nafarroa, Murtzia eta Errioxarekin batera, osasun- eta gizarte-egoitzetan koronabirusak eragindako heriotza gehien izan zituen erkidegoetako bat.

Estatuan, urtarrila eta maiatza bitartean, 45.684 pertsona hil dira koronabirusagatik edo covid-19arekin bateragarriak diren sintomak izateagatik. Espainiako Osasun Ministerioak urteko lehen bost hilabeteetan emandako datuekin alderatuta, 18.557 pertsona gehiago.


Igor Peñalver (ELA): “Epe motzera ez du itxura onik Volkswagenen etorkizunak”

Bukatu gabeko 13.500 auto pilatu ditu Landabengo lantegiak, hornidura faltagatik. Enpresak “ahal den guztia” ekoizten jarraitzea agindu du, enpresa batzordeko ELAko ordezkari Igor Peñalverrek azaldu duenez. Biharko goi bilerak lantegiaren etorkizuna argituko duela uste du.

Ostiralean eta astelehenean erabat eten zuen ekoizpena Volkswagenek Landabenen. Etzi hala egin beharko dutela adierazi du zuzendaritzak. Hornikuntza faltak, autoak amaitu gabe ekoiztea eragin du, eta gero eta gehiago dira pilatzen ari zaizkienak. Kezkaz bizi du egoera enpresa batzordeko ELAko ordezkari Igor Peñalverrek.

Auto elektriko txikiak ekoizteko eskualdeko estrategia zehaztu eta ezagutarazteko goi bilkura eginen dute bihar Landabenen. Bilkura erabakigarria izanen daiteke Landabengo 4.600 langileen etorkizunera begira, baita haien hornitzaile ugarientzat ere. Baina gai ordena ez dute ezagutzen sindikatuek.

Enpresa batzordeko UGT eta CCOO izanen dira biharko bilkuran, eta ostiralean bilduko dira gainerakoekin bileraren nondik norakoen berri emateko.


EBko Energia ministroak irailaren 9an bilduko dira "energiaren merkatua konpontzeko"

"Batasun mailako irtenbide bat da, urrutitik, egin dezakegun onena", defendatu du EBko seihileko presidentzia duen Txekiako Jozef Sikela Industria ministroak. Ursula von der Leyenek, bestalde, Brusela "larrialdiko esku-hartze batean" lanean ari dela esan du.

Europar Batasuneko Energia ministroak ezohiko bilera egingo dute irailaren 9an "energiaren merkatua konpontzeko" neurriak eztabaidatzeko, Europan prezioak gora egiten ari direla eta.

"Negoziazioz betetako asteburu baten ondoren, Energia Kontseiluaren ezohiko bilera deitu dugula iragarri dezaket. Bruselan bilduko gara irailaren 9an", adierazi du Jozef Sikela Txekiar Errepublikako Industria ministroak. Txekiak du uneotan Europar Batasunaren seihileko presidentzia.

EBko seihileko presidentzia duen Txekiako Jozef Sikela Industria ministroak adierazi duenez, Europak "energiaren merkatua konpondu behar du". "Batasun mailako irtenbide bat da, urrutitik, egin dezakegun onena", defendatu du sare sozialetan zabaldutako mezu batean.

Peter Fiala Txekiako lehen ministroak Energia ministroen premiazko bilera bat iragarri zuen joan den astean, merkatu energetikoaren egoera eztabaidatzeko, blokearen segurtasun energetikoa bermatzeko eta energia aurrezteko planak aztertzeko.

Ursula von der Leyen Europako Batzordeko presidenteak, bestalde, Brusela "larrialdiko esku-hartze batean eta merkatu elektrikoaren egiturazko erreforma batean" lanean ari dela baieztatu du. Esan duenez, merkatua "beste egoera batzuetarako" diseinatu zen, eta kontinentean ordaintzen diren prezio "neurrigabeen" atzean dago.

"Errusiako erregai fosilen aroa amaitu da Europan, eta xantaiatik askatzeak ordena globala defendatzeko botere gehiago emango digu", aldarrikatu du Alemaniako kontserbadoreak Esloveniako foro batean.

Gertakari horiek berpiztu egin dituzte gasaren prezioa denek batera mugatzeko edo Europako sistema marjinalista erreformatzeko neurri zorrotzagoak eskatzen dituzten Europar Batasuneko ahotsak.

Espainiako Gobernuak esku hartzeko erabakia ospatu du

Teresa Ribera Espainiako Gobernuko hirugarren presidenteordeak Von der Leyenen iragarpena ospatu du. TVEri egindako adierazpenetan, Trantsizio Ekologikorako eta Erronka Demografikorako ministroak esan du Batzordearen jarrera mugimendu "oso interesgarria" dela, baina aitortu du orain dela urtebete ikusi nahiko zukeela, Espainiako Gobernua merkatuaren erreforma eskatzen hasi zenean.

Riberak ezinbestekotzat jotzen du gasaren prezioaren arazoari aurre egitea, elektrizitatearen prezioan eragin zuzena baitu, baina "apurtuta" dagoen merkatuari esku hartzeko aukera pasatzen ez uzteko eskatu du. Aparteko neurriak "iberiar salbuespenaren" antzekoak izango direla uste du, hau da, elektrizitatea sortzeko erabiltzen den gasaren prezioa mugatzea. Espainian eta Portugalen elektrizitatearen handizkako prezioa % 20 inguru murriztea ahalbidetu du.

Prezioak, goraka

Astelehenean, Herbehereetako TTF erreferentziazko indizean gasaren prezioa % 16 jaitsi da megawatt orduko (MWh), 280 euro ingurura, baina aurreko astean % 39 igo zen, 340 eurora iritsi arte.

Bestalde, elektrizitatearen prezioa 630 euro baino gehiagoan ordaintzen da megawatt orduko Alemanian, Belgikan edo Danimarkan, eta 730 eurotik gora Frantzian, Italian, Errumanian, Hungarian, Kroazian edo Austrian.

Espainiako Estatuan, handizkako merkatuari lotutako tarifa arautuko bezeroentzako argindarraren batez besteko prezioa % 8,51 igoko da asteartean 459,4 eurora arte, eta, horrela, maximo berri batera helduko da Iberiar penintsulako salbuespena indarrean sartu zenetik, Europa Pressek jasotako Energiaren Merkatu Iberiarreko Operadorearen (OMIE) behin-behineko datuen arabera.


«Jendearentzat bizigarria eta atsegina den leku bat egin behar dugu»

Olatz Juantorena Aizpurua izango da aurten Ereñotzu Ekinez plataformako zerrendaburua. «Ilusioz eta ikasteko gogoz» dago, eta auzotarren konfiantza sentitzen du: «Auzotarren bizi kalitatea hobetzea izango da helburu nagusia».

Aurrenekoz izango zara Ereñotzu Ekinezen zerrendaburu. Nola hartu duzu erronka?

Ilusioz eta ikasteko gogoz. Auzotarrek nigan konfidantza dutela erakutsi didate eta horrek segurtasuna eman dit.

Taldean izan zara azkeneko legealdian ere. Zer dela eta eman duzu pausoa lehenengo lerrora, oraingoan? Erabakia erraza izan da?

Hautagaitza aukeratzeko Olak auzo elkarteak prozesu bat egin zuen martxoan, eta hortik 16 pertsonako talde bat atera zen. Denon artean erabaki genuen alkatetzarako hautagaia. Batetik aurreko esperientzia dudalako eta bestetik auzotarrengatik babesa jaso dudalako. Bestalde, taldean hausnartu zen emakume bat lehen lerroan izatea garrantzitsua zela. Erabakia hartzeko gaur egungo alkatea den Unai Erroitzenearen aholkuak ere kontuan hartu genituen. Eta beraz, erabakia ez da erraza izan baina buelta batzuk eman dizkiot eta erronka honekin aurrera egitea erabaki dut.

Nolako balorazioa egiten duzu, aurreko legealdian burututako lanaz? Horri segida ematea izango da asmoa?

Auzoarentzat garrantzitsuak diren mantentze lanak egin dira: Epelen argiteria eta asfaltatze lanak, Aparraingo bidearen asfaltatzea, etab. Bestalde ikastaro eskaintza zabaldu da eta udalekuak eta antzeko beste zerbitzu batzuk indartu dira. Hori dena Covid-ak baldintzatutako legealdia izan dela kontutan hartuta. Ondorioz, positiboki baloratzen dugu aurreko legealdian egindako lana. Etorkizunerako gure asmoa, dauden zerbitzuei eustea eta hobetzen jarraitzea da. Bestalde behar eta ideia berriei ere aurre egingo zaie.

Nolako taldea osatu duzue legealdi honetarako? Zeintzuk izango dira bere indarguneak?

Bederatzi pertsonako lantaldea osatu dugu. Alkatea, lau juntakide eta beste lau batzordekide. Aurreko legealdiko hiruk jarraitzen dugu, eta gainontzekoak berriak dira. Freskotasuna nabari da, talde gaztea da eta gogotsu gaude legealdi berriari ekiteko. Auzoko gune desberdinetako jendea gaude, beraz esan daiteke beste behin ere bailara osoa ordezkatuta dagoela lantaldean. Gure indarguneak izan daitezke lanerako dugun gogo eta prestutasuna eta kideen esperientzia, ikuspegi eta ibilbide anitzak.

Nola antolatzeko asmoa duzue? Zein gairi helduko lioke taldeko kide bakoitzak?

Orain arte auzo udaleko lana lantalde gehiagotan banatu arren, oraingoan bi multzo handitan antolatzeko asmoa dugu. Batetik, Lurdes Oskoz, Olatz Iturri, Eli Astiasaran eta Aitziber Santa Kruz, herritarretzat zerbitzuak antolatzeaz arduratuko dira, hala nola, kultura, kirola, hezkuntza, euskara edota zerbitzu sozialen arloak. Bestetik, Jon Susperregi, Eli Pagola, Ibai Eizagirre, Itziar Miner eta ni neuk, antolaketa (aurrekontuak, pertsonala, kontratazioa...) eta lurraldeari dagokionean (herri lanak, ingurumena, hirigintza,...) jardungo dugu. Hala ere gai garrantzitsuenak talde osoaren parte hartze eta elkarlanarekin aurrera ateratzea da helburua.

Zeintzuk dira Ereñotzuk une honetan dauzkan erronkak eta beharrak? Eta zeintzuk izango dira datozen lau

urteotan landu beharreko gaiak?

Landa eremuko auzo bat izateak sortzen dituen ohiko zailtasunak ditugu. Zerbitzu askotatik urrun gaude, auzoa hainbat gunetan banatuta dago, mugikortasuna ez da erraza.

Horrelako auzo batean bizitzeak abantailak baditu, baina baita desabantailak ere, eta hauei erantzun behar zaie. Oreka bat bilatu eta jendearentzat bizigarria eta atsegina den leku bat egin behar dugu. Adineko pertsona asko bizi dira bailaran zehar sakabanatuta, haietako asko emakumeak dira. Herritar hauentzat zerbitzuak hobetzen jarraitu behar dugu.

Txirrita eskolarekin ere elkarlana garrantzitsua da, auzoan azken urteotan jaiotze tasa handitu da zorionez, eta haurrek auzoari bizitza eman diote. Eta txikitan hemen ibiltzen badira ere, nerabezaroan eten bat sortu ohi da. Gazteak auzoan inplikatzeko zailtasunak ditugu eta erronketako bat izango da lotura hauek indartzea auzoak etorkizuna izan dezan. Egingo ditugun obra eta mantentze lanetan ere auzotarren bizi kalitatea hobetzea izango da helburu nagusia.

Bestetik, mundu mailako erronkak daude, ingurumenari lotuak, energiari lotuak... Hauek denak gure auzoan eragina dute eta lantzea ezinbestekoa da, mugikortasuna, ibai eta inguru naturalaren zaintza eta enpresa arriskutsuen gaia, besteak beste.

Azkeneko urteotan, gerakina pilatu du Ereñotzuko Auzo Udalak, futbol zelaiko eremuaren obra haundiari aurre egin ahal izateko. Hori horrela, zein da Auzo Udalaren egoera ekonomikoa une honetan? Aukera izango du datorren legealdian inbertsio ertain-haundirik egiteko? Halakorik aurreikusten duzue?

Auzo udalaren inbertsio gaitasuna ez da handia. Aurrekontua badugu, baina jakina da edozein obra egiteko dirutzak behar direla, beraz Ereñotzun obrak egitekotan ezin dugu urteko aurrekontuaren esperantzan egon. Beraz aurrezki bat sortu behar dugu aldian behin inbertsio garrantzitsu bat egiteko. Gainera beti kanpoko dirulaguntzera ere jo izan dugu horrelako obrei

aurre egiteko.

Horregatik, gerakina pilatu dugu futbol zelaiko egitasmoa aurrera eraman ahal izateko, baina zailtasunak izan ditugu. Hasieran eremu horretan egingo zen proiektua gauzatzeko, auzotarrekin prozesu parte-hartzaile bat egin nahi genuen, eta horretan hastekotan ginenean Covid-19aren ondorioz itxialdia etorri zen. Handik hilabete batzuetara prozesu hori egin eta ondoren proiektuari forma eman eta itxura hartzen joan zen. Baina gero materialen prezioen gorakada etorri zen, eta horrek asko garestitu du obraren aurrekontua.

Momentu honetan borobilduz 500.000€ko gerakina dugu eta lantalde berriaren esku geratuko da honi aurre egiteko erabakia, eta beharrezkoa bada egitasmoa birplanteatu beharko da auzotarrekin batera. Horren arabera, eta esan bezala, landa eremutarako dirulaguntzen aukeren arabera, obra ertain edo handiren bat egiteko moduan izan gaitezke.

Bestalde Ereñotzuko erdigunean dagoen zentral zaharraren inguruan mugimenduak espero dira, eta haietako batzuk gure eskumenekoak ez izan arren, jarraipena egingo diogu: zentralaren lagapena, kanalaren txukuntzea...

Ereñotzu bezalako auzo batean, oso garrantzitsua da Auzo Udalak eragileekin daukan lotura, ezta? Olak Auzo Elkartea, Txirrita eskola, Katiluzar Guraso Elkartea, Ur-Mia elkartea... Nolakoa izan behar du harreman horrek, zure ustez?

Auzoaren izaerarengatik eta auzotarrek zituzten dinamikei esker iritsi zen lehen ere Auzo Udalaren aukera, beraz ezinbestekoa da eragile hauekin lanean aritzea. Talde ezberdinen arteko komunikazioa eta elkarlana oso garrantzitsuak dira, guztiek auzoko behar eta erronken ikuspegi orokor bat izateko. Bakoitzaren helburu eta proiektuen ezagutza izatea ezinbestekoa da, momentu askotan elkarlanean aritzea ere funtsezkoa delako, auzo txiki hontako beharrei erantzuteko. Eragileez gain, norbanakoekin ere hartu eman zuzena sustatzen jarraituko dugu, beharrak eta kezkak entzun eta erantzunez. Harreman guzti hauek zaindu eta berriak eraikiz, auzoko elkarbizitza osasuntsu bat bultzatu nahi da.

Eragile horiekin elkarlanean, ohikoak dira kultur jarduerak eta bestelakoak auzoan. Bizirik dago Ereñotzu? Nolakoa izan da bilakaera, zentzu horretan?

Bai, momentu honetan mugimendu handia dago. Kultura eta jaietaz arduratzen den taldeak urte asko darama lanean. Honetaz gain, lantalde berri batzuk sortzen ari dira ondare eta identitate proiektu baten inguruan, auzo elkartearen babesean. Herritarrak aktibatzea helburu duen proiektu honek ideia edo egitasmo berriak ekar ditzake auzoarentzat. Eta ezin dugu ahaztu gaur egun Katiluzar guraso elkarteak duen jarduera. Denen artean ekintza asko antolatzen ari dira auzoan. Gure lana da azpiegiturak eta laguntza ematea egitasmo hauek babesteko.

Denda eta taberna zerbitzuak dauzka auzoak, Auzo Udalaren ekimenez. Zein beste zerbitzu beharko lituzke? Bideragarria izan daiteke besteren bat?

Bizilagunek bertan bizitza egiteko aukerak behar dira. Auzo Udala sortu eta martxan jartzen lehenengotako zerbitzua izan zen taberna eta 2019an berriz, denda ireki zen. Honek izugarrizko bizitza eman dio Ereñotzuri, lehen erosketa txiki bat egiteko Hernanira mugitu behar izaten zen. Orain berriz hemen bertan ditugu egunerokoan behar izaten ditugun produktuak. Adinekoentzat ere harremanetarako puntu bat da.

Herri txiki bat bezala funtzionatu nahi dugu, oinarrizko zerbitzu batzuk bermatuz. Berritzaileak izan behar dugu, irudimenarekin, auzolanarekin, soluzio sinpleak bilatu auzotarren premiei aurre egiteko eta zerbitzuak emateko.

Euskeraren arnasgune da Ereñotzu, baina jatorri aniztasuna ere gero eta haundiagoa da, pixkanaka. Zein ikuspegi duzue horren inguruan? Zaldibiko hezkuntza komunitatean elkarbizitzaren gaia nola landu duten ezagutu duzue berriki. Horrelakorik martxan jarri liteke Ereñotzun ere?

Beste herri askotan bezala, gaia presente dugu auzoan. Katiluzar guraso elkarteak lanketa bat jarri du martxan (bide horren hasieran ezagutu dugu Zalbidiko esperientzia). Euskararen erabilerari eutsiz jatorri askotariko familia eta herritarren elkarbizitza zaintzeko prozesu bat abiatuko da. Bertan, Ereñotzuko eragile desberdinen parte hartzea ezinbestekoa da eta Auzo Udala eragile aktiboa izango da. Izan ere, Euskara eta Kulturartekotasunaren zaintza gure lanerako ardatz garrantzitsua da.

12 urte dira Auzo Udala sortu zela. Nolako autonomia dauka Auzo Udalak, eta nolakoa da Hernaniko Udalarekin harremana? Zerbait aldatuko zenukete, zentzu horretan?

Auzo Udalak badu bere erabaki ahalmena, baina ezinbestean gai askotan Udalarekin elkarlana beharrezkoa da auzoari eragiten dioten eskumen garrantzitsu batzuk bereak direlako, adibidez udaltzaingoa, hirigintzako lizentziak, industria poligonoak,...

Hernaniko Udalarekin hilabetero biltzen gara koordinazio bilera batean. Bertan, Auzo Udaletik ditugun proposamen edo asmoen berri eman, eta gai zehatzekin ditugun kezkak helarazten dizkiegu. Eta Hernaniko Udalak ere Ereñotzurekin zerikusia duten proiektuen informazio oro aipatzen digu. Beti hobetu liteke harremana baina oso garrantzitsua da komunikazio hau mantentzea.

Zein aurrerapauso ekarri dizkio Toki Entitate Txiki gisa eratu izanak Ereñotzuri, urte hauetan?

Azpiegitura garrantzitsuak lortu dira ordutik: Auzo Etxea, frontoia, Epeleko parkeko estalpea eta lokala, hainbat baserri bideetan hobekuntzak, ... Ondare naturalari dagokionez txostenak enkargatu eta elkarlanak egin dira Aranzadirekin. Lursail bat erosi da bertako basoa sustatzeko asmoz eta Urumea ibaiko bainuguneen inguruan parte hartze prozesua egin zen Hernaniko Udalarekin batera. Aurretik aipatutako hainbat zerbitzu sortzeko aukera eman du Auzo Udalak, azken finean auzotarren bizi-kalitatean aurrerapausoak ekarri dituela uste dugu.


"Despolitizatu egiten da kultura"

Ekida egitasmoko kideak dira Nagore Arzallus (Errezil, 1993) eta Paul Beitia (Getaria, 1997). 'Manifestua' ikuskizunaren lau emanaldi izango dira maiatzean eta ekainean, eta 'Berria' egunkarian elkarrizketatu dituzte Arzallus eta Beitia egitasmoaren inguruan.

Kultura eta artea dira zuen kezkak, ez da hala?

ARZALLUS: Gure kezkak baino gehiago, gure lanerako esparruak dira. Esparru horietaz zer ulertzen den eta horiek zer asmorekin lantzen diren, ordea, oso desberdina izan daiteke ikuspegiaren arabera. Guk ikuspegi sozialistatik landu nahi ditugu. Etengabe despolitizatzen eta desklasatzen dira kultura eta artea, airean eraikita baleude bezala. Guk klaseari estu lotutako kulturaren ulerkera bat erabiltzen dugu. Uste dugu kulturak eta arteak izaera politikoa dutela eta klase borrokak gurutzatzen dituela.

Arteari buruzko azalpen politikoak landuko dituzue?

BEITIA: Gero eta nabarmenagoa da klasearen arabera bizimodu eta mundu ikuskera berezituak ditugula, eta hori arte espresioetan ere ikusten da. Musika, literatura, telesailak... ezin dira jendearen bizimoduetatik eta gizartearen logikatik aparte ulertu; praktika sozialak dira, eta eduki politikoa dute. Kapitalismoak ez du alde ekonomikoan bakarrik eragiten: bizitzaren alderdi guztiak baldintzatzen ditu, kultura barne. Langileok kulturalki ere azpiratuak gaude. Iruditzen zaigu horri aurre egin diezaiokeen politika bakarra sozialismoarena dela, baita kulturaren arloan ere. Langile mugimendu iraultzaileak beti izan ditu kulturari lotutako eginbeharrak. Horregatik sustatu nahi dugu kultura politiko sozialista, eta artearen potentzial iraultzailea berraktibatu.

Manifestu bat aurkeztekotan zaudete.

BEITIA: Hala da. Eman lezake agiri bat dela, baina jendaurreko ikuskizun bat da, Manifestua izendatu duguna. Apropos deitu diogu horrela, ikuskizunak gure asmoez eta arte iraultzaileaz aritu nahi baitu. Martxo erdialdean estreinatu genuen, Herri Unibertsitate Nazionalean, eta orain beste lau emanaldi iragarri ditugu, maiatz bukaeratik uztail hasierara bitarte: Elorrion, Gasteizen, Azkoitian eta Berriozarren.

Zein diziplinatan ariko zarete?

ARZALLUS: Literatura, musika eta eszenografia, oraingoz. Ekidak kultur proiektuak martxan jarriko ditu, borondate politiko sozialista elikatzeko. Manifestua izango da aurrenekoa. Gure funtzionamenduaren adibidetzat har daiteke ikuskizuna. Hiru musikarik, bi narratzailek eta hiru abeslarik parte hartzen dute, baina baita teknikari talde batek, antolakuntzako jendeak eta militanteen sareak ere. Ekida ez da oholtza gainera igoko den artista taldea bakarrik: arte ekoizpen sozialistak eskatzen dituen baliabideak sortu eta antolatzeko egitasmoa da. Proiektuak sustatzea, alderdi formala garatzea, esanahiaren egokitasun politikoa aztertzea, artisten elkarlana bultzatzea, entseguak eta emanaldiak antolatzea... Dena kontuan izatea eskatzen du arteak, eta hori guztia antolatzea da gure asmoa.

Irakurri elkarrizketa osorik, Berriaren webgunean.


Helduendako ipuin kontaketa

Ixabel Agirresaroberen eskutik, Korrika Kulturalaren baitan.


Iritzia: Ahoz beherea ezin arnastu

Olatz Azpirotz Larzabal

Intimotasuna eta mina gainditzeko ahaleginak eta aurrerapausoak lausotu zaizkigu giroan azkenaldian. Asteotan, batik bat, sexualitatea eta ahalduntzea lantzen duten hainbat egituren egoera aditzera eman dute.

Lehenik eta behin, 1992. urtetik zabalik egon den eta Nafarroako lehenengoko denda erotikoa izandakoaren itxieraren berri izan dugu. 30 urtez zabalik egon ostean, arrazoi ekonomikoengatik betiko itxi behar izan dute.

Bigarrenik, 60 urteko bidea izan duen Alaiz kolektibo feministak bere egitekoa bertan behera utzi behar izan du. Kolektibo hori 1960ko hamarkadan hasi zen sexu heziketa eta heziketa afektiboa lantzen, eta, horretaz gain, haien laguntzarekin hainbat emakumek eskola gradua lortu ahal izan zuten.

Sarea ez da propioz murriztu eta eten. Nahiz eta 2019. urtean Nafarroako Gobernuak “emakumeen eskubideen aldeko konpromiso irmoari eusteagatik, eta emakumeen parte hartze soziala bultzatzeko eta emakumeek bizitza publikoan parte har dezaketela frogatzeko egin duen lanagatik” aitortza egin, Alaiz kolektiboak bere jarduera, aurreko kasuan bezala, arrazoi ekonomikoengatik eten behar izan du, hain zuzen.

Azkenik, LGTBI+ kolektiboaren behar juridiko, psikologiko, sexologiko eta akonpainamendu soziala bermatzen duen Kattalingune zerbitzuan murrizketa itogarriak egon dira, eta horren adierazgarri da, lan karga mantenduz langile kopurua zazpitik laura jaitsi izana.

Neurri honek Nafarroan dauden beharrak Iruñean zentralizatzea dakar; hortaz, jada, probintzian atentzio duin bat mantentzea ez da eramangarria izanen.

Inguratzen gaituen oro eta gu geu diruari lotuta gaude, eta zaintza ez da afera horretan salbuespena. Berun kantitate txiki eta urre deigarri hori gabe dinamikak eta zaintzak oroimenaren idatzizko erreferentzia huts bihurtzen dira.

Ordea, badaude zilarraren eta urrearen mendekotasunetik ihes egiten dutenak ere. Otsailaren 3an, Iruñean, Elizaren ondasunen errekuperazioa azkartzeko elkarretaratzea egin zen.

Eliza kristauan dauden elementuen artean bada bat semantikoki garaia esan nahi duena; latinezko ambotik datorkigu, euskarazko anboi. Material eta altuera ezberdinekoa izan daiteke, eta, oro har, irakurtzeko, abesteko eta predikatzeko erabiltzen da.

Lotura ekonomikoen zirrikituek, anboietara igotzen diren horientzat, tunelen irmotasuna hartzen dute; euri, kazkabar eta tximistetatik babestuta dauden bide zabalak dira. Horrela, geratzen gara gu bozgorailuetatik at, lurraren azpian, oxigenorik gabe, eta, ondorioz, ezin biziraun, alegia.

Horregatik, Martxoaren 8an egindako aldarrikapenek gainerako egun, hilabete eta urtaroak blaitu beharko lituzketela, eta horiek aldarrikapenen erakusleiho izan beharko liratekeela uste dut.

Horrela, akaso, noizbait, etengabeko aldarriak eta lanak merezi duten lekua izatera helduko dira, eta lurretik kantatu, hitz egin, lagundu eta zaindu ahalko dugu elkar, sasietan ahapeka hitz egitetik ahoz gora arnastu eta hitz egitera igaroz.


Leitzaran eta Oria ibaien ur maila handia, Andoain barrena

Laino ilunak nagusi dira Andoain aldean. Leitzaran eta Oria ibaiei begira, ur maila oso handia da. Azken ordutan izandako prezipitazioen ondorioa agerikoa da.


Antzuolak hondartzarik ez, baina bai Ondarra

Herrigunean kokatuta egon arren, Antzuolako Ondarra plaza nolabait ere ezkutuan dagoela esan daiteke. Deskarga errekak herriko gainerako kaleetatik banatzen du; era berean, erreka hori bera da plaza eraikita dagoen eremua sortzearen arrazoia. Iñigo Ramirez de Okariz historialariak kontatu bezala, herriko historiaren hainbat pasarte bertan gertatu ziren.


Valtonyc abeslaria etxera itzuli da, sei urte erbestean eman ondoren

Besteak beste, Espainiako koroari irain egitea leporatuta hiru urte eta erdiko kartzela zigorra ezarri zioten Espainiako epaileek 2018an, baina Belgikak uko egin zion hura estraditatzeari.

«Sei urte!, Sei urte! Putakumeak! Ez dago eskubiderik!»; hegazkinean egin zituen hitzok atzo Josep Miguel Arenas Valtonyc rap abeslariak, Vilaweb atariaren arabera. Izan ere, sei urte erbestean eman ondoren, atzo itzuli zen Mallorcara, jaioterrira. Hiru urte eta erdiko kartzela zigorra ezarri zioten 2018an Espainian, bere abestietan terrorismoaren gorazarrea, mehatxuak eta Espainiako koroari irain egitea leporatuta. Egotzitakoak preskribatu ostean itzuli da musikaria.

Atzo goizean iritsi zen Palmako aireportura, eta hantxe bertan egin zioten lehenengo ongietorria. Sei urtez ezin izan zuen familia ikusi, eta ama ere hil zitzaion, hari agur esateko aukera izan gabe. Senideak besarkatu zituen, ezer baino lehen.

«Penagarria da hona heldu ez izana Espainiako autokritika egin duelako, eta abeslariak zigortuz akats bat egin zuela onartu duelako», esan zuen orduan. «Haatik, Belgika gauza izan da bere zigor kodea aldatzeko, koroari eginiko irainen delitua kentzeko». Izan ere, Valtonycen aferak lurrikara bat eragin zuen Belgikako legedian, 2021. urtean: hango Auzitegi Konstituzionalak indargabetu egin zuen erregearen aurkako irainen legea, adierazpen askatasunaren aurkakoa dela adierazita.

Flandrian hartu zuen babes musikariak, Espainiako Auzitegi Gorenak bere kontrako zigorra berretsi, eta kartzelara sartzeko epea bukatzen zitzaion egunean. Epaile espainiarrek hainbat aldiz eskatu zioten Belgikari artista estraditatzeko. Azkenean, legea aldatuta, herrialdeak behin betiko baztertu zituen musikaria estraditatzeko eskaerak, ezin delako inor entregatu beste estatu bati, hari leporaturikoa ez bada delitua Belgikan.

Valtonycek gogoan hartu zuen atzo Pablo Hasel musikaria, eta hura askatzeko eskatu zuen. Abestietan «terrorismoa goratzeagatik» eta Carles Puigdemont Kataluniako presidenteari eginiko jazarpenaren aurkako protesta batean parte hartzeagatik zigortu zuten Hasel. Bi urte baino gehiago eman du preso Haselek, eta bost urte inguru eman behar ditu oraindik.

Erbestean bizitzea «oso gogorra» izan dela esan zuen atzo Valtonycek, baina «merezi izan» duela gaineratu zuen.

Erreakzio politikoak eragin ditu abeslariaren itzulerak. «Ongi itzuli zure herrira, geurea ere badena. Zurekin denok itzultzen gara apur bat. Eskerrik asko erbeste bidegabeari aurre egiteagatik, eta geuri laguntzeagatik inoiz amore eman gabe. Ohorea izan da bidaia partekatzea», idatzi zuen larunbatean Puigdemontek.

Arnaldo Otegik ere txio batekin zoriondu zuen atzo musikaria: «Itzuli eta berriz hasi, erori eta altxatu, erori eta altxatu».

Besteak beste, No al borbó abestian esandakoengatik zigortu zuen Espainiak musikaria.


Ia hiru orduko barre saioa

Nerea Garmendia eta Santi Rodriguez aktoreak igo dira gaur Manuel Lekuona kultur etxeko agertokira. Bakarrizketa bana egin dute ia hiru ordu iraun dituen saioan.

Garmendia izan da lehena. Urtearen zazpigarren hilabetearen atarian "Urte berri on!" batekin hasi du bere ordubeteko bakarrizketa, zenbait gauzari uko egiteko prest ez baitago. Askari txiki bat egin, eta urre koloreko jaka kenduta, soinean zeramatzan zortzi kamisetek egituratu dute kontakizuna. Haiek eranzten joan da kontatzeko zituenetan aurrera egin ahala.

Maitasun kontuak izan ditu abiapuntu: pandemia hasi baino bost egun lehenagotik bikotekiderik ez du eta ligatzeko ahaleginean izandako gorabeherak azaldu ditu, emakume euskaldunen topikoetatik eta pandemiak eragindako zailtasunetatik tiraka, nagusiki. Olentzero eta Aita Noel alderatu ditu, dituen zenbait gaixotasunen berri eman du, eta bizitzea egokitu zaizkion zorigaitzetatik ere irribarrea gutxienez ateratzeko gai dela ere erakutsi du. Azkena, duela hiru aste eskas izandako motor istripua, izterreko zauriak hori behintzat egiazkoa zela baieztatu du.

Motorrean beharrean hegazkinean heldu da Santi Rodriguez kultur etxera. Munduan barrena egindako bidaia izan du bere bakarrizketaren ardatza. Herrialde batetik bestera pasaportea erakusteaz nekatuta, soinean zeraman kamiseta egiteko burutaziotik hasi du bidea. Portugal eta Kanada izan ditu bere lehen geltokiak; leku batetik bestera jauzi eginez, eta beste gauza asko ere hizpide hartuta, barrez betetako ia bi orduko ikuskizuna osatu du.


Chillida Lekuk toki egingo dio Antoni Tàpiesen arteari

Kataluniar sortzailea izango da aurtengo artista gonbidatua Chillida Lekun, 2022ko urtarrilaren 10era arte ikusgai egongo den erakusketan.

Chillida Lekuk "Tàpies Zabalagan" erakusketa hartuko du 2022ko urtarrilera arte. Antoni Tàpies kataluniar sortzailearen (1923 – 2012) lanak, euskal eskultorearenak bezala, arrasto sakona utzi zuen arte moderno eta garaikidearen bilakaeran, museoak ohar batean azaldu duenez.

Zabalaga baserriko goiko solairu osoa hartzen du erakusketak, eta, batik bat, 80ko eta 90eko hamarkadetan eginiko eskulturak ditu erakusgai, handiak zein txikiak.

Erakusketa berri hau datorren urteetan jarraitu nahi duten artista gonbidatuen programa bati dagokio.

Chillida Lekutik azaldu dutenez, artista katalana aukeratzeko arrazoia "XX. mendeko artearen bi figura handi hauen arteko antzekotasun eta paralelismoak" izan dira.


Ile-apainketa eta estetika zikloa, beste bost urtez Gernikan

Lanbide Heziketako ile-apainketa eta estetika zikloa beste bost urtez Gernika-Lumon ikasten jarraitzeko aukera izango dute herritarrek. 2015-2016 ikasturtearekin batera ezarri zuten zikloa udalerrian, eta ordutik bost urterik behin adosten dute Lanbide Heziketako zikloa eskaintzeko eskumena udalak eta Jaurlaritzak; eskumena onartuta, aurtengo ikasturtetik 2026ko ikasturtera arte heziketa zikloa eskaintzen jarraitzearen alde egin du udalak.

Horretarako, Eusko Jaurlaritzak 1.396.077,78 euro emango dizkio udalari, bost urteetarako, ikasturtez ikasturte banatuta; 110.732 euro jasoko ditu 2020ko ikasturteagatik eta 225.893,56 2021ekoagatik. Eskuordetutako eskumen hori gauzatzeko behar diren jarduera materialen kudeaketa Lanbide Ekimenak toki erakundeak kudeatuko ditu hurrengo bost urteetan.

Heziketa zikloaren helburuak dira, besteak beste, prestakuntzaren eta enpleguaren arloko jarduerak garatzea, bai ikasleek euren kabuz, bai arlo horretan eskumena duten administrazio publikoekin lankidetzan, bai erakunde pribatuekin, baita adierazitako helburuak osatzeko edo hobetzeko aukera ematen dien beste edozein jarduerarekin batera.

33 ikasle. Bi kurtsotan banatzen da ile-apainketa eta estetika zikloa, eta gaur gaurkoz 33 ikasle eta lau irakasle ditu; 17 ikaslek izena eman dute lehenengo mailan, eta 16 ikaslek, berriz, bigarrenean.

Jose Maria Gorroño Gernika-Lumoko alkateak adierazi du Bizkaiko hainbat herritako ikasleak direla, eskualdetik haratagokoak: “Gernika-Lumoko, Bermeoko, Mundakako, Ibarrangeluko eta Foruako ikasleez gain, Lekeitioko, Zornotzako, Lemoako, Berrizko, Bediako zein Areatzako ikasleak ari dira ile-apainketa eta estetika zikloa ikasten. Eskualdeaz haratagoko herritarrei euren bizilekuetan ez duten beste zerbitzu bat eskaintzen diegu”. Garrantzitsua dela ikasteko aukera desberdinak eskaintzea dio alkateak.

Gogoratu du Lanbide Heziketako zikloa egiten duten ikasleek Erasmus+ programan parte hartzeko aukera dutela bigarren mailan, eta duela bi urteko ikasleak Italiara joan zirela azpimarratu du.


Zumaiako gazteen ekarpenekin mikromatxismoen bilduma osatu du Ernai taldeak

Maddi Altuna eta Oihan Urkidi mikromatxismoen bildumarekin. Zumaiako Ernai taldeak mikromatxismoen bilduma digitala osatu du zumaiarren ekarpenekin. Izan ere, gazteen iritziz parekidetasuna modu formalean, legeei dagokionean, barneratuta dago gizartean, baina arlo informalean lan asko dago oraindik egiteke. «Oso pertsona gutxi agertuko dira parekidetasun formalaren aurka eta gertatzen bada oso gaitzetsita dagoen jarrera da» azaldu dute Oihana Urkidi eta Maddi Altuna Ernaiko kideek. Parekidetasun formalak onurak ekarri dituela ez dute zalantzarik bi gazteek, baina era berean «konformatzea» eragin duela ere iritzi dute. Egunerokoan ehundaka arazo eta gertakari «matxismoaren seinale» dira eta horiek identifikatu nahi izan dituzte. «Egunero gertatzen direnez horietaz ohartzea oso zaila izaten da, normaltzat hartzen ditugulako. Mikromatxismo izena hartzen badute ere ez dute garrantzi gutxiago eta horregatik egin nahi izan dugu hausnarketa». Mikromatxismoen bilduma osatzeko zumaiarren parte-hartzea ezinbestekoa zela uste zuten Ernai taldeko kideek. Horretarako, gazteak biltzen diren guneetan koaderno hutsak utzi zituzten, mikromatxismoen inguruko azalpen txiki batekin. «Gazteei eman nahi genien hitza, askatasunez beren iritzia eman zezaten. Prozesu osoan zehar gazteek koadernoetan idatzi eta marraztu dute. Beste batzuk, testu edo irudiak inprimatu eta koadernoan ere itsatsi dituzte» azaldu dute. Oso gustura daude antolatzaileak emaitzarekin eta askatasuna emateak ekimenari aniztasuna eman diola uste dute. Behin mikromatxismoak identifikatuta, hurrengo hurratsa horiek gainditzeko lanketa da; taldeko lanketa eta norbanakoek etxean, eskolan, bikotean edo lagun artean egin dezaketen lanketa hain zuzen ere. «Kontzientziazio lanak jarraitu egin beharko du. Iruditzen zaigu eraso guzti horiei erantzuteko bidea emakumeon ahalduntzea dela eta hori lortzeko tresna femisnimoa da; feminismoak erasoak identifikatzeko eta horiei erantzuna emateko baliabideak ematen baitizkigu» aldarrikatu dute Urkidik eta Altunak. Ildo horretan, emakumeak biltzeko, esperientziak partekatzeko eta hausnarketarako guneak oso interesgarriak direla uste dute. «Zumaian esaterako Asanblada Feminista martxan da; gai desberdinen inguruan talde lanketa egiteko gune aproposa». BILDUTAKO MIKROMATXISMOEN ADIBIDEAK -Arropa garbitzeko edo argaltzeko produktuen iragarkiak emakumeei zuzenduak egotea. - Sofan, ohean, mahaian... gizonak emakumeak baino espazio fisiko gehiago hartzea. - Haurren jostailu dendetan sukaldeak, erratzak, panpinak... neskei zuzenduak egotea. - Emakumeen gorputzeko ileak higienikoak ez direla pentsatzea. - Dendetan 36-42 arropa neurriak saltzea, hortik kanpo geratzen diren emakumeak erredun sentiaraziz. - Emakumeen hitzari garrantzi gutxiago ematea. - Emakumeen ezintasun edo haserreen aurrean paternalismoekin jardutea. - Nesken artean mutilen onespena lortzeko lehiak. - Eredu estetiko hegemonikoei men egitea. - Emakumeen eztabaidei garrantzia kentzea «histerika» batzuk direla esanez.


Barrakek prezio herrikoiak izango dituzte madalenetan

Aurten ere, Errenteriako Udalak eta Euskadiko Ferialari Autonomoen Elkargoak hitzarmena sinatu dute Fanderiako feria eremuko baldintzak adosteko. Horien artean, atrakzio eta barraken prezioak adostu dituzte. Adostutakoaren arabera, haurren bidaiek 2,20 euroko prezioa izango dute, eta helduen bidaiek 2,80 euro. Horrez gain, uztailaren 23 goizean eta 26an prezioak are merkeagoak izango dira, bidaia bakoitzak 1,30 euroko prezioa izango baitu.

Hitzarmenak bestelako gai batzuk ere jorratzen ditu: ingurugiroa, genero ikuspegia, gai teknikoak eta soinuaren kontrola, esaterako. Era berean, euskararen presentzia indartzeko iniziatiba jarriko da martxan. Ferietako salerosleei eta salmenta ibiltaria egiten duten pertsonei hiztegitxoak banatuko zaizkie, oinarrizko hartu-emanak euskaraz egin ahal izateko.

Ludoteka eta dutxa zerbitzuak

Bestalde, ferietako salerosle eta salmenta ibiltaria egiten dutenen 4 urtetik gorako seme-alabentzat ludoteka zerbitzu eskainiko du udalak. Markola ludotekan izango da, uztailaren 22tik 25era, 17:00etatik 19:00etara.

Azkenik, dutxa zerbitzua ere izango da eurentzat, Galtzarabordako kiroldegian. 8:00etatik 11:00etara izango dute horretarako aukera, uztailaren 20tik 25era, baina uztailaren 22an kiroldegia itxita egongo denez, egun horretan Niessen Kulturgunea atonduko zaie.


Barnahus eredua Euskadin garatzeko ardura duen talde eragileak bilera egin du Gasteizen

Barnahus ereduko lehen etxea Gasteizen kokatu da. Espazio berri horrek ahalbidetuko du, besteak beste, toki berean egotea haurren sexu-abusu kasu batean inplikatutako zerbitzu eta agente guztiak.

Euskal Autonomia Erkidegoan Barnahus eredua garatzeko ardura duen talde eragileak bere bosgarren bilera egin du gaur goizean. Halaber, zerbitzua kokatuko den Gasteizko etxean egin duten lehendabizikoa izan da. Barnahus delakoa (haurren etxea, islandieraz) sexu abusuak jasan dituzten adin txikikoei arreta integrala eskaintzea dien metodoa da.

Espazio berri horrek ahalbidetuko du, besteak beste, toki berean egotea haurren sexu-abusu kasu batean inplikatutako zerbitzu eta agente guztiak.

ZURE INTERESEKOA IZAN DAITEKE: Nola funtzionatzen du sexu abusuak pairatu dituzten adingabeei arreta integrala emateko Barnahus ereduak?

Beatriz Artolazabal Eusko Jaurlaritzako Berdintasun, Justizia eta Gizarte Politiketako sailburuak, Ramiro Gonzalez Arabako ahaldun nagusiak eta Gorka Urtaran Gasteizko alkateak parte hartu dute gaurko hitzorduan.

Talde eragilea 2021. urte amaieratik lanean ari da Islandiako eredua Euskadiko errealitatera egokitzeko eta inplikatutako sistemen koordinazioa bermatzeko protokoloak egiteko.

Sailburuak azaldu duenez, Gasteizko gune berria egokitzen ari dira. Bizitegi-gune batean kokatuko da, ondo konektatutako toki batean, eta pertsona guztientzat irisgarria izango da. Gaineratu duenez, "dekorazio egokia izango du profil edo adin desberdinetara egokitu ahal izateko, eta haurren biktimologian espezializatutako profesionalak izango ditu".

Horri esker, Artolazabalen ustez, "biktimei eta horien familiei arreta integrala eskaini ahalko zaie, eta, adin txikikoak behin bakarrik kontatuko du gertaturikoa, berriz biktimizatzea saihesteko.

Sexu-indarkeriari buruzko datuak Euskadin

Nazioarteko azterlan batzuen arabera, litekeena da adin txikikoen % 10-20 inguruk sexu-indarkeria jasan izana. Beatriz Artolazabalen hitzetan, Euskadin 2000-4.000 adingabe lirateke.


Eusko Label binakako txapelketako urte berriko lehen partidak Erratzun jokatu dituzte igandean

Erratzun eman diote hasiera urte berriari Eusko label binakako txapelketaren bertze jardunaldi batekin. Hasteko, beti bezala, neska txikiek gozatzeko aukera izan dute. Oraingo honetan Ados pilota eskolako nesken eskutik.

Jaialdiko lehen partidan, bi bikoteen txapelketako estreinakoan, emozioa izan da nagusi partidu erdira arte. Hortik aitzinera, gorriek beraien kolpe bizia baliatu dute Naroa atzeko koadroetan asko estutzeko eta Eneritz jokoz kanpo uzteko. Horri esker Zelaiak aurrean tantoak akitzeko aukera ere ederki baliatu du. Arras partidu ona jokatu dute bi gorriek eta merezita eskuratu dute lehen puntua. Zelaia eta Lopezek, 22; Iturzaeta eta Azpeitiak, 15.

Bigarren partida luzeago eta pilotakada ugarikoa izan da. Etengabeko berdinketekin igaro da ia partidu guztia. Gibelean bi atzelariak sendo, Iera Iturriaga eta Naroa Etxekolonea Leitzako eta Zubietako aurrelariei pilota ugari kenduz. Aurrelariek aukera aunitzik izan gabe ere izan dituztenetan tiki taka bizia ibili dute. Amaiera aldera urdinek izandako pare bat akatsi esker markagailuan erabakiorra izan den zulotxoa ireki dute urdinek, 22-17koarekin bigarren garaipena jarraian eskuratuz. Iturriagak eta Egañak, 22; Etxekoloneak eta Mujikak, 17.

Erratzura gerturatu diren pilotazaleek gogotik animatu dituzte pilotariak eta oso giro polita izan da pilotalekuan. Aste honetan, ostiralean, hurrengo jardunaldiari hasiera Leitzan emango diote.

Pilotarien adierazpenak

Zelaia-Lopez: «Partidua ondo joan zaigu, orain arte ez dugu batera jokatu baina elkarrekin ongi moldatu gara eta gustura geratu gara. Partidu polita izan da eta irabaztea lortu dugu».

Iturriaga-Egaña: «Partidu gogorra izan da, hasieran gozakaitz ibili gara baina lanean jarraitu dugu eta azkenean irabazita oso pozik. Luzimendu handirik ez dugu izan baina lan asko egin dugu eta gaur puntua lortuta pozik».


Belabartzeko ur-jauzia | Menditxiki

Zurizatik Belaguara doan errepidearen bazterrean kotxea utzi eta maldan behera jarri gara xendan barrena. GR-11 bidearekin bat egin eta bertatik jaisten jarraitu dugu Belabartzeko ur-jauzia ikusteko eskuinera jo dugularik. Itzulera, berriz, etorritako bidetik egin dugu.


'La familia Addams 2' haurrentzako filma


Pasahitzik gabeko etorkizuna

Zure pasahitza iraungi egin da, aukeratu ezazu beste bat gutxienez 8 hizki dituena, zenbaki bat, letra larri bat, eta ez dadila izan orain arte erabilitako bat… Eta hau guztia bete ondoren gogoratu pasahitz hau eta ez errepikatu inon.

Kontuan hartzen badugu ehunka webgunetan sartzen garela, eta egunero milaka aplikazio erabiltzen ditugula, zoratzeko moduko egoera larri baten aurrean jartzen gara.

Ongi da, beste behin ere esageratzen ari naizela esango didazue, eta gaia ez dela larria, pasahitzak askotan errepikatzen ditugulako eta normalean arazo gutxi izaten ditugula. Baina zer gertatzen da, pasahitz sortzaile bat martxan jartzen badugu eta minutu gutxian gure pasahitzik zailena azaleratzeoi gai bada? Eta gainera pasahitz bera produktu ezagunenetan probatu eta sartzeko baimena lortzen badu. Akabo bakea!

Hau dena entzun eta gero, pasahitzik gabeko etorkizunik imajinatzen duzue? Utopia bat izango litzateke? Azken albisteei so eginez gero ordea, denbora gutxian errealitate bihurtuko dela dirudi. Microsoft, Apple eta Google enpresek eta W3 kontsortzioak aurrera eraman nahi duten proiektua oinarria izango litzateke hau. Eta horretarako, FIDO elkartea sortu dute, sareko kredentzialak kudeatzeko taldea.

Lan horretarako sistema biometrikoez gain (hatz irakurgailuak, aurpegi errekonozimendurako programak…), kanpoko elementuak gehitu nahi dituzte pasahitzak ordezkatzeko. Ez da sistema berria, urteak baitira enpresa askok lizentzia zehatzak kontrolatzeko TOKEN sistema erabiltzen dutela. Euren produktuak eta kanpoko dispositiboak aldi berean parekatuz “pasahitz” bera emateko gai direnen sistemak garatu izan dituzte. Programaren lizentzia erosteak, aparailua erostea dakar, eta biak sinkronizatu ezkero, kontrola eramateko erraztasunak sortzen dira.

Noski, hau enpresa zehatz batek, produktu zehatz batekin egitea, ez da “hain zaila”, baina sistema hau estandarizatu eta mundu zabalera hedatu nahi baduzu, pasahitzak behar diren toki guztietan erabili ahal izateko, nahasmen eta aparailu pilaketa erraldoia sortuko luke. W3 kontsortzioak eta sareko enpresa erraldoiek bluetootha eta telefono mugikorra erabili nahi dituzte, kanpoko aparailu hori ordezkatzeko, eta aplikazio bitartez edozein lekutan sarbidea lortu ahal izateko. Euren esanetan, hau aurrera eraman ezkero phishing erasoak murrizteko erraztasunak sortuko lirateke.

Googlek bere blog ofizialean aditzera eman duenez, 2023. urtea baina lehen ikusiko dugu sistema hau gure artean.

Argi itzalak

Pasahitzek sortzen duten arrakala alde batera uzteko, dirudienagatik, FIDO elkarteko kideei informazio gehiago eskaini beharko diegu sareko erabiltzaileok. Kanpoko gailu hori izan ezean, gure datu biometrikoak erabili nahiko baitituzte gu identifikatzeko.

Orain arte, enpresa zehatz batek datu horien datu basea izan zezakeen, orain ordea informazio hori beste enpresekin elkarbanatu beharko luke beste datu baseekin gurutzatu eta datuak alderatzeko. Datu sakabanatuak, informazio bihurtuz.

Nola ez, honek hausnartzeko beta ematen du. Etorkizun erraz, sinple eta eroso bat esku artean izateko gure arima gehiago saldu beharko baitugu aurrerantzean.


Fibromialgia eta antzeko gaitzak dituztenendako ikastaro eskaintza egin du Mank-ek

Urrian hasiko dira ikastaroak, Altsasun, Etxarri Aranatzen eta Irurtzunen, eta izena ematea zabalik dago

Fibromialgia, neke kronikoaren sindromea, Sentiberatasun Kimiko Anizkoitza eta antzeko gaixotasunak dituzten sakandarrendako aurten ere euren osasuna hobetzeko jarduera fisiko espezifikoa antolatu du AFINA elkarteak (Asociación Fibromialgia de Navarra), Sakanako Mankomunitatearen, Altsasuko, Etxarri Aranazko eta Irurtzungo Udalen, Sakanako Osasun Etxeen eta Nafarroako Gobernuaren laguntzarekin. aixotasun hauek oso gogorrak dira, eta gaixoek minberatua eta nekatuta egotearen etengabeko sentsazioa izaten dute. Horregatik, halako ikastaroetara joateko gomendioa egiten diete gaixoei, euren egunerokotasunean oso onuragarria delako eta bizitza kalitatea hobea lortzen dutelako.

Julene Mazkiaran kiromasajista

Aurreko urteetan bezala, Julene Mazkiaran Aramendi kiromasajista altsasuarrak gidatuko ditu klaseak. Hiru tokitan eskainiko da ikastaroa, urritik hasita ekainera bitartean: Altsasuko Zelandi Kiroldegian (astearte eta ostegunetan, 16:00etatik 17:30era), Etxarri Aranazko Kultur Etxean (astelehenetan, 10:00etatik 11:30 era eta asteazkenetan, 16:00etatik 17:30era) eta Irurtzungo Kultur Etxean (asteartetan eta ostegunetan, 10:40tik 12:10era).

Ikastaro honetan izena emateko epea zabalik dago Sakanako Mankomunitatean (kirolak@sakana-mank.eus, 948 464 866). AFINAko bazkideek hilero 11 euro eta gainontzekoek hilero 17 euro ordaindu beharko dituzte.


Liburu aurkezpen musikatua

'Gogoan dut' liburu aurkezpen musikatua. Aritz Galarragaren hitzak eta Ibonrg-ren musikarekin.


Solaslagun egitasmoa talde baterako bidelagun bila ari da Elizondon

Xabi Iriarte koordinatzaileak azaldu duenez, bidelaguna taldearen dinamizatzailea da, euskara ongi menperatzen duena eta gainontzeko taldekideak gidatzen dituena

Euskaraz komunikatzeko gutieneko maila dutenek hizkuntza praktikatzeko tarte bat izatea da Solaslagun egitasmoaren helburua, Euskaltzaleen Topaguneak sustatuta. Elizondoko taldeetako bat bidelagun bila ari da, hau da, taldea dinamizatu eta gidatuko duen euskaldun baten bila. Asteazkenetan 17:30ean elkartzen da taldea. Interesa dutenek Xabi Iriarte koordinatzailearekin jar daitezke harremanetan 610 92 06 73 zenbakira deituz edo solaslaguna@topagunea.eus helbidera idatziz.

Mintza Tonbola

Honez gain, Mintza Tonbola antolatu zuten Elizondoko, Doneztebeko eta Lesakako ferietan, eskualdeko jendea Solaslagun egitasmora hurbiltzeko irri eta josteta giroan. Antolatzaileek adierazi dutenez, «euskara praktikatzea eta gozatzea eskutik doazela erakutsi nahi genien hurbildu zirenei, mintzapraktikara animatuz. Eskerrak eman nahi dizuegu hurbildu zineten guztiei interesa erakusteagatik eta egitasmoa azaltzeko aukera eman izateagatik. Hemendik aitzinera Solaslagun egitasmoa indartu eta ekitaldiak antolatzen segitzeko helburua dugu».


Aero Rumba gaur Zikuñagako eskoletan

Jennyrekin gaur, 17:30etan Aero Rumba egiteko aukera izango da Zikuñagako eskoletan. Denentzat dago irekia eta dantzarekin gozatu nahi duenak aukera ezin hobea du. Jennyk Zikuñagan eskaintzen ditu ikastaroak urtean zehar.