Irimo: Urretxuri babesa ematen dion mendia

Urretxun San Martin de Toursen eta Lurdesko Amaren elizak dituzte eta Santa Anastasia jaiak ospatzen dituzte, baina herriko zaindari nagusia mendi bat da: Irimo mendia. Izan ere, Urretxu Irimoren magalean jaio zen eta mendi hori aberastasun iturri izan da herriarentzat. Zintzo-Mintzo euskaltzale elkarteak bisita gidatua antolatu du igande honetarako, mendi horren historia eta altxorrak ezagutzera emateko.

Parte hartzaileak 07:45ean irtengo dira Areizaga-Kalebarren plazatik. Gidari lanak Jonmikel Intsaustik egingo ditu. Parte hartu nahi dutenek zintzo_mintzo@otamotz.com helbidera idatzi behar dute izena emateko.

Intsaustik, Irimora bidean, Gaspar de Jauregiz eta Amelio Mendijurrez hitz egingo die. Jauregi gerrillaria frantziarren aurka borrokatu zen gerra napoleonikoetan eta bere hondarrak parrokian daude. Mendijur, berriz, txirrindulari aparta izan zen. Bergarako lasterketan hil zen, Eitzaga jaisten.

Bere jaiotetxetik gertu Altamira baserria dago: XVI. mendekoa da eta herrigunean gelditzen den baserri bakarra da. Ondoren, Nebera bisitatuko dute. Toki horretan urretxuarrek bi zulo egin zituzten elurra gordetzeko. Zulo hauetan gordetzen zuten izotza janariak gordetzeko eta medikuntzarako erabiltzen zuten.

Irimok, izotzaz gain, ura ere ematen die urretxuarrei. Baita zumarragarrei ere! 1902an Zumarragako Udalak bertako iturburuak erosi zituen ur gabeziari aurre egiteko. Lursail horiek Zumarragarenak dira oraindik.

Iturburuak bisitatu ondoren, Intsaustik Trekutz edo Meaka aisialdi guneari, Trekutzeko tumuluari eta Irimoegi auzoari buruz hitz egingo die mendizaleei. Irimoegi Antzuolako auzo bat da. Izan ere, bi herrien arteko muga Irimon dago. Hala, mendi hori Deba, Goierri eta Urolako hizkeren arteko mugarria ere bada.

Meakatik Irimoko zazpi puntetara joango dira. Izan ere, horretan ere aberatsa da Irimo mendia: tontor bakarrarekin nahikoa ez eta zazpi ditu. Hauek dira bere izenak: Irimo (gurutze handia gainean duena), Arbeleta, Buzoi (altuena, 898 metrorekin, eta buzoia duena), Losakate, Arrizuri, Trintxuleku (Urretxu eta Antzuolako udal barrutiak banatzen dituen mugarria gainean duena) eta Meaka.

Gurutze handia 1955ean inauguratu zuten. Azpian aterpe bat du eta aterpe honen barruan gurutze zaharra dago.

Zazpi puntetatik igaro ondoren, Lizarriturrira jaitsiko dira. urretxuarren iturri kuttunera. Club Alpino Txindoki mendizale elkarteak egin zuen, inguruko baserritarren eta federazioaren laguntzarekin. 1936ko ekainaren 28an inauguratu zuten eta 2011ko ekainaren 26an bere 75. urteurrena ospatu zuten.

Lizarriturrin freskatu ondoren, mendizaleak Santa Barbarara jaitsiko dira. Lizarriturri urretxuarren iturri kuttuna bada, Santa Barbara atseden gune maiteena dute. Bertan, hamaika ekitaldi antolatzen da urtean zehar. Garrantzitsuenak ekainean izaten dira: Kalegorrian musika jaialdia eta San Joan eguneko erromeria.

Kalegorrian jaialdia igandean hasi zen eta hurrengo bi larunbatetan ere kontzertuak egongo dira, 20:00etatik aurrera. Aste honetan, 17:00etan haurrentzako musika tailerra egongo da, 19:00etan txokolate-jana egingo dute eta 20:00etan Big Boy taldeak joko du. Hurrengoan, berriz, Fits taldeak eta Anarik joko dute.

Hilaren 24an, berriz, erromeria egingo dute bertan. Urteroko moduan, meza, dantza emanaldia, bertsolariak, mendi lasterketa (Irimora igoera, nola ez), toka txapelketa, irrintzi lehiaketa… egongo dira.

Ipeñarrieta jauregia

Baina Santa Barbara, aisialdirako gune zoragarri bat ez ezik, baserri auzo bat ere bada. Bertako eraikin nagusiak XVI. mendeko ermita eta Ipeñarrieta jauregia dira. Etxe hori Urretxuko ikusgarriena da. Ipeñarrieta sendiak eraiki zuen. Familia horrek Espainiako Gortean garrantzia handiko postuak izan zituzten seme-alabak eman zituen.

Horretaz guztiaz gain, Irimok museo bat ere badu: Aikur, erleen museoa. Eta baita errege-bide bat ere. Bertatik Felipe III.a Espainiako erregea, Napoleon Bonaparte eta Velazquez margolaria pasa ziren, besteak beste. Igandeko bisita gidatuan pertsonaia historiko horiek zapaldu zituzten harri berak zapalduko dituzte.

Ikusten denez, Irimok historia oparoa eta altxor paregabeak ditu. Baita herri oso bat bere magalean ere!


BERBAZ: Iratxe Larrea eskultorea

18 urteetan edo agertu zitzaion Iratxeri bokazioa. Ordura arte margozten-eta asti gehiegirik eman gabekoa, zuzenbidea ikasteko ideia baztertu, eta Arte Ederretako karrerari eman zitzaion. Argi agertu zen laster beretzakoa eskuz lan egitea eta hiru dimentsiotan jardutea zela, eta eskulturara lerratu zen. Azken urteetan ohialak, materialeak eta jostuntza izan ditu lan-tresna, bere burua hobeto ezagutzeko bide eta jendearekin komunikatzeko zubi. Windsor-ren (Ajuriagerra, 14) daude ikusgai bere lanak. Tesia plazaratu du 2007ko udan, emakumeek artean ohialak eta etxeko gaiak erabiltzea euren eme izatearekin lotuz. Saioa entzuteko HEMEN klikatu.

Entzun:

https://www.bilbohiria.com/docs/podcast/berbaz080605iratxe.mp3


Reala gehiago izan da, eta nagusitasunez irabazi dio Reocini (3-0)

Etxekoek partida erosoa izan dute, eta sailkapeneko bosgarren postura igo dira gaurko emaitzen zain

Realak ondo merezitako hiru puntu lortu zituen atzo Zubietan Santanderko Reocinen aurka 3-0 irabazita. Txuri-urdinak askoz gehiago izan ziren, eta eurek izan zuten baloiaren jabetza ia partida osoan. Baloia izatea baino defentsa hoberik ez dago, eta aurkariari ez zioten bere jokoa egiten utzi, bigarren zatian bereziki. Atzoko garaipenari esker, bederatzi puntu ditu Realak, eta Superligan bosgarren postura igo da gaurko partidetako emaitzen zain.

Azken bi partidak galdu ondoren, Realak ezin zuen hutsik egin Reocinen aurka. Santanderko taldeak ez du liga hasiera txarra egin, baina txuri-urdinak gehiago dira, eta lehen minututik sumatu zen aldea. Etxekoek ez zuten baloia askatu, eta erasora jo zuten. Atsedenaldirako 1-0 ziren aurretik, Bergarak korner batean buruz sarturiko golari esker. Bigarren zatian bi taldeen arteko aldea handitu egin zen, eta Realak Reocin bere arean setiatu zuen. Bigarren gola Lizasok sartu zuen, buruz, Lucasek ondo ateratako korner baten ondoren. Lizasok izan zituen aukera onenak, eta gola sartu aurreko minutuan penalti bat huts egin zuen. Hirugarren gola izan zen politena, Garmendiak sarturikoa, Lizasok sakonean emaniko pasea ondo baliatuz.

Partida garrantzitsuak gaur

Athleticek eta Lagunak-ek gaur jokatuko dituzte bosgarren jardunaldiko partidak, eta biek ala biek aurkari zuzenekin neurtuko dituzte indarrak. Athleticek Espanyol hartuko du Lezaman (12:00). Bilboko taldea bigarren postuan dago jokaturiko lau partidak irabazi ondoren, eta gaur laugarren sailkatuaren aurka jokatuko du.

Lagunak-ek, berriz, etxetik kanpo jokatuko du, Atletico Malagaren zelaian (12:30). Barañaingo taldeak arnasa hartu zuen iragan jardunaldian ligako lehen partida irabazita, eta gaur boladari eustea du helburu. Lagunak, egun, 12. postuan dago, Malagarekin berdinduta. Bi taldeek launa puntu dituzte, eta biek gol kopuru berbera sartu eta jaso dute.


Madrilen egingo du geldialdia, gaur gaueko 'Euskalonski' saioak

Aste honetan aurreiritzi guztien kontrako Madril bat ezagutuko du Pello Reparazek ETB1eko 'Euskalonski' saioan.

Penintsulan geratuko da gaur gaueko 'Euskalonski' saioa, Madrilen. Txulapo eta trajedunen tokia dela diote Madril, gutxiren jaioterria eta askoren bizilekua. Hasiera batean hiria hotza egin zaion arren, Cibeles pasealekua eta Retiroko parkeko barkutxoak baino haratago, benetan merezi duen hiri bat dagoela erakutsiko diote bertan bizi diren euskalonskiek.

Madril irekia da, eta goxoa, eta umila. Hala definitu du Pellok behintzat, Espainiako hiriburuan egun batzuk pasatu ostean. Espainiar topikoetatik at bizi den japoniar batekin euskaraz mintzatzeko aukera izango du, Madril rastroan altxorrak topatu eta bertako sagardotegi txiki batean piano pieza bat jotzeko, euskal poemak abestu edota pala partida bat jokatzeko. Estereotipoen atzean Madril plural eta euskaldun bat ere badagoela ikusteko aukera izan du.

Madril denona dela ikusiko du, eta euskaldunok ere geure txokoa egin dezakegula.


Bidasoan, 24 koronabirus kasu konfirmatu (martxoak 20, 20:00)

Osasun Sailak herriz herri koronabirus kasuen berri emateko txostena publiko egiteari ekin dio. Gaur, atzoko (martxoak 20) 20:00etan jasota zituen datuen berri eman du.

Horren arabera, honakoak dira Bidasoan konfirmatutako kasuak (parentesi artean, hilaren 19ko datuekiko aldea).

Irun: 21 (+6)

Hondarribia: 3 (+2).

Bidasoko Ospitalean, koronabirusagatik ingresatutako lau pertsona daude. Bestalde, Gipuzkoako Foru Aldundiak beste sei kasu gehiago baieztatu ditu Hondarribiko Uliazpi zentroan.

Osasun Sailaren txosten osoa ikusi nahi baduzue, klikatu beheko estekan:

Koronabirus kasuen jarraipenerako txostena (2020-03-20, 20:00)


Goikoetxea eta Aldazabal mundialeko finaletik kanpo geratu dira

Sorpresa handiak izan ziren atzo Bartzelonan jokatzen ari den munduko pilota txapelketan. Zesta puntako finalaurrekoak jokatu ziren Vall d'Hebroneko frontoian eta faborito bezala agertzen ziren bi bikoteak kaleratuak izan ziren.

Lehen finalaurrekoan Espainia A eta Espainia B neurtu ziren. Iñaki Osa Goikoetxea eta Aldazabal batetik, eta Erkiaga eta Hernandez bestetik. Lehen fasean erraz irabazi zien A bikoak B bikoari, baina une erabakigarrian B bikotea nagusi izan da. Hiru setetan erabaki zen partida. Erkiagak eta Hernandezek 6-15 emaitzarekin irabazi zuten lehen seta. Bigarrenean erreakzionatu zuten Goikoetxeak eta Aldazabalek eta 15-9 emaitzarekin gailendu ziren. Berdinketa hautsiko zuen setean, berriz, B bikotea izan zen nagusi 5-10 emaitzarekin. Beraz, Erkiaga eta Hernandez pasa ziren finala jokatzera.

Bigarren finalaurrekoan Frantzia A eta Frantzia B izan ziren aurrez aurre, Patxi eta Irastorza batetik, eta Olharan eta Etxeto bestetik. Hau ere hiru setetara erabaki zen: 15-8, 9-15, 9-10. Ondorioz, Olharanek eta Etxetok jokatuko dute finala.

Atzoko bi bikote galtzaileek, Espainia A-k eta Frantzia A-k 3. eta 4. postuak erabakitzeko partida jokatuko dute gaur, 19:00etatik aurrera.


Hizkuntzen elkarbizitza aztergai

Lasarte-Oriako Udalak Aztiker enpresaren laguntzaz herriaren aniztasuna landu eta elkarbizitza sustatze aldera Anitzen Sarea ekimena du martxan.

Honen baitan, hainbat ekintza burutzen dira urtean zehar, asteazkenean aniztasuna eta hizkuntza izan ziren hizpide.

Dinamiken bidez lana

Tailer modura egin zen lan eta bi zati izan zituen saioak.

Batetik Banaiz Bagarako Petra Elserrekin hainbat dinamika egin ziren hurbildu zirenekin.

Lehenik, zeinuek duten garrantziaz ohartarazteko lan egin zen. Guztiek haien burua aurkeztu zuten haien ama hizkuntzan eta zeinuak ere erabili zituzten.Herritarretako batek bere ama hizkuntzan, arabieraz mintzatu zitzaien zeinuak erabiliz eta jarraian galdera batzuk egin zitzaien ulertu zutena jakiteko. Ostean, arabieraz hainbat esaldi ikasi eta erabili zituzten dinamika batean eta alemanieraz ere abesti bat ikasi zuten.

Lasarte-Oriako hainbat arlori buruz eta gure herrian bakoitzak bere burua non kokatzen duen ere galdetu zitzaien.

Era berean, euskaraz edo gazteleraz hitz egiten nola sentitzen diren ere partekatu zuten guztiek.

Lanketa hauen guztien helburua bakoitzak beste hizkuntzekiko duen jarrera azaleratzea izan zen.

Gogoeta

Dinamika guztiak amaitzean, gogoetarako tarte ireki zen.

Aztikerreko lagunek jatorri ezberdinetako herritarrak batzean zein hizkuntza erabili behar zen jarri zuten mahai gainean.

Herritarrek haien ekarpenak egin zituzten eta eztabaidatu ostean, guztien eskubideak bermatuz egokiena bilerak elebietan egitea izango litzatekeela adostu zen.


'Mercado de futuros' filmarekin amaituko dute AstearteOn zikloa, Zarautzen

Ezkerretik hasita, Pedro Lizarriturri, Natalia Vahl, Joxe Mari Larramendi eta Anjel Irastorza. Aritz Mutiozabal

Asteazkenean izango da ZarautzOn taldeak antolatutako AstearteOn zikloaren azken ekitaldia. Zientzia eta teknologiari buruzko jardunaldiei amaiera borobila emateko Mercados de futuros lana eskainiko dute Modelon, 19:00etan. Besteak beste, krisiari erreparatzen dio, eta hori eragin duten aspektuak erakutsi. Harago, “kontsumoaren ametsaren amaiera” islatzen du. Antolatzaileek adierazi dute ikus-entzunezko hori ez dela “ohiko aretotan” ematen, oraindik ez dutela Bilbon edota Donostian estreinatu, eta horrenbestez “luxuzko” ekitaldia izango dela. Zuzendaria eta gidoilaria, Mercedes Alvarez eta Arturo Redin bertan izango dira, gainera, emanaldiaren osteko solasaldian herritarren galderak erantzuteko. Mikel Gurpegi zinema kritikariak aurkeztuko du.

Elkarteko kideek udaberriko ziklo horri buruzko balorazio “positiboa” egin du. Zientziari eta teknologiari buruzko jakintza zabalduz, pertsonen garapena bultzatzea helburu duten bost saio eskaini dituzte—lau hitzaldi eta asteazkeneko filma— guztira, eta herritarren aldetik “harrera ona” izan dute. Zehazki, batazbeste 70 lagun elkartu dira saioko, salbuespen batekin: hilaren 28an Fidel Delgado psikologo klinikoak eskainitako Norbere buruaren ezagutza hitzaldiak 300 pertsona erakarri zituen.

Ekitaldi horiek bazkide gehiago biltzeko aukera ere eman diete, gainera. Hasieran bederatzi lagunek osatzen zuten taldea, eta egun 19 pertsona biltzen ditu. Interesa dutenek 688-674193 edo 652-702442 telefonoetara deitu dezakete taldeari buruzko informazio zabalagoa jasotzeko eta izena emateko.

Udaberriko ziklo “arrakastatsuaren” ostean, udan indarrak berritu eta udazkenean ekingo diete berriz ere jardunaldiei. “Buruan hainbat ideia” duten arren, zehazteke dute egitaraua.


Abusuzko zoru klausulen bidez gehiegi kobratutako diru guztia itzuli beharko dute bankuek

Espainiako Gorenak berretsi egin du Europako Justizia Auzitegiak abenduan erabakitakoa, eta, ondorioz, hipoteka sinatu zen egunetik gaur arterainoko gainkostua jasoko dute kaltetuek.

Jurisprudentzia ezarri du Espainiako Gorenak, Europako Justizia Auzitegiak abenduan hartutako erabakia berretsiz. Hala, bankuek itzuli egin beharko dute abusuzko zoru klausulen bidez gehegi kobratutako diru guztia, baita 2013a baino lehenago sinatutako hipotekekin eskuratutakoa ere.

Urtarrilean Espainiako Gobernuak onartutako dekretuaren arabera, gehienez hiru hilabetean zoru klausulengatik zor zaiena jaso ahal izango dute bezeroek. Lege horrek bankuen esku utzi du zein bezerori itzuli behar zaion dirua erabakitzea, hau da, zein hipoteka saldu zen modu zuzenean eta zein ez erabakitzea. Kontsumitzaile elkarteak ez daude ados, eta aurreikus daiteke auzi eske gehiago egongo direla.

Hego Euskal Herrian, ia 100.000 lagunen hipoteka kontratuetan azaltzen ziren zoru klausulak, baina haietako batzuek dagoeneko negoziatu dute bankuekin.


Etsaiak iraganean, kide interesatuak orain

Vietnamgo lehen ministroak AEBek gerran egindako gehiegikeriak salatu ditu, Ipar Vietnamek duela 40 urte Saigon hartu zuela ospatzeko egindako ekitaldian. Harremana, ordea, zeharo ezberdina da orain.

Harrotasun nazionaleko eguna zuten atzo Vietnamen. 40 urte bete dira Ipar Vietnamgo tropek Hego Vietnamgo hiriburu Saigon hiria hartu zutela. Iparraldeko estatu sozialistak herrialde guztia kontrolpean hartzea lortu zuen, eta 1976an sortu zen Vietnamgo Errepublika Sozialista, gaur egungo estatua. Prozesu horretan, ordea, gertaera erabakigarria izan zen AEBen esku hartzea. Munduko inperio handiena, indar militar nagusia, ez zen gai izan gerrilla bat eta 20 milioi biztanle baino gutxiago zeuzkan herrialde bateko armada azpiratzeko. Nguyen Tan Dung Vietnamgo lehen ministroak atzo gogoan izan zuen AEBek utzitako lorratza. «Krimen izugarri eta zenbaezinak egin zituzten, galera eta min ikaragarria egin zioten gure herriari eta herrialdeari». Hala ere, gerra bukatu eta 40 urtera, anitz aldatu da Vietnamen eta AEBen arteko harremana.

Ospakizunen erdigunea gerrari bukaera eman zion hiria izan zen atzo, Saigon. Gerra bukatu zenetik Ho Chi Minh izena du, Frantziaren aurkako buruzagi independentista eta ondoren Ipar Vietnamgo presidente izandakoaren omenez. Agintari politiko eta militarrek omenaldia egin zieten AEBen aurka borrokatu zuten beteranoei Batasunaren jauregian —Hego Vietnamgo presidentearen egoitza izandakoan—.

Gerrak ondorio larriak utzi zituen Vietnamen, eta gaur egun oraindik ez ditu guztiz gainditu. Frantziaren aurkako independentzia gerra hasi zenetik 1980ko hamarkadara arte ia gatazka etengabean izan zen herrialdea, baina bereziki gogorra izan zen 1964-1975 artekoa, AEBen esku hartzea izan zuena. Hiru milioitik goiti herritar hil ziren, zibilak eta militarrak kontuan hartuta. AEBetako 58.000 soldadu ere hil ziren. Baina hildakoen zerrenda ez zen eten gerra bukatzean. Kalkulatzen denez, AEBek zortzi milioi tona lehergai bota zituzten Vietnamen, eta 800.000 tona inguru ez ziren lehertu. Vietnamgo Gobernuaren arabera, 1975etik gaurdaino 42.000 herritar inguru hil dira lehertu gabe gelditutako jaurtigai horien ondorioz. Horrez gain, AEBek gerran erabilitako arma kimikoek, bereziki agente laranja herbizidak ondorio larriak utzi ditu biztanleengan. Isurketa jasan zutenek ez ezik, haien ondorengoek ere sufritu dute kutsadura, eta milioika herritarri minbizia, malformazio genetikoak eta bertzelako eritasun larriak eragin dizkie agente laranjak.

AEBek haien helburu bakar bat ere lortu gabe utzi zuten Vietnam 1973an, eta II. Mundu Gerran Alemania naziaren aurka borrokatzeagatik irabazitako prestigioa anitz hondatu zitzaien; prestigio militarra, bai eta etikoa ere.

Ekonomia eta Txina

Dena den, 1975etik Vietnam anitz aldatu da, eta, horrekin batera, garai bateko etsaiarekiko harremana ere. Gaur egungo herritarren bi herenek ez zuten gerra ezagutu. 1990eko hamarkadan kapitalismoari bidea ireki zion Vietnamek, eta AEBekin harreman diplomatikoak ezarri zituen. Orduan hasi zuten lehergaiak garbitzeko elkarlana, eta mende honetan gai kimikoen ondorioei ere heldu diete.

Bi izan dira naturaz aurkakoa irudi lukeen hurbilketa horren gakoak. Bata, ekonomia; 1995ean, 500 milioi dolarrekoa (445 milioi eurokoa) zen bi herrialdeen arteko merkataritza trukearen balioa; 2013an, 35.000 milioikoa (31.000 milioi eurokoa). Bertze gakoa, berriz, geopolitikaren aldaketa da; Txina da AEBen lehiakide ekonomiko nagusia, eta Txinaren hazkunde politiko-militarra mugatzeko haren bizilagunekin aliantza bilatu du Washingtonek. Vietnamek, berriz, etsaitasun historikoa du Txinarekin, eta itsasoan lurraldetasun gatazkak ditu harekin. Beldur dio, eta potentzia handi baten aterkia ongi datorkio, nahiz eta hura iraganeko etsaia izan.


600 aulki huts euskal presoen eskubideen alde

Maiatzaren 18an herrietako plazak betetzera deitu du Herrira-k. 600 eserleku huts jarri ditu mugimenduak Iruñeko udaletxeko plazan, presoak oroitzeko.

Maiatzaren 18an herritako plazak euskal presoen eskubideen alde betetzera deitu du gaur Herrira mugimenduak. Iruñean eginiko agerraldian, Elena Lakabek eta Nestor Estebanek esan dute «aski da esateko eta pertsona guztien giza eskubideak errespetatzeko unea» dela. «Salbuespen neurriak eta sufrimendua amaitzeko» eskatu dute.

Iruñeko udaletxeko plazan egin du agerraldia Herrira-k. 600 eserleku huts jarri ditu mugimenduak plazan bertan, beste hainbeste euskal preso daudela oroitarazteko. «Sakabanatuta jarraitzen dute, haien giza eskubideak urratzen dituen eta bakerako bidea zailtzen duen espetxe politika baten biktima dira», azaldu dute.

Halaber, egungo egoera gainditzeko herritarrek protestetan parte hartzea «beharrezkoa» dela nabarmendu dute, «gobernuen jarrera ikusita».


Agirretxe Taldearen 5. urtemuga festa, asteburuko kirol hitzorduen artean

Denboraldi amaiera hurbiltzen ari dela nabari da. Kirol taldeek urtean zehar jokoan izan dituzten txapelketak azken txanpan dira. Asteburu hau horren lekuko. Festarako tartea ere izango da aste amaiera honetan; Agirretxe Taldeak 5. urtemuga ospatuko baitu. Pilota partidak izango ditugu baita. Honatx asteburuko kirol agenda:

Agirretxe Taldearen 5. urtemuga festa

Taldea sortu zeneko bosgarren urteurrena ospatzera doaz, ekitaldiokin:

Maiatzak 27, ostirala

19:00 Herri poteoa Aitzagatik abiatuta.

21:30 Afaria Saizar Sagardotegian. Txartelak salgai aurrez, Aitzaga eta Irrati tabernetan.

Antolatzailea: Agirretxe Taldea.

Eskubaloia Kiroldegian

Alebin mailako taldeentzako asteburu erabakigarria. Udarregi taldeak Ordizian jokatuko du larunbat honetan 10:00etan, final laurdenei dagokien neurketa. “Han irabaziz gero, finalerdiak Urnietan izango dira ekainaren 11n eta finalak Urnietan bertan ekainaren 12an”, Usurbil K.E.-etik ohartarazi dutenez. Alebin nesken Gipuzkoako final laurdenak ere asteburu honetan jokatuko dira. Hauek, Usurbilen, Oiardo Kiroldegian:

Maiatzak 28, larunbata

Alebin neskak, Gipuzkoako final laurdenak:

10:00 La Salle 6 (Andoain)-La Salle 6B (Donostia)

10:00 Txispak (Zumaia)-Ikastola 6A (Elgoibar)

11:15 Txantxiku 6B (Oñati)-Orereta A (Errenteria)

11:15 Samaniego A (Tolosa)-Murumendi (Beasain)

12:45 Infantil neskak, Gipuzkoako Txapelketa: Udarregi A Usurbil-Tolosa C.F. Eskubaloia A

15:30 Alebin neska-mutilak, Gipuzkoako Errendimenduko Txapelketa: prestakuntza saioa.

Maiatzak 29, igandea

09:00 Kadete nesken Gipuzkoako Selekzioaren entrenamendu saioa Oiardo Kiroldegian.

11:00 Infantil nesken Gipuzkoako Selekzioaren entrenamendua Oiardo Kiroldegian. Usurbil K.E.-ko Aitana Davila deitu dute hitzordura.

Gipuzkoako Selekzioa

Maiatzak 29, igandea

11:00 Jubenil mutilen Gipuzkoako Selekzioaren entrenamendu saioa, Zumarragako Ispilla Kiroldegian. Usurbil K.E.-ko jokalari Jokin Azpeitia deitu dute entrenatzera.

Pilota Usurbilen

Maiatzak 28, larunbata

11:30 Usurbilgo frontoian:

Nagusiak 1.maila:

Ojuel-Aizpitarte (Hernani) - Azketa-Atxa (Zegama)

Urretabizkaia-Telletxea (Bidegoien) - Mazkiaran-Goñi (Huarte)

Maiatzak 29, igandea

11:00 Usurbilgo frontoian:

Nagusiak 1.maila:

E.Labaka-Arratibel (Bidegoien) - Maiz-Beloki (Billabona)

Azpiri-Zabala (Elorrio) - Apezetxea-Labaka (Hernani)

Nagusiak 2.maila:

Etxezarreta-Gesalaga (Andoain) - Artetxe-Katalina (Lasarte)


Herriko musikariak bihar kontzertuan

Dobera euskara elkarteak antolatuta herriko musikariekin kontzertua izango da bihar. Bertan izango dira, Ania bakarlaria, Afonia, Orreaga 778 taldeak eta Waterpartys DJa. Kontzertua Sortuz eta Sortuz ekimenaren barruan antolatu dute. Herriko musikari hauen kantuekin osatutako CDa ere salgai izango da kontzertuan, 2007ko Kronika-Dobera egutegiarekin batean. Kontzertua arratsaldeko 19:00etan izango da, Tilosetan.


Jaurlaritzak ibilgailu elektrikoen salmenta sustatuko du

Guztira 5.000 euroren laguntzak emango ditu, mugikortasuna sustatzeko programaren bidez

Eusko Jaurlaritzak energia berriztagarriak, mugikortasuna eta energia eraginkortasuna sustatzeko lau programa jarriko ditu martxan, eta horietako baten bitartez, ibilgailu elektrikoak erosteko 5.000 euroren laguntzak emango ditu. Motor elektrikoak erosten dituztenentzat 750 eurorainoko diru laguntzak izango dira; ziklomotorren erosleek, berriz, 400 euro jaso ahal izango dituzte. Mugikortasunari eskainitako programa horren bidez, bioerregaiak, gas naturala edo hidrogenoa erabiltzen dituzten ibilgailuak eskuratzeko laguntzak ere eskainiko ditu, baita bizikleten erabilera bultzatzeko ere.

Programa horretarako hiru milioi euro jarriko ditu Jaurlaritzak; lau programetan, guztira, 14,66 milioi euro erabiliko ditu. Iazko datuekin alderatuta, ia %50 igo da arlo horretan Jaurlaritzak egindako ekarpena. Xabier Garmendia Eusko Jaurlaritzako Industria eta Energia sailburuordeak atzo aurkeztu zituen programak, Bilbon. Horien kudeaketa Energiaren Euskal esku geratuko da osorik. Energia kontsumoa aurrezteko 4,5 milioi euro jarriko ditu, udaletan eraginkortasun energetikoa sustatzeko hiru milioi euro eta energia berriztagarriak bultzatzeko 4,1 milioi euro.


Gazteluetako ikasle ohiaren kontakizuna egiazkoa eta koherentea da, forentseen ustez

Auzitegiko psikologoek eta psikiatrek "baliotasuna" egiaztatu dute Leioako aipatu ikastetxeko ikasle ohiaren kontakizunean, "koherentea" dela eta kontraesanik ez duela iritzita.

Gazteluetako ikasle ohiaren kontakizuna egiazkoa eta koherentea dela esan dute auziko txostenak egiteaz arduratu ziren Balorazio Integraleko Unitateko psikologoek eta Auzitegiko Medikuntzako Euskal Institutuko psikiatrek. Hain zuzen ere, kontaketa "koherentea" eta "kontraesanik gabekoa" dela adierazi dute adituek. Ikasle ohiak salatu zuenez, irakasle batek sexu-abusuak egin zizkion Gazteluetan bertan.

Epaiketaren bosgarren saioan, asteazkenean, egin dituzte adierazpen horiek adituek, Bizkaiko Probintzia Auzitegian, hantxe ari baitira epaitzen 2008an eta 2009an Leioako ikastetxe horretan 12 urteko ikasle bati ustez sexu-erasoak egin zion irakaslea.

Hiru urteko espetxe-zigorra eskatu du Fiskaltzak akusatuarentzat, baita 40.000 euroko kalte-ordaina ere, eta egun 22 urte dituen biktimaren abokatuak (akusazio partikular gisa ari da auzian), hamar urteko kartzela-zigorra eta biktimarengana gerturatzeko debekua.

Defentsak, berriz, akusatua absolbitzeko eskatu du, ikasle ohiak "oroitzapen faltsuak" dituela argudiatuta.

Esan bezala, auzitegiko lau perituk deklaratu dute asteazkeneko saioan. Birritan ikusi zuten gaztea adituek: 2015eko abenduan eta 2016ko urtarrilean, 19 urte zituenean. Aditu guztiek nabarmendu dutenez, gazteak "ez du lekukotasun faltsu bat emateko presiorik jasan". Gainera, biktimak "esperientzia disruptiboa" izan zuela eta horrek ere "ezinegona" sortu ziola gaineratu dute.


'Aquarius'eko etorkinak Valentziara bidean dira, Italiako bi ontziren laguntzarekin

'Aquarius' ontzian zihoazen 629 lagunetatik 400 Italiako Armadaren beste bi ontzitara eraman dituzte. Lau egun beharko dituzte Valentziara heltzeko.

'Aquarius' ontzia Valentziara bidean da, Italiako Armadaren bi ontziren laguntzarekin. Gaueko 21:00ak inguruan abiatu dira eta Valentziara heltzeko lau egun beharko dituztela aurreikusi dute.

Aurretik, Italiako agintariek 'Aquarius' ontzian zihoazen 629 etorkinak beste bi barku militarretara eraman dituzte.

'Aquarius' ontziak asteburuan erreskatatu zituen 629 migratzailetatik 400 Italiako Armadaren beste bi ontzitara eraman dituzte arratsalde honetan.

Italia eta Maltako portuetan sartzea galarazi zioten 'Aquarius' ontziari eta orduz geroztik nazioarteko uretan geldi egon dira. Espainiako Gobernuak Valentzian porturatzeko aukera eskaini zuen eta hara lau egun barru iritsiko direla espero da.

Ontzian doazen SOS Meditarranee eta Mugarik Gabeko Medikuen Erakundeko borondatezko lankideek ohartarazi zuten barkuak jende gehiegi zeramala barruan eta Valentziara arteko bidaia arriskutsua izan zitekeela adierazi zuen, areago etorkinen osasun egoera txarra eta eguraldiak okerrera egingo zuela jakinda.

Gauzak horrela, etorkinak hiru ontzitan banatu dituzte: Aquarius-en 229 lagun geratu dira eta Italiako Armadaren bi barkuetara 400 pertsona eraman dituzte.

Migratzaileen artean 123 adingabe daude, bakarrik, eta horietako 11 umeak dira. Gainera, zazpi emakume haurdun daude.

Dagoeneko azaldu diete guztiei ez direla Italiara iritsiko eta Espainiara eramango dituztela. Italiara edo Espainiara, berdin zaie. Etorkinen beldur handiena Libiara bueltatu behar izatea baita.

UNICEF erakundeko eta Maltako Larrialdietarako Taldeko kideen laguntza izango dute etorkinek Valentziarako bidean. Gobernuz Kanpoko Erakundeek nahiago zuten Italian porturatzea, besteak beste, Valentziaraino joanda, Mediterraneoko ibilbidean arriskuan egon daitezkeen beste etorkin batzuei laguntzeko aukerak murrizten direlako.

Espainia eta Frantziaren leziorik onartuko ez duela esan du Italiak

Bitartean, Italiako Gobernuak 'Aquarius' ontziari porturatzea galarazi izanak hautsak harrotu ditu Europar Batasuneko herrialdeen artean. Afrikatik ihesi Europara heltzen diren migratzaileak banatzea eta banaketa hori nola egin behar den hobeto zehaztea eskatzen du Erromak.

Dolores Delgado Espainiako Justizia ministroak esan du ezin daitekeela baztertu Italiak jarrera horrekin nazioarteko araudia urratu izana eta, ondorioz, erantzukizun penalak eskatu behar izatea.

Enmanuel Macron Frantziako presidenteak ere gogor kritikatu du Italia, eta "zinismoz" eta "arduragabekeriaz" jokatu izana leporatu dio. Datozen egunetan Italia, Malta eta Espainiako agintariekin hitz egingo duela erantsi du.

Italiako Gobernuak, berriz, gogor erantzun die biei. Luidi di Maio presidenteordeak esan du "lotsagarria" dela Frantziak eta Espainiak "lezioak" ematea, "euren portuak aspaldi itxi zituztenean".


Euskalerria Irratiko langileak, greban

Euskalerria Irratiko langileek pentsio, lan eta bizitza duinen aldeko greba orokorrarekin bat egitea erabaki dute.

Irratiko kazetariek eta teknikariek gutxieneko zerbitzuak adostu dituzte, protesten berri emanez aldarrikapenei ahalik eta zabalpen handiena emateko. Haiena greba aktiboa izanen da beraz.

Urtarrilaren 30ean, grebari buruzko informazioa eskainiko dute soilik.

Irratiari dagokionez, goizeko 8:30etik 10:00etara saio informatibo berezia eginen dute. Tarte horretan, bost kazetari ariko dira Iruñerriko beste horrenbeste puntutan gertatzen denaren berri ematen, eta hainbat eragilerekin elkarrizketak egiten.

13:30ean, ordu erdiko albistegi berezia eginen dute, goizeko manifestazioa amaituko den lekutik, Gazteluko Plazatik hain zuzen ere.

Arratsaldean, ez da irrati programaziorik izanen. Goizez zein arratsaldez, mobilizazioen zuzeneko kontakizuna eginen dute sare sozialen eta webgunearen bidez.


«Nire ezkontzan gonbidatu guztiak egotea nahi nuen; edo guztiak, edo inor ez»

Koronabirusaren krisiak hainbat ezkontza bertan behera utzi ditu; urtebetez atzeratzeko erabakia hartu dute askok. Horixe izan da Xabi Barriola berastegiarrari eta Claude Cousti paristarrari gertatu zaiena; iraila urrun ikusiagatik ezkontza atzeratu eta «lasaitua» hartu dute.

Irailaren 26a gorriz markatua zuten Xabi Barriolak (Berastegi, 1987) eta Claude Coustik, haien ezkontza egunerako ia guztia lotuta eta prestatua baitzuten. Koronabirusaren krisia dela eta, kezka eta zalantzak tarteko, hurrengo urtera atzeratzea erabaki dute, eta dagoeneko, badute data berria: 2021eko irailaren 25ean ezkonduko dira.

2020ko irailaren 26a ahaztu ezinezko egun bat izatera zihoan.

Egun hori aukeratu genuen nire bikoteak eta nik ezkontzeko. Ilusio handia genuen. Gainera, azken boladan, urtero tokatu izan zaigu kuadrillakoren baten ezkontza, eta aurten nirea izateak oraindik eta ilusio gehiago egiten zidan.

«Frantzia eta Euskal Herri arteko muga itxita izateak ematen zigun buruhausterik handiena»

Osasun larrialdia dela eta atzeratzea erabaki duzue. Nola joan da erabakitzeko prozesu hori?

Oso zaila egin zaigu. Izan ere, urrun dagoen data bat da eta horrek esperantza txiki bat ematen zigun hasieran. Baina erabat neurriak aldatzen doaz, fase ezberdinetik pasatzen ari gara, arauak ere aldatzen doaz eta egunero albisteak entzuten ari ginen, ea ezkontzaren inguruko zer arau ezartzen zituzten ikusteko.

Ni Berastegikoa naiz eta arazorik ez dugu nire gonbidatuekin, baina nire bikotea frantsesa da, paristarra, eta bere familia eta lagun guztiak handik etorri behar dira. Kontua da, egun, Espainia eta Frantzia arteko muga itxita dagoela. Horrek ematen zigun buruhausterik handiena. Gure helburu bakarra lehenik eta behin muga irekitzea zen. Gonbidatu haiek hona etortzeko aukera ezberdinak dauzkate, izan trenez, izan hegazkinez. Guk ezkontzarekin jarraitu eta gero mugarekin arazoak izateak asko beldurtzen gintuen. Izan ere, Frantziako gonbidatuek hegazkineko edo treneko billete bat erosi behar dute, baina gero, edozein arrazoiengatik baliogabetu behar badute eta dirurik itzultzen ez badiete, niri horrek kezka eta ardura eragiten zidan. Besteengan ere pentsatu behar genuela ikusten genuen.

Eta ezkontza ospatzekotan, gonbidatuen kopuru aldetik kezkatzen zintuen gaiak?

Behin ezkontzekotan, nik betidanik egin nahi izan dut bodorrio bat. Kasualitatez familia handia daukat: nire aitaren aldetik hamaika anai-arreba dira eta amaren aldetik bost; lehengusu mordo bat dauzkat, laneko lagunak ere bai, eta Berastegin ere kuadrilla handia daukat. Nire ezkontza 50 lagunekin soilik ospatu behar nuela pentsatzeak, nire ametsetako ezkontza erabat zapuzten zuen. Oso garbi nuen nik nahi nuen bezalako ezkontza bat egin nahi nuela, bestela ez nuela egingo. Orain, gonbidatuen muga bat ezarri dute, baina nik nire gonbidatu guztiak bertan izatea nahi dut. Edo guztiak, edo inor ez.

Bikote batzuk data mantentzea erabaki dute, eta gonbidaturik gabe paperak sinatzea. Ez da zuen kasua izan.

Ikusita zein arazo dauden mugak zeharkatzeko, paperak egitearena burutik pasa izan zaigu. Baina azkenean guztia urtebete atzeratzea erabaki dugu eta espero dugu hurrengo urteko irailerako txertoa prest izatea, eta arazorik ez izatea, ez ezkontza handi bat ospatzeko, ezta muga zeharkatzeko ere.

«Ezkontza hurrengo urteko irailean izanda, espero dugu hau guztia erdi ahaztuta izatea eta ondo joatea»

Egun batetik bestera hartu zenuten erabakia?

Bikotearen aldeko familia eta lagunak galdezka ari zitzaizkigun ea zer egin behar genuen. Eta hemengo lagun batzuekin ere ari nintzen gaia komentatzen. Presio moduko bat sentitzen genuen, albistegiak entzun eta ez zuten ezer garbirik esaten, mugari buruz ere albisterik ez. Azken berrien arabera, ezkontzen kasuan leku irekian ehun lagun ingururekin posible izango dela esan dute eta leku itxietan 50 gonbidaturekin. Baina bagenuen beste beldur bat ere. Orain gauzak, ustez, ondo doaz, baina, uda ostean berriro ere birusa hedatzen hasiko ote den zurrumurruak entzuten ari gara, eta horren harira, irailean berriro ere arauak gogortuko ote dituzten kezka bagenuen. Beldur horiekin hasi ginen, eta aste baten hasieran esan genuen aste horretan atzera edo aurrera egin behar genuela. Gure lasaitasunerako, atzeratzeko erabakia hartu genuen. Prestatuta genituen gauzen artean garrantzitsuena jatetxea zen, eta hara deitu nuenean inongo arazorik ez zidaten jarri. Esan zidaten, haien jatetxean aurten ezkontzekoak ziren bikote guztiei hurrengo urterako data bat gordeko dietela, eta horrek lasaitasuna eman zigun. Detaile zoragarria iruditu zitzaigun jatetxearen aldetik. Data mordo bat jarri zizkiguten mahai gainean, eta mantentzea erabaki dugu: datorren urtean irailaren 26a igandea tokatzen denez, irailaren 25ean, larunbatean, ezkonduko gara.

Atzeratzeko erabakia hartu zenutenean zer zeneukaten dagoeneko prestatuta?

Guztia lotuta genuen, ezkontza bidaia izan ezik. Dudan geunden nora joan, eta geroago hartzea pentsatua genuen. Esaterako, trajeak aukeratuta genituen biok, neurrira jartzea soilik falta zen. Argazkilaria ere hartuta genuen eta dagoeneko argazki saio bat ere egina genuen gonbidapenetako txartelak prestatzeko. Gonbidatuentzako oparitxo bat egitea ere erabakita genuen; autobusa ere lotuta genuen. Eta paper kontuak ere aurreratuak genituen. Irailean ezkondu ahal izateko maiatza amaierarako paper guztiak prest izatea gomendatu ziguten. Bikotea frantsesa izatearekin paper gehiago behar dira, eta zailagoa da guztia ondo bideratzea. Konfinamendua ezarritako aste horretan dokumentu guztiak entregatzeko asmoa genuen. Baina guztia geratu egin zen. Apirila amaieran bake epaitegiko langileak deitu ninduen, esanez, berriro martxan hasiak zirela. Baina hor zalantza sortu zitzaigun. Aurten paperak egin genitzakeela esan zigun, baina, azkenean, paperak ere hurrengo urtean egingo ditugula erabaki dugu. Izan ere, erreleboka egiten dut lan eta zazpi lan egun jarraian eta bost jai egun izaten ditut, beraz, urte guztian zehar ez daukat oporraldi luze bat hartzeko aukerarik. Ezkontzeak, ordea, bidaia handiago bat egiteko denbora nahikoa ematen dit, 16 eguneko baimena ematen baitute. Kontua da, paperak aurten eginez gero, 16 eguneko baimen hori ere aurten hartu beharko nukeela. Horrek sekulako pena ematen zidan. Behin edukiko lasai bidaiatzea eta koronabirusa dela eta ezin izango genuen ezer handirik egin.

Denboraz hartu duzue erabakia. Gonbidatuek egoera ulertu dute?

Bai, noski. Hasteko, gonbidatu guztiek animoak eman dizkigute. Badakite ez dela erabaki erraza izan, eta azken batean ilusiorik handiena norberak edukitzen du. Ezkontza prestatzen hasi ginenean, jendea sekulako ilusioarekin gonbidatu genuen, eta gero inori ez zaio gustatzen esatea ezkontza ez dela ospatuko. Kasualitatez, tokatu egin zaigu ba. Baina zorionez, Whatsapp-ari esker, gonbidatuei mezu bana bidali ahal izan diegu, izan ere, orain gutxi arte ez genuen Berastegitik mugitzeko aukerarik, eta orain Gipuzkoan soilik mugi gaitezke. Guztiek esan digute ondo hartutako erabakia izan dela. Hurrengo urtean, ezkontza irailean izanda, espero dugu hau guztia erdi ahaztuta izatea eta behar bezala ospatzea. Maiatza aldean egiteko aukera ere bazegoen, baina data horretarako txertoa aterako ez balute eta gauzak aurrera jarraituko balu, bigarren atzerapen bat egin beharko genukeen, eta hori bai izango litzatekeela golpe handia. Atzeratzen hasita hobe iraileraino atzeratzea.

Atzeratzea erabakita ere, prestaketa lanekin jarraituko duzue?

Hitzartuta genituen gauzak bertan behera uztea izan da egin dugun lehen lana. Esaterako, autobusa, argazkilaria eta jatetxearekin datorren urterako data adostu dugu, eta lasaitua hartu dugu, izan ere, urtebete baino gehiago falta da orain ezkontzarako eta ia guztia lotuta daukagu. Bidaia aukeratzeko ere oraindik eta denbora gehiago dugu, beraz horretarako aprobetxatuko dugu.

Trajeak ere hartuta genituen, eta gure kezka zen ea etxean ondo gordeko genituen, edo izorratu egingo ote zitzaizkigun, eta dendariak inolako arazorik gabe gordeko zizkigula esan zigun. Gainera, nahi bagenuen negu aldera berriro joateko aukera eskaini digu, berriro ilusio pixka bat izan dezagun.

Ezkontzeko planak hankaz gora jarri zaizkizue konfinamenduagatik, baina atera izango diozue alde positiborik ere.

Bai, noski. Claude eta biok distantzian daramagu harremana. Lanagatik bi-hiru astetan elkar ikusi gabe egon ohi gara eta bost jaiegun jarraian ditudanean aprobetxatzen dugu elkarrekin egoteko. Koronabirusak gehienei arazoak ekarri dizkien heinean, guri zentzu horretan kontrakoa gertatu zaigu. Nire bikoteak konfinamendua Berastegin pasatzea erabaki du; Parisen izan beharrean, eta horrek gu gehiago elkartu gaitu. Zentzu horretan behintzat zortea izan dugu.


Marka guztiak hausten

6.000 emakume baino gehiagok parte hartu dute Lilatoian. Aurtengo edizioa izan da historiako jendetsuena. Milaka lasterkari horietatik dezente izan dira lasarteoriatarrak.

Lilatoiak 30 urte bete ditu aurten. Sasoi betean dago lasterketa. Inoiz baino lasterkari gehiagok parte hartu dute aurten: 6.625 emakumek zabaldu dituzte berdintasun aldarriak Donostian. Beste asko geratu dira atera ezinik, izen-ematea berehala bete zelako. Baliteke datozen urteetan lasterketa antolatzeko bideratutako azpiegiturak handitzea; antolatzaileak pentsatzen hasiak dira ideia horretan.

Ehun herritar baino gehiago joan dira Donostiara gaur, Lilatoian parte hartzera. Azken urteetan bezala, emakume askok parte hartzen dute bost kilometroko lasterketan. Lorea Ayala donostiarra izan da helmugara iristen lehena, iaz bezala. 17 minutu behar izan ditu ibilbidea osatzeko.


Latzenen jarraitzaileek zaparradari kasu egin gabe gozatu zuten kontzertuaz

Errekaldeko jaiek aurten musika egitarau indartsua izan dute. Egubakoitzean Los Cretinos, Discipulos de Dionisos, Anestesia eta Latzen taldeek kontzertua eman zuten. Ikusmin handia sortu zuen kontzertua izan zen.

Izan ere, Anestesia, talde zarauztarrak, Oñatin jotzen zuen lehenengo aldia zen. Latzenekoek ere euren herrian kontzertua eskaintzen zuten lehenengo aldia zen, taldea taula gainera itzuli zenetik.

Arrasateko Los Cretinos taldeak ireki zuen kontzertua. Punk kutsudun Rock and Rolla egiten duen taldeak oraingoan ere kontzertu dibertigarria eskaini zuen.

Discipulos de Dionisos talde donostiarra izan zen taula gainera igotzen bigarrena. Euren estiloa porno punk gisa definitzen dute donostiarrek; punk azkarra egiten dute eta euren abestiak sexua eta pornoarekin zuzenki lotuta daude. Ohiko ikuskizuna eskaini zuten Discipulosekoek.

Giroa berotuta zegoen Anestesiakoen txanda iritsi zenean. Oñatiarrak irrikan zeuden talde zarauztarra etxean entzuteko, eta erantzuna sekulakoa izan zen. Ordu eta erdi iraun zuen kontzertuan, abesti zaharrak eta Terapia disko berrikoak tartekatu zituzten.

01:30ak inguruan oñatiarrek horrenbeste itxoindako momentua iritsi zen. Euri tantak gero eta indartsuagoak ziren Lantzenekoak taula gainera igo zirenean. Euriak baina ez zituen Latzenen jarraitzaileak kikildu eta erantzuna erabatekoa izan zen. Ia bi orduko kontzertua eskaini zuten, eszenaratze txukunarekin eta argi askorekin.


Alaitz Olaizola: "Talde amateurrek biziraupen seguruagoa dutela ematen du"

Larunbatean Soreasun izango da Euskal Antzerki Topaketen barruan Lost and Found antzerkia zuzentzen

Durangoko Azokan bere azken liburua aurkeztuko dute: Sekretuen lapurrak haurrentzako antzerki lana

Zortzigarren urtez antzeztuko dute Azpeitiko emakume tailerrekoek Alaitz Olaizolak (Azpeitia, 1975) idatzi eta zuzendutako antzerkia XXIX. Euskal Antzerki Topaketetan. Larunbat gauean egingo dute, Iñaki Bergara Pio aktore azpeitiarra omenduko duten egun berean. Lost and Found lana ez da eskuartean duen obra bakarra, ordea. Erein argitaletxearekin argitaratu berri du Sekretuen lapurrak, haurrentzako antzerki liburu berria. Durangoko Azokan aurkeztuko dute. Hain zuzen ere, emakumeak eta haurrak ditu ardatz bere eguneroko lanean, bi taldeei antzerki tailerrak ematen baitizkie. Oholtzaz kanpo ibiltzen da haiekin, eta oholtzara igota, berriz, Lakrikun taldearekin.

Idaztea ala antzeztea, zer izan zen lehenagokoa?

Eskola antzerkian hasi nintzen, eta esperientzia oso interesgarria izan nuen han: liburu bat hartu nuen, eta antzerki formatura bihurtu. Hori lehen urtean izan zen; istorio batetik antzerki testu bat nola sortu irakatsi ziguten. Gero, haustura handi bat etorri zen niretzat, Lakrikun antzerki taldean hasitakoan. Gurutzek [ Eizmendi ] antzerki lan bat aurkitzen laguntzeko eskatu zidan. Artean oraindik ez nintzen taldekoa. Eta hala hasi ginen, lanen bila, baina beraien gustuko lanik aurkitzen ez, eta nik nire ausardia lotsagabearekin, esan nion idatziko nuela neuk. Gustuko nuen idaztea, beraz, zergatik ez saiatu? Halaxe, 22-23 urterekin nire lehen antzerki obra idatzi nuen.

Eta afizioa ofizio bihurtu zen.

Bai, asko nahi gabe agian momentu batean, baina bai. Eskola antzerkitik Antxieta amateur taldera pasatu nintzen, eta pare bat urtez ikasten aritu nintzen. Geldialdi bat egin, ama izateko, eta Lakrikunekin hasi nintzen. Lakrikun izan da antzerkiaren zaletasun hori benetan piztu didana, eta etorkizunari begirako ikuspegia eman zidana. Han hasi nintzen obrak idazten, antzezten... Geroago etorri ziren emakumeen antzerki tailerra eta umeen antzerki tailerra, eta tarte horretan baita Ereinentzako lanak idazteko aukera ere.

Zure lanbidea izan arren, freelance-etik asko duela dirudi.

Bai, eta militantziatik ere asko dago. Esan nahi dut, askotan jendea ez dela ohartzen honetatik ateratzen dudala nik soldata, eta niretzat lan orduak direla. Hori neurtzen ikasi egin behar da; bai nik, bai faboreak eskatuz etortzen direnek. "Faborez eta mesedez" asko dago. Eta antzerki bat ezerezetik idaztea lana da, ez da ordu erdiko zerbait. Horretaz konturatu behar genuke denok.

Zehazki zertan zaude murgilduta momentu honetan?

Nire lana antzerki eskolak ematea, antzerkia egitea eta Lakrikunekin antzerki lanak egin eta antzeztea da. Orain bi lan ditugu Lakrikunekin: Greban gaude eta Prest gaude; horiekin herriz herri gabiltza. Ereinentzako liburutxo batzuk idazten ditut aukera dagoenean, eta telesail batean sekuentzia baterako edo ordu erdiko emisio baterako elkarrizketa behar badute, ba horrelako gauza txikiak ere egiten ditut. Hori da nire bizia, eta hortik bizi naiz.

Herriari, Azpeitiari, oso lotuta, ezta?

Bai, eta modu xumean. Emakume tailerrerako gauzak idazten eta zuzentzen, haurren tailerrerako berdin Nik antzerki bidea erabat herriari lotuta dut. Gero badago liburuak ateratzeko Ereinek ematen didan aukera hori, baina nire antzerki bizitza herriari lotuta dago batez ere.

Herriari buruz hasita, larunbatean antzeztuko duzue Lost and Found Soreasu antzokian. Larunbata izanda, gustura?

Bai, Iñaki Bergara Pio omenduko duten egun berean dugu emanaldia. Geuk eskatu genuen azpeitiarrak garenez larunbatean jartzeko emanaldia. Amateurrak dira gure taldekideak, lan egiten dute eta ostiraletan gaizki etortzen zaie. Iñakiren omenaldia tokatu da, eta ondo dago, herriari begira, azkenean Azpeitiko antzerki mugimendu hori egun berean nabarmenduko da: aurrena Txalo Saria emanda Iñakiri, eta gauez, gure antzezlanarekin.

Azpeitian nola ikusten duzu antzerkigintzaren egoera? Zer hausnarketa egingo zenuke?

Esan berri didate artxiboetan agertzen dela Azpeitian lehenengo aldiz 1500. urte inguruan egin zela antzerki obra bat. Eta pentsatzen jarri naiz, orain 500 urte Amerika deskubritzen ari zirela espainiarrak; indioak konkistatzera joan zirenean Azpeitian antzerkia egiten zen, eta hortaz begira zenbat urtean dagoen antzerkia herrian. Euskal Antzerki Topaketek ere 29. urtea dute, eta ziklo bezala hartuta, Azpeitian sekulako arrakasta dutela iruditzen zait; agian joera sortu da antzerkira joateko. Gainerakoan, urtean zehar antolatzen direnetan, batzuetara jende asko joaten da eta beste batzuetara, berriz, oso gutxi.

Etorkizuna nola ikusten duzu?

Hor dago EHAZE Euskal Herriko Antzerkizale Elkartea, eta han aritu dira hizketan aurten estreinatu diren antzezlan kopuruaz: oso gutxi izan dira. Eta momentu honetan, talde amateurrak ere asko ez daude, baina ematen du biziraupen seguruagoa dutela. Izan ere, ez da beraien lana, lanorduez kanpo egiten den zerbait da, gogoz eta desioz egiten den zeozer. Profesionalek ere hala egiten dute, baina hor dirua dago bitarteko, eta krisi garai hauetan horretarako ere ez dago. Ni horretan baikorra naiz, dena den; bizitza hala da, batzuetan goian eta besteetan behean egotea tokatzen da, eta momentu honetan ahul eta eskas dago antzerkigintza baina, aurrera begira, aldatuko da hori.

Arrazoiren batengatik?

EHAZEk horretan laguntza bat, bultzada emango duela uste dut, hori du gainera helburu, euskal antzerkigintza sustatzea, eta ziur naiz antzerkigintzak berriz ere izango dituela bere urrezko garaiak.

Oztopo handiena zein da: antzerkira diru nahikoa ez bideratzea, ala ikusle falta?

Neuk ere ez dakit, agian bata eta bestea lotuta daude eta elkarren ondorio dira; ez dakit. Gero, beste kontua da antzerki lanekin asmatzen ote dugun. Hor denok autokritika egin beharko genuke; geurea dena ateratzen al dugun ala kanpotik datorrena segurua den eta hori saldu nahi dugun... Nik uste dut momentu askotan dirua ere egongo dela: aktore profesionala hortik bizi da, eta hark ere jan egin behar du, lan asko da, eta horrek dirua balio du. Eta, akaso, urte askotan hori ordaindu egin den bezala, orain dirurik ez dagoenez, aurreneko gauza hori kentzen da.

Eta publikoari dagokionez?

Publikoari dagokionez, kulturan askotan gertatzen da musika edo antzerkia ikusteko ordaindu behar izatea zalantzan jartzea. Antzerkia benetan gustuko duenak ordainduko du ordaindu behar dena, baina hemen herrian ere argi ikusten da: doakoak diren saioetan jende gehiago egoten da ordaindu behar denetan baino. Orduan, zein da arrazoia? Ba, agian jendea ez dagoela antzerkia ikusteagatik ordaintzeko prest, edo agian momentu honetan ez duela dirurik horretarako. Arrazoia zein den jakingo banu, beste era batera funtzionatuko genuke guztiok, baina ez dut erantzunik horretarako.

Zeuk egin duzun eta egiten duzun lanera itzulita, azkenekoa aipatu behar: nola baloratzen duzu haurrentzat idatzi duzun Sekretuen lapurrak antzerki liburua?

Beti ez zara sentsazio berarekin gelditzen, baina kasu honetan oso pozik nago. Errealitatea fantasiarekin nahasten saiatu naiz bertan, eta gustura nago emaitzarekin; gainera, oso marrazki politak egin dizkio liburuari Begoña Durrutik.

Nolakoa da antzerki lan bat idazteko prozesua? Erritualen bat jarraitzen al duzu, kasu honetan haurrentzako liburuei dagokienez?

Askori gertatuko zaion bezala, ederrena izaten da lana entregatzeko epe bat jarrita edukitzea. Horrek pilak jarrarazten dizkizu. Nik urte osoa igarotzen dut egoera desberdinen bila. Bila ere ez, agian: botikara joan, eta gustuko zerbait aurkitzen dut istorio baterako; okindegira joan, eta plast! badator ideia bat. Ni ez naiz mendira joaten inspiratzera: egunerokotasunetik abiatzen naiz.

Koadernoa beti soinean eramaten duen horietakoa al zara?

Bai, baina horrelako gauzak askotan ez ditut apuntatzen, fedea dudalako gogoratuko naizela. Beti ez da hala izaten, baina ideia bat oso indartsu sartzen denean, hori hor gelditzen da. Esaterako, hori gertatu zait azken liburuan. Telebista ikusten ari nintzen, zapping egiten: La2 katean film bat zegoen eta kondaira bat hasieran; badela Japonian zuhaitz bat non sekretuak kontatzen zaizkiona... eta ni hor gelditu nintzen. Zuhaitz bat eta sekretuak. Ez nuen ezer apuntatu, baina hor gelditu zitzaidan. Ideia hartutakoan ere, hilabete batzuetan ez naiz esertzen idaztera, baina dena lotzen joaten naiz pixkanaka. Gutxi gorabehera dena argi dudanean, idazteari ekiten diot libre antzera nagoenean, apunteak hartuta; baina ez naiz egunero ordubetez aritzen, esaterako.

Irizpiderik jarraitzen al duzu?

Umeentzako idazteak baditu zailtasun batzuk. Beraz, nahiz eta ez izan arauak, badaude zenbait gauza beti buruan ditudanak, kontuan hartzen ditudanak. Helduentzako idazten dudanean, esaterako, testuak ez nau kezkatzen: badakit buruz ikasiko dutena. Haurrei dagokienez, berriz, kontuan izan behar da zer adinetakoak diren eta zer gaitasun duten testua ikasi eta hori gogoratzeko. Horregatik, ahalik eta gehien esaten saiatzen naiz ahalik eta hitz gutxienetan. Umorea izatea ere gustatzen zait, hori pixka bat landu behar da. Erraza dirudi, 40 orritxo dira, baina barruan gauza asko hartu behar da kontuan. Helduentzako ari zarenean ere bai, baina beste modu batera.

Antzerki tailerretarako idazten duzunean, taldeko pertsona konkretu bakoitzarentzat egiten duzu, ala gero zehazten da zeinek hartu paper hori?

Lakrikunentzako idatzi izan dudanean, haurrentzako idazten dudanean nahiz emakumeentzako idazten dudanean, normalean, pertsona jakinentzat idazten dut. Gainera, pixka bat neurrira egiten dut; hasi aurretik galdetu egiten dut bakoitza nola dabilen, eta batek esaten badit entseguetara etortzeko larri ibiliko dela, hari paper txikiagoa jartzen diot. Beste batek gaiztoarena egiteko gogoa badu, ba hari hori idazten diot. Umeekin ere berdin egiten dut. Lehiaketetara bidaltzeko idatzi izan dudanean, berriz, agian aurpegia jartzen nion pertsonaiari, baina ez zen inorekin pentsatuta izaten.

Lehiaketak aipatu dituzunez: antzerkigintzan Euskaltzaindia-BBK saria bitan irabazi duzu, Kutxa saria beste behin, Antzerki Topaketetako ikusleen sariak ere bai... Sari horiek mailakatzerik ba al dago?

Oso sari desberdinak dira batzuk besteengandik. Batzuk ikuspegi literariotik jasotako sariak dira, eta besteak, antzerki obra bezala saritutakoak. Niretzat sari horiek oso garrantzitsuak izan dira. Badakit denok errepikatzen dugula, baina sari horiek fedea ematen dute: zure ingurukoek baloratzen dute zure lan hori, baina horretan dabiltzanek, ikuspegi literariotik, horiek ere baloratu dute, eta hori garrantzitsua da, horrek aurrera jarraitzeko bultzada ematen duelako; "ezin dut atzera egin", esaten duzu. Beti geure burua gutxiestera jotzen dugu, eta horrek nolabaiteko gaitasun bat frogatzen du. Eta, bestetik, Ereinentzako liburu hauek idazten hastea sari baten ondoren etorri zen, eta pentsatu nahi dut zure curriculumeko partetxo bat dela eta horrek ematen dizula halako zerbait; ate berriak zabaltzen dizkizu, ekonomikoki momentu horretan suposatzen duenaz gain, hori ere oso inportantea delako.

Desberdin lantzen al duzu gero antzeztekoa den lan bat, irakurtzeko den batetik?

Ereinentzako idazten ditudanean, antzezteko idazten ditut. Askotan egongo da bakarren bat liburua hartu eta esango duena horrek irakurtzeko ez duela ezer; baina, nik, antzerkia beti ulertu izan dut antzezteko dela, agian etorkizunean beste era batera ikusiko dut, baina orain horrela pentsatzen dut. Umeekin eskola askotan egoten naiz liburuei buruz hitz egiten, eta normalean, irakurtzen dituzten liburu horiek antzeztu egiten dituzte. Lan hauek idazten ditudanean, nire helburua dudarik gabe da gero ume horiek eskolan antzeztu ahal izatea.

Zeuk ikusi al duzu antzezlan horietakorik?

Bai. Bizkaian ikusi nuen nire aurrenetariko liburu baten antzezlana, Autobusaren zain, eta emozionatu egin nintzen, malkotan egon nintzen. Gainera, ez ziren euskaldun peto-petoak, Azpeitian bezala; ikasten ari ziren. Oso lan txukuna egin zuten. Gerora, Donostian ere egin zuten beste lan bat, niretzako espreski prestatua. Liburuari buruz hitz egitera joan nintzen, eta irakasleak bildu zituen ikasleak, eta lana egin ziguten. Egin dituzten antzerki ia gehienak ikusi ditut, asko sarean.

Zein sentsazio uzten dute?

Lehenengo aldiz liburu hauekin soltatu izan dut pixka bat nik egindako lana. Izan ere, emakumeen antzerki tailerrerako idazten dudanean neu barruan nago eta umeen tailerretan, berdin. Baina kasu honetan beste esku batzuetan uzten da lana, eta eskola batetik bestera aldatu egiten da. Hori zirraragarria da, gozada bat da: zuk zure etxean, bakardadean egin duzun lana, bat-batean beste batzuk lantzea.

Interpretazioren batek harritu al zaitu?

Antzerki obra bera eskola batetik bestera zer desberdin egiten den ikusteak harritzen nau, eta hori bera da aberasgarriena niretzat.

Ibilbidea

Antzerkia:

Ez dira berdinak, antzekoak baizik (Lakrikun)

Garalderem Requiem-a (Lakrikun)

Agorafobiatuta (Lakrikun)

Zintzilik (Lakrikun)

Sateliteatzen (emakumeen antzerki tailerra)

Kontuz, garbitu berria (emakumeen antzerki tailerra)

Bai, nor da? (emakumeen antzerki tailerra)

Iraultza azokan (emakumeen antzerki tailerra)

Habemus zirkus (emakumeen antzerki tailerra)

Autobusaren zain II (emakumeen antzerki tailerra)

Zereko zera zertzen delako zereko zerarekin (2002, Euskaltzaindia - BBK saria)

Clitemnestra-ren itzulera (2004, Kutxa saria)

Joanes (Itxaropenaren semea) (2006, Euskaltzaindia - BBK saria)

Greban gaude (Lakrikun)

Prest gaude (Lakrikun)

Antzerkia: haur eta gazte literatura (guztiak Erein argitaletxearekin argitaratuta):

Autobusaren zain (2005)

Non biziko gara? (2005)

Txiukue (2005)

Denboraren makina (2007)

Torrepeko zaldunak (2009)

Sekretuen lapurrak (2011)


‘Altzakillo’, fusio emanaldi solidarioa

Ion Collar, Almudena Sala, Gonzalo Galan, eta Super H panpina aurkezpenean.

Ekintza solidarioa antolatu du Errenteria-Oreretako Aljarafe Andaluziako Kultura Zentroak iganderako. Altzakillo euskal dantzak eta folklore flamenkoa fusionatzen dituen ikuskizuna taularatuko dute, eta bertan jasotako dirua, Super H taldeak jasoko du haurren minbizia ikertzen jarraitu ahal izateko.

Koldo Mitxelena ikastetxearen jolastokiak hartuko du emanaldia igandean 12:00etan, eta sarrerarik ez bada izango ere, jendeari ekarpena egiteko eskatu dio Gonzalo Galan Aljarafeko kideak, “bertan jasotakoa oso garrantzitsua delako haurren minbizia eta gaixotasun arraroak ikertu ahal izateko”. Elkartasun eta itxaropen emanaldia izango da, beraz, igandekoa. Altzakillo emanaldiaren ondoren, luntxa antolatu du bestalde Andalauziako Kultura zentroak.

Urnietako Super H elkarteak bi urte beteko dituela datorren urtarrilean esan zuen Almudena Salasek, “nahiz eta lau urte lanean daramagun”. Elkartearen helburua dirua biltzea da haurren minbizia zein gaixotasun arraroen gaineko ikerketa sustatzeko. Salasek azaldu zuenez, une hauetan bi ikerketarako ari da elkartea diru ekarpena egiten: Bartzelonako Sant Joan de Déu ospitalarekin batetik, horretarako 40.000 euro behar dituzte urtean, eta Biodonostiarekin, bestetik. “Gaixotasun arraroen kasuan, arraro estigma kentzeko lanean ari gara. Ez ohikoak dira 300.000 pertsonen artetik halako 1 diagnostikatzen da, eta familiak galduta sentitzen dira. Argi pixka bat eman, familia horiei babesa eskaini, eta batez ere ikustarazi egin nahi dugu gaixotasun horien errealitatea”.

Super heroiak

Salasek Super H elkartearen ikur den panpina izan zuen ondoan, atzo egindako aurkezpenean, eta elkartearen izenaren gainean ere egin zuen azalpena: “Super H izena jarri genion elkarteari. Super, izugarria delako minbizia edo gaixotasun arraroak dituzten haurrek duten indarra, superheroiak dira egunero borrokan gaixotasunarekin. H-a, berriz, Bartzelonan ikertzen ari diren gaixotasun arraroa eragiten duen histiozito zelulagatik”. Panpin horiek ospitalean dauden haurrei oparitu nahi dizkie elkarteak.

Ion Collarrek eskerrak eman zizkion Aljaraferi, emanaldi hori Errenteria-Oreretara ekartzeagatik, eta elkartasun izaera emateagatik. Super Hri ere egunero egiten duen lana ere eskertu zion Kultura zinegotziak. Igandean Koldo Mitxelenara hurbiltzeko arrazoi handiak daudela gaineratu zuen, eta herritar guztiak animatu zituen emanaldiarekin gozatu eta ekarpena egitera Super H elkarteari.

Emanaldian bertan, Super H elkarteak materiala izango du salgai, kamixetak eta pultserak besteak beste.


Ikastaroetan izen-ematea

Ostegun honetan, irailak 29, bukatuko da ikastaroetan izena emateko epea.

Yoga, eskulanak, gimnasia eta harria eta egurraren taila dira aurten aukeran dauden ikastaroak eta jendearen erantzunaren arabera aterako dira aurrera ala ez. Ikastaroak urrian hastekoak dira eta interesatuek Udaletxera deitu (948 514006) beharko dute, osteguneko 13:30 baino lehen.


“Sortzen ari diren aukerak baliatzea da sindikatuon erronka”

Edurne Elizondo

COVID-19aren pandemiarekin, itxialdiaren testuinguruak baldintzatuko du aurtengo Maiatzaren Lehena, ezinbertzean. ELAko Nafarroako koordinatzaile Imanol Pascualek (Iruñea, 1981) argi eta garbi erran du sindikatuaren epe motzerako helburua dela langileen osasuna bermatzea, egungo krisiaren eraginez. Mitxel Lakuntzak utzitako postua betetzen du Pascualek, iazko apiriletik. Zaintza erdigunean jartzeko beharra nabarmendu, eta kalitatezko zerbitzu publikoen defentsa sendoa egin du.

Urtea greba orokor batekin hasi zen; Maiatzaren Lehenak, berriz, etxean itxita hartuko ditu langileak.

Greba egin genuenean, bi auzi nagusi jarri genituen mahai gainean: batetik, bizitzak erdigunean jarri behar zirela aldarrikatu genuen; eta, bestetik, austeritatea eta murrizketak oinarri dituen eredu ekonomiko honek gizartean ondorio latzak dituela utzi genuen agerian. Orduan ez genuen espero orain dugun egoeran egonen ginenik, baina ondorioa argia da: auzi horiek erdigunean jartzeko gero eta behar handiagoa dago, gertatu denak erakutsi duelako egiturazko krisi bat pairatzen ari garela.

2008ko krisiaren aitzakiarekin egindako murrizketen ondorioak agerian gelditu dira?

Bai, argi eta garbi. Austeritatearen ondorioak nabarmenak dira; Nafarroan, hain zuzen, murrizketak gogorrak izan ziren osasunaren arloan; pribatizazioaren bidetik jo zuen administrazioak, eta orain ari gara hartutako erabaki horien guztien ondorioak pairatzen. Behin-behinekotasuna, adibidez, %40 da Osasunbidean. Europako Batasuneko batezbestekoarekin alderatuta, hemen ohe gutxiago ditugu ospitaleetan. Osasun krisiak orain agerian utzi du horrek guztiak duen eragina.

Itxita, baina irudi komun batekin aldarrikatuko duzue Maiatzaren Lehena ELAk, LABek, ESK-k, Steilasek, Hiruk eta Etxaldek.

Garrantzitsua da egun dugun testuinguruan sindikatuok gai izatea batasun hori irudikatzeko. Urtarrilaren 30eko grebarako egindako lanari segida eman diogu, finean.

Maiatzaren Lehenaren ondoko egoerari aurre egiteko garrantzitsua izanen da indar sindikal sendo bat osatzea?

Bai. Argi dugu aurreko krisian erabili zituzten errezeta berak erabiltzen saiatuko direla: bankuak erreskatatutako dituzte, eta horrek ekarriko du desberdinkeriek gora egitea. Horrelako erasoak eta murrizketak pairatzeko aukera badela argi dugu, baina argi dugu, halaber, gauzak beste modu batera egiteko aukerak ere sortuko direla.

Nolako aukerak?

Oraingo osasun krisiak hainbat gauza utzi ditu agerian: adibidez, zaintza lana zeinen beharrezkoa den, eta zeinen beharrezkoa den zaintza lan hori duintzea. Eta zaintza garrantzitsua da arlo guztietan: osasungintzan, zaharren egoitzetan, elikaduraren esparruan… Arlo horietan, hain zuzen, emakumeak ari dira lanean, batez ere, eta esparru horietan prekaritatea bereziki larria da. Hori salatu behar dugu. Arratsalde oro txalo egitea oso ondo dago, baina kolektibo horiek behar dutena da prekaritateari aurre egitea.

Gauzak beste modu batera egiteko aukera horiek nola sor daitezke?

Horretarako ezinbestekoa da gizartea aktibatzea eta mobilizatzea.

Eta hori lortzeko bidean, zer rol bete dezakezue sindikatuek?

Epe motzera begira, sindikatuon lehentasunak izan behar du osasun publikoa bermatzea, eta langileen osasuna bermatzea. Horrek berebiziko garrantzia du gure sindikatuaren jardueran. Etorkizunera begira, bai edo bai, behar duguna da austeritatea oinarri duten politikak bazter uztea, eta kalitatezko zerbitzu publikoak defendatzea. Zaintza jarri behar dugu erdigunean, eta, globalizazioaren aurrean, tokiko ekonomia suspertu.

Itxialdiak tokikoak duen garrantzia erakutsi du?

Itxialdian esperientzia oso positiboak sortu dira. Jendea antolatzen ari da, auzolanetik eta elkarlanetik. Sindikatuon lana da etor daitezkeen erasoei aurre egitea, baina baita sortzen ari diren aukera horiek baliatzen asmatzea ere. Hori da gure erronka.

Langileen osasuna aipatu duzu. Gobernuak interes ekonomikoak jarri ditu langileen osasunaren gainetik?

Oso kritiko gara osasun krisi honetan Nafarroako Gobernua izaten ari den jarrerarekin. Egia da egoera oso zaila dela, baina Nafarroako Gobernua egiten ari da patronala eskatzen ari zaiona. Hori ikusi da Pedro Sanchezek erabaki zuenean funtsezkoak ez ziren jarduerak etetea, Nafarroako Gobernua kontra agertu baitzen. Sindikatuok eskatu genuenean Aste Santuko ostegunean dendak ere ixteko, gobernuak eta patronalak horren aurka egin zuten, eta azkenean ireki zituzten.

Gure lehentasuna da osasuna bermatzea lan zentroetan, eta horretarako ezinbestekoa da baliabide gehiago bideratzea ikuskaritzaren esparrura, bai eta Nafarroako Lan Osasunaren Institutura ere. Baliabide gehiagorik gabe, gobernuak kezka duela esatea keinu huts bat da.

Salatu duzue enpresa bakar batek ere ez duela isuna jaso segurtasun neurriak ez betetzeagatik.

Orain arte, gobernuak ez dio enpresa bakar bati ere isuna jarri segurtasun neurriak ez betetzeagatik. Hori oso larria da. Nafarroako Gobernuak enpresei zabaltzen dien mezua da lasai egon daitezkeela, neurriak hartu gabe ere ez dituztelako zigortuko.

Karrikan, berriz, jazarpena salatu dute hainbat sektorek.

Aldea nabarmena da. Enpresei ez diete isunik jartzen, baina kalean poliziak eta militarrak daude, konfinamendua betetzen dela ziurtatzeko. Herritarron aurkako jazarpena dago.

AHTaren lanek martxan segitzen dute, eta berriz ekin diete Nafarroako ubidearen lehen fasea handitzeko obrei. Dirua non jarri da kontua, ez zenbat dagoen?

Batetik gastua dago, eta, bestetik, zergekin gertatzen dena. Egungo egoerari buelta emateko eta desberdinkeriei aurre egiteko, ezinbestekoa da zerga erreforma bat egitea. Oraingo sistema bidegabea da, batetik, ordaintzen dugulako, batez ere, langileok; bestetik, zerga iruzurra ahalbidetzen duelako enpresentzat; eta, hirugarrenik, Europako beste hainbat herrirekin alderatuta askoz ere zerga presio txikiagoa dugulako.

Maiatzaren Lehenerako zer mezu ematen duzu?

Gure leloa da Bizitza gara. Nabarmendu nahi dugu kolektiboak duen indarra, batetik, eta zerbitzu publikoen defentsaren beharra, bestetik. Egoera hau atzean utziko dugu kolektibo gisa ari bagara, eta zerbitzu publikoak sustatuz. Horretarako lan baldintza duinak behar ditugu, bai eta zaintza lanetan ere.


Nostalgia, haurtzaroa eta kontzientzia, berritutako muralean

Duela 30 urte Salbatore Mitxelenaren omenez egindako muralari bizi berria eman dio Xabier Egaña artistak. Esker hitzak izan zituzten beretzat ingurukoek, atzo egindako inaugurazio ekitaldian.

Apirilean iragarri bezala, berritu du Xabier Egañak Iñurritzan Salbatore Mitxelenaren omenez egindako murala. Atzo arratsaldean ekitaldi xumea izan zen bertan: Anjel Lertxundi eta Jose Luis Padron idazleek eta Jesus Arana udaleko ordezkariak hartu zuten hitza, Egañaren obraren inguruan aritzeko.

Txistulariek eta dantzariek Egañari aurreskua eskaini ostean, Lertxundik Salbatore Mitxelenaren eta Iñurritzaren arteko loturaren inguruan hitz egin zuen. "Esan ohi da haurtzaroa dela gure paradisua, eta haurtzaroan bizi izandakoek egiten gaituztela". Hain zuzen, Egañaren zein Mitxelenaren obretan, inplizituki edo esplizituki haurtzaroak bere presentzia duela azaldu zuen, eta Mitxelenaren lehen poemetan zehazki, Iñurritzako zelaia sarri agertzen dela, bere haurtzaroko oroitzapenetan bezala. "Bere poema horietan hitz egiten du asko bere amaz; obsesio bat da bere literatura guztian. Baita gerrak utzitako erabateko abailduraz, familietan eta Euskal Herrian".

Egañaren obrara itzuliz, Lertxundik nabarmendu zuen mural berriak pintura, marrazkiak eta eskultura uztartzen dituela. Eskultura da airean ikus daitekeen gizakia. Lertxundiren arabera, Marc Chagallen koadroetako figura aereoak ekarri dizkio gogora irudi horrek. "Hemen agertzen den hau izan liteke aingeru goardakoa, izan liteke bizitzan zehar agertzen zaigun lagun min hori edo izan liteke gure barruko kontzientzia". Koloreak haurtzaroarekin lotu ditu Lertxundik, azalduz, "oso modu koloretsuan" adierazten dela beti garai hori. "Hurbilduz gero, ikus daiteke koloreek testura, matiz eta aberastasun handia dutela".

Jarraian, Jose Luis Padronek poema bat errezitatu zuen, Salbatore Mitxelenaren bizitza eta obra gogora ekarriz, eta borobiltzeko, Egañaren obra goretsiz. Egañak berak ere hartu zuen hitza tarte labur batez, azaltzeko muralaren beheko ezkerreko aldean azaltzen den triangeluaren ertza dela muralaren gakoa. "Ezegongorra, egonkorra", esan zuen. "Puntu horrek eusten du horma guztia, airean dagoen irudiarekin batera".

Ekitaldia amaitzeko, Jesus Arana udaleko ordezkariak eskerrak eman zizkion Egañari egindako lanagatik, eta azaldu zuen murala berritzeko "une ezinhobea" zela jakin zutela proposamena heldu zitzaienean. Salbatore Mitxelenaren jaiotzaren 100. urteurrena, eta aurtengoan ikastola Kilometroetako antolatzaile izanik, "momentu aproposa" zela ikusi zuten. Bestetik, eskerrak eman zizkion Aranak Artegaña elkarteari ere, eta lanean jarraitzera animatu zituen, "halako obrei ikusgarritasuna emateko".


Londresek Troitiño Espainiaratzeko baimena eman du

Espainiako Justiziak eskatuta eman du baimena. Troitiñok 24 urteko kartzela-zigorra bete zuen ETAko kidea izateagatik, eta orain 'Parot doktrina' ezarri nahi diote.

Britainia Handiko epaitegiak Antton Troitiño Espainiaratzeko baimena eman du gaur.

Troitiño 2012an atxilotu zuten Londresen, Espainiako Justiziak hala eskatuta. ETAko kide izateagatik 24 urteko kartzela-zigorra bete ostean, Espainiako Justiziak 'Parot doktrina' ezarri nahi dio zigorra luzatzeko.

Westminsterreko Epaitegiaren ebazpenaren berri izan ostean, defentsa abokatuak Londreseko Auzitegi Gorenean helegitea aurkeztuko duela jakinarazi du, eta zazpi eguneko epea du horretarako.

Matthew Ryder abokatuak epaiketan salatu zuenez, Espainiari entregatzeak Europako Giza Eskubideen Ituna urratuko luke, askatasunerako eta segurtasunerako eskubideen eta "kaltea eragiten duten legeen atzeraezintasunaren" ataletan hain zuzen ere.

Bestalde, Jonathan Hall fiskalak, Espainiako Justiziaren izenean, estradizioak Espainiako legedia errespetatzen duela argudiatu zuen.

Trotiño 2011ko apirilean askatu zuten Espainian, 24 urteko kartzela-zigorra beteta. Hala ere, egun batzuk igaro ondoren, Auzitegi Nazionalak aske uzteko erabakia atzera bota zuen eta Parot doktrina aplikatzeko deitu zuen. Parot doktrinaren arabera, Trotiño 2017ra arte egon beharko luke kartzelan.

Baina Espainiako Justiziak agindua eman zuenerako, Troitiño ihes eginda zegoen. Ondorioz, Espainiak atxilotzeko agindua eman zuen eta Erresuma Batuan harrapatu zuen ekainaren 29an.


Antoine Griezman eta Eñaut Zubikarai Realeko jokalariak Azpeitian izango dira bihar


Tourraren Pirinioetako bi etapa ikustera joateko aukera

Oñatiko Markel Irizar Peñakoek antolatutako autobusetan joan nahi dutenek Azpeitian ere eman dezakete izena. Irteera uztailaren 17an izango da eta izena emateko epea hilaren 13an bukatuko da.

Frantziako Tourreko Pirinioetako bi etapa nagusiak ikustera joan nahi dutenek badute horretarako aukera. Oñatiko Markel Irizar Peñakoek antolatutako autobusetan joan nahi dutenek Azpeitian ere eman dezakete izena, Aitzaki Kirolak dendan, hain zuzen ere (943 150738 da dendako telefono zenbakia).

Pau-Bagneres de Luchon (uztailak 18) eta Bagneres de Luchon-Peyragudes (uztailak 19) dira irteeran parte hartuz gero jarraitu ahalko diren bi etapak. Autobusa uztailaren 17an irtengo da. 12 urte artekoentzako prezioa 75 eurokoa da, eta hortik gorakoentzat 150 eurokoa. Prezioaren barruan sartuko dira joan-etorria, jatekoa eta edatekoa. Egonaldia, berriz, kanpin-dendetan egingo dute.

Izena emateko epea hilaren 13an bukatuko da.


Independentzia lortzeko 'Euskal Bidea' aldarrikatu du EH Bilduk

Katalunian gertatutakoaren aurrean, Estatuak ezin ditu "begiak itxi", Juanjo Agirrezabalaren iritzian. Are, gizarteak hala eskatuta, azkenean "mugitu beharko da".

Kataluniako gizarteak 2013ko Diadan erakutsitakoa eredu gisa hartu eta "subiranotasun betea" lortzeko "Euskal Bidea" egiteko deia egin dio gizarteari Juanjo Agirrezabalaga EH Bilduko legebiltzarkideak. Bide horretan, agente politikoak lagun izango dituzte herritarrek, gaineratu du legebiltzarkide abertzaleak.

Agirrezabalagak eta Xabier Mikel Errekondo Amaiurko diputatuak prentsaurrekoa eskaini dute gaur Katalunian atzo gertatutakoaren inguruko iritzia emateko.

Legebiltzarkideak Kataluniako herria eta giza katearen antolatzaileak zoriondu ditu. Haren hitzetan, "gizalege, demokrazia eta antolaketa lezioa" eman dute eta "argi utzi dute herri katalanak estatu independentea izateko eskubidea duela".

Arrizabalagaren esanetan, "gizartea da subiranotasun prozesu batean motor garrantzitsuena eta protagonista bakarra. Herritarrek markatutako bide horretan, politikariek maila eman behar dute eta bidelagun izan".

Horren ildotik honakoa adierazi du EH Bilduko legebiltzarkideak: "Katalunia egiten ari den antzera, Euskal Herria ere bere bidea ari da egiten. Euskal gizarteak bere etorkizuna erabakitzeko duen eskubidea aitortu diezaiotela nahi du". Hain justu, ingurumaria horretan kokatu du independentziaren aldeko "Euskal Bidea".

"Prozesu horrek batasuna, borondatea, argitasun politikoa eta gizarte zibil konprometitu behar du, eta gure konpromisoa hauxe da: gizartearekin gizartearentzat lan egitea", agertu du Arrizabalagak. Koalizioak laster Independentziaren alde egingo duen proposamenak, hain zuzen, gizartea izango da ardatz, legebiltzarkideak aurreratu duenez.

"Estatuak ezin ditu begiak itxi"

Katalunian gertatutakoaren aurrean, Estatuak ezin ditu "begiak itxi", Juanjo Agirrezabalaren iritzian. Are, gizarteak hala eskatuta, azkenean "mugitu" beharko dela iragarri du. "Bart ondo lo egin ez duten bakarrak Espainiako unionistak dira, konturatu baitira herriaren borondateari erantzuna eman behar diotela", gaineratu du.

"Bidea barrutik eraikitzen da; euskal gizarteak erabaki behar du zer etorkizun nahi duen, eta hori da balio duen erabakia. Euskal Herriak independentziarako bidea egingo du. Herri borondatea badago, baita gauzatzeko baliabideak ere, borondate politikoa da falta dena", agertu du

Ildo beretik mintzatu da Xabier Mikel Errekondo Amaiurko diputatua. Katalunian atzo jazotakoa "itxaropentsua" dela azpimarratu du eta, horren aurrean, Estatuak Euskal Herriaren eta Kataluniaren eskakizunei erantzuna eman beharko diela uste du, "aitzakiarik eta dramarik gabe".

"Eskakizun horien kontrako erasoek independentista gehiago baina ez dituzte eragingo", Errekondoren hitzetan.


"Zenbait kontraesan"

Gipuzkoako Foru Aldundiaren Euskara zuzendaritza nagusiak...

... euskararen erabilera sozialaren esparruan lanean ari diren elkarte, erakunde eta norbanakoentzat argitaratzen dituen diru laguntzen murrizketa iragarri du. Ba al dago Aldundiaren eta Mondraberri-k bere jarduera eteteko erabakien arteko loturarik? Monterroneko lorategian dagoen pankartaren atzean oraindik ikusi ez duguna Martin Garitano da.

Bitartean, Patxi Lopez lehendakariak euskara ikasten dihardu 3 urtez jarraian, herritarron kontura (125.000 euroko kontua); dioenez, ahalegintzen da ikasten nahiz eta pirak egin. Maila motela izan edo ez, datozen hauteskundeetako mitin politikoen diskurtsoak euskaraz irakurriko ditu.

Baina ez gaitezen kezkatu euskaradunok, Etxepare Euskal Institutuak, Madrilen, Euskarari gorazarre jardunaldiak antolatu ditu eta. Humboldt-en euskara Iberiar penintsularen jatorrizko hizkuntza teoria saltzea edota madrildarrak euskalduntzea izango dute, agian, helburutzat.

Hau da markie! Eta gu, euskaldunok, etxeko lanak ein barik! Eskerrak, behintzat, Goiena paperak 500 zenbaki bete dituen! Zorionak, Goiena!


Sei kooperatiba eta hainbat eragile hasi dira Gizarte Ekonomiaren Mundu Mailako Foroa gertatzen

Urriaren 1etik 3ra bitartean Bilbon egingo den Gizarte Ekonomiaren Mundu Mailako Foroaren IV. Edizioan (GSEF 2018) Arrasatek ere parte hartze garrantzitsu eta aktiboa izango duela adierazi dute Udal ordezkariek. Hain zuzen, foro horren baitako hainbat ekintza egingo dira Arrasaten, eta dagoeneko hasi dira hori gertatzeko lanetan.

Antolakuntzan parte hartzeko aukera zabaldu zien Udalak herriko kooperatibei eta gizarte ekonomiako eragileei eta sei aurkeztu dira: Emun Kooperatiba, Caritas, Emaus, Arizmendiarrietaren Lagunak elkartea, Arizmendiarrieta Kristau Fundazioa eta Arizmendi Ikastola Hezkuntza Kooperatiba.

Behin taldea osatuta, Udal ordezkariek adierazi dute lehen bilera egin dutela elkar ezagutzeko, Foroaren planteamendu orokorra aztertzeko eta guztien proposamen zein ideiak jasotzeko: "Modu honetara, elkarren arteko hartu-emana ahalik eta aberasgarriena izan dadin".

GSEF 2018

Ekonomiaren alorreko mundu mailako erakunde eta eragile garrantzitsuenak bilduko ditu Bilbon egingo den Kongresuak. Izendapen horrek Arrasaterentzat duen garrantzia azpimarratu dute Udal ordezkariek: "Gure bailara eta bereziki Arrasate, eredugarriak dira, batez ere kooperatibismoari dagokionean eta gainera Gizarte Ekonomiaren aldeko konpromiso instituzional eta politiko sendoa izan du herriak betidanik. Horregatik,

Foro hau gure eredu bereizgarria ezagutzera emateko aukera ezin hobea izango da".


Baserri Antzokia, bide onean

TOTOAN Txorierriko Euskera Alkarteen Federazinoak Baserri Antzokiaren barri emon euskuen urtarrilean. Proiektua haize alde dabil, eta eskualdeko eta inguruko euskaltzaleen topagune bilakatuko da laster. Egitasmoa Mankomunidadearen parte-hartzeagaz jarri dabe abian.

Egitasmoaren lehenengo fasea amaitutzat jo da. Halan, bada, Fundazinoa eratu dabe TOTOANek eta Mankomunidadeak, eta lurraren plano topografikoa be egin da, lurraren analisi eta guzti. Arkitektoa behin betiko proiektua dabil lantzen, eta talde eragileak kapitalizazino faseari ekin deutso. Horren haritik bazkideak egitea hartu dabe gaur egun helburu. Ekarpen ekonomikoa enpresek, partikularrek, komertzioek edo mikroenpresek egin ahal izango dabe. Horren truke abantaila ezin hobeak eukiko ditue. Kideek edo persona partikularrek, besteak beste, fundazino baten kidea izateak dakarren desgrabazinoa izango dabe errenta-aitorpenean, eta beherapena egingo jake Baserri Antzokiko ekitaldietan eta eskaintzen dituan zerbitzu eta produktuetan. Era berean, lehentasuna izango dabe sarrerak eskuratzeko, eta urteroko bazkarirako tiketa be emongo jake doan. Aitatutakoez ganera, euren negozioaren publizidadea Baserri Antzokian bertan edo haren webgunean jarriko jake komertzio lagunei.

Eregite beharrak laster hasteko asmoa dabe proiektuaren sustatzaileek.

Zabala eta euskaltzalea

Baserri Antzokia Derion kokatuko da, Seminario atzean. Eraikin jasangarria izango da, eta kirol eta kultur ekintzak antolatuko dira bertan. “Euskerea eta kulturea doguz ardatz nagusi, eta antzokian euskeraz egiten diran ekitaldi guztiek eukiko dabe lekua”, aitatu dabe. Horretarako guneak eraikinaren barruan zein kanpoan atonduko ditue, eta tabernea eta jatetxea be egongo dira. “Txorierriko eta inguruko euskaltzaleen topaleku bihurtzea gura dogu. Antolatuko diran ekitaldien bitartez edo, beste barik, aisialdian pertsonen arteko topagune bezala, eskualdean giro euskaldunean gizarte-harremanak sustatzeko”. Beste alde batetik, Baserri Antzokia lehen sektorearen eta teknologiaren erakusleihoa be izango da.

Proiektu zabala da, ideologia politikorik bakoa eta euskalduntasuna ardatz bakartzat dauena. Txorierritarrei eta inguruko euskaltzaleei ez eze eskualdeko enpresetako langileei be emongo deutse zerbitzua. Txorierriko eta inguruko euskaltzaleek proiektuan parte hartzeko erea dabe, diru, ideia edo laguntza ekarpenen bitartez.


Antiguako lurren desjabetzearen aurkako alegazioak aurkeztu dituzte herritarrek

Alegazioak aurkeztu dituzte. (Argazkia: Malen Aldalur)

Antiguako lurren desjabetzearen aurkako alegazioak aurkeztu dituzte modu kolektiboan hainbat herritarrek, Satorralaia bizilagunen mugimenduak deituta. Eusko Jaurlaritzak hirian duen egoitzaren aurrean elkartu dira lehenbizi eta salatu dute “onartezina” dela lurren desjabetzea, eta metroa gelditzeko eskatu dute.

Mikel Alvarez Satorralaiako kideak azaldu du 300 alegaziotik gora jarri dituztela. Azaldu dute espazio publikoak direla desjabetu nahi dituzten lur gehienak: Horien artean, Benta Berriko kiroldegiaren ondoan erabilpen handia duten ekipamendu komunitarioko jolas eremuak; Benta Berriko plaza; Zarautz etorbidea eta Eugenio Imaz kaleko bide publikoak; Pio Baroja kiroldegiaren alboan dagoen Izurun plaza; baita Aizkorri kalean eta Mikelete pasealekuan kaltetutako sail txikiagoak ere. Bestalde, desjabetzeak bi eraikin pribatutan ere ondorioak izango dituela ohartarazi dute.

Azkenik, Satorralaiak azaldu du irailetik daudela Itsasertzeko zerbitzuen ebazpenaren zain, eta azaldu dute horrek proiektu osoaren bideragarritasuna baldintzatzen duela. Aurrera begira metroaren aurkako dinamikekin jarraituko dutela gaineratu dute.


40 aparkaleku berri, Paradorean

Obrak datorren asterako bukatuta izatea espero dute, eguraldiak laguntzen badu.

Lizeaga auzoan, Arantzazu Parkean ere, aparkaleku berria egiten ari da Udala.

lizeaga auzoak bi aparkaleku berri izango ditu epe motzean. Bietan obrak hasiak dira: Paradorea zegoen horretan eta Arantzazu parkean.

Garai batean paradorea zegoen leku berean aspalditik aparkatzen dute Lizeagako bizilagunek. Udalak, lekua txukundu, asfaltatu eta kotxe-parkina egitea erabaki du. 40 plazako aparkalekua izango da, eta eguraldiak laguntzen badu, datorren asterako egongo da zabalik. Parkinak Pipiritako bidean du sarrera, norabide hori hartu eta berehala. Parkinetik ateratzeko berriz, orain arteko bidea jarraitu beharko da: Pipiritan behera, errepide nagusira atera arte.

Arantzazu Parkeko obrak ere hasi dira. Lehen ume parkea zegoen horretan egingo dituzte kotxeak aparkatzeko plaza berriak.


Indarkeria matxistari aurre egiteko zein proposamen dituzue?

Lau gairen inguruan eztabaidatu zuten hiriko bost alderdi nagusietako hautagaiek. Hirugarrena, indarkeria matxistari buruzkoa izan zen. Mahai-inguruaren parte hartzaileak: Aitziber San Roman (EAJ), Marisol Garmendia (PSE-EE), Reyes Carrere (EH Bildu), Aitzole Araneta (Elkarrekin Podemos) eta Mikel Lezama (PP).


Mintzalagunek “zurekin” hitz egin nahi dute

Mintzapraktika egitasmoek euskaraz aritzeko ohiturarik ez duten lagunak ohitura dutenekin elkartzen dituzte, erabileran eragiteko eta hizketarako konfiantza eta gune berriak eskaintzeko.

Modu honetan, hizketarako jarioa lantzeaz gain, euskaraz mintzatzeko motibazioa handitu eta harreman sare euskaldunak ehuntzen dira. Hala, ikasturte amaierako inkesten arabera, astean ordubetez arituta, mintzalagunek hizkuntza gaitasunak hobetzen dituztela aitortzen dute. Aurtengo izen emate kanpainaren helburua euskarari ekarpena egiteko kontzientzia duten hiztun onak mintzalagun egitasmoetara erakartzea da, euskara praktikatu behar dutenei laguntzeko.

Izena emateko fitxak euskaltegietan, Hizkuntza Eskolan, gizarte etxeetan eta GEU elkarteko bulegoan egongo dira eskuragarri. Era berean, Internet bidez matrikulatzeko aukera dago www.gasteizkomintzalaguna.com atarian. Urteko kuota 15 eurokoa da eta izena emateko epea urriaren 21ean amaituko da.

Mintzalagun taldeak gutxienez astean behin ordubetez elkartzen dira. Talde bakoitzean mintzalagunak eta mintzalaguntzaileak daude. Lehenengoek euren euskara maila hobetu nahi dute; bigarrenek, aldiz, euskaraz hitz egiteko erraztasuna dute. Programaren helburua euskara aisialdian eta lagun artean erabiltzea da eta ez dira, beraz, euskara klaseak.

Mintzalagun Taberna

Mintzalagunek non elkartu erabakitzeko askatasun osoa badute ere, talde gehienak tabernetan elkartzen dira, horregatik erreferente izan daitezkeen taberna euskaldunak bildu dira ‘Mintzalagun Taberna’ egitasmoaren barruan. Finean, helburua mintzalagunek euskara praktikatzeko leku atsegin eta euskalduna topatzea da.

Informazio gehiago: 945222153 /www.gasteizkomintzalaguna.com


Portugaleteko Nazioarteko Folklore jaialdia, gaur gauean, ETB1en eta eitb.eus-en

Imanol Artolak eta Alferdo Elguezabalek egingo dute dantzaldiaren kontakizuna.

Gaur gauean, ETB1ek eta eitb.eus-ek Portugaleteko Munduko Dantzen Jaialdiaren ekitaldi nagusia eskainiko dute 22:30etik aurrera. Ikuskizunaren kontakizuna Imanol Artolaren eta Alfredo Elgezabalen eskutik etorriko da.

Aurten, Nicaraguako Folklore Balleta, Irlandako Trim The Velvet taldea, Errusiako Ogonki Folklore taldea, Tailandiako Chanthaburi Folklore dantza taldea, Keniako African Tumbas taldea eta Panamako Folklore Balleta izango dira protagonista nagusi, Elai Alai Portugaleteko dantza taldeak antolatutako Nazioarteko Folklore Jaialdian.


Zelebraziñuek: Irati eta Paule

Zapatuen egin geuen zelebraziñue, Txalapartan (iraillek 13). Hamen dauketzue argazkixek, eta hamen bertan bideo bi:


Benito Lertxundik 40 urteko ibilbideari errepasoa emango dio gaur, musikari eta irudiz lagunduta

Kontzertuan Sagarrondotik jaialdi eta ekitaldien errepasoa egingo duen bideoa ere jarriko dute eta aurtengo edizioko ekitaldiak aurkeztuko dituzte. Gaueko 22:00etan, kiroldegian.

SAGARRONDOTIK jaialdiko aurkezpen ekitaldian Benito Lertxundiren kontzertua izango da gaur gauean kiroldegiko frontoian. Benito Lertxundik 40 urtez ikasten egonak azken diskoaren aurkezpena egingo du Hernanin. Diskoan 40 urtetan egindako ibilbideari errepasoa egiten dio eta bertan abesti ezagunak biltzen dira, gehien bat. Benito Lertxundiren zaleek aukera aparta izango dute gaurkoan Baldorba, Nere herriko neskatxa maite, Bizkaia maite, Udazken koloretan eta Oro irriño bat bezalako kantu ezagunak zuzenean entzuteko. Horrez gain bi kantu berri ere entzun ahal izango dira: Itsasoari begira eta Itoitz. Guzti hau kontzertua girotzeko irudi proiekzioaz lagunduta. Benito Lertxundirekin batean taula gainean musikari hauek izango dira: Juantxo Zeberio, Fernando Ederra, Pello Ramirez, Kutxo Otxoa de Eribe, Joxe Mari Irastorza, Gurutz Bikuña, Olatz Zugasti eta Angel Unzu. Kontzertuan Sagarrondotik jaialdiaren bideoa ere jarriko dute, orain arteko ekitaldiei errepasoa egin eta aurten izango direnak aurreratzeko. Sarrerak takilan eskuratu daitezke, 15 eurotan, eta 21:30etan irekiko dute. Kontzertua 22:00etan hasiko da.


Ageri aldera mugitu gara!! !

Mila esker, egunotan AUZOLAN deialdiari emandako erantzun bikainagatik!

Ageri-aldera mahai, aulki, apal, armairu... eta beste, garraiatzen lagundu diguzuen guztioi eskerrak eman eta zoriondu nahi zaituztegu!

Eskerrik beroenak, bereziki, antolatzaile- lanetan aritu diren Aloña Mendizabal, Naiara Agirrezabala, Eli Goikoetxea eta Unai Lataillade irakasleei!

Eta nola ez, LHko 5. eta 6. mailetako ikasleei nahiz DBHko ikasle guztiei ere!

Era berean, hurbildu eta laguntza eman zuten Olatz Tolosa eta Ana Anton, gurasoei garraiolari lanetan aritutakoak, eta baita Luis Janbrina gurasoari ere, guztia grabatzen bota zituen izerdiengatik!

Garraio lan bikaina egin zenuten guztiak!

Mila-mila esker eta laster arte!!! !

Udarregi Ikastola


Santiotako Jai Batzordeko bilera, bihar

Udaleko ordezkariek eta herriko zenbait talde eta eragilek bilera egingo dute bihar, festetan zer egingo duten erabakizeko. Izan ere, ez dute ezer zehatzik erabaki, oraingoz. Jakinarazi dute festak ez direla egingo aurten, baina kultur ekintzak egiteko asmoa dute.


Bi denboraldiren ostean Ohorezko Mailan da berriro Getxo Rugby

Asko sufritu behar izan zuen atzo Getxo Artea Rugby Taldeak Ohorezko Mailarako igoera lortzeko. Hori-beltzek luzapenean irabazi zioten (43-21) Valentziako Les Abelles taldeari. Partidako zati horretara fisikoki hobeto heldu ziren getxoztarrak eta, ondorioz, garaipena lortu zuten. Arauzko denboraren amaieran markagailuak 23-21 emaitza zuen, Fadurakoen alde. Hala ere, abantaila ez zen nahikoa igoera lortzeko, joaneko partidan talde valentziarrak bi puntuz (15-13) irabazi zuen eta. Argazkia: © Getxo Artea Rugby Taldea.

Norgehiagokaren hasiera txar baten ondoren, Getxo Rugby Taldeak partidaren jabetza hartu zuen, bai jokoan, bai markagailuan. Bigarren zatiaren lehen minututan 20-6 zegoen markagailua. Bazirudien norgehiagoka erabakita zegoela, baina Santi Perez de Ciriza eta Eade jokalariei txartel hori bana erakutsi zieten; eta etxeko taldeak hamar minutuz jokatu behar izan zuen bi mutil gutxiagorekin. Etekinik atera zion talde valentziarrak eta, arauzko denboraren amaierara, 23-21 emaitzarekin heldu zen. Azkenean, luzapenean getxoztarrak gehiago izan ziren eta garaipena eta igoera lortu zuten.

Ikusi garaipeneko argazkiak (© Getxo Artea Rugby Taldea):

Argazki gehiago:


Urrian hasita, Renoirren hamar lan erakutsiko ditu Nafarroako Filmotekak

Urriaren 9tik abenduaren 18ra bitartean emango dituzte filmok. Filmotekan orain artean erakutsi gabeko lanak dira denak

Le crime de Monsieur Lange (1936), La bête humaine (1938), The River (1951)... Nafarroako Filmotekak emanak ditu Jean Renoirren (Paris, 1894 - Beverly Hills, AEB, 1979) hainbat film, zinemaren historiako izen handietako bat baita. Horrexegatik, hain zuzen ere, Funtsezkoen VIII. Egitaraua zuzendari horri eskainiko dio, urriaren 9an hasita. Egun horretan, La Chienne (1931) emango dute. Georges de La Fouchardiereren nobela homonimoan oinarrituta dago filma, eta prostituta batekin maitemintzen den gizon ezkondu baten gorabeherak kontatzen ditu. Hortik aurrera, eta abenduaren 18ra bitartean, Renoirren film bat proiektatuko dute asteazkenero filmotekan, azaroaren 20an izan ezik.

Proiektatuko dituzten gainerako filmak, hurrenez hurren, hauek dira: Boudu sauvé des eaux (1932), Toni (1935), Les Bas-fonds (1936), La Grande illusion (1937), La Règle du jeu (1939), This Land is Mine (1943), The Southerner (1945), Le Carrosse d'or (1953) eta French Cancan (1954). Zerrendatik at utzi dituzte Renoirren filmografiako hainbat ale gogoangarri, lehendik proiektatuak dituztelako filmotekan. Emanaldi guztiak 20:00etan hasiko dira.

Polonskiren lehena ere bai

Urriaren 19an, 20:00etan, Abraham Polonski (1910 - 1999) estatubatuarrak zuzendu zuen lehen filma ere proiektatuko dute Nafarroako Filmotekan: Force of Evil (1948). Zinema klasikoko maisulan bat da. Hala ere, 1951tik aurrera, ezizenez sinatu behar izan zituen bere lanak Polonskik, Hollywoodeko estudioek zerrenda beltzean sartu zutelako.


EZAE Saria eman diote 'Dantza' filmari

Euskadiko Zine Aretoen Elkartearen Saria jaso zuen atzo 'Dantza' filmak. Arrakasta, kalitate handia eta originaltasuna aintzat hartu ditu elkarteak aitortza egiterakoan, baita euskal folklorea eta zinema mundu osoan aurkeztu izana ere. Donostiako Zinemaldiaren barruan izan zen ekitaldia, eta Telmo Esnal zuzendariak, Marian Fernandez ekoizleak eta Juan Antonio Urbeltz koreografoak jaso zuten saria EZAEko presidente Alfonso Benegasen eskutik.


Bihar, eguena, bukatzen da Bergarako UNEDen matrikula egiteko epea

Bihar, eguena, da azken eguna Bergarako UNED ikastetxe elkartuan 2011-2012 ikasturterako matrikula egiteko. Informazio gehiago gura duenak edo izen ematean interesa duenak 943 76 90 33 telefono zenbakira deitu dezake, edo nahiago izanez gero, zentroaren egoitzara joan. Martitzenetik zapatura bitartean daude ikastetxeko ateak zabalik.

2011-2012 ikasturterako eskaintza zabala gertatu du ikastetxe elkartuak, Europako Goi Mailako Hezkuntza Espaziora %100ean egokitua dagoena. Azken urteotakoaren antzerakoa izango da aurtengoa: hain justu, 26 gradu eskaintzen dituzte. Horretaz gain, gradu-ondo ofizialak, hizkuntzak ikasteko programa berezia, etengabeko formaziorako ikastaroak eta Bergaratik zuzenean antolatzen dituzten ikastaroak ere badaude.

Administrazio Publikoan lan

Berritasunen artean, aurten lehen aldiz, Administrazio Publikoetako Zientzia Juridikoak titulua eskainiko dute. Karrera berria da, eta UNED-ek bakarrik eskaintzen du. Arlo juridikoko karrera da, administrazio publikoan lan egiten duen edo nahi duen jendeari zuzenduta dago.

2.000 ikasle

Azken hamarkadan nabarmen egin du gora matrikulazio kopuruak; bereziki azken urteotan egin du kopuru horrek gora. 2010-2011 ikasturtean 2.000 lagunek eman zuten izena goi-mailako ikasketetan.


Aurreneko aldiz eraman dute Kaxarranka emakumezkoek

Lekeition Kaxarranka dantza egiten dute urtero San Pedro egunez. Kutxaren gainean dantza egiten du pertsona batek, eta hura bizkarrean eramaten dute herriko alde batetik bestera. Aurten arte gizonezkoek bakarrik egiten zuten.

Asier Uskola izan zen Kaxarranka gainean dantza egin zuena, atzo. Kutxa alderik alde mugitu behar izaten da herrian, eta horretan, lehenengo aldiz, emakumezkoek hartu zuten parte atzo.

Gainera, Uskola ez zen atzo plazan dantzan egin zuen bakarra izan. Lekeitioko Etorkizuna dantza taldeko neskek aurreskua egin zuten mantoi dotoreekin apainduta. Bideoa: San Pedro eguna Lekeition (Lea Artibai eta Mutrikuko hitza).

Tradizioaren esparruan lekua egiten ari dira emakumezkoak apurka-apurka. Toki batzuetan nekezago, eta beste batzuetan errazago. Bereziki gune gatazkatsuak dira Irungo eta Hondarribiako alardeen kasuak.

Baina, Zumarragan, adibidez, inolako arazorik gabe egiten dute ezpada dantza emakumezkoek Santa Ixabel egunean Antioko baselizan. Bideoa: Iazko ezpata dantza (Goierriko Hitza).

Leitzan ere 2015ean egin zuten aurreneko aldiz neska eta mutilek santiburtzioetako ezpata dantza. Miel Mari Elosegiren argazkia da.

Eta aurten, Luzaideko bolantetan ere izan dira emakumezkoak.


Gizonezko bat hil da itota Portugaleten, Bizkaia Zubiko garraio plataformatik bere furgoneta erori eta gero

Ertzaintzak jakitera eman duenez, eguerdiko 13:50tan furgoneta bat erori da uretara Portugaleteko Bizkaia Zubiko garraio plataformatik. Urpekariek gizonezko baten gorputza atera dute 15:10etan , baina ez dute argitu ezbeharraren unean zenbat lagun zeuden furgonetan. Oraindik ez argitu zerk eragin duen ezbeharra. Hala ere, lehen ikerketen arabera litekeena da arraio plataformako babeserako hesia hautsi izana.


Gurutze Gorriak lan poltsa zabaldu du

Uretako sorosleen bi lanpostu eskaintzen ditu Azkoitiko Gurutze Gorriak. Alde batetik, igerileku estalietarako eta, bestetik, igerileku irekietarako. Izena emateko epea maiatzaren 30ean bukatuko da.

Hainbat baldintza eskatzen dituzte bi igerilekuetako sorosle izateko. Besteak beste, honako dokumentazio hau aurkeztu beharko dute interesatuek: argitaratutako posturako baldintzak betetzen dituela eta lan honetarako interesa aipatzen duen eskutitz gutuna eta Currilkulum Vitaea argazki txiki batekin eta eskatutako tituluen fotokopiak. Dokumentazio guztia posta elektroniko bidez bidali beharko dute ondorengo helbidera: azkoitia@cruzroja.es.

Horretaz gain, hautagaiek ezinbestean gainditu beharko dituzte sarrerarako proba teoriko eta fisikoak.


Amasa, Txanpalenea eta Oladrieneko orubea etxebizitzak egiteko salduko da

Amasa, Oladrienea eta Txanpaleneak Beheko Plaza 7an eta ondoan hartzen duten orubea saldu gogo du Udalak. Asmoa, 13 etxebizitza, garajeak eta lokalak egitea da eta salmentarako lehiaketa deialdia egin du Udalak. Hasierako prezioa 747.774,24 eurokoa da (BEZ barne) eta interesatuek proposamenak azaroaren 23a baino lehen aurkeztu beharko dituzte. Argazkian ageri denez, joan den astean argindar eta telefono kableak kentzen aritu ziren.


Eibarrek hiru puntuak ditu helburu

Talde armaginak liga hasieran defentsan erakutsitako sendotasuna berreskuratu nahi du. Borja Ekiza, azken orduko baja.

Eibarrek Malagari egingo dio bisita gaur, BBVA Ligako 11. jardunaldiko partidan. Azken jardunaldian, garaipena eskuratu zuen Vallecasen eta amaiera eman zion bost partidako bolada kaskarrari.Talde armaginak liga hasieran defentsan erakutsitako sendotasuna berreskuratu nahi du. Aurreneko sei partidetan lau gol baino ez zituen jaso. Azken lau jardunaldietan, ordea, bederatzi sartu dizkiote.Gaizka Garitanok lau baja ditu: Federico Piovaccari aurrelari italiarra, Dídac Vila hegalekoa, Txema Añibarro atzelaria, eta Borja Ekiza, azken orduko baja.

Ustezko hamaikakoak:

Malaga: Kameni; Torres, Angeleri, Weligton, Boka; Samu García, Darder, Camacho, Samu Castillejo; Amrabat eta Juanmi.

Eibar: Xabi Iruretagoiena; Boveda, Albentosa, Raúl Navas, Lillo edo Abraham; Errasti, Dani García; Capa, Arruabarrena, Saul Berjon; eta Angel edo Manu del Moral.

Epailea: Juan Martinez Munuera

Ordua: 22.00

Futbol-zelaia: La Rosaleda


Familiari Laguntzeko Legea onartu du Eusko Legebiltzarrak

2008 eta 2010 bitartean, 1.700 milioi euro bideratuko ditu EAEko familiei laguntzera.

Familiari Laguntzeko Legea onartu du Eusko Legebiltzarrak gaur, hirukoaren, PSE-EEren eta PPren babesarekin. EHAK eta Aralar abstenitu egin dira. Legen horren bidez, 2008 eta 2010 artean 1.700 milioi euro bideratuko dira EAEko familiei laguntzera. Familiari Laguntzeko Legeak ezartzen dituen diru laguntzetarako Eusko Jaurlaritzak 459,4 milioi euro emango ditu, foru aldundiek 1.056,9 milioi eta udaletxeek 185 milioi.

Jaiotzarengatik, adopzioarengatik eta haur baten zaintza hartzeagatik zuzeneko laguntzak emango dira, baita amatasun baimenarengatik eta lan ordu murrizketarengatik ere. 2008 eta 2010 bitartean, 113 milioi euro haurrak edukitzeagatik jasoko dira. Beste 113 milioi euro, lana eta familia uztartzeko neurrietarako izango dira; 741 milioi babes zerbitzuetarako; eta 732 milioi zergen politika neurrietarako. Gainera, 1.423.000 euro sentsibilizazio neurrietara zuzenduko dira eta 1905.000 euro elkartze mugimenduetara.

Ekimen berrien artean, Familia Kontseilua eta Familiaren Behatokia sortuko ditu Eusko Jaurlaritzak. Era berean, lana eta familia uztartzeko neurri berriak eramango ditu aurrera, hezkuntza programak, kasu. Gainera, diru laguntza familiaren errentaren araberakoa denean, familiako kide kopurua aintzat hartzen banatuko dira diru laguntzak.


San Migel jaiak 2006, egitaraua

Asteon hasiko dira Oñatiko San Migel jaiak. Irailaren 28tik 2ra bitartean makina bat ekintza izango dira. Hona hemen jai egitaraua.

Mikel Aozaratza deunaren eguna, irailak 28

18:00: Foru Enparantzan "Patxi eta Potxin" pailazoak. Euria egiten badu Santa Anan.

20:00: Txosna gunean txupinazoa eta Txantxikuaren jaitsiera

20:15: Txosna gunean bertso saioa: Ekaitz Goikoetxea, Iñaki Gurrutxaga, Julen Zelaieta eta Ministro. Gai jartzailea: Pascu

20:30: Foru Enparantzan Lisker taldearen dantzaldia

23:00: Danborra nagusia. Ondoren manifestazioa Oñatiko preso eta errefuxiatuen alde.

Mikel Deunaren eguna, irailak 29

10:00: Txopekua tiro zelaian herri mailako plater tiraketa.

11:00: Mikel Deunaren Parrokian elkarmeza nagusia Parrokiako koruak abestuta

12:00-14:00: Haur jolas parkea Etxaluzen

13:00: Musika Bandaren kontzertua

17:00-20:00: Haur jolas parkea Etxaluzen

19:00: Kale antzerkia: Hortzmuga taldea

Irailak 29

22:00: Kontzertua: UK Subs, 999, Des-kontrol eta Afonia taldeekin

23:00: Luar Na Lubre Foru Enparantzan

Herri eguna, irailak 30

10:30: Ganadu,barazki, gazta eta lore lehiaketa

12:00: Sagardo dastaketa Foru Enparantzan

14:30: herri bazkaria

18:00: Herri kirolak Foru Enparantzan

19:30: Oñatiar preso eta errefuxiatuei omenaldia txosnan

23:00: Abiba diskofesta herriko plazan eta erromeria txosnan

Errosarixo eguna, urriak 1

12:00-14:00: Haur jolas parkea Etxaluzen

13:00: Musika bandarEn kontzertua

18:30: kale ikuskizuna Circ Panic taldearekin

19:00: Patata tortilla lehiaketa txosnan

20:00: Balkoitik balkoira Amets Arzallus eta Sustrai Colina

23:00: Suzko erruerak

22:00: Repugnancia Social eta Oñatiko bi talderen kontzertua

Errosaixo bixamona, urriak 2

12:00: Koadrilen mozorro erakusketa

14:00: Paella jana

16:30: Zezentxoak eta ponyak plazan

17:00: Kontzertua txosnan

23:00: Joselu anaiak herriko plazan


Miaketak aurrera darraite Andoainen eta Urnietan

Urnieta: Jon Lizarribarren etxetik kutxak ateratzen hasi dira; diotenez bertan dira haren bikotea eta haurra.

Andoain: Ruben Guelbentzuren etxebizitzatik bikotea eta haurra 03:00tan atera dituzte; ordu honetan bertan daukatela dirudi.