Dantzaluzea eta beste ikasten hasiko dira Zubietan

Azaroaren 19an hasiko dituzte entseguak eta hamabostero elkartuko dira

Euskararen egunean Dantza Luzea berreskuratu zuten zubietarrek eta horren bueltan, bai entseguetan baita egunean bertan ere, sortu zen giroa ikusirik, dantzak ikasten segituko dute herritarrek. Oraingoan, Dantza Luzetik Larrain dantzara eta Larrosa dantzara joko dute.

Azaroaren 19an, igandean, 17:30ean hasita, hamabostero elkartuko dira, estalpean. Ondotik, ikasitakoa herrian egiten diren ekitaldietan, bestaberri egunean edota herriko festetan, esaterako, plazaratzeko asmoa dute.


Batasuna ez daukala "solaskide politikotzat" esan du Imazek

Josu Jon Imaz EAJko presidentearen iduriko Batasunak ez du "solaskide politiko" mailarik merezi, uste baitu ez duela halakotzat hartzeko adinako autonomia politikorik. "Niri gustatuko litzaidake hemen Sinn Fein bat edukitzea, Sinn Fein une jakin batean gai izan baitzen bere pisu politikoa hartzeko eta IRAri aurre egiteko", esan du Radio Euskadin egin dioten elkarrizketan, Batasunarekin konparazioa eginez. "Horri buruz ari naiz autonomia politikoari buruz ari naizenean, eta, zoritxarrez, Batasuna ez dela solaskide politikoa diodanean".

Hala ere, Batasunarekin hitzegitearen alde agertu da Imaz: "Horrek ez du esan nahi hitzegiteari utzi behar diogunik. Niri bakartze hitza ez zait batere gustatzen, ez baitut uste euskal gizartea inor bakartuta eraiki behar denik baizik integrazioan oinarrituta. Baina integrazioa joko arau garbien gainean egin behar da",

Ildo horretatik, Batasunak ez lukeela larunbatean Jaurlaritzak antolatutako manifestaziora joan behar erantsi du, "ez baitio ETAri armak uzteko eskatu". Areago, "sarkasmoa" iruditzen zaio Imazi Batasuna "joan edo ez joan jolasean aritzea".


‘El Conquistador del Fin del Mundo’ liburuaren aurkezpena eta sinatzea

Lehiaketako kapitainek eta irabazleek aurkeztu eta sinatuko dituzte liburuak datozen egunotan Elkar liburudendetan, Donostian, Gasteizen eta Iruñan. Zatoz!

10 urte bete ondoren, ‘El Conquistador del Fin del Mundo’ saioak bere liburu ofiziala dauka jada, Patagonian bizitakoen berri emateko. Hortaz, saioan bertan ikusi ez genituen sekretu, bitxikieria eta istorio ugari ezagutzeko aukera izango dugu.

Lehiaketako kapitainek eta irabazleek aurkeztu eta sinatuko dituzte liburuak Elkar liburudendetan, honako egun eta lekuetan:

Julio Vila Albertek idatzitako iburua salgai dago jada eta Sua argitaletxeak, Hostoil produkzio etxeak eta EiTBk publikatutako edizio berezi bat izango da.


Hiru urte Michael Jackson gabe

Conrad Murray Michael Jacksonen mediku pertsonalari nahi gabeko hilketagatik errunduntzat jo zuten, eman zion anestesikoak heriotza eragin baitzion.

2009ko ekainaren 25ean hil zen Michael Jackson. Botika gaindosi baten ondorioz hil zen, propofol izeneko anestesiko bat hartu zuen, besteak beste. Michael Jacksonen mediku pertsonari, Conrad Murrayri, erruduntzat jo zuten nahi gabeko hilketagatik, eman zion anestesikoak heriotza eragin baitzion.

Michael Jackson, "Pop musikaren Erregea" eta Thriller historia osoan ale gehien saldu dituen diskoaren egilea, 2009eko ekainaren 25ean Los Angelesen (AEB), 50 urte zituela, eszenatokietara arrakasta handiz itzultzeko prestatzen ari zela.

Thriller heldu zen... eta pop musika aldatu egin zuen betiko

Paregabea, bitxia, maniatikoa, sona handikoa... Ez dago eskularru zurien artista deskribatzeko izenondo nahikorik. Bizirik zegoenean mito zen jada, baina bere heriotzarekin betikotu egin da.

"Thriller", "Beat It", "Black or White", "Billie Jean", "Bad", "Smooth Criminal" eta "Heal the world" bere musika ondarearen altxor batzuk baino ez dira.

Jackson haur prodijioa izan zen. Lau urte baino ez zituen aurrenekoz eszenatokietara igo zenean, eta 12 zituenean ospetsu egin zen mundu osoan, Jackson Five bere anaiekin batera sortutako taldeko abeslari zenela.

Guztira 13 Grammy sari irabazi ditu, lehenengoa 20 urte baino ez zituenean "Don't stop 'til you get enough" abestiarekin. Nolanahi ere, zerua Thriller diskoarekin ukitu zuen, 1982an.

Disko hori iraultza izan zen pop musikan. Izan ere, haren abestiak ez ezik, musika bideoak eta dantzak ere mugarri izan ziren. Zonbien koreografia eta 'Moonwalk' dantza ospetsua erreferente dira oraindik, eta hala izaten jarraituko dute etorkizunean.

Thriller 2008an publikatu zuten berriro, haren 25. urteurrena ospatzeko, eta historia osoan ale gehien saldu dituen diskoa izan da. 100 milioi kopia mundu osoan, zortzi Grammy sari eta platinozko ia 60 disko.

Harrezkero hainbat disko paregabe publikatu zituen, Bad (1987) eta Dangerous (1991), kasu, baina haren ibilbideak aldapan behera egin zuen. Eszenatokietatik kanpo ere izan zen albiste.

Hala ere, "Pop musikaren Erregea" izan da beti, eta hala gogorarazi zion munduari iaz, King of Pop abesti bilduma publikatuz.

Bere ibilbide osoan 750 milioi disko baino gehiago saldu ditu.

Eskandaluak, haren bizitzaren parte

Jacksonen osasun egoera kaskarra izan da ia beti, eta askotan artatu behar izan dute, adingabe bati sexu-abusuak egitea egotzita 2005ean epaitu zutenean, adibidez.

Prozesu judiziala oso luzea izan zen, eta epaileek azkenean absolbitu egin zuten.

Elkarrizketa batean, baina, "ohe batean ume askorekin batera" lo egin zuela aitortu zuen Jacksonek.

Azken asteetan bere itzulera prestatzen ari zen, uztailaren 17tik aurrera Londresen 50 kontzertu ematekoa baitzen. Sarrera guztiak, gainera, agortuta zeuden.

Musikaren sektoreko hedabideen arabera, kontzertu horiei esker Jacksonek zorrak ordaindu ahal izango zituen. Antza denez, 400 milioi dolarreko zorra zuen.

Azken urteetan haren portaera polemikoa izan da oso. Batzuetan emakumez jantzita ikusi zuten, haren semeak maskerekin agertu dira hedabideetan... Eta duela urte asko larrua zuritzeko tratamendua hasi zuen. Beltza zen, baina zuri izan nahi zuen.

Jackson bi aldiz ezkondu zen. Lehen aldia Lisa Marie Presleyrekin (Elvisen alaba), eta bigarrena Deborah Rowe erizainarekin.

Azken horrekin bi seme izan zituen, Prince Michael eta Paris. Beste bat ere izan zuen, Prince "Blanket" Michael Jackson II izenekoa, baina ez dago argi norekin.


Iruretagoiena eta Urbieta txapeldun

IV. Migel Soroa-Ogi Berri Txapelketaren finalak jokatu dira gaur arratsaldean Tolosako Beotibar pilotalekuan. Ataria Irratiak zuzenean eman ditu hiru finalak. Asteasuko Urbieta eta Iruretagoienak txapela jantzi dute; Tolosako Egiguren bigarren geratu da.

Emaitzak

Jubenilak

Alberdi-Salaberri 14

Salaberria-Zezeaga 22

Etorkizunekoak

Prado-Iruretagoiena 22

Egiguren-Otadui 18

Nagusiak

Bakaikoa-Murgiondo 12

Urbieta-Arratibel 22


II. Book Trailer lehiketa aurkeztu dute

Book trailer bat egiten ikasteko aukera ere eskaintzen da Bizenta Mogel Bibliotekan.

Book trailerrak liburuak iragarri edo aurkezten dituzten bideoak dira, pelikulak iragartzen dituztenen antzerakoak. Ikastaroak otsailaren 2an eta 10ean izango dira, eta proposamena aurkezteko aukera apirilaren 9ra arte egongo da.

Lehiaketaren oinarriak Durangoko Udalaren web gunean daude.


Amazonek 146 eurotan salduko duen tableta berria aurkeztu du

iPad de Applek menderatutako merkatuarekin lehiatzen saiatuko da Amazon.

Amazon Internet bidez kultur gaiak saltzen dituen webguneak Kindle Fire tableta berria aurkeztu du asteazken honetan, eta gutxienez 146 euroko prezioan salduko du. Applekren iPadarekin, merkatuko liderrarekin, lehiatzen saiatuko da Amazon.

Kindle Fire 3G konexioa, 414 gramo eta 17,8 zentimetro dituen tabletaz gain, Amazonek beste gailu bat aurkeztu zuen, Kindle Touch. Wi-Fi bertsioan 62,7 euroko prezioa izango du, eta 109 eurokoa 3G bertsioan.

Amazonek tableta berria aurkeztearen ondorioz, teknologia enpresaren akzioak % 3,47 igo dira Nasdaq merkatuan, eta 170 euroren truke lortzen ziren.


Txiki eta Otaegi omenduko dituzte hilaren 27an, Zarautzen

Jon Paredes Manot Txiki zarauztarra, Angel Otaegi azpeitiarra eta FRAPeko hiru kide (Humberto Baena, Jose Luis Sanchez Bravo eta Ramon Garcia Sanz) fusilatu zituzten 1975eko irailaren 27an. 40. urteurrenean Egia bide, askatasuna amets lelo hartuta omenaldi ekitaldia antolatu dute irailaren 27rako, 13:00etan, Zarauzko Aritzbatalde pilotalekuan. Senideek, Egiari Zor fundazioak, eta Goldatu, Intxorta 1937 eta Ahaztuak 1936-1977 elkarteek antolatu dute ekitaldia, eta atxikimendua agertu du Frankismoaren Aurkako Euskal Plataformak ere.Euskal Herria «1975eko bidegurutzean» dagoela azaldu dute antolatzaileek. «Erreformaren erreforma, edo estatuaren benetako demokratizazioa», Josu Ibargutxi Goldatukoaren hitzetan. «Frankismoak ito zuen aukera demokratikoari bide emateko aukera dagoela uste dugu».Horretarako, 1975eko irailaren 27an fusilatutakoen «konpromisoa hartu eta gaurkotzea» garrantzitsua dela deritzote, eta, besteak beste, horixe aldarrikatuko dute Zarauzko ekitaldian.Beste ekitaldi batzukAzpeitian ere 40. urteurrena gogoan hartuta hainbat ekitaldi antolatu dituzte datorren asterako. Irailaren 21etik 27ra erakusketa ibiltaria antolatu dute. Irailaren 24an, Haizea eta sustraiak dokumentala emango dute, 21:30ean, Sanagustin kulturgunean. Irailaren 25ean, hitzaldia izango da udaletxe azpian, 12:00etan.Irailaren 26an Nuarbera mendi martxa egingo dute, 09:00etan Azpeitiko plazatik irtenda. Gero, 12:30ean, Otaegiren jaioterrian, Nuarben, omenaldi ekitaldia egiteko. Ondoren, bazkaria da Nuarben eta sarrerak Orkatz kultur elkartean eskuratu daitezke.


'Pilotaren mundura hurbildu nahi ditugu adimen eta urritasun fisikoa dutenak"

Iker Amarika "Master Cup Irekia 2018"ko antolatzaileak uste du erakundeak eta gizartea inplikatu egin behar direla ekimen honetan.

Kirol egokitua egiten dutenen eta egokitu egiten ez dutenen arteko berdintasuna sustatu nahi ditu "Master Cup Irekia 2018" txapelketak. Helburua: kirol egokitua egiten dutenek, gazte-gaztetatik, talde partizipatiboan eta asoziatiboan sartzea. Uztailaren 7 eta 8an jokatu da txapelketa Zarautz eta Legazpin; paleta modalitatean. Ekainaren 24ean amaitzen da izena emateko epea. Iker Amarika antolatzaileak eman dizkigu xehetasunak 'Mezularia'n.


Karadzic Hagako kartzelan dago jada, eta bihar epailearen aurrera eramango dute

Bosniako serbiarren agintari ohia Herbehereetara estraditatu dute gaur, Jugoslavia ohirako Nazioarteko Zigor Auzitegian genozidioagatik eta gerra krimenengatik epaitzeko. Estradizioaren aurkako protestetan 46 lagun zauritu dira bart Belgraden.

Bosniako serbiarren presidente ohi Radovan Karadzic gaur goizean estraditatu dute Belgradetik Hagara (Herbehereak), eta Jugoslavia ohirako Nazioarteko Zigor Auzitegiaren kartzelan dago dagoeneko. Hagan epaituko dute, Bosniako gerran (1992-1995) genozidioaz eta gerra krimenak egiteaz akusatuta. Bihar bertan eramango dute epailearen aurrera.

Haren atxiloketa eta estradizioaren kontra Serbiako hiriburuan atzo eginiko protesta ekitaldien ondoren istilu larriak izan ziren Poliziarekin. Guzira 46 lagun zauritu ziren, tartean hainbat polizia eta kazetari bat. Serbiako Poliziak alderdi ultranazionalisten -bereziki Serbiako Alderdi Erradikalak (SRS) deituta- protesta eta manifestazioak zaintzeko agente ugari hedatu zituzten Belgraden, baina ezin izan zituzten liskarrak eragotzi.

Serbiako Justizia ministro Snezana Malovicek sinatu du estradizioa.

Bosniar-serbiar buruzagi ohiak bere burua defendatuko du Hagan, baina hainbat aholkulari izango ditu lagun.

Serbiako zerbitzu sekretuek atxilotu zuten Karadzic, Belgradetik gertu, joan den astean, hainbat urtetan sasian ibili ondotik. Nortasun faltsua erabiltzen ari zen (Dragan Dabic izen-deiturak hartu zituen) eta medikuntza alternatiboan aditu bezala lan egiten zuen. Politikagintzan aritu aurretik psikiatrian jarduna zen Karadzic.

Besteak beste, Sarajevoko (Bosnia-Herzegovina) setioan "genozidioa eta gerra krimen larriak" egitea leporatzen dio Jugoslavia ohirako Nazioarteko Zigor Auzitegiak. Setio hartan milaka lagun hil ziren, gehienak zibilak, bosniar musulmanak.

1995eko uztailean Srebrenica hirian 8.000 gizon eta mutiko bosniar musulman hiltzea agindu izana ere egozten diote. Garai hartan, NBEren kasko urdin herbeheretarreen babesean zegoen Srebrenica, eta sarraskiko biktimen senideek NBE bera eta Amsterdamgo gobernua ere epaitzea nahi dute. Alabaina, duela gutxi NBEren immunitatea berretsi zuen Hagako auzitegi arrunt batek.

Halaber, NATOk Serbiaren kontra bonbardaketak egingo zituela uste zutenean NBEko 284 soldadu giza-ezkutu bezala erabiltzeagatik ere epaituko dute Karadzic.


D ereduko erreferentziazko ikastetxeen zerrenda handitu dute eremu ez-euskaldunean

Nafarroako hegoaldeko hamasei ikastetxe publikotan eskainiko du euskarazko lerroa Hezkuntza Departamentuak. Ikasle ratioak jaitsiko dituzte itunpekoetan

Behin zabalduta, egonkortu. Nafarroako Gobernua duela bi ikasturte hasi zen D eredua eremu ez-euskaldunean ere eskaintzen, eta, ordutik bilakaera irregularra izan duen arren, euskarazko hezkuntza errotzen hasia da. Horren erakusle dira Hezkuntza Departamentuak 2018-2019ko ikasturteko aurrematrikulazioari begira ezarritako aldaketak; besteak beste, D ereduko ikastetxeen zerrenda zabaldu du. Hezkuntza Departamentuko arduradunek atzo eman zuten aurtengo aurrematrikulazio kanpainaren berri.

Eremu ez-euskaldunean, D ereduko eskaintza «erreferentziazko» hamalau ikastetxetan trinkotzea erabaki zuen departamentuak iaz. «Matrikula eskaerak sakabanatzea» eragotzi nahi zuen horrela. Zerrendatik kanpoko zenbait eskolatan, ordea, D ereduko eskaera ugari jaso zituzten, eta euskarazko lerroa zabaldu behar izan zuten. Aurten, zerrendan sartu dituzte horiek ere.

Eremu ez-euskalduneko hamasei udalerritan emanen dute sare publikoan D ereduan matrikulatzeko aukera: Lizarran, Abartzuzan, Allon, Zudairen, Antzinen, Los Arcosen, Lodosan, Zangozan, Tafallan, Erriberrin, Caparroson, Zarrakaztelun, Azkoienen, Tuteran, Castejonen eta Noainen. Iaz baino bi gehiagotan.

D ereduko ikastetxe berriez gain, aurtengo aurrematrikulazio kanpainaren berritasun nabarmenen artean daude ratioen murrizketa eta familia bakoitzak hauta dezakeen zentro kopurua handitzea: izan ere, 3 urteko neska-mutikoen aurrematrikulazioan, sei ikastetxe hautatzeko aukera izango dute gurasoek edo tutoreek —hiru ziren orain arte—.

Hezkuntza Departamentuak gelako 25 ikasleko ratioa ezarri zuen sare publikoan orain dela bi ikasturte. Orain, neurri bera ezarri du itunpeko ikastetxeen kasuan ere. «Egoera lehengoratuta, bukatutzat jo dezakegu aurreko legealdian ezarritako murrizketa», azaldu du Hezkuntzako zuzendari nagusi Roberto Perez Elorzak.

Otsailaren 1etik 7ra zabalik izanen da aurrematrikulazio epea. Ondoren, ikastetxeek martxoaren 5era arteko epea izanen dute onartutako ikasleen behin-behineko zerrenda erakusgai jartzeko, eta behin betiko zerrenda, berriz, martxoaren 12an argitaratuko dute zentroek. Matrikula epeari dagokionez, martxoaren 26tik 28ra izanen da 3 urteko ikasleen kasuan, eta Haur eta Lehen hezkuntzako gainerako ikasleena, berriz, ekainaren 25etik 28ra.

Kanpaina, publikoaren alde

2018-2019ko ikasturteko aurrematrikulazioaren nondik norakoak aletzeaz gainera, hezkuntza publikoaren aldeko kanpaina ere aurkeztu zuten hezkuntzako arduradunek atzoko agerraldian. Hau izanen da aurtengo leloa: Aukeratu publikoa, guztiona. Hezkuntza kontseilari Maria Solanak nabarmendu zuen gobernuak «hezkuntza publikoaren aldeko aldarrikapen ozena» egin nahi izan duela kanpaina horrekin: «Hezkuntza eleaniztuna, gertukoa eta ingurunean txertatutakoa eta aniztasunari erantzuteko gai den hezkuntza publikoa proposatzen dio departamentuak Nafarroako gizarteari».

Hezkuntza Departamentuak ez du D ereduaren aldeko kanpainarik sustatuko, ez beste ezeinen aldekorik. Kontseilariak argitu duenez, Euskarabidea institutua arduratuko da horretaz, urtero bezala: «Euskarazko hezkuntza sustatzeko kanpaina orokorra aurkeztuko du Euskarabideak datozen egunetan, eta, horrez gainera, udal eta toki entitateek ere D ereduaren aldekoak eginen dituzte, Euskarabidearekin elkarlanean».

Hain zuzen, aukera horrek haserrea eragin dio UPNko Hezkuntza arduradun Alberto Catalani. Parlamentari erregionalistaren aburuz, «onargaitza» da udalek euskarazko hezkuntza publikoaren aldeko kanpainak sustatzea: «Hizkuntza eredu jakin baten alde udal nazionalistek erakutsi duten jarrera errespetu gabea da beste hezkuntza ereduekiko».

Horrez gainera, deia egin dio Hezkuntza Departamentuari, Euskarabidearen «injerentziarik» onar ez dezan: «Hezkuntza Departamentuaren eskuduntza da hau, eta Euskarabideak ez du zertan tartean sartu. Iaz, ikastetxeetan egin ziren informazio saio bakarrak D ereduari buruzkoak izan ziren, eta hori ezin dugu onartu, D eredua besteen gainetik jartzen baitu horrek».

Azkenik, eremu ez-euskaldunean D ereduko erreferentziazko zentroen kopurua handitu izana ere salatu du UPNk: «Departamentuak azaldu beharko du zergatik hartu duten erabaki hori».


'Inferno' eta 'El Pincel Magico' filmak ikusgai datozen egunetan, Soreasun

Inferno eta El pincel magiko filmak izango dira ikusgai zapatutik astelehenera bitartean, Soreasu antzokian. Bihar, urriak 22, Inferno emango dute, 22:00etan hasita. Igandean, berriz, gaztetxoentzat El pincel magico eskainiko dute, 16:30ean hasita. Ondoren, 19:30etik aurrera, Inferno emango dute. Astelehenean, ikusleen egunean, Inferno eskainiko dute berriro, 21:30ean hasita.

Inferno 2016an AEBn ekoiztutako filma da, thriller generokoa. Sinbologian katedraduna den Robert langdon (Tom Hanks) Harvardeko irakaslea Florentziako ospitalean esnatzen da, oroimenik gabe. Bi egun lehenago eta bala batek eraginda, garuneko kommozioa izan zuela azaltzen dio Sienna Brooks (Felicity Jones) medikuak. Gertatutakoa ikertuko dute biek.

El pincel magico Txinako ipuin batean oinarritzen den animaziozko filma da. Ma Liang gazteak margolaria izatea zuen amets, baina ikasteko aukerarik ez zuen izan inoiz. Egun batean, aitona misteriotsu batek, pintzel berezi batzuk utziko dizkio. Pintzel horiekin margotzen duen guztiak bizia hartzen duela ohartuko da Ma Liang. General maltzurrak horren berri jakiten duenean ahal duena eta gehiago egingo du pintzelen jabe egiteko.


LAB, kongresuaren aurretik, aurkezpen eta eztabaida batzarra

Bihar, 16:00etan, Irurtzungo kultur etxean.

LABek bere 9. Biltzar Nazionala Gasteizen eginen du maiatzaren 25ean eta 26an. Sakanako LABeko ordezkari Gaizka Uhartek azaldu digunez, “gure sindikatu eredua birpentsatzeko erronkarekin gogoeta prozesua egin dugu. Biltzar Nagusian, orain arteko ibilbidea oinarri hartuta, aldaketa gauzatzeko erabakiak hartuko ditugu. Esku artean proiektu argi bat dugula, gure eskaintza berritzen jarraituko dugu”.

Kongresuari begira, Euskal Herriko eskualdeetan dinamika bat jarri du martxan sindikatuak. Otsaila hasierara arte eskualde guztietan delegatu eta afiliatuekin batzarrak egingo dira ponentzietan (politiko-sindikala eta antolakuntzakoa) proposatzen diren erabaki nagusiak azaldu eta haien inguruan eztabaidatzeko.

Horren ondoren, maiatza bitartean, oinarri sozial, herritar eta eragileekin hainbat solasaldi eginen dituzte LABekoek. “Ponentzietan jasotzen diren gai nagusien inguruan LABen ikuspegia jendarteratu eta eztabaida soziala bultzatzea izanen da solasaldi horien helburua”. Besteak beste, burujabetza prozesua eta aldaketa soziala, sindikalgintzaren ekarpena borroka sozialean eta ekintza sindikal integrala izanen dituzte hizpide.

Uhartek azaldu digunez, “buru-belarri lanean ari gara aro berri bat ireki nahian, datorrena ‘Gure Garaia’ izan dadin, euskal langileon garaia, euskal sindikalgintzaren garaia, Euskal Herriaren garaia”.


Barreak serio

Topaklown jardunaldiakKonpainiak: Cancamisa, Ganso & Cia, Los Gandules, 2Theatre, Bandada, Peter Shub, Toi d'abord. Lekua: Durangoko Landako gunea, Andra Mari basilikako elizpea eta San Agustin aretoa. Egunak: Martxoak 28, 29, 30 eta 31.

Durangoko San Agustin aretoan urtero antolatzen diren Topaklown topaketak beren seigarren urtemugara heldu dira aurten, eta Euskal Herriko zein kanpoko profesionalak hainbat ikastarotan elkartzeaz gain, aukera polita eman digute Aste Santuko hutsune existentziala barre artean igarotzeko.

Publiko zabalarentzako emankizunetan Ramper, historia de un payaso izan zen jardunaldietako lehena. Imanol Ituñok idatzi eta zuzendu duen lan txukun honek Cafe Bar Bilbao lehiaketako saria eskuratu du, eta lehen frankismoan ohore handiz ehortzi zuten pailazo baten bizitza dakarkigu gogora. Ni behintzat ez nau asko motibatzen sitsek jandako haren umore zuriak, baina onartu behar dut meritu nahikoa daukala bai gerra garaiko Madril setiatu hartan bai gerraostekoan jendeari barreak ateratzeko gaitasunak. Juan Paños aktoreak eman dio beste aukera bat Ramper delakoari, zati historiko serioak pailazoaren imitazioekin tartekatuz, eta emanaldiak nota ona atera du, nire gusturako parametro akademikoetan geratu den arren.

Hurrengo jardunaldia indar handiz hasi zen, Landako gunean izandako Babo Royal-en aurre-estreinaldiarekin. Ganso & Cia konpainia bizkaitarrak 50 metro karratuko inperioaren gorabehera loriatsuak eskaintzen dizkigu bere azken sorkuntzan, eta Espainiako FETEN jaialdian interpretazio onenaren saria eskuratu zuten haren bi antzezleek (Gorka Ganso eta Txefo Rodriguez). Merezimendu osoz gainera, planteamendu eszenikoa, objektuei emandako erabilera satirikoa, denboraren kudeaketa bikaina eta ume zein helduekin izandako harreman jostagarria ikusita.

Zaragozatik (Espainia) etorritako Los Gandules bikoteak argi utzi zigun haien umorearen galbahetik igaro ostean ezer ez zela bizirik irtengo, eta egunari amaiera emateko 2Theatre taldearen Boris & Ingrid berriz ikusteko zoriona eduki genuen. Azkoitiko Matadeixe gune autogestionatuan ikusi genuen Euskal Herriko estreinaldia orain urtebete, eta orduan iruzkindu nuen orriotan. Harrezkeroztik honako hau da euren bigarren emanaldia Arrigorriagakoaren ostean, baina zinez diotsuet Cirque du Soleilen partaideak diren sortzaile hauen lana opari hutsa dela gu guztiontzat.

Hurrengo egunean, ordea, epeltasunaren eremuan itota geratu ziren Valentziako (Herri Katalanak) Bandada taldeko zazpi emakumeak, beren hizkuntzaz aritzeaz erdi lotsatuta, erdipurdiko maila amateurretik irten ezinik eta totelka hitz egitearen imitazioaz pozik. Horraino ere heldu da Espainiako kulturaren miseria. Ordea, beren ahots eta harmoniarako dohainak ondo baliatuta, talde polita eratuko zuketen, zuzendaritza artistiko on baten pean. Eskerrak Estatu Batuetatik etorritako Peter Shubek maila goreneraino igoarazi zuela gaualdiaren kalitatea, bere jarrera estoikoa eta umore minimalista lagun. Zein onak, gero, mikrofonoaren erabilera absurdua eta edozein gauzari emandako norabide zentzugabea!

Larunbatean Frantziako Toi d'abord konpainiak zabaldu zuen egitaraua gero Topaklown Kabareta etorri zen eta seguru nago haren bi kideek beren bizitzetako emanaldirik zoritxarrekoena bizi izan zutela: era guztietako ezbeharrak eta istripuak jasan zituzten haietariko bat edo bi larriak izateko zorian egon ziren eta, hala ere, aurrera jarraitu zuten, umorea beti lagun eta ezuste bihurrei punta atereaz, ahal zuten moduan. Profesionaltasun bikaina, benetan. Ikuskizuna beti aurrera!


Gabonetako jaialdia Landaberrin

Herriko ikasleek jaialdi bereziak egin dituzte Gabonak direla eta. Gaurkoan Landaberriko haurren txanda izan da eta bihar Sasoetan egingo dute jaia. Larunbatean egin zuten jaialdia ere Pablo Garaikoetxea eraikineko ikasleek.

Gabon giroan guztiz murgilduta gaude Santo Tomas feriaren bezpera honetan. Herriko ikastetxeetako ikasleek jaialdi bereziak egin dituzte egunotan. Gaurkoan Landaberrikoek egin dute, baserritarrez jantzita Gabon kantak abestu, dantzatu eta giro ederrean festa egin dute. Larunbatean berriz Pablo Garaikoetxea eraikineko ikasleek, lehen hezkuntzako guztiek ere egin zuten festa polita. Bertan txalaparta doinuak eta guzti izan ziren Joseba Zuaznabarren eskutik.

Bihar Santo Tomas eguna, goizean Sasoetako ikasleen txanda izango da. Bertan Gabon kantak abestu eta txistorra jango dute oporrak hartu aurretik.


Pilates ikastaroa egin ahalko da Legorretan

Legorretako Udalak pilates ikastaroa antolatu du, astelehen eta asteazkenetan 18:30etik 19:30era egiteko, Ugaro herri eskolan. Urriaren 17an hasiko dira saioak, maiatzaren 14ra bitarte. Matrikularen kostua 175 eurokoa da (25 euro hileko). Izena ahal bezain azkarren eman behar da, kultur etxean, 17:00etatik 20:00etara.


'Europartutako' nazionalista

Hirugarrenean lortu du Tomislav Nikolicek (Kragujevac, 1952) bere arerio nagusi Boris Tadic garaitu eta Serbiako presidentetza eskuratzea. Bruselak arretaz kasu egin die hauteskundeei, Serbia EB Europako Batasunean sartzeko hautagaia baita. Orain, are arreta handiagoz erreparatuko dio buruzagi nazionalistaren garaipenari, behinola EBren aurkako jarrera baitzen Nikolicen diskurtsoaren oinarrietako bat. Azken urteotan, ordea, posizioa otzandu du, iraganean kide zituen muturreko nazionalistak amorraraziz. Bozak irabazita, hitzeman du Serbia ez dela «Europarako bidetik» urrunduko, eta Mendebaldearen eta Errusiaren arteko zubitzat ere aldarrikatu du bere burua. Inkestek Tadic jotzen zuten garaile, alde txikiarekin. Azkenean, tartea estua izan da, baina Nikolicen aldera: %49,55, %47,3aren aurka.


Gizon bat hilik aurkitu dute Debako uretan

43 urteko urpekaria da hildakoa, zumaiarra. Hilotza helikoptero baten bidez erreskatatu behar izan dute.

43 urpekari baten hilotza erreskatatu dute gaur, astelehena, Mendata lur-muturraren inguruetan, Deba Gipuzkoako herrian, Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak zabaldu duenez. Hildakoa Zumaia herri gipuzkoarreko bizilaguna zen.

16:30ak aldera, herritar batek gorpua ikusi du uretan eta, horrezkero, erreskate zerbitzuek bertara jo dute.

Biktima uretatik atera eta gero, suspertzen saiatu dira, baina azkenean heriotza baieztatu besterik ezin izan dute egin.

Hala, 18:15ean, Ertzaintzaren helikoptero baten bidez urpekariaren hilotza erreskatatu dute, gunea oinez iristeko zaila delako.

Ondoren, hildakoa Donostiako Auzitegiko Medikuen Zerbitzura eraman dute.


Emakume bat larri zauritu da autoarekin furgoneta bat jota, Lemoan

Emakumearen turismoak aurrez aurre jo du furgoneta N-240 errepidean, 08:30 aldera. Furgonetako gidaria arin zauritu da.

Ezbeharra 08:25 aldera gertatu da N-240 errepidean, udalerri bizkaitarrean, Bilboko noranzkoan. Furgoneta batek eta turismo batek parez pare egin dute talka.

Ondorioz, turismoaren gidaria larri zauritu da eta Gurutzetako Ospitalean ingresatu behar izan dute. Furgonetaren gidariak, berriz, zauri arinak jasan ditu.

Goizeko hamarretan, N-240 errepidea itxita zegoen Bilboko noranzkoan istripua izan duten bi autoak kentzen ari zirelako.


Meza eta haur jolasak, San Fermin jaiak hasteko

Urtero bezala, San Fermin jaiak ospatuko dituzte Martindegi auzoan. Gaurkoa San Fermin eguna izanik, egun osorako egitaraua prestatu dute, goizeko 10:00etan hasi eta iluntzera arte.

Festak, ordea, ostiraletik igandera izango du jarraipena: puzgarriak eta zezen mekanikoa, tortilla eta sagardo dastaketa, erromeria, bazkaria, abere dema, platano dantza... Denetik izango da.

10:00, Diana.

10:30, auzoko hildakoen aldeko meza, eta, hamaiketakoa (Oialume taberna).

11:30, haur jolasak eta buruhaundiak.

17:00, denak marraztera.

17:00, XLVI. Tiro karabina lehiaketa.

18:00, Patxin eta Potxin pailazoen emanaldia.

Ondoren, kalejira.


Eskolako haurrek Zuhaitzaren Eguna ospatu dute

Martxoaren 9an, eskolako haurrek Zuhaitzaren Eguna ospatu zuten. Goizean, 10:30 aldera, eskolatik atera eta Amaiako parajean zortzi zuhaitz landatu zituzten. Zuhaitzak sagar eta gereziondoak ziren. Ekintza honetan gurasoek ere parte hartu zuten eta zuhaitzak landatu eta gero, eskolara bueltatu ziren. Eguraldi bikaina zegoenez, Kukuko mahaian gosaritxo bat egin zuten. Aspaldi ez zen horrelako ekintzarik egina eta hagitz kontent gelditu ziren denak.


'Go!azen 4.0' antzezlanerako sarrerak agortu dira

Igandean bi saio eskainiko dituzte Soreasun; aurrena, 11:30ean hasiko da, eta, bigarrena, 16:30ean. Guztira, 500 sarrera saldu dituzte.

Go!azen 4.0 antzezlana ikusi ahal izango da igandean, abenduak 3, Soreasu antzokian, eta dagoeneko sarrera guztiak agortu dira. Azaroaren 8an jarri zituzten sarrerak salgai, eta Internet bidez nahiz Soreasuko lehiatilan izan da horiek eskuratzeko aukera. Guztira, 500 sarrera saldu dituzte. Sarrerak 7 euroan erosi dituzte herritarrek, eta kultur bonoa dutenek, erdi prezioan.

Antolatzaileen arabera, "aurrekoa bezala, umorez beteriko antzerki obra musikala izango da". Hain zuzen ere, telebistan ikusten diren istorio eta gorabeherak laburtu eta moldatuko dituen ikuskizuna izango da. Bi saio eskainiko dituzte igandean; aurrena, 11:30ean hasiko da, eta 16:30ean, bigarrena.


Ramon Etxezarreta: "Euskara hizkuntzagoa izan behar da sinbolo baino"

Badu bada, euskara mundu eleanitzean erakusketa zabalik dago pasa den azarotik otsailera bitartean, Donostiako San Telmo museoan. Euskararen iraupenaz, mundu eleanitzaz eta hizkuntzen arteko bizikidetzaz hausnartu eta eztabaidatzeko gunea da erakusketa, eta Ramon Etxezarreta bertan izan zen bisitari talde batekin. Hemen erakusketaren antolatzaileek Sustatu.com webgunean Etxezarretak eskanitako bisita gidatuaz egindako kronika.

Ramon Etxezarretaren diskurtsoa urrundu da gehien orain artean egin diren bisitetatik, eta baita, erakusketaren beraren planteamendutik ere. Kritiko agertu zen erakusketaren zenbait aspekturekin, eta pena izan zen saioak duen denbora-mugaren ondorioz, bere ekarpenetan gehiago sakondu ahal ez izatea. Edonola ere, ados egon edo ez, eskertzekoa izan zen ikuspuntu berriak entzuteko aukera.

Bere post-it propioak ekarri zituen Ramonek. Zenbait idazlek idatzitako pasarteak irakurri zituen bisitan zehar, bere jardunerako sarrera egin edo hori osatzeko; erakusketan zehar dauden post-it ek Badu Bada osatzen duten era berean.

Hala Kirmen Uriberen Mussche eleberritik ateratako pasarte bat irakurriaz hasi zuen bisita Ramonek. Pasarte horretan gutun bat bidaltzen dio erbestean dagoen pertsonaia batek hemen dagoen beste bati, eta hori zein hizkuntzatan idatzia izango ote zen pentsarazi zion Ramoni. Hizkuntzen inguruko gogoetarako abiapuntu.

"Elebiduna ez den gizarte batean, nere ustez, euskerak ez luke etorkizunik"

"Kondizional gehitxo daude hemen" esan zuen Ramonek hirugarren aretoan. "Elementu pasibo gehiegi daude. Tratamendu kolektiboa dauka, baina norbanakoak bere egiten ez badu, jai du euskerak". Ekintza horiek jendea bereganatzeko izan behar dira horregatik izan beharko luke areto honetan esaten denak ezberdina, "maite bazaitu, balio badizu…" adibidez.

Saretik etorri zen Ramonen bigarren post-it-a. 31 Eskutik blogean Juan Luis Zabalak idatzitako artikulu batek sortu duen zalaparta ekarri zuen Badu Badara: Elebakartasunaren aberastasuna. Hor idazleak berak, eta iruzkinak egin dituzten hainbat bisitarik elebakartasunak dituen abaintailez eta desabantailez mintzatzen dira. Ramonek argi du: "elebiduna ez den gizarte batean, nere ustez, euskerak ez luke etorkizunik", horregatik "elebakartasunaren aldeko aldarria zilegi da, baina ez da reala gaur egun".

Elebitasunaren gaia behin baino gehiagotan ateratzen da Badu Badan, ezin baitugu ahaztu gure eremuaren errealitatea dela. Bederatzigarren aretoan erakusten da hori bere espresio dramatikoenean. Estres linguistikoaz hitz egiten denean.

"Ez dakit oso ados nagoen ni bideo honekin. Eta ados nagoen edo ez nagoen erabakitzera behartuko banindute, seguru aski, ezetz esango nuke". Bere ustez, ez da egia elebiduna denak halako estresa sufritzen duenik. "Bi hizkuntza dakidanaren erosotasunean bizi naiz, bakarra jakitea estresanteagoa da bi jakitea baino". Eta adibide gisa jarri zuen, prentsan (Diario Vasco-n) zutabeak euskaraz idazten dituenean jende gehiagok esaten diola ez duela ulertzen, gazteleraz idazten duenean baino, eta beraz, elebakarrari sortzen zaiola arazoa, ez elebidunari.

Iban Zaldua ekarri zuen erakusketara puntu honetan Ramonek. Iban baino gehiago, berak idatzitako azken liburuaren pasarte bat, Idazten ari dela idazten duen idazlea.

Lege aldetik inoizko egoerarik onenean dago euskara

Euskal Herriko mapa erakusten da seigarren gunean, baina hirutan banatua, egungo banaketa administratibo-politikoari erreferentzia eginez. "Oraingoz ez du beste ilustraziorik", horregatik, "errepresentazio honestoa" da Ramonen hitzetan. "Egia da zatitze hori hizkuntzaren kaltean doala, baina, lege ikuspuntutik inoiz izan degun egoerarik onenean gaude, horrek ez du esan nahi hobetu behar ez degunik, baina hori onartu egin behar degu".

Etimologikoki "euskaldun" euskara duena da, baina ez zen esanahiak dituen ñabarduretan sartu (Iñaki Perurenak eta Harkaitz Canok bai eman zituztela beren ikuspuntuak horren harira). Baina ados agertu zen "euskaldun" eta "euskal herritar" adieren ezberdintasunarekin. "Euskaldun eta euskal herritarren arteko ezberdintasuna onartu egin behar da, baina nekez ukatu inori euskalduntasuna, eta hori egiten da".

Euskararen iraupenari lau aditzekin erantzuten dio Badu Badak: erabili, maitatu, ikasi, irakatsi, baina arrazionalitatean gehiago sinisten du Etxezarretak. Horregatik da erabili, ikasi eta irakastearen aldekoagoa, maitatzearen aldekoa baino. "Maitatu norberak egin behar du, maitasuna kolektibo batean delegatu da, eta hori egiten denean beste arazo batzuk sortzen dira…".

Besteak beste, horregatik ere, erakusketak dituen aretoen ordena aldatu egingo luke Ramonek, eta Gozatu, Jolastu, Maitatzearen aurretik jarri. Lehen bi aditzak baitira funtsezkoagoak euskararentzako. "Topikoa bihurtu da euskarak umorea behar duela, baina azkenaldian eskatologiko xamarra ari da bihurtzen euskarak duen umorea. Hori findu egin behar da". Izan ere, umorea eta ironia dira hizkuntza bat hitz egitearen azken fasea. Nolabait, hizkuntza hori menperazten duzunaren seinale.

Sortzaileen beharra

Kultura, euskarazko sorkuntza da Ramon Etxezarretari satisfakzio gehien ematen diona. Akaso, horregatik, kontentu ikusten zitzaion Murgiltzearen aretoan. "Euskera hizkuntzagoa izan behar da, sinbolo baino, eta horregatako sortzaileak behar ditugu, jende jantzia".

Ikuspegi horretatik egin zuen ere euskaltegiek, batez ere, beren hasierako urteetan egin zuten ekarpenaren balioa. "Euskara ikasten hastea, kultur aportazioa izan zen askorentzat. Euskara ikastetik hasi, eta gero beste formazio mota batzuk jasotzera animatzen zen jendea".

Ez adiorik kritikarik gabe

Ezin erakusketa amaitu, azken kritika egin gabe. Bertsotan eta Atxagaren bideo batekin agurtzen du Badu Badak bisitaria. "Txarrerako eta onerako inebitableak diren bi elementu dira". Atxaga oso idazle ezaguna da hemendik kanpo ere, nahiz eta hemengo askok gazteleratik bueltan ezagutzen duten.

Hala ere, bertsolariekin ikusi zuen arazorik handiena. "Euskaraz ematen da agurra, eta gainera, euskarak duen elementu ulergaitzenarekin. Erdaldunek eta bertsoak ulertzen ez dituzten askok ez dute agurra ulertzen. Problema hori ikusten diot honi". Beste ikono batzuk nahiago lituzke Etxezarretak gune honetarako.

Gaizki hezitakoa al da erakusketa erdaldunekin?


2014tik 2018ra ia bikoiztu egin dira arratoiak ikusteagatik udalak jaso dituen abisuak

Arratoiak kalean ikusteagatik 916 abisu jaso zituen iaz Donostiako Udalak horretarako duen telefono zenbakian (943 483 878), Naiz hedabidearen arabera. 2014ko datuaren ia bikotza da 2018koa, 528 abisu jaso baitzituzten urte hartan.

Arratoien izurriteak kontrolatzeko kanpainak egiten ditu udalak aldian-aldian, pozoia erabiliz eta prebentzio neurriak hartuz. Horretaz gain, herritarrek arratoiren bat ikusten dutenean, aipatu telefonora hots egin dezakete edo herritarren postontzian kexa bat utzi. Abisu bat eman nahi duten herritarrek arratoiak non ikusi dituzten, izena eta telefono zenbaki bat utzi beharko dituzte.


'Amaraunean' mediku eske, Nafarroa Behera eta Zuberorako

Egoeraren berri emango du Arritxu Camperok.

Mediku gutxi eta haiek zaharrak dituzte Nafarroa Beherea eta Zuberoako herritan. Arazo larri bihurtu da hori bertako bizilagunentzat. Larunbateko 'Amaraun'ean egoeraren berri emango du Arritxu Camperok, arazo honi irtenbidea emateko sortu duten Elgarrekin Artatu elkarteko presidenteak.

Caritas elkarteak bisita gidatuak egiten ditu bere egoitzetara, herritarrek ikus dezaten, hurbil hurbiletik, nola lan egiten duten. Bisita horietako batean izan da' Amarauna'. Adinduentzat boluntario aritzeak zer garrantzi duen aipatuko dute hamaiketatik aurrera Matia fundaziokoekin, eta hamabietatik aurrera, Arroniz tostada eta oliva olioa, eta Roberto Sarriugarteren ardoari buruzko lezioa.


EPPK-k bat egin du Gernikako itunarekin, prozesua bultzatzeko konpromisoarekin

Euskal Preso Politikoen Kolektiboaren ustez, "jokaleku demokratikoa gauzatzeko" erreferentzia da Gernikako Akordioa, eta horren barruan prozesua bultzatzeko prest da. "Horrenbeste sufrimendu eragin duen gatazkari behin betiko konponbide integrala emateko bidean" oinarrizko puntuak biltzen ditu akordioak, EPPKren arabera.


Bi lagun hil dira Beran, auto istripu batean

Furgoneta eta kamioi batek aurrez aurre talka egin dute eta furgonetan zihoazen bi gizonezkoak istripuaren lekuan hil dira.

Bi lagun hil dira Berako Zalain auzoan izan den auto istripuan, Nafarroako Gobernuak jakitera eman duenez.

Furgoneta eta kamioi batek aurrez aurre talka egin dute 15.15ean. Furgonetan zihoazen bi gizonezkoak dira hildakoak. Kamioiaren gidariak ez du zauririk izan. Istripua izan den lekura bertaratu diren emergentzietako zerbitzuek ezin izan dute ezer egin. Suhiltzaileek atera behar izan dituzte gorpuak furgonetatik.

N-121-A errepidea erabat moztuta egon da. Foruzaingoaz adierazi duenez, Iruñearako norazkoan ireki dute jada errepidea. Irungo noranzkoan, berriz, trafikoa Zalain industria gunetik bideratzen ari dira.

Foruzaingoa istripuaren arrazoiak ikertzen ari da.


Adratan elkarteak hitzaldia antolatu du

Bihar, hilaren 24an, Urduñako kultur etxean, Aztarna elkartearen laguntzaz, hitzaldia emango du Jabier Aspuru Oribek, Adratan elkarteko kideak. "Francisco de Mendieta Bizkaiko historiako leinargia" izango du hizpide, arratsaldeko 19:00etatik aurrera.

Adratan elkartea 2011n aurkeztu zen, Urduñako eta bere eskualdeko memoria historikoa berreskuratzeko asmoz. Horretarako, bere lana bizitzeko moduen eta hiriko eta inguruko ohitura tradizionalen ikerkuntzan edota eskualdeko patrimonio historiko eta kulturalaren zabalpenean kokatzen du.

Egindako lanen artean, 1940 eta 1970 urteen arteko errolda osatzea dago. Abeltzaintza eta nekazaritzaren inguruko lanetan ere murgilduta dago elkartea, hala nola oinetakoen artisau-lanaren prozesuaren inguruko ikerkuntzetan eta hiri inguruko igeltsuginen inguruko lan monografikoan ere.


Amaia Agirre: "Ikusi dugu egunero 1.500 menu eginda ere ez dela nahikoa"

Egungo egoeraren harira sortu diren elkartasun proiektuetako bat da 'Bazkari salbatzaileak'. EIT Food-ek, Ausolan-ek eta Bizkaiko, Gipuzkoako eta Madrilgo Elikagai Bankuek martxan jarritako ekimen honen bidez, ikasturtea bukatu artean, ume eta nerabeentzako 60.000 menu baino gehiago banatuko dituzte premia handiena duten familien artean. Hainbat eragile daude honen bueltan, tartean, Ausolan eta Gipuzkoako Elikagaien bankua, eta helburua da umeei zuzendutako 60.000 menu osasungarri banatzea.


Larunbatean zabalduko dute Olarro Eguneko batel estropadetan izena emateko epea

Irailaren 12ra arte eman ahal izango da izena, Turismo Bulegoan. Hurrengo egunean, hilaren 13an, parte hartzaileen artean zozketatuko dira estropada eguneko txanda eta batelak.

Irailaren 15ean ospatuko da Olarro Eguna, eta ohi bezala, gaztetxoen arteko estropada izango da goizean. Datorren larunbatean zabalduko dute kirol proban izena emateko epea, eta Turismo Bulegora jo beharko dute interesdunek, hilaren 12a bitarte.

Parte hartzaileen zerrenda osatu ondoren, estropada txanda eta batela zozketatuko dituzte irailaren 13an. Turismo Bulegoan bertan izango da, 19:30ean, eta ezinbestekoa izango da gutxienez talde bakoitzeko ordezkari bat bertan egotea.

Urtero udalak estropaden entrenamenduetarako ahalbidetzen duen batela erabiltzeko aukera izango da. Ostiraletik aurrera eskatu ahal izango dute beren txanda erabiltzaileek, eta irailaren 1etik 14ra bitartean egin ahal izango dituzte entrenamenduak.


Julen Arakama: «Jatorri, genero eta estilo desberdinetako filmak aukeratzen saiatzen gara»

Butak21 zineklub taldeak ekin dio

abendura bitartean iraungo duen denboraldiari. Zikloak nola

prestatzen dituzten azaldu du, baita filmak euskarri digitalean

emateko aukeraren gaineko…


Dotoretruk, baserritarrez ondo jantzi eta osagaiak salerosteko ataria

Gurutze Telleriarekin hitz egin dugu, Dotoretruk ekimena martxan jarri duen Gero Axular Kultur Taldeko kidearekin.

Gero Axular Kultur Taldearen ekimenez sortu dute Dotoretruk. Baserritarrez ondo janzteko tailerrak eta online azoka daude bertan, bigarren eskuko jantzi eta osagaiak saldu eta erosi ahal izateko. Gurutze Telleriarekin hitz egin dugu 'Mezularia'n, Dotoretruk ekimena martxan jarri duen Gero Axular Kultur Taldeko kidearekin.


Matrikulazioa musika eskolan

Irailaren 10ean zabalduko da Agorreta musika eskolan matrikulazioa egiteko epea. 11:00etatik 13:00etara musika eskolan berean egiten ahal izanen da edo bertzela, 948 451412ra deituta. Irailaren 14a izanen da hondarreko eguna.

Ondoko ikasgaiak eskainiko dira ikasturte honetan: Musika eta Mugimendua (6 urteko umeentzat), Musika Hizkuntza, Akordeoia, Gitarra, Pandereta, Pianoa, Perkusioa, Trikitixa eta Txistua.


Kontzentrazioa gaur, Zinkoenean

Kontzentrazioa gaur, 20:00etan Plazan. Lema: Euskal preso eta iheslariak etxera.


Pauso bat urrunago

Hamburgora joan den Iveco 330 GNL kamioia Zaisan.

Alemaniatik bueltan, joan den larunbatean iritsi zen etxera, Irunera, Iveco 330 kamioia. Astelehenean hasi zuen bidaia Madrildik; gainean zuen kamioia asteazkenean entregatu zuen Hanburgon, eta berriro buelta. Ohiko jarduna da garraio enpresa batean, baina kasu honetan berezia, kamioiak erabilitako erregaia eta distantzia medio. Izan ere, Irungo Transordizia enpresaren kamioi batek GNL gas natural likidotua erabilita, Alemaniaraino heldu ahal izan du. Europako lehena izan da erregai mota hori erabilita halako distantzia luze bat betetzen.

Transordiziaren arabera, bidaia inongo arazorik gabe joan zen, espero bezala. Haraino heltzeko kalkulatuta zuten bezala, hiru hornitegitan hartu zuen erregaia kamioiak: Madrilen, Olaberrian (Gipuzkoa) eta Veurnen (Belgika). Bueltatzerakoan, geldialdi bakarra egin zuen, Anberesen (Belgika). «Kamioiak probetan egin bezala erantzun du, aldatu dena distantzia izan da», adierazi du Jesus Galindo Transordiziako zuzendariak.

Horraino heltzeko, aurretik hainbat azterketa eta proba egin ditu Transordiziak. Hala nola, Italiako iparraldean, Frantzian, Herbehereetan eta Belgikan zehar, baina oraingoan, beste koska bat gehiago egitea lortu du: Alemaniara iristea. Transordiziaren jardueran nazioarteko garraioa funtsezkoa da, pisu handia duelako fakturazio nahiz errentagarritasunean.

2014an kamioia erosi zutenetik, hainbat muga gainditu behar izan dituzte, eta erronka nagusia kamioiari autonomia ematea izan da. Izan ere, erositakoan, kamioiaren biltegiak 600 kilometro egiteko autonomia zuen. Horretarako, 2016. urte hasieran, beste biltegi bat gaineratu zioten, eta horri esker, autonomia bikoiztea lortu zuten, 1.300 kilometroraino. Bigarren biltegi hori jartzeko Kataluniako Ham enpresarekin aritu dira elkarlanean, GNL biltegien hornikuntzan lan egiten duena.

Autonomia handia behar zuen kamioiak, Frantzia osorik igaro arte ezingo zuelako biltegia bete. GNL hornitegi gutxi daude, oro har, eta Frantzian ez dago bakar bat ere. Nolanahi ere, irekitzen hasteko asmoa daukatela jakinarazi du Galindok, eta Europan zehar ere zabaltzeko asmoa daukatela toki estrategikoetan: «Europako ia edozein lekutara iristeko moduan izango gara».

Behin helburua beteta, orain erronka GNL kamioi flota oso bat osatzea izango da, eta dagoeneko Ivecori 25 ibilgailu eskatu dizkiote. Galindoren arabera, lehen bost kamioiak uda ostean, iraila edo urrian, jasotzea espero dute. Apustu horrek maila bereko inbertsioa eskatuko du, eta 2,5 milioi euro inbertituko ditu Zaisan kokatuta dagoen enpresak. Horretarako, EEE Energiaren Euskal Erakundearen diru laguntzak izango dituzte, besteak beste. Inbertsio horren harira, 30-40 lanpostu sortzea espero du Transordiziak.

Erregai garbiagoa

Dieselaren alternatibetako bat da GNLa. Erregai mota hori erabiltzen duten ibilgailuek nitrogeno oxido isuri gutxiago botatzen dute, eta naturan eragin gutxiena duen erregai fosila da, Galindok azaldu duenez. Maila ekonomikoan ere abantailak ekartzen ditu, diesela baino %40 merkeagoa baita. Dena den, GNL ibilgailuak garestiagoak (%20-25) dira, baina alderdi guztiak kontuan hartuta, kostuak murriztea lortzen dela azaldu du Galindok, eta %10 aurreztu daitekeela kalkulatu dute.

Diesel eta GNL kamioiak erabat ezberdinak dira, ezin da diesel bat GNL kamioi bihurtu, Galindok azaldu duenez. Gaur egun, GNL kamioiak ekoizten dituzten bi marka daude: Iveco eta Scania. Edonola ere, itxuran eta erabileran ez dutela inolako alderik gaineratu du: «Gidariak ere ez du aldaketarik nabaritzen gidatzerakoan. Bakarrik biltegia bete behar denean».

Ohiko biltegi bat betetzetik alde askorik ez dagoen arren, hainbat gauza kontuan hartu behar dira. Esaterako, GNL oso tenperatura baxuan dagoela, eta prebentzio neurri bezala, eskularruak eta kareta txiki bat jarri behar dira. Hori guztia azaltzeko, gidariek biltegia betetzeko bi orduko ikastaro bat jasotzen dute. Bestalde, biltegia betetzeko ere minutu batzuk gehiago behar du, baina 20 minututan beteta dagoela zehaztu du garraio enpresako zuzendariak.

“Diesela %100 ordezkatuko duen zerbait bilatzea zaila izango da”

Jesus Galindo, Transordiziako zuzendaria.

Noiz eta zergatik erabaki zuen Transordiziak GNL gas natural likidotuaren aldeko apustua egitea?

2013. urtean izan zen. Ohiko diesela ordezkatzeko erregaiak behar zirela eztabaidatzen hasi zen, hala nola, Europatik isuriak murrizteko jartzen ari ziren helburuengatik. Garraioaren kasuan, helburu hori lortzeko modua ingurumenari hainbeste kalte egingo ez dieten erregai alternatiboen alde egitea da. Hainbat aukera daude, baina horien barruan, gure ustez, egokiena GNL da. Aukera elektrikoak daude; dualak ere, diesela eta GNL konbinatuz, baina arazo mekanikoak sortzen dituzte. GNLaren alde egitea erabaki genuen. Kamioiren bat dualizatu genuen, baina erabateko porrota izan zen. Azkenean, lehen GNL ibilgailua erosi genuen, Iveco 330, 2014an. Egindako testetan frogatu genuen isuriak askoz txikiagoak zirela eta gastuak murrizteko aukera ematen zuela. Erregai berri batek ingurumena zaintzearekin batera, etekin ekonomikoak ere ekarri behar ditu.

Etorkizuna GNLaren eskutik etorriko da, beraz?

Denborak esango du. Dieselak horrenbeste ibilgailu eta jarduera hartzen ditu beregain, zaila izango dela diesela %100ean ordezkatuko duen zerbait bilatzea. Azkenean, guk uste duguna da sektore bakoitzak bere erregai alternatiboa aurkituko duela. Adibidez, hiri garraioan GNL eta elektrizitateak biek funtzionatzen dute ongi, gainera, autobus batek behar duen trakzio potentzia ezin da alderatu gure ibilgailuek, karga handikoek, behar dutenarekin. Nazioarteko salgaien merkatuan trakzio potentzia handia behar duzu, eta potentzia hori egun, oraindik, GNL teknologiak ahalbideratuko duela uste dugu. Bestalde, GNL erreserbak izugarriak dira, ez daukate zerikusirik, esaterako, petrolio erreserbekin. Aukera izango da etorkizunean teknologia oraindik eta garbiagoak lortzeko. Garraioan, diesela eta GNL elkarrekin biziko direla esango nuke, eta agian noizbait baita ordezkatu ere.

Zein helburu dituzue orain GNLarekin?

Hala nola, epe ertainean eta Ivecori eskatu dizkiogun 25 kamioiak iritsi ahala, asmoa da GNL hornitegi propio bat ezartzea hemen, Transordizian bertan, eta modu horretara, gastuan oraindik eta gehiago aurreztuko genuke. Helburua bikoitza litzateke: batetik, gastua murriztea, eta bestetik, gure hornitegiaren bidez, GNL sare bat sortzea. Alegia, besteei ere sustatuaraztea GNL kamioiak erabiltzea. Hornitegia ere irekia izango litzateke.

Diesel kamioiak ordezkatzera iritsiko zarete?

Flota handituz goaz etengabe, lan bolumen handia lortzen ari garelako, zorionez. Ez dakidana da zein neurritan ordezkatuko dituen diesel ibilgailuak edo bakarrik flota handituko den. Egia da, oraingoz ez dela bideragarria GNL flota oso bat edukitzea, gaur-gaurkoz ez dagoelako tokirik hornitzeko. Zenbat eta gehiago hazi GNL sarea, orduan bai ordezkatu ahal izango ditugula diesel ibilgailuak.

GNL hornitegia noizko?

Laster tramiteekin hasi nahiko genuke, datorren urte hasierarako edukitzeko. Hornitegi batek gutxieneko kontsumo bat bermatu behar du. Horregatik, ez dugu ibilgailuak eduki baino lehen jarriko.

Egungo testuingurua kontuan hartuta, nola erantzun dio krisi ekonomikoari Transordiziak?

Krisia lehertu baino zertxobait lehenago jabetu ginen egoeraz. Garraioa termometro bikaina da egoera ekonomikoa nolakoa den ikusteko. Ibilgailu industrialen garraioan aritzen gara, hau da, kamioiak kamioien gainean. Krisia lehertu aurretik barruko merkatuan eskaerak nabarmen murriztu zirela nabaritu genuen, eta batik bat lan publikoetako ibilgailuetan. Horri esker, aurrea hartzea lortu genuen, eta enpresa berregituratu genuen, batetik, murriztuta eta garraiobide alternatiboak bilatuz Europa mailan; alegia, internazionalizazioa. Egoera ekonomikoa hobetu egin da, eta ibilgailu industrialen salmenta errekuperatu egin da dezente Espainia eta Portugalen, eta horrez gain, erabat nazioarteratuta gaude Europan. Horrenbestez, ondo bideratuta gaude.


Lazkaon neska gazte batzuek "jazarpena" eta ukituak jasan zituztela salatu dute

Herriko talde feministak eman zuen gertaeraren berri. “Jazarpena”, “hitzezko abusuak eta begirada lizunak” eta ukituak jasan omen zituzten. Gipuzkoako Foru Aldundiak bat egin du gaitzespenarekin.

Lazkaon aurreko larunbatean, ekainaren 13an, neska gazte talde batek "jazarpena" pairatu zutela salatu du herriko talde feministak, eta gaitzespenarekin bat egin dute Gipuzkoako Aldundiak eta Lazkaoko Udalak ere.

Lazkaoko Talde Feministak azaldu duenez, "herriko taberna batean hainbat neska gaztek jazarpena" jasan zuten. "Nazkatuta gaude emakume izateagatik hitzezko abusu eta begirada lizunak jasateaz. Hori nahikoa ez, eta gainera nesketako batek ukituak jasan behar izan zituen", gaineratu dute.

Udalerri gipuzkoarreko feministek azpimarratu dute "nazkatuta" daudela eta ez dutela "zertan jai giroetako testuinguruetan, ez eta bestelakoetan ere, horrelako jarrerarik pairatu behar".

Taldeak elkartasuna adierazi die erasoa jaso zuten guztiei, eta eskerrak eman dizkie une horretan laguntza eta babesa eskaini zieten herritarrei.

Lazkaoko Udalak ere gaitzetsi zuen eraso matxista aho batez onartutako agiri batean. Era berean, erasotzaileei adierazi die "guztion artean mugatu egingo dugula beldurra hedatzeko estrategia zital horren ahalmena, emakumeei erantzun-tresna egokiak emanez, eta gizon erasotzaileei, berriz, ekintza makur horien ondorioak ordainaraziz".

Gipuzkoako Aldundiak ere bat egin du salaketarekin, eta "elkartasun osoa eta babesa eskaini dizkio biolentzia kasu hau pairatu duten emakumeei, nahiz haren gertuko lagun eta senitartekoei".

Era berean, "halako gertaeren oinarrian gizon eta emakumeen berdintasun falta" eta "emakumeak kontrolpean izan nahi dituzten jarrera matxistak" daudela adierazi du.

Egungo pandemia eta deseskalatze egoeran, foru erakundeak herritarrei dei egin die bortizkeria matxistaren aurkako konpromisoari eusteko, inoiz baino gehiago erne jarraitzeko, indarkeria jasaten ari diren emakumeek erakundeon eta komunitate osoaren babesa jaso dezaten.


Bergarako Orfeoi Gazteak zuzendari berriarekin hasiko du ikasturtea

Irailaren 23an emango dio hasiera kurtsoari Bergarako Orfeoi Gazteak eta Nagore Sanz izango da zuzendaria. Bergaran bizi den soraluzetarra "ilusio handiarekin" hasi da dagoeneko proiektu honetan lanean. Orfeoitik adierazi dutenez.

Nagore Sanz soraluzetarra da, nahiz eta urteak daroatzan Bergaran bizitzen. Bergarako eta Soraluzeko musika eskoletan irakaslea izateaz gain (zuzendaria ere bai Soraluzekoan), Bergarako Orkestra Sinfonikoko presidentea izan da eta bertan kontrabaxua jotzen du.

Horretaz gain, hainbat taldetan jo izan ditu beste instrumentu batzuk. Abesbatzei dagokienez, Soraluzeko Ezoziko Ama abesbatzaren zuzendaria izan zen bost urtez, Soraluzeko Musika Eskolako haur abesbatzaren zuzendaria izan zen eta, gaur egun, Bergarako Musika Eskolako umeen abesbatzen zuzendaria ere bada, Marije Ugalderekin batera. Hortaz, esperientzia handiko musikaria da.

"Talde ederra"

Orfeoitik adierazi dutenez, aurten "talde ederra" osatu dute Bergarako Orfeoi Gaztean. 25 bat gazte dagoeneko badira taldeko kide eta "oraindik ere gazte gehiago animatzea" espero dute.

Bergarako Orfeoi Gaztearen proiektuak, Musika Eskolarekin elkarlanean, bi helburu nagusi ditu, bultzagileen esanetan.

Orfeoiaren harrobi

Batetik, kantu-zaletasuna suspertzea eta, horretaz gain, Bergarako Musika Eskolako haur koruen eta Bergarako Orfeoiaren artean zubi-lana egitea.

Entseguak astelehenetan izaten dira eta ordu eta erdi irauten dute. Ordutegia, finkatzeke dagoen arren, 20:15etik 21:45etara izango da seguruen, Santa Marinako sakristau etxean.

Etorkizunean Bergarako Orfeoiaren kantariak izateko helburuarekin sortu zen Orfeoi Gaztea eta, horregatik, ardura berezia jarri dute kantari gazteen formazioan eta garapenean.

Izen-ematea

Hortaz, kantari gazteak animatu nahi dituzte Orfeoi gazteko kide izan daitezen. Izena emateko moduak hauek dira:

Posta elektronikoa: bergarakoorfeoia@gmail.com

Telefonoa edo WhatsApp-a: 639 47 18 63


Interneterako gunea laster zabalik

Dirulaguntza jaso eta urte bukaerarako irekiko dute batzar aretoan Interneterako gunea. Ordutegia idazkariaren berbera izango da, 08:00etatik 15:00etara. Etorkizunera begira, udaletxeko lehenengo solairua berritu eta prestatzen dutenean Interneterako gunea han kokatzea da Udalaren asmoa.


[IRITZIA] Gure bizitzeko era, birusaren menpe

Gizateria isolamendu egoera berri baten aurrean aurkitu da gaur. Esperimentu sozial honek gure egunerokotasuna aldatuko du betiko. Gure bizitzeko era, erlazionatzeko era eta komunitatean mantentzeko era besteak beste.

Gure zonaldeko gehiengoa gune txikietan bizi da. Adreilu eta hormigoiak guneak mugatzen dituzte, edo beste era batean ikusita, guneetan mugatzen gaituzte, deskonektatzen gaituzte, alegia. 1950 eta 1980 urteetan hazi zen Aiaraldea. Hazkunde honek arkitekturan eraldaketa ekarri zuen, eraikuntza sozialaren sorkuntza hasiz, kapitalismoak bultzatutako eraikuntza baten sorkuntza; eta gure industrian lan egiteko etorritako atzerritar guztiei horiei bizitzeko gunea bilatzearen presak, egoki eta eroso egotearen beharraren gain jarri zen.

Arkitekturaren helburua komunitateak sortu eta elkar erlazionatzea da, gune kolektibo konektatuak sortzea. Baina, isolamenduan gaude gaur, edo isolamenduan geunden lehendik jada? 1, 2 eta 3 logeletako etxebizitzak salgai edonon, sukaldea, egongela eta komuna familian disfrutatzeko. Hori bai, bizitza modu bertikalean sortua, auzokideekin konektatu gabe, partaide izan gabe, agian isolamenduan bizitzea genuen gustuko eta ez genekien.

Orduan, zein izango da Covid-19ak gure gizartean izango duen eragina? Eraldatuko gaitu?

Nire ustez, etxebizitzan bertan zein komunitatean bizitzeko era aldatuko da birusaren ondorioz. Ondo diseinatutako komunitate eta barne espazioak izan daitezke erantzuna.

Gure gizartearen gaur egungo arazo handienetariko bat depresioa da, isolamendu egoerak sortua den askotan. Orain dela hilabete batzuk Bilboko Areatzan Mercedes ezagutu genuen. Ruben Orozcok sortutako eskultura hiperrealista zen, baina bizitza errealean bizi zen Mercedes auzokidean oinarrituta. Emakume hau bakarrik bizi zen, bere isolamenduan, eta haren esanetan, egun asko goizetik gauera pasatzen ziren hitzik entzun eta esan gabe.

Existitzen zen egoera honen aurrean, eta baita gaur bizi dugun isolamendu egoera orokor honen aurrean, arkitekturak eta diseinuak erantzuna bilatu behar dute.

Gure etxeek gure behar guztiak asetu behar dituzte.

Batetik, elkar partekatzeko guneak sortu behar ditugu. Gune komunitarioak inoiz baino beharrezkoagoak dira, auzokideen arteko gune partekatuak, patioak, teilatu lauak, edo komunitateko gune berdeak. Ez da soilik balkoi bat izatea, balkoiak konpartitu eta elkarren artean erlazionatzea eta komunikatzea baizik. Balkoitik balkoi komunikazioa ahalbidetzea eta auzokideak elkar ikusteko eta elkarren artean hitz egiteko gunea eraikitzea.

Bestetik, norbanakoak bere espazio pribatua beharko du baita, familian partekatzeko gunea zein isolamenduan disfrutatzekoa. Egunak luzeak izaten dira oraingoan, eta gizaki sozialak garen arren, gure espazio pribatu eta intimoak behar ditugu. Hauetan, familian disfrutatzeko gune ireki eta argiak behar ditugu. Sukalde eta egongela ireki eta konektatuak, zeinetan argi naturala eta naturarekin dugun erlazioa funtsezko behar bilakatuko diren. Baita espazio pribatu eta pertsonalak, non bakoitzak berea bere buruarekin partekatzen duen, gune beharrezkoak etxebizitza guztietan.

Behar hauek ez dira luxu bat izan behar, bizitzeko era berri batean bilakatu behar dira. Agian, bizitza kolektiboaren eraldatzearen aurrean gaude, non gune partekatuek garrantzia handiagoa izango duten eta gune pribatuek kanpoaldearekiko zein naturarekiko erlazioa ezinbestean bilatuko eta ahalbidetuko duten. Diseinuak behar guzti hauek egunerokotasunean islatu beharko ditu.


Ikastaro eskaintza zabala asteotarako

Denetarik antolatu da; sagastien zainketari loturiko saioak, musikaterapia, uretako sorospen ikastaroa, kirol jarduerak... Honatx guztien berri, modu laburrean:

Sagastien zainketa ikastaroa

Ongarriketa eta udako kimaketa aztergai, III. Sagastiak Loretan zikloaren baitan, Aitor Etxeandiak, maiatzaren 30ean 09:00etatik aurrera eta ekainaren 13an 10:15etan hasita, Potxoenean bideratuko duen ikastaroko saioetan.

Musikaterapia saioa

Ekainaren 3an, 18:00-19:30 artean Potxoeneko sotoan. Etumeta AEK euskaltegiak antolaturiko saioa, Idoia Lekuek bideratuko du. Sarrera: euro bat.

Uretako sorospen ikastaroa

Ekainaren 6tik 28ra, larunbatetan 09:00-13:00 eta 15:00-19:00 artean eta igandetan, 9:00etatik 13:00etara. Saioak DYAko egoitzan eta Oiardo Kiroldegian. Ikastaroan parte hartzeko ezinbestekoa izango da, Lehen Sorospenetako titulua indarrean izatea. Izena emateko eta informazio gehiagorako: 943 46 46 22.

"Bihotz biriken suspertze eguna"

Ostiral honetan, maiatzaren 29an, 17:00-20:00 artean frontoian, DYA-k antolatuta. "Sentsibilizazio kanpaina honekin Bihotz Biriken Geldialdi baten aurrean jokatzen jakitearen garrantzia gogorarazi nahi diogu gizarteari. Kanpaina honetarako, hainbat stand jarriko ditugu. Bertan, nahi duen orok oinarrizko suspertze teknikak ikasi ahalko ditu doan", antolatzaileen esanetan.

"Zure enpresa nola sortu eta kudeatu"

Eskualdeko udalek eta Lanbidek sustatuta Gertu Asesores, S.L. enpresak doako ikastaro berri bat emango du. Ekintzaileei eta lan merkaturatzeko helburuarekin auto enpleguan aukera ona ikusten dutenei zuzenduta dago.

Egunak: ekainak 16 eta 17.

Tokia: Hernanin, Gabriel Zelaia eraikina.

Ordutegia: 09:00-13:00 edo 15:00-19:00.

Izen ematea: 943 30 42 21 (Nerea Yurrebaso)

ekinean@andoain.org

Eskualdeko Lanbideko bulegoetan

Ekintzailetzarako trebetasunak

Ikastaroa Hernanin:

Epea: ekainak 8tik 15era.

Tokia: Hernanin, Gabriel Zelaia eraikina, La Florida Auzoa 28.

Ordutegia: 09:00-14:00.

Izen ematea: Lanbide.eus

Kiroldegiak, Udako Kanpaina prest

Kirol ikastaro eskaintza zabala prestatu dute Oiardon, uda parterako. Ezagutzera eman berri dituzten jardueren artean, 8-13 urte arteko haur eta gaztetxoei zuzenduriko Kirolarekin Jolasean, igerilekuko ikastaroak haur nahiz helduentzat, eta pilates, aerobik, zumba, spinning… Lehorreko ekintzak alegia. Ikastaro guztiotan izen emateko, gerturatu Oiardo Kiroldegiko sarrerara.


Jaunartzeak

Bortz neska-mutikok Jaunartzea eginen dute maiatzaren 27an. Hauek izanen dira protagonistak: Oier Sein Lizardi, Aiala Mitxeo Etxeberria, Anne Iantzi Irigoien, Maren Etxenike Guerra eta Unax Arbelaitz Iguzkiagirre. 11:00etan izanen da meza.


Bi estatuen artean

Frantziako Kasazio Auzitegiak hilaren 18an ebatziko du David Plaren aurkako euroagindu eskaera. Ez Espainiaratuz gero, Parisek konfinatzea da aukera bat


Herri Lasterketak 300 korrikalari elkartuko ditu Beasainen igandean

Inauterietako igandea berezia izango da aurten Beasainen, beste behin ere, Bealak taldeak antolatutako Herri Lasterketako korrikalariz beteko baitira Beasaingo kaleak. Beasain Challengeko bigarren proba puntuagarria izango da. Azken urteetan monoziklistek parte hartu badute ere, azkeneko momentuan bertan behera uztea erabaki dute Orekan Bizi Naiz elkarteko kideek, «oso jende gutxik eman duelako izena».

Aurten beraz, adin desberdinetako korrikalariak izango dira protagonista, 10:30ean hasita. Korrikan hasten lehenak haurrak izango dira: adinka banatuta, 8-9 eta 10-11 urte bitarteko haurrek hartuko dute parte.

11:00etan punttuan, berriz, 14 kilometroko lasterketa hasiko da. 200 bat korrikalariren parte hartzea aurreikusten dute Bealakeko antolatzaileek. Kale Nagusitik, udaletxe paretik abiatuta, kiroldegiraino joango dira, eta tren geltokitik, Lazkaibargo zubitik eta Ordiziako skate parketik pasa eta zubia igaro ondoren, berriz ere Beasain aldera itzuliko dira korrikalariak. Bi aldiz egin beharko dute itzuli bera.

Bi minutu beranduago, aurtengo berrikuntza nagusia izan den lasterketa mistoko korrikalariak aterako dira. Itzuli bakarra eman beharko diote 7 kilometroko ibilbideari. Neska eta mutilez osatutako 50 bikote aurreikusten dituzte antolatzaileek.

Ostiralera bitartean, herrikrosa.eus webgunearen bidez eman daiteke izena helduen bi lasterketetan; eta egunean bertan, plaza azpian. Bealakek jakinarazi duenez, 16 urtetik beherako korrilariek gurasoen baimena beharko dute.

Sarien zozketak

Herriko merkatariei esker, parte hartzaile guztien artean hainbat opari zozkatuko dituzte igandean. Tartean izango da uztailaren 12an jokatuko den Goierriko Bi Handiak (88 km) eta uztailaren 14an egingo den Marimurumendi (42 km) probetako dortsalen zozketa.Transferigarriak izango dira dortsalak.

Arriaranen hilaren 9an

Datorren asteburuan ere, korrika aritzeko aukera izango da Arriaranen, Xabier Mendizabalen omenezko mendi lasterketa jokatuko baita martxoaren 9an, 15:30ean. 23 eta 11 kilometroko bi ibilbide prestatu dituzte. Izena emateko aukera dago rockthesport.com webgunean.


Ume jaioberri bat topatu dute edukiontzi batean

Goizaldean eman dio abisua herritar batek Ertzaintzari; 03:15 aldera, negarrez ari zen haur bat entzun du Donostiako Zuloaga plazan. Poliziak edukiontzi baten barruan topatu dute umea. Erietxera eraman dute, eta onik dago. Irakurri albiste osoa Berria-n.


Gazteek ez dute beldurrik

Beldur Barik lehiaketaren aurkezpena

Beldur Barik ikus-entzunezko sormen lehiaketan izena emateko epea zabaldu dute, eta hilaren 9ra arte egin ahal izango da. Programa hori 12-26 urteko nerabe eta gazteei zuzenduta dago, eta gazteen artean genero indarkeria prebenitzea du xede.

Bideo horretan, desberdintasun eta indarkeria sexista egoerei egunerokotasunean nola erantzuten dieten azaldu beharko dute, Sergio Corchon Gizarte Ongizate zinegotziak azaldu duenez. Monica Martinez Gazteria eta Hezkuntza ordezkariaren esanetan, programa horri esker, errespetua eta berdintasuna bezalako baloreak sustatu nahi dituzte. Horrez gain, kalitatearen gainetik, mezua baloratuko dutela gaineratu du, “nesken ahalduntzea, konpromisoa edo mutilek indarkeria matxistarekin bukatzeko duten ardura”.

Bi kategoria izango dira, 12-17 eta 18-26 urtekoak. Lehiaketaren oinarriak irun.org webgunean daude. 300 euroko saria banatuko dute kategoria bakoitzean.

Ondoren, film labur guztiak Amaia KZn eskainiko dituzte hilaren 25ean.

Beldur Barik tailerrak

Ikastetxeen izen-emate epea bukatuta, 377 gora nerabek parte hartuko dute Beldur Barik tailerretan, zehazki, DBH2koak. Bigarrenez egingo dituzte tailer horiek honako ikastetxe hauetan, Eguzkitza, Toki-Alai, El Pilar, Hirubide eta San Vicente Paul.

Indarkeria matxista egoerak ikusaraztea eta identifikatzea da tailer horien helburua.


Badaude zakila duten neskak, eta bulba duten mutilak

Zenbait elkarte nahiz erakunde intolerantek esaten dutena esaten dutela, eta herritarrak nahasarazten saiatu arren, transexualitatea ez da ez gaixotasuna, ez sindromea eta ez ezeren alterazioa. Izan ere, gizakiaren ezaugarri ederrenetako bat baino ez da: aniztasuna.

Gure identitate sexuala ez da aukeratzen, ezta inposatzen ere. Identitatea sentitzen dugu, bizi dugu; identitatea garen hori da. Eta kontrakoan tematzen denik baldin balego ere: ez dago genitaletan.

Egia da mutiko gehienek —eta gizon gehienek— zakila dutela, eta neska gehienek —eta emakume gehienek— bulba, baina badaude zakila duten neskak eta bulba duten mutilak, eta errespetu eta onarpena merezi dituzte. Gizakion artean, umeak dira sentikorrenak eta babes gehien behar dutenak; hori dela eta, ezinbestekoa dugu ume horiei guztiei gure babesa nahiz maitasuna erakustea.

Era berean, nahitaezkoa da babes eta maitasun hori gainerako umeei ere gure ekintzen bidez helaraztea. Horrela, errespetuan eta giza aniztasuna baloratzean oinarritzen den gizarte batean heziko ditugu, eta kapaz izango dira zakila duten neskak eta bulba duten mutilak parekotzat ikusi eta sentitzeko. Modu horretan lortuko dugu ume horiek —zakila duten neskak eta bulba duten neskak, bulba duten mutilak eta zakila duten mutilak— helduak direnean diskriminaziorik, gorrotorik edota biolentziarik gabe jardutea. Gure gizarteak aurre egin behar die transexualitate egoeran dauden umeen errealitatea ezkutatzen saiatzen direnei, eskubideak kendu nahi dizkietenei eta, batez ere, ume horien zoriontasuna oztopatu nahi dutenei —horretarako argudio faltsuak zein interesatuak erabiliz eta beren morala eta sinesmenak umeen gainetik ipiniz—.

Hori guztia dela eta: transexualitate egoeran dauden adin txikikoen eta beren familien eskubideei eta duintasunari zenbait erakundek egindako eraso onartezinen aurrean; berak diren moduan onartuak eta errespetatuak izateko, diren bezalakoak sentitzeko, adierazteko eta izateko eskubidea nahiz beren existentzia ukatzeko ahaleginen aurrean; intolerantzia, ezjakintasuna, bazterketa eta mespretxua hedatzeko asmoz, erakunde horiek zabaldu nahi dituzten kanpaina lotsagarrien aurrean... Erakuts ditzagun gure hurbiltasuna, babesa eta elkartasuna ume horiekin eta beren familiekin. Herritarrok, Erakunde sozial, Sindikal eta Politikoak, Instituzioak eta Administrazioak, guztiok gonbidatzen zaituztet errespetu, tolerantzia eta elkar ulertze mezu hau zabaltzera: zakila duten neskak eta bulba duten mutilak. Horietako gehienek egunero sufritzen dute gizarteak errealitate horren berri ez duelako. Hitz egin dezagun horretaz.

Datozen egunetan intolerantziaren autobusak gure errepide, herri eta hirietatik zirkulatzeko asmoa du, eta elkartasun-mezu hori erakutsi beharra daukagu; jar dezagun gure autoetako leihatiletan! Gure etxeetako leihoetan! Gure negozioetako erakusleihoetan! Erakunde, egoitza, lokal, bulego eta abarretan! Gure instituzio eta administrazioetako ateetan! Ikastetxe, institutu eta unibertsitateetan!

Errefusa ditzagun intolerantziaren egun hauek zakila duten neskak, bulba duten mutilak eta beren familiekiko elkartasuna erakutsiz!

Umeak eta beren familiak babesten dituzten mezu positiboez bete ditzakegu gure kaleak eta errepideak. Zer da autobus bat horren aldean? Egin diezaiegun aurre gorrotoa, ezjakintasuna eta bazterketa inposatzen saiatzen direnei, eta erakuts diezaiegun ez ditugula inoiz ere beren helburuak onartuko: bulba duten mutilak —eta gizonak— eta zakila duten neskak —eta emakumeak— eta beren familiak baztertu eta beren errealitatea ezkutatu.

Ederra izango da, ezta? Eskerrik asko zuen arretagatik, ulermenagatik eta elkartasunagatik.


Muntsarazko hauts beltzaren jatorria aztertzen dabiltza Abadiñon

Lehenago ere hainbat aldiz gertatu da Muntsaratz auzoko zorua —plaza, terraza zein errepideak— hauts beltz batek zikinduta agertzea, baina duela bi astekoa “gehiegizkoa” zela iritzita, azterketa bat abiatu du udalak. Airearen kalitatea eta partikula kutsatzaileen jatorria ikertzen dabil Azterlan, udalaren eskariz. Azterketa horren emaitzak ezagututa, udalak “dagozkion neurriak hartuko” dituela azpimarratu du Jose Luis Navarro alkateak.

Joan zen astean burutu zuten urriko osoko bilkuraren galdera eta eskarien tartean mahaigaineratu zuen EH Bilduk gaia, eta, asteon, Mikel Urrutia koalizioaren bozeroaleak adierazi duenez, “ondo deritzogu azterketa egiteari, baina emaitzak jaso bitartean ezin gara ezelako erabakarik hartu barik egon”. Urrutiak “arazoari daukan garrantzia eman eta soluzio bat bilatu” beharra dagoela dio. Gaia ingurumen arloko erakundeei helaraztea eskatzen du Abadiñoko EH Bilduk.

Urrutiaren berbetan, “ez da arazo esporadiko bat”, eta Navarrok ere adierazi du lehenago ere hainbat aldiz agertu dela Muntsaratz belztuta. Aurreko aldi horietan kutsadura auzoan dagoen fundiziotik zetorrela ondorioztatu, eta enpresagaz hainbat neurri adostu zituen udalak, kutsadura ekiditeko helburuz.


Iruñeko liburu dendak, ateak zabaltzeko bidea aztertzen

Katakrakeko Hedoi Etxarte eta Karrikiriko Jon Bujandarekin solastatu gara, ezagutzeko nola egokitu dituzten salmentak egoerara, eta nola egiten ari diren orain denda fisikoak irekitzeko prozesua.

Katakraken ateak itxita dituzte, baina barruan lanean dira dagoeneko, Internet bidezko salmentetako bidalketak prestatzen. Datorren astean zabalduko dituzte ateak, eta hori nola egin aztertzen ari dira. Denda zabaltzeko gogoz da Etxarte: “Liburu denda fisiko batek zentzu handia dauka: algoritmoak hobetu daitezke baina inoiz ez dute edukiko denda fisikoen sorpresa kate efektu hori”.

Karrikirin, Internet bidez saltzen ari dira liburuak, eta pozik daude erantzunarekin. Haiek ere egoerari tenperatura hartzen ari dira, eta hartu beharreko neurriak aztertzen. Krisialdiak ekonomikoki egoera zailduko duen arren, komunitatearen babesarekin euskararen aldeko lanean jarraitu ahal izango dutela adierazi du Bujandak.


Joaquin Sorollari buruzko saioa egingo dute Photomuseumen

Ostiralero bezala, Photomuseumek sustatu eta Zarauzko Udalak babestutako Aula/Gela kulturaren difusiorako programaren saioa izango da hilaren 17an. Oraingoan, Joaquin Sorolla margolariari buruzkoa izango da, 18:00etan, Photomuseumen. Antolatzaileen arabera, "dokumentalak modernotasun ezaugarrietan eta bere pinturak lortu zuen hizkuntza mailan sakontzen du, mende-igarotzeko abangoardiek, argazkigintzak eta, baita ere, hasiberria zen arte zinematografikoak eraginda".


Zailtasunak zailtzen du

Bilbo Basketek irabazi egin nahi du gaur Real Madrilen etxean, horrek indarra emango baitio talde handien aurka

Bizkaia Bilbo Basketek talde handi sentitu nahi du, eta talde handien pare jarri eta onartzeko, handi goitizen hori duten taldeei irabaztea baino ezer hoberik ez. Joan den igandean izan zuten lehen aukera bizkaitarrek, Valentziaren aurka, eta ez zuten baliatu. Aukera ezin hobea zen, Valentzia baita gaur-gaurkoz ligan ondoena jokatzen ari diren taldeetako bat. Valentziakoa joan da, eta, zorionez, izen handiko beste aurkari bat izango du aurrez aurre Katsikarisen taldeak: Real Madril.

Zorionez, edo zoritxarrez. Real Madril sasoiko unerik gozoenean dagoelako eta, aspaldiko partez, talde itxura ematen ari delako. Liga eta Euroligako Top16a batuta, hamar partida irabazi ditu jarraian Ettore Messinaren taldeak, eta bolada on horren gakoa etxean jokatzen dituen partidetako sendotasuna da. Izan ere, Real Madrilek ez du ligako partida bakar bat galdu bere etxean. Hamar norgehiagoka jokatu ditu, eta denak irabazi. Horregatik, beldur pixka bat ematen du oraintxe Real Madril aurkari izateak.

Kontrako iritzia dauka, ordea, Fotis Katsikarisek. Neurri batean, behartua, berari gustatu edo ez, Bilbo Basketek partida jokatu egin beharko duelako. Madrilgoa erronka polita da entrenatzailearentzat, «Valentziakoa bezala». Greziarraren ustez, lehen itzulian Bartzelonari eta Real Madrili irabazteko zorian egon zen taldea, «eta Baskoniaren aurka irabazi egin genuen. Horrek erakusten du gai garela, eta jokalariak ere gai dela sinetsi behar du».

Beste modu batera esanda, zailtasunak zailtzen duela talde bat. Talde handien aurkako garaipenek ematen dutela eskarmentua eta kemena haiekiko dagoen tartea txikitzeko. Bilbo Basketek pentsatzen du tarte hori murrizteko lehengaia duela, eta intentzio horrekin kantxaratuko da Kutxa Magikoan. Garaipen soila baino gehiago dago jokoan Madrilen. Ate-joka dago Kopa, eta garaipenak konfiantza handia emango lieke bilbotarrei. Lortuko ez balute, zalantza giroa dezente indartuko litzateke Baskoniaren aurkako final-laurdenari begira.

Nola irabazi, ordea? «Ez da erraza, zertarako ukatu. Real Madrilek banan-banan Europako talde onenetako bat zuen liga hasieran, eta orain, ukitu pare batekin, multzo sendoa osatu dute. Dinamika garailean sartu dira, eta partida zaila izango da». Katsikaris, dena den, azken unera arte lehiatuko direlakoan dago: «Egin ezean zortzi onenengandik kanpo geratuko garelako».

Katsikarisek istripu txiki bat bezala definitu du Valentzian gertatutakoa: «Jarrera txarra izan genuen oso, eta oraindik ez dut zergati zehatza bilatu. Jokalariei esan diet antzera kantxaratzen bagara sekulako muturrekoa jasoko dugula, eta tentsio handiagoarekin hasteko partida».

Arrisku anitz

Kazetariek Real Madrileko arrisku garrantzitsuenak aipatzeko eskatu zioten teknikariari, eta galdera umoretsu hartu zuen greziarrak. «Agian bi koaderno beharko dituzue denak apuntatzeko. Hiru pibot bikain dituzte. Tomic izaten da euren abiapuntua, baina Felipe Reyes ondo eta azkar mugitzen da, eta Fischer ere erreboteatzaile aparta da, txapelak jartzen-eta abila oso. Carlos Suarezekin ere asko jokatzen dute saskipean, garaia eta gorpuzkera zabalekoa delako, eta Alex Mumbruri Suarez zorrotz zaintzeko eskatu diot». Prigioni ere ondo gogoan eduki zuen Katsikarisek: «Hilabete eta erdi egin du kantxetatik urrun, min hartuta, eta ondo etorri zaiola esango nuke. Fresko ikusten dut, eta Prigioniren adimena daukan jokalari bat fresko baldin badago, kontuz».

Bilbo Basketek zalantza bakarra dauka. Aaron Jacksonek kolpe mingarria hartu zuen masailezurrean lan saio batean, baina jokatzeko prest egotea espero da.

REAL MADRIL-B. BASKET

Txapelketa. ACB ligako 20. jardunaldia.

Real Madril. Sergio Rodriguez, Prigioni, Llull, Vidal, Tucker, Carlos Suarez, Velickovic, Mirotic, Reyes, Fischer, Tomic eta Begic.

Bizkaia Bilbo Basket. Jackson, Fischer, Blums, Vazquez, Vasileiadis, Warren, Mumbru, Banic, Hervelle, Mavroeidis eta Hernandez-Sonseca.

Sailkapena. Real Madril bigarren postuan dago: 16-3; Bilbo Basket zazpigarrena da: 11-8.

Lekua. Madrilgo Kutxa Magikoa (12.700 ikusle).

Ordua. 18:00 (Teledeporte).


Hizkuntz eskubideak urratzea "merkea" dela agertu dio Behatokiak EAEko Arartekoari

Joan den astean Nafarroakoarekin bezala, Iñigo Lamarca EAEko Arartekoarekin batzartu da gaur Paul Bilbao Hizkuntz Eskubideen Behatokiko zuzendaria. Funtsean, euskara erabili nahi izatea "garestia" dela, eta, ostera, hizkuntz-eskubideak urratzea "merkea" adierazi dio.

2005eko txostena aurkeztu dio Lamarcari Bilbaok, baina horrez gain, azken asteetan eman diren zenbait epairen gaineko iritzia ere eman dio. Euskaraz deklaratu nahi izateagatik kartzela zigorra ezarri zioten Asier Basaberen kasua nabarmendu du bereziki. “Onartezinak dira hizkuntza-eskubideak Justizian”.

Araba, Bizkaia eta Gipuzkoako kexei dagokienez, Bilbaok 2005 urtean jaso dituzten kexen zioa zein izan den azaldu du eta lurralde horietako erakunde autonomoen eskuduntza diren bi eremuren azpimarra egin nahi izan du: Osasungintza eta Herrizaingoa. “Urteko txosteneko ondorioetan ohiko beltzuneak urterik urte are ilunagoak dira”, horren aurrean Behatokiak azaldu du neurri eraginkorrak hartzeko garaia dela. “Ezin egon gaitezke urteak joan eta urteak etorri egoeraren argazki bertsua azaltzen”, gaineratu du zuzendariak.

Horretaz gain, 2005 urtean euskara erabili nahi izateagatik alboko kalte-ondorioak pairatu dituzten herritarren kasuak azaldu dizkio Behatokiak Arartekoari: “Zoritxarrez, euskaldunok bigarren mailako herritarrak izaten jarraitzen dugu, eta askotan jasotzen dugun zerbitzua ez da gaztelaniaz eskatzen dutenena bezain egokia”, ohartarazi du. Hizkuntzarengatiko bereizkeria egon badagoela frogatzen duten kasuak helarazi dizkio Behatokiko zuzendariak..

Bestalde, justiziaren eremuarekin lotutako espediente batekin egindako jarraipen lana ere azaldu dio Behatokiko zuzendariak Iñigo Lamarcari, herritarrek izaten duten ‘babesgabezia’ agerian jartzeko.

Bilbaok bi erakundeen arteko osagarritasuna ere hizpide izan du. Aurrera begira, elkarlanari ekin behar zaiola uste du Behatokiak. “Eskubideen defentsan lan egiten duten erakundeek ezinbestekoa dute osagarri bihurtzea eskubideen bermea erreala izan dadin”, erantsi du Paul Bilbaok Arartekoaren aurrean. Horren harira Behatokiak jasotzen dituen kexen berri maizago emango diola jakinarazi dio Lamarcari, “konponbidea harik eta arinen aurkitu ahal izateko”:


Ekitaldiz beteta dator Baserritarren Eguna Azpeitira

Azken ukituak besterik ez dira falta bihar ospatuko den Santio egunerako; goizean goizetik, hainbat ekitaldi izango da Baserritarren Egunean, eta jan-edanerako aukera zabala izango dute herritarrek bertan. Horrez gain, hainbat kirol eta musika ikuskizun izango da egun osoan zehar.

09:00etatik 14:00etara bitartean, XXV. Cesar Valverde Pilota Txapelketako finalak izango dira Izarraitz pilotalekuan. 10:30etan Udal Musika Bandaren eta Izarraitz txistulari taldearen eskutik goiz eresia izango da, eta ordu berean Nafarroako banderari omenaldia egingo diote Urolako Napar Zuzterrak taldeko kideek Perez Arregi plazan hasita. 11:00etan, berriz, Eskualdeko ganadu erakusketa eta XXI. Gazta Lehiaketa izango dira; guztira, 42-45 abelburu izango dira Astotegian ikusgai eta Gazta txapelketaren XXI. edizioan, berriz, 27 gaztagilek parte hartuko dute.

Eguerdi partean sagardoa izango da protagonista nagusia, 47. sagardo lehiaketa izango baita, eta guztira, 23 sagardogilek parte hartuko dute lehiaketan: hain zuzen ere, Aburuza (Aduna), Alorrenea (Astigarraga), Altzueta (Hernani), Añota (Azpeitia), Astiazaran (Zubieta, Donostia), Aulia (Legorreta), Barkaztegi (Martutene, Donostia), Begiristain (Ikaztegieta), Igeldo (Igeldo, Donostia), Egi-Luze (Errenteria), Etxeberria (Astigarraga), Gaztañaga (Andoian), Herrerue (Astigarraga), Lizeaga (Astigarraga), Oiarbide (Astigarraga), Otsua-Enea (Hernani), Petritegi (Astigarraga), Ola (Irun), Rezola (Astigarraga), Sarasola (Asteasu), Izeta (Aia), Urdaira (Usurbil) eta Zabala (Aduna) dira zerrenda osatuko duten sagardotegiak. 12:00etan hasiko da lehiaketa, eta epaimahaiak erabakiko du zein hiru sagardotegik jasoko dituzten Mikel San Juan tailugileak egindako garaikurrak. Urola Bailarako Sagardozaleen Lagunak elkarteko kideek antolatu dute lehiaketa, udalaren eta Gipuzkoako Sagardozaleen Elkartearen babesarekin.

Txapelketa egin bitartean, herritarrek sagardoa dastatzeko aukera izango dute. Sagardotegi bakoitzak hamabina kaxa eramango ditu plazara, eta horiek gastatu arte banatuko dituzte tragoak herritarrek artean. Basoak erosi egin beharko dituzte herritarrek 3,5 euroren trukean, eta sagardoa doan edan ahal izango dute. Gainera, txekor eta hegaluze pintxoak ere dastatu ahal izango dira plazan, bi euro ordainduta. Aldi berean, Unai Agirre, Iker Zubeldia eta Sebastian Lizaso bertsolariak kantuan arituko dira plazan, eta Lajak, Lutxurdiok eta Berastegik trikiti doinuekin giroa alaituko dute.

Arratsaldean ere herritarrek ez dute aspertzeko betarik izango. 18:00etan Kantujira izango da kalez kale, eta ordu berean, zezen plazara hurbiltzen direnek errekortarien ikuskizunaz gozatzeko aukera izango dute. Horren ostean, berriz, 19:30ean hasita, Jainekin txarangaren emanaldia izango da.

Uztailak 25, osteguna: Baserritarren Eguna

09:00-14:00. XXV. Cesar Valverde Pilota Txapelketako finalak, Izarraitz pilotalekuan.

10:30. Goiz eresia, Udal Musika Bandaren eta Izarraitz txistulari taldearen eskutik.

10:30. Nafarroako banderari omenaldia, Perez Arregi plazan hasita. Erdikaletik kalejira eginda, plazan ohorezko dantza egingo dute.

11:00. Eskualdeko ganadu erakusketa.

11:00. XXI. Gazta Lehiaketa.

12:00. 47. Sagardo Txapelketa eta dastaketa. Plazan kantuan ariko dira Unai Agirre, Iker Zubeldia eta Sebastian Lizaso bertsolariak, eta trikiti doinuz alatuko dute Lajak, Lutxurdiok eta Berastegik.

18:00. Kantujira, kalez kale.

18:00. Errekortariak, zezen plazan.

19:30-22:30. Jainekin txarangaren emanaldia.


Sumendiak energia iturri bihurtzeko lanean ari dira NUPeko ikertzaileak

Sumendiak baliatzea, elekrizitatea sortzeko: hori da Nafarroako Unibertsitate Publikoko talde baten helburua. Sorgailu termoelektriko berri bat garatzen ari dira horretarako, Kanaria Uharteetan.

Nafarroako Unibertsitate Publikoan, sorgailu termoelektriko berri bat garatzen ari dira, sumendietatik energia geotermikoa eskuratzeko, lurrazala gehiegi zulatu gabe. Sistema honek ez du dinamorik behar, beroa mugimendu eta mugimendua elektrizitate bihurtzeko. Lanzaroteko Timanfayan eta Tenerifeko Teiden ari da lanean David Astrain buru duen ikerketa taldea.


Egitaraua: Azpeitiko santioak

Egitaraua

Uztailak 24, asteazkena

21:15. Musika Bandaren kontzertua, Azpeitiko pasodobleak. Olazko Andre Mariaren plazan.

Uztailak 25, osteguna. Baserritarren Eguna

09:00. Azpeitiko Musika Bandaren eta Izarraitz Txistulari Taldearen goiz-eresia.

10:30. Ilunpe Pilota Elkartearen XXIX. Txapelketa, Cesar Valverde Saria, Frontoi Txikian. Jesus Ruiz de Argandoñari Boluntario Saria emango dio udalak. Benjamin aurrekoetan, Arellano Errastiren kontra; benjaminetan, Egigurene eta Elosegi Alonsoren eta Zigaranen kontra; alebinetan, Unanue eta Segurola Alberdiren eta Aranbarriren aurka; eta, infantiletan, Egiguren eta Aranguren Iriarteren eta Expositoren kontra.

11:00. Eskualde mailako ganadu erakusketa, Astotegian. Plazan, XV. Ardi Gazta Lehiaketa.

11:45. Nafarroako bandera Olazko plazatik plazara eramango dute, udaletxeko balkoian jartzeko. Gero, plazan, Ikurrinaren dantza. Azpeitiarron Nafar Zuzterrak antolatuta.

12:00. XLI. Sagardo Txapelketa, plazan. Txekor eta hegaluze errearen pintxoak. Beñat Lizaso, Julio Soto eta Sebaxtian Lizaso bertsolariak eta Laja, Mikel eta Ezenarro trikitilariak.

16:00. Haur parkea, Olazko Andra Mariaren plazan.

18:00. Kantu poteoa, San Martin egoitzatik hasita.

18:30. Errekortarien txapelketa, zezen-plazan.

19:30. Jainekin txarangaren kalejira.


Osasun saindua

Lehengo bekatuak osasun arazo bilakatu zaizkigu begien aurrean, egun batetik bestera ia, hain progresiboki, Rikardo lagunak ohartarazi zidan arte ez bainion kontuari erreparatu. Ohitzen joan gara. Promiskuitatea, garai batean aipu biblikoak erabiliz gaitzetsiko zena, edo gutxienez usadio onetara eta moraltasunera joz, azkenaldian sexu lokabeak dakarren osasun arriskuarekin lotzera ohitu gara. Berdin loditasunarekin. Garai batean sabelkeriaren adierazgarria litzateke (bekatuzko jarrera), edo gutxienez edertasunaren kontrako erasoa («itxura hobea zenuke, meheago» bezalakoen bidez adierazita, «berez, ederra baitzara aurpegiz»), baina orain, berriz, osasun arloari dagokio zeharo: jendeak ez zaitu argalago nahi, zure hobe beharrez osasungarriago baizik. Nahi adina adibide daude.

Halere, aitortu behar dut ezustea, baina ez oso handia, hartu nuela elizak ere, eliza katolikoak, osasun arazoa eman duenean eskuin eskuko eraztunean fededunek muin eman ez dezaten Frantzisko aita santuak egindako atzerakoak zuritzeko orduan. Goi kleroarekiko mendekokeria gaitzetsi ordez, bera baita zeremoniak debekatzeko nor, eraztunari muin egiteak kristauei kaltea ekarri ahal diela esan du, elkarri zerbait kutsatuta.


Iriarte: "Herritarrak aintzat hartu eta egia esango duen Gobernua behar dugu"

EH Bilduren Ondarroako egoitza berriaren inaugurazio ekitaldian hitz egin du lehendakarigaiak. Zaldibarko zabortegiaren luizian desagertutako bi langileak izan ditu gogoan, hitzaldiaren hasieran.

Maddalen Iriarte Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeetako EH Bilduren lehenkarigaiak herritarrentzat eta herritarrekin lan egingo duen Gobernu bat eraikitzeko premia nabarmendu du gaur, ezker abertzaleko koalizioak Ondarroan zabaldu duen egoitza berriaren inaugurazio ekitaldian. "Behar dugu gobernu bat herritarrak aintzat hartuko dituena, arduraz jokatuko duena, herritarrentzat erantzunak izango dituena, autokonplazentzian jausi gabe eta gauzak biharko utzi gabe", esan du.

Zaldibarko zabortegiaren luizian desagertutako bi langileak gogoratuz hasi du bere hitzaldia Iriartek, eta "ziurgabetasun handiko garaiak bizi" ditugula esan du. Horren aurrean, herritarrei "bide ziurrak" eraikitzen laguntzeko prest agertu da EH Bildu.

Herri modura Euskal Herriak "izugarrizko erronkak" dituela azpimarratu du EH Bilduren lehendakarigaiak, eta besteak beste, trantsizio energetikoa, demografia, industria, lehen sektorea, hezkuntza eta osasun sistema aipatu ditu. "Horregatik behar dugu beste alde batetara begiratuko ez duen gobernu bat, jendea zainduko duena, bizi proiektu bat egiteko bidea erraztuko duena", gaineratu du.

Mundua aldatzen jarraitzeko "konpromisoa" eskatu die bertan bildutakoei Iriartek, "aldaketak beti talde txiki konprometituetatik hasten" direla nabarmen du. "Herri hontan asko dakigu hortaz", zehaztu du.


Erresuma Batuko lehen esku transplantea egin dute

Mark Cahill, 51 urtekoa, emaile baten eskua jasotzeko berea moztu egin behar izan dioten lehena ere izan da.

Berrogeita hamaika urteko gizon bat esku transplantea jaso duen lehen britainiarra izan da. Hain zuzen ere, Leedseko (Ingalaterrako iparraldea) ospitalean egin dute ebakuntza, herrialde horretako hedabideek jakinarazi dutenez.

Transplantea Mark Cahill izeneko gizon bati egin diote. West Yorkshirekoa (Ingalaterrako iparraldea) da, eta taberna batean egiten du lan.

Eskuineko eskua mugitu ezinik zeukan, hezueriaren ondorioz. Duela 20 urte, oinetan izan zuen gaixotasuna, baina ondoren eskuetara hedatu zitzaion.

Ebakuntza abenduaren 27an egin zuten, Leeds General Infirmary zentroan, zortzi ordu iraun zuen, eta zailtasun handikoa izan zen, nerbioak esku berriarekin konektatu behar izan zituztelako.

Medikuen esanetan, oraindik goiz da esku berriak mugikortasun handia edo txikia izango duen jakiteko. Oraingoz, atzamarrak mugi ditzake, baina ez du ukimenik.

"Une honetan ondo nago, ez dut min handirik", esan du gizonak, hedabideetan.

Esku transplantea jaso duen lehen britainiarra ez ezik, emaile batena jasotzeko bere eskua moztu egin behar izan dioten lehena ere izan da.


Zonbi kubatarren iraultzarekin bukatuko da Beldurrezko Astea

'Juan de los muertos' filmeko lan taldea.

‘Juan de los muertos’ filma aurkeztu dute Beldurrezko Astean. Antzoki Zaharrean proiektatuko dute bihar gauean; eta arratsaldean ‘Poteo of the Dead’ zonbi martxa egingo dute Parte Zaharrean

Kubako Iraultzak 50 urte bete dituenean, iraultza berri bat helduko da Karibeko irlara. Infekzio misteriotsu bat hedatzen ari da. Zonbiek Habana hartu dute. Giza haragia jateko gosez ibiliko dira hildako bizidunak. Istorio honekin bukatuko da bihar Beldurrezko Astea, Alejandro Brugueraren ‘Juan de los muertos’ filmarekin.

Protagonistak, Juanek, etekina atera nahi dio egoerari, eta negozio berria jarriko du abian: «Juan hildakoena. Zure lagun minak hiltzen ditugu». Kutsatu egin diren herritarrak hil, eta Juan eta bere lagunak aberastu egingo dira. Egoera, ordea, gero eta zailagoa izango da. Inork ez daki zein den infekzioaren jatorria, eta hare gutxiago, zein den. Kubako gobernuak AEBek iraultzaren kontra egiteko erasoa dela dio, baina Juanek badaki zonbi hauek ez direla kubatar disidenteak.

‘Juan de los muertos’ filmaren Gervasio Iglesias ekoizlea eta Jazz Vila eta Andrea Duro aktoreak izan dira Donostian filma aurkezteko. Iglesiasek filma egiteko ideia duela lau urte sortu zela azaldu du: «Habanan nengoen Alejandro Bruges zuzendariarekin. Kafetegi batean geunden , Jendeari begira. ‘Jende honekin zonbien inguruko film bat egin dezakegu, eta makillajerik gabe gainera!’, pentsatu genuen. Izan ere, 50 urteko iraultzak nolabait zonbi bihurtu ditu kubatarrak ».

Komedia lotsagabea

Komedia lotsagabea egin nahi izan dute. Kubatar -peto-petoak diren pertsonaiekin: «Filmean egiten dituzten hainbat gauza benetakoak dira. Bruguesek bere anaiaren bizitza eta haren lagunena izan du inspirazio iturri. Eta aldi berean, kubatarrei egunero burura etortzen zaizkien zalantzak, gogoetak ere islatu nahi izan ditu».

Ikusmin handia piztu du filmak: «Kuban egindako film bat izateagatik bakarrik ikusmina pizten du. Eta gainera zonbi komedia kubatarra baldin bada…», adierazi du ekoizleak. «Zinema asko egiten ari dira Kuban, baina zaila da hura nazioartean erakustea. Gu geu ere harrituta gaude ekoizpen independente bat egiteko gai izan garelako».

Akzioz eta abenturaz jositako lana da. Kubako lekurik ederrenak ere erakusten ditu filmak, malekoia, tartean. Zuzendariaren ustez, «Habana ederra erakutsi nahi izan dut, benetan maite dudan Habana. Merezi du Habanarengatik bizitza arriskatzea eta borrokatzea».

Zinema areto komertzialetan urtarrilaren 6an izango da ikusgai. Gaur Antzoki Zaharrean proiektatuko dute 21:45ean, eta sarrerak agortuta daude jada.

Bihar eguerdian emango dute Beldurrezko Astearen palmaresaren berri. Ikusleek sail ofizialeko film luzeei nota jarri diete egunotan, eta puntu gehien lortzen dituenak Ikusleen Saria eskuratuko du. Momentuz ‘Lobos de Arga’ komedia fantastikoak lortu ditu puntu gehien. Gorka Otxoa aktore donostiarra protagonista duen lanak nota ona izan du, 8,3koa. Bigarren postuan ‘Attack the Block’ filma dago, 7,63 punturekin. Halere, bihar eguerdia arte itxaron beharko da azken puntuazioaren berri izateko; ‘Chillerama’, ‘Hobo with a shotgun’, ‘Panic Button’ eta ‘The Woman’ falta baitira proiektatzeko.

Jaialdiaren azken egunean Beldurrezko Astea kalera aterako da. Zineman ez ezik, kaletik ere ibiliko dira zonbiak. Izan ere, Nekrogune ekimenak zonbi martxa edo Poteo of the Dead beldurgarria prestatu du bihar 19:00etan. Parte Zaharrean ibiliko baitira tabernaz taberna. Aurten ere, iaz bezala, makillatzeko gune bat jarriko dute Bulebarreko kioskoan 16:30ean.

Malakias, zinema heroiak…

Antzoki Zaharrak eta Viktoria Eugeniak ohiko programazioa berreskuratuko dute,hurrengo urte arte, beldurrezko jaialdiaren 23. ekitaldia iritsi arte. Hiriko beste zenbait gunetan, ordea, fantasiazko eta beldurrezko generoaren inguruan antolatutako jarduerak izango dira hil honetan: erakusketak gehienak. Okendo kultur etxean Vicente Ballestar marrazkilari katalanaren marrazkiak, eta Malakias sortzaile finlandiarraren plastilinazko irudiak izango dira ikusgai abenduaren 10a arte. Udal Liburutegiaren San Jeronimo kaleko jarduera aretoan ‘Zinema heroiak’ erakusketak aurrera jarraituko du azaroaren 13a arte.


Lopezek 'inbertsio publikoak bat-batean ez etetea' eskatu dio Rajoyri

Lehendakariaren esanetan, inbertsio horiek "tupustean" murrizteak "suizidio ekonomikoa" ekarriko du.

Patxi Lopez lehendakariak "inbertsio publikoak bat-batean ez eteteko" deia egin dio gaur Mariano Rajoy Espainiako gobernuburuari, Presidenteen V. Biltzarrean, Senatuan. "Horrek suizidio ekonomikoa ekarriko luke", ohartarazi du.

Horren ildotik, defizita murriztea baino ez helburu duten politikek "zorra, atzeraldia eta langabezia handitzea eta Ongizate Estatua desegitea" ekarri dutela gogorarazi du, eta Europan defizit helburuak betetzeko epeak "malgutzea" eta "ekonomia sustatzeko neurriak abiatzea" aldarrikatzea eskatu dio Rajoyri.

"Europan ozenago hitz egiteko unea dela uste dut, eta horrela egiten baduzu, nire babes osoa izango duzu", esan dio.

Lehendakariak autonomia erkidegoen defizit helburuak aldatzea ere eskatu du, ez baitu "bidezkoa" ikusten 2013rako baimendutako % 4,5etik, % 3,8 Administrazio zentralarentzat izatea eta erkidegoek % 0,7 baino ez izatea, erkidegoak "zerbitzu-emaile handienak" baitira, hots, "gastu publiko handiagoa dutenak".

Lopezek zerga sistema erreformatzea proposatu du, "Europako presio fiskalera hurbiltzeko", eta ondasun handien zerga sortzeko deia egin du.

Azkenik, osasun arloko murrizketak galarazteko xedez, Jaurlaritzak onartutako dekretuaren aurka aurkeztutako helegitea kentzeko eskatu dio Espainiako Gobernuari.


Goierritarra 410. zenbakia

Irudian klikatu zenbakia deskargatzeko

Goierritarra 410. zenbakia (2011/11/04)

Gai nagusiak:

Bat eta bat: Joxepa Madariaga eta Inazio Usarralde

Iritzia: Eta krak. Idurre Eskisabel Larrañaga

Ingurugiro txokoa: Baratze ekologikoa (II)

Elkarrizketa: Nerea Mnzisidor eta Alazne Elortza

Erreportajea: Joxe Mai Esnaola

Elkarrizketa: Eneko Dorronsoro

Argazki zaharra: Zaldibiko luistarrak 1934. urtean


Huheziko laugarren mailako 186 ikaslek jaso dute ikasketa bukaerako diploma

Arrasateko Amaia Antzokian egin dute ekitaldia eta Humanitate eta Hezkuntza Zientzien fakultateko laugarren mailako 186 ikaslek jaso dute diploma. Horietatik 95 izan dira Lehen Hezkuntzako ikasleak; 71 Haur Hezkuntzakoak eta 20 Ikus-Entzunezko Komunikazioko gradukoak.

700 bat lagun batu dira Arrasateko Amaia Antzokian, orla banaketa ekitaldian: Horien artean ikasleak, irakasleak, ikasleen senitartekoak eta lagunak.

Hizlarien artean bestetik, Begoña Pedrosa Humanitate eta Hezkuntza Zientzien fakultateko dekanoa, Mariam Bilbatua Humanitate eta Hezkuntza Zientzien fakultateko irakaslea eta Bixente Atxa, MUko errektorea izan dira. Eneko Balerdik eta Beñat Raiak dantza ikuskizuna eskaini dute eta bukatzeko, luntxa egin dute, Uarkape pilotalekuan.


Aramaioko Uribarri auzoan ere, Santa Ageda eske jendetsua

Aramaioko Uribarri auzoan ere zapatuan egin zuten urteroko Santa Ageda bezperako batzea: "Azken urteetako jendetsuena izan zen. Azkenean eguraldiak ondo eutsi zion, nahiz eta txingor zaparrada batzuk ere izan genituen. Arratsaldean elkartu eta auzo guztia baserriz baserri zeharkatu ostean elkartean afaldu genuen, giro ederrean", adierazi digu auzotar batek. Gaur, berriz, Barajuen auzoko bizilagunen eta San Martin eskolako haurren txanda izan da. Aurten, zalantza barik, indar berezia hartu Santa Ageda batzeak Aramaion.


Irakeko inbasioa "zorigaiztokoa" izan zela onartu du Blairrek

Britainia Handiko lehen ministro Tony Blairrek aurreneko aldiz onartu du Irakeko inbasioa "zorigaiztokoa" izan zela. Al Jazeera Internationalen ingelesezko katean egin zioten elkarrizketa batean egin ditu adierazpenok. David Frost kazetariak esan zion hura "zorigaiztokoa" izan zela, eta honela erantzun zuen Blairrek: "Halaxe da, baina nik jendeari galdetzen diodana zera da, 'zergatik da hain zaila iraken? '.

Bere galderari erantzun egin dio Blairrek, honela: "Ez da plangintza arazo bat izan, baizik eta gehiengoaren bake nahia gutxiengoaren gerra nahiarekin tapatzea helburu duen erabakitako estrategia bat dagoelako izan da -Al Kaedaren ekintzaile matxinatuak batetik, eta Iranen babesarekin milizia xiiez osatutako babes elementuak bestetik-.

Blairrek esandakoek hautsak harrotu dituzte, eta bere bozeramaile batek adierazpen horiek argitu ditu: "Blairrek ez du esan Irakekoa zorigaiztokoa denik; Blairrek egin duena zera da, bere azalpenak eman aurretik galdera edukazio onez onartzea".


Zubietako erraustegiaren harira osasunaren aldeko herritar ekimena egingo apirilaren 5etik aurrera

Apirilaren 5ean, igandea, eguerdiko 12:00etan, hegazkinen aurkako alarmen soinua jartzeko deialdia zabaldu du GuraSOS plataformak. Alarma soinua egunero 5 minutuz jartzea eskatzen dute, konfinamenduak irauten duen bitartean.

Ekimenaren helburua Zubietako erraustegiaren funtzionamendua salatu eta sortzen dituen gas kutsakorraz ohartaraztea izango dela nabarmendu dute. Horrez gain, ekimenaren deitzaileek audio bat zabalduko dute sareetan sirena hotsa simulatzeko.

GuraSOS plataformakoek diotenez, "dioxina eta beste toxiko batzuengatik sortutako osasun alerta irudikatzen du sirenak, Gipuzkoako erraustegiak koronabirusarengatiko konfinamendu betean isurtzen dituenak".

Hauexek dira ekimenarekin lortu nahi diren helburuak:

Herritarrak konturatu behar dira erraustegiak dakarren arriskuaz eta kalteaz. Horrez gain, gogorarazi nahi dugu Osasunaren Mundu Erakundearen (OME) arabera, 1.600.000 pertsona hiltzen direla munduan kutsaduragatik, aintzat hartu beharreko datuak.

Hondakinak kudeatzeko metodo kaltegarrien eta arriskutsuen politika publikoak aldaraztea.

Gogorarazi nahi dugu pasa den martxoan, Europar Batzordeak erraustegiak finantza-jarduera jasangarrietatik baztertu dituela, haiek bateraezintzat jotzen dituelako ekonomia zirkular eta klima aldaketaren aurkako borrokarekin.


Ordutegi "duinen" alde

Futbol partidak astelehenetan ez jartzeko eskatu dute Rayo Vallecano eta Realaren hainbat zalek, adierazpen baten bidez.

Gaur 22:00etan jokatuko da Realaren eta Rayo Vallecanoren partida, Anoetan. Ordutegi "duinak" eskatu dituzte bi taldeen zaleek adierazpen baten bidez, eta gogoratu dute iaz ere astelehen batez eta 22:00etan jokatu zutela. "Arduradunek pentsatu dute erabaki horrek zein ondorio izan ditzakeen? Ez zaie axola Rayoren zaleek euren taldeari laguntzerik ez izatea, Lehen Mailan irauteko borrokan? Berdin zaie realzale asko euren estadiora joan ezin izatea, euren taldearentzat hain garrantzitsua den garai honetan? ", galdetu dute.

Futbol ligaren arduradunei egin diete eskaera, "hainbeste aldarrikatzen duten futbolaren festa hala izateko neurririk hartzen ez dutelako". Beste hainbat neurri ere kritikatu dituzte, tartean, "gehiegizko prezioak" dituzten sarrerak, egutegia denboraldiaren hastapenetik ez ezagutzea, zaleentzat ez baizik "telebisten interesen arabera" ezarritako ordutegiak. "Horiek gutxi ez, eta partidak ostiraletan eta astelehenetan jartzeko zentzugabekeria sufritu behar dugu".

Bi futbol taldeen hainbat peñak sinatu dute adierazpena: 2004, Arrasateko Dragoi Txuri-urdinak, Bukaneros taldea, Desperdigaos, Discapacitados, El Ascenso, El Cencerro, Rayo Vallecanoren Zaleen Taldea, Rayoko Peñen Federazioa, Goazen Erreala, Los Viernes, Mujika taldea, North Hell, Ossobucos, Piti, Planeta Rayista eta Plataforma ADRV.

Urtarrilaren 27an, Elxen aurka jokaturiko partidan, Mujika talde realzaleek pankarta bat atera zuten, partidak astelehenetan jartzeaz kexu: "Astelehena 22:00etan Goenkale ikusteko ordua".


Sokatirako Euskal Selekzioa nazioarteko txapelketetan

Uztailaren 1etik aurrera Euskadiko Herri Kirol Federazioa Nazioarteko Sokatira Federazioaren eskubide eta betebehar osoko kide da, beraz, aurrerantzean Sokatirako Euskal Selekzioak ofizialki parte hartuko du nazioarteko txapelketa guztietan. Basque Country izenarekin parte hartuko du, esaterako, abuztuaren 28tik 31ra Wisconsin (Ameriketako Estatu Batuak) izango den lur gaineko txapelketan.

Euskal taldeek 40 urte inguru daramate nazioarteko txapelketetan parte hartzen, baina, Spain izenarekin parte hartzeko aukera baino ez da izan. Sokatirako Euskal Selekzioaren lorpena urte askotako lanaren ondorio izan dela nabarmendu dute federaziotik.