Garen abiatu da, enpresari txiki eta ertainen interesak babesteko patronal berri bat

Araba, Bizkai eta Gipuzkoako "egungo enpresarien egiturak" betetzen ez dituen beharrak asetzeko jarri dute martxan enpresari taldea.

Confebask patronalen konfederazioko elkarteek, Adegi, Cebek, eta SEA, Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako enpresa guztien %8aren afiliazioa besterik ez dute. EAEko enpresen %85 ez daude patronaletan izena emanda, eta horrek enpresen tipologiarekin lotura zuzena duela uste dute Garen sortu duten enpresariek. Enpresa txiki eta ertainak Adegik eta beste lurraldeetako patronalek egiten duten eskaintzatik urrun daudela uste dute, enpresa txiki eta ertainenak ez beste interesak babesten dutela alegia, eta horren aurrean Garen abiatzea erabaki dute.

Urtebete iraun duen prozesua izan da; diagnosia egin eta "enpresariek ere" gertatzen ari diren "aldaketaren parte" izan behar dutela ohartuta, Iñaki Zuloaga buru duen enpresari taldeak Garen abiaraztea erabaki du. Ikusteko dago Garenek izaten duen harrera, eta horren arabera lortzen duen ordezkaritzaren neurria. Jadanik lortu dituzten 100 atxikipenak afiliazio bihurtuko balira eta haien atzetik beste ehunka batzuk baletoz, Garen lan harremanetarako kontuan hartzeko beste aktore bihurtu litzateke, eta agian sektore jakinetan hitzarmenak eta bestelako akordioak sinatzeko gai litzateke.

"Ez gara Adegiren aurka jaio", esan du argi eta garbi Iñaki Zuloagoa Gareneko presidenteak, baina aurkezpen osoan sarritan erreparatu dio hark eta Jesus Gomez Montoya presidenteordeak Adegik berak eta beste patronalek uzten dituzten zuloei enpresari txiki eta ertainei dagokienez. Garenek afiliazio kuotan "gutxienekoa" eskatzen du (180 euro), eta horren truke aholkularitza eskaini, "egun dagoen zerbitzuen katalogo onenarekin".

"Ez gara ELAren aurrean urtuko"

Garenek "sindikatuen ordezkaritzaren gehiengoa errespetatuko duela" dio haren presidenteak, egungo "esklerosi egoeran" ezin dela jarraitu, eta lan merkatuaren "desarautzeak gehien jotzen dituena" enpresa txikiak direla. "Horregatik komeni zaigu akordioa, segurtasuna ematen digulako enpresa txikiei". Horrek ez du esan nahi, ordea, "ELAren aurrean urtuko" direnik; "badakigu hau oso zaila dela, eta interes asko adostu behar direla", baina Garen adosteko bokazioarekin jaio dela dio.

Erakunde publikoekin harremanak izan dituztela dio Gareneko buruak, eta ez Jaurlaritzak ez foru aldundien ez dietela kontrako iritzirik helarazi, zortea opa dietela baizik. Pello Gibelalde Adegiko presidentearen antzera. "Pello izan da proiektu hau ezagutu duen lehena", esan du Jesus Gomez Montoyak.

Gauzak horrela, Euskal Herrian bizi duen negoziazio kolektiboaren blokeoari begira subjektu berri bat iritsi da, baldin eta gaur bertan zabaldu den izena emateko zerrenda betetzen bada. "Milaka enpresari txiki eta ertain gara, eta enplegu guztiaren %8o ordezkatzen dugu". Garen hiru lurraldeetan zabalduko da, nahiz eta Gipuzkoan sortu den, eta "gutxieneko egitura" izango du. Nafarroan ere "norbaitek" antzeko proiektu bat sortzen badu, "ongi etorria" izango dela esan du presidenteak, baina EAEko lan legediaren arabera egituratu behar izan dutela azaldu du.


Bihar jakingo da Kemen Urangaren estradizioaren epaia

Ondarrutarrak gaur eduki behar zuen epaiketa baina ez da egin, «segurtasun arazoengatik»

Ondarrutarrak Westminsterreko (Londres, Ingalaterra) auzitegiko lehenengo salan eduki behar zuen gaur epaiketa, baina «segurtasun arazoengatik» ez da epaiketarik ospatu. «Epaiketa baino epaileak irakurketa baino besterik ez zuen egin behar, baina segurtasun indarrek lehenengo sala hori ez zela segurua esan dute eta ondorioz bertan ezin izan da epaiketarik egin», adierazi dute preso ondarrutarraren senideek.

Albiste agentzien arabera, epaiketa ezin izan da egin «arrazoi teknikoak tarteko». Beste aretoetan be ezin izan da ezer egin, «aitzakiak ipini dituzte eta».

Senide batzuk bertan zeudenez, epaiketa bideokonferentzia bidez egiteko eskaera egin dute. Eskaera hori ostera, atzera bota dute.

Urangak amagaz berba egin du

Uranga abokatuagaz berbetan zegoela, ama abokatuaren aldamenean zegoen eta ondarrutarrak amagaz berba egin ahal izan du, «txiripaz», adierazi dute senideek.

Gaurkoa bertan behera geratu eta gero, epaiketa bihar egingo da, Uranga aurrean dela. Eta epaileak epaia 14:00etan emango du. «Senideak gaur Euskal Herrira itzuli dira. Baina bihar, ustez, lagunak egongo dira bertan».

Bizkaia taldeagaz kolaboratu izana egozten diote ondarrutarrai. 2000. urtetik dago ihes eginda eta Espainiako Auzitegi Nazionalak hura atzemateko euroagindua emonda zeukan, 2011 urtean.


Saudi Arabiako arma-zamaontzia Bilbon porturatzearen aurka protesta egin dute

Amnistia Internazionalak, Greenpeacek, Oxfam Intermonek, Kem-Mocek eta Ongi Etorri Errefuxiatuakek elkarretaratzea egin dute Bilboko Arriaga plazan.

Bahri Yambu ontzia datozen orduetan Bilboko Portura helduko dela salatu du 'Gerra hemen hasten da' plataformak. Saudi Arabiako bandera duen zamaontziak armak kargatzeko asmoa du, "Portuaren eta erakundeen adostasunarekin", kritikatu dutenez.

Amnistia Internazionalak, Greenpeacek, Oxfam Intermonek, Kem-Mocek eta Ongi Etorri Errefuxiatuakek elkarretaratzea egin dute Bilboko Arriaga plazan. Armen kargarekin "Giza Eskubideak urratu eta ausiabartza eragingo dute", salatu dutenez.

Alberto Estefania 'Gerra hemen hasten da' plataformako kideak gogorarazi duenez, duela bi urte, "kolektibo ezberdinen presioari esker", Bahri Yambu-k Bilboko Portuan armak kargatzeari uztea lortu zuten.

Hala ere, ontzia Bilboko Portuaren sarreran dago igande honetan, eta urteak eman ditu armak Saudi Arabiara eta Arabiar Emirerri Batuetara eramaten, gaineratu duenez. Estefaniaren ahotan, armak "Yemengo gerran" erabili dituzte, "200.000 pertsona baino gehiago hil dituzte bertan".

"Datozen orduetan armak kargatuko dituztela salatu nahi dugu; portua bera, erakundeak eta ontzia ados jarri dira, eta Giza Eskubideen urraketari ekin diote", azpimarratu du.


Hezkuntza Legea hauteskundeen ostean onartzea egokiagotzat jotzen du NaBaik

Hezkuntzaren oinarrien Nafarroako legea hurrengo legegintzaldian onartzearen alde azaldu da NaBai. Proiektuari alegazioak jartzeko epea luzatzea babestu du koalizioak, UPNrekin ados jarrita. PSNren ezinegona eragin du horrek. Maria Luisa Mangado NaBaiko eledunak argitu du gaiari buruz «eztabaida eta gogoeta aldi zabalagoa» izatea ezinbesteko dela. Haren arabera, hauteskundeen ondoren ere izango da denbora lege proiektu horri berriro heltzeko.

PSNko idazkari nagusi Roberto Jimenezek NaBairen aurka egin du, Hezkuntza Legea onartzea atzeratzen ari delakoan. Bozen aurretik aldatu nahi dute legea sozialistek. NaBaik, ordea, uste du patxadaz aztertu beharreko gaia dela eta «parte-hartze aktiboa» sustatu behar dela. Areago, Mangadok esan du bozen ondoren egoera aldatzea litekeena dela. «Horregatik, ezin dugu hipotekatu hurrengo legealdia».


Giro ederra Azkoitiko udaberriko bertso saioan


Ikatza, hobeto portatu arte

Alemaniak energia berriztagarrien ekoizpena bizkor suspertu badu ere, zentral termikoek oraindik barra-barra isurtzen dute karbono dioxidoa atmosferara. 2022an itxiko dute azken instalazio nuklearra. Gobernuak atzeratu egin berri du argindarra lortzeko ikatza erabiltzeari uzteko plana.

Ordu batzuk zigarrorik piztu gabe ematen dituzten erretzaileen gisara, Alemaniak asmo onak konplituz ekin zion 2018ari. Urteberri goiza haizetsu esnatu zen oso. Industrian lozorroan eta etxe gehienetan bestondoarekin zirenez, herrialdeko argindar kontsumo osoari energia berriztagarriekin erantzutea lortu zuen Alemaniak. Lehen aldiz. Hiruzpalau orduz. Bizkor itzuli zen, ordea, betiko bizioetara: Eolo baretzerako, Europako zentral termiko zikinenak atmosfera kutsatzen ari ziren berriro.

Aipatutako paradoxa da Alemaniako energia politikaren bereizgarri nagusia. Berriztagarrien sektorea bizkor ari da garatzen. 2030erako energia ekoizpenaren erdia iturri garbiekin bete nahi zuen, duela gutxi arte, Alemaniako Gobernuak. Orain, xede hori %65era igo du. Aldi berean, ordea, konpainia elektrikoek ikatza saldoka erretzen dute oraindik. Europako herrialde aberatsenaren produkzioaren ia %40 hartzen dute atari zabaleko meategietatik lortutako mineralek. Lignitoa erabiltzen da gehien, erregai fosilik kutsagarriena.

2011n, Fukushimako zentralean isuri erradioaktiboa izan eta astebetera, Alemaniako Gobernuaren ordura arteko bide orria zuzendu, eta energia atomikoa ahalik eta lasterren baztertzea erabaki zuen Angela Merkelek —kantziler baino lehenago ingurumen ministro izandakoa da—. Zentral zaharrenak berehala itxi ziren; azkenekoak 2022an deskonektatuko dituzte. 2010ean argindarraren %23 eskuratu zuen Alemaniak nuklearrekin. Hutsune hori berriztagarrien susperraldiak konpentsatu du, baina ikatzaren tarta zatiak bere horretan jarraitu du ordainetan.

Lubmineko portuan, Baltikoan, Errusiatik Gazprom enpresaren gasa zuzenean garraiatzeko pipeline hodia eraikitzeari ekin berri zaio. Alemaniak ikatz gutxiago erre eta CO2 emisioak apaltzeko gasa balia lezake —Erresuma Batuak azken hamarkadan egin moduan—, baina berandu dabil asmo horretan.

Hambachegatik hunkituta

Parisko klima akordioak konplitzetik urrun da Alemania. Hori gutxi ez, eta atzerapen hori zuzentzeko jarraibideak ezarri behar dituen komisioak datorren otsailera arte atzeratu du bere txostena. Ikatz meategiak eta zentral termikoak noiz eta nola itxi, sektoretik bizi diren eskualdeak konpentsatu, eta baterienen gisako teknologien sustapenean egin beharreko inbertsioak zehazteko, batzorde bat izendatu zuen gobernuak joan den udaberrian. Interes kontrajarriak ordezkatzen dituzte komisioko eragileek, eta, lanerako eman zaizkien hilabete eskasetan, ez dute lortu ados jartzea.

Gobernuak, aldi berean, beste negoziazio bat du zintzilik, konpentsazio eskuzabalak exijituko dituzten konpainia elektrikoekin. Olaf Scholz Finantza ministroak azaro bukaeran onartu zuen Alemaniak «milaka milioi euro mordoxkako» faktura ordaindu beharko duela Kohleausstieg delakoagatik, ikatza baztertzeagatik, alegia.

Meatzeak eta zentral termikoak Ipar Renania-Westfalia, Brandenburgo, Saxonia eta Saxonia-Anhalten daude. 30.000 lanpostu inguru galduko dituzten eskualdeentzat 1.500 milioi euro gordetzea aurreikusten du gobernuak osaturiko komisioak. Estatu horietako agintari batzuek ohartarazpena igorri dute Berlinera: itxieren ondorio ekonomikoak arintzea zaila da, eta baliteke efektu politikoak are larriagoak izatea azkenerako, eskuin muturra zelatan baitabil. «Kontuz ibili beharra dago ikatza azkarregi uztearekin, ekialdean AFD indartuko bailuke horrek», adierazi berri du Dietmar Woidkek, Brandenburgoko ministro-presidente sozialistak. 2019an hauteskundeak izango dira han, eta eskuin muturra aurrea hartuta dabil inkestetan —bozen %23—.

Galdeketei so gobernatu nahi izanez gero, bestelako pistak ere baditu, ordea, Alemaniako gobernuak. Herritarren %46k 2025era aurreratu nahi lukete Kohleaussteig-a; %73ek, 2030era —azken hori ingurumen aktibistek ezarri ohi duten jomuga ohikoena da—. Are gehiago dira ikatza eskuratzeko naturagune gehiagorik ez kaltetzeko exijitzen dutenak. Iritzi publikoa hunkitu du RWE partzuergoak Hambacheko atari zabaleko meategia hedatzeko garbitu nahi duen baso okupatuaren kasuak. Ez da gisa horretako jazoera bakarra. Ehun bat bizilagunek laga dute Poedelwitz herrixka, Saxonian, Mibrag enpresaren kalte-orainak jasota. Beste 27k, eskaintzari uko egin, eta desafioa bota diote ikatzaren industriari, meatzeek dagoeneko inguruko landak ia osorik irentsi badituzte ere.


Alkarrekin Soraluze Eginez prozesua aurkeztuko dute zapatuan

Aurkezpena goizeko 11etan hasiko da Herriko Antzokian eta irekia izango da edozeinendako. Uztailera bitartean herriko eragile ekonomiko, sozial eta politikoekin garatuko den prozesuaren berri emango du udalak. Irudia: Prozesuaren logoa.

Aurkezpen ekitaldian Hiart Arluziaga Soraluzeko alkateak, Juan Antonio Balbas Debegesako zuzendariak eta Oskar Usetxi Gipuzkoako Diputazioko Berrikuntzaren Sustapeneko zuzendariak berba egingo dute, eta prozesua zertan den azalduko dute MIK enpresakoek: Ainhoa Unamuno eta Jon Aldazabal teknikariek.


Gaur beste 28 kasuren berri eman dute

Datuek ez dute behera egin gaur ere, eta Osasun Sailak beste 28 kasuren berri eman du Goierrin.

Kasurik gehienak Beasainen (10), Ordizian (6), Lazkaon (5) eta Ataunen (4) agertu dira. Legazpik 2 kasu berri ditu eta Zegamak bat.

Eragin tasetan ere nabari da azken asteko igoera. Herririk handienen artean, Lazkaok du daturik okerrena, 1189,63eko tasarekin. Beasain (570,57) ere 500eko mugaren gainetik dago, eta Ordizia (397,22) eremu laranjan sartu da.

Herri txikiagoen artean, Ataun (744,13), Itsasondo (1098,90), Legorreta (1476,51), Zaldibia (603,14) eta Zegama (591,72) daude muga hori pasatakoen artean.

Iazko martxoan osasun krisia hasi zenetik, Goierrin 5.381 COVID-19 positibo kasu izan dira.

* Datuetan egun batetik bestera egon daitezkeen aldeak, Eusko Jaurlaritzak asteroko datuak eguneratzean egiten dituen aldaketei dagozkio.

Osasun sailaren txostena (2021/03/17)


Igantziko gazteen herri kirol saio berezia


«Herri Irratiaren eskola funtsezkoa izan zen Euskadi Irratia sortzeko»

'Euskarazko irrati kazetarien hitza eta hotsa garai zailetan: 1956-1976' liburuan, frankismo garaiko euskarazko irratigintza aztertu du Agirreazkuenagak. Herri Irratiak jokatu zuen rola nabarmendu du.

Nazioarteko doktore tesian Euskadi Irratiaren eta BBCko Radio nan Gaidheal irrati gaelikoaren kazetarien profil eta jarreren alderaketa egin zuen Irati Agirreazkuenagak (Bilbo, 1986). EHUko Gizarte eta Komunikazio Zientzien Fakultatean irakaslea da.

Loiolako Herri Irratiak nolako garrantzia izan zuen euskarazko irratigintzaren zabalpenean frankismo garaian?

Loiolako Herri Irratia garrantzitsua izan zen, harekin hasi zelako euskarazko irratigintza gaur egunean ezagutzen dugun moduan. Loiolan irrati kultura bat sortu zen. Liburuan, irrati kultura hori aztertzen dut. Euskara irratiko lengoaiara egokitzeko eran eta hizkuntza sortzeko eran aitzindariak izan ziren Loiolako esatariak. Programazio jeneralista bat sortu zuten, gainera.

Bi aldi berezitu izan zituen irratiak, ezta?

Bai, lehena 1961etik 1965era izan zen. Bigarrenean, 1966tik aurrerakoan, landu zen bereziki orotariko programazioa. Azterketarako motibazioetako bat izan da Siadecok 1969an egindako inkesta batzuen emaitza. Herri Irratia irrati elebiduna izan arren, irrati euskalduntzat hartzen zuten entzuleek. Horren arrazoietako bat da euskaraz egunero egiten zuen hedabide bakarra zela, eta gai askoren inguruan aritzen zela euskaraz.

Nolako formatuak lantzen zituzten Loiolako Herri Irratian?

Zorion agurren emanaldiak zeuden, musika saioak —adibidez, Kantu giro programa—, bertsolaritza txapelketak hasi ziren ematen, eta bertan egin zen Ez Dok Amairuren inguruko zabalpena. Bestelako programak ere egiten zituzten, adibidez, tokiko albisteak ematen zituztenak. Informazio erabilgarria ematen zuten herritarrentzat.

Donostiako Herri Irratia eta Loiolako Herri Irratia batu egin ziren 1970eko hamarkadaren hasieran. Zer eragin izan zuen?

Indartu egin ziren. Esate baterako, hainbat kronikari zituzten herrietan, eta herrietako berriak beste mota bateko edukiekin batera ematen zituzten.

Liburuaren aurkezpenean esan zenuen Loiolako Herri Irratia komunikabide komunitariotzat jo behar dela, herritarren laguntza zelako gakoetako bat. Nolakoa zen komunitatearen laguntza?

Eskozian gaelikozko irratia aztertu nuenean, komunitatearen irratiaz asko hitz egiten zuten, eta berehala Loiolako Herri Irratia etorri zitzaidan burura. Bi ardatzetan gorpuzten da irrati komunitarioaren euskal moldea: herritarren partaidetza zuzena edukiei dagokienez, eta, bestetik, finantzaketaren partaidetza. 1965ean Loiolako Herri Irratia itxi zutenean, bazkideei esker zabaldu zuten gero, 1966an. 5.000 familia prest azaldu ziren hilean 25 pezeta ordaintzeko.

Euskadi Irratiaren sorreran zer garrantzia izan zuten Loiolako eta Donostiako Herri Irratiak?

Liburua 1976ko 24 Orduak Euskaraz jaialdiarekin amaitzen dut. Garrantzitsua izan zen hura, lehen aldiz euskarak plaza publikora jauzi egin zuelako. Jose Ramon Belokik kontatu zidan Eusko Jaurlaritzaren eztabaidetan argi zutela euskara hutsezko irrati bat behar zela —horregatik, 1982an sortu zuten—. Ez zen zalantzarik izan, bazegoelako hizkera bat irratia euskaraz egiteko. Kirolaz eta beste gai batzuez aritzeko terminologia landua zegoen Herri Irratian. Gainera, esatari trebatuak zeuden. Jose Mari Oterminek kontatu zidan Euskadi Irratirako hautaprobak egin zituztenean, Herri Irratian aritzeko moldea zutela hautagaiek. Beraz, Herri Irratiaren eskola funtsezkoa izan zen Euskadi Irratirako, bestela zaila izango zen 24 orduz euskaraz ariko zen irrati bat sortzea.

Nola ikusten duzu gaur egun euskarazko irratigintza?

Itxaropena dago. Irratia berez ez dago hilda, eta euskarazko irratigintza piztuta dagoen espazioa da. Nire ikasleengan ere ikusten dut batzuek irratia dutela helburu. Harrobi horrek izan dezake espazio bat lan merkatuan, Euskal Herri osoan badaudelako euskarazko irratiak.


Gaizkia eta zalantza

Atom Egoyanek 'Devil's Knot' aurkeztu du Sail Ofizialean, orain dela 20 urte gertaturiko hilketa batzuetan oinarritutakoaSatanismoarekin lotu zituzten krimenak, baina filmak zalantzak aireratu ditu

1993ko maiatzaren 5ean bizikletan ibiltzera irtendako hiru haur bahitu eta torturatu ondoren, hil egin zituzten Arkansaseko herri batean, AEBetan. Ez zen aurkitu arrasto handirik hilketaren lekuan, baina hasiera batean, ezintasun psikiko bat zuen gazte batek bere burua jo zuen erruduntzat, eta beste bi lagun ere salatu zituen. Muturreko metal musika entzuten zuten, satanismoa gustatzen zitzaien, haietako bat outsider bat zen... Froga argirik ez zegoen, baina zigortu egin zituzten. Atom Egoyanek hilketa hartan eta ondorengo epaiketan oinarritutako filma aurkeztu zuen atzo Sail Ofizialean. Ikusleek txaloka hartu zuten pelikula, baina kritikarien artean ez zuen babesle handirik lortu.

Europan ez, baina AEBetan oso kasu ezaguna da filmaren oinarrian dagoena. Eta hainbat liburu eta dokumental egin dira haren gainean. Izan ere, hiru gazte zigortu zituzten arren, behin baino gehiagotan aireratu dituzte zalantzak. Egoyanek uste du komunitateak errudunak behar zituela eta gazte haiek horretarako egokiak zirela. Slayer metal taldea entzuten zuten, artean «giro batzuetan onargarria ez zenean», zuzendariak dioenez. «Oso muturreko musika zen, eta pentsatzen zen hura entzuten zuenak derrigor egon behar zuela lotuta satanismoarekin. Gordina zen».

Filmak ez du erantzunik ematen, baina zalantzak azaltzen ditu. Zer gertatu zen, benetan, haur haiekin? Zerikusirik izan zuten krimenetan bi haurren aitek? «Oso kasu misteriotsua da. Hilketa sadikoa izan zen. Orain arte egindako dokumentalak susmagarriak izan ziren pertsonetan zentratu dira, baina nik beste ate bat ireki nahi nuen, dokumentalek uzten ez duten anbiguotasun bat». Zalantza baita istorioaren ardatza. «Nola bizi gaitezke zalantzarekin?», galdetu du zinemagileak, eta baita erantzun ere: «Zalantzarekin bizi behar dugu, ezer ez baitago argi».

Reese Whiterspoonek bete du haur baten amaren rola. Orain arte ezagun egin duten pertsonaietatik urruti dagoena: «Hegoaldeko espiritua gordetzen du; kultur mailan ondo ezagutzen du». Nolanahi ere, Egoyanek ez zuen AEBetako hegoaldeari buruzko film bat egin nahi: «Mitologia handia dago. Gotikoa, ezberdina... baina ez nuen topikoan erori nahi».

Devil's Knot bere filmik «naturalistena» dela uste du zuzendariak: «Exotica-n, The Sweet Hereafter-en tratamendua obsesiboagoa zen, begirada, poetikoagoa. Hau zuzenagoa da zentzu guztietan».


Bortzirietako azienda onenak sarituko dituzte gaur Lesakako ferietan

Feriak maite dituenak izanen du asetzeko aukera azaroan; astero azokaren bat izanen baita eskualdean. Gaur, azaroak 21, Lesakan izanen dute hitzordua. Goizean artisau eta azienda azokak hartuko ditu plaza bazterrak. Eguerdira arte, Baztango Gaiteroak karrikaz karrika ibiliko dira. 11:00etan herri-kirol erakustaldia izanen dute, plazan. Ondotik, Sebastian Lizaso eta Julio Soto bertsolariak igoko dira oholtzara.

Lehiaketan aldaketak

Lesakako ferietan protagonismo handia hartzen dute inguruko abelburuek, Bortzirietako azienda lehiaketa egiten baita. Goizeko 11:00etatik aitzinera Plaza Zaharrean eta inguruko karriketan betabereak, zaldiak, pottokak, monturakoak, poniak, ahariak eta zatalbereak egonen dira ikusgai.

Lehiaketa kategoria desberdinetan banatua dago eta horren arabera banatzen dituzte sariak. Hala, aurkeztuko diren behiak suitza, holandesa eta haragitako kategorietan banatu eta maila bakoitzeko hiru onenak sarituko dituzte, 190, 160 eta 100 euroko sariekin. Zaldietan, 125, 95 eta 50 euroko sariak izanen dira hiru onenentzat eta aurten, lehen aldiz, larre behor onenentzat ere sariak izanen dira, 100, 50 eta 30 eurokoak

Azken urteetan bezala, pottoka, monturako zaldi eta poni onenek ere saria jasoko dute, 100, 50 eta 30 euroko sariak hiru onenentzat kategoria bakoitzean.

Behi nahiz zaldi-azienden lehiaketan, jabe bakoitzak gehienez hamar buru aurkeztu ahal izanen ditu.

Orain arte ahariak ere saritu dira Lesakan, baina aurten artaldeak aurkeztu beharko dituzte artzainek, gehienez ere bortz ardi eta ahari batekoak. Artalde onenak 100 eurokoa saria eskuratuko du, 95 eurokoa bigarrenak eta 50 eurokoa hirugarrenak. Sari banaketa eguerdi partean eginen dute eta orduan jakinen da zein diren aurtengo Bortzirietako azienda hoberenen jabeak.

Azienda lehiaketako sariak banatuta, mahaiaren bueltan bilduko dira herritarrak. 17:00etan pilota partidak izanen dira pilotalekuan. Pala egokituan, Beñat Lizaso eta Joseba Lasa, Asier Navaridas sunbildarra eta Jesus Matarratzen aurka ariko dira. Eskuz binaka, berriz, Jon Olaizola III.a lesakarra eta Mikel Beroiz, Ugaitz Elizalde iturendarra eta Iñigo Martinez beratarraren aurka. Eguna akitzeko muxikoak izanen dituzte Jeiki Hadi taldearen eskutik.


Gehiengo sindikalak, greba orokorra deitu maiatzaren 30erako

Euskal Herriko gehiengo sindikalak greba orokorra deitu berri du datorren maiatzaren 30erako. Gaur agertu dira prentsaurrera, eragile sozial eta sindikatuetako ordezkariak. Deitzaileen artean baitira, ELA, LAB, ESK, STEE-EILAS, EHNE, HIRU, CGT-LKN eta CNT sindikatuak, eta baita 60tik gora eragile ere. Greba deialdia, Nafarroa, Gipuzkoa, Bizkaia eta Arabarako egin dute, "Eskubide sozial eta laboral duinak" lemapean. Gainera, Euskal Herrirako Eskubide Sozialen Gutunaren aldeko prozesua abian jarri dutela jakinarazi dute.


Hazitarako patata prest, baina girorik ez

Udaberria hotz hasi da, eta atzerapenarekin agertuko dira urtaro berriko hainbat produktu, baratzeko lanak egiteko eguraldiak ez baitu gehiegi lagundu orain arte.B ehin udaberrian sartu eta hazitarako patataren eskaria hastea normala da. Aurten, giroa ikusita, ez dela galde handirik zioen Aguraingo Jabier Lacallek. Bera da azoka honetan hazitarako patata gehien saldu izan duena urtea joan urtea etorri, 60 urtetik gora baitaramatza feriara etortzen eta. Umoreari ederki eusten dio; «hauxe da erdia sartuta ere osoa ateratzen dena» bezalako ateraldiak ditu hitzetik hortzera eta, aldiz, azken urteetan asko aldatu direla kontuak aitortzen du: «Askoz kilo gutxiago saltzen dira gaur egun». Motei dagokionez, Jaerla da goizekoa, agudo etortzen da, baina ez du hainbeste irauten; Spunta salduena ez bada ere, «egosteko berezia da, onenetakoa»; eta gehien saldu ohi dena, beranduxeago, urtekoa, Agria motakoa: «Nire ustez onena. Izen handiena honek du sukaldarien artean; frijitua jateko egokiena bera da». Arabako Bernedoko patata saltzen du Lacallek. Hotzean edukitzen dute goizegi ernamuindu ez dadin. Izotzak galdu egingo luke beraz; eguraldiak ziurtasun handiagoa eman artean itxoitea aholkatzen du Jabierrek. Aldiz, kanpoko patata berria ekarri zuten atzo Motrildik (Granada) eta Valentziatik, kiloa 1-1,45 euroan.Lehen tipulinak Hiruko tipulin sorta euroan; buru txiki, fresko eta tentagarriak zituen Baliarraingo Edurne Jauregik bere postuan. Porru berriak ere bazituen, eta momentuan baratzetan dagoen aukera bakana hauxe da: apio edo perexil heze adarrak, eskarolak, zerbak, borrajak, txikoria, azken azenarioak eta bruselazak, edota bere garaian jaso eta luzez salgai izaten den kalabaza.Aurrera begira ez da aurrerapen handirik ikusten, eguraldiak ez duelako lagundu barazki berriak erein edota aldatzeko. Goierriko limoiakAltzagako Arantxa Lopetegiren postuan ikusi dugu kaxakada bat limoi. «Hamar-bat urte izango ditu arbolak, eta oso ederra egon da orain arte, baina azken elurteaz geroztik hostoak ihartu zaizkio eta ez dakit zer egingo duen orain». Kontuak kontu, aurten behintzat saltzeko adina izan du: «Zuku gutxixeago dute, baina oso gustu onekoak dira». Kiloa 2 euroan jarri zuen salgai.Urtero bezala, Erramu Igan-dearen aurreko asteazkenez erramu adarrak salgai ziren. Ez du ohitura honek garai bateko indarrik, baina oraindik nork hartua izaten da. Betiko bezeroei adartxoren bat opari, edota 0,20-5 euro artean zen salgai.


Aimar Aldazabal protagonista Markina-Xemeinen

Argazkilaria: Joakin Akarregi

Lesioa izan zuen Diego Beaskoetxea ordezkatu zuen domekan estreinatu zen, Euskadiko Federazioak antolatutako, Jai Alai Zirkuituan. Berriatuko pilotariak jokatu zituen bi partiduak irabazi zituen Markina-Xemeingo txapelketan.

Txapelketako lehen partidua, Beaskoetxea eta Manex Urtasun eta Goikoetxea eta Hernandezen artekoa bertan behera geratu zen Beaskoetxearen lesio baten ondorioz. Hirugarren tantuan, Beaskoetxea Goikoetxearen sakea hartzera atera zen, baina, pilotak ezker horman brastakoa egin eta Diego Beaskoetxeari berna zabaldu zion. Hiru puntu eman behar izan zioten eta partidua utzi egin behar izan zuen. Hala ere, dirudienez, ez du Gernika-Lumoko Kaltzadako Jaialdia jokatzeko arazorik izango.

Beaskoetxearen ordez, Aimar Aldazabal atera zen kantxara eta atzelariak aldatuta, 25 tantuko partidua jokatu zuten Goikoetxea eta Urtasun eta Aimar eta Hernandezen artean. Jaialdia aurretik partidu gogorra jokatuta zegoen Aimar Aldazabal. Berriatuko aurrelariak Zabalagaz batera, 30 eta 29 irabazi zieten Barandika eta Ubillari. Partidu horren ondoren, beraz, kantxara bueltatu zen Goikoetxearen kontra aritzeko. Baina, Aimar eta Hernandez ondo konpondu ziren, partidu bikain bat eskainiz.

Goikoetxeak, bestalde, indartsu dagoela erakutsi zuen jaialdiko lehen partiduan abiadura handiko ebaketak, eta errebotean egindako hiru erremate handi eginez. Azkenean, baina, garaipena Aimar eta Hernandezentzat izan zen. 25 eta 23 irabazi zuten.

Partidu bikaina ikusteko aukera izan zuten Markina-Xemeingo frontoiko harmailetan jarri ziren 450 lagunek. Hurrengo hitzordua datorren domekan izango dute berriz, bigarren finalaurrekoa jokatuko da eta Hormaetxea eta Lopez eta Foronda eta Irastorzaren artean.

Finala Karmen Egunean jokatuko da, uztailaren 16an.


Urtarrilaren 20an Zubipuntan egindako desafioko bertsoak Bertsoinkan

Joan den Urtarrilaren 20ean, "Lixutegi" eta "Lesaka" taldeen arteko bertso desafioa jokatu zen Erratzuko Zubi Punta ostatuan. Bertako bertsoak adituko ditugu aste honetan Bertsoinkan


Zabalik da ikastaroak emateko eskaera epea

2013-2014 ikasturtean ikastaroa eman nahi dutenek, uztaiaren 15a baino lehen aurkeztu beharko dute proposamena, udaleko sarrera erregistroan. Proposamenak jaso ondoren, aurkeztutako proiektuen balorazioa egingo du Udalak.

Udaleko Hezkuntza Sailak zabaldu du 2013-2014 ikasturtean ikastaroak emateko proposamenak jasotzeko epea. Uztailaren 15a, astelehena, baino lehen aurkeztu beharko dira eskaerak, Udaleko sarrera erregistroan. Proposamenak jaso ondoren, aurkeztutako proiektuen balorazioa egingo du Udalak.

Aukeraketa fasean sartu ahal izateko, ondorengo balintzak bete behar dira:

Ikastaroa emango duenak, lantzea proposatzen duen gaiaren inguruko titulazio egokia, edota horretan lan esperientzia duela frogatzen duten agiriak izatea.

Zerbitzu hori herrian beste leku batean ez eskaintzea.

Udaleko sail bateko helburuekin bat egitea.

Udalak jakinarazi duenez, interesa dutenek eskaera orria beteta eta txosten batekin lagunduta aurkeztu beharko dute. Txostenean ikastaroaren nondik norakoak azaldu behar dira. Txostenak honako atalak jaso beharko ditu, gutxienez: ikastaroaren helburua, edukiak, metodologia, iraupena, prezioa, nori zuzendua dagoen eta irakasleak (edo irakasleek) gaia ezagutzen duela agertzen duen dokumentazioa (heziketa agiriak, lan eskarmentua, eta abar).

2012-2013 ikasturtean ikastaroren bat eman dutenek, orain arteko proiektuarekin jarraitu nahi badute, ez dute txostena aurkeztu beharko; eskaera orria baino ez dute bete beharko.

Informazio gehiago jaso nahi duten herritarrentzat, telefono zenbaki hau eskuragarri jarri du Udalak: 943 15 79 28.


Galdutako hainbat objektu aurkitu dituzte

Beasaingo Udaltzaingoak jakinarazi duenez, kalean galdutako hainbat objektu dituzte jasota; tartean, ordulari bat, eztei-eraztun bat eta hainbat bizikleta. Jabetza ziurtatu dezakeenak, udaltzaingoaren bulegoan jaso ditzake.


Abortuaz emandako hitza betetzeko eskatu diote milaka lagunek Rajoyri

PPko hainbat parlamentarik parte hartu dute manifestazioan, eta baita Ana Botella Madrilgo alkate 'popularrak' ere.

Hauteskunde kanpainan Abortuaren Legea aldatzeko emandako hitza betetzeko eskatu diote milaka lagunek Mariano Rajoy Espainiako Gobernu presidenteari. Gainera, legea aldatu ezean, gizarteak erantzukizunak eskatuko dizkiola ohartarazi diote.

"Bizitza bakoitzak axola du" lelopean Madrilgo kaleetan barrena manifestazioa egin dute larunbat eguerdian. Manifestazioa Ruiz Gimenez biribilgunetik abiatu da eta jai-giroan egin dute Kolon plazara arteko bidea, PPren egoitza nagusia dagoen Genova kaletik igaro direnean, alabaina, PPren kontrako oihuak eta txistuak entzun dira.

Antolatzaileen esanetan, 1,4 milioi pertsonak parte hartu dute manifestazioan eta beste zenbait iturriren arabera, 60.000 lagun elkartu dira. Hala ere, Polizia Nazionalak azken kopuru hori gezurtatu egin du eta ez du zifrarik eman nahi izan.

Manifestazioaren amaieran, Benigno Blanco Familiaren Foroa elkarteko presidenteak abortua eta hori sustatzen duten legeak "deuseztatzeko" eskatu dio Mariano Rajoyren Gobernuari. Hala, egungo Abortuaren Legea indargabetzeko eskatu dio Gobernuari. "Gizarteak botoarekin saritzen jakingo du", eta egin ezean, manifestazio berriak deituko dituztela iragarri du.

Ildo horretan, martxoaren 14an abortuaren kontra eta bizitzaren alde egingo den manifestazioan parte hartzeko deia egin die herritarrei.

PPko hainbat parlamentarik parte hartu dute manifestazioan, eta baita Ana Botella Madrilgo alkate popularrak ere.


Metroaren aurkako manifestazioa egingo dute larunbatean

Satorralaia bizilagunen mugimenduak antolaturik, manifestazioa egingo dute larunbatean, Zer gehiago gertatu behar da? Orain da unea: ardurak argitu, metroa behin betiko gelditu! lelopean. Manifestazioa 12:00etan abiatuko da Koldo Mitxelena kulturunetik, eta “Donostiako metroaren obretan jazo diren gertakari larriak eta %80-tik gorako gainkostuak” salatuko dituzte.

“Metroaren obretan azaleratu den lardaskeria itzelaren inguruan ardurak argitu daitezela” eskatuko dute Satorralaiakoek, baita obra behin-betiko geratzea ere. Izan ere, proiektua “zentzugabekeria” bat dela deritzote Satorralaiakoek: “Proiektu hau Donostiako ibai-marea lur hareatsuetan eraikita dauden erdialdeko eta Amara auzoko lurpea desegonkortzeko arriskuak aintzat hartu gabe eta ezjakintasun izugarriarekin diseinatu da”.

Bestetik, “baliabideen xahuketa justifikaezina” dago obraren atzean, Satorralaiakoen arabera, eta “herritar gehienen iritziaren aurka inposatu da”.


Berpiztu beharrean

Herman Dune taldea etenaldian utzita, David Ivarrek bakarkako lehen diskoa argitaratu du Black Yaya izenpean, eta Donostian aurkeztuko du bihar.

Bakarkako bideari heldu baino lehen ere erabiltzen zuen Black Yaya izen artistikoa David Ivarrek. Herman Dune taldearen erdiak bidea egin du margolari eta artista grafiko gisa, eta goitizen horrekin sinatu izan ditu bere lanak. Agian horregatik aukeratu du musikari frantziarrak berriro ere Black Yaya bihurtzea. Oraingoan, ordea, ez margotzeko, baizik eta, aurrenekoz, ia-ia osorik berak grabatu duen disko bat osatzeko. Diskoa, artistaren izen berekoa, udaberrian argitaratu zuen David Ivarrek, eta bihar aurkeztuko du Donostian zuzenean. Aurretik, Patta musikari azkoitiarra ariko da.

Herman Duneren ibilbideari erreparatu dionak ez du ezusteko handirik hartuko Black Yayaren lehen diskoa entzutean. David Ivarrek, haren anaia Andrek eta Ome bateria jotzaileak 1999an taldea sortu zutenetik —gerora, Andrek eta Omek utzi, eta Nemanekin bikote modura aritu da azkeneko hamar urteetan—, folk usainen, pop melodien eta 1990eko hamarkadako indie espirituaren artean mugitu izan da Herman Dune. Betiere, malenkonia alai bat gidari duela. Hastapenetan lerratuago egon zen folkera eta nolabaiteko esperimentazio ez-apurtzaile batera, baina, Non on Top (2005) diskoaz geroztik, nostalgiatik eta malenkoniatik asko duten pop melodiak egiten maisua dela erakutsi izan du David Ivarrek. Ez da harritzekoa garagardo marka batek haren kantu bat aukeratu izana (I Wish That I Could See You Soon) bere produktua iragartzeko. Sentsazio onak transmititzen dituen taldea izan baita beti Herman Dune.

Istorio kontalaria

Black Yaya (2015) David Ivarrek bere kasa grabatutako lehenengo diskoa ez da asko aldentzen Herman Dunek ezarritako koordenadetatik. Beraz, kontuan izanik Andre anaiak alde egin zuenetik taldeko abesti gehienen egilea bera izan dela, zertarako pauso hori? Eman lezake abiapuntua dela aldatu dena. Lehen berak egiten zituen kantuak, baina erabakiak elkarrekin hartzen zituzten. Orain, berak erabaki eta berak egin. Berak jo ditu tresna ia guztiak, eta berak ekoitzi diskoa.

Black Yaya-k, bestalde, erakusten du istorioak kontatzea gustatzen zaiola David Ivarri. Beti egin izan du hori —aitortua du Bob Dylan eta Leonard Cohenen eragina—, eta disko berrian pop —eta bestelako— kulturaren erreferentziak erabilita ondu ditu istorio horiek. Hala, diskoan ageri dira Alan Moore komiki idazlearen Watchmen haiek, Tim Burtonen Beetle Juice eta baita Charles Laughtonen The Night of the Hunter-en oihartzunak ere.


Blai Blai prozesuaren hasiera gaur

Helburua da irailaren 24an, Kilometroen egunean, umeek eurek proposatutako gune bat egotea.

Iaz Bergaran hasi zuten Blai Blai prozesuak jarraipena izango du aurten Oñatin. Herritarren ekarpenetatik abiatuta, Kilometroak jaiaren egunean umeendako sortuko den guneak nolakoa izan behar duen eztabaidatuko da prozesuan zehar. Gaur, martxoak 20ean, hasiko du Oñatiko Txantxiku Ikastolak prozesua 18:30ean, kultur etxeko erakusketa gelan. Bertan Bergarako Blai Blai proiektuan parte hartu zutenek euren esperientziaren berri emango dute iazko arduradunek.

Lehenengo fase honetan, helburua da, prozesuan parte hartuko duten herritarrak aukeratzea eta taldea osatzea. Bigarren fase baten egingo dira ekarpenak, eta egunean bertan umeen guneak izango duen itxura erabakiko da.

Haurren Hiria proiektuan du oinarria Blai Blai prozesuak. Francesco Tonucci pedagogo italiarrak abian jarritako filosofiaren gauzatzea jasotzen du. Hiria eta haren antolaketa umeen begiradatik ikusten hasteko beharrean oinarritzen da.

BERGARAKO BLAI BLAI PROZESUAREN BIDEOA


Alboko gelan

Hamasei urteko neskak hilabeteak daramatza koma egoeran, hodiei lotua. Aneurisma zerebral larria du. Egunari egun, medikuek ez dute antzematen heriok zirkinik egiten duenik, herioren iniziatibarik. Makinetako zenbakiak mugituko ez balira, pantailetako argiek ñirñirrik egingo ez balute, neska hilda legoke. Baina bizirik daude bai zenbakiak eta bai ñirñirrak, bizirik dago neska, makinetako ñirñir urdinek bizirik segitzen dute neskaren hurbilekoenen baitako ñirñirretan ere, eta gurasoek, senideek, lagunek txandak egiten dituzte, ospitalekoek uzten dizkieten ordu guztiak betetzen dituzte gelako kristalaren atzean, pertsiana veneziar erdi ireki batetik begira, alabak, arrebak, lagunak noiz egingo bizitzara itzultzeko zirkinen bat.

Neskaren berria irakurri diodan blogak ez du esaten zer gertatu zitzaion, ez du ematen haren izenik. Esaten duena da neskak hilabeteak daramatzala Schumacher auto-gidaria dagoen gelaren ondoan.


Euskal Astearen ospakizunak gaur hasiko dira Sasoeta-Zumaburu ikastetxean

Ez diogu beldur euskarari, euskarak ez gaitu izutzen. Beldurra euskarari? Izan zaitez euskararen mintzalari. Hori da Sasoeta Zumaburu ikastetxeko aurtengo Euskal Festaren lema.

Gaurtik asteazkenera arte, Sasoetako eraikuntzan tailerrak, astea girotzeko musika, irteerak eta jaialdia izango dute ikasleek.

Jaialdia

Jokoak, euskararekiko dituzten sentimenduak lantzeko tailerrak, dantza eta perkusio afrikarra, Hipo eta Tomax pailazoen Beldurraren etxean ikuskizuna, dantzak, taloak.... hamaika ekitaldi prestatu dira bihar egingo den jaialdirako.

Astelehenean, berriz, irteera izango dute Lasarte-Oriako inguruetara. Adinaren arabera, Mini Golfera, Santa Barbara, Azkortera edo Plazaola bidetik barrena egingo dute txangoa.

Asteartean, berriz, jolasak eta herri kirolak izango dira eta asteazkenean, ikasturteko azken egunean, San Juan Sua egingo dute ikastetxeko jolaslekuan.


«Gaiztoarena egitea tokatu zait, baina maitatua sentitu naiz beti»

Afizio hutsak bultzatuta hasi bazen ere, bizitza erdia eman du pilotari kateatuta Otxoa de Aldak. Epaile aritu da urteetan, baina bestelako ardurak ere izan ditu. Nabarmendu du pasioz egin duela egindako guztia.


Juan Calparsorori elkarrizketa, 'Egun On Euskadi' eta 'ETB Hoy'n

EAEko fiskal nagusiak egun eguneko gaien inguruko hausnarketa egingo du ETB1en eta ETB2n.

Juan Calparsoro EAEko fiskal nagusia izango dute gonbidatu gaur goizean 'Egun On Euskadi' eta 'ETB Hoy' albistegietan. Estepan Aldamiz- Etxebarriaren galderak erantzungo ditu Juan Calparsorok ETB1en, eta horrez gain, Jose Alvarez, Tasio Erkizia, Iñaki Zarraoa eta Antton Karrera kolaboratzaileak egun eguneko gaiak aztertuko dituzte, solasaldi mahaiaren inguruan.

ETB2n, Olaia Urtiagak egingo dio fiskal nagusiari elkarrizketa, 11:55etik aurrera, eta ondoren, Silvia Intxaurrondok gidatutako hausnarketa eta solasaldirako tarteak eguneko albiste nabarmenenak aztertuko ditu.


Duintasunak elkarretaratzea egin du, euskal pentsio sistema publikoaren alde

Duintasuna Gipuzkoako erretiratu eta pentsiodunen elkarteak Zarautzen egin du gaur hileroko batzarra, 10:30ean. Horren aurretik, udaletxe atarian bildu dira euskal pentsio sistema publikoa aldarrikatzeko. Elkarretaratzea egitearekin batera, ohar informatiboak ere banatu dituzte.


“Guraso asko kezkatuta daude ziberjazarpenaren inguruan”

Hamabi lagun elkartu ziren Guraso Eskolen lehen saioan. (Azkoitiko Udala)

Martxan dira Azkoitian aurtengo Guraso Eskolak, udaleko Ongizate eta Gazteria sailek elkarlanean antolatuta. Seme-alabak hezteak ekartzen duen “lan zail horretan” orientabideak ematea eta gurasoei laguntzea da egitasmoaren asmoa, eta pil-pilean dagoen gai bat hartu dute oinarri edizio honetan: bullyinga, hain zuzen ere. Gai horri lotuta, teknologia berrien bidezko erasoak edo ziberjazarpena ere ari dira lantzen.

Egitasmoaren barruan, bi hitzaldi eta taldekako saioak antolatu dituzte. Bi solasaldietan Ainhoa Arruabarrena Pantallas Amigas elkarteko kidea arituko da hizlari lanetan, eta joan den ostegunean eman zuen lehen saioa: Bitartekaritza parental positiboa aurrera eramateko gakoak. Izatez, bigarren saioari jarri zioten izenburu hori, baina Arruabarrenak azaldu duenez, ordenaz aldatu dituzte saioak, horrela “egokiagoa” dela iritzita.

Guztira, hamabi bat lagun bildu ziren osteguneko solasaldian –horietatik bi ziren gizonezkoak, eta gainontzeko denak emakumeak–, eta ziberjazarpenaren inguruko “alderdi globalak” landu zituzten bertan: “Ikusi genuen zer sare sozial erabiltzen dituzten gazteek gaur egun, zer aukera eskaintzen dituzten, zein izan behar den gurasoen papera…”. Horrelako gaiak jorratzen aritu ziren, gurasoek argi izan dezaten beren seme-alabek zer erabiltzen duten. “Askotan sumatzen dugu guraso askok ez dutela ideia handirik seme-alabek erabiltzen dituzten aplikazioen eta jokuen inguruan. Horregatik, garrantzitsua iruditzen zaigu ideia orokor bat egitea”, azaldu du Arruabarrenak.

Saio horren balorazio “oso ona” egin du hizlariak. Amaieran, eztabaida bat ere sortu zela nabarmendu du. “Guraso asko kezkatuta daude, ikusten dutelako zaila dela teknologiaren gaineko kontrola ezartzea seme-alabei. Sozialki gaizki ikusiak dauden gauza askorekin topo egiten dute. Azkenean, presio pila bat sentitzen dute: saia zaitezke zure seme-alabari ahalik eta denbora gehienean eskuko telefonorik ez ekartzen, baina beste guztiek daukatenean, komunikazio bide bat denez, aparte gelditzen dira gazteak. Horrelako gorabeherekin ibiltzen dira guraso gehienak”.

Youtube plataformaren kasua ere izan zuten hizpide. “Nola kontrola dezaket zenbat bideo edo zer motatakoak ikusten dituen nire semeak edo alabak? Oso zaila da beraien ondoan egotea denbora guztian, eta, gainera, etxetik kanpo ere ikus ditzakete bideoak, beste norbaiten eskuko telefonoan. Informazio gehiegi dago gazteen eskura, eta asko ez da aproposena. Horrekin ere kezkatuta daude gurasoak”.

Hausnarketa horietatik abiatuta, Arruabarrenak bildutako gurasoei azaldu zien zer aukera dauden seme-alabei mugak jartzeko. “Zaila izan arren, gauza txiki batzuk egin daitezke: beraien jarduna gainbegiratu, beraiekin egon ahalik eta denbora gehien, mugak jarri…”.

Bihar, bigarren saioa

Lehen saioan gai orokorrenak landu ostean, ziberjazarpenean arreta gehiago jarriko dute bihar egingo duten bigarren saioan: Ziberbullyinga teknologia berrien bidez, adin berekoen arteko erasoa izenburupean ariko dira, 18:30ean, Elkargunean. “Gurasko asko kezkatuta daude ziberjazarpenaren inguruan, eta kontzeptu hori zer den ikusiko dugu, baina bereziki interesatzen zait ziberjazarpenaren barruan zer ekintza sar daitezkeen partekatzea. Izan ere, gauza batzuk gazteek ez dituzte jazarpen moduan ikusten, eta ziberbullyinga ez da bakarrik mezu desatseginak edo mingarriak bidaltzea, beste gauza batzuk ere sartzen dira horren barruan: lotsagarria den argazki bat baimenik gabe Instagramera igotzea edo Whatsapp talde batean sartzeko frogak egin behar izatea…”. Horrelako ekintzak izango dituzte hizpide biharkoan, eta Arruabarrenak biharko saioan parte hartzera animatu ditu. Haren arabera, ez da beharrezkoa lehen saiora joan izana biharkora joateko.

Aipatutako bi hitzaldiez gain, taldekako saioak ere izango dira Guraso Eskolen barruan. Bullyingaren eta ziberjazarpenaren prebentzioa jorratuko dute saioetan bereziki, gaian aditu direnekin. Besteak beste, familia, mugak eta nerabeekin nola komunikatu landuko dute. Guztira, sei saio izango dira; denak ostegunetan: otsailaren 1ean, 8an, 15ean eta 22an eta martxoaren 1ean eta 8an izango dira, 15:15etik 16:45era, Elkargunean. Saioak doakoak dira eta udaletxeko Ongizate sailean eman behar da izena, urtarrilaren 31ra bitartean. Zalantzak argitzeko, 943-85 71 74 telefonora deitzea da egokiena.


Aralarrek 'Egunkaria auziko' kideen absoluzioa eskatu du

Bihar Espainiako Auzitegi Nazionalean Egunkaria-ko bost kideren aurkako epaiketa hasiko da eta Aralarrek auzipetu horien absoluzioa eskatu du.

Auzia "guztiz zentzugabea, injustua eta basakeria dela" uste du Jon Abril alderdiko koordinatzaileordeak. "Inoiz egin beharko ez litzatekeena. Inolako frogarik ez dago, eta adierazpen askatasunaren zein informazio eskubidearen kontrako urraketa izugarria da epaiketa hau", nabarmendu du Abrilek.

Aralarrek gaineratu du delitua ez dutela erakundeek egiten, eta pertsonak auzibidean jartzeko ez dela aski susmoak eta intentzioak biltzea, "egitateak behar dira, eta auziperatutako pertsona horiek ez dute inolako deliturik egin”, gehitu du Abrilek. “Auzipetuek urtetako lan militantearekin erakutsi dute euskararekiko konpromisoa, eta hori da hain zuzen ere epaituko dena, euskara bera, euskara erabiltzeko ahalegina eta euskalgintza zein herri mugimendua zigortu nahi da”.

Iratzarriko kideek (Aralarreko gazte erakundeak) kontzentrazioa egingo dute bihar Madrilen, JERC-ekin (ERCko gazteak) batera. Mikel Basabe eta Jon Abril alderdiko kideak ere, auzipetuei babesa eskaintzeko Madrilera joango direla adierazi dute.


Zoko zinea Ziordian

Gaurko egunarekin, ostiralarekin, Zoko zinema zikloa Ziordira iritsiko da. 18:00etan, herriko txikiek, eta ez hain txikiek, Cristobal Molon filma ikusteko aukera izanen dute. Zinema emanaldia Ziordiko gimnasioan izanen da.


Frantziako Poliziak ustezko bi etakide atxilotu ditu, kontrol batean

Atxilotuetako bat Iñigo Lariz Bustindui dela esan dute agentziek, polizia iturrietan oinarrituta.


Nekazaritza-ibilgailu eta traktoreen IATa pasatu ahalko da

GOIERRI // Bergarako Itasua enpresak IAT Ibilgailuen Azterketa Teknikoa egiteko unitate mugikorra ekarriko du Goierrira, urriaren 20an eta 22an. Nekazaritzako ibilgailuek eta traktoreek pasatu ahalko dute azterketa teknikoa. Urriaren 20an Ezkioko Santa Lutzi auzoan jarriko dute, 09:00etan. Urriaren 22an, berriz, lehenengo Legazpiko Telleriarte auzoan (09:00) eta gero Urretxuko Mugitegiko Nekalden (12:00).


Galtzaile suertatu da Irun RT

Iragan asteburuan Elorrion (Bizkaia) jokatutako partidan galtzaile izan zen Irun Rugby Taldea. Elorrioko taldea erritmo biziarekin atera zen berdegunera, eta azkar lortu zuen aurretik jartzea markagailuan. Hurrengo minutuetan irundarrek ez zuten amorerik eman eta 5-7-ko emaitzarekin ailegatu ziren atsedenaldira. Hala, bigarren zatia lehenengoan antzera hasi zen baina ez zuten talde irundarra izutzea lortu. Azkenean, 24-21-eko emaitza lortu zuen Irungo taldeak.

Larunbatean Irun RT Arratiko Zekorrak taldearen kontra ariko da, Igorren (Bizkaia).


Mintzopoteak 30 lagun batu zituen, euskara herriko kaleetara atereaz

Euskara herriko kaleetara ateratzeko helburuagaz 30 herritar inguru batu ziren, Iurretako Mintzopotean. Sei mahaitan banatuta, euskararen iraganaz, etorkizunaz eta beste hainbat kontuez jardun zuten. Trago eta pintxoek lagunduta, giro aparta sortu zuten.

Ordu biko iraupena izan zuen Mintzopotean etorkizun oparoa aurreikusi zioten euskarari. Iragarri zutenez, 2050eko abenduaren 3ean, Euskararen Egunean, honako titularrak jasoko dituzte egunkariek: "Euskaltegiak desagertu dira, bezero barik geratu dira" edo "Orain dela 10 urte ospatu zen azkenengoz Euskararen Eguna".

Iraganera salto eginez, Iurretako berba zaharrak eta esaerak berreskuratu gura izan zituzten Mintzopotean: olgau, papaue, mozolue, enbraskue, rakadune, susterbakue, itturran, erdu, eskatza, urkuldu, enparaue, xaparro... lako berbak izan zituzten ahotan. Azkenik, euskararekin duten harremanaren inguruan egin zuten gogoeta ekimenean parte hartu zutenek. Antolatzaileek azaldu dutenez, "horren harira aipatu ziren kontuen arabera euskarak ekarpen handia egin die iurretarrei: izaera, jende berria ezagutzeko aukera, hizkuntzagaz olgetako aukera, sentitzeko era bat, bizitzeko modu bat". Gaineratu dutenez, "ordainetan, iurretarrek jarraipena eman diote eta emango diote euskarari".

Kantu eta bertsoz amaitu zuten Mintzopotea.


Miren Azkaratek utzi egin dio Donostiako Udal Kultura batzordeburu eta EAJren eledun izateari

EHUra itzuliko da, baina udalean jarraituko du, hautetsi eta Euskara Batzordeko buru.

Miren Azkaratek EHUko irakasle lanetara itzultzea erabaki du, eta, hala, Donostiako Udaleko EAJren bozeramaile eta Udal Kultura batzordeburu izateari utzi dio. Zinegotzi eta Euskara Batzordeko buru izaten segituko du, baina. Jon Insausti hautetsiak ordezkatuko du Kulturan –orain arte ez zen inongo batzordeburu–, eta, halaber, hura izango da EAJren eleduna udaletxean.

Eneko Goia alkateak eman du aldaketen berri, prentsaurreko batean. Azkaratek Donostia 2016 egitasmoan egindako lana goretsi du alkateak.


Durangon dena prest Ibilaldirako

Igandean Durangon ospatuko den Ibilaldirako dena prest dutela kontatu digute antolatzaile dailtzan Kurutziaga eta Ibaizabal Ikastolatako zuzendariek Faktorian.

Idurre Maortua eta Urko Rodrigez, hurrenez-hurren, Ibaizabal eta Kurutziaga Ikastolako zuzendariek iganderako gonbita egin digute Faktorian. Zerura begira izaten dira sarri halakoetan antolatzaileak, hala ere, "gaurko eguzkia sinatuko" luketela kontau digute.

Sei kilometro pasatxoko ibilbidean bost gune prestatu dituzte. "Ibilbide urbanoa" dela nabarmanendu dute eta guneak ez dituztela "edade jakin bati lotuta" prestatu.


Bizioen eta bertuteen artean

Norgehiagoka ala kooperazioa, gizakiak zein ote duen berezkoago aztertu du 'Gizabere kooperatiboaz' liburuan Joxe Azurmendik. Jakin Irakurgaiak bildumako 47. zenbakia da lana

«Aspaldiko gaietara itzuli naiz». Bere ibilbidean sakon landu izan dituen bi aztergairi berriro heldu die Joxe Azurmendi pentsalariak (Zegama, Gipuzkoa, 1941): gizaberearen azterketa filosofikoari, batetik, eta kooperatibismoari, bestetik. Izan ere, kezkak ez dira aldatu: nolakoa da gizakia berez? Zer du naturalago, lehia ala kooperazioa? Edo, beste modu batera esanda, kapitalismoa ala sozialismoa? Galderak mahai gainean jarri ditu berriro ere Gizabere kooperatiboaz lan berrian. Jakin Irakurgaiak bilduman argitaratu du.

Antropologia filosofikoaren ildotik, hots, gizaberearen azterketa filosofikoaren arlotik, lehenago ere plazaratu du lanik filosofo eta idazleak, Zer gara? galdera handi horri erantzuteko bokazioarekin: Gizona abere hutsa da (1975) eta Gizaberearen bakeak eta gerrak (1991) dira kezka horren lekuko. Bestalde, kooperatibismoari —eta zehazki, «Kooperatibismo Arizmenditarraren esperientziari»— heldu zion pentsalariak bere tesian, Jose Maria Arizmendiarrietari buruz ondu baitzuen azterlana —1984an argitaratua—. «Bi gai horiek ekarri ditu liburura, Darwinen pentsamenduari tiraka eta beste autore asko tartean harilkatuz, hainbat galdera mahai gainean jarriz», azaldu du Lorea Agirre Jakineko zuzendariak.

Kooperatibismoa sozialismoa da Azurmendirentzat, liburuaren sarreran aipatzen duenez. Haren hitzetan, esperientzia kooperatiboak pisua izan du Euskal Herrian, eta egun ere bizirik dagoen ideia bat da, ekonomia sozialak eta gisako formulazio berriek erakusten dutenez. Kapitalismoa gainditzea edo eraldatzea dute helburu halakoek, eta, Azurmendiren ustez, Kooperatibismo Arizmenditarraren esperientziak izan dezake interesik oraindik ere sozialismo berri baten eraketan.

Baina, horren guztiaren aurretik, gizakiaren izaerari dagokion galdera filosofiko-antropologikoa hor dago: zer da berez gizakia, Hobbesen otsoa otso artean, elkarrekin beti lehian ari dena, ala Rousseauren gizakume bihozbera eta lagunkoia? Zer da naturalago gizakiarengan: egoismoa eta norgehiagoka, ala altruismoa eta kooperazioa? Azurmendiren hitzetan, «bizioak eta bertuteak» ditu gizabereak, eta horien arabera portatzen da: «Errukia sentitzen dugu, justizia exijitzen dugu, karitatea praktikatzen dugu noizean behin... Eta bertute eta bizio horien arabera juzgatzen dugu mundua».

Garai batean, gizaberearen «bertuteak» erlijioak irakatsitakoak ziren, baina «Darwinez gero gutxienez», biologiaren irizpide batzuk ere sartu ziren tartean, Azurmendik azaldu duenez, eta haien artean nagusia bizi borroka da: haren araberakoa da zein aterako den aurrera. XIX. eta XX. mendeetan, «Darwinengandik Marxenganaino, fede unibertsala izan da dena dagoela eboluzioan, progreso baten bidean, eta bide horretan borroka da indar erabakigarria, borroka irabazteak ziurtatzen du eboluzioa, eta iraultza borrokaren produktua izango da, ez elkarlanarena». Teoria horien arabera, «arraza garaileak» daude, munduaz nagusitzen ari direnak, eta, adibidez, Ingalaterrak India okupatzea garapenarentzat onuragarria dela ulertzen denez, ontzat jotzen da. «XIX. eta XX. mendeetan hala ikusi da mundua, balio horien arabera juzgatu da». Darwinismo eta sozialdarwinismoaz gain, Kropotkinen tradizioa ere aipatu du, zeinak lehian ez, elkar laguntzean ikusten duen gizartearen etorkizunerako bermea.

Egun, «ez moralismotik, baizik eta biologiatik» galdera berberak egiten direla gaineratu du Azurmendik: «Zer gara gizon-emakumeok: lehiakide izan behar gara gizadi guztiak irabazteko, edo elkarrekiko kooperatzaileak? Edo beste modu batera esanda, gizakiarengan naturalagoa da kapitalismoa ala sozialismoa?». Arazoa «maila pertsonalagoan ere birpentsatu» beharra dagoela uste du. «Zer da gizona edo emakumea abere gisa? Zer da eboluzioak gizon edo emakume gisa moldatua dagoena? Hori galdetu gabe, ezin dugu eztabaidatu gizonari eta emakumeari buruz, eta bien arteko harremanez. Eta ez da biologiak finkatu duen horretan gelditzeko, baina bai gure utopian —nik utopian sinesten jarraitzen dut— kontuan hartu behar dugulako gure bilakaera naturalak eman dizkigun posibilitateak eta inposibilitateak». Biologiak jarritako «inposibilitateak» gainditzeko daudela adierazi du, baina utopiak ere errealismotik jokatu behar duela.

Erantzunik ez du ematen liburuan, baina azaldu du bere jarrera Azurmendik: «Uste dut gizakia egoista dela, elkarren laguntzaile ere badela, eta gero garatu behar duela alde bat edo bestea, ez dagoela ezer finkatuta. Gure eginkizuna da bi muturren artean bide bat hautatzea eta hori garatzea».

Sail berria martxan

Jakin Irakurgaiak saileko 47. liburua da Azurmendirena; duela hemeretzi urte hasi zen pentsamenduaren dibulgaziorako bilduma hori. Azurmendi bera da sailaren sortzailea eta arduraduna, baina lehen aldia da berak idatzitako lan bat bilduman argitaratzen dena. Urtero liburu bat plazaratzen jarraitzeko asmoa dutela azaldu du Agirrek. Eta udazkenean beste sail bati ekingo diotela ere iragarri du: Eskafandra izango du izena, pentsamendu feminista izango du oinarri, eta Angela Davisen Emakumea, arraza, klasea izango da saileko lehen liburua.


Aberri eguna

Aberri egun guztien artean gehien gustatzen zaizkidanak (dagoeneko edo oraindik) ospatzen ez direnak dira. Egiten direnen artean, bat hautatu beharko banu, inolako zalantzarik gabe, Portugalgoa litzateke. Atzo nonbait irakurri nuenez, munduko aberri egun bakarra da poeta baten urteurrenarekin lotzen dena, eta ez, gehienak bezala, independentzia, bateratze edo erregimen aldaketa batekin, ezta, Espainiakoa bezala, beste herrialde baten «aurkikuntza» eta haren gaineko konkista eta menderakuntzarekin ere.

Poeta hori, egia da, aberriari eta munduan zeharreko haren nagusigoari eskainitako olerki luze eta ospetsu baten egilea da. Beharbada horregatik aukeratuko zuten hasiera batean Luis de Camoes. Baina bestelako olerkiak ere idatzi zituen, baita gaztelaniaz ere (eta, halere, ez dut inoiz aipatuta leitu garaiko espainolezko poeten artean merezi bezala), bizimodu ez eredugarria eraman zuen, planetako bazter anitzetan; eta bizi bezala hil zen, pobrezian. Bakoitzak hauta dezake, portuges bakoitzak, bere aberria poetaren zer ezaugarriren gainean oinarritu. Eta, edonola ere, patriaren izaera literatur auzira lerratzen du. Arteari, sorkuntzari, asmamenari nazio bat eraikitzeko tenorean rol nagusia aitortuz.


‘Herrikideen bizitza erdigunean’ jarriko duen 55 miloi euroko aurrekontu proposamena

2020 urterako 55 miloi eta erdiko aurrekontu proiektua aurkeztu du gobernu taldeak. Aizpea Otaegi alkateak, Garazi Lopez de Etxezarreta Ogasun Zinegotziak eta Ion Collar Kultura zinegotziak aurkeztu dute proiektu hori gaur egin duten agerraldian. Otaegik azaldu ditu aurrekontu proiektuaren nondik norakoak.

Aurrekontu proposamen horren oinarrian, ideia nagusi bat: Herrikideen bizitzak erdigunean jartzea. Hala esan du alkateak, “hori da Errenteriako Udalaren apustu nagusietako bat azken urteotan, zaurgarritasunari eta ziurgabetasunari erantzunez, herrikide guztien bizi baldintza duinak bermatzeko politikak ahalbidetzea”.

Aurtengo aurrekontuaren gaineko %2,66ko igoera izango du gobernu taldeak proposatu duena, “miloi eta erdi euro gehiago”. Igoera horren arrazoia azaldu du Otaegik, “diru laguntzatan izan ezin, gainerako diru sarrera aurreikuspenetan igoerak daude. Hala foru funtsatik ia miloi bat gehiago jasoko du udalak, eta udal zerga eta tasen %0,6ko igoeraren harira ere miloi erdia pasa gehiago biltzea aurreikusten da”. Aurrekontu igoerak, beraz, sarrera horietan egongo diren hazkundeei erantzuten dio.

Xehetasun gehiago eman aurretik, desio bat ere plazaratu du Otaegik gaurko agerraldian; Ordenantza Fiskalekin gertatu bezala, oposizioarekin adostasunera heldu eta aho batez onartzea 2020 aurrekontu proposamena espero du, “dagoeneko bideratu diegu proposamena oposizioko taldeei eta datorren astean zabalduko dugu negoziazio prozesua”. Bide horretan lan egingo dutela agerian utzi du.

Gizarte ongizatea, lehen lerroan

Gobernu taldearentzat aurrekontuaren arlo nagusien gaineko zehaztasunak eman ditu ondoren, Otaegik, “aurrekontuaren ezaugarri orokorretatik harago, herrikideen bizi baldintzak eta gure herriaren garapena ahalbidetzeko aurrekontuak jasotzen dituen proiektu estrategikoak”. Gizarte ongizatea lehen lerroan jarri duten arloa; ia lau miloi euro bideratuko dituzte horretara, “apustu esanguratsua egitea suposatzen du aurrekontu aldetik herrikide guztien bizi baldintza duinak bermatzeko politikak ahalbidetzea”. Aurtengo aurrekontuak %5,24ko igoera du arlo horretarako aurreikusitako diru zatiak, zehazki, 3.883.500 euro.

Arlo horretan udalak garatuko dituen politiken esparruan, bakarrik bizi nahi ez duten adinekoei alternatiba bat eskaintzeko asmoa nabarmendu du alkateak proiektu berri gisa, “eraiki nahi diren etxebizitza tutelatuen proiektuari helduko zaio”.

2020rako aurrekontu proposameneko diru sarrerak. Irudia: Errenteriako Udala

Aurrekontu proiektuaren %27a hirigintza eta hiri mantenu arloetara bideratu dute. “Agintaldi honetako ekimen estrategikoetako bat Hiri Antolamendurako Plan Orokorra berritzea izango da, eta hurrengo urtean 220.000 euro bideratuko dira horretara; 2021 eta 2022 urteetan, berriz, beste 100.000 eurona”. HAPOa izango dela etorkizuneko Errenteria-Orereta determinatuko duen tresna garrantzitsuenetako bat erantsi du, eta lanketa egiteko parte hartze prozesu garrantzitsua jarriko du martxan udalak. Esku hartze urbanistikoak ere aipatu ditu Otaegik, lau: Barandiaran parkea eta garajeak egiteko 1.000.000 euro aurreikusi dira 2020 urterako eta beste miloi bana 2021 eta 2022 urteetarako; Beraungo auzoan kirol ekipamenduak egokitzen jarraituko du udalak eta futbol zelaiaren berriztapena egiteko 767.000 euro aurreikusi ditu; Agustinak auzoan Markola eraikina berrituko dute irisgarritasuna bermatzeko eta hainbat udal ekipamendu eta zerbitzu kokatzeko bertan (200.000 euro); Iztieta-Ondartxon, berriz, hiltegia eta bere ingurua txukundu eta zaharberritzeko proiektua martxan jarriko du. Horretarako 200.000 euro aurreikusi ditu.

LED argiztapen sistema ere aipatu du Otaegik, “gure auzoetako argiztapena hobetzeaz gain, gure ingurunearekiko iraunkorragoa den sistema ezartzen ari gara. Nabarendu nahiko nuke kale argiztapena berritzeko egiten ari den lana”. Horretan jarraituko dute, eta 2020 urterako 400.000 euro aurreikusi dituzte. Irisgarritasuna, herritarrentzat ezinbestekoa den gaia, baita auzoak beraien artean komunikatzeko, gobernu taldeak proiektuan nabarmendu duen beste gaietako bat izan da: “Une honetan Beraun auzoko igogailuak ari gara gauzatzen, eta datozen bi urteetan Erdigunea eta Gaztaño lotuko dituena aurreikusten da”. Horretarako, 200.000 euro aurreikusi dituzte 2020an, eta 2021eko aurrekontuan 900.000 euro konprometitu dituztela jakinarazi du Otaegik.

Ingurumen arloari dagokionean Oiartzun ibaia eta bere inguruak berreskuratzeko apustuarekin jarraitzen duela udalak nabarmendu du alkateak, eta aurrekontu proposamenean 135.000 euro aurreikusi dituztela Lartzabal inguruan errekagunea txukuntzeko: Arramendi parkea gune berde eta natural gisa txukuntzeko 100.000 euro aurreikusi dituzte; eta Klima larrialdiari aurre egiteko onartutako planean jasotako iniziatiba ezberdinak egiteko, 288.000 euro.

2020a, Lekuona Kultur Labea eta Beraungo auzo ekipamenduaren urtea

Herriaren eraldaketarako esparru estrategikotzat jo du udalak azken urteotan kultura, eta horrek ere badu bere isla aurrekontu proiektuan. Hala, 2020rako arlo horretara bideratutako diru zatia 2019ko aurrekontua baino %11,5 handiagoa da: “2020 urtea Lekuona kultur Labearen eta Beraungo auzo ekipamenduren urtea izango da”. Lekuona, madalenen aurretik inauguratuta izatea aurreikusi du Otaegik. lekuona zein Beraungo auzo ekipamendurako 750.000 euroko diru zatia aurreikusi dute, “proiektu horiek beharko dituzten ekipamenduak bermatzeko, eta ekipamendu horiek edukiz hornitzeko behar diren jarduerak aurrera eraman ahal izateko”.

2020rako aurrekontu proposameneko inbertsioak. Irudia: Errenteriako Udala

Garapen ekonomikorako zein eraldaketa sozialerako tresna garrantzitsua dela kultura erantsi du, “eta kulturarekin lotutako bestelako ekimen garrantzitsuak ere badira garapen ekonomikoaren atalean jasotakoak. Horren adibide garbia dugu Artisau Auzoa”. Hori sustatzen jarraitzeko 645.000 euroko inbertsioa proposatu du gobernu taldeak. Garapen ekonomikoaren esparruan beste iniziatiba garrantzitsua dira enplegu planak; horretara 500.000 euro bideratu dituzte.

Udalgintza ulertzeko eta egiteko moduari erreferentzia egin dio azkenik, Otaegik. Zalantzarik gabe, horrek baldintzatzen ditu politika guztiak eta herritarrei begira jarri da, zehatzago, haien parte hartzeari. izan ere. Parte hartze prozesu zabala abiatu nahi du udalak, “HAPOA berritzeko prozesuan murgilduta gaude, eta etorkizuneko herria determinatuko duen tresna izango den neurrian ezinbestekoa da herritarrek parte hartzeko prozesu zabal bat irekitzea”. Plan Estrategikoa berritzeko urtea ere izango da 2020, “orainaz eta etorkizunaz modu kolektiboan hausnartzeko urtea izango da 2020a”.

Horri gehitu dio Errenteriaren 700 urteurrena izango dela datorren urtean, “urteurrena erabili nahi dugu herri gisa egun ditugun erronkez gogoeta egiteko eta erronka horiei aurre egiteko estrategia partekatuak adosteko”. Etorkizuneko herriaren gaineko gogoeta horrek plangintza sektorialei ere bidea eman behar diela erantsi du, “eta horiek elikatu. Besteak beste, emakume eta gizonen berdintasunaren eremuan edota LGTBI politiken inguruan garatuko direnak”. Gogoeta eta plangintza horiek guztiak modu parte hartzailean garatzeko 180.000 euro aurreikusi ditu gobernu taldeak.

Ordenantza Fiskalen antzera, aurrekontua ere aho batez onartzea gustatuko litzaiokeela gobernu taldeari esna du Otaegik. Datorren astean hasiko dituzten negoziazio prozesuak ematen duenaren araberakoa izango da, eta hileko ohiko plenora arte itxaron beharko da jakiteko, aho batez eta adostasun osoz egingo duten aurrera edo soilik gobernu taldeak babestuta.


Gaur, eskaileren ibilbidea

Gaur, 18:00etan abiatuko dira eskaileren ibilbidea egitera, Soraluze, Hamabostero ekimenaren baitan. Zubian hasi, eta besteak beste, Gabolatseko eskailerak, Telefonikakoak zein Institutukoak igoko dituzte.

Azken ibilbideetan moduan, gaur ere 18:00etako ibilbidea bukatzen dutenean, nahi duenak aukera izango du bigarrena egiteko, 19:00etan egoitzatik hasita. Horretarako ibilbidea osatzen duten eskaileren mapa banatuko dute partaideen artean.


McLeod / Rodham

Hauteskunde bezperatan dira estatubatuarrak. Hautagaiak beren zetazko banderak eta aurkariaren trapu zaharrak haizatzen diharduten artean, zergatik ez gu bakoitzaren jatorrira, umetokira, begira. Mary Anne McLeod Eskoziako iparraldean sortu zen. Lehen Mundu Gerraren akabuan, herriko gizonezko gehienak hil egin ei ziren etxera zeramatzan barkua hondoratu zenean eta neska gazteek emigratu egin behar, lehengo miseriaz gain, apenas baitzuten ezkongairik inguruan. McLeod 1930eko maiatzean ailegatu zen New Yorkera eta neskame moduan aritu, harik eta Trump izeneko konstruktore batekin ezkondu zen arte. Aldiz, Dorothy Rodham Chicagon jaio zen, nonbait harreman oso biolentoa zuten guraso batzuengana. Alabak abandonatu eta Kaliforniara bidali zituzten amama-aititekin bizitzera. Ordea, haiek neskatoak oso zorrotz hartu eta Dorothyk alde egin zien 14 urte zituela. Umezaina izan zen. Gerora, Clinton zeritzon negozio gizona ezagutu zuen arte, idazkari. Jakingo nuke zer esango ote lukeen Dorothy Rodham nerabeak (amama-aititek urtebetez bere gelan giltzapetuta eduki ondoren, Los Angeleseko aldirietatik ihes egin zuenak), bere Hillarytxo establishment amerikarrean akomodatuta ikusiko balu. Edo Mary Anne McLeod gazteak (Glasgown haizea poltsikoetan da barkura igo zenak), bere Donaltxok Mexikoko mugan eraiki asmo duen 3.000 kilometroko hesiaz.


Dantza ikastaroak Saroben

Eguberrietan dantza garaikideko eta Hip hop ikastaroak eskainiko dira gazteentzat, Ane Anzaren eta Sergio Nguemaren eskutik.

Herrian dantza garaikidearekiko zegoen interesa ikusita, Aukeran konpainiaren eta Udalaren arteko hitzarmenari esker, iazko Gabonetan dantza tradizionala eta garaikidea uztartzen hasi ziren. Aurten esperientzia errepikatzea erabaki dute eta lau eguneko saioetan Ane Anza izango da irakaslea. 12 urtetik gorakoei zuzendutako saioak dira: “Garaikidearekin lehenengo kontaktua izango dute, oinarrizko lezioak eskainiko ditugu. Asko euskal dantzatik datoz, eta dantza garaikidearen saio hauek ondo etortzen zaizkie. Izan ere, gaur egun, askotan, bi aldaeren arteko fusioa egiten da. Gerora begira oso baliagarriak dira beraientzat”.

Herrian dantzarekiko interes “handia” dagoela uste du Jaione Jauregik eta dantza garaikidean sakontzeko eskaerak ikusita, oporraldi hauetako saioak “arrakastatsuak” izaten direla azpimarratu du.

Funky-ak ere arrakasta handia dauka Urnietako gazteen arten eta, ondorioz, Hip-hop saioak ere eskainiko dituzte.

EGUTEGIA, ORDUTEGIA

Dantza garaikidea:

Abenduak 26, 26, 28 eta 29.

+15 urte: 10:00-11:30.

12-14 urte: 11:30 – 13:00.

Hip-hop:

Abenduak 30, urtarrilak 2, 3 eta 5

+15 urte: 10:00-11:30.

12-14 urte: 11:30 – 13:00.


“Ibizara oporretan astebete egitera joan, eta hamar urtez geratu nintzen han”

Sukaldean, kazola, zartagin eta plater artean ikasi ditu sukaldaritzaren nondik norakoak Itzi Mendiolagarai Bastidak (Zaldibar, 1969). Ekinean. Nautika ikasketak ditu eta urte batzuetan itsasoagatik ordezkatu zuen sukaldea, Ibizan (Balear Uharteetan) bizi izan zen urte haietan. Orain, katerin arloan ari da, delicatessen produktuekin Saltsanen.

Halabeharrez ala zaletasunez zara sukaldaria?

Etxean beti izan dugu sukalderako zaletasuna. Ama sukaldaria izandako da, amama ere bai. Esango nuke umetatik ekin diogula sukaldean, etxean: postreak egiten, laguntzen... Familia handia ere bagara eta sasoi batean bazen familia osoa elkartzeko ohitura handiagoa, mahaiaren bueltan. Baserrian bizita, mahaia beti izan da handia! Asko kozinatzen zen.

Zenbat urte dira sukaldean lanean?

18 urte nituenetik, 30 bat urte. Sukaldean lan egiten ikasteko aukera sortu zitzaidan eta aurrera egin nuen. Dena den, ekinean ikasi dut kozinatzen, lan egiteagaz batera. Betidanik aritu naiz sukaldean, itsaso kontuekin ibilitako urte batzuk kenduta.

Itsasoan lan egindakoa zara, beraz?

Bai. Orain 20 bat urte. Ibizara oporretan astebete egitera joan, eta hamar urtez geratu nintzen han. Aldaketa bat behar nuen eta nautika ikasketak egin nituen han. Itsasoan ibili nintzen, marinel, turismoagaz lotuta. Patroi ikasketak ere egin nituen, baina ez dut inoiz horretan jardun. Euskal Herrira bueltatzean, baina, ez nuen arlo horretan lanik topatu, eta sukaldaritzari ekin nion berriz. Etorri aurretik, Huescan ere bizi izan nintzen bizpahiru urte, eta Ibizara joan aurretik, Kanaria Uharteetan ere bai.

Asko aldatu da sukaldaritza?

Orain 30 urteko sukaldaritzak eta egungoak ez dute zerikusirik. Lehengai berdinekin lan egiten dugu, garai bateko moduak mantentzen dira —betiko porrusalda edo bakailaoa pil-pil eran prestatuta, adibidez—, baina asko berriztu da sukaldaritza.

Modan dago?

Ez nuke jakingo esaten. Berrizten joatea gauza bat da, eta moda kontua beste bat. Gainera, betiko sukaldaritza hori hor dago, batak ez dio besteari lekua kentzen. Sasoi batean La Nouvelle cuisine zegoen denon ahotan. Orain, sukaldaritza molekularra, eta halakoak egiten ere bagabiltza Saltsanen, eguenetan. Arrakasta handia du, gainera.

Zer gurago du jendeak, betiko sukaldaritza ala molekularra?

Denetik dago, eta eskerrak! Durangon badira pintxo kontuetan punta-puntan ari direnak ere, eta Eguen Saltsanen plater bereziak lantzen ditugu: aparragaz, haizeagaz... Danetarako jendea dago, eta eskertzekoa da. Sukaldaritza ikastaroak daude modan. Umeekin egin izan ditugu, Saltsanen. Orain, mintzalaguna hasiko dugu.

Sukaldean esperimentatzea gustatzen zaizu?

Bai horixe! Umetan eskolan egiten diren esperimentuak egitea belakoa da. Esku artean ditugun jakiekin gauza berriak sortzea polita da.

Ordu asko sartzen dituzu sukaldean?

Lanean nagoenean. Etxean ez dut ia kozinatzen. Ama aritzen da eta eskertzekoa da, benetan. Bestela, larregi da niretzat.

Errementariaren etxean, zotza burduntzi.

Ez dut esango ez dudala kozinatzen, baina, oso gutxi. Dena den, tokatzen denean gustura aritzen naiz.

Orain, katerinean ari zara, delicatessen produktuekin ere bai. Baina Mesoi Berrian ere ibilia zara. Sukaldea bizitzeko mosu oso desberdinak.

Bai, ez dute zerikusirik. Batez ere, dinamikak oso desberdinak dira. Mesoi Berrian, momentuan eskatzen dizuten horri begira egon behar duzu, zenbait gauza prestatuta izan arren. Eguaztenetik domekara, etenbakoa da lana. Astelehena eta martitzena lasaiagoak dira, baina badago lana.

Patata-tortilla da izarra. Hainbeste aterata, apur bat nazkatuko zinen.

Egunak egoten dira! Baina, eskatuko ez balira, etxean egongo nintzen... Ibizan arroza kozinatzen nuen egunero. Leku bakoitzak berea zaintzen du.

Zein da ondoen irteten zaizuna?

Ez dakit... arraina, oro har. Jateko ere horixe dut gustukoena.

Ondo kozinatzeko sekretua?

Igual, egoste, frijitze edo gatz puntua lortzea. Gero, aukerak piloa dira, gero eta gehiago: saltsa, espezieak, barazkiak... gero eta gehiago ditugu eskura. Jatea gustatzea ere garrantzitsua da.

Zer deritzozu Errigora ekimenari?

Oso ondo! Pentsatu izan dut ondo legokeela gure inguruan ere halako zerbait sortzea. Neba ibilia da otzara ekologikoak saltzen, baina zaila da. Egonkortasun bat lortzeko aukera eman dezake.


Aste bukaerako kultura agenda

Aste bukaeran gainean daukagu eta gaurtik, barikutik, hasita, makina bat ekintzaz gozatzeko aukera izango da gure ibarrean. Besteak beste, kontzertuak, antzezlanak, edota erakusketak izango dira. Bergaran gaiena, jai giroan, Santu Martirien jaiak ospatuko dituzte Osintxun. Jarraian duzue kultura ekintzen proposamena:

Antzerkia

arrasate

> Angelito 'El Largo' aktorearen umorezko bakarrizketa Iamain

Iamai kafetegiak 10 urte dituela-eta, emanaldi bereziak antolatu ditu. Hala, gaur, egubakoitza, Angelito El

Largo-k umorezko bakarrizketa egingo du. Sarrera doan da.

Gaur, egubakoitza, Kontzezino kaleko Iamai kafetegian, gauerdian hasita.

oñati, aretxabaleta

> 'Rosas rojas' emakumearenganako tratu txarren gaineko antzezlana ikusteko aukera

Martxoaren 8a aintzat hartuta, emakumearen aurkako tratu txarren inguruko Rosas rojas antzezlanaren emanaldiak antolatu dituzte zenbait udalek. La Papa antzerki taldearen lan horrek Lydiak eta Raulek osatutako bikotea aurkezten digu. Apurka-apurka, Lydiari tratu txar psikologikoak ematen hasten da Raul.

Oñatin, etzi, domeka, Santa Ana antzokian, 19:30ean; Aretxabaletan, astelehenean, hilak 8, Zaraia aretoan, 19:30; Bergaran, hilaren 19an.

bergara

> 'Cruzadas cotidianas' antzezlana, emakumearen gainekoa

Cristina Castillok Cruzadas cotidianas antzezlana egingo du gaur, egubakoitza, Zabalotegin, 22:30ean. Komedia giroan, hainbat emakumeren rola egiten du, euren aldarrikapenak eta eguneroko kezkak plazaratuz. Sarrera 5 euro da.

aretxabaleta

> Sei urtetik gorako umeendako ikuskizuna Arkupen

Baziren behin… neska abenturazaleak eta mutil abeslariak 6 urte eta gorako neska-mutikoendako ikuskizuna egongo da Arkupen, Kontu Kantoi taldearen eskutik.

Bihar, zapatua, kultura etxean, 11:30ean.

bergara

> 'Alfonbra majikoa', umeei zuzendutako antzezlana

Alfonbra majikoa umeendako antzezlana egingo du Oihulari Klown taldeak. Sarrera 3 euro da.

Etzi, domeka, Zabalotegi aretoan, 17:00etan.

Musika

arrasate

> Arrasate Musikaleko txistulariek kontzertua egingo dute

Arrasate Musikaleko txistularien kontzertuak bi zati izango ditu; lehenengoan, ikasleek talde txikietan edo bakarka joko dute, eta bigarrenean, txistulari bandak joko du, Juan Karlos Larreategik zuzenduta. Errepertorioaren zati handi bat Euskal Herriko musika izango da. Sarrera doan da.

Bihar, zapatua, Kulturaten, 12:00etan.

elgeta

> 'Nomadak' ikus-entzunezkoa ikusteko aukera, Mundukideren eskutik

Mundukide GGKEak 10 urte dituela ospatzeko, Espaloia antzokian elkartuko dira gaur, egubakoitza, 19:30ean, urtemugako ekitaldia egiteko; eta 22:30ean, Oreka TX-en Nomadak ikus-entzunezkoa emango dute.

arrasate

> Anarik 'Irla izan' diskoko abestiak joko ditu bihar, zapatua, Amaian

Anari musikariak Irla izan delako diskoa plazaratu zuen 2009an, eta horko abestiak eskainiko ditu bihar, zapatua, Arrasateko Amaia antzokian, 20:00etan, otsailean Heletan hasi zuen birarekin jarraituz. Sarrera 10 euro da.

bergara

> Denial, Instinct eta Dark Code taldeen metal kontzertua

Metal estiloko honako taldeek kontzertua egingo dute: Denial (Aretxabaleta), Instinct (Bermeo) eta Dark Code (Bergara). Sarrera 3 euro da.

Bihar, zapatua, gaztetxean, 22:00etan.

bergara

> Mursego biolontxelo-jotzaileak 'Bat' diskoa aurkeztuko du

Mursegok, Maite Arroitajauregi eibartarrak, Bat diskoko piezak joko ditu.

Bihar, zapatua, Zabalotegin, 20:00etan.

antzuola

> Txistulariek kontzertua egingo dute etzi, domeka

Herriko txistulariek kontzertua egingo dute, abesbatzarekin eta Bergarako metal boskotearekin.

Etzi, domeka, Torresoroan, 12:00etan.

Erakusketak

aretxabaleta

> Gerrako hilobien gaineko erakusketa ikusteko aukera

Hilotzak hobitik ateratzen, duintasunak berreskuratzen delako erakusketa ipini du Aranzadi Elkarteak, Eusko Jaurlaritzaren eta Intxorta 1937 kultura elkartearen laguntzarekin. Aranzadiko kideek joandako 10 urteetan egindako hobitik ateratze lanak ikus daitezke, argazkitan. Horrekin batera, Intxorta 1937 kultura elkarteko kideek beste bi panel prestatu dituzte, Gerra eta errepresioa Aretxabaletan: Izen guztiak, aurpegi guztiak izenburuarekin. Kultura etxean, 11:00-13:00 eta 18:00-20:00, lanegunetan, eta 11:00-13:00, zapatuetan.

bergara

> Nagore Igartza antzuolarraren argazki erakusketa

Nagore Igartza argazkilari antzuolar gazteak Barneko lurraldea izeneko argazki erakusketa dauka. Martxoaren 21era arte dago zabalik.

Aroztegin, astelehenetik egubakoitzera: 18:00-20:30; zapatuak: 12:00-14:00 eta 18:00-20:30; domekak: 12:00-14:00.

arrasate

> Jabego publikoko bideen inbentarioaren gainekoak

Arrasateko jabego publikoko bideen inbentarioaren gaineko erakusketa egongo da Kulturaten. Garai bateko bide asko dagoeneko ez dira erabiltzen, eta erakusketarekin nahi da Udalak egindako inbentario lana eta herritarrek ekarri dutena ezagutaraztea.

Kulturaten, martxoaren 8tik 28era arte.

oñati

> 'Argizaiola' argazki erakusketa dago hil osoan kultura etxean

Ilunpetan argazki taldearen eskutik, Argizaiola argazki erakusketa izango da kultura etxeko erakusketa aretoan.

Martxoaren 28ra arte, egunero, 18:00etatik 20:00etara.

antzuola

> Jone Larrañagaren margo erakusketa, asteburuan

Jone Larrañaga Gorritxok bere margoak erakutsiko ditu. Akuarelak eta olioak dira.

Zapatuan eta domekan, Olaran etxean, 12:30-14:00 eta 18:30-20:00.

Ospakizunak

bergara

> Santu Martirien jaiak ospatuko dituzte Osintxun

Santu Martirien jaiak izango dituzte Osintxun aste bukaeran. Zapatuan izango dira ospakizun nagusiak: Osintxu-Osintxu jubenilendako bizikleta proba (10:00), txokolate-jana eta umeendako jolasak (16:30) eta Jon Maia eta Aitor Sarriegirekin bertso afaria (21:00).

Ekitaldi nagusiak bihar, zapatua.

Hitzaldiak

elgeta

> Iruña-Veleiaren gainean hitz egingo du Elexpuruk

Iruña-Veleiako grafitoak, benetakoak? hitzaldia egingo du Juan Martin Elexpuruk.

Eguenean, hilak 11, Espaloia antzokian, 19:00etan.

eskoriatza

> Emakumearen gaineko kafe-tertulia antolatu dute

Emakumearen Egunaren harira, kafe-tertulia saioa antolatu dute Udalak eta Bizikasik. Función conciliadora de la mujer du izenburua. Nagore Iturriotz izango da hizlaria.

Martitzenean, hilak 9, Ibarraundi museoan, 18:00etan.

antzuola

> Antzuolako armarriaren gaineko berbaldia

Antzuolako armarriaren eta horren kanoien gaineko hitzaldia egingo du Nabarralde elkarteak.

Martitzenean, hilak 9, Torresoroan, 18:30ean.

bergara

> 'Nafarroa Garaiaren konkista' hitzaldia Mikel Lizasorekin

1512-2012 ekimenarekin elkarlanean, hitzaldi sorta bat antolatu du Udalak. Horren barruan, Mikel Lizasok egingo du hurrengoa: Nafarroa Garaiaren konkista. Aitzindariak eta ondorioak. 1512 da izenburua.

Eguaztenean, martxoak 10, udaletxeko osoko bilkuren aretoan, 19:00etan.

Bestelakoak

aramaio

> Zuhaixkak landatuko dituzte ikasleek gaur, Zuhaitz Eguna

Zuhaitz Eguna 2010 ospatuko dute herriko Haur Hezkuntzako ikasleek. Andra Marin zuhaixkak landatuko dituzte.

09:15ean hasiko da ospakizuna.

oñati

> Poesia errezitaldia egingo du Andoni Salamerok

Hitz bidean ttakunka delako poesia musikatua errezitatuko du Andoni Salamero idazle eta olerkariak. Ingurumen Astearen barruan antolatutako ekintza da.

Gaur, egubakoitza, kultura etxeko zinema aretoan, 19:30ean.


Bera Berak Kopako final laurdenetako partida jokatuko du bihar Elxen aurka

Ondo bidean, Malagara iristear egongo da Bera Bera. Izan ere, bihar, irailaren 3an, eguerdiko 12:15ean Erreginaren kopako lehen partida jokatuko du Alhaurin de la Torreko El Limon pabiloian, eta Elx izango du aurkari. “Jokalari erreferenteak galdu ditu, baina proiekzioa duen jende gaztea ere fitxatu du”, zioen Imanol Alvarez entrenatzaileak haiei buruz. Edozein kasutan, nabarmendu zuen “gogotsu” ekingo diotela Kopari, “beti gustuko dugun lehiaketa baita”. Hain zuzen ere, egun Kopako irabazlea da Bidebietako taldea eta zazpigarren kopa irabaztea da haien aurtengo helburua. “Taldea ondo dago, tarteka joko une onak izan ditugu, baina ni zorrotza naiz, eta une on horiek denboran luzatzea gustatuko litzaidake”, azpimarratu du entrenatzaileak.

Kopa jokatzeko, ezinbestekoa izan da PCR probetan bai jokalariek bai talde tekniko guztiak negatibo ematea. Izan ere, positibo bakar batek Kopatik kanpo utz zezakeen egungo txapelduna. Zorionez, ez da azken uneko sustorik izan eta atzo gauean, entrenatu ondoren, Malagara abiatu zen taldea.

Txapelketa, zaleekin

Duela egun batzuk, antolatzaileek iragarri zuten Kopan ikusleak izango zirela partidak aurrez aurre ikusten. Ondorioz, 200 bat zalek aukera izango dute Kopa pabiloietik bertatik jarraitzeko. Final aurrekoak eta finala telebistan ikusi ahal izango dira, baita Bera Beraren final laurdeneko partida ere.


Segurtasun orokorrerako legea salatu dute dozenaka herritarrek Baionan

Eragile andana batu da Frantziako Asanbleak onartu duen lege proposamenaren kontra. Eskubide murrizketa salatu dute

300 bat pertsonak parte hartu dute Frantzian bozkatzen ari diren Segurtasun Orokorrerako legea salatzeko mobilizazioan, gaur arratsalean. Baionako herriko etxe aitzinean elkartu dira lehenik, eta handik manifestazioa abiatu zuten ondotik, Baionako karriketan. Jaka Horiek deitu zuten mobilizazioa, baina, eragile politiko andanak eman dio babesa.

Lege hori «afruskeria bat» dela salatu du Jean Lissar EELV-ko kideak. «Emeki emeki ari dira libertateak txikitzen». Eñaut Aramendi LABeko ordezlariaren hitzetan, «Frantziako Gobernuak osasun egoera erabiltzen du askatasun guziak desagerrarazteko. Gobernu autoritario baterantz goaz», salatu du. Generation alderdiko Mathieu Bergeren ustez, «askatasun publikoen kontrako kolpe bat» da. «Ordena atxikitzearen aitzakipean estatu polizial bati buruz goaz gero eta gehiago». Haserre mintzatu da Martine Mailfert Frantzia Intsumisoko ordezkaria ere: «Leporaino aseak gaude! Gobernu honek ulertzen ez badu, osasun krisiari zilegitasun krisia gehitu beharko zaio; guretzat aspaldi hasia da». Azkenik, «demokraziaren aurkako legea» salatu du EH Bairen izenean Gabi Apeztegik.

Azaroaren 24an onartu zuen legea Frantziako Asanbleak, eta orain, Frantziako Senatuan eztabaidatu beharko dute. Baina izandako polemikaren ondotik, haserre gehien sortu duen 24. artikulua lege proposamenetik kentzea erabaki du, azkenean, Errepublika Martxanek gidatzen duen gehiengoak. Poliziaren irudiak hedatzea murriztu nahi zuen, hasieran, lege proposamenak. Artikulua berriz idatzi, eta beste lege proiektu batean integratuko dutela iragarri zuten pasa den astean.


Oyarbide, Lekuona eta Sanz Bizkaia-Durangogaz beste urtebetez

Lourdes Oyarbide, Lierni Lekuona eta Ainara Sanzek Bizkaia-Durango taldeagaz jarraituko dute datorren denboraldian.

Bizkaia-Durango denboraldi berrirako taldea osatzen ari da. Prentsa ohar batean jakinarazi dutenez, Lourdes Oyarbide, Lierni Lekuona eta Ainara Sanzek beste urtebetez Bizkaia-Durango taldean jaraituko dute. Oyarbiderentzat hirugarren urtea izango da maila gorenean, eta, Lekuona eta Sanzentzat bigarrena.

Orain aste bi, hiru fitxaketaren berri eman zuen Bizkaia-Durangok: Paula Lanz, Elisabet Escursell eta Coral Casado. Lanz gasteiztarra Zirauna-Iturribero taldetik dator eta ekainean Durango-Durango lasterketan Euskadiko selekzioarekin parte hartu zuen. Horrez gainera, Euskaldun Torneoan hainbat postu on lortu ditu horren adibide, Urnietako lasterketa. Escursell kataluniarrak Kataluniako Kopa irabazi du eta Nanjingen jokatutako Gazteen Joku Olimpikoetan parte hartu zuen. Casado palentziarrak joan zen denboraldi guztian erregulartasun izugarria erakutsi zuen eta Euskaldun eta Espainiako Kopako lasterketa guztietan lehenengo hamarren artean sailkatu zen. Maila goreneko lasterketa askotan izan da, Nyongo Europako Txapelketan eta Ponferradako Munduko txapelketan, esaterako.


Pilota: Bengoetxea eta Patxi Ruiz, finalera Zarautzen

Bikote irabazleak, bihar, txapelketako finala jokatuko du Xala ete Beroizen aurka.

Bengoetxea VI eta Patxi Ruiz Zarauzko torneoko finalerako sailkapena lortu dute, Berasaluze VIII eta Apraizen aurka 22-18 irabazi ostean.

Partidua oso gogorra eta luzea izan da, parekatua eta borrokatua. 73 minutuko iraupena eta 629 pelotakada izan ditu. Azken txanpara 18nako berdinketarekin iritsi dira, eta amaiera bitartean tanto guztiak nafarrek egin dituzte.

Asteartean jokatuko da finala, Bengoetxea VI/Patxi Ruiz – Xala/Beroiz.


Aurkezpena, gaur

Hernaniko Sorkuntza Gunea proiektua garatzen ari dira hainbat herritar, eta gaur jendaurreko aurkezpena egingo dute, 19:30etan Tilosetan. «Etorri gurera! Etorri herria egitera», luzatu dute gonbidapena.


Bermeoko Irakurleen Txokoak Lekeitiora egingo du irteera zapatuan

Bermeoko irakurleen txokoak ekimen berezia prestatu du hilabete honetarako. Hala, oraingoan, eguenean udal liburutegian bildu beharrean, zapaturako jarri dute hitzordua. Hain zuzen ere, Lekeitiora joango dira, bertan Miren Agur Meabe idazleagaz batzeko.

Irakurleen Txokoko saio berri horretan Miren Agur Meaberen Bitsa eskuetan liburuaz mintzatuko dira. Jakinarazi dutenez, goizean abiatuko dira Lekeitiora eta eguerdira arte, Meaberekin izango dute solasaldia txokoko parte hartzaileek. Elkarrekin bazkaldu ostean, Bermeora bueltatuko dira.

Irteera librea da eta gura duten herritarrek parte har dezakete. Hala ere, parte hartu gura dutenek aurretiaz eman beharko dute izena udal liburutegian. Eguena da horretarako azken eguna.


Zumaiako lau gudari omendu zituzten atzo Gernikan

Gernikako hilerriko hobi komun batean lurperatuta dauden 82 gudari omendu zituzten atzo, larunbata, Gipuzkoatik Gernikara ekitaldian. Gipuzkoako Foru Aldundiak antolatutako ekitaldia izan da hau, lurperatutako gudari gehienak gipuzkoarrak zirelako.

Lurperatutako gudari gehienak EAJren Amaiur, Loiola, Itxarkundia eta Saseta batailoietako kideak ziren, eta horien artean lau zumaiarrak ziren.

Euskal erakundeetako ordezkaritza zabala izan zen atzo Gernikan. Zumaiako Udala ordezkatzen Oier Korta alkatea izan zen.


Festa giroa erraz topatzeko aukera gaur Ergobiko jaietan

Ergobiko jaiek ez diote hutsik egin urteroko zitari. Jaiak, Ergobiko Danak Bat jai batzordeak antolatu ditu. Gaur hasi eta asteartea bitartean ekitaldirik ez da faltako, tartean herri krossa, fanfarrea, zaldi eta idi demak eta ‘ikuskizun paregabea’.

Kross herrikoia gaur

Goizeko 11:00etan lehenengo Kros herrikoia izango da, Bernardo Arzallusen VI. Memoriala. Ibilbidea 9.600 metrotakoa izango da. Ergobiko plazatik atera eta zubia pasata, atzeko aldetik Hernanira abiatuko dira. Ondoren, Ibaiondo poligonora iritsi, eta bertan, Ttes. Otxoara iritsi eta Ergobirako buelta hartuko dute, zubira iritsi arte. Handik ezkerretara hartu eta erriberaren hasierara iritsiko dira, honi buelta eman eta Ergobiko parke berrirako bidea hartuko dute. Ondoren, Plaza Berritik helmugara iritsiko dira. Buelta bakoitzak 3.200 metro ditu eta hiru buelta egin beharko dituzte. Geroago, eguerdiko 12:00etan festei hasiera ofiziala emango diete auzoko gazteek jotako txalaparta hotsek eta Ergobiko himnoak lagunduta. Segidan, tradizioa den Kupelaren jaitsiera egingo dute.

Arratsaldean gazta lehiaketa eta abere pisaketa

Arratsaldeko 18:00etan artzain gazteek egindako gazta lehiaketa herrikoian parte hartzeko aukera izango dute. Ordubete geroago, astelehen eta astearteko demetan parte hartuko duten idien eta zaldien pisaketa egingo da. Gauean, 23:00etatik 03:00ak arte Rubi Berriak talde ospetsuarekin berbena izango da, eta tartean, 23:30etan zezen suzkoa ibiliko da Ergobiko kaleetan barrena.


Hitzaldi arrakastatsua Iglesias eta Silgorena; Gorrochategui entzuleen artean

150 bat entzule aurrean zituztela mintzatu ziren Luis Silgo eta Hector Iglesias atzo. Idazkunen hainbat alderdiz jardun zuten biek, eta arlo arkeologikoa ere jorratu zuen Silgok. Azpian aurki daitezke hitzaldiaren laburpenak.

Oso interesgarria izan galde-erantzunen atala. Entzuleen artean zeuden EHUko bi irakasle: Jose Maria Vallejo klasiketako irakaslea eta Joaquin Gorrochategui hizkuntza indoeroparretako katedraduna. Lehenak, hizlarien aurka gogor berba egin ondoren, alde egin zuen. Gorrochategui ere luze mintzatu zen Silgok eta Iglesiasek esandako hainbat gauza kritikatuz eta bere bertsio ezaguna berretsiz. Eztabaidaren beroan zera ere esan zuen, gutxi gorabehera: “… ba orduan beste batzorde bat izenda dezatela eta etor daitezela arkeometrak hau argitzera”. Egundoko txalo zaparrada entzun zuen.

Niri oso positiboa iruditzen zait Gorrochategui hitzaldira etorri izana. Aurpegia eman zuen jokaleku zail batean eta hori txalotzekoa da benetan. Gainera bere jokaerarekin erakutsi zuen eztabaida zientifikoa ez dagoela itxita. Ez da gutxi, beste batzordekideen jarrera ikusita.

Egia da eztabaida gori-gori zegoenean alde egin zuela eta zenbaitek beste modu batera interpretatu zuela haren jarrera. Ostraka mundua eta Angulo Oscuro blogetan aurki daiteke atzoko hitzaldiaren zenbait kronika eta balorazio.


‘Mendiko ama’ zuzen, 50 urtera

Intsustiko iturria eraiki zutela mende erdi bat dela eta, ospakizuna egin dute. Lazkao Txikik eskainitako bertsoa zuzen idatzi, eta plaka berria itsatsi dute; lehengoak hitz bat gaizki du. Urteak ospatu eta zorra kitatu dute, beraz.Aralarrerako bidean, Lazkao, Ataun eta Zaldibia aldeko bidexkek bat egiten duten lekuan, Intsustiko iturria ospakizun gai izan zen, larunbatean. Iturria eraiki zutela 50 urte beteko dira azaroaren 10ean, eta efemeridea ospatu, eraikitzaileak goratu eta argazki erakusketatxo bat egin ditu Atauniker elkarteak.Larunbat eguerdian, 1967an jarritako plakaren ordezkoa kokatu zuten, iturriaren horman. Akats bat dauka testuan aurreko plakak, eta hura zuzentzeko baliatu du ekitaldia Ataunikerrek. Lazkao Txikik idatzi zuen Intsustiri eskainitako bertsoa.‘Betiko’ ordez ‘mendiko’Hamarreko handian dago bertsoa, eta azkeneko puntuko hitz bat aldatu dute: «Ni bainaiz zuen mendiko ama, maite zaituzten Intsusti» bukatzen da bertsoa. Lehengoak «betiko ama» zioen, esanahiari nabarmen eraginez.«Lazkao Txiki erreta egoten zen Intsustiko iturriko bertsoa gaizki jarri ziotelako. Berak ez zuela betiko esan, esaten zuen; mendiko baizik», gogoratu du Euxebio Igartzabal bertsolari gabiriarrak, Lazkao Txikiren lagun eta bertsokideak. HITZAn aurreko astean argitaratutako bertsoan betiko irakurri ondoren gogoratu eta aipatu du Igartzabalek Lazkao Txikiren pena.Atauniker elkartekoak ere akatsaren jakinaren gainean zeuden, eta zapatuan konpondu zuten hutsegitea, «heriotzaren aurreko egunetan Lazkao Txikik esan bezala». Haren ilobak eta familiartekoak ekitaldian izan ziren, plaka bistaratzen. Bihotzez eskertu dute ekimena.Krezentzio Imaz hargina, Joan Eskisabel eta beste langileak ere oroitu dituzte. Bertso zahar-berritua kantatuz eta hamaiketakoa janez bukatu zuten.


Kutxa Kultur Gipuzkoako sortzaile gazteen oholtza bihurtuko da aurten ere

Musika eta film laburren lehiaketaz gain, komiki eta argazkiena ere egingo dute.

Moda, lantegiak, zinema, erakusketak, musika… Iaz, Kutxa Kultur ekimenak hainbat gazte sortzaileren sormena eta lana erakutsi zuen Gipuzkoan zehar. Aurten ere aurrera egingo du hurrengo hilabeteetan haien oholtza bihurtuko den jaialdia. Diziplina eta eduki izango ditu, eta egun gehiago iraungo du gainera.

Musika izango da apusturik handiena. Talde edota bakarlari hasiberrien alde egingo dute. Deialdia egin dute izena eman eta lehiaketan parte hartzeko. Aurkezten diren partaideen artean gutxienez hamar aukeratuko dituzte. Lehiaketa baino, erakustaldi izatea nahi dute antolatzaileek. Hainbat eszenatokitan jotzeko aukera izango dute. Lehen fasean, martxoa eta maiatza bitartean, Gipuzkoako taberna eta klubetan izango dira. Bigarrenean, berriz, Mundumira, Jazzaldia, Olatu talka edota Hondarribia Blues jaialdian. Ken Zazpik, Benito Lertxundik eta Bide Ertzeanek maiatzean aurreikusita dituzten zuzenekoetan ere bai. Hirugarren fasea urrian iritsiko da. Kutxa Kultur-en Facebook orrialdean boto gehien lortzen dutenek nazioarteko izar handiekin batera jotzeko aukera izango dute. Anoeta Belodromoan, urriaren 14an, eta Kursaal Auditorioan, urriaren 28an.

Bigarren urtez moda erakustaldia eta film laburren lehiaketa prestatuko dituzte. Donostian egingo dituzte biak ala biak. Film laburrena, maiatzaren 21ean eta 22an. Parte hartzaileek asteburu bat izango dute film laburra egiteko. Modarena, berriz, urrian iritsiko da. Komiki eta narrazio-argazkigintzako lehiaketa dira deialdi berriak.

Gaztekutxa.net atarian eta Kutxa Kultur-en Facebook-eko orrialdean daude izena emateko argibide guztiak.


Larriki politiko

Pedro Sanchezek, itxura batean, definizio ariketa latza egin, eta Katalunia eta Euskadiri (hau da, EAEri) «nazio kultural» izaera aitortu die, PSOEren barne-hauteskundeetarako aurkeztu duen programan. Kontzeptu hori, euskal sozialista batzuk seguru asko urduritu dituena, eta euskal estatu baten beharrean sinesten dugunoi algaratxoa eragin diguna, ez da Sanchezen asmakeria, garbi dago. Joxe Azurmendik Hizkuntza, nazioa, estatua liburuaren hastapeneko orrialdeetan gogorarazten du nazio kultural eta politikoaren artean bereiztearen tradizio luzea, bere iritzia garbi emanda: «Nazio kulturalaren eta politikoaren oposizioa neuri total engainagarria eta arriskutsua iruditzen zait, kulturaren eta politikaren oposizioa iradokitzen baitu», edo «Nazio kulturala beti da nolabait politikoa, eta kasu batzuetan larriki politiko bilakatzen da». Gureaz aritzeko modu doituagoak, gutxi.

Dena dela, euskaldunok modu kolektiboan ematen dugun irudiari erreparatu, eta euskal estatu baten beharrean sinisten dugunok urduritzeko eta euskal sozialista batzuei algaratxoa eragiteko modukoa ez denik, ezin esan. Nazio kultural (besterik ez) bagina bezala jokatzen dugula askotan, alegia. Horixe da, behintzat, Jaurlaritzaren turismo kanpainetan atzerritarrek ikus dezaketena (azpeitiarren azken proposamena, salbuespen ederra), edo euskal enbaxadore garrantzitsuentzat ditugun hainbatek (adibidez, sukaldariek) askotan ematen duten mezua. Eta ez dago kanpora joan beharrik: galdetu zure lagunei zerrendatzeko gure nazioa definituko luketen elementuak, eta baietz ia guztiak kulturalak izan. Ibilbide murritza egingo dugu, horiekin bakarrik. Ados, ez dira gauza bera kultura (oro har), eta adierazpide kulturalak, baina munduari ezberdin begiratzeko, kulturaren esparrutik kanpora elementu gehiago badaude: hizkuntza propio bat, edo eredu sozioekonomiko berri bat, adibidez.


Lagun Aro-Assignia Manresa (88-82): Garrantzi handiko garaipena

Gipuzkoako taldeak denboraldiko bigarren garaipena eskuratu du Kataluniako taldea Ilunben gaindituta. Andy Panko (18 puntu) eta Baron (21 puntu) izan dira saskiratzaile nagusiak.

Lagun Arok denboraldiko bigarren garaipena eskuratu du. Gipuzkoako taldeak 88-82 gainditu du Assignia Manresa Ilunben Andy Pankok eta Jimmy Baronek lortutako puntuei esker. Estatubatuarrek ederki gidatu dute taldea erasoan eta Kataluniako taldeak ezin izan du erantzuna eman.

Aurreneko laurdenean Sito Alonsoren mutilak gaizki egon dira defentsan eta Asselinek 5-11koa jarri du markagailuan Manresako taldearentzat. Justin Doellmanek puntu garrantzitsuak lortu dite Assigniarentzat, baina Javi Salgadoren gidaritzapean 15-17 azpitik jarri da Lagun Aro. Montañezek 17-21ekoa jarri du lehenengo laurdenean.

Bigarren laurdenean gipuzkoarrek gehiago sakatu dute erasoan eta Adelekek puntu garrantzitsuak eskuratu ditu. Lorantek markagailuan goitik jarri du Donostiako taldea (29-27) eta Pankoren eta Baronen saskiraketei esker aurretik mantendu dira Alonsoren mutilak atsedenaldira arte (43-39).

Hirugarren laurdenean Doellman ederki gelditu du Lagun Arok defentsan eta Andy Pankoren puntuei esker 62-53 jarri dira markagailuan Sito Alonsoren mutilak. 11 puntuko aldea lortu du Donostiako taldeak (65-54), baina Acharak 65-58koa jarri du atsedenaldia baino lehen.

Gipuzkoa Basketek arazorik gabe kontrolatu du markagailua azkenengo laurdenean eta Jimmy Baronek puntuak jarri ditu Ilunben. Hala ere, Gladyrrek 4 puntura jarri du Manresa minutu baten faltan (84-80). Javi Salgadok gidatu du taldea azkenengo minutuan eta bilbotarrak azken 88-82koa jarri du.

Ficha técnica.

88.- Lagun Aro GBC (17+26+22+23): Neto (2), Papamakarios (7),Sergi Vidal (7), Panko (18), Doblas (3)- cinco inicial- Baron (21),Salgado (10), Lorant (6), Adeleke (13), Betts (1).

82.- Assignia Manresa (21+18+19+24): Javi Rodríguez (7), Asselin(14), Gladyr (10), Doellman (13), Hanga (4)- cinco inicial- Palsson,Montañez (6), Achara (6), Alex Hernández (2), Downs (18), Oriola(2).


Frikiak eta Geekak

Ostegun eder hau (ez dakit hala den, asteazkenean ari naiz hau idazten) telesail klasiko zein eder batez hitz eginez baliatu nahiko nuke —hori badakit hala dela, niretzat bederen, ikusia baitut, nola idatzi bestela zutabe bat haren inguruan? Edo?—. Tira, telesail klasikoa... eta baita «kultukoa» esaten den horietakoa ere, ia, halakoak existitzen ez ziren garaietakoa hain zuzen ere. Gaur, beste behin, 1990eko hamarkada ahantzi zein zirraragarria berreskuratu nahiko nuke —hamarkada horren aldeko manifestu bat idatziko dut egunen batean, nahikoa da!—. Gaur Freaks and Geeks telesailaz arituko naiz.

Ezin Weir familiaz eta haren inguruko nerabe unibertsoaz hitz egin Judd Apatow aipatu gabe, eta hasieran egin nahiko nuke, oso nahasiak baitira sortzen dizkidan sentsazioak. Zalantzarik ez dago ekoizpen kopuru izugarria duela; zuzendari, idazle, ekoizle, eta baita aktore moduan ere. Hala ere, haren filmografia ikusita... Are gehiago, tartean galduta, harribitxi bakan batzuk topatzen ditudanean. Zertarako galdu denbora Seth Rogen, hamar milagarren aldiz, porru bat erretzen jartzeko, horrelako gauza ederrak egin baditzakezu? Tira, uste dut erantzuna ezagutzen dugula Judden beharrik gabe.

Freaks and Geeks da horietako bat; askoren ustez, lehena, eta agertzen diren aktoreen laguntzarekin, etorkizunean landuko zuen, eta hasieran aipatu dudan, nerabe unibertsoaren erditzea. Freaks and Geeks nerabeentzako telesail bat da, berez. Hain ona da, ordea, noizbait nerabe izan garen guztiontzat balio du —badira sekula nerabe izan ez direnak ere, egin kasu—. Umore tonuan, nerabe talde baten gorabeherak kontatzen ditu, hiru zatitan eta denboraldi bakarrean. Planteamendua sinplea da, oso, horregatik du duen meritua halako telesail orekatua eta eraginkorra sortzeak.

Lehen kolpean bat baino gehiago zur eta lur utziko duen kontu bat ere aipatu nahi dut: aktore zerrenda. Rol nagusia duten zazpi aktoreetatik zazpiak ikusi dituzue berriz nonbait. Gaur egun —kasu batzuetan oso ondo ulertzen ez badut ere— mundu mailako izarrak dira James Franco, Jason Segel eta Seth Rogen. Ni hala ere, Linda Cardelliniren eta Martin Starren lan bikainekin geratuko naiz. Zeren zain zaudete? Segi ikustera eta itzuli nerabetasunera, 18 ataletarako bada ere.