Arte ekoizpen feminista aztertuko dute Artelekun

Bihar amaituko dira jardunaldiak, eta Itziar Okariz, Lorea Alfaro eta Azucena Vieites daude hizlarien artean

Denak ez dira izendapenarekin identifikatzen, baina hor dago kontzeptua: arte feminista. Hiru eguneko jardunaldiak prestatu dituzte orain Arteleku zentroan gai horren bueltan. Arte ekoizpen feministak: ezagutza prozesuak eta belaunaldien arteko harremanak jarri diote goiburua hitzaldi eta mahai-inguru sortari, eta artista eta komisario sorta bat bilduko dituzte gaiari buruz gogoeta egitera. Maider Zilbeti ikertzaile eta Artelekuko Zehar aldizkariaren koordinatzaile izandakoak koordinatu ditu atzo hasi eta bihar bukatuko diren jardunaldiak.

Feminismoaren lan tresnek arteraino egiten duten bidea aztertzea da jardunaldien asmoetariko bat. Horri esaten diote antolatzaileek arte ekoizpen feminista: aldarrikapen queer, trans eta feministak, teoria kritiko queer eta feministak eta arte feministak eskainitako ikusgarritasun berritzaileak hartzen dituen arteari. Eta hain zuzen ere tresna horiek hainbat artistaren lanetan nola barneratzen den aztertzea da jardunaldien motorra nagusietariko bat. «Tresna feministak identifikatzea garrantzitsua da, horiek gure errealitatearen egitura moldatzen lagunduko digutelako». Eta belaunaldien arteko harremana ere ikertuko dituzte adituek ekoizpen artistiko horien bitartez.

Hitzaldiak eta liburua

2007 eta 2011 artean, Gasteizko Montehermoso zentroko zuzendari izan zen Xabier Arakistainek abiatu zituen jardunaldiak. Eta zentro hartan gidaturiko eredu feministari buruz aritu zen. Gaurkoan, Azucena Vieites, Naia del Castillo, Sahatsa Jauregi artistek, Jeleton taldeak, eta Ana Laura Alaez galerista arituko dira.

Bihar Itziar Okariz, Zuhar Iruretagoiena eta Lorea Alfaro artisten txanda izango da, eta liburu baten aurkezpenarekin itxiko dituzte jardunaldiak. Maria Jose Belbel ikertzaileak aurkeztuko du lana. Arte ekoizpen feministari buruz gogoeta egin duten hiru egile nagusiren lanak itzuli eta bildu dituzte liburu batean jardunaldien antolatzaileek, eta hori aurkeztuko du Belbelek. Conocimiento Feminista y Políºticas de Traduccion deitzen da bilduma (Ezagutza feminista eta itzulpen politikak), eta Eve Kosofsky Sedwick, Wendy Brown eta Gayle Rubinen testuak batzen ditu.


Gabonetako festa izango da asteburuan Karabelen, tute eta musarekin

Gabonak gainean dira, eta ospatzeko asmoarekin, festa antolatu dute Karabelen. Belkara auzo elkarteak antolatu du eta bi egunekoa izango da, asteburuan. Antolatzaileek dei egin diete bazkide guztiei antolatu duten mus eta tute txapelketetan parte hartzeko.

Festa eguna ospatzeko tute eta mus txapelketak

Gabon festa tute eta mus txapelketekin ospatuko dute Karabelen. Mus txapelketa larunbatean izango da, eta tutekoa berriz, igandean. Txapelketetan parte hartzeko, aldez aurretik eman behar da izena. Txapelketa bakoitzeko egunean bertan eman ahal izango da, arratsaldeko 15:25ak arte. Bost minutu beranduago, zozketak egingo dituzte, eta ordutik aurrera, ez dituzte bikote gehiago onartuko. Izena elkarteko lokalean eman behar da. Txapelketan bazkideek bakarrik hartu ahal izango dute parte, edo etxe bakoitzeko bazkide batek. Etxeren batean bazkide batek baino gehiagok ordaintzen badu kuota, horiek ere izango dute parte hartzeko aukera. Bazkide guztiek bi txapelketatan hartu dezakete parte. Hala ere, kondizio bat izango da: mus txapelketan aurreneko hiru postuetan geratzen direnek, ezin izango dute.

Sari bikainak

Musean eta tutean aurreneko hiru postuetan geratzen direnetzako sari bikainak izango dira. Aurrenekoak trofeoa, urdaiazpikoa, kaba eta ardoa jasoko ditu; bigarrenak, urdaiazpikoa eta ardoa; eta hirugarrenak kaba eta ardoa.

Etxekoandre saria

Etxekoandre onenentzat ere sari berdinak izango dira. Hala ere, jakinarazi dute, txapelketan parte hartzen duten guztiek ez dutela etxekoandre saria jasotzeko aukera izango.

Santo Tomas eguna

Horrez gain, abenduaren 21ean Santo Tomas eguna ere ospatuko dute, ohiko txistorra jatearekin.


Satorra al dute erresistentziakoek 'Aitaren Etxea'n?

Trenbidearen inaugurazioa boikotatzea dute helburu erresistentziako kideek, baina gauzak ez zaizkie ongi irtengo. Debekuen gainetik, Irenek eta Martinek maiteminduta jarraitzen dute.

Erresistentziako lagunek arazoak izango dituzte gaur gaueko "Aitaren Etxea" telesaileko atalean, eta Tomasek taldean satorren bat dutela pentsatuko du. Bestetik, Irenek eta Martinek maiteminduta jarraitzen dute, oztopoak oztopo eta debekuak debeku.

Trenbidea Echeguira iritsi da, eta inaugurazio ekitaldia antolatu du Udalak. Erresistentziako kideek ekitaldi hori boikotatu nahi dute atentzioa emateko. Beraz, Tomas eta Inaxio Durangora joango dira lehergailu bila. Baina gauzak ez zaizkie nahi bezain ongi irtengo eta arrisku larrian egongo dira. Horrek eraginda, zalantza sortuko zaie taldean: satorren bat al dute? nor da satorra?

Bitartean, Pilar ari da Jose Ramon zaintzen Celaya hotelean. Atal honetan jakingo dugunez, Gerra Zibilaren aurretik maitasun harremana izan zuten Jose Ramonek eta Pilarrek. Eta Jose Ramonek alde egin zuenean ezkondu zen Pilar Juanekin. Orain, 20 urte geroago, Celaya hoteleko etxeko andreak badaki zein den bere tokia, baina bihotzak eta buruak ez diote gauza bera esaten.

Irene eta Martin

Ihes egiten saiatu ondoren, Irene Egañak eta Martin Celayak temati jarraitzen dute; elkar maite dute eta ez dizkiete sentimentuak aldaraziko. Irenek argi esan dio aitari galdu duela alaba gisa. Beraz, Luis Egañak beste bide bat hartuko du: Javier Celayari egingo dio bisita, eta Martin Irenerengandik urrun izateko eskatuko dio. Lortuz gero, Francoren bisitak sortu zituen gastuak ordainduko dizkiola agindu dio gainera.

Dirua garrantzitsua bada ere, are garrantzitsuagoa da familiaren segurtasuna Javierrentzat. Jose Ramon etxean dauka, eta frankistak hoteletik urrun nahi ditu. Lortuko ote du Martin konbentzitzea?

Asteazkenero legez, 'Aitaren Etxea' 22:25ean izango da ikusgai ETB1en eta eitb.eus-en, aldi berean.


Neskak liderraren kontra, kiroldegian

Mundarroko neskek aurkari gogorra edukiko dute gaur, 16:00etan, kiroldegiko pistan. Zast neskak liderrak egingo du bisita eta partida bakarra galdu dute denboraldi osoan. Azkenengo bi partiduak irabazi dituzte astigartarrek eta estu nahi dituzte hartu aurkariak. Mutilek Donostian jokatuko dute, gaur, 20:00etan, Benta Berriko kiroldegian. Alde Zaharra da lehiakidea eta astigartarrak dira partidua irabazteko faborito.


Gazteen kultura desberdinetan, elementu komunak.

Azken hamarkadetan gazteen kulturak haien ezaugarriak zehazteko erabili izan dira askotan, eta beste zenbaitetan, haien sailkapen soziala egiteko.

Estilo guztiak edo, hobeto esanda, gazteen estilo batzuk, askotan, gizarte-aldaketaren eragileak izan dira; hain zuzen ere, aldaketak ekarri dituzte bizimoduan zein pentsatu, izan eta munduan egoteko moduetan.Aldaketa eta aldarrikapen sozial horiek mundu osoan egin dira.

Guztioi etortzen zaizkigu burura —gazteenen kasuan entzunez bakarrik bada ere— hippya , rockzakeena, punkia, skin heada, pijoa, gaztetxeroa, heavya, okupa, fashiona, rasta, feminazia, sakanikola ...eta beste hainbat gehiago.

Hainbat heldu sektorek eta erakunde mediatikoek etiketatu eta sailkatu dituzte, baita horietako zenbait mirespenez tratatu eta beste batzuk gaitzetsi ere. Are gehiago, mehatxutzat hartzera ere iritsi dira edo gutxietsi egin dituzte sistema nagusiarekin kritikoenak diren gazteen estiloak.

Ikerketa soziologiko askok, berriz, gaztaroa ikuspuntu klasiko eta estrukturalean oinarrituta aztertu dute, hain zuzen ere familiari, ikastetxeari eta lanari loturik. Era berean, gazteei buruzko ikerketa ugarik gazteen aisia, asoziazionismoa eta parte-hartzea ere aztertu dituzte. Hala ere, ez da apenas egin oraingo “hiriko tribu”-ei buruzko ikerketa zorrotzik, ez eta horiek gazteengan zein helduengan duten eraginari buruzkorik ere. Oso interesgarria izango litzateke gure herrian norbait animatuko balitz horren gaineko ikerketa egitera.

Argi dago badirela gazte gehienek erabiltzen dituzten ikur eta sinbolo batzuk: arropa-estiloa, oinetakoak, musika, ile-mozketa, apaingarriak, biltzeko tokiak… Ezaugarri horiek gizarte-testuinguru desberdinak, askotariko esperientziak eta bizitza-istorio heterogeneoak islatzen dituzte. Ziurrenik, funtsezkoari heltzen badiogu, berehala ohartuko gara sinetsarazi diguten baino distantzia txikiagoa dagoela estiloen artean, eta, estilotik harago, elementu komun gehiago dituztela. Eta horiexek dira, hain zuzen ere, benetan garrantzia duten osagarriak, esate baterako: bizi-proiektuak; “babak eltzetik atera” behar izatea; mundu justuago eta bidezkoago baten alde lan egitea, hau da, zuzen, bakezale eta ekologikoagoa izateaz gain, neskei protagonismo handiagoa ematen dien mundu baten alde lan egitea. Eta hori guztia bakarrik izango da posible gazteen azpikulturak, kontrakulturak eta mikrokulturak batzen badira, munduko edozein tokitan, Altsasun barne.


Aurtzakako dantzariek ez dute San Joanekin kale egin

Aurtzaka dantza taldeko kideek San Joan tradizioari eutsi eta esku–dantza dantzatu zuten San Martingo elizan. Segurtasun neurri zorrotzekin egin zuten ekitaldia: dantzariek musukoa eraman zuten eta ikusleak mugatuta egon ziren. Zehazki, dantzari bakoitzeko aurrez zehaztutako bi senitarteko joan ziren.

Era berean, Jose Luis Etxezarretak eta Goio Lekuonak lizar adarrak jarri dituzte atarietan urtero bezala.


Kaizoku Yutax, A mailan

A mailara igotzea lortu du Kaizoku Yutax taldeak. Aurreko denboraldian B2 amateur mailatik B1era igo ziren, eta lehengo hilean A mailara pasa ziren. Kategoria irabazita, Espainiako Txapelketara joaten dira, eta lehengo abenduan Santanderren izan zen taldea. Sei kidek osatzen dute: Ivan Vadillo, Mikel Selegante, Xabi Palazon, Iker Palazon, Arkaitz Salazar eta Alfredo Parrak. Kategoriaz igota, denboraldi berria hasi zain daude. Hil honen bukaerarako hasiko dira.


Metropoli Forala 2015-10-02

Aranzadi, Iruñeko udal taldeko ordezkari Aitor Balbas gure artean izan da. Asteburuko zine estreinaldien berri eman digu Aitor Abaroa kritikoak. Osasunak eta Lugok igandean jokatuko duten partiduaz ere aritu gara Taxoareko Hitzako lankideekin. Bihar hasiko diren herriko jaiez mintzatu gara Mikel Oteiza Atarrabiako alkatearekin. Toño Muro musikariak Indigo Girls taldearen abestiak aukeratu dizkigu.


Iruñeko Sanferminetan Nafarroako hainbat herri kirol txapelketa erabakiko dira

Foruen Plazan, larunbatean hasi eta eguerditan egunero

Ohikoa denez, Iruñeko Sanferminetako eguerdietan, Foruen Plazan herri kiroletako Nafarroakohainbat txapel jarriko dira jokoan.

Uztailaren 8an, Nafarroako lehen mailako trontza txapelketa eta emakumezkoen trontza txapelketa jokatuko dituzte. Gizasemeen artean ez da eskualdeko ordezkaririk izanen, bai emakumeen artean ordea: berriki Euskal Herriko txapeldun izan diren Aresoko Leire Onsalo eta Zizurkilgo Leire Astiazaran izanen dira faborito nagusia. Beraiekin batera, Berako Nerea Sorondo eta Amaia Garcia, Elgorriagako Irune Izkue eta Antsoaingo Irune Biurrun eta bertze bi bikote lehiatuko dira. Etzanda jarritako 45 ontzako enborrari 10 epai egin beharko dizkiote. Aimar Irigoien harri-jasotzaileak ere erakustaldia eskainiko ditu.

Uztailaren 9an, Nafarroako bikotekako aizkora txapelketa eta orga txapelketa erabakiko dira; orga jokoan Iruñeko hiru kirolari ariko dira eta aizkora bikoteak, berriz, Iker Vicente eta Julen Kañamares, Juan Jose Lopez eta Jon Rekondo leitzarra eta Ruben Saralegi leitzarra eta Donato Larretxea aranztarra. Bikote bakoitzak sei kanaerdiko eta sei 60 ontzako moztu beharko ditu.

Uztailaren 10ean gizonezkoen eta emakumezkoen txinga txapelketa eta lasto altxatze txapelketa jokatuko dituzte. Gizonezkoen txinga txapelketan Migel Angel Sukuntza leitzarra izanen da eskualdeko ordezkaria, emakumezkoetan azken urteetan txapeldun izan den Xanta Sousa lesakarra eta lasto altxatze txapelketan bi amaiurtar ariko dira nor baino nor gehiago ariko dira: Iñigo Goienetxe eta Lander Landiribar.

Uztailaren 11n, Nafarroako hirugarren mailako aizkora txapelketako kanporaketa eta kadete mailako arpana txapelketa jokatuko dituzte. Ezkurrako festetan jokatuko den finalerako bortz txartelen bila ariko diren hameka aizkolarien artean Beintza-Labaiengo Jesus Etxeberria eta Jacinto Etxekonanea eta Ezkurrako Moises Gogorza daude. Bi kanaerdiko moztu beharko dituzte. Kadete mailako arpana txapelketan berriz, Baztango Basaburuako Unai Aleman eta Xabier Mitxelena eta Xabier Arraztoa eta Imanol Etulain daude bortz bikoteen artean. Kimu mailako proba konbinatuan Igantziko neska-mutikoak ere ariko dira.

Uztailaren 12an ez da txapelketa ofizialik jokatuko, baina herri kirolak ez du hutsik eginen. Kañamares anaien erakustaldiaz gain, emakumezkoen aizkora erakustaldia ere izanen da bikoteka. Hiru bikote ariko dira: Iturengo Maika Ariztegi eta Berako Amaia Garcia, Aresoko Itxaso Onsalo eta Berako Nerea Sorondo eta Elgorriagako Irune Izkue eta Zizurkilgo Leire Astiazaran. Bikote bakoitzak 45 ontzako lau enbor moztuko ditu. San Fermin sokatira torneomistoa 4x4 ere jokatuko dute Beti Gazte, Berriozar, Txantrea eta Antsoain taldeek, 280 kiloko kategorian.

Uztailaren 13an, emakumezkoen eta gizonezkoen Nafarroako ingude altxatze txapelketak jokatuko dituzte. Gizonezkoetan Leitzako Josetxo Urrutia eta Berako Aritz Izuzkiza izanen dira eskualdeko ordezkariak eta emakumezkoetan, Iturengo Maika Ariztegi eta Elgorriagako Irune Izkue. XIX. San Fermin Motozerra txapelketa eta Tubiren eskutik, lasto altxatze ela lasto botatze erakustaldia ere izanen dira.

Uztailaren 14an, azkenik, Nafarroako harrijasotze txapelketa jokatuko da eta Leitzako Josetxo Urrutia eta Etxalarko Xabier Ariztegi ‘Santxin’ izanen dira eskyaldeko ordezkariak. Hiru harri ezberdinekin bi minutuko txandak egin beharko dituzte (125 kiloko zilindroa, 112,5 kiloko kubikoa eta 100 kiloko bola). Aizkora erakustaldia eskainiko dute Iker Vicentek eta Ruben Saralegik eta motozerra erakustaldia Mikel Lasartek.


KIROLALDIA 07- 03- 12

bIBA ZUEK! Berriz ere hemen gaude Medius, Izaskun eta Jabi. Eguraldi eskasari aurpegi ona jarri behar zaionez euskal futbol taldeen gora- beherak aipatu ditugu behar besteko umorearekin; pilota kontuak ere hizpide gure artean eta txirrindularitzari lekutxoa egin diogu gaurkoan. Onak izan!!. Deskargatu saioa HEMEN.

https://www.bilbohiria.com/docs/podcast/kiroldegia/kiroldegia070312.mp3


Zientzia eta bertsolaritza uztartuko dituzte Bibat museoan

Oskar Gonzalez kimikariak, Bittor Rodriguez nutrizionistak eta Onintze Salazar meteorologoak hitzaldi laburrak emango dituzte; Jone Uriak eta Julio Sotok, berriz, diziplina horietan oinarritutako gaiei helduko diete, bertsotan.

Jakinduriek mundue erreko dau izeneko hitzaldi laburren sorta egingo dute larunbatean, Gasteizko Bibat museoan. EHUko Kultura Zientifikoko Katedrak sustatutako ekimena da, Zientzia Astearen barruan. Zientzia hitzaldi laburrak eta bertsolaritza tartekatuko dituzte, 19:00etatik aurrera. Bost urtez Euskal Herriko beste hainbat txokotan egin dute ekimena, eta aurten Gasteizen ere izango da, aurrenekoz.

Jone Uria eta Julio Soto bertsolariak arituko dira oholtzaren gainean. Zientzialariei dagokienez, Oskar Gonzalez kimikaria, Bittor Rodriguez nutrizionista eta Onintze Salazar meteorologoa dira Gasteizko saioan arituko direnak. Aditu hauek hamar minutuko hitzaldiak emango dituzte, euskaraz, beti ere modu arin eta atsegin batean. Gonzalezek Zure begiek mintzen naute hitzaldia eskainiko du. Rodriguezek emango duenak, berriz, Barazkiak jateko! izena du. Salazarrek, azkenik, Eguraldiaren soinuak ekarriko dizkie parte-hartzaileei. Hitzaldi bakoitzaren ondoren landutako gaiaren harira gai bat proposatuko die bertsolariei Kike Amonarrizek. Horrez gain, ikuslearen jakindurie ere neurtuko dute, "modu berezi samarrean". Sarrera doakoa izango da, eserlekuak bete arte.


Liburu bat astero irakurtzeko

'Booktegi' ataria jarri dute martxan, sarean euskarazko lanak doan jarri eta hartzeko aukera eman, eta irakurzaletasuna sustatzeko. Hizkuntza eta kalitatea dira plazaratzeko baldintza bakarrak

Guztion liburuak, guztiontzat. Izenburuaren azpian ageri den leloak ongi laburbiltzen du Booktegi proiektuaren funtsa. Euskarazko testuak argitaratzeko eta doan eskuratu ahal izateko plataforma bat da Booktegi, edo, beste era batera esanda, euskarazko argitaletxe digital bat. 11 Itzulpen enpresak jarri du martxan, asmo jakin batekin, proiektuaren koordinatzaile Aritz Brantonen esanetan: «Euskarazko irakurketa eta idazketa sustatzea». Zortzi aste daramatza martxan sarean plataforma berriak; jada 4.600 lagunek bisitatu dute, eta 3.400ek deskargatu dute eskuragarri dauden 26 lanetakoren bat. Bilduma gizentzen jarraitzea dute xede, eta astero eskaintzari liburu bat gehitzea.

Gabezia batek bultzatuta jarri zuten martxan egitasmoa, sumatutako «bi ahulezia aukera bihurtu nahian», Brantonen hitzetan. Batetik, iruditu zitzaien «euskarazko munduan liburu elektronikoak oso gutxi» erabiltzen direla, eta, gainera, «oso formatu mugatuetan» zabaldu izan direla —Susa argitaletxea aipatu du salbuespen modura—. «Bestetik, liburu askok, nahiz eta onak izan, aukera gutxi izaten dituzte, eta apaletan ahaztuta geratu ohi dira, hautsa pilatzen. Horiek ere beste ibilbide bat merezi dute». Gabezia horiei irtenbidea emateko erabaki zuten plataforma sortzea.

Testu orok bi baldintza baino ez ditu bete behar Booktegi-n argitaratua izateko: euskarazkoa izatea eta kalitatezkoa izatea. Edonork jo dezake hara bere lanarekin, eta, baldintzak betez gero, doan publikatuko dute. «Hasiak gara testu batzuk jasotzen, oso onak gainera, eta datozen asteotan astero liburu bat plazaratuko dugu», iragarri du Brantonek. Artikulu bildumak kaleratzea da beste aukera bat; «Era horretan, liburu bilakatzen ditugu artikuluak». Orain arte, sustatzaileak eurak jarri dira egileekin kontaktuan testuok biltzeko, baina egitasmoa ezagutarazten ari den heinean, «beste bide bat irekitzen» hasia dela, eta gero eta jende gehiagok bidaltzen dizkiela testuak.

Liburuak eskuratzea, berriz, libre eta doan da. Hiru formatutan deskargatu daitezke —PDF, Mobi eta ePub—, eta beraz, edozein irakurgailurentzat dira egokiak.

Askotariko testuak biltzen ari dira, eta elkarren artean oso ezberdinak dira sarean oraingoz eskura jarri dituztenak ere. «Oraintxe lau atal ditugu: fikzioa, poesia, saiakera eta drama. Baina ziur aski aurrerago beste sail batzuk sortuko ditugu, esaterako, gazteentzako literatura, historia...». Fikzioan, esaterako, bada eleberririk, euskarara itzulitako John Buchan eskoziarraren Sorgin-basoa eta Hogeita hemeretzi mailak, eta Paul Gallico estatubatuarraren Elur-antzara, esaterako, baina narrazio bildumarik ere bada, Josu Landaren Ipuinak kontatzen nituenean eta Edu Zabalaren Inauterietan liburuak, kasurako. Saiakeran ere, aniztasuna nagusi, bai egileen, bai gaien, bai testu moten aldetik. Atal horretan bildu dituzte, besteak beste, Raul Perez Martinezek Jacques Anquetil txirrindulariaz idatzitako izen bereko liburua, eta euskal iheslariei buruz François Sureauk ondutako Zurrunbidea, baina liburu gisa argitaratu dituzte ere artikulu bildumak, hala nola Estitxu Zabalak osatu eta Irutxuloko Hitza-k gehigarri gisa argitaratutako Emakumeak eta arrauna erreportaje sorta, eta Pilar Kaltzadaren nahiz Onintza Enbeitaren artikulu bildumak.

Poesiari dagokionez, Leire Bilbaoren Ezkatak eta Gotzon Barandiaranen Arrakalak poema bildumak jarri dituzte eskuragarri —biak ala biak Susarekin aurrez argitara emanak—, baita beste hainbat egilerenak ere, tartean, Ane Labakaren Zirrikituetan izeneko bertso sorta, eta Maite Arroitajauregi Mursegoren Bi (2) eta Hiru (3) diskoetako kantuen hitzak. Antzerkia nahiz zinemaren arloko testuak jaso dituzte, berriz, dramaren atalean, hala nola Borobil teatroaren Jokoz kanpo antzezlanarena, Katalina de Erauso pastoralarena eta Koldo Almandozen Hubert Le Blonen azken hegaldia filmarena.

Gehien deskargatutakoen artean, hiru izen aipatu ditu Brantonek: Axularren Gero lanaren egokitzapena; Harkaitz Canoren hiru ipuin biltzen dituen Paradisuaren ifrentzua; eta Asier Altunaren Amama filmaren gidoia.

Lehia komertzialik ez

Liburu zaharrak nahiz berriak, jatorrian euskaraz idatziak nahiz itzuliak, aurrez paperean plazaratuak nahiz inoiz argia ikusi gabeak, izen ezagunenak nahiz ezezagunagoenak... Askotariko lanak edonoren eskura jarri nahi dituzte. Bisitari kopurua ikusita, orain arteko harrerarekin pozik daude sustatzaileak. Datu horiek, agian, «hasierako zirraragatik» izan daitezkeela dio Brantonek, baina orain arte proiektua ez dutenez askorik ezagutzera eman, etorkizunean bisitariak gehiago izateko itxaropena ere badu. «Hilero mila deskarga izatea litzateke gure nahia». Uztaila bitarte astero beste liburu bat aterako dute, eta udan etenaldi bat egin ostean, udazkenean jarraituko dute.

Proiektuaren koordinatzaileak adierazi du ez dutela inorekin lehian aritzeko asmoz jauzi egin argitaletxeen mundura. «Liburu batek interes komertziala izanez gero, ez diogu inori proposatuko Booktegi-n ateratzea. Baina, tamalez, hasierako zirrara pasatu ondoren, apaletan geratzen dira liburu asko eta asko. Beraz, ez dago interes komertzialik, baina bai kulturala, eta liburu horiek berriro ateratzen saiatzen gara». Susarekin, esaterako, harremana badutela eta oso positiboa dela dio, eta halakoa izatea espero duela beste argitaletxeekin ere. «Alderaketa xume bat egitearren: kale batean jatetxe bakarra egonez gero, zailagoa da balizko bezeroak hurbiltzea; baina bizpahiru izanez gero, errazagoa da. Gure asmoa ez da inori inolaz ere aukera komertzialik lapurtzea, baizik eta euskal munduko irakurketa bultzatzea eta handitzea».

Ataria bisitatzeko, hauxe da helbidea:

www.booktegi.eus


Trainerua osatzeko asmoz, babesle bila

Aurten, trainerua ateratzeko lanetan dabil Hernani, nesketan. Lanean hasi dira dagoeneko, Pasaian entrenatzen, Juanjo Etxarteren aginduetara. Zailtasun gehiago dauzkate arlo ekonomikoan, eta babesle bila dabiltza. Hernaniko 13 arraunlari ari dira, eta Tolosako 8-9 arraunlarirekin osatuko dute.


Strauss-Kahn auzitara, prostituta sare bat bere zerbitzura zuelakoan

Sumarioaren arabera, gutxienez 15 bat orgia egin zituen Belgikan, Parisen, Washingtonen eta Nueva Yorken, NDFko presidente izan zen garaian.

Dominique Strauss-Kahnen (DSK) sexu eskandaluek zeresana eman dute berriz ere, Lillen (Frantziako iparraldean) hastekoa den epaiketa dela eta. Nazioarteko Diru Funtseko (NDF) presidente ohiari prostituta sare bat bere zerbitzura izatea leporatu diote oraingoan, eta hamar urte arteko kartzela zigorra eta 1,5 milioi euroko isuna jaso dezake horregatik.

DSK akusatuen eserlekuan da berriz ere, proxenetismo larria delitua egotzita, beste 11 gizonezko eta 2 emakumezkorekin batera. Akusazioaren idazkiaren arabera, prostituta talde bat osatu zuten DSKren nahi sexualak asetzeko, NDFko presidente izan zen garaian, eta Frantziako presidente izateko hautagaitza aurkeztu behar zuenean.

Strauss-Kahnek datorren astean deklaratuko du, hiru egunez, asteartean hasita. Gaur, Auzitegiak atzera bota du defentsak epaiketa bertan behera uzteko eskaria. DSKren kontrako mugimendu politikoen ondorioz abiatutako prozesua zela argudiatuta egin zuen defentsak eskaria; eta akusazio zibilaren agerraldia ateak itxita izateko eskariak ere ezezkoa jaso du.

Sumarioaren arabera, gutxienez 15 bat orgia egin zituen Belgikan, Parisen, Washingtonen eta Nueva Yorken; Lilleko Carlton hoteletik antolatu omen zituen festak, 2007-2011 bitartean, eta 100.000 bat euro xahutu zituen sarean.

Instrukzio epaileek 13 prostitutari galdeketa egin zien, eta, hain justu, horiexek izango da prozesu osoan (18 egun) Frantziako Finantza ministro ohiaren mehatxurik handiena. Baliteke DSKk 10 urteko kartzela-zigorra eta milioi bat euroko isuna jasotzea.

Horietatik, lau emakumek akusazio partikularra osatu dute eta, azaldu zutenez, DSK sexu gose handiko gizona da, eta sexuan dominazioa gustatzen zaion horietakoa da.

Edonola ere, Strauss-Kahnek prozesuan izango duen kezkarik handiena da emakumeek esan dutela diru-truke egon zirela hoteletan, eta ez plazeragatik.

Epaiketa egitea erabaki zuten epaileen esanetan, Strauss-Kahnek “ez zuen ezagutzen soilik nesken estatusa, baizik eta bera izan zen orgion sustatzailea”.


«Beste ilusio batekin joaten gara Iparraldera trinketean jokatzera»

Trinketean emaitza nabarmenak lortzen ari da Eneko Maiz pilotari billabonatarra. Datorren denboraldian lehen mailan ariko da.

Trinketeko eskuz banakako lehen mailako txapelketa jokatuko du Eneko Maizek (Villabona, 1996). Behar Zana elkarteko pilotariak denboraldia hirugarren mailan hasi zuen eta hura irabazi ondoren, bigarren mailan lehiatzeko aukera izan zuen jarraian, eta txapelketa horretan ere gailendu ostean, lehen mailan jokatzeko txartela eskuratu du.

Denboraldi berezia izan da aurtengoa, bi koska igotzea lortu baitituzu. Nola izan da?

Iaz hasi nintzen Iparraldeko hirugarren mailatik jokatzen, eta zorte txarra izan nuen eta eskumuturra puskatu nuen, eta ezin izan nuen jarraitu. Aurten arantza hori ateratzeko asmotan txapelketa jokatzen hasi ginen; partidak ondo joan dira eta zorionez urtebetean bi maila igotzeko aukera izan dugu. Uste dut salto handia dela. Hurrengo urtera begira, aurkari gogorragoak izango dira, noski, baina gogotsu gaude.

Ez da ohikoa izango bi maila segidan igotzea, ezta? Beste norbaitek egin du hori?

Nik ez dut ezagutzen inor, baina ziur izango dela norbait hori egin duena. Aurten niri tokatu zait.

Iparraldeko txapelketa dela komentatu duzu. Gipuzkoan beste pilotariren bat badago?

Aurten Gipuzkoako Txapelketan nirekin bikote izan den Oier Gurutzealde astigartarrak ere jokatu du Iparraldeko txapelketa. Bera bigarren mailatik hasi zen, aurretik igotzea lortu zuelako, baina ez zuen lortu aurrera egitea. Egia da hemengo trinket jokoarekin alderatuta, han beste zaletasun bat, beste maila bat dagoela. Jende askoz gehiago dago. Han lau maila daude eta bakoitzean jende pila bat dago, eta hemen betiko lau katu gaude lehian. Beste ilusio batekin joaten gara hara, badakigulako jendea izango dela ikusten, partida gogorrak izango direlako, eta badakigulako gure maila eman beharko dugula partida irabazteko.

Noiz hasiko duzu lehen mailako denboraldia?

Hori hurrengo urtean izango da, 2020an. Baita binakako txapelketa ere. Aurten buruz burukoan bakarrik atera gara Iparraldean, eta ikusiko dugu datorren urtean binakakoan ariko garen.

Eta lehen mailan zeinen aurka ariko zara, Waltari eta enparauen aurka?

Jendeak agian konfusioa duela uste dut. Profesional maila bat dago, eta gero afizionatuen lehen mailan dago. Maila handia da, eta, adibidez, aurreko urtean lehen mailan irabazi zuenak aurten profesionaletara igo dela. Beraz, ilusioa ere hor dago, ea hurrengo urtera begira gauzak ondo joaten diren eta noizbait Waltari bezalako pilotari baten aurka, edota Munduko Txapelketaren finala jokatu nuen Ducassou eta beste pilotari handi askoren aurka jokatzeko aukera dudan.

Noiz hasten zara zehazki?

Urtarrilean hasten da, eta txapelketa luzea joaten da. Bi hilabete luzez, astero-astero, izaten dira partidak. Gero, ez da ziurtatzen lehen mailan irabazita profesionaletara igoko dizuenik. Beti ere, ikusten dute nolako maila duzun, eta beraiei gustatuz gero, baliteke partidak jokatzea beraien aurka.

Munduko Txapelketa urrian jokatu zenuen, eta txapeldunorde izan zinen.

Munduko Txapelketara joatea bakarrik oparia da. Hamar egun eder pasatu genituen, eta zortez finalera iristea lortu nuen. Nahiz eta finalean jokorik onena egin ez, eta nire onena ez eman, munduko txapeldunorde geratuta, nik uste maila polita eman nuela. Pena da finalean gerra pixka bat gehiago eman nahi niola Ducassouri, baina ez zen horrela gertatu, eta, hala ere, pozik nago pasa genuen astearekin eta baita emaitzarekin ere.

Hain justu, orain gutxi omenaldia egin zizueten Behar Zana elkartekoek.

Orain bi urte 22 urtez azpiko Munduko Txapelketa jokatzen aritu nintzen Argentinan eta omenaldia egin zidaten. Aurtengoan bereziagoa izan zen, pilota eskolako haur gehienak zeuden txuriz jantzita, eta pasilloa egin zidaten, eta hunkitu egin nintzen. Behar Zanako haur guztien sinadura duen kamisetarekin koadro bat oparitu zidaten eta oso oroigarri polita da.

Bestalde, denboraldi honetan Gipuzkoako Txapelketa irabazi duzu banaka eta binaka.

Behar Zana elkartearekin irabazi ahal izan ditut bi txapelketak, lehen mailan. Buruz burukoa irabazi dudan lehen aldia izan da. Iaz ondo nengoen, baina eskumuturra hautsi nuen eta binakakoa ere ezin izan nuen jarraitu.

Trinketean bukatu duzu denboraldia?

Orain Grabni txapelketa jokatzen ari naiz, Gipuzkoako selekzioarekin. Nahiz eta uda aldean hemen ez izan txapelketarik, partida dezente jokatzen ditugu trinketean. Pasa den urtean zortea izan nuen Iparraldetik deitu baitzidaten bigarren mailako profesionalekin partida batzuk jokatzeko. Aurten ere deia jaso dut behintzat entrenatzera bertara joateko.


«Goierri izaera enpresa traktoreetan ere badago, Goierriren parte sentitzen dira»

Goiekiko gerentea eta Goierri Valleyren idazkaria da Iker Galparsoro.

Nondik erne da elkartea?

2008an martxan jarri genuen enpresen arteko lankidetza sarea, eta hark izan dituen egitasmo, foro eta lantaldeen ondorioz, beharrezkoa ikusi zen era batera edo bestera egituratzea. Bai enpresei zuzenean parte hartzeko aukera emateko, bai erabakiak hartzeko garaian beraiek ere planteatzeko; bestetik, enpresa denen artean zer nolako estrategiak hartu edo ekintzak garatzeko.

Metalgintza sektorea hartu duzue oinarri. Hor zentratuko da?

Gure helburua da industria eta metalgintza sektorea sendotzea. Enpresen arteko harremanak estutu, eta etorkizunari begira proiektu berriak garatu, enpresa gehiago sortu. Industriagintzak izan behar duen eraldaketan motorea izatea da helburua, eskualde mailan.

Zer, nola eta norantz dauka eraldatu beharra metalgintzak?

Beti dago aldatzeko beharra, eta enpresek badakite hori. Gaur egun, ezin dugu orain dela 15 urte egiten genuena egin, eta hemendik 15 urtera ere beste era batera, beste zerbitzu eta produktu batzuk landu beharko ditugu. Eraldatzeko behar-beharrezkoa da hausnarketa. Enpresa traktoreek duten informazioa eta merkatuaren ezagutza oso zabala da. Agian, txikiek ez daukate hainbeste baliabide. Ezagutza hori guztia partekatu nahi dugu, eta denen artean erabakiak hartu.

Orain arte, enpresen batasun esperientzia nolakoa izan da?

Espero genuena baino asko hobea. Izugarrizko ilusioa dute. Enpresa txikietatik sortu zen ekimena, eta enpresa traktore ia denak sartu dira; eta bultzatzeko, parte hartzeko gogoarekin, gainera. Harrituta gaude zer nolako arrakasta izaten ari den etxe barrenean. Kanpora begira ere bai, erakunde, enpresa eta instituzio asko deika ari dira, ekimenaren berri izateko.

Goierri Valleyren berritasuna enpresa handiak sartzea da? Haientzat zer interes du?

Nik uste dut zerbaitek batzen gaituela, eta zerbait hori Goierri dela. Konturatu gara Goierri izaera edo sentimendu hori benetan traktoreetan ere badagoela. Goierriren parte sentitzen dira, eta eman diezaioketena asko dela badakite. Elkartean egon eta ekarpena egin nahi dute. Orduan, guretzat oso-oso pozgarria izan da enpresa guztiak nola batu diren ikustea. Dudarik gabe, gainera.

Sinergia aktibo bat da, berez.

Guretzat funtsezkoa, hasieran, hori da. Eskualdeko erakunde eta enpresen arteko elkarlana bultzatzea, eta dauden sinergiak baliatzea. Hori ondo egiten baldin badugu, kanpora saltoa ematea errazagoa izango da.

Nazioartekotze horretan, zer fasetan dago Goierri Valley?

Orain behar duguna nazioartekotze prozesurako estrategia bat da. Momentu honetan, dauzkagun ekintzak iraganetik jasotzen ari garen batzuk dira. Hurrengo urteetarako, Goierri Valley bezala estrategia garbi bat markatu behar dugu.

Eskualdera nola itzuliko den diseinatu duzue?

Landu behar da. Baina, irizpide nagusi bezala, Goierriko enpresentzat eta Goierri Valleyko enpresentzat onurako proiektuak izango dira. Onuradunak goierritarrak eta Goierriko enpresak izango gara.

Zein zentzutan?

Batez ere enpresa txikiak sendotuko ditu, eta lanpostu gehiago sortu, horiei aukera emanez merkatu eta sektore berrietara zabaltzeko.

Goierri Valley, altzairuzko bailara (Klikatu erreportaje osoa irakurtzeko)


Hondarribia FE-k garaipen handia lortu du lider Tolosaren kontra

Hondarribia Futbol Elkarteko lehen taldeak Tolosa liderra menderatu zuen larunbatean Hondartzan (1-0) eta laugarren tokian dagoen Real Unionengandik hiru puntura jarri da (ikusi sailkapena).

Iazko urriaren 17tik tolosarren kontrako partidaren zain zegoen Hondarribia. Izan ere, lehen itzulian Berazubin jokatutakoan, tolosarrek luzapenean sartutako gol batengatik irabazi zieten berdeei (2-1), partida oso ona jokatu eta gero. Larunbat honetan, baina, mendekua hartu zuen Mikel Llorentek zuzentzen duen taldeak eta Hondartzan bildutako zaleei garaipen handia eskaintzeko aukera izan zuen.

Hiru puntuak eskuratu arren, Hondarribiak sailkapenean duen postua ez da gehiegi aldatu; bederatzigarren dago postu bat irabazita, baina aurrekoekiko tartea asko murriztu du. 35 puntu ditu taldeak eta, Real Unionek galdu duenez, laugarren postua orain 3 puntura dago.

Hurrengo partida gogorra izango da hondarribiarrentzat, Zarautzen jokatuko baitute. Hondarribiak baino hiru puntu gutxiago ditu Zarautzek, baina aurreko jardunaldian berdinduta zeuden bi taldeak. Denboraldian zehar ikusitakoaren arabera, multzoko defentsa onenetakoak dituzte bi taldeek. Akaso erasoan zertxobait hobeto aritu izan dira hondarribiarrak, baina lehen itzulian Zarautz nagusitu zen Hondartzan.

Oso talde parekatuak dira Hondarribia eta Zarautz


Autobusa, Bilboko manifestaziora

Bilboko manifestaziorako autobusean apuntatzeko azken eguna gaur da, Garinen eta Onddin.


Zahar Berriko zozketako zenbaki saritua: 0548

Zahar Berri programakoek zozketa egin eta gero, 0548 zenbakidun egutegiaren jabeak izango du Gorbeiako parke naturalean dagoen Guikuri Landetxean aste bukaera ederra pasatzeko aukera. Zahar Berrikoekin harremanetan jartzeko, deitu 943 71 21 17 telefono zenbakira.


Finala zein estadiotan jokatuko den falta da argitzeko

Alavesek San Mamesen jokatu nahi du, Bartzelonak Santiago Bernabeun, eta Espainiako Federazioak Vicente Calderonen

Espainiako Kopako finalak baditu finalistak: Bartzelona eta Alaves. Data zehatza ere eman du Espainiako Futbol Federazioak: maiatzaren 27a. Ordea, beste urte batzuetan bezala, eztabaida sortu da, finala zer zelaitan jokatuko. Alavesek San Mamesen jokatu nahi du, Bartzelonak Santiago Bernabeun, eta ez du baztertu Nou Camp bera ere; azkenik, Espainiako Federazioak Vicente Calderonen jokatzea nahi du. Ondorioz, lau zelai daude aukeran, baina badirudi Calderonek duela indarrik handiena. Atletico Madrilek berak eskaera egin dio federazioari finala bertan joka dadin, estadioa eraitsi egingo baitute denboraldi amaieran.

Zalantzarik ez dago Alaveseko zaleentzat aukera onena Bilbon jokatzea izango litzatekeela, baina orain ia ezinezkoa da, hainbat arrazoirengatik. Batetik, kirol arrazoiak daude; bestetik, arrazoi ideologikoak, eta, azkenik, arrazoi teknikoak. Hain zuzen, azken horiek dira Josean Kerejeta Alaveseko akziodun nagusiaren nahia zapuzteko arrazoi handienak. Izan ere, maiatzaren 30ean, Guns & Roses musika taldeak jo behar du San Mamesen, eta, agertokia muntatzeko lanek behar duten denbora aintzat hartuta, ezinezkoa litzateke hiru egun lehenago zelaia jokatzeko moduan izatea.

Horrez gain, San Mames finalerako proposatzea baztertu zuten Bizkaiko Batzar Nagusiek, iazko azaroaren 23an. PPk aurkeztu zuen proposamena, baina soilik PSEk adierazi zion babesa; EH Bilduk eta Ahal Dugu-k bozkatu zuten kontra, eta EAJ abstenitu egin zen. Hori bai, Iñigo Urkullu Eusko Jaurlaritzako lehendakariak atzo esan zuen «albiste bikaina» litzatekeela finala San Mamesen jokatzea, «euskal zaleen artean anaitasuna lortzeko». Hala ere, ez dirudi Bartzelonak aukera hori onartuko duenik.

Vicente Calderonen agurra

Kataluniako taldeak nahiago du finala Camp Noun edo Santiago Bernabeun jokatu. Lehen aukerari dagokionez, jakina da abantaila izango lukeela etxean ariko litzatekeelako, baina duela bi denboraldi horixe egin zuen, Athleticen aurka. Ez dirudi gauza bera gertatuko denik, Alaves ez bailegoke konforme. Horregatik, Real Madrilen zelaia ere begiz joa du Bartzelonak. Haren nahia izan da azken urteotan finala Santiago Bernabeun jokatzea, titulua aurkari nagusiaren etxean irabazteko asmoz. Arrazoi bategatik edo besteagatik, ordea, Real Madrilek ezetz esan izan du. Oraingoan, berriro, zelaian lanak egin behar dituztela argudiatu du Florentino Perez Real Madrileko presidenteak.

Ondorioz, Atletico Madrilek proposatutako Vicente Calderonen aukera da partida jokatzeko hautagai nagusia. Ikusteko dago zer erabakiko duen Espainiako Federazioak.


Haurrentzako zinema ziklorako bonu sistema erabiliko dute Leidorren

Datorren asteburuan hasi eta urtarrilaren 12ra bitarte haurrentzako zinema zikloa hasiko da Leidor aretoan. Orotara bost film ikusteko aukera egongo da bonua zortzi euroan ordainduta.

Ziklo honetarako bonu sistema erabiliko dute, beraz, prezio baxuagoan ikusi ahalko dira filmak. Horrez gain, nabarmentzekoa da euskarazko zinemak pisu garrantzitsua izango duela, bonu sisteman sartzen diren bost filmetik hiru baitira euskaraz.

Bonu kopurua mugatua da, beraz, erosteko interesa dutenek azkar ibili beharko dute. Ostiralean, hilaren 13an jarriko dituzte salgai, Leidorreko leihatilan, 17:00etatik 19:00etara.

Turbo, Doraemon eta Nobita Holmes etorkizuneko museo harrigarrian, El Hobbit 2, Azti txikia-Azti zalantzatia, Jelly T, eta Frozen: El reino del hielo filmek osatuko dute haurrentzako zine zikloa. El Hobbit 2 filmaren kasuan, bonutik kanpokoa izango da.

Pertsona bakoitzak gehienez bost bonu erosi ahalko ditu. Bonuak film bakoitzeko gonbidapen bana eskuratzeko aukera ematen du, eta beharrezkoa da leihatilan aurrez jasotzea, saioaren aurreko hiru egunetan, leihatila ordutegian, bonuak ez baitu ziurtatzen lekurik izango denik azken egunean. Bestalde, bonu gabekoen sarrerak egun berean soilik eros daitezke.


Itsas bidaia iraganera

Albaola Itsas Kultur Faktorian gogor ari dira lanean XVI. mendeko 'San Juan' galeoia egiten. Hara joaten den edonork bertatik bertara ikus ditzake lanak.

Pasai San Pedron dago Albaola Itsas Kultur Faktoria, herria pasatu eta aurrera jarraituta, itsasoaren eta mendiaren babesean. Eraikinera sartu bezain laster, kresal usaina egurrarenarekin nahasten da. Paletez egina dago faktoria osoa, Donostia 2016ko Europako kultur hiriburu izateko proiektuaren estetikari jarraituz, itsasontzia hiriaren enbaxada kultural ibiltaria izango baita bi urte barru. Kultura gutxituak dituzten herrialdeak bisitatuko dituzte, eta 2017rako Kanadara bidaiatu nahi dute; egiazko ontzia dagoen lekura, hain zuzen ere.

Hamar bat laguneko taldea joan da Albaola ezagutzera; izan ere, faktoria aste honetan ireki dute. Ikusminez beterik daude, Eider Bergaretxe gidak kontatzen dienari adi entzuten. Hiru gune nagusiz osatzen da zirkuitua: hasieran, museoa eta etengabeko erakusketa daude; aurrerago, arotzen artisau lanetarako guneak; eta, azkenik, San Juan ontziaren erreplikaren piezak elkartuko diren egurrezko estalpe handia, non hasiak diren egiten XVI. mendean Kanadako Red Bayn hondoratu zen baleontzia. Erakusketa guztian zehar, azalpenak emateko horma irudi handi batzuk daude, hainbat hizkuntzatan.

Aurkezpen txiki bat egin du gidak sarreran, baleontziaren historia ezagutzen ez zutenentzat: San Juan euskal ontzia 1565ean hondoratu zen, baleak harrapatzera Ternua aldera zihoanean. Ordutik, ur azpian dirau, eta hango tenperatura izoztuek modu ikusgarrian kontserbatu dute.

Sarrerako aretotik eskailera batzuk jaitsita, maketagileak daude, erakusleiho moduko baten atzean, ezinezko diruditen pieza txikiak buru-belarri eskuz lantzen.

'San Juan'-en ospea

Lurraren zenbait zati teilaz estalita daude. Bergaretxek kontatu duenaren arabera, «teilek eman diote izena baleontzia dagoen Red Bay herriari [Badia gorria]. Euskaldunek erabiltzen zituzten teilak, etxolak egiteko. Kanadarrek arbela erabiltzen zuten teilatuak estaltzeko; izan ere, neguko elurrak eta izotzak eraitsi egiten zituzten euskaldunek etxoletan jarritako teilak, eta ur azpian geratu dira gaur egun arte, eta badiari kolore gorrixka eman diote».

1978an hasi zuten ur azpiko indusketa, eta, geroztik, zabalduz joan da San Juan baleontziaren ospea; ez Euskal Herrian bakarrik, baita mundu zabalean ere. Egun, San Juan da urpean dauden ontzien ordezkari nagusia, eta Unescok ur azpiko ondare kultural izendatu zuen iaz.

Beheko solairua ontziaren eta itsas bidaien inguruko jakintza zabaltzeko baliatu dute bisitariek, eta galdera guztien erantzunak lortu dituzte. Apaizac obeto espedizioaren berri izan dute, eta ontzien atalak ezagutu dituzte. Jakin ahal izan dute, gainera, erreprodukzioa egiteko materiala XVI. mendean lortzen zen leku beretatik ekarriko dutela: haritzaren egurra, Sakanatik; burdina, Somorrostro haranetik; kalamua, Ebro ingurutik; galipota, idiek tiratutako gurdietan, Burgostik...

Hala ere, baleontzia egiten ari diren aretoak eta ondoren datorren estalpeak sorrarazi dute, ezbairik gabe, ikusmira handiena. Itsas antzokia izendatu duten estalpearen aurreko aretoan, hango langileak hasiak dira San Juan ontziaren piezak itxuratzen; han dago Apaizac obeto espedizioan erabili zuten balea txalupa ere. Lantegi bat baino askoz gehiago izango da eraikin hori: kulturari lotutako hainbat proiekturen kokaleku bihurtu nahi dute. Antzerkiak, bertso saioak eta beste hamaika ekitaldi egingo dira han.

Bisitaren azken atala kokatzen den estalpea Euskal Herriko egurrezko eraikin handiena da, Bergaretxeren hitzetan. Han, ontziaren oinarri izango den gila aurki daiteke, pago egurrez egina. Estalpe horretan joango dira gutxika ontzia eginez, eta hara joaten den jendeak pausoz pauso ikusi ahal izango du prozesua aurrera nola doan; amaieran, 28 metro luze eta 7,5 zabal izango dituen ontzia lortuko dute.

San Juan baleontzia egiten hasi baino ez dira egin; lan handia dute oraindik egiteko, eta, nahiz eta XVI. mendean zortzi hilabete baino ez zituzten behar, bi urteko epea ezarri dute erreplika bukatzeko. Lan hori guztia egiteko, gainera, jende askoren laguntza beharko dute, eta, horregatik, langileek ez ezik, boluntarioek ere parte har dezakete. Bisitari taldea laguntzeko prest agertu da: haietako batzuek izena eman dute boluntario moduan elkarlanean aritzeko. Kerman Olaizola da horietako bat: «Benetan egitasmo interesgarria da hau, eta oso irakasgarria, gainera. Oso polita da garai bateko teknikak erabiliz materiala nola lantzen duten ikustea eta proiektu erraldoi honetan lagundu ahal izatea».

Ibilbidea pozik burutu dute bisitariek, eta bi urte hauetan berriro etorriko direla ziurtatu dute; bukatuta dagoenean munduan zehar bidaiatzera abiatuko den baleontziak beren ekarpen txiki bat izango duelakoan.


Mobilizazioak iragarri ditu Eskubide Sozialen Gutunak, datorren urteko aurrekoentuetan eragiteko

Eusko Jaurlaritzak 2017rako aurkeztutako aurrekontuak kritikatu ditu.

Eusko Jaurlaritzak aurkeztutako aurrekontu zirriborroaren gabeziak salatu ditu Eskubide Sozialen Gutuna plataformak, ikuspuntu feministatik, ekologistatik eta gazteenetik. Legebiltzarreko gehiengoa "eskuinak" izan arren "gehiengo soziala" Gutunak daukala nabarmendu du Ainhoa Etxaide LABeko idazkari nagusiak, Gasteizko Mendizorrotza kiroldegian egindako ekitaldi batean. "Hau izango da mobilizazioaren beste fase bat iragartzen duen ekitaldia".

"Aurten bai, aurten onartu dituzte aurrekontuak", zehaztu du Etxaidek. "Baina proposamen zehatz batekin batera ateratzen garenean gobernu honek arazo bat dauka, eta herri honek aukera bat dauka datorren urtean bestelako aurrekontuak egiteko".

Aurrekontuek daukaten paradoxa salatu du Adolfo Muñoz ELAko idazkari nagusiak: EAEko gastuaren %70etik gora erabiltzen du Jaurlaritzak, baina diru sarrerak ez ditu erabakitzen.. "Hau ez da Europako beste inon gertatzen. Normala, exijitu beharrekoa litzateke sarrerak legebiltzarrean erabakitzea".

Kritiko agertu dira Eskubide Sozialen Gutunak batzen dituen eragileak. Aurrekontuek gizartearen beharrei muzin egin eta gutxiengo batzuen beharrak aseko dituela nabarmendu dute. Ikuspuntu feministatik, ekologistatik eta gazteen ikuspuntutik hutsune asko dauzkala salatu dute.

Mendizorrotzatik Eusko Legebiltzarrera manifestazioa egin dute Gutuneko partaideek.


Egape dantza taldearen saio ikusgarria

Jaietako txupinazoarekin lehertu zen jaia Urnietan, ostiralean. Egape dantza taldeko dantzariek saio polita egin zuten plazan bildutako jendetzaren aurrean.

Argazkiak | Bideoa


Maiatzaren 14an abiatuko da Uribe Kostako Bertsolari Txapelketa

Zazpi beharrean, zortzi izango dira aurten Bizkaiko Eskualdeetako Bertsolari Txapelketak. Ipar Uribeko sariketan, 20 bat lagun lehiatu ziren orain bi urte, Uribe Kosta, Mungialdea eta Txorierri eskualdeak batzen dituen makroeskualdean. Aurten, baina, bitan banatu dute, "badagoelako mamia eta gaia bi txapelketa egiteko", Beñat Vidal bertsolari leioaztarrak gaurko aurkezpenean adierazi duenez. Uribe Butroen apirilaren 23an egin zuten lehenengo kanporaketa, Fikan. Vidalek berak eskuratu zuen finalerako txartela. Maiatzaren 22an, larunbata, jokatuko dute azken saioa, Derioko Gurea aretoan. Uribe Kostako txapelketari dagokionez, hilaren 14an egingo dute lehenengo kanporaketako bertso afaria, Sopelako Ander Deuna ikastolan. Eskualdeetako bertsolari sariketa guztien berri emateko webgunea ere zabaldu du Bizkaiko Bertsozale Elkarteak: bizkaikotxapelketa.biz. Argazkian, Karmelo Uriarte Bizkaiko Bertsozale Elkarteko presidentea, Aitor Arrutia Enkarterriko finalista, Beñat Vidal Uribe Butroeko finalista, Gorka Martinez BBK fundazioko zuzendaria eta Miren Dobaran Bizkaiko Foru Aldundiko Euskara Sustatzeko zuzendaria, gaurko prentsaurrekoan / cc-by-sa Bizkaiko Bertsolari Txapelketa 2010.

Horrenbestez, Uribe Kostako txapelketan 18 bertsolarik parte hartuko dute eta beste 12k Uribe Butroeko sariketan. Azken horretan zergatik parte hartzen ari den galdetuta, "Leioa bi eskualdeen artean dagoenez" horrela erabaki dutela aipatu du Beñat Vidalek. Bere anaia Peru eta aipatu udalerrian errotutako Galder Bilbao "Txapi" algortarra ere Uribe Butroekoan parte hartzen ari dira. Gainera, hiruak dira Algortako Bertsolari Eskolako (ALBE) kideak. Horren kontura, ALBEren 30. urteurrena ere badela gogoratu du Beñatek. Abendu aldean egin ohi duten Ahobien Gala izango da ospakizunen azken ekitaldia. Baina tartean egongo da zertaz gozatu.

Uribe Butroeko txapelketa:

Maiatzak 7, ostirala

Bigarren kanporaketa Larrabetzuko eskoletan. Afaria 21:00etan hasiko da eta ostean izango da saioa. Bertsolariak: Olatz Ibarluzea, Iker Gangoiti, Mikel Goiriena, Ekain Landa "Txispain", Asier Legarreta, Peru Vidal. Gaijartzailea: Alberto de Abajo "Zoro"

Maiatzak 22, larunbata

18:00 Finala Derioko Gurea aretoan. Gai jartzailea: Bernardo Mandaluniz.

Uribe Kostako txapelketa:

Maiatzak 14, ostirala

Lehenengo kanporaketa Sopelako Ander Deuna ikastolan. Afaria 21:00etan hasiko da eta ostean izango da saioa. Bertsolariak: Imanol Uria, Unai Angulo, Arkaitz Gomez "Arkan", Peio Etxebarria "Bonbero", Itxaso Paya eta Inazio Vidal.

Maiatzak 21, ostirala

Bigarren kanporaketa Itzubaltzeta / Romoko Itzubaltzeta gaztetxean. Afaria 21:00etan hasiko da eta ostean izango da saioa. Bertsolariak: Oier Iturralde "Atano", Peio Ruiz de Agirre, Arrate Illaro, Peio Arondo, Josu Landeta eta Gabi Basañez.

Maiatzak 28, ostirala

Hirugarren kanporaketa Getxoko Txorimalo gaztetxean. Afaria 21:00etan hasiko da eta ostean izango da saioa. Bertsolariak: Joanes Igeregi, Miren Loizaga, Aitzol de Kastro, Jone Uria, Ekaitz Larrazabal “Katxo” eta Jagoba Pereda.

Ekainak 12, larunbata

18:00 Finala Algortako Villamonte kultur etxean.


Indarkeria matxistaren aurkako jarrera berretsi dute ikasleek

Gernika-Lumoko Beldur Barik lehiaketaren sari banaketa egin dute gaur. Emakumeenganako Indarkeriaren Kontrako eguna etzi dela arrazoi hartuta Elai-Alai aretoan batu dira udalerriko hainbat ikasle, eta lehiaketara aurkeztutako lanak ikusi dituzte. Guztira lau izan dira aurkeztutako bideoak: Allende Salazar ikastetxeko Printzesaren hegoak, San Fidel Ikastolako Laztana eta Gure Egunerokoa, eta Barrutiako Zer abesten dugu.

Horien artean, Gure Egunerokoa izan da irabazlea. Egileek Leire Bideguren Gizarte Ekintzarako Zinegotziaren eskutik hartu dute 250 euroko saria; beste taldeek ere jaso dute diploma.

Onintza Enbeitak zuzendu du sari banaketa, eta oraindik emakumeek lasai ibiltzeko “esfortzua” egin behar dutela esan du: “Neskok ez dugu ausartak izan gura, guk libreak izan gura dugu”. Eta horretarako, beharrezkoa dela beldurra galtzea dio Enbeitak. Etorkizuna, gainera, beldurrik ez dagoen gizartean dagoela dio.

Parte hartzaileak eskertu ditu Enbeitak, “gazteek kontzientzia hartzea ezinbestekoa delako”. Etorkizuna direla esan die ikasleei, eta Beldur Barik bezalako lehiaketetan gehiago parte hartzera animatu ditu.

Indarkeria matxistaren aurka emakumeak zein gizonak, “guztiak” direla beharrezkoak dio bertsolariak: “Oraindik bidea egiteko asko geratzen zaigu guztioi”.

Tailer bi. Emagin taldearen eskutik, 12 eta 17 urte bitarteko neska gazteei zuzenduta dagoen Autodefentsa feminista tailerra egingo dute abenduaren 5ean eta 6an Maria Agirre aretoan. Lehenengo egunean 17:00etatik 20:00etara bitartean eraso sexistei buruz ariko dira hizketan; abenduaren 6an, berriz,10:00etatik 13etara bitartean izango da tailerra. Besteren artean, neskek eraso sexistak nola sufritzen dituzten ikusiko dute, bai eta erasoak zelan identifikatu daitezkeen ere.

Desjabetze Clown deitzen da Maria Agirre aretoan eskainiko duten beste tailerra; azaroaren 30ean 19:30etik 21:30era bitartean parte hartu ahalko da bertan, eta abenduaren 1ean, berriz, 10:30etik 12:30era bitartean.

Antolatzaileek jakitera eman duten moduan, Juanma Rodriguezek zuzenduko du tailerra. Feminismoari buruz hausnartzeko eta gizonezkoen egoera pribilegiauaz eta botere harremanetaz jarduteko aukera egongo da bertan. Tailer hau, Zipriztintzen elkarteak antolatu du.


55.000 euro zuzenduko ditu Aldundiak herrietan merkataritza sustatzeko

35.000 euro inbertituko dira hiru milatik gora biztanle dituzten herrietan, eta gainerako diru partida herri txikienetan.

Arabako Aldundiaren Enplegu, Merkataritza eta Turismo Sustapenaren sailak 55.000 euro zuzenduko ditu herri txikietako egungo saltokien azpiegitura hobetzeko eta proiektu berriak garatzeko.

Diru-laguntza lerro bat hiru mila biztanletik gora dituzten herrientzat izango da, Gasteiz izan ezik. Helburua herri horietako merkataritza egitura indartzen duten proiektuak garatzea izango da. Hiru mila biztanle baino gutxiago izanik, erdigune historikoa daukaten herriek ere diru-laguntza hau eskatu ahalko dute –Dulantzi, Artziniega, Eltziego, Bastida edo Guardia–. Programa honetan 35.000 euro gastatzea aurreikusi du Diputazioak.

Bigarren laguntza lerro batekin sustatuko da Arabako herri txikietako biztanleak oinarrizko produktuez hornitzen dituzten dendak zabaltzea edo daudenak egokitzea. Kasu honetan, irabazteko xederik gabeko elkarteek edo autonomoek eskatu dezakete diru-laguntza.

Halaber, kontzejuek herriko merkataritza sustatzeko jarduerak bultzatzeko partida bat dago. Horren bitartez, sentsibilizazio jardunaldiak, sustapen materialaren diseinua eta argitalpena, publizitate ekintzak eta gai honen gaineko aholkularitza lagunduko dira.


El Salvadorren 5 graduko lurrikara izan da; ez dago biktimarik. Italian ere 4,8 graduko lurrikara bat izan da, Emilia-Romagna eskualdean


PSOEren baitan gogoeta egitea eskatu du lehendakariak

Patxi Lopezek aitortu egin du PPk "garaipen zabala" lortu duela Espainian, baina sozialisten porrota krisi ekonomikoarengatik izan dela uste du.

Patxi Lopez lehendakari eta PSE-EEren idazkari nagusiak esan du PPk Espainiako hauteskunde orokorretan lortu duen "garaipen zabalaren" ondoren PSOEri "gogoeta egiteko garaia" iritsi zaiola.

Patxi Lopezek sozialistek EAEn lortu dituzten emaitzak aztertu ditu Bilbon egindako agerraldi batean. Lau ordezkari lortu dituzte Diputatuen Kongresurako, 2008an baino bost gutxiago.

Alfredo Perez Rubalcabaren porrota krisi ekonomikoarengatik izan dela esan du, eta "krisia kudeatu duten gobernu guztiei" gertatu zaiela.

PSE-EEren idazkari nagusiak hitz eman du bere alderdiak "lan" egingo duela "PPren gehiengo osoa ez dadin botere goren batean bilakatu".

Espainian PPk irabazi duela eta EAEn EAJ gailendu dela aitortu ondoren, Patxi Lopezek esan du sozialistentzat "gogoeta egiteko garaia" dela, eta "euskal sozialistek egingo dugu, gogoeta sakona egingo dugu herri honetako sektore ezkertiar eta aurrerakoiekin bat egiteko".

EAEko sozialisten buruak azaldu duenez, ordezkariak EAJk, Amaiurrek, PSE-EEk eta PPk bakarrik lortu izanak "agerian uzten du herritarren borondatea lau alderdi politiko horietan elkartzeko dagoen joera".

Patxi Lopezek aurreratu du Mariano Rajoy PPren hautagaiarekin harremanetan jartzeko asmoa duela. Horren harira, Rajoyri "Euskadin iraganeko zauriak gainditzeko" beharra helaraziko omen dio.

Era berean, euskal sozialisten buruak azpimarratu du "ETAren mehatxurik gabe" egindako lehenengo hauteskundeak direla demokraziaren historian.


Haur eta gazteen aisialdia dinamizatzeko zerbitzua martxan jarriko dute berriz

Gazteguneko arazoak konponduta, aisialdi zerbitzuaren kudeaketarako proposamenak aurkezteko epea zabaldu du udalak. LH eta DBHko ume eta gazteei zuzenduta egongo daLekeitioko Udalak haur eta gazteei zuzendutako aisialdi zerbitzuaren kudeaketarako proposamenak aurkezteko epea zabaldu du. Dinamizazio zerbitzua kontratatu nahi dute, haur eta gazteen arloko politikak zein beste arlo batzuetako zeharkako politikak ezartzeko eta bultzatzeko. «Zerbitzu berrian haur eta gazteek ekintzak egiteko duten autonomia errespetatu eta sustatuko dira. Bestalde, gaitasun pertsonalak deskubritzea eta bideratzen laguntzea helburu duen zerbitzua ere izango da», zehaztu du udalak.Zerbitzua Lekeition erroldatuta dauden familiei zuzenduta egongo da, eta LH eta DBH ikasketak egiten ari diren haur eta gazteei eskainiko zaie. Zerbitzua kudeatzeko proposamenak aurkezteko epea zabalik dago otsailaren 15era arte, eta informazioa www.lekeitio.eus orrialdean dago eskura.Azken urteetan, Gazteguneko eraikinak arazoak izan ditu teilatuan, eta egoera horretan aisialdi zerbitzua ematea ez zutela bat ere egoki ikusten azpimarratu du udalak. Beraz, Gazteguneko eraikinaren teilatua konpondu dute lehenengo, eta orain aisialdi zerbitzua jarriko dute martxan.Konponketak2016 amaieran egin zituzten lanak Gazteguneko teilatuan, eta konponketek 39.530,05 euroko kostua eduki dute. Hurrengo urratsa Gaztegunearen kanpoaldean dagoen igogailua konpontzea izango da. «Urteetan egoera kaskarrean egon da, eta segurtasun neurri bezala itzalita dago».Beraz, 2017an, Gaztegunerainoko iriste erraztasuna bermatzeko igogailua konponduko dute, eta horrez gain, eraikin barruan ere beste hobekuntza batzuk egingo dituztela aurreratu dute.


Atxiloketak salatzeko agerraldia

19:30ean egin dute kale agerraldirako hitzordua Herriko plazan, oraingo astean izandako atxiloketak salatzeko. Gernikako Akordioak egin du deialdia, honako leloarekin: Bake bidean aterabide demokratikoak orain, atxiloketa gehiagorik ez. Denon artean atera behar dugu prozesua aurrera, inplikatu!


M8-an, zapata eroso

Hiru egun besterik ez dira falta ostiralerako. Egun handia behar du izan, autobus, alderdi eta ehiztari faxistak geldituko dituen erakustaldi alai eta indartsua. Ni, gaur bertan, dena prestatzen hasiko naiz. Zakote-ontzia, tuper edo fianbrera izenekin etxe askotan ezagutua, kajoitik aterako dut. Zahatoa topatu eta ufada bihurri batekin puztu eta berpiztuko dut. Zapata eroso, motxila arina, txubaskero tolesgarri minimoa, irrifar zabala, kartoi puska bat eta makil luzea, hori guztia prest utziko dut martxoaren 8an lehenbailehen kalera ateratzeko. Kartoian oraindik ez dakit zer idatziko dudan baina ezertxo ere bururatzen ez bazait, kontsumo greba ere denez, ipurdiaren azpian jarriko dut lagunekin kalean bazkaltzen dudanean. Ostiralean jaia bai borroka ere bai eginen dugulako, gozamena baita gure aizkorarik zorrotzena!


EAJk Batasunak adierazi zuen borondatea baloratu du

EAJko Euzkadi Buru Batzarrak bilera egin du gaur, eta gero, agiri bat irakurri du EBBko presidente Josu Jon Imazek. Agirian esaten denez, "argilunen gainetik, dagokion neurrian baloratzen dugu atzo Batasunak adierazi zuen borondatea, bere ekintza ildo politiko eta demokratikoetatik baino ez duela bideratuko alegia. Bitarteko politiko eta demokratiko hutsez baliatu nahi duen benetako apostuak indarkeriaren erabilpenari uko egitea eskatzen du".

Adierazi dutenez, ez dute baloraziorik egin nahi "azken urteetako nondik norakoaz egin zen gezurrezko balantzeari buruz".

"Euskadin normalkuntza politikoa eta elkarbizitza lortu ahal izateko" euskal "indar politiko guztiekin elkarrizketa politiko aldeanitzean" pate hartzeko jarrera" azaldu dute.

EAJk hiru zutabe jarri ditu "Euskadiko normalkuntza politikoa" lortzeko: "Euskal gizartearen aniztasunari zor zaion begirunea; aldebakartasunik ezaren printzipioa; eta euskal gizartearekiko errespetua".

Euskal Alderdiek egin beharreko elkarrizketa horretan bi gai "gogoa izan beharrekoak" dira, EAJren iritzian: "zein bitarteko jarri beharko diren indarrean euskal gizarteak etorkizuna erabakitzerik izan dezan bere esparru juridiko eta politiko ezberdinetan; eta zeintzu diren hartu beharreko bideak borondate hori errespetatua izan dadin".

Beraien iritzia azaldu ondotik, beste alderdiei eskaera egin dio EAJk, "Bakoitza bere baliabide eta erantzunkizun-ariketaren arabera, Euskadiko normalkuntza politikoa eta elkarbizitza bideratzeko ahalik eta urraspiderik baliagarrienak urratu ditzaten".

Elkarrizketa eleanitza egiteko, ordea, "ETAren indarkeriaren behin betiko ezabaketak baino ez ditu beharrezko baldintzak sortaraziko" EAJren ustez. Horren zain gelditzen direla azpimarratu dute.

Lopez: "Urrats bat da, baina ez da zain geunden urratsa"

PSOE alderdiaren izenean PSE-EEko idazkari nagusi Patxi Lopezek hitzegin du. Batasunak "urrats bat" eman duela esan du Lopezek, baina pauso hori ez dela "denak" zain zeuden pausoa azpimarratu du. Belodromoan egindako proposamena "ez da nahikoa" PSOEren iritzian, izan ere "funtseskoa ez dugu ikusi".

Batasunak atzo erakutsi zuen jarrera orain dela urtebete zuen jarrera baino "hobea" da PSOEren iritzian, baina, hala ere, "exigentzia demokratikoetatik" urrun dago Batasuna, Lopezek azaldu duenez.

"Atzo Batasunaren proposamena ezagutu genuen, ez ETArena. Indarkeria eta eraikuntza nazionala banatzen diren proposamena ikusi genuen. Gainera, orain arte "mugiezinak ziruditen planteamendu batzuk ez dira ageri, lurraldetasuna kasu; aniztasunaz ere mintzatu ziren. Baina ez dakit ez ote zen diskurtso soila", esan du.

"ETArekin eta haren inguruarekin" ez du hitz bakar bat ere izan nahi Espainiako Gobernuak

Juan Fernando Lopez Aguilar Espainiako Gobernuko Justizia ministroak agertu duenez, ez daude "ETArekin eta haren inguruan mugitzen den inorekin" hitz bakar bat izateko prest. Punto Radio irrati katean esan du hori Lopez Aguilarrek, hain justu, Batasunak atzo aurkeztu zuen proposamenari buruz galdetu diotenean. Areago, Euskal Herrian "gatazka armatua" dagoela esatea bera ere "onartezina" iruditzen zaio Espainiako Justizia ministroari. "ETArekin ez dago hitzegiteko ezer", azpimarratu du.

Hain zuzen ere, PSOEk Batasunaren ilegalizazioaren aldeko apostu irmoa egin zuela nabarmendu du Lopez Aguilarrek, eta apostu horri tinko eusten diola. Horregatik, jarrera hori malgutzearen alde joan den astean PSE-EEko kide esanguratsu Denis Itxasok, Odon Elorzak eta Gemma Zabaletak plazaratutako iritzia kritikatu du. Errotik jarrera horren kontra dagoela esan du.

Zenbait alderdiren arabera, proposamen "eskasa"

Atzo, Batasunaren agiriaren edukia zabaldu eta lasterrera eman zuten beren iritzia zenbait alderditako buruzagiek. Oro har, "eskastzat" jo zuten ekarpena, hain zuzen ere, Batasunak ez duelako indarkeria gaitzetsi eta ez diolako ETAri su-eten eskaera zehatzik egin.

Esaterako, PPk, Batasuna "Ibarretxeren Planera" hurbildu dela iritzi dio, eta, gainera, "indarkeria gaitzetsi gabe". IUko koordinatzaile nagusi Gaspar Llamazaresen arabera, proposamena "eskasa" da ez duelako ETAren estrategia armatua gaitzesten, eta "demokraziaren balioekin" engaiatzeko eskatu zion Batasunari elkarrizketa bideak irekitzeko baldintza gisa. Bide bertsutik, EBko buruzagitzako kide Mikel Aranak proposamena "etsigarria" dela esan zuen indarkeriaren gaitzespenik jasotzen ez duelako, eta erantsi zuen proposamenaren sakontasuna benetan zein den jakiteko erakunde armatu horrek zein jarrera hartuko duen jakitea ezinbestekoa dela.

EAko bozeramaile Onintza Lasak ere indarkeriaren gaitzespenik ez egotea deitoratu zuen. "Benetako politika egiteko, benetan irtenbideak proposatzeko, politika eta demokrazia dira bidea eta horretarako ETAren bide militarrak desagertu egin behar du", adierazi zuen.

Gatazkaren konponbiderako faktorea izan daiteke ELAren iritzian

ELA sindikatuaren ustez, bestalde, badirudi, "Batasunak egoera berri batera igaro, egungo blokeoak gainditu eta euskal gatazkani bakerako bide bat urratu nahi duela".

Azpimarratu dutenez, proposamena iritzi horren arabera gauzatzea espero dute, eta horrela, "bide baketsu eta demokratikoen aldeko apustua (atzerapenik eta baldintzarik ametitzen ez duena) gatazkaren konponbidea bultzatzeko eta soberanismoa gizartean indartzeko faktore izatea".

Atzo Anoetako Belodromoan bildutakoei "elkartasuna" adierazi die ELAk, eta "Batasuna legez kanpo jarri zuten erabakiak bertan behera utztea" eskatu dute.

Nafarroako Gobernua: "Otegik ez du inor engainatzen"

Nafarroako Gobernuko lehendakariorde Francisco Iribarrenek esan duenez, Nafarroako Gobernuak "desengainua" hartu du Batasunaren bake proposamena ezagututa. Iribarrenek esan duenez, proposamen horretan ikusten da "Batasuna ez dela gai ETArekin dituen loturetatik banantzeko".

Batasunako bozeramaile Arnaldo Otegik "ez du inor engainatzen", Iribarrenen ustetan, eta gutxiago "nafarrak". "Berrikuntzak daudela azaldu nahi duten berriketen azpian, Batasunak planteamentu antidemokratikoekin jarraitzen du", esan du.

PP-PSOE itunaren sinatzaileei ere zuzendu zaie Iribarren. "Terrorismoaren kontra tresna eraginkorra dela erakutsi duen tresnarekin tinko" jarraitzeko eskatu die.

"Gizarteak bizkarra eman diola konturatu eta gero, galdutako protagonismoa berreskuratzeko ahalegina" izan zen atzoko ekitaldia, Iribarrenen iritzian.

Aralar poztu egin da Batasuna beraien "planteamentuetara" joan delako

Batasunaren jarrerak aldaketa "sakona" izan duela uste du Aralarrek. Aldaketa horretan, Batasuna Aralarren "planteamentuetara" joan dela iritzi diote, eta "poza" azaltzeaz gain Batasuna zoriondu dute.

Aralarrekoen jakinarazi dutenez, "Batasuna prozesuan izan zen eztabaida ideologiko eta morala irabazi egin dute" beraiek. "Batasunak Anoetan luzatutako proposamenak bere egiten ditu Aralarrek bere sorreratik esaten zituenak". "Norbaitek" autokrtitika egin beharko lukeela gaineratu du Aralarrek.

"Era berean, Batasuna animatu nahi dugu ausardiaz joka dezan eta jarrera aldaketa hori egiazko bilaka dadin eman beharreko urratsak eman ditzan".

Jaurlaritzaren iritzia bihar

Jaurlaritzak, bihar agertuko du ekarpena zer iruditu zaion. Hain justu, asteartetan egiten du Jaurlaritzak gobernu bilera, eta ondoren egingo du balorazioa.


"Beñat ondo ibili da baina... pena izan da"

28 metro karratuko pantaila erraldoia jarri dute Bergarako udal pilotalekuan eta herritar askok jarraitu dute partidua bertatik. Partidu berdindua izan da eta txapela janzteko aukera handia zuela igarri diote herrikideek. Irujok, baina, min hartu du eta ezin izan du jarraitu. Hurrengoan izango da.

Beñat Rezustaren aldeko oihuak entzun dira Bergarako frontoian partiduaren hasieratik eta txaloak ere ozen entzun dira urdinek tantoa egiten zuten bakoitzean. Irujok mina hartu duenetik aurrera, baina, frontoiko ikusleen aurpegi alaiek bestelako sentsazioak adierazten zuten. "Pena. Pena handia izan da. Irujok mina hartu badu eta jokatzeko moduan ez badago, ulertzekoa da, baina... Beñatek ondo jokatu duela uste dut", zioen batek. "Beñatek akatsa pare bat izan ditu baina oso ondo aritu da. Gustura ikusi dut. Irujo, ordea, ez dut bat ere zentratuta ikusi hasiera hasieratik", zioen beste batek. Partidua modu horretan bukatutzat ematearekin penatuta atera dira Bergarako pilotalekutik zaleak.


Etxetresna elektrikoen eta leihoen renove plana indarrean sartu da

Gaur sartu da indarrean etxetresna elektrikoak eta leihoak aldatu ahal izateko Renove Plana. Euskal Energiaren Erakundeak sustatu du dirulaguntza-plana, eta dendariak dagoeneko hasi dira aldaketa sumatzen.

2,5 milioi euroko aurrekontua du plan bakoitzak, eta 2.000 leiho aldatzen laguntzea aurreikusi du Energiaren erakundeak hain zuzen ere, isolamendu handikoei sarbidea emateko, eta 25.000 etxetresna elektriko inguru ordezkatzea.


Artearen eta gizartearen arteko harremana landuko dute Photomuseumen

Ostiral honetako Aula programaren barruko saioa arte adierazpenei buruzko zikloaren bederatzigarrena izango da. Zehazki, artearen eta gizartearen arteko harremanari buruz ariko dira bertan.

Gizartearen aurrean "salaketa egiteko baliabidea" dela artea azaldu dute antolatzaileek. "Horregatik, hainbat mugimendu artistiko bat datoz garaiko gizartearen bilakaerarekin".

Ohi bezala, 18:00etan hasiko da saioa eta sarrera doakoa izango da.


'Ur handitan' saioaren 100. atala, Behobia-Donostia lasterketarekin


Kargua hartu ondoren, aurrekontuak prestatzera

Josu Erkoreka, Arantza Tapia, Juan Maria Aburto, Ricardo Gatzagaetxebarria, Cristina Uriarte, Estefania Beltran de Heredia, Jon Darpon eta Ana Isabel Oregi Jaurlaritzako sailburu berriek goizean hartu dute kargua, eta bihar egingo du Jaurlaritzak gobernu kontseiluaren lehen bilera. EAJren xedea "euskal ongizate eredua ez ukitzea eta ez aldatzea da".

Jaurlaritzaren lehen eginkizun nagusia 2013ko aurrekontuak prestatzen hastea izango da, urte hau bukatzeko bi aste baizik ez direlako falta. Ricardo Gatzagaetxebarria Ogasuna eta Finantzetako sailburuak izango du aurrekontuak prestatzeko ardura. Hark gaur esan du "berehala murgilduko" dea zereginean, eta aurreratu du "euskal ongizate eredua ez ukitzea eta ez aldatzea" izango dela helburua. Hau da, osasuna, hezkuntza eta zerbitzu publikoak arloak ez murrizteko asmoa dutela.

Joseba Egibar EAJren legebiltzar taldeko bozeramaileak duela astebete BERRIAn adierazi zuen "administrazioen erreforma bat beharrezkoa" dela, murrizketak izango direla eurekin ere, "baina eskubide murrizketarik ez da izango".

EAEko aldundiekin, eragile sozialekin eta Eusko Legebiltzarreko beste taldeekin harremanetan jarriko dela azaldu du Gatzagaetxebarriak, akordioak lortzeko asmoz. Legebiltzarrean 27 parlamentari ditu EAJk, 75etik.

Jaurlaritzako 67.000 langile publikoen Eguberrietako aparteko pagarekin zer egin izango da beste gai garrantzitsu bat —Espainiako Auzitegi Konstituzionalaren aginduz, ordainketa eten egin zuen jarduneko Jaurlaritzak lehengo astean—.

Goizeko hamaiketan hasi da gaurko kargu hartzea. Sailburuek "hitza eman" dute —ez zin egin—. Euskaraz izan da ekitaldia. Hamar bat minutu iraun du.

Han izan da Iñigo Urkullu Jaurlaritzako lehendakaria, eta taldean lan egitearen garrantzia azpimarratu du. "Euskadi hobea izan daiteke". Larunbatean hartu zuen kargua Urkulluk, Gernika-Lumon. Jaurlaritzak izango dituen aldaketen artean, nabarmentzeko bat: indarkeriaren biktimen zuzendaritza Herrizaingo Sailaren ardurapean zegoen, baina Justizia Sailak zuzenduko du aurrerantzean.

Josu Erkoreka Justizia eta Administrazio Publiko sailburuak adierazi du "zerbitzu publikoa egonkortzea" izango dela bere helburua".

Arantza Tapia Garapen Ekonomikoa eta Lehiakortasunerako sailburuak esan du bere xedea "Euskadi merezi duen maila ekonomikoan" jartzea izango dela. Krisitik ateratzeko lan guztiek egin beharko dutela gaineratu du.

Estefania Beltran de Heredia Segurtasuneko sailburuak azaldu du bere asmoa Ertzaintza berriz ere "Polizia zibila eta herriarena" izatea dela.


'Julio Verneren azken abentura' haurrendako antzezlana, hilaren 8an

Gorakada antzerki taldearen eskutik, haurrendako antzezlana izango dugu zapatuan Amaia antzokian. Antzezlanaren trama oinarritzen da Julio Verne idazle frantziarraren Lurraren erdigunerako bidaia eleberrian. Nobela horretan oinarritu arren Verneren ondare diren beste hainbat pasadizo eta pertsonaia ere ezagutuko ditu ikusleak, Fogg edo Nemo kapitaina, esaterako.

Julio Verneren irudimena baliatuta, abenturaz jositako bidaia prestatu du Gorakada taldeak etxeko txikienei begira. Zapatuan hasiko da bidaia Amaia antzokian, 17:00etan. Sarrerak salgai daude dagoeneko www.kutxa.net helbidean edo 943 00 12 00 telefonora deituta; lau euro ordaindu behar da sarrera bakoitza.


Errenta aitorpena euskaraz egitera deitzen du Udalak

Aurten ere Zumaiako Udalak ‘Egin euskaraz errenta aitorpena’ kanpaina jarri du martxan. Horrekin batera, Udaleko Euskara Zerbitzua errentaren aitorpena egiten duten aholkularitza zerbitzuekin harremanetan jarri da eta guztiek bat egin dute kanpainarekin; mahai gaineko txartel batzuen bidez adieraziko dute euskaraz egiteko aukera, eta kartelak ere jarriko dira hainbat lekutan herritarrak horretara gonbidatzeko.

Kanpainaren helburua da hastear den errentaren aitorpenaren kanpainan zumaiar gehiagok egitea aitorpena euskaraz. Errentaren gaineko aitorpena egiteko kanpaina apirilaren 16an hasi eta ekainaren 25ean amaituko da; etxera bidalitako autolikidazio proposamenak apirilaren 10etik aurrera berretsi ahal izango dira.

Hiru bide daude aitorpena egiteko eta guztietan erabil daiteke euskara:

Autolikidazio proposamena

Zergadun batzuei etxera bidaliko dizuete proposamena, Foru Ogasunak eskura daukan informazioan oinarritutakoa. Proposamena ontzat ematen baduzu, bi bide daude onartzeko: telefonoz edota Internet bidez.

Egin euskaraz: proposamena eta eskutitza ele bietan jasoko dituzu. Telefonoa erabiliz gero, euskara erabiltzeko aukera emango dizute. lnternet bidez ere euskaraz egiteko aukera izango duzu.

Mekanizatua

Foru Ogasuneko bulegoetan egiten da; gure eskualdean Azpeitian egin dezakegu. Horretarako hitzordua eskatu behar da, telefonoz edo lnternetez.

Egin euskaraz: telefonoak euskara aukeratzeko bidea emango dizu, baita lnterneteko atariak ere. Bulegoan euskaraz hitz egiten baduzu, langileak euskaraz beteko du zure aitorpena; hala ere, ziur egoteko, adieraz iezaiozu aitorpena euskaraz egiteko borondatea.

Internet bidezkoa

Batetik, aholkularitza zerbitzuek erabiltzen dute bide hau. Gune horietara gure sarreren, gastuen, kenkarien eta abarren frogagiriak eraman eta bertako langileak arduratzen dira aitorpena egin eta bidaltzeaz.

Egin euskaraz: ondoko zerrendan daude Zumaian non egin ahal izango duzun zure aitorpena euskaraz. Nahikoa duzu bertako langileari euskaraz egin nahi duzula adieraztea.

AM aholkulariak. Ardantzabidea 16, behea. 943 862609

Ricardo Azcue aholkularitza. Txomin Agirre kaia 4. 943 862651

Unanue aholkulariak. Erribera kalea 6. 943860960.

Zumai aholkularitza. Amaiako plaza 15. 943862624.

Bestetik, partikularrek ere har dezakete bide hau aurten, ogasunaren webgunean. Horretarako Zergabidea laguntza programa erabili behar da

Egin euskaraz: Interneteko gunean hasieratik euskaraz betetzeko aukera izango duzu, eta PDFko inprimakiak euskaraz ere badauzkazu eskura.

Aurreko urteetako datu batzuk


30 ontzi hartzen ditu oraingoz Arraunetxek

Martxo erdialderako prest izango da ontziak alokatzeko zerbitzua

Urte erdia baino gehiago pasa da 2013ko martxoan Arraunetxe inauguratu zenetik. Orio Arraun Elkartearen etxe berria eta Arraun eta Piraguismo Teknifikazio zentro izan da harrezkero. Bestelako zerbitzuak emateko ere prestatuta dago, ordea, eta horretan hasia da Begi Bistan enpresa. Arraunetxeren bazter batean –Orio alderakoan– du bere hangarra, herritarren zerbitzura.

Oraingoz, norberak bere ontzia lagatzeko toki gisa du hangarra Begi Bistan-ek. Mota desberdinetako 30 inguru ontzi dituzte bertan gordeta eta abenduaren 26an egin zuten enpresako ordezkariek lehen bilera ontzien jabeekin. Zenbatekoa zehazteko duen urteko kuota bat ordainduko dute ontzien jabeek Arraunetxen ontzia gordetzearen eta bertako aldagelak erabiltzearen truke. Horrez gain, zerbitzu horren erabiltzaileei arraun munduarekin lotutako produktu edo materialen bat erosteko aukera eskainiko die Begi Bistanek, prezio berezian.

Begi Bistaneko ordezkarien hitzetan, jendea atzera eta aurrera ibiltzeko lekua behar du izan berek kudeatzen duten hangarak, eta hortaz, erabiltzaileei arduratsu jokatzeko eskatzen diete: erabiltzaileek beren gauzak zaintzea ezinbestekoa da. Ez ditzatela nikiak zintzilik utzi, gure ateak irekita egoten baitira Arraunetxekoak zabalik daudenean.

Hasiera batean ontziak uzteko 40 bat toki ditu Arraunetxek zerbitzuetara bideratutako hangar horretan. Horiek betetzeko garaian, Orio Arraun Elkarteko kideek dute lehentasuna.

Herritarren aisialdiari begira

Begi Bistanek berak kudeatuko du baita ere, herritarren aisialdira zuzendutako ontziak alokatzeko zerbitzua. Taldean nahiz bakarka, kanoak, kayakak, Paddle surf egiteko ontziak eta Raft ontziak alokatzeko aukera izango dugu, begiraleekin ala gabe. Ondo pasatzera zuzendutako saioak izango dira Begi Bistan enpresako ordezkarien hitzetan eta beraz, eguraldiak laguntzen duenean mugimendua izango dutelakoan daude.

Alokatzeko tarifek Orioko Udaleko agintarien oniritzia jaso bezain pronto, martxoaren erdi aldetik aurrera edo, zerbitzu berri hori martxan egotea espero dute.


Lady Braga, Ibaetan

Kultura ekintzailea sustatzeko Ekinbus egitasmoa campusera iritsi da.

Euskal Herriko Unibertsitateko (EHU) ikasleak Ekinbusera erakartzeko misioan iritsi da Lady Braga Donostiako campusera.

Lady Braga klaseetara sartzen aritu da ikasleak Ekinbusera gonbidatzeko. (Argazkia: Mikel Goñi)

Kultura ekintzailea deritzotena sustatzea du helburu Ekinbusek. Hau da, ikasleek beraiek lan etorkizunerako ideiak garatzea eta horretarako unibertsitateak zein laguntza eta babes mota eskaintzen dien azaltzeko egitasmoa da.

Astelehenean iritsi zen informazio autobusa Donostiako campusera eta Irakasleen Unibertsitate Eskolan aparkatu zuten, inguruko fakultateetako ikasleen artean hainbat sariketa, ikastaro eta beken berri emateko.

Gaur eta bihar, berriz, campusaren beste gune batean izango da Do it yourself –Zuk Zeuk egin– leloa daraman autobusa: Elhuyar plazako Barriola eraikinaren ondoan.

Autobusean jaso dute kultura ekintzailearen berri ikasleek. (Argazkia: Mikel Goñi).

Programa horien guztien berri eskuratzera gerturatzeko estrategia umorean oinarritu dute arduradunek. Hori dela eta, Elektrotuna Orkestra eta antzerki taldea dabiltza autobusa bisitatzeko gonbitea zabaltzen.

Lady Braga irudizko abeslariaren ezusteko bisita izaten ari dira unibertsitatearen hainbat eskoletan. Artistarekin batera bere itzultzaileak, ile-apaintzaileak eta bizkartzainak hainbat egoera bitxi sortu dituzte, besteak beste, zuzenbide eskoletan esku-orriak banatzen hastean.

Dirudienez, Lady Braga tiradizoa izaten ari da, autobusera azalpenak entzutera sartzeko ilarak sortu baitira egun hauetan.


'Atrápame si Puedes'ek bere audientzia muga gainditu du apirilean

ETB2ko lehiaketak %14,5eko kuotoarekin eta 146.000 ikus-entzuleko audientzia metatuarekin itxi du hilabetea.

Hostoil Produkzioak eta ETBk ekoiztutako 'Atrápame si Puedes' lehiaketak bere audientzia muga gainditu du apirilean, %14,5eko audientzia zatia bereganatuz. 2014ko urrian estreinatu zenetik, hilabeteko daturik onena erdietsi du saioak. Berebat, kanal honetako saio liderren artean bere lekua finkatu du.

Bestalde, apirilean, 146.000 ikus-entzuneko audientzia metatua lortu du Euskadin eta eragin eremuan.

2018 urteko bataz bestekoari dagokionez, %13,6ko audientzia zatia eta 151.000 ikus-entzuleko audientzia metatua eskuratu ditu Patxi Alonsok aurketzutako saioak.


Agirrerentzat 'Erregeei bidalitako karta' da Ahal Duguren programa

EAJren Arabako presidenteak adierazi duenez, beste alderdi politiko batzuei ere gustatuko litzaieke Ahal Duguk adina telebista ordu eduki programa azaltzeko.

Xabier Agirre EAJren Arabako presidenteak esan du Ahal Duguren programa ekonomikoa "Errege Magoei bidalitako gutuna" dela, eta beste alderdi politiko batzuei ere gustatuko litzaiekeela Ahal Duguk adina telebista ordu eduki programa azaltzeko.

Onda Vascan egindako elkarrizketa batean azaldu duenez, Ahal Duguren emaitzak (Araban 9.500 boto) "zigorra" dira Estatuko alderdi handientzat batez ere, "herritarrek ikusten baitute haiek sortu duten egoeratik atera ezinean dabiltzala".

Agirreren esanetan, batzuek "diskurtso populistak" lehenetsi dituzte, Ahal Duguren programa ekonomikoa "ezin baita bete".

Arabako jeltzaleen buruak azpimarratu du beste alderdi batzuei ere gustatuko litzaiekeela programa "telebistan doan" azaltzeko aukera, Pablo Iglesias Ahal Duguren bozeramaileak telebista saioetan egin dituen agerraldiei erreferentzia eginez.


Gidoilariek 'Handia' saritu dute, Goyen atarian

Altzoko Erraldoiaren istorioak musika onenaren (Pascal Gaigne) eta gizonezko aktore berri onenaren (Eneko Sagardoy) sariak lortu ditu bart, Zinema Idazleen Espainiako Zirkuluaren sarietan.

Zinema Idazleen Espainiako Zirkuluak bi domina eman dizkio bart Madrilen “Handia” filmari, bere urteroko galan, musika onenaren (Pascal Gaigne) eta gizonezko aktore berri onenaren (Eneko Sagardoy) ataletan. Sari horiek larunbatean Goya sarien gala, zeinetan “Handia”k hamahiru izendapen dituen, egin aurretxoan etorri dira.

Gaueko irabazle nagusia “La librería” Isabel Coixeten filma izan da: film onenaren, zuzendari onenaren, bigarren mailako gizonezko aktore onenaren, gidoi egokitu onenaren eta argazkigintza onenaren sariak lortu ditu.

“La trinchera infinita”

Bestalde, Moriarti Produkzioak ekoiztetxeko lantaldeak, “Handia”, “Loreak” eta “80 egunean” filmen egileek, iragarri dutenez, Aitor Arregik, Jon Garañok eta Jose Mari Goenagak Antonio de la Torre eta Belen Cuesta aktoreak zuzenduko dituzte errealitatean oinarritutako film bat egiteko, gaztelaniaz.

“Garen bezala agertzeko beldurra” oinarri duen istorioa udan filmatuko dute, Andaluzian eta Euskal Herrian, eta gidoia Luiso Berdejok eta Jose Mari Goenagak idatzi dute.

Higinio Blancoren bizitza izango du kontagai, errepresalien beldur zelako 1936ko uztailean bere burua etxean gorde zuen gizonarena. Ez zen 33 urte geroagora arte, 1969ra arte, kalera berriz irten.

“Satorrak” izenarekin ezagun egin ziren gizon-emakumeetako bat da Blanco: frankisten estatu kolpearen ondoren, ezkutuan bizi behar izan zuten, askotan hainbat urtez, beren burua salbatzeko.


'Udazken loreak' eta 'Go!azen' ETB1era itzuliko dira, atal berriekin

Euskarazko kateak 'Auzolan', 'Ahoz aho' eta 'Gailurra' programak estreinatuko ditu egunotan.


Asteburuan eskiatzera joateko izen eman nahi duenak azken eguna bihar

Mendiriz Mendik antolatuta, eskiatzera joango dira asteburu pasa Cauterets-era, eta izena emateko bihar izango da azken eguna. Bulegotik pasa behar da (Iturregi plaza z/g) 20:00etatik 21:00etara. Larunbatean aterako dira 05:30etan, Atsegindegitik.


Zauija hiria kontrolpean dutela jakinarazi dute Libiako erreboltariek

Muammar Gaddafiren kontrako garaipena bi aste barru ospa dezaketela diote oposizioko ordezkariek

Tripolitik 50 kilometrotara dagoen Zauija hiria oposizioaren kontrolpean dagoela jakinarazi dute erreboltariek. Iragan larunbatean hiriaren gehiengoa kontrolatzea lortu zuten erreboltariek, eta egunotan Gaddafiren tropen esku zegoen petrolio findegia eskuratu nahian aritu dira, atzo lortu zuten arte. Erregimenaren armadak Tunisiako mugarantz alde egin duela dio oposizioak.

Tripolitik inoiz baino gertuago daude erreboltariak, eta bi aste barru garaipena lor dezaketela iragarri dute. «Tripoliren atarian gaudela jakitean gurekin bat egingo dute hiriburuko herritarrek ere», esan du Ahmed Bani errebeldeen koronelak.


Telebista ez da irratia

Atzo iluntzean Frantzia eta Espainiaren arteko futbol partida ikusi nuen. Hasieran Cuatro aukeratu nuen, Prisa taldeko telebista katea, baina hura hitz jario amaigabea! Irratikoena baino okerragoa. Tonua, gainera, patriotero nazkagarria. Halako batean, aspertu eta Alemaniako kate bat harrapatu nuen, eta han bai, lasai asko ikusi nuen falta zena. Gutxitan hitz egiten zuten eta, piperrik ere ez ulertu arren, patxadaz ikusi nuen. Lehen zatia ikusgarria iruditu zitzaidan. Bigarrena, ostera, aspergarria. Frantziak merezita irabazi zuen.


Jai

Jaiegunez izan genuen jazoeraren berri, atxilo eramana zutela andre bat, bere burua defenditu eta etxeko erasotzaileari boteretuta erantzun ziolako, ezintasunez beharrean. Atxiloketarekin haserre agertu ziren nire inguruan asko, autodefentsatzat bainoago oldartzat hartua izan zelako guraizekada, eta baita vox populia-rekin amorratuta ere, beti dagoelako bakezale baldintzagabekoren bat matrakarekin, biolentzia denak direla igualak (esan nahi baita txarrak), indarkeria fisikoa okaztagarria dela salbuespenik gabe (baina kurioski kasu batzuetan bereziki), eta Pernandoren Egia Absolutu hain eroso horietakoren bat gehiago.

Zer uste genuen gertatuko zela ba, genero-indarkeriaren kontuarekin hasiera-hasieratik izan dugu jai, ezkerrera jo ala eskuinera egin, goitik, behetik ala saihetsetik.

Zero tolerantziaren leloa astindu dute lau haizeetara poliziak eta gobernuek, batik bat pasa den igandekoa bezalako biharamunetan zalantzagarriak diruditen asmoekin. Bortxarik ez omen dugu onartu behar, guk-geuk andreok; beldurrak ez dakit baina erantzukizunak betiko aldean dirau, kalean gona motzei egotzia eta etxe barruan salaketarik ezari, bi-bietan erasotakoei so eta sekula ez oilar nazkanteari. Zorionekoak gu ema-kume tentelok, gainera, zer jarrera izan behar dugun ez ezik, berdin jakinarazi digute-eta hori nola gauzatu zehazki, alegia, jipoia ondo jasota baino ez ekinda, deituta, aitortuta: lasai umia, trankil emakumia, orain salbu zaude, geure esku, lasai, geuk zainduko zaitugu, zeure burua zaintzen ez dakizun tuntun hori, politt hori, autonomia ere braust kenduko dizugu, baina beharrik, bistan da ezin duzula zeure bizitza gobernatu.

Edonola den, Santurtziko goizalde hartan, egiatan, egiturazko biolentziak izan zuen jai, zapalkuntzak izan zuen jai, eta, batez ere, zapaltzaile jakin batek. Zero tolerantzia, bere onenean.


Aralarko Larre Irekieraren 20. Eguna ospatuko dute

Ia 19.000 abelburu igoko dira Aralarko larreetara astelehenetik aurrera.

Beste behin, eta 20.ena izango da, Abaltzisketako Larraitz auzoan Aralarko Larreen Irekiera festa ospatuko da maiatzaren 1ean. Ohi denez, jendetza biltzen da bertan, eta eguraldia lagun, horrela izango da aurten ere. Joxe Antonio Irastortza Enirio-Aralar Mankomunitateko basozainak azaldu duenez, «aurreko bi urteetan ez dugu zorte handirik izan, ea aurten eguraldi hobea egiten duen».

Azken urteotako antzeko egitaraua izango du aurten ere festak, Larraizko aparkalekuan. Goizean goizetik hainbat postu izango dira, bertako elikagaiak zein artisautza salduz. Abere erakusketa ere izango da goizean zehar. Bestalde, zaldi doma erakustaldia, ardi mozketa erakustaldia, bertsolariak, kantariak, trikitilariak ere izango dira. Hori dena goizean, eta gero arratsaldean, Larraitz ermitaren inguruan erromeria egingo da. Une bereziena eguerdian izango da, hainbat abere igoko direlarik Larraiztik Aralarko larreetara.

Ez dira, noski, Larraiztik igotzen Aralarrera larreratuko diren abere guztiak astelehenean. Izan ere, guztira ia 19.000 abelburu izango dira Aralarko larreetan. Ardi kopurua zerbait jaisten ari da urtetik urtera, eta aurten 17.000 inguru izango dira. Behor eta behi kopuruak igo egin dira zerbait; aurtengorako 900 behi pasa eta ia 800 behor larreratuko dira. Urtarrilaren 31 arte egon daiteke Aralarren ganadua, baina praktika beste bat da. «Urriaren azken bi asteetan ardi ia denak jaisten dira», esan du Irastortzak. «Behiekin ere antzekoa izaten da, eta behorren larreratzea eguraldiaren arabera zerbait luzatu daiteke, baina horiek ere epe horretatik asko luzatu gabe, gehienak behera jaisten dira».

Larre irekieraren festaren hasierako urteetan bai izaten zen ganadu gehiago Larraitzen. «Orain 20 urte hasi ginenean festarekin, behor motako animalia guztiek markaketa bat eramaten zuten, eta egun hori aprobetxatzen zen horretarako», esan du Irastortzak. «Beraz, ganadu asko izaten zen, eta jendea ere bertara joaten zen hori ikustera. Orain ez da modu horretara identifikatzen, eta ganadua ondorengo egunetan igotzen dute».

Egitaraua

10:00. Postuen irekiera eta trikitilariak festa gunean zehar.

11:00. Zaldi domaren lehen erakustaldia, Oskar Ferrer errioxarraren eskutik.

12:00. Aralarko larreak irekitzeko suziria. Ondoren: Ardi mozketa erakustaldia Daniel Tapia azkaindarrarekin. Segidan, zaldi domaren bigarren erakustaldia, Oskar Ferrer errioxarraren eskutik. Jarraian, Mikel Mendizabal eta Bixente Gorostidi bertsolariak, eta Jose Ignazio Barberia kantaria.

Goizean zehar. Abere erakusketa (behi, behor, ahari...) eta esku Langintza saioak, artile, saski, harri lantzen, ohiko tresnen erakusketa eta abar...

17:30. Erromeria Jesus Mujika eta Josu Puldain bikotearekin.


G7: arduragabekeriaren gailurra

Orain dela urte bat, G7a 2019ko agorrilean Miarritzen iraganen zela jakitera eman zutenean, albiste faltsu (fake news) bat zela uste izan genuen, hain zen surrealista. Alta, pentsaezintzat jotzen genuen gertakaria erreala bilakatu da eta G7a Miarritzen iraganen da. Ondorioak ez ditu Miarritzek soilik pairatuko, kostalde guztiak jasanen ditu eta, hein batean, Euskal Herriak. Horiek horrela, burura datorkigun lehen galdera hau da: nork erabaki du? Ipar Euskal Herriko hautetsiak erabaki honen parte izan ahal dira? Argi da ezetz. Erabaki hau frantziar gobernuaren estantzia gorenean erabakia izan da, Eliseoan.

Arduragabekeria handia da eta hainbat arrazoirengatik. Gure lurraldearentzat gailurra ez dela onuragarria izanen gehien azaleratzen duten bi arrazoiak hauexek dira:

Batetik, G7-k ordezkatzen dituen balioak onartezinak direlako. Izan ere, G7-ak mendebaldeko zazpi indar ekonomikoak biltzen ditu bere baitan (Estatu Batuak, Japonia, Frantzia, Erresuma Batua, Italia, Alemania eta Kanada). Herrien artean hierarkia bat ezartzen du, ideologikoki ongi kokatuak direnak, indartsu direnak eta eskema horretan sartzen ez direnak bereiziz. Azken finean, boteretsuen dominazioa ordezkatzen du.

Bestetik, manifestatzeko eta mugitzeko askatasuna murriztuak izanen direlako, horrek izanen dituen ondorio guztiekin arlo ekonomiko eta sozialari begira. Arazoa hemen ez da urgentzia soziala eta ekologikoaren erakusleihoa izanen den gailur alternatiboa, G7a baizik. Garestia eta inposatua zaigun bilkura bidegabe eta behargabea. Ondorioz, aurreikusten dugu kalte ekonomiko eta sozial itzelak jasanen ditugula. Kasu horretan, nork hartuko ditu bere gain kalte-ordainak?

Bestalde, Estatuak Euskal Herriko mugimendu politiko, sindikal eta sozial desberdinez osaturiko plataforma desitxuratu nahi du, plataformak antolatu nahi duen gailur alternatiboan egon daitezkeen konfrontazio bortitzekin nahasiz gainera. Plataforma osatzen duten hainbat erankundek garantia nahiko eskaintzen dute, G7-ak ordezkatzen duen munduari alternatiba agertzeko unean, modu baketsuan eginen dela baieztatzeko.

Macron presidenteak lurralde eta hautetsiak entzuten dituela erratea maite du. Hala balitz, Euskal Elkargoari zuzenduko zen gailurraren inguruan erabaki bat hartu aitzin. Segur aski pentsatuko zuen ez ginela kapable gailur honen inguruko erronkak ulertzeko. Paretaren kontra jarri gaitu. Orain, «hautatuak» izan diren herrietako hautetsien eta Euskal Herriaren ardura kolektiboari dei egitea besterik ez zaigu gelditzen, G7 Ez plataformak antolatzen duen gailur alternatiboa baldintza onenetan iragan dadin.

Azken deialdi bat egin nahi diogu gobernuari, arduradun nagusiari, berak sortutako egoera jasangaitzari aterabideak atzemateko. Bere ardura da, inolako kalterik jasan ez dezagun.

ARTIKULU HAU HONAKO HAUEK ERE IDATZI DUTE: Filipe Aramendi, Eneko Aldana, Leire Larrasa, Claire Legardinier eta Iker Elizalde (Donibane Lohizune, Urruña, Ziburu eta Hendaiako EH Bai-ko hautetsiak)


Bi gizonezko hil dira Baionan, Errobi ibaira erori eta itota

Ertzaintza Getxoko itsasbazterrean galdutako gazte baten bila dabil.


Marian Beitialarrangoitiak Alucheko atxikitze-zentroa bisitatuko du

Marian Beitialarrangoitia EH Bilduren diputatua Kongresuan, Maite Artolarekin elkarrizketan.

Barne Ministerioak gonbidatuta, diputatu talde bat Alucheko CIEra, etorkinen atxikitze-zentrora, joateakoa da gaur, tartean, Marian Beitialarrangoitia EH Bilduko diputatua. Zentro horien egoeraren berri emateko ministroaren agerraldia eskatu ondoren etorri da gonbidapena. 'Albiste Faktoria'n eman dizkigu bisitari buruzko azalpenak.

Politika orokorraz galdetuta, Beitialarrangoitiak esan du EH Bilduk gainontzeko taldeekin elkarlana bilatuko duela esparru guztietan.


Yemenen Al Kaedako ustezko kide bat hil dutela baieztatu dute AEBek

Airetik egin diote eraso Anuar al Aulakiri; ezkutaturik zegoen 2007tik, eta CIAren jomugetako bat zen

Anuar al Aulaki Al Kaedako ustezko kidea hil dute Yemenen, airetik egindako eraso batean. Yemengo Defentsa Ministerioak eman zuen berria atzo goizean, eta AEB Ameriketako Estatu Batuek baieztatu egin dute. «Al Kaeda garaitzeko gertakari garrantzitsua da hau», adierazi du Barack Obama AEBetako presidenteak. Hala, zerbitzu sekretuen lana goraipatu du. Ofizialki ez dute esan erasoa zeinek egin duen, baina, The New York Times egunkariaren arabera, AEBetako hegazkinak izan dira. Beste hiru lagun ere hil dituzte.

Momentu esanguratsuan gertatu da hilketa, Yemengo herritarrak erregimenaren aurka protestan ari direnean. Hainbat adituren arabera, baliteke orain duen ahultasunari aurre egiteko lagundu diela Yemenek AEBei Al Aulakiren aurkako erasoan. Dena den, Yemeni Post egunkariaren arabera, «gobernuak kritika asko jasoko ditu, batez ere hegoaldean, AEBei Yemengo zibilen aurkako erasoak egiten uzteagatik». Al Aulakiren atzetik bazebilen ere, Yemengo Gobernua hura estraditatzearen aurka agertu izan da Yemengo herritarra izateagatik.

AEBetan jaio zen Al Aulaki duela 41 urte, eta hango nazionalitatea zuen. Haren familia, dena den, Yemengoa zen, eta Al Aulakik zazpi urte zituela hara itzuli ziren. 2006. urtean atxiloturik egon zen, baina 2007an aske utzi zuten, eta klandestinitatean bizi izan da ordutik. Iazko apirilean, CIAren zerrendetan sartu zuten —hura hiltzeko baimena zuen erakundeak—. Duela bi urte ere hil egin zutela adierazi zuen Yemengo Gobernuak, baina gezurtatu egin behar izan zuen geroago. Maiatzean, bizirik atera zen AEBetako hegazkinek egindako eraso batetik.

2009an Texasen hamahiru lagun hil zituen kidearekin sarearen bidez harremanetan jarri izana egozten zioten Al Aulakiri. Horrez gain, iaz AEBetara zihoazen bi hegazkinetan aurkitutako lehergailuak jartzea leporatzen zioten, eta baita hegaldi batean lehergailu bat zartarazten saiatu zen Nigerko gazte bati trebakuntza ematea ere.

Internet bidezko mezuak

Dena den, Al Kaedaren erasoetan parte hartzea baino gehiago, propaganda egitea egozten zioten Al Aulakiri. Ustez, hainbat bideo jarri zituen Interneten Al Kaedaren erasoak goraipatzeko eta jendea «musulmanak ez direnen aurka borroka egitera bultzatzeko». Iaz, Al Aulakiren bideo guztiak YouTube orrialdetik ezabatzeko agindu zuten AEBek.

Al Aulakiren familia nahiko ezaguna da Yemenen. Haren aita Nekazaritza ministroa izandakoa da, eta Ali Mohamed Mujur lehen ministroaren urruneko senitartekoak dira.


«Gure lanaz bizi nahi izan dugu, baina ez aberastu»

Mende erdia darama Argentinako Les Luthiers taldeak oholtza gainean. Baina hasierako ilusioz jarraitzen dute umorea eta musika egiten.

Umorea eta musika uztartzen ditu Les Luthiers taldeak bere ikuskizunetan. Taldean denbora gutxien daraman kidea da Martin O'Connor (Buenos Aires, 1966), baina irakasle ezin hobea izan du: Carlos Nuñez, hasieratik taldean dagoen kideetako bat (Buenos Aires, 1942). Biek argi dute edozein lekutan egin daitekeela umorea, baina ez edozer gauzataz.

50 urte daramatzazue umorea egiten. Umorearen Rolling Stones-ak al zarete?

MARTIN O'CONNOR: Hori esan izan digute. Baina uste dut Rolling Stones-ak rockaren Les Luthiers direla.

Sekula ez zarete kezkatu aretoak betetzearekin. Horrek zuen arrakastan lagundu dizuela uste duzue?

C. N.: Guk egiten dugunaz bizi nahi dugu, baina ez egiten dugunarekin aberastu. Gure ardura bakarra ondo pasatzea eta gozatzea izan da, eta gurekin lan egiten dutenei eta ikusleei ondo pasaraztea. Urteen poderioz jabetu gara arrakastaz.

Chist ikuskizuna zuen ibilbideko ikuskizun onenen zatien antologia bat da. Jada erretiroa hartzeko asmotan?

M. O.: Ez, ez. Berrogeita hamar urte daramatzagu oholtzan, eta lau belaunaldik izan dute gure ikuskizunez gozatzeko aukera. Gazteenek, ordea, ez dituzte hasierako lanak ezagutu. Horiek berreskuratu nahi izan ditugu, eta bakar batean bildu, denen zatitxo bat ikus zezaten.

C.N. : Nire asmoa erretiroa hartzea da. Irailean hartuko dut. Jada 75 urte ditut, eta atseden hartu nahi dut. Kanpotik lagunduko diet.

Nola uztartzen duzue hain musika plurala? Eta, hori umorearekin?

M.O. : Taldeak izan duen ibilbidearen eta bilakaeraren araberakoa izan da uztartze hori. Hasiera batean, Les Luthiersek egiten zuena musika parodia bat zen. Denborarekin, ordea, antzerki itxura hartuz joan zen. Hala, pixkanaka, testua leku gehiago hartzen hasi zen, eta, gaur egun, oreka bat dago bien artean. Bilakaera eta uztartze hori modu naturalean eta pedagogikoan egin dugu, publikoarekin batera. Ikusleak aldaketa horretara hezi ditugu. Nik uste dut ez dagoela landu ez dugun generorik.

C.N. : Indonesiako gamelanda [asmatutako generoa] ez dugu landu, baina datorren ikuskizunean ziur egingo dugula, kar-kar-kar.

Bilakaera horren emaitza al da Chist?

C.N. : Bai. Musika komedia bat da, antzerki kutsuarekin. Une oro musika dago, eta erabiltzen dugun umorea landua, zuria eta inteligentea da. Nire ustez, pixkanaka barneratzen den umorea da, baina, aldi berean, unean uneko irribarreak eragiten dituen tarteak ditu.

M.O. : Ikusle batek baino gehiagok esan digu etxera iristean jabetu dela ikuskizunaren hainbat zatiren umoreaz. Geruza diferenteak dituen umorea da.

Beren herrialdeko ereserkia aukeratzean iruzurra egiten duten bi politikariren istorioa kontatzen duzue. Nola egin umorea ustelkeriaz?

C.N. : 1930eko hamarkadan kokatuta dago istorioa, eta, alde horretatik, orduko politikari iruzurgileak moja batzuk ziren, egungoekin alderatuz. Ez dugu gustuko gaur-gaurkoarekin lotutako umore zuzen eta zehatz hori. Nahiago dugu umore inteligente eta zeharkako bat egin, eta horren bidez egin kritika.

M.O. : Nik beti diot gu ez garela aktualitatera egokitu, baizik eta aktualitatea egokitu dela gurera.

Umorea eta musika al dira munduak bizi duen krisiaren aurkako botikarik onena?

C.N. : Onenetakoak. Beti bilatu behar dugu barre egiteko tarteren edo arrazoiren bat. Barre egitea dugun gaitasun inportanteenetakoa da. Zientzialari askok diote gizakia irribarre egiten duen tximinoa dela.

M.O. : Osasuna hobetzeko ere balio du umoreak, barre egitean osasunerako onuragarriak diren substantzia mordoa kanporatzen ditugulako. Beraz, balia dezagun.

Krisi hori kontuan hartuta, zailagoa da umorea egitea?

C.N. : Ez, ez da zailagoa. Kontzentrazio esparruetan ere egin da umorea, pentsa... Ondo neurtu behar dena da zein gaiez egiten den umorea. Guk asko zaintzen dugu hori.


Kezka eta festa

Alavesek eta Osasunak derbia jokatuko dute gaur Mendizorrotzan. Nafarrak lehen postuan daude; arabarrak, aldiz, ez dira bolada onean.


'Fringe'

Nire bizitzako telesail kutunez idazten hastean, argi izan nuen Lost-ek leku berezi bat izango zuela nire Ekografi-etako azpiatal honetan. Eta izan zuen. Sei Ekografia-tan zehar zehazki! Gaurkoan, Lost zale gehienentzat leku berezia gordetzen duela apustu egingo nukeen beste telesail batez aritu nahi dut. Gaur, Fringe-ren txanda da!

Fringe 2008an estreinatu zuten Fox kateak (AEB) eta CTV kateak (Kanada) aldi berean. Ekoizpenaren atzean J. J. Abrams zegoen. Bai, Lost-en sortzaile nagusia, eta nabari da. Duela gutxi, Zone Blanche telesail frantziar bikainaz aritu nintzen hemen bertan, eta aipatu nizuen, edozein suspentsezko telesailetan ukitu paranormal bat ondo sartuz gero, nire interesa areagotu egiten dela. Fringe horren adibide bikaina dugu.

J. J. Abramsen lehen ekoizpen garrantzitsua Felicity telesaila izan zen. Bertan, neska batek unibertsitate urteetan heldutasunera bidean bizi zuena kontatzen zitzaigun. Telesail harekin irabazi zuen benetan egin nahi zuena egiten hasteko errespetua Abramsek. Hurrengo lana Alias izan zen. Alias-ek Sidney Bristow agente sekretuaren gorabeherak kontatu zizkigun, eta hortxe sartu zuen lehen aldiz J. J. Abramsek aipatzen dizuedan ukitu paranormal hori. Gero etorri zen Lost, eta hori amaitu aurretik, Fringe bikaina. Fringe-k, Lost-ek bezala, erabat kateatzen zaituen arku-trama bat du —ez dizuet ezer aurreratuko, lehen denboraldiaren amaiera arte ez baitzaio ikusleari gertatzen ari dena zer den argitzen—.

Lehenbizi, Alias, eta Fringe ondoren, Lost-etik ezberdintzen dituena, atal autokonklusiboz osatuak daudela da. Hau da, kateatzen zaituen arku-tramaz gain, atal bakoitzean hasi eta amaitzen diren tramak daude. Beti pentsatu izan dut Abramsentzat Fringe aukera bat izan zela Alias perfekzionatzeko, eta lortu zuen, bai horixe!

Fringe entretenigarria da, ataletako kasuak ondo eramanak daude, The X Files eta Lost arteko eremu ilun batean zaudela sentiarazten dizu, eta sekula gehien maitatu dudan pertsonaiari esker, umore absurdoz bustitzen ditu egoerarik larrienak. Horren inguruan ere ez dizuet gehiegi aurreratuko, baina, mesedez, Walter Bishop ezagutzearren soilik, merezi du Fringe ikustea. Eta azken denboraldia, ai ama, azken denboraldia... Animatzen?


Abaraxka: otsailak 17

Abaraxkako bazkideek antolatutako eguna izango da gaur ludotekan, 16:30etik 19:30era.