«Bi lagun sakakortxo banarekin, baina ardorik gabe igo ginen Aizkorrira»

Joseba Telleria (Segura, 1963) irakasle lanetan ari da Beasain Institutuan. Aurrez AEKko irakasle izana, urteetan Goierritarrako kronista ere bai. 2014ko Segurako egutegia egiteko argazki lehiaketa irabazi berri du. Segurako talogileekin ere aritzen da noizean behin.

Taloa ala ogitartekoa?

Onak badira, biak.

Taloa zerekin gustatzen zaizu?

Hirugiharra eta gazta.

Zaletasun bat.

Lagunartean ibiltzea.

Liburu bat.

Amaitu gabe daukadan umorezko relato bat. Zenbait herritar dira protagonista. Izenburua erabaki gabe daukat.

Pelikula bat.

La lista de Schindler.

Musika talde bat.

Reincidentes.

Abesti bat.

Gogoaren baitan (Anje Duhalde).

Janari bat.

Arkume errea letxugarekin.

Edari bat.

Arabar Errioxako urteko ardoa.

Oporretarako leku bat.

Asturias.

Amets bat.

Batzuk bete dira, beste batzurekin amesten jarraitu behar.

Inoiz ahaztuko ez duzun eguna.

Soldadutzatik libratu nintzenekoa. Bi lagun sakakortxo banarekin, baina ardorik gabe Aizkorrira igo ginekoa…

Jaso duzun oparirik bereziena.

Aitonak txikitan baserrian egin zidan txabola.

Gorroto duzuna.

Egi absolutuaren jabe izatearen ustea.

Goierriko txoko bat.

San Adrian ingurua.

Seguran biziko ez bazina…

Zegaman.


'Udaberria Zuian'

Zuiako Udalak antolatutako argazki lehiaketa.

Hamabost egunean behin gai ezberdin bat proposatuko da eta lau argazki sarituko dira, udalerriko establezimenduetan gastatzeko txartelekin.

Lanak cristinakultura@gorbeialdea.eus helbidera bidali behar dira ekainaren 3a baino lehen. Mezuak argazkiaren izenburua eta egilearen datuak (izen-abizenak, telefonoa eta helbide elektronikoa) zehaztu behar ditu.


Atenas prest dago Jokoak hasteko

Egun bat falta da Atenasko Olinpikoar Jokoak hasteko, eta Greziako hiriburuak itxura txukuna erakusten du. Kaosaren Jokoak izango zirela zioten aurreiritziek inolako funtsik ez zutela begi bistan geratzen da Olinpiar Hirira bisita egin ondoren.


Bi saio, ostegunean

Ipuin kontaketa antolatu dute ostegunean, Kultur Etxean, Maialen Zubeldiaren eskutik. Bi saio izango dira, adinaren arabera banatuta: 17:45etan 3-5 urtekoentzat; eta 18:15etan 6-9 urte bitartekoentzat.


Edgar Zambrano Parlamentuko presidenteordea zentro militar batera bidali dute

Beste bederatzi diputaturekin batera, Juan Guaido Parlamentuko buruzagiak bultzatutako kolpe militarrean parte hartzea leporatzen diote.

Edgar Zambrano Venezuelako Parlamentuaren presidenteordeari askatasunaz gabetzeko neurria ezarri dio terrorismo auziak epaitzeko eskumena duen auzitegi batek. Zambrano Justizia arruntak epaituko du. Venezuelako zentro militar nagusira bidali dute.

Justizia Auzitegi Gorenak agiri batean azaldu duenez, auzitegi arruntak Zambrano askatasunaz gabetzeko agindua eman du "aberriari traizioa, konspirazioa, matxinada zibila, eginkizun publikoen usurpazioa, legeak desobeditzeko publikoki zirikatzea eta gorroto delitu goriak egiteagatik".

Era berean, Rosario Pedro, Abrahan Rodriguez, Martin Hernandez eta Martin Peña askatasunez gabetzeko agindua eman dute. Guztiak Zambranorekin ziren asteazkenean, atxilotu zutenean.

Beste bederatzi diputaturekin batera, Juan Guaido Parlamentuko buruzagiak Nicolas Maduroren Gobernuaren aurka bultzatutako kolpe militarrean parte hartzea leporatzen diote Zambranori. Ekintza Demokratikoa alderdiko egoitzatik gertu atxilotu zuten.

Ibilgailutik ateratzeari uko egin zion, eta Helicoidera garabi batek eraman zuen, Inteligentzia Zerbitzuko (Sebin) kideen eskoltarekin. Helicoidea Inteligentzia Zerbitzuaren egoitzetako bat da, Caracasen.

Berarekin lehen aipatutako lau pertsonak zeuden. "Justiziari oztopo egitea" egotzi diete.

Auzitegi arruntek epaituko dute Parlamentuko presidenteordea, "delitu arrunt goriak egin dituelako", Gorenak zehaztu duenez. "Polizia militarraren egoitzara" bidali dute, Fuerte Tiunara (Caracas).


Asteburu luzea antolatu du Getxo Rugby Taldeak

Getxo Artea rugby taldeak ekimenez betea dakar astebururako plangintza. Hasteko, hori-beltzek egoitza sozial berriaren aurkezpena dute gaur, Gaztelugatxe kaleko Gaztelu taberna zen lokalean. Bihar, larunbata, berriz, lau rugby ekimen hartuko du Fadurak. Goizeko 10etatik aurrera, Bizkaiko rugby eskola guztien topaketa egingo dute eta, tartean, adin guztietako 200 jokalari baino gehiagok hainbat partida jokatuko dute. Gainera, Euskal Ligaren barnean, Getxo Rugbyko taldeek hiru partida izango dituzte: gazteak Hernaniren aurka arituko da, 13:00etan; kadeteak Iruñeako La Unica-ren kontra, 14:30ean; eta gizonezkoen Senior B taldeak bere lehenengo postua defendatuko du hirugarren dabilen Irungo klubetik. Kirol asteburuari amaiera emateko, igandean Getxo eta Uribealdeko emakumeek osatutako Bizkarians taldeak Olimpico Pozuelo hartuko du Mungiako Atxurizubi zelaian, eguerdian. Ohorezko mailan hirugarren dabil Bizkarians, Bartzelona eta Majadahondatik puntu bakarrera. Argazkian, Isabel, Mirane, Idoia, Alba, Eva, Garazi eta Leire Getxo Rugbyko jokalariek Hego Euskal Herriko selekzioarekin jokatu zuten Hospitaleten pasa den asteburuan. Kataluniak 21 eta 0 irabazi zion euskal taldeari / © Getxo Rugby Taldea.

Jon Etxebarria klubeko jarduneko presidenteak azaldu duenez, egoitza berria kalean izateak zaleekin hartu-eman handiagoa izatea bermatuko die, taldearen diru sarrerak handitzearekin batera.


Hilerrian lapurretekin azti ibiltzeko ohartarazi dute

Lazkaoko Udaltzaingoak dei berezia egin du, biharko Santu Guztien Eguneko jaian hilerrira joango diren herritarrentzat. Lapurretekin adi ibiltzeko ohartarazi dute, bai bihar, bai aurreko prestaketa egunetan. Autoa giltzaz ixteko, eta begi bistan poltsarik ez uzteko gomendatu dute udaltzainek.


Gaur elkarretaratzea egingo dute bihar Madrilen epaituko dituzten herritarrei elkartasuna adierazteko

Gaur arratsaldean elkarretaratzeko deia luzatu du Hondarribiko Bilduk, bihar Espainiako Auzitegi Nazionalean epaituko dituzten herritarrekin elkartasuna agertu eta “epaiketa politikoen” kontrako iritzia adierazteko. 19:30ean izango da protesta ekitaldia, Miramarren.

2010eko irailaren 27an Askapenaren kontra egindako sarekada salatzeko Hondarribian egin zen manifestazioan bi lagun identifikatu zituen Ertzaintzak eta bihar, asteazkenarekin, epaituko dituzte Madrilen. Fiskalak kartzela zigorra eskatu du bientzat, “terrorismoa goratzea” eta “autoritatea duten agenteei atentatua” egitea leporatuta.

Bilduren ustez, epaiketa politikoa da eta ertzainek bi lagun horietako bat gogor kolpatu zutela eta bestea haren emaztea dela nabarmendu dute. Koalizioak gogorarazi du Ertzaintzak sarekadaren kontra egin zen manifestazioan kargatu eta gero izan zirela istiluak. Mobilizazioak baimena ez zuela-eta arduraduna identifikatzera joan ziren ertzainak, eta bildutakoen ezetza jaso ondoren kargatu zuten. EH Bilduren arabera, “Ertzaintza oldartu eta kolpeka hasi zen. Lehenengo kolpea gazte batek jaso zuen buruan, eta lurrean odolez gelditu zen”.

Ondoren, beste hiru polizia eta paisanoz jantzitako laugarren bat manifestari batengana joan ziren, “esandakoengatik minduta edo”, eta kolpatzen hasi ziren, “bere gorputzean porra bat puskatu zutelarik”. Emaztea laguntzera joan zitzaiola, baina ez ziotela hurbiltzen utzi gaineratu du EH Bilduk, “are eta gehiago, biak kolpatzen jarraitu zuten”. Hain zuzen ere, senar-emazte horiek dira datorren astean Espainiako Auzitegi Nazionalean epaituko dituztenak. Kolpatuta izaten ari zirenak laguntzera joan ziren herritarretako bat atxilotuta eraman zuten ertzainek.


Aita santuaren helburua beteta Kolonbian

Bakeak atzera bueltarik ez duela, eta Kolonbiako gobernuak FARCekin sinatu zuen akordioa sinatu zitekeen akordiorik onena dela sinestaraztea zen aita santuaren helburua.

Frantzisko aita santuak amaitu du Kolonbiara egin duen bidaia eta bete du bere buruari jarri zion helburua: kolonbiarrei sinestaraztea bakeak ez duela atzera bueltarik, eta Kolonbiako gobernuak jada deseginda dagoen Kolonbiako Indar Armatu Iraultzaileekin sinatu zuen akordioa sinatu zitekeen akordiorik onena dela.

Kolonbiar askok oraindik ez dute hori argi ikusten, uste baitute gerrillari izan zirenak ondoegi atera direla eta hilketa larriak egin zituztenak ez dutela egindakoagatik ordainduko. Baina beste kolonbiar asko lasai daude gerra zibila behingoz amaitu delako, hobeto esanda, amaitzear delako, oraindik Gobernuaren eta beste gerrillaren artean akordioa ixtea falta baita, Askapen Nazionalerako Ejertzitoarekin alegia.

Akordio horrek zalantzarik gabe FARCekin sinatutakoaren bide bera jarraituko du. Aita Santuak beraz ez du soilik jada sinatuta dagoen akordioa bedeinkatu, baita oraindik sinatzear dena ere.

Frantziskok bazuen beste gai bat ere eskuartean Kolonbiara egin duen bidai honetan: Venezuela hain zuzen. Herrialde honi begira aita santuak ekimenen bat iragarriko zuela espero zen, baina azkenean nahiago izan du zuhurtziaz jokatu. Oro har elkarrizketarako deia luzatu du, baina besterik ez.

Dena den, pribatuan hainbat gotzain venezuelarrekin elkartu zen, ziurrenik euren esku dagoen guztia egiteko eskatuko zien Maduro eta oposizioaren artean elkarrizketa berrezartzeko.


Balea agertu da egunotan, oraingoan, Donostiako Kontxako Badian. 26 tona pisatu eta 16,5 metro luze dituen animalia protagonista da gurean, Donostiako Udalak Zubietan duen lur eremu batean lurperatu baitute urte eta erdirako.

Balea agertu da egunotan, oraingoan, Donostiako Kontxako Badian. 26 tona pisatu eta 16,5 metro luze dituen animalia protagonista da gurean, Donostiako Udalak Zubietan duen lur eremu batean lurperatu baitute urte eta erdirako.


22 lagun hil dituzte Iraken, azkeneko bi hilabeteko atentaturik handienean

Eraso suizida izan da. Hain zuzen, bonba bat lehertu dute Balad Ruzko kafetegi batean.

Gaur gutxienez beste 22 lagun hil dituzte Iraken, herrialdearen ekialdean izandako atentatu suizidan. Balad Ruz herrian lehertu dute bonba, hain justu, Irandik gertu. Beste 45 pertsona zaurituta daude. Irailaren hasieratik hona izan den atentaturik handiena da gaurkoa.

Erasoaren egileek kafetegi bat izan dute helburu, iturri ofizialek esan dutenez. Irakeko Polizia airera tiroka hasi da leherketaren ondotik jendea kafetegira hurbiltzen hasi dela-eta. Xiitak egon ohi dira ostatu hartan.


Bertso saioa antolatu du Uztarria Komunikazio Taldeak

Herri aldizkariak 100. zenbakia beteko du eta hori ospatzeko egingo da saioa —dirua biltzeko ere bai—, urriaren 31n, Gaztetxean

Sustrai Colina, Jon Maia, Eneritz Artetxe, Jokin Uranga, Haritz Etxeberria eta Silbia Etxaniz izango dira bertsolariak

Uztarria Komunikazio Taldeak, Erniarraitz Bertsozale Elkartearen laguntzarekin, bertso saioa antolatu du hilaren 31rako; Azpeitiko Gaztetxean izango da. Saio honek, batetik, Uztarria taldearen proiektua aurrera egin ahal izateko behar duen babes ekonomikoa lortzea du helburua. Bestetik, azaroan 100. zenbakia beteko du herri aldizkariak —eta bederatzi urte— eta ospatzeko aukera izango da bertso saioa.

Era guztietako bertsolariak ikusi ahalko dira, herritarrak nahiz kanpotik etorritakoak. Sustrai Colina urruñarra, Jon Maia zumaiarra, Eneritz Artetxe eta Silbia Etxaniz azkoitiarrak, eta Jokin Uranga eta Haritz Etxeberria Ministro azpeitiarrak ariko dira kantuan.

Sarrerak bost euroren truke egongo dira salgai, Gaztetxean bertan.

Bertso saioa

Noiz eta non?. Urriaren 31n, ostirala, 22:30ean, Azpeitian, Gaztetxean.

Bertsolariak. Sustrai Colina, Jon Maia, Eneritz Artetxe, Jokin Uranga, Haritz Etxeberria Ministro eta Silbia Etxaniz.

Gai-jartzailea. Xabier Azpillaga.

Sarrera. Bost euro. Gaztetxean eros daitezke egun bertan.


Martin Ugalde ipuin lehiaketako 22. sari banaketa


Motxenekua zaldi taldea Getariako Kabalgatan

Motxenekua taldeko hiru zalditan egin zuten Getariako kabalgata hiru Errege Magoek. Bestalde, igandean Donostiako Ondarreta hondartzan egingo den zaldi lasterketan elkarteko lau kidek hartuko dute parte.


Batzarra, bihar

Urte Batzar Orokorra egingo da bihar Gure Izarra elkartean; 10:30etan egin dute aurreneko deialdia, eta 11:00etan bigarrena. Bazkide guztiei azaltzeko deia luzatu diete, hainbat gairi buruz aritzeko: ekaineko ez ohiko batzarreko akta irakurri eta onartzea, urteko falten jarraipena, elkarteko obren egoeraren txostena...


Alegia, deus ez!

Egilea: Patxi Zabaleta.

Argitaletxea: Pamiela.

Politikaria, abokatua, filosofoa eta literatur egilea da, euskaltzaina halaber. Euskomunia ala Zoroastroren artalde idatzi zuen behiala eta Absurduko kontuak edo zoroen herriko kronikak idatzi du orain. 40 urte daramatza plazan, politikoan nahiz literarioan. Zoro landa da berea, «zoro» samar bere bizimodua. Nobela, antzerkia eta poesia idatzi ditu: zoriaren zainak haztatu ditu eta ezten gorriak jaurtiki. Bizi! da haatik. Ukoreka, Badena dena da eta Arian ari trilogiak lagundu zion orekari eusten, dena izaten; (h)ariaren (h)arian betiere.

Liburu honetan —bere barne borrokez jakitun— hitzaurre filosofiko batez ilustratu digu bere kontuen izaera: materia estetikari zaio indarra etikari zaiona, diosku. Materia badenaren senari dagokio: irudiari, kontzeptuari edo estetikari. Indarra, berriz, badenaren ariari dagokio: bilakaerari, askatasunari edo etikari.

Kontuok —ipuinok— nor-banakoaren estetikatik nor-anizkoaren etikan hartzen dutela funtsa, absurdoaren (des)teoria kaotikoan oinarrituta, dio filosofoak. Estetikaren eta etikaren bidegurutzean deskribatu ditu pertsonaiak. Etika nor-banakoaren bakartasun tragikoa gainditzeko eta bestetasunera iristeko aukera bakarra dela gaztigatu ere.

Alegia, deus ez!

Zabaletaren aburuz, gizarteak lehenesten dio gizakiari. Oldoztez oldozte, kaosa da idazlearen arrazoia, kaosak leku hartzen du haren eta irakurlearen artean, alegia, gizartean. Ukoreka ari eta bizi gara, Zabaletaren termino filosofikoetan. Fisikako arauez ari da filosofoa, gizakiak bere buruari jarri dizkion arauez. Ordea, fisikako legeekin kaosa ezagutzea ezinezkoa da, absurdua logikako arauekin ulertzea den bezala, askatasunaren izaria metroetan neurtzea absurdua den legez.

Patxi Zabaletak toki bat egin du literaturan absurduko kontuendako. Ez pentsa horregatik, bereak kontu absurduak direnik. Pertsonaiak zentzudunak dira, herria da zoroa dena. Kokoherri asmatu du. Kokoherriko pertsonaiak nola, Euskal Herriko pertsonak hala. Kokoherri gure izaeraren alde arrotza da egilearen gardiz.

Liburuaren funtsa azalean ageri da. XVI. mendeko alemaniar grabatu herrikoi batek herriko eta goi-mailako pertsonen sinbiosia ilustratzen du. Sinbiosia diot, ipuin mota hau ipuin espezietzat jo baitaiteke. Filosofoak munta handia du idazle honengan, munta handia ere du kontalariak. Herri filosofia darama bere baitan, eta izate horretan herriaren hizkera: istorioak hala atsotitzak nola txisteak.

Patxi Zabaletaren landa zabala da oso. Ez alferrik, Zabaleta baitu ere bigarren abizena. Izena d(u)enak izana du. Leitzan sortutako Zabaleta Zabaleta dugu Patxi. Hartaz, «estu» edota «zoro» samar izaki bere bizimodua. Amets egiten du horregatik: Elezahar urdineko (des)egunean ez da isiltasuna eginen, baizik (des)hotsa, diosku.

Liburua samurra bezain sendoa da, bere emana oparoa. Menditik burrustan jaisten den ur emaria legez heldu dira bere ipuinak, filosofoa eta kontalaria elkarren ondoan heldu ere: elkar behar dute, elkar elikatzen dute. Alabaina, literatura egileak biak ala biak bezatu beharra dauzka, elkar itoko ez badute.

Horra hor Zabaletak literatura egile gisa daraman dema. Agian, egungo munduaren martxan kontalariaren ahotsa, ahozko tradizioan kontalari errepikatzailea —izan— dena, paperean emana urtsu bilakatzen da, urtsuegia bere konta moldea, hots, ele sobera urtzen dira kontakizunean. Agian bai, agian ez. Hamaika espresio biltzen baititu literat(ura)k, hamaika irakurle mota inguratu ere!


«Ikasleek sentitu eta ikusi egin behar dute ikasten dutena baliagarria zaiela»

Kantabriako Unibertsitateko irakaslea da Juan Amodia de la Riva psikologoa. Irakasleak ere trebatzen ditu, haurrei nola erakutsi jakin dezaten. EHIGEk antolatutako jardunaldietan izan da, Donostian.

«Hezkuntza sistema erakargarriagoa egin behar dugu ikasleak gureganatzeko». Juan Amodia de Riva psikologo eta irakasleak argi du orain arteko ikasketa eredua zaharkitua geratu dela, eta ikasleak horren aurka egiten ari direla. Amodia de la Rivak defendatu du gurasoek ez dutela irakasleen bizkar utzi behar seme-alaben ikasketa prozesua. «Guk ere badugu zeregina horretan».

Gurasoek seme-alaben ikasketa prozesuaren gainean egon behar dutela esanez amaitu duzu hitzaldia. Egun ez al da ardura hori irakasleen bizkar utzi?

Guztiz ez; baina, bai, lehen baino gehiago. Guraso askok esaten dute: «Nik ez dut zertan izan nire seme-alaben irakaslea». Hori okerra dela uste dut. Haurrak bere kabuz hartu behar du ikasteko ardura, eta pixkanaka, autonomiarekin, autonomo izan behar du. Baina gurasook ondoan egon behar dugu, eta zailtasunak baditu, lagundu. Ezin gara prozesu horretatik deslotu. Dena den, pixkanaka beraiek izan behar dute guregana etortzen direnak, ikasi nahi dutela esanez. Horrek esan nahiko du ikasteko interesa dutela.

Nola erakarri ikasleak ikastera?

Ikasketa prozesua erakargarria eginez. Hori lortzeko, dugun guztia eman behar dugu irakasleek. Eskola bakoitzean zerbait berezia eskaini behar diegu, hasieratik gureganatzeko. Gurasoen kasuan, seme-alabek ingelesa ikastea nahi badute, errazagoa izango da gustuko dituzten gauzen bidez egiten badute: musika entzuten, filmak ikusten, sarean ingelesa dakiten pertsonekin hitz egiten, mintzalagun batekin... Beste adibide bat emanez, errazago ikasiko dituzte landareen ezaugarriak basora eramanda, ikasgelan eserita baino. Ikasten ari direnaren erabilgarritasunaz konturatzea ere oso garrantzitsua da. Sentitu, ikus dezatela hori. Hala bada, ikasi dutena ez zaie ahaztuko.

Matematikak eta hizkuntzek irakaskuntzan duten garrantzia azpimarratu duzu.

Zalantzarik gabe. Gauzarik sinpleenaren atzean ere matematikak daude. Hori dela eta, funtsezkoa da matematikak jakitea. Askok beldurra diete, baina berriro ere gauza bera diot: adibide praktikoak jarriz, ikasleek formulak ikasiko dituzte. Baina ez dituzte egingo buruz dakizkitelako, baizik eta ulertzen dituztelako. Hizkuntza egoki eta ondo jakitea ere oso garrantzitsua da. Ni, maiz, harritu egiten naiz ikustean gazte askok nola hitz egiten, irakurtzen eta idazten duten. Historia jakitea ere oso garrantzitsua da. Gutxienez izan ditzatela buruan hainbat datu historiko, eta horietatik abiatuta joan daitezela besteak ikasten. Joan daitezela ezagutza sare hori ehuntzen.

Ingelesa ikastearen garrantzia defendatu duzu behin eta berriz, baina baita hizkuntza propioak ondo jakitea ere. Nola ikusten duzu Eusko Jaurlaritzaren hiru eleko hizkuntza eredua?

Ez dut ezagutzen. Nik garbi dut, dena den, zenbat eta hizkuntza gehiago ikasi, hobea dela. Gaur egun ingelesa jakitea funtsezkoa da. Gainontzean, gauza asko galtzen dituzu. Baina oinarria da egunerokoak ditugun hizkuntzak ondo jakitea eta menperatzea, eta egunero-egunero ezagutza hori aberastea. Hemen euskara eta gaztelania izango lirateke hizkuntza horiek.

Hezkuntza sistemari lotuta, asko hitz egiten da ere irakasleen autoritateaz. Ikasleen aurrean galdu egin al dute aginte hori?

Nik uste haurrak hezteko bi gauza behar direla: diziplina eta afektibitatea. Arazoa da pasatu garela diziplina gogorrenetik ia erabateko afektibitatera. Hori konpontzeko, bien arteko oreka bat lortu behar dugu. Gutxieneko diziplina arau batzuk jarri beharko genituzke, eta, aldi berean, afektibitatea landu. Bestalde, aztertu beharko litzateke ikasleek zergatik duten jarrera hori. Nik uste sistemaren aurka egiten ari direla, ez baitzaie erakargarria egiten.

Zer iruditzen zaizkizu hezkuntzan egiten ari diren murrizketak?

Argi dago txarrak direla. Behin eginda, eskatu behar dugu, gutxienez, dagoen dirua ondo erabil dezatela.


Udalaren eta Foruzaingoaren arteko hitzarmena hilabete barru bukatuko da

Oposizioa gainditu duten bost udaltzainak Nafarroako Segurtasun Eskolatik ateratzean lanean hasiko direla argudiatu dute udaletik.

Altsasuko alkate Javier Ollo Martinezek jakinarazi du garagarrilaren 30ean despedituko dela udalak Foruzaingoarekin sinatuta duen hitzarmena. Altsasuko Udaltzaingoaren kide faltak hiri segurtasun publikoko gertuko zerbitzua ematea eragozten zion udalari eta hori argudiatuta akordioa sinatu zuen Foruzaingoarekin. Urte bat eginen du indarrean aipatu akordioak, eta ez da berrituko. Adostutakoaren arabera goizez eta arratsaldez ordu bateko patruilatze lanak egiten ari dira foruzainak Altsasun. Gauez industrialdeak, udal eraikina eta kamioien udal aparkalekua zaintzen aritzen dira.

Hitzarmenari segituz, foruzainak herrian, batez ere, bide segurtasunean zentratu dira. Gaizki aparkatutako ibilgailuak salatu dituzte. Bestetik, Zelandi eskolako sarrera-irteera orduetan trafikoa bideratu dute. Udaletik gogorarazi dute 2018ko agorrilean kamioi batzuen lapurrak ere harrapatu zituztela. Hainbat txosten ere egin ditu Foruzaingoak udalarendako. Ollok azaldu duenez, Udaltzaingoarekin Altsasuren pareko egoerak izan dira Nafarroako beste herrietan eta gobernuarekin sinatutako akordioa eredu gisa erabili dute, esaterako, Corellan.


Getaria, Aia eta Orioko irakasle eta ikasleak Zaraguetan!

Joan den ostiralean, hiru eskolen arteko topaketa eguna izan genuen. Aurten, gurean elkartu gara, egun osoko jaialdi ederra eginez. Goizean, ikasleen emanaldiaz gozatzeko aukera izan genuean, kantu, bertso eta dantzekin. Arratsaldean, eguraldi ederra lagun, hondartzara hurbildu ginen areazko gaztelu eta irudiak egitera. A ze nolako artistak diren gure gaztetxoak!

Primerako eguna izan zen haur eta irakasleontzat. Eskerrik asko Aia eta Getaria! Hurrengo urtean Aian ikusiko dugu elkar! !


ELAk bi greba egun egitera deitu ditu jantokietako langile publikoak

Lanuzteak martxoaren 13an eta 28an egingo dituzte. LABek, CCOOk eta UGTk hitzarmen kolektiboa sinatu ondoren, aldebakarreko deialdiak egin ditu ELAk.

ELAk bakarka bi greba egun deitu ditu martxorako, ikastetxeetako jantokien sukaldari eta garbitzaile publikoen sektorean.

Lanuzteak martxoaren 13an eta 28an egingo dituzte. Era berean, martxoaren 20, 21 eta 22an beste hiru greba egun deitu ditu ELAk bakarka, baina jantokietako azpikontratetan.

Beharginen batzarrek onartu ondotik, hitzarmen kolektiboa sinatu zuten LABek, CCOOk eta UGTk. ELAk akordioa errefusatu eta aldebakarreko deialdiak egin ditu.

Garbiñe Aranburu LABeko idazkari nagusiaren hitzetan, ELAren deialdia “oso larria” da. Adolfo Muñozen sindikatuak “iparra galdu” duela uste du Aranburuk.

“Oso larria iruditzen zaigu, LABekin lehiatzeko eta distantziak markatzeko obsesio horretan iparra galtzen ari dira. Sektoreko ordezkarien % 70ek sinatu duten hitzarmen baten aurrean grebak deitzea oso larria da. Gehiengoen errespetuari eraso egitea da. ELA akordioan dagoenean bakarrik gehiengoak errespetatu behar direla ematen du”, kritikatu du Radio Euskadin.


Neguaz

Doinua: Blowing in the wind

Urtarrilaren bukaerara

iritsi eta belaxe

elurrak gozo laztandu ditu

mendi, teila zein belaze

bizitzak legez urteak ere

nahiz baditun hainbat fase

asko jadanik nazkatu dira

beste batzuk ezin ase.


Malabare eta akrobaziaz, herritarrei txotx!

txotx denboraldiko ekitaldia izan zen atzo kalean. L’explorateur taldea iritsi zen Hernanira, eta jendeari lehenengo pultsua hartu zion Kale Nagusian. Begiak txunditzeko, bizikleta itxurako hiru makina haundi eta bengalak ekarri zituzten. Haurrez inguratuta, akrobaziak eta malabareak piztu zuten giroa, batzuetan euren trasteekin; besteetan, jendeari kendutakoekin. Zein harrapatu, hari zapata kendu, pilatu, elkarri bota eta bost, sei, zazpi bat airean ibili zituzten hiru antzezleek. Umeak tentatu, eta kalean gora Plazara iritsi zen taldea, eta ume eta guraso koadrila. Handik kale bueltan, kaxko gehiena pasa zuten, ordubete inguruko ikuskizuna osatu arte: piroteknia, klowna, eta antzerkia ez ziren faltatu. Txotx denboraldiko egitarauaren barruan, datorren astean, otsailak 18, kale antzerkia egingo dute: Camping Renove. Trapu Zaharra taldea. 20:00etan, kaxkoan.


Baratzea edo lorategia? Zer nahiago duzu?


Gotzon Muñoa, ertzaina: 'Kalamua landatzea oso errentagarria da'

Europako kontsumo altuena da Euskal Herrikoa, baina arriskuaren perzepzioa oso baxua. Profesionalak eta kontsumitzaileak jarri ditugu gaiaz hizketan.

Gotzon Muñoak, Errenteriako ertzain-etxeko bigarrenak, azaldu du kalamua landatzea oso errentagarria dela, 1.400 euro har ditzakeela kiloko merkatuan eta gero eta landaketa gehiago eta sofistikatuagoak egiten ari direla Euskal Herrian. 'Faktoria'n egindako elkarrizketan, gogoratu du hiritartasun segurtasun legea zorrotza dela eta debekatu egiten duela marihuana soinean eramatea. Hala ere, oso zabaldua eta normalizatuta dago eta, azpimarratu duenez, "ertzainei ezinezkoa zaiei" erabiltzaileei atzemaketak egitea.

Euskal Herrikoa da Europako kalamu kontsumo handienetakoa, eta hala ere, arriskuari buruzko perzepzioa oso baxua da, Jaurlaritzako Osasun sailbeko teknikari Nerea Antiak adierazi digunez. Kalamuak eta beste sustantzien kontsumoak dituen ondorioei buruz aritu zaizkigu, baita ere, Arkaitz Agirretxe neurobiologoa eta Ainhoa Regel kardiologoa.

Gizkaia Helburuko Garikoitz Mendigutxiak, azkenik, ikuspegia eman digu, eta han tratamenduan aritu den Xabi kontsumitzaile ohiak, bere testigantza bizia.


Hezkuntza, Kultura eta Euskara

batzordea gaur

Hezkuntza, Kultura eta Euskara batzordea izango da gaur, arratsaldeko 18:30etan, Udaletxeko Areto Nagusian. Bertan, besteak bestek, aztergai izango dituzte ondorengoak: ikastetxeekin elkarlanean egiten ari diren hainbat egitasmo eta 2010eko Inauteriak iragartzeko kartel lehiaketa.


Kamerak itzaltzen direnean

Zer gertatzen zaie errefuxiatuei kamerak pizten direnean? Komunikabideen eta errefuxiatu krisiaren arteko harremanaz gogoeta bultzatzen duen dokumentala da Another News Story (2017). Orban Wallace zinema zuzendari eta ekoizle britainiarrak egin du, «albisteak kontsumitzeko moduek egoera larrietan harrapatuta dauden pertsonengan duten eragina erakusteko». Wallacen lanak Pariseko Bataclan aretoan gertatutako atentatuan du oinarria, 2015eko azaroan. Handik egun gutxira, Donald Trump AEBetako oraingo presidenteak hau esan zuen: «Ahula eta eraginik gabekoa zarenean, gauza txarrak gertatzen dira». Ziurrenez, hedabide batzuen diskurtsoa markatuko zuten hitz horiek. Alegia, Estatu Islamikoa eta errefuxiatuen krisia lotzen ditu, Trumpek immigrazio politikaren harira egin baitzituen adierazpenok. Ordutik, asko izan dira krisiaren gaineko albisteak. Prentsa idatzian zein telebistan. Dokumentalak ere ez dira falta izan —agian, errefuxiatuak ahalduntzen dituzten fikziozko lanen hutsunea nabaritu dut—. Ane Irazabal kazetariak berriki ohartarazi duenez ETBko En jake saioan, arriskua dago gizartea gaiaz ahazteko etorkizun laburrean. Besteak beste, oraindik bizirik dagoen krisiak gero eta toki txikiagoa betetzen duelako albistegietan. Trumpen hitzak maileguan hartuta, hedabideen eta kazetarien eraginkortasuna jartzen du zalantzan Glasgowko Zinemaldian ikusitako lanak: «Medioak gai al dira errefuxiatuen errealitatea zuzen erakusteko, edo audientzia da interesik ez duena haien egoera ulertzeko?».

«Asmoa zen Calais [Frantzia] inguruko errefuxiatuen oihana filmatzea, 2015eko udan. Hara iristean, ekaitz mediatiko batekin egin genuen topo, eta ohartu ginen bazegoela beste istorio handiago bat: medioen makineriarena. Uretatik irten baino lehen eta haiei ezer galdetu gabe, iheslariei kamera bat jartzen zitzaien aurpegiaren aurrean». Wallacek uste du asko aldatu direla interes informatiboko albisteak lantzeko irizpideak, medioen arteko konpetentziagatik eta ikuslea erraz nekatzen delako halako gaiekin. Errefuxiatuena nekez izendatzen dute albiste nagusi. «Arazoa existitu arren, asko murriztu da istorio garrantzitsuentzako denbora, eta, ondorioz, estaldura zein kontsumo pausatua falta dira». Galdegin nion: «Zuen kamerak itzaltzen direnean, zer?».


Mugak eta hesiak

Estatua, legea, polizia, agintariak… sarri gutxietsi egiten ditugu, baina horiek ez daudenean, estaturik ez dagoenean, taldea eta tribua besterik ez da geratzen.

Frantzia baino handiagoa den herrialdean 4 milioi eta erdi pertsona bizi dira, 80 etniatan banatuta, eta bakoitzak bere hizkuntza, bere ohiturak eta bere historia ditu, sarri batzuek besteen aurka egindako historia. Orain dela 54 urte baten batzuei otu zitzaien horiek guztiek lurralde berean estatua osatu behar zutela, mapa baten gainean marrak egin eta erabaki zuten Bangi hiria hiriburu izango zela. Harrezkero, estatu-kolpeak, indarkeria, sarraskiak… gorrotoak gorrotoa sortzen gaur arte.

Afrika Erdiko Errepublikan biztanle gehienak (% 70) oso pobreak dira, dolar bat baino gutxiago dute egunean bizitzeko, eta bizi-itxaropena munduko txikienetakoa dute (48 urte). Ez dago eskolarik, ezta ospitalerik ere, eta iazko martxoan azken estatu-kolpea eman zutenetik, ez dago estaturik. Jendeak ez daki nora jo babes bila. Estatua, legea, polizia, agintariak… sarri gutxietsi ditugu, baina horiek ez daudenean, estaturik ez dagoenean, taldea eta tribua besterik ez da geratzen. Ez dago tresnarik, ez dago baliabiderik jarrerak hurbildu eta akordioak lortzeko. Indarra geratzen da, tribuak eman lezakeen babesa, eta etsaiari gorrotoa, nork bere burua babesteko.

Azken egun hauetan, aspaldiko partez, Afrika Erdiko Errepublika komunikabideetan azaldu da, batez ere, Frantziak bertara soldaduak bidaltzea erabaki duelako, nazioartearen oniritzia eta Nazio Batuen baimena lortuta. Giza eskubideak eta demokrazia babestera doazela diote, baina azken 54 urteotan demokraziaren aztarnarik ez da izan itsasorik ez duen estatu honetan. Al-Qaidari beldurra, Afrikako zenbait lekutan eragina galtzeko arriskua eta interes materialen defentsa izan litezke erabaki hori hartzeko benetako arrazoiak; bestela ez da ulertzen Frantziak nola utzi zuen Jean-Bédel Bokassa militarrak bere burua Afrika Erdiko enperadore izendatzea, bertako aberastasunak xahutu eta giza eskubideak zapaltzea zabaldu izana eta agintean 15 urte egitea.

Afrika erdialdean ez dago herrialderik, ez dago estaturik, jendea ikusten ez dituen egituren parte dela ohartu gabe bizi da. Kolonizazioa amaitu beharra zegoela erabaki zuenean, Mendebaldeak mugak marraztu zituen mapa baten gainean. Orain muga horien barruan erabaki haien ondorioak pairatzen ari dira afrikarrak.


Isasik eta Urrestik Euskal Herriko Mus Txapelketa jokatuko dute

Euskal Herriko Mus Txapelketa jokatuko dute martxoaren 17an Joseba Andoni Isasik eta Iñigo Urrestik. Izan be, Bermeoko bikoteak joan den zapatuan Arrigorriagan jokatutako Bizkaiko finalean hiru partidatik hiru irabazi zituen. Guztira, 36 bikotek parte hartu zuten Bizkaiko finalean, eta horietako 14k Euskal Herriko Mus Txapelketarako txartela lortu zuten. Hain zuzen be, 14 bikote horietatik 4. postua eskuratu zuen Bermeoko bikoteak.


Irakurleak galdezka

Kaixo Jakoba! ARGIAko azken aldizkarietan agertutako sendabelarren gainean galdetu nahi dizut. Badakit tokian tokiko espresioak daudela eta belar ezberdinek izen bera eraman dezaketela, baina neuk ezagutzen dudan txitxare belarra latinezko Tanacetum parthenium izango litzateke, eta zuk aldizkariaren 2.318. zenbakiko argazkian Artemisa vulgaris (belar mina) izenarekin azaltzen duzuna bera da.

Ez dakit Matricaria parthenium eta Tanacetum Parthenium berdinak diren eta zenbait lekutan Artemisa abrotanum ere txitxare belar bezala ere ikusi dut. Nahaste izugarria dut familia horrekin. Argitzea bai ote?

Pili Otaegi (Larraul).

Kaixo Pili. Egia da, izenak eta izanak nahasten ditugu. Txitxare-belar edo zizare-belar izena landare askorena da. Aipatzen duzun argazkikoa Artemisia vulgaris da, ez Tanacetum parthenium. Artemisiak lore grisaxkak ematen ditu, Tanacetumak, aldiz, larranbiloa edo kamamilaren antzekoak.

Compostae edo lore elkartu edo konposatuak dituzten landareen familia hori ikaragarria da. Elkarrengandik bereizi eta bere sendagaitasuna ezagutzen hasteko nik dakidan bide motzena Pio Font i Quer maisuaren Plantas medicinales, El Dioscórides renovado liburua da.


Esku pilota profesionaleko partidak izango dira urtarrilaren 3an Azpeitiko Izarraitz pilotalekuan

Urtarrilaren 3rako esku pilota profesionaleko jaialdia antolatu dute Ilunpe pilota elkarteak eta Azpeitiko Udalak, elkarlanean. Promozio mailako binakako txapelketako eta lehen mailako partida bana jokatuko dira Izarraitz pilotalekuan, 22:00etan hasita. Jon Alberdi (Azpeitia, 1999) eta Julen Egiguren (Azpeitia, 2000) Egiguren V.a elkarren aurka ikusteko aukera izango da jaialdian. Izan ere, Promozio mailako binakako txapelketaren barruan, Alberdik eta Salaberriak Egigurenen eta Erostarberen kontra jokatuko dute. Norgehiagoka horren ondoren, lehen mailako pilota partida izango da, Bengoetxea VI.ak eta Mariezkurrenak Altuna III.aren eta Ladis Galarzaren artekoa.

Sarrerak, salgai

Pilota jaialdirako sarrerak dagoeneko salgai jarri dituzte entradasfronton.com webgunean. Kantxako sarrerek 25 euro balio dute eta goiko palkokoek 20 euro. Pilota partiden egunean bertan, urtarrilaren 3an, Izarraitz pilotalekuko leihatilan jarriko dutere sarrerak erosteko aukera, 18:00etatik aurrera. 16 urtetik beherakoek doan sartu ahal izango dute pilotalekura.


Legorburu berriro saritua, Barakaldon.

Barakaldoko ACAPK Parkinsonaren aurkako erakundeak asteburu honetan eman dituzte jakitera Kontatu bihotzarekin 2017 lehiaketako irabazleak. Bertan, Ainara Elizondo hondarribiarra gailendu da, Kulunkaulkia lanarekin; eta Iñigo Legorburu bigarren geratu da Eklipsea lanarekin. Legorburuk 200 euro eta diploma jaso ditu. Biek, euren lana argitaratua ikusiko dute.


Etxerik gabeko 30 lagun hartzeko egokitu dute Zarauzko aterpetxea

Kalean dauden pertsonak COVID-19 gaitzarengandik babesteko Hondarribiko aterpetxea eta Orioko Txurruka aterpetxea ireki zituen Gipuzkoako Foru Aldundiak koronabirusak sortutako krisiaren hasieran, baina atzo jakinarazi zuen Zarauzko Etxe Txiki aterpetxean ere beste 30 lagunentzat tokia egokitu dutela. Eider Mendoza foru bozeramaileak jakinarazi zuenez, “egungo eta etorkizuneko beharren arabera” erabiliko dira aterpetxeak. Horregatik, Hondarribiko eta Orioko aterpetxeez gain, Zarauzkoa ere bideratu dute bizitegi bazterketa egoera larrian dauden pertsonen arreta eskaintzeko. “Udalekin, hirugarren sektoreko eragileekin eta Osakidetzarekin lankidetza estuan jarraitzen dugu pertsona horiei behar duten arreta eskaintzeko, osasun krisi honen ondorioz bizi dugun errealitatearen aurrean, egoera zaurgarrian baitaude”, azpimarratu du Mendozak.

Gipuzkoako Foru Aldundiak Zarauzko aterpetxera 10 lagun bideratu ditu dagoeneko, eta 30 plaza arteko edukiera duela jakinarazi du. Dena dela, Oriokoak eta Hondarribikoak bezala, “Zarauzkoak ere beharra egongo balitz pertsona gehiago hartzeko aukera izango luke”, adierazi du bozeramaileak.


Busti Zaitez egunarekin bat egingo du Fanderiako Udal Igerilekuak

Busti Zaitez eguna egingo dute etzidamu, hilaren 8an, ADEMGI Gipuzkoako Esklerosi Anitzeko Elkarteak deituta. Ekimena Euskal Autonomi Erkidegoko 78 hondartza eta igerilekuetan egiten dute, eta aurten, beste urte betez, Fanderiako Udal Igerilekuak “elkartasun ekintza” horrekin bat egingo duela jakinarazi du Errenteriako Udalak.

Busti Zaitez ekimenean, milaka lagunek hartzen dute parte, eta esklerosi anizkoitza duten lagunekin batera igeri egiten dute. Ekimenean parte hartu eta “bustitzen” diren guztiek, halaber, agiria jasotzen dutela jakinarazi du ADEMGIk, eta eguna bukatzean herri guztietan igeri egindako metroak batu egiten dituztela gaineratu du.


XX. Dantzari Txiki eguna ospatu da gaur

XX. Dantzari txiki eguna ospatu da gaur Lasarte-Orian. Faltzes, Urretxu, Zangotza, Legazpi, Orereta eta Portugaleteko taldeak etorri dira eta herriko Landaberrikoak eta Erketz Txikikoak. Guztira 250 bat ume inguru bildu dira haietatik 120 Landaberrikoak eta 45 Erketz taldekoak.

Goizeko 10:30ean bildu dira denak Isla plazan gero Brigitatarrenean talde argazkiak ateratzera joateko. Goizean Lasarte-Oriako auzoetako kaleetatik ibili dira musikarekin herria girotzen, talde bakoitzak ibilbide desberdin batetatik. Jende asko gerturatu da haurrak ikustera goiz osoan zehar. Bazkaldu eta gero arratsaldean berriro bildu dira jaialdiarekin jarraitzeko. 17:00etan alardea egin dute eta 17:30ean talde bakoitzaren emanaldia Okendon.

Kalejirarekin bukatu dute eguna dantzari gazteek 19:00ak aldera. Giro polita sortu da eta jende asko gerturatu da Okendo plazara txikien dantzak ikustera, zorionez ekitaldia bukatutakoan hasi dira lehen euri tantak.•


Biktimen Legearen araudiak laguntzak aurreikusten ditu mehatxatuentzat

Araudi berria onartuta, laguntzak jasoko dituzte, atzeraeraginezko izaerarekin, 1960ko urtarriletik mehatxuen biktima izan direnek.

Espainiako Gobernuko Ministroen Kontseiluak Terrorismoaren Biktimen Babeserako eta Errekonozimendurako Legearen araudia onartu du gaur, eta laguntzak aurreikusten ditu mehatxuak jaso dituztenentzat ere.

Era berean, araudi berriarekin kalte-ordain handiagoa jasoko dute atentatu baten biktima izan direnek kalte materialengatik, laguntza psikologikoen mugak handituko dituzte eta hezkuntza eta psikopedagogia arreta hobetuko dute.

Jorge Fernandez Diaz Barne ministroak Gobernu Kontseiluaren osteko prentsaurrekoan azaldu duenez, mehatxatuek ere jasoko dituzte laguntza horiek "lehenengo aldiz", eta atzeraeraginezko izaera izango dutenez, 1960ko urtarriletik mehatxuen biktima izan direnek eskatu ahal izango dituzte.

Bizitokiz aldatzeko laguntzak

Hori horrela, mehatxuak jasan dituzten biktimek laguntzak eskatu ahal izango dituzte bizitokiz aldatzeko, eskolako gastuengatik, tratamendu psikologikoengatik eta lana bilatzeko.

Minsitroaren arabera, arauak ateak "ixten" dizkie "terroristen" diru-laguntzei, eta horretarako biktimen elkarteen iritzia aintzat hartu dute.

Izan ere, Fernandez Diazek azaldu duenez, araudian memoria, duintasuna, justizia eta egia izan dituzte oinarri, "terrorismoaren kontakizun bakarra" eraikitzeko.

Bestalde, Barne Ministerioa izango omen da biktimek laguntzak eskatzeko eta kudeaketa arintzeko izango den "leihatila bakarra".

Urtebeteko epea

Araudi honekin, biktimek gaur egun ematen den kalte-ordainaren eta jaso zutenaren arteko aldea jaso ahal izango dute, eta kalte-ordainik jaso ez zutenek ere orain eskatu ahal izango dute. Laguntzak eskatzeko epea urtebetekoa izango da.

Etxebizitzari dagokionez, biktimek lehentasuna izango dute babes publikoko etxe tasatuak edo alokairuak lortzeko, eta enpresekin lan-hitzarmenak egingo dituzte kolektibo horiei lana emateko.

1979tik 2013ko abuztuaren 31 arte, Espainiako Gobernuak 790 milioi euro gastatu ditu kalte-ordainetan.


Daniel Agirrek irabazi du Goierriko Bi Handiak, errekorra ezarriz

Daniel Agirre helmugara iritsi den unea.

Goierriko Bi Handiak lasterketako lehenengoa iritsi da dagoeneko helmugara: Daniel Agirre nafarra. Caparrosokoa da jaiotzez, baina Kataluinian bizi da egun. 10:09:47 orduan egin du 88 kilometroko ibilbidea, errekor berria ezarriz. Orain arte Jokin Garai Oñatiarrak zuen errekorra, iazko irabazleak. Lau minutuan hobetu du Agirrek.

Iaz Espainiako ultra trailetako Espainiako Kopa irabazi zuen Agirrek. 38 urte ditu.

Mutiloan bigarren Jokin Garai pasa da 41 minutura. Hirugarren Mikel Etxeberria pasa da, 01:04 ordura, eta laugarren Xabi Mujika 01:09 ordura.


Eguraldiari aurrea hartuz BTT festa bikaina Altsasun

Igandean, goizeko 9:00ak puntu puntuan, 890 txirrindulari abiatu ziren Altsasuko plazatik Burunda Mendi Txirrindularitza taldeko BTT sailak antolatutako XIII. mendi zeharkaldia egiteko prest. Gehienak Euskal Herritik, baina baita Zaragozatik, Madrildik, Kantabriatik eta beste tokietatik etorritako bikerrak zeuden. Antolakuntzak 1.400 txirrindularirendako hornidura prestatu zuen, baina nahiz eta iragarpenak eguraldi txukuna iragarri, fresko eta lurra bustirik esnatu zen Altsasu, eta euria gogor ari zuen Iruñean edo Araian, esaterako. "Une horretan morala lurpean nuen, baina guztia bukatuta oso kontentu gaude egindako lanarekin" dio BTT probako arduradun Pablo Lopez Colinak. Eguraldi ona eginez gero kopuru horretara helduko lirateke txirrindulariak, 2006an 1.312 izan baitziren.Paraje ederretan barna Nolanahi ere, ibilbide ez lehiakorra primerakoa izan zen, goizean ez baitzuen euririk egin eta bizikletan ibiltzeko ongi baitzegoen. 48 km-ko ibilbidea prestatu zuen antolakuntzak, Altsasu, Olazti, Urdiain, Iturmendi eta Bakaikun barna. Zailtasunari dagokionez, erdi mailakoa da. Txirrindulariak ibilbidearen zati gehienean barna paraje eder, zoragarri eta berdeetatik pasa ziren, ikusmenaren eta zentzu guztien gozamenerako. Hornidura guneetan indarrak berreskuratzeko denetatik zegoen: pastelak, bokatak, fruta, edariak... Lohia egon bazegoen, baina ez lohi itsaskor hori, eta antolakuntzak bide erdian bizikletak garbitzeko gailua jarri zuenez, bizikletak garbitu eta primeran egin ahal izan zen ibilbidea, oso giro onean. Txirrindulariek bi eta lau ordu arteko epean osatu zuten ibilbidea. Gainera, DYAtik azaldu zuten oso jende gutxi atenditu behar izan zutela, inoiz baino eroriko gutxiago izan zirela.Guztia primeran ateratzeko Amandrea elkarteko eta Burundako BTT saileko 100 pertsona baino gehiago aritu ziren lanean. Aurten, gainera, Nafarroako Gobernuko Ingurumen Departamentuko ordezkari bat azaldu zen probara, jarraipena egitera. "Nik neuk sinatu behar izan nion berak idatzitako txostena. Mutila harrituta zegoen antolakuntzarekin, guztia garbi-garbi utzi baikenuen. Txundituta zioen ez zirudiela minutu batzuk lehenago 900 pertsona bertatik pasa izana" dio Pablo Lopez Colinak, txirrindularien atzetik 15 pertsonako taldea pasatzen dela azalduz, seinaleztapen eta zabor guztiak garbitzen, eta 14:30erako guzti-guztia bildua zegoela gaineratuz.Antolakuntza zoriondu Antolakuntzarendako izan ziren txirrindularien loreak. "Denetatik zegoen jateko, ibildidea primeran seinaleztatua zegoen, bizikletak garbitzeko gailuak eta dutxak eskura... antolakuntza bikaina izan da, 0tik 10era 11!" zioen batek. Hain zuzen ere Burunda Klubeko www.clubciclistaburunda.com web guneko foroa halako aipamenez josia dago. Asko urtero Altsasuko zeharkaldian aritutakoak ziren, eta igandean estreinatu ziren beste askok itzultzeko promesa egin zuten. Gainera, ibilbidea despedituta opari sorta handia jaso zuen partehartzaile bakoitzak: kalitate handiko kamiseta, Galius Sport etxeko botea, Kaiku produktu bat eta Diario de Noticias egunkaria. Eta kirol materialeko 37 lote zozketatu ziren.Behin eguraldi kaxkarrak eragindako tristura pasatuta eta egunaren balorazioa eskatuta, pozik daude Burundakoak. "Guztia ongi atera da eta txirrindulari askok eskerrak eman dizkigu, antolakuntza onarengatik. Hori da egindako lanaren saria guretako. Eta pentsatzen duzu: badirudi gauzak ongi egiten direla!" dio Lopez Colinak. 1.400 pertsonendako hornidura zutenez, jaki eta edari asko sobratu zen. Jateko asko Altsasuko zaharretxera eraman zituzten, eta gainontzekoa ezagunen artean banatu. "Okerrena kamisetetan egindako gastua da, oso kamiseta onak baitira. Salgai jarriko ditugu eta bestela, iaz bezala, banatu egingo ditugu" gaineratu du Lopezek, ostiralean antolatzaileak eta laguntzaileek afaria eginen dutela gogoratuz.


Genero indarkeriari buruzko legea aldatuko dute

Nafarroako Gizarte Gaietarako kontseilari Elena Torresek uste du «arau zabalagoa eta osoagoa» behar dela

«Egungo errealitateari erantzunen dion legea». Horixe behar du Nafarroak emakumeen aurkako indarkeriaren esparruan, Gizarte Gaietarako kontseilari Elena Torresek Nafarroako Parlamentuan erran duenez. Horretarako, bertze arau bat behar dela azaldu du. «Lege zabalagoa eta osoagoa behar dugu», nabarmendu du. Berdintasunerako Institutua testua prestatzen ari da jada, eta helburua, bertzeak bertze, prostituzioa, sexu esplotazioa eta emakumeen trafikoa aintzat hartzea da.

2002. urtean onartu zuen Nafarroako Parlamentuak emakumeen aurkako indarkeriari aurre egiteko legea, eta 2003. urtean moldatu zuen lehendabiziko aldiz. Emakumeen taldeek egindako lana izan zuen 2002ko legeak oinarri, neurri handi batean, baina talde horietako anitzek gerora salatu izan dute legea garatzeko arautegiek mamirik gabe utzi dutela testua. Emakumeen Aurkako Indarkeriaren Kontrako Nafarroako Plataformak, adibidez, behin baino gehiagotan nabarmendu du legeak kontuan hartu beharko lituzkeela sexu erasoak eta familia bereko kideen artekoa ez den emakumeen aurkako indarkeria. Oraingo legeak ez du hala egiten.

Elena Torresek erran du legeak «emakumeen aurkako indarkeria mota guztiak» hartu behar dituela kontuan. «Emakumeen autonomia bultzatzea izan behar du helburu, eta tresnak eman behar dizkie jabetzeko», gaineratu du. Andreen aurkako indarkeriaren esparruan anitz egin dela argi du kontseilariak, baina baita anitz dagoela oraindik egiteko ere.

Datuek horixe erakusten dute. 2002. urtean 604 salaketa jarri ziren Nafarroan emakumeen aurkako indarkeriarekin lotuta. 2011n, berriz, 1.227. Denbora horretan, 11 emakume hil dituzte.

Lanean jarraitzeko deia

«Denen artean konpondu beharreko arazoa da», erran du Torresek emakumeen aurkako indarkeriari buruz. Nafarroako Parlamentuko taldeek, hain zuzen ere, kezka agertu dute. Torresen agerraldia Bilduk eskatu du, eta talde horretako parlamentari Aitziber Sarasolak legea osatzearren herritarren parte hartzeari bidea emateko eskatu dio gobernuari.

PSNko Maria Victoria Arraizak ere parte hartzearen alde egin du, eta auziari «alde guztietatik» heldu behar zaiola gaineratu du. Salaketek gora egin izana kezkagarritzat jo du UPNko Carmen Ferrerrek, bertzalde, eta gogor lan egiteko eskatu du.

Nafarroa Baiko Xabi Lasak jarrera matxistekin lotu ditu eraso matxistak, eta gazteen artean ere gertatzen direla ohartarazi du. «Lanean jarraitu beharra dago». PPNko Enrique Martinen ustez, errealitateak agerian utzi du egungo legeak ez dituela espero ziren fruituak eman. Ildo beretik, salaketa jarri aurretik ere emakumeak artatzeko sistema hobetzeko beharra dagoela nabarmendu du Ezkerrako Txema Mauleonek.


Herritarrekin komunikatzeko aplikazio bat jarri du martxan Markina-Xemeingo Udalak

Teknologia berriek ematen dituzten aukerak baliatuz, Markina-Xemein Zabaltzen mugikorretarako aplikazioa jarri du martxan udalak. Helburua udal informazioa herritarren eskura jartzea eta herritarren parte-hartzea bultzatzea dela esan dute. Horrela, aplikazioaren bidez, albisteak irakurri, herriko ekitaldien agenda kontsultatu, udalari intzidentzien berri eman eta hainbat gairi buruzko abisuak jaso ahalko dituzte herritarrek: larrialdiak, ur mozketak, trafiko oharrak, ekitaldietako izen-emateak…

Aplikazioak eskaintzen dituen zerbitzuen artean Kalezaindu izenekoa dago, eta tresna horren bidez herritarrek intzidentzien berri eman diezaiokete udalari: “matxurak, hondatuta dauden edo behar bezala funtzionatzen ez duten elementu publikoak, konponketa behar duten gauzak”. Azaldu dutenez, mugikorretik bertatik bidali ahalko dira gertakariak, “azalpen labur batekin, eta, nahi bada, argazki bategaz lagunduta”.

Geolokalizazio sistema ere badauka aplikazioak, eta bere bidez gertakaria kokatuko du. “Abisua jaso ostean, dagokion udal arloa arazoari irtenbidea emateko lanean jarriko da, eta hori lortu arte, gertaera horren bilakaeraren berri emango du udalak aplikazioan eta udal webgunean”. Beraz, kasuaren jarraipena egin ahal izango dute herritarrek.

Aplikazioa jada eskuragarri dago, Android eta iOS sistemetarako, Play Store edo App Storen. “Plataforma berria udal gardentasun atariaren bitartez jarri da martxan, eta Biscaytik-ek garatu du aplikazioa, Bizkaiko udalerriei eskaintzen dien zerbitzuen barnean”.


Lau sailetako egurra ustiatzeko aukera eman du Itsasondok

ITSASONDO // Udalak herri lurretako lau sailetatik egurra ateratzeko deialdia egin du. Katastroko 40, 106, 109 eta 865 sailetako egurra moztu eta eraman behar du erostunak. Enkantearen oinarrizko prezioa 25.975,63 euroan jarri dute, eta ekonomikoki proposamen onuragarriena egiten duenak eramango du.


Zuri-gorriek oso zail dute Europan jarraitzea


Amasa-Villabonako udaltzaingoak lapurretak ekiditeko gomendioak luzatu ditu

Azkenaldian ugaritu egin omen dira lapurretak Amasa-Villabonan. Etxe atarietan oharra jarri du udaltzaingoak hainbat gomendio luzatuz. Atea, beti, giltzarekin itxi behar dela dio kaleratutako oharrak.

Amasa-Villabonako Udaltzaingoak jakinarazi duenez, "atea giltzatu gabe uzten denean plastiko bat erabiliz sartzen dira lapurrak etxeetara, resbalón deitzen zaion sistema erabiliz". Horregatik atea beti giltzarekin itxi behar dela jakinarazi dute. Era berean, "aurrena bikotearen logela begiratzen dute lapurrek, dirua eta bitxiak lapurtzeko, beraz, horiek beste leku batean gordetzeko gomendioa luzatzen dugu".

Neurri sinple hauek, "lapurretak %90tik gora gutxituko dira", Amasa-Villabonako Udaltzaingoak kaleratu duen oharrean aipatu duenez. Bide batez, susmoren bat izanez gero, telefono hauetara deitzeko gomendatu dute: 112, 943-69 39 80 (Udaltzaingoa) eta 943 53 88 40 (Ertzaintza).


Delorean eta Single, 'Shangay' aldizkariaren sarietarako izendatuta

Talde zarauztarra Disko Onenaren sarirako dago izendatuta eta Teresa Iturriozen proiektuak, berriz, Estatuko Artista Onena izateko izendapena jaso du.

Azaroaren 30an banatuko dituzte Madrilgo Coliseum antzokian Shangay aldizkariaren X. sariak eta aldizkari gay ezagunak bi euskal ordezkari sartu ditu izendatuen artean: Delorean eta Single.

Talde zarauztarra edo, hobe esanda, euren Subiza lana Disko Onenaren Sarirako izendatu dute eta Miguel Boseren Cardio, Marlangoren Life in the treehouse, Mala Rodriguezen Dirty Bailarina eta Sorayaren Dreamer lanekin izango da lehian.Teresa Iturriozen eta Ibon Errazkinen Single proiektuak, berriz, Estatuko Artista Onenaren izendapena jaso du. David Bustamante, Enrique Iglesias, La Unión, Mala Rodriguez eta Malu daude izendatuta jatorri gipuzkoarreko taldearekin batera. Nazioarteko Disko Onenaren atalerako Kings of Convenience, Vampire Weekend, Kylie, Goldfrapp, Scissor Sisters eta Katy Perryren azken diskoak izendatu dituzte eta nazioarteko Artista Onenaren kategorian sartu dira David Guetta, Hurts, Lady Gaga, Rihanna, Robyn eta Shakira.

Shangay aldizkariaren webgunean erregistratze hutsarekin eman daiteke botoa eta, gainera, atal bakoitzean izendatutakoei beste proposamena bat gaineratzeko aukera ere eman dute.


Haurren eskubideak hizpide izango dituzte gaur Ordizian

KULTURA // Hitzaldia antolatu dute gaur arratsalderako Ordizian. Izenburua, Derechos de la infancia. Infancias rotas izango da eta Igor Santamaria izango da hizlaria. Hitzordua, D’elikatuz zentoran izango da 18:30ean hasita. Hitzaldia Ordiziako Hiribilduaren 750. urteurrenaren harira antolatutako ekintza da.


EiTBko Administrazio Kontseiluak onartu du zuzendari nagusiak martxoaren 14ko hauteskundeei begira egindako jarraipen asmoa

EiTBko Administrazio Kontseiluak onartu du Andoni Ortuzar EITBko zuzendari nagusiak martxoaren 14ko hauteskundeei begira aurkeztu duen jarraipen asmoa, gaur arratsaldean egindako bileran. Euskal Irrati Telebistako komunikabideek datorren hilabetean izango diren hauteskundeak direla eta egingo duten lanaren planak Kontseiluaren gehiengoaren oniritzia jaso du. Proposamenak 13 aldeko boto jaso ditu: EAJ-PNV, PSE-EE, EA eta IU-EB alderdienak eta gizarteko taldeak ordezkatzen duten kontseilukideenak. PPko ordezkariak abstentzioa aukeratu du, eta Karmelo Landak kontrako botoa eman du.

Bi telebista kate publikoak –ETB-1 eta ETB-2– eta hiru irrati kateak –Euskadi Irratia, Radio Euskadi eta Radio Vitoria– buru-belarri ariko dira kanpainia osoan, eta baita hauteskunde egunean bertan ere. Eguneroko informazioa albistegietako tarte berezietan sartuko da, baina horrez gainera, elkarrizketak eta eztabaidak izango dira; hauteskunde gauean, berriz, saio bereziak, inkestak, botoen kalkuluak eta behin betiko emaitzak. Duela lau urte ordezkaritza lortu ez zuten indar politikoei edo lehenengoz aurkeztu direnei dagokienez, Euskal Autonomia Erkidegoko hiru lurraldeetan zerrendak aurkeztu dituztenei emango zaie lehentasuna. Gainera, ETBk jarraipen zehatza eta zabala egingo dio kanpainari Nafarroan ere.

Kanpainaren jarraipen informatiboa egiteko erabili diren ardatzak, azken 20 urteotan EiTBk erabili dituenak izan dira, elkarrizketak, eztabaidak, eguneroko tarteak eta doako publizitatea sartuta, beti ere hauteskunde-legediari jarrituz eta aurreko Madrilgo Gorteetarako azken hauteskundeetako emaitzak kontuan izanda.

Horrenbestez, alderdi politikoentzako denboraren banaketa egiteko, doako saioak arautzeko 1991ko apirileko Lege Organikoan ezarritako jarraibideak beteko dira. Horren arabera, botoen %20 baino gehiago lortu zuten alderdiei 3ko koefizientea egokituko zaie; %5etik 20ra bitartean zutenei 2koa, eta botoen %5 baino gutxiago eskatu zutenei 1eko koefizientea. Gainera, hauteskundeetara lehen aldiz aurkezten direnei edo azken hauteskundeetan ordezkaritzarik lortu ez zutenei 1eko koefizientea ezarriko zaie horien artean banatzeko.


Alasdair Fraser eta Natalie Haasek Biteri bete jende izango dute gaur

ESKOZIAKO musikak beteko du gaur Biteri, Alasdair Fraser eta Natalie Haasen eskutik. Mundu mailan izen haundikoak dira bi artista horiek, eta jira bat egiten ari dira Galizian eta Euskal Herrian. Gaur Hernanin joko dute, oso gutxitan izaten den aukera horietako bat, beraz, sarrera hartzea lortu dutenentzat. Izan ere, lehenengo egunean saldu ziren sarrera guztiak, eta Biteriko 171 eserlekuak urri xamar geratu dira, beste behin.

Biolina eta txeloa, melodia eta erritmoa

Alasdair Fraserren biolin hotsa Eskoziako ikur bihurtu da, aspalditik, eta Natalie Haas lagun hartuta, herri musika bizi-bizi bat egin dute. Musika zelta bere gordinean; txeloaren erritmoan biolinaren melodia. In the Moment lana ekarriko dute gaur, biek egin duten laugarrena, zuzeneko emanaldietarako sortua. Musika eskolako 15 ikasle ere tabladura igoko dira bi izen haundi horiekin jotzera, eta extra gehiago ere izango dira: Juan Arriola, Arkaitz Miner... Fraserrek euskal musikariekin egindako lan batzuk ere joko ditu Biterin.

Kontzertua, interneten

Udal Musika Eskolak interneten botako du kontzertua, Facebooken: www.facebook.com/profile.php?id=100001697046857&v=wall. Kontzertura joateko modurik ez duenak espektakulu haundi hau zuzenean segitzeko modua egin dute horrela, antolatzaileek.

2 sarrera, Joxe Elizondori

Bi sarrera zozketatu dituzte arduradunek, eta irabazlea honakoa izan da: Joxe Elizondo Arruti, Niko.


AP68an 30 euroko hileroko gastu-muga ezartzea eskatu dio EH Bilduk Bizkaiko Aldundiari

2017. urtetik hilero 30 euroko gastu-muga dute bizkaitarrek AP8, Supersur eta Artxandako tuneletako bidesarietan. Orduan, AP68 errepidean ere hobari bera ezartzea proposatu zuen EH Bilduk, baina eskariak ez zuen aurrera egin EAJren eta PSEren kontrako bozkekin.

Arabarrek 2012. urtetik dute gastu-muga AP68an, Arabako Aldundiak hala erabakita. Abenduaren 5etik errepidea Arabako eta Bizkaiko Aldundien eskumenekoa da eta orain “aitzakiarik ez dagoela” azpimarratu du Maite Ibarrak, Arrigorriagako alkateak: “2017tik Hego Uribeko herritarrek onura gutxiago izan dituzte AP68a erabiltzeagatik, beste hiru errepideekin alderatuta. Baina 2017an posible izan ez zena, orain ez dago oztoporik proposamen hau aurrera ateratzeko”.

30 euroko gastu-muga hobari sistema 2020tik aurrera posible egingo lukeen milioi bat euroko emendakina aurkeztu du EH Bilduk Bizkiako aurrekontuetan. Horrez gain, Hego Uribe eskualdeko Udaletan mozioa aurkeztuko duela aurreratu du, baita Bizkaiko Batzar Nagusietan ere.

Hilabetean egindako 15. bidaiatik aurrerako egindako bidaien bidesariaren %60 diruzlaguntzen du Arabak. Bizkaiak, ostera, ez du oraingoz diruz laguntzen. Aldundiek zehaztu dute errepidea ordainpekoa izaten jarraituko duela, gutxienez, 2026. urtera arte, orduan amaitzen baita Abertis enpresari egindako esleipena.

Maite Ibarra Arrigorriagako alkateak berba egin du Hego Uribe eskualdeko EH Bilduko ordezkarien izenean. Bertan ere izan dira Exabier Arrieta (Basauri), Jabi Asurmendi (Arakaldo), Itziar Biguri (Urduña), Samuel Basandin (Orozko), Txutxi Ariznabarreta (Arrankudiaga-Zollo), Aritz Millan (Ugao) eta Alberto Ugarriza (Zaratamo).


Jesusen Bihotza Santa Kruzen

Udalak bere laikotasun izaera argudiatuz, Jesusen Bihotzaren irudia udaletxetik kentzea erabaki zuenean, kezka handiak sortu ziren herriko fededunen artean, ez baitzegoen oso garbi zein izango zen irudiaren leku berria.

Hipotesien artean, irudia babestuko zuen elkarte edo sozietatea sortzearen planteamendua bolo-bolo egon zen. Dena den, urriaren hasieran elizganbaran eginiko bilera baten ostean, Jabier Azpiroz Mendialdeko gotzain-bikarioak hala gomendatuta, Jesusen Bihotza Santa Kruzera eramatea erabaki zen, urtean zehar fededun asko baitira ermita honetara ibilbidetxoa egiten dutenak.


'Gazta zati bat' dokumentala proiektatuko dute gaur

Gure Esku Dago dinamikaren astearen barruan, Gazta zati bat dokumentala proiektatuko dute gaur. Udaletxeko areto nagusian izango da, 19:00etan.


Companysen fusilamenduaren 75. urteurrenean deklaratu behar du Masek

Generalitateko presidenteak ezin izango du bideokonferentziaz deklaratu, ezta idatziz ere.

Artur Mas Generalitateko presidenteak Lluis Companys presidente ohiaren omenaldian parte hartu du beti. Aurten, ordea, zailtasunak izango ditu; izan ere, Kataluniako Auzitegi Nagusiak deklaratzera deitu du urriaren 15ean. Generalitateko presidente ohiaren fusilamenduaren 75. urteurrena da. Kataluniako erakundeek eta alderdiek Companysi Montjuiceko hilerrian, Fossar de la Pedreran, urtero omenaldia egiten diote.

Masek inputatu gisa Kataluniako Auzitegi Nagusiaren aurrean deklaratu behar du urriaren 15ean (osteguna). Gainera, Generalitateko presidenteak ezin izango du bideokonferentziaz deklaratu, ezta idatziz ere.

Auzitegiko iturriek azaldu dutenez, inputatu gisa deitu dutenez deklarazioa bertatik bertara egin beharko du. Kataluniako Parlamentua inguratu zuten 19 akusatuak epaitu zituen auzian, aldiz, bideokonferentziaz deklaratzeko aukera eman zioten Generalitateko bulegotik. Orduan lekuko gisa deklaratu zuen Masek Auzitegi Nazionalean, 2014ko apirilean.

Hala ere, legeak salbuespen bat egiteko aukera ematen du. Presidentearen kasuan, eta ez Ortega eta Rigauren kasuetan, “begiruneagatik” ordezkaritza judiziala Generalitateko jauregira joan daiteke deklarazioa hartzeko, iturriek azaldu dutenez.


Ernaik zabaldu ditu etxebizitzaren inguruko bando faltsuak

Azken astetan, etxebizitzak gazteen alokairurako bideratzeko hainbat neurri iragarri dituzten bando faltsuak agertu dira. Bideo satiriko baten bidez aldarrikatu du ekimena Ernai gazte erakundeak.


Jose Luis Korta gonbidatu, gaur, 'Karabana' saioan

Pasai Donibaneri eskainitako lehen atalean, Inaxio-Xabi eta Jabier-Karlos bikoteak izango dira kozinatzen.

Pasai Donibanen egongo dira gaur 'Karabana' saiokoak. Bertan, Jose Luis Korta San Juan arraun taldeko entrenatzaile izendatu berria izango dute gonbidatu Zigor Iturrietak eta Itxaso Gonzalezek.

Ohi denez, herriko sukaldari amateurrak hartuko dituzte saioko platoan: Inaxiok eta Xabik antxoak prestatuko dituzte; Jabierrek eta Karlosek, berriz, itsas zapoa kalderetarekin.

Horiez gain, beste hauek guztiak izango dituzte gonbidatu: Rosa Sistiaga Habanerak taldeko kidea, Iñaki Lopetegi sukaldaria, Sara Mansilla abeslaria, Eneko Sein astazaina eta Xatur Telletxea Santa Ana aterpetxeko jabea.

'Karabana' saioa gaur 21:15ean izango dugu ikusgai ETB1en eta eitb.eus-en.


Castejon eta Iruñea artean bizikleta martxan egingo du maiatzaren asteburuan AHT Gelditu! Elkarlana taldeak, abiadura handiko trenaren aurka


Kurdistanen 75 lagun hil dituzte, bi meskita xiitari eginiko erasoetan

Bagdaden bi bonba-auto zartatu dituzte hotel baten ondoan, eta sei lagun hil


Dantza-jauziak izango dira igandean

Ikasturteko bigarren dantza-jauzien saioa izango da igandean, hilak 24. Helduen tailerreko dantza taldekoek aurreko ikasturteko martxari eutsi diote eta hala, hileko azken igandetan Doneztebe plazan elkartuko dira dantza egiteko, 12:00etatik aurrera.


Landa edo Fraile, Minguezen zalantza

Ion Izagirre, Jonathan Castroviejo, Mikel Nieve, Imanol Erviti, Ane Santesteban eta Eider Merino txirrindulariak Austriako Munduko Txapelketan izango dira. Landaren parte-hartzea, kolokan.

Alejandro Valverde izango da Espainiako selekzioaren zerrenda burua Austriako Innsbruckeko Txirrindularitzako Munduko Txapelketan. Lehiaketa hilaren 23tik 30era jokatuko da eta bertan Mikel Landaren parte-hartzea zalantzan dago.

Aste honetako Giro de Toscana eta Coppa Sabitini lasterketetan egingo du azken saiakera Landak. Ondo ez badago Omar Frailek ordezkatuko du.

Javier Minguezen taldea: Alejandro Valverde (Movistar), Enric Mas (Quick Step), Ion Izagirre (Bahrain-Merida), Jesus Herrada (Cofidis), Mikel Nieve (Mitchelton-Scott), David de la Cruz eta Jonathan Castroviejo (Team Sky).

Erlojuaren kontra Jonathan Castroviejo arituko da aurten ere eta berarekin batera Imnaol Erviti, Soler edo Arcas. Emakumeen lasterketan Ane Santesteban (Ale-Cipolloni) eta Merino (Movistar Team) egongo dira; junior mailan, Amaia Lartitegi eta 23 urte azpiko lasterketan Ibai Azurmendi, Jon Barrenetxea eta Josu Etxeberria.


Euskal kulturaz gozatzeko aldia

Baionako bestak:

Urtez urte ezin saihestua bihurtu den ekitaldia da Karrikaldia.

Jende askotarikoa biltzen duen gertakaria izan ohi da.

Lau egunez dantza eta kantua dira nagusi

2014-07-26 / Eneko Etxegarai

Euskal kulturak Baionako Jacque Porte plaza hartuko du lau egunez, Karrikaldiaren bitartez. Hogei urtetik gora ditu jada Montaut plazan sortu eta saihetsezina bilakatu den Baionako festetako euskal kulturaren ekitaldi horrek. Haren arrakastaren erakusgarri izan dira lekuz aldatu behar izana eta egitarau ofizialean sartu izana. Aurten ere eskaintza oparoa proposatu dute bertan parte hartzen duten sei elkarteek —Ibaialdek, Leinuak, Tuntunak, Orai Batek, BILek eta Trikili Trakalak-. Bertaratu direnak dantzan eta kantuan jarri ditu Karrikaldiak.

Egunero, 16:30etik 17:30era dantza emanaldia izaten da. Gaurkoan, Santutxuko (Bilbo) Gaztedi dantza taldeak izango du horren ardura. Euskal kulturak Euskal Herriko probintziak dituelako joko edo bizi zelai. Horren landa, Nafarroako jota ezagunak entzuteko aukera ere izango dute Karrikaldira joaren direnek, Baionak Iruñearekin duen adiskidetasunaren ikusgarri. Emanaldia egingo du Voces de Navarra taldeak. Bi hiriak batzen dituena zuri eta gorriz janztetik haratago doalako. Izan ere, garai batean Nafarroako erresumaren portua izan zen Lapurdiko hiriburua; eta, Baionako festen lehen aldia Iruñekoetan inspiraturik ospatu zen, 1932an.

18:45ean Orai Bateko giganteek hartuko dute lekukoa, egunero bezala. Ttipiegia egingo zaie plaza, handiak zein ttipiak harritu edo beldurtzeraino batzuetan. 19:00etatik aurrera parte hartzeko egitarauak beteko du plaza, jendeari euskal kulturaz gozatzeko gomita einik. Gaur, Leinua elkarteko txarangak emango du Dantzazpi, urteen poderioz famatua egin den ekitaldia.

Atzokoan ikus zitekeen jada hitzordua inoiz galtzen ez duten adituen irrika, egunero egiteaz ezin aserik. Kurios bat baino gehiago ere bazebilen handik nola pasatuko zen jakin gabe. Baten batek erran zion azalpenak ematen zituztela musikarekin batera. Baina ez zegoen segur, beraz hor zebilen jendeari so. Bazen ere ikustera eta giroaz gozatzera soilik etorri zenik, euskal kultura ezagutzen ez duenik eta herriko etxearen webgunean hitzordu paregabea dela irakurri zuenik.

Lekua betez zihoan pixkanaka, bakoitza berera, batzuk jadanik oholtza aitzinean prest, besteak ikastolako ostatuan, eta harmailak gainezka ziren. Egunero bezala, larrain dantzak eman zion agurra Dantzazpiri, eta oinak berotu ahal izan zituenak ahotsa urratzeko aukera izan zuen berehala. 20:10ean hasten baita Baionan Kantuz. Baina lehenago sorpresa bat du publikoak. Adibidez, gaur azken aukera du Baionan Kantuz-ek idatzitako jota entzun eta ikusteko. Baionako herriko bozen inguruko tirabirek inspiraturik Baionan Kantuz-en sortzaileetariko Guillaume Irigoienek idatzia. Zirikatzea badelako ere euskal kulturaren barne. Duela hamazazpi urte Baionako bi ikastoletako gurasoek euskal kantuarekiko maitasunak bultzaturik eta euskararen garapenerako sortu zuten elkartea da Baiona Kantuz. Bide beretik, ikastolen finantzamendu iturri bat ere sortu zuten. Kantu liburuxka ezagunak dira Baionan Kantuz-enak, urtez urte orri gehiagokoa. Aurten, nola ez, hamazazpigarren liburuxka dute kantu lagunek.

Urte osoan, hilabeteko azken larunbat guztietan Baionako karrikak kantuz betetzen dituzte. Baionan dena baita karrika istorioa, gaurko gauari Karrikadantzak emango dio agurra. Horretarako, Txikitan taldea izango dute ikusle eta dantzari.

Karrikaldia Martine Bisauta Baionako hirugarren alkateordearen erranekin bat doa: «Baionako festek Baionako elkarteek sortu dituzte; garai batean ez ziren existitzen». Historiari zor zaion egia baten gisan doa haren errana Karrikaldia ikusten denean.

Kantu eta dantza gosez dagoenarentzat gaurkoak ere egitarau ederra eskainiko dio. Egunaren antolaketa berdina segituz, lehenik dantza eta kantu ikusgarriak izango dira, Orai Bat eta Aire Ahizpek eskainirik. Larrain Dantzak azken aldiz joko du, atzo bezala, 19:45ean; eta Baionan Kantuz eta Trikili Trakala taldeek bukatuko dute gaua.

Atzerritarrak, harriturik

Interesgarria izaten dira halako mometuetan mundu guzitik etorritako jendearen erreakzioak biltzea. Frantziatik, Avignon herritik, etorri Benoit Dupeyras gazteak honela zioen atzo: «Harritzen naiz lurralde honetan zer- nolako atxikimendua den euskal kulturarekiko. Identitate izugarri azkarra da, batez ere kanpotik etortzen garenontzat, begi bistakoa izaten da».

Euskal kultura den lekuan maiz, ez bada beti, ostatu bat ere izaten delako komentario interesgarriak entzun daitezke. Honela dio Carole Gayle Bordeleko (Frantzia) gazteak: «Banekien euskaraz kantatzen zela, baina ez nuen uste idatzi eta oraindik hitz egiten zen hizkuntza bat bazela».

Halakoa da Karrikaldia. Gaur ere milaka jende batuko dituen ekitaldia izango da, eta, beraz, pentsa lau egunean zenbateko izan den haren arrakasta. Bere horretan segitzen du urtez urte Baionako panoraman sustraitzen eta garatzen. Luze iraungo duen ekitaldia dela dirudi, parte hartzaileen gisakoa delako Karrikaldia: nekaezina.


Aratusteek emandakoa, bideoan

Aratusteetako hiru egunek emandakoa bideoan laburbildu ditu Ander Pastorizak: Euskal Aratosteak, Aratuste-zapatua eta Aratuste-martitzena.


AndoaINDARRA euskaraz eguna, irailaren 24an

AndoaINDARRA euskaraz eguna ospatuko da irailaren 24an Goikoplazan. Atzo aurkeztu zuten herriko eragile ezberdinek osatzen duten egitaraua. Egitarau “oparoa” izango da, andoaindar guztiak bildu nahi dituena.

Goizeko 10:00etan hasita, egun osoan zehar ekintza ugari izango dira Goikoplazan. “Diana, argazki rally-a, ekintza gastronomikoak, pilota partidak, musika... Denetarik izango da eta herritar guztiak gonbidatuta daude ekitaldi hauetan parte hartzera”, gonbidatu du Ainhoa Aiertzak.

“Musika, dantza, umorea, janaria… ezer ez da faltako egun horretan”, adierazi du Ainara Rodriguezek. Egun seinalatuak, gainera, bere abesti propioa du. Jon Oiartzunen musikak eta Garazi Kamioren hitzak osatu dute kantua. Garazi eta Rebekak abestuta, sare sozialetan entzun daiteke jada.

Andoaindar guztien eguna

Andoainen euskararen ezagutzak gora egin arren, euskararen erabilera ez da neurri berean igotzen. Azken datuen arabera, andoaindarren %18ak darabil euskara kalean.

Datu hauek “aldatu eta irauli” egin nahi dituzte, euskara dakitenen eta erabiltzen dutenen kopuruak gora egin dezan. Herriko zenbait eragilek euskararen egunaren bueltan hainbat ekimen antolatu izan dituzte, helburu eta ezaugarri askotarikoak. Orain, ordea, ezagutzatik erabilerara salto egin nahi dute: “Herriko kaleak euskaraz bustitzera gatoz”.

Andoaindar guztien eguna izatea nahi dute; beraz, herritar guztiak parte hartzera gonbidatu nahi dituzte. “Argi dugu gure herria euskalduna dela eta gutako bakoitzaren indarra behar-beharrezkoa dela euskarak aurrera egin dezan. Beraz, gonbitea luzatzen diegu andoaindar guztiei parte hartu dezaten”.

Egitaraua:

10:00 Umeentzako lantegiak

10:30 Herrian zehar DIANA

11:00 Argazki-rallyan izen ematea

12:00 Herriko elkarte gastronomikoen arteko lehiaketa

12:00 Neska eta mutilen pilota partidak Kontzejupean

12:30 Sagardo dastatzea Irati Amondarainek gidatuta (aurretik tiketak erosi ATARIAn)

13:30 Patata tortilla lehiaketa (etxetik ekarri egina)

14:00 Mokadu tartea (Elkarteek egindakoaren eta patata tortillen dastaketa

14:30 Musika: Fino’s Band

16:00 DINGO! !

18:00 Andoaindarrak Izar

19:00 Eromeria

19:30 Pintxo poteoa + kantu kalejira + bertsolariak

22:30 BasqExtremFolk musika eta antzerki ikuskizuna

23:30 Zo-zongo!!! ikuskizuna


«Erdaldunei egokituz sustatu behar dugu euskara»

France Bleu Pays Basque irratia «ireki eta gaztetu» nahiko luke Lefebvre zuzendari berriak. Erdaldunak euskarari «interesatzeko» asmoz, euskarazko orduak gutxitu ditu.

Frantzia iparrean hasi zen esatari lanetan Bertrand Lefebvre (Henin-Beaumont, Frantzia, 1959). Besançongo France Bleu irratiko zuzendari egin zuten gero. Abuztutik irratiaren Ipar Euskal Herriko adarraren burua da. Euskara sustatu nahi duela dio, baina zuzendari denetik gutxitu egin da euskarazko ordu kopurua. Donostiako Tabakaleratik saio berezi bat egin ondotik, Angelun irratiaren besta egin zuten ostiralean, eta han erantzun zituen galderak.

Donostiatik saio berezia egin duzue. Zergatik?

Gure egitekoa loturak sortzea baita. Loturak alde honen eta Pirinioen bertze aldearen artean, euskaldunen eta erdaldunen artean, barnealdearen eta BAMen artean… Loturak errazteko gogo horretan Donostia 2016 adibide enblematikoa da, egitasmoaren aldarria elkarbizitza baita. Interesatu ginen, eta sei orduko emankizun bat egitera joan gara. Urte osoan ere segituko dugu asteroko saio batekin; ostiraletan, 07:25ean eta 18:15ean, kontatzeko kulturan zer gertatzen den.

Abuztutik zara FBPBko zuzendari. Zein erronka dituzu?

Irratia irekiago egin eta loturak sortu nahi ditut. Egia da irratia jada ongi dabilela: audientzien buruan gaude. Baina helburua da are gehiago irekitzea eta audientzia gaztetzea. Zeren eta beti entzule kopuru ona baldin badugu, joera egon daiteke lasaitzeko, eta zinezko modernizazio bat egin behar dugu. Hurbileko irrati bat gara, eta, beraz, Euskal Herrian gertatzen den guziaz hitz egin behar dugu. Baina beharbada egin daiteke tonu gaurkotuago batekin, izan antenaren itxuran, izan albisteak emateko moduan…

Berrikuntza horretan zein garrantzi izanen du euskarak?

Funtsezkoa! Euskara kulturaren oinarria da. Guretzat premiazkoa den gai bat da hizkuntzarena: aitzina dadin lagundu nahi dugu. Baina norabide horretan, ene lana da euskal hiztunak ez direnak interpelatzea, eta eginahalak egitea hizkuntzari interesa daitezen. Garatu nahiko nukeena da euskara maizago entzutea, baina formatua aldatuz, hiztunak ez direnak ez daitezen antenatik joan. Zeren eta ez badute hizkuntza ulertzen, bistan da, frekuentziaz aldatuko dute. Hobe da geldi daitezen, interesa daitezen. Horregatik eman dugu berriro antenan B A BA du Basque irratsaioa, ikasgai bat bezala dena. Euskararen sustapena ez da irekiduratik baino iritsiko: hizkuntza eskuragarri bilakatu behar da. Badira euskaraz bakarrik egiten duten hedabideak, baina gu zerbitzu publiko bat gara, orokorra: denei zuzendu behar gatzaizkie. Hizkuntzari interesatzea funtsezkoa da, baina gaia minbera da… Ene eginbeharra, berriz diot, irekitzea da. Gehiago edo gutxiago egitea baino, kontua hobeki egitea da.

Justuki, euskarazko emankizunen iraupena laburtuz doa.

Ez…

Lehen 18:15ean hasten ziren emankizunak 18:30ean hasten dira orain. Orotara astean euskarazko 1,15 ordu gutxiago.

Bai, baina gehitu ditugu bertze hitzordu batzuk 09:40an, 10:40an eta 11:40an. Beraz, orotara zenbatuz, gauza bera da.

Iraupen motzagoa dute…

Baina maizago dira. Ikusten? Kopuruaz ari zara. Kopurua gai bat da, baina euskara sustatzeko gure eginbeharra erdaldunei egokitutako formatuak sortzea da.

Eta euskaldunentzat, zer?

Euskaldunentzako ere badira…

Bi minutuko iraupena dute.

Bai. Gero, 18:30etik 19:00etara osoki euskaraz da. Asteburuetan ere, 12:00etatik 12:30era. Beraz, badira hitzordu luzeak ere, euskaldunentzat baizik ez direnak.

EITBrekin batera emankizun bat sortu behar zenuten.

Espero dut martxan jarriko dugula. Proiektua gibelatua da ez dugulako langilerik atzematen. Baliatuko dut zure bidez mezua pasarazteko: irratian ibili izan den euskaldun baten bila gabiltza.


Unai Iparragirre txirrindulariak Start-Trigon taldearekin fitxatu du

Urtebeterako kontratua sinatu du Start Cycling Team Paraguaiko taldearekin, eta Belgikara joango da bizitzera. "Ilusioa" duela azaldu dio Uztarria.com-i.

Unai Iparragirre Txipa txirrindulariak aurkitu du taldea, azkenean. Urtebeterako kontratua sinatu du Start Cycling Team Paraguaiko taldearekin. Belgikara joango da bizitzera: "Belgikan izango dugu taldeko etxea, eta handik mugituko gara lasterketetara. Batez ere, Belgika bertako, Frantziako eta Alemaniako lasterketetan izango gara, eta martxoan gara Belgikara joatekoak. Hala ere, igoal, otsailean Mexikoko lasterketa batean izango gara.

"Ilusioa" duela azaldu dio Uztarria.com-i: "Gustura nago. Guztia berria izango da; baita egutegia ere. Niri ondo datozkidan lasterketak izango dira, eta ez mendian gora eta behera ibiltzekoak".

Abendu hasieran jakin zuen azpeitiarrak ez zuela Euskadi Fundazioan jarraituko. Euskadi Fundazioarekin txirrindularitza profesionalera jauzi joan den denboraldian egin bazuen ere, sei urte egin zituen aurretik afizionatu mailan, Belca eta Bidelan-Kirolgi taldeetan, Iparragirrek. Errepideko lasterketetan ez ezik, pistakoetan ere aritzen da azpeitiarra.


Puntu ilunen bila aterako dira berriro, iluntzetan, gaurtik hasita

Emakumeentzat seguruak ez diren guneak zehaztu eta hobetu nahi ditu Emeki elkarteak

Alde Zaharreko eta Portu auzoko puntu ilunak zehaztu eta gero, leku horiek bisitatuko dituzte berriro, iluntzetan, emakumeentzat seguruak ez diren lekuak beste ikuspegi batetik aztertzeko. Portuko ibilbidea egingo dute lehenik. Gaur egingo dute, 18:00etan Emeki elkartetik abiatuta.

Emeki elkartetik gogorarazi dute Hiri Debekatuaren Mapa tailer irekia dela eta dei egin diete herritarrei parte hartzeko. Orain arte egindako bi ibilbideetan bezala, gaur ere Murgibe enpresako teknikarien laguntza izango dute.


IX. Arno Trail Esprint Race lasterketarako izena ematea zabalik dago

Kalbaixoko Kofradiak antolatuta, IX. Arno Trail Esprint Race mendi lasterketa egingo da irailaren 22an. Azaldu dutenez, parte hartzeko izen ematea zabalik dago www.herrikrosa.com webgunean. Federatuek 12 euro ordaindu behar dituzte, eta federatu gabeek, berriz, 15 euro.Bestelakoan, kirol probaren egunean bertan 15:30etik aurrera lasterketaren irteera gunean ere eman ahal izango da izena.


Akordioa lortu eta bihar itzuliko dira lanera Eatoneko langileak

Berrogeita hamabost egunen ostean, greba bertan behera utzi eta bihar itzuliko dira lanera Eatoneko langileak. Enpresa batzordeak eta zuzendaritzak akordioa lortu dute azkenean, Derioko alkatearen eta Eusko Jaurlaritzaren bitartekotzari esker. Enpresa batzordetik jakinarazi digutenez, 39 kaleratzeak mantenduko dira, baina enpresak proposatutako pertsonak kalera joan beharrean, langileek eurek erabakiko dute enpresan jarraitu nahi duten, edo alde egin nahiago duten. Indemnizazioei dagokienez, enpresak 40 hilabete eta hilabeteko 45 egun ordainduko ditu. Horrezaz gainera, 60.000 euro baino gehiagoko indemnizazioa dutenek 8.000 euro gehiago jasoko dute; eta 60.000 euro baino gutxiagoko indemnizazioa dutenek, 11.000 euro gehiago. Era berean, eta aurre-erretiroei dagokienez, enpresak soldata garbiaren % 80 ordainduko du langileek 63 urte bete arte, eta urtean % 0,5eko eguneratzea edukiko dute. Bestalde, multinazional estatubatuarrak bermatu du Derioko enpresak gutxienez 2020ko abendura arte egongo dela martxan, eta tarte horretan ez dutela inongo enplegu-erregulazioko espedienterik egingo. Nolanahi ere, eta betiere enpresa batzordea ados badago, bederatzi langile kaleratu ahal izango ditu 2018tik 2020ra bitartean. Langile horiek orain sinatutako indemnizazioa jasoko dute. “Akordio ona izan da, baina ezin dugu esan pozik gaudenik. Azken batean, enpresaren eskakizunetariko batzuk onartu behar izan ditugu, eta 39 lankide joango dira kalera”. Enpresarekin harremanetan jartzen saiatu gara euren balorazioa ezagutzeko, baina ez dugu erantzunik jaso.


Mikel Laboaren ertz guztiak

Laboaldia egingo dute Azpeitian, Mikel Laboaren "unibertso poetiko oparoa" erakusteko asmoz. Azaroaren 21etik abenduaren 2ra hainbat ekintza izango da.

Mundu guztiak ezagutzen du Mikel Laboa, eta denek abestu dute noizbait Txoriak txori. Baina bada hain ezaguna ez den artistaren beste alderdi bat, Xabier Gantzarain Azpeitiko Kultur Mahaiko teknikariaren arabera. "Konturatu ginen Laboa mundu osoak ezagutzen duela, bere kantuak oso ezagunak direla eta jende askok kantatzen dituela, baina iruditzen zaigu haren beste alderdi batzuk ez direla hainbeste ezagutzen". Ertz asko ditu Laboak, eta "alderdi denak" erakusteko asmoarekin antolatu dute Laboaldia, Kultur Mahaiak eta Kulturaz kooperatibak, beste hainbat eragilerekin elkarlanean. "Ez izateko Laboa Txoriak txori bakarrik".

Gantzarainek adierazi duenez, "oso zabala" da Laboaren musika abanikoa: "Herri kantak sortu zituen, bere garaiko poetak musikatu zituen, geroagokoak ere bai, alde esperimentala ere landu zuen...". Gainera, artista beti musikarekin lotu ohi den arren, hori baino "askoz gehiago" izan zela uste du: "Berak zer hitz kantatzen zituen garrantzitsua da; [Jose Luis] Zumetak egin zituen ia bere disko denetako azalak, kartelak nahiz posterrak...".

Hori guztia herritarrei erakusteko asmoarekin antolatu dute Laboaldia; hau da, Laboaren "unibertso poetiko oparoa" ezagutzera emateko. Horretarako, azaroaren 21etik abenduaren 2ra bitartean, erakusketa bat, hitzaldiak, mural margoketa eta kontzertuak izango dira, besteak beste, herrian.

Ez da kasualitatea halako egitasmo bat orain antolatu izana; izan ere, datorren abenduaren 1ean beteko dira hamar urte Mikel Laboa hil zela, eta urteurren hori aprobetxatu nahi izan dute antolatzaileek Laboaren irudia gogora ekartzeko. Laboa omentzeaz gain, hura ezagutzen ez duten gazteei haren irudia gerturatzea ere bada antolatzaileen nahia. "Laboaren sortzeko grina hori ekarri nahi dugu belaunaldi gazteengana edo sortzaile berriengana". Horrez gain, Laboa gustuko duenarentzat egitasmoa "aukera ona" izango dela uste dute, "harengana itzultzeko eta berriz ere disfrutatzeko".

Askotariko ekitaldiak

Laboa gertutik erakusketarekin hasiko dira bi asteko iraupena izango duten ekitaldiak. Mikel Laboa Katedraren eskariz Itziar Zubizarretak egindako erakusketa da, eta azaroaren 21ean zabalduko dute. "Alde batetik, Zumetak egindako lan grafiko hori ikusi ahal izango da erakusketan. Eta, bestalde, iPadetan eta antzeko gailuetan Laboaren kantak entzuteko aukera ere izango da". Gantzarainen esanetan, erakusketa "oso aukera ona" izango da Laboaren unibertsoan murgiltzeko.

Horrez gain, Zumetaren mundua ezagutzeko aukera ere eskainiko dute Laboaldian. Zumetaren estudiora irteera egingo dute, hark nola margotzen duen eta bere alaba Uxoa Zumetak serigrafiak nola egiten dituen ikusteko. Horren bidez, "Laboaren munduak beste zein mundu ireki ditzakeen" erakutsi nahi dute.

Txangoaren egun berean, hitzaldi-entzunaldi "interesgarri" bat ere izango da: Laboaren belarria. Saio horretan, Laboak zer entzuten zuen eta haren musika mundua nondik datorren azalduko du Ibon RGk, eta abesti horiek entzuteko aukera ere izango da.

Laboaldiko egitarauarekin amaitzeko, herriko hainbat musikarik kontzertua emango dute. Artistaren heriotzaren urteurreneko egunean izango da emanaldia, eta adin nahiz estilo ezberdinetako jendeak Laboaren kantuak eskainiko ditu zuzenean, bakoitzak bere estilora egokituta.

Hona hemen Laboaldiko egitaraua:

Azaroaren 21etik abenduaren 2ra. Erakusketa: Laboa gertutik. 18:00etatik 20:00etara, Betharrameko Udal Erakusketa Aretoan.

Azaroaren 23a, ostirala. Aurkezpena: Laboaren begiak liburuxka, Alaitz Aizpuru egilearekin. 18:00etan, Udal Liburutegian.

Azaroaren 24a, zapatua. Mural margoketa, egunean zehar, Alde Zaharrean.

Azaroaren 27a, asteartea. Hitzaldia: Laboaren kateak: iragana eta oraina, zilbor-heste. Ana Gandararen eskutik, 19:00etan hasita, Sanagustin kulturgunean.

Azaroaren 28a, asteazkena. Bisita gidatua eta hitzaldia: Non dago Mikel Laboa? Josune Albisurekin. 19:00etan, Betharrameko Udal Erakusketa Aretoan.

Azaroaren 30a, ostirala.

-Zumetarenera txangoa, arratsaldez.

-Solasaldia eta entzunaldia: Laboaren belarria, Ibon RGrekin. 21:30ean, Gaztetxean.

Abenduaren 1a, zapatua. Kontzertua: Laboa hamaika ahotsetara, herriko musikarien eskutik. 22:30ean, Sanagustin kulturgunean.


Hastekotan den XVI.Paxaka txapelketari buruz mintzatu gara Tiburzio Arraztoarekin.


Kirola, sabel kontuak eta musika, Latsunbeberri eta Marielutsen eskaintza

Hiru egunez izango dute Latsunbeberri eta Marieluts auzoetako bizilagunek festa giroan murgiltzeko aukera. Elkartu, ondo pasa eta batez ere, auzotarren arteko harremanak sendotzeko balio izaten dute festek, eta aurten ere, ilusio haundiarekin antolatu dituzte. Ofizialki hasiera emango dien suziria bihar goizean botako dute, baina ekitaldiak hiru egunetan izango dira. Frontenisean aritzeko zaletasuna bada auzoan, eta aurten ere, txapelketa antolatu dute, onenek duten trebezia erakutsi eta guztiek disfrutatu dezaten; gaur arratsaldean jokatuko da txapelketa, auzoko frontoian. Eta kirolarekin jarraituta, eszenatokia aldatu gabe, aurreneko aldiz Pelota Txapelketa jokatuko da, Iturritxo Elkartea izena izango duena. Herrian orokorrean eta auzoan partikularrean oso barneratua dagoen kirola da esku pelota eta aurten txapelketa antolatzea erabaki dute; gaurkoan kanporaketak jokatuko dira. Nahikoa kirol eginda, sabela betetzeko aukera ere izango da aurreneko egun honetan. Pista polibalentean sardin jatea antolatu dute, 20:30etan. Ondoren, Martxel magoak hartuko du festetako batuta; helburua, bere truko eta magia medio, bertaratutako guztiak animatu eta une atsegina pasaraztea. Ez da eguneko azken ekitaldia izango, goizaldeko 02:00ak arte CD Montre taldeak jarriko baitu dantzarako musika.

Sabel kontuak, musika, umeentzako ekitaldiak... bihar

Suziriak goizeko 10:00etan egingo du eztanda bihar, eta handik aurrera denentzat izango da festarako aukera. Goiz eta arratsalde ume jolasak antolatu dituzte txikienentzat. Eguerdi partean trikitilariek girotuko dute auzoa, eta buruhaundiek berotu. Auzotarrak elkartzeko momentuetako bat eguerdia izango da. Paella jatea antolatu dute Balioaskotarako pistan. Arratsaldean umeentzako puzgarriak jarriko dituzte auzoko puntu ezberdinetan, eta ping pong txapelketa ere, antolatu dute. Txapelketekin jarraituta, toka eta igel jokoetan aritzea gogoko dutenek ezin dute hutsik egin biharko hitzordura: 19:00etan, Karobi elkartean. Gaueko 02:00ak bitarteko orduak Txingudiko disko jartzaileek girotuko dituzte, Atarrabiyoko taula gainean. Eta ez da azken orduko musika eskaintza bakarra izango. 00:10etan gerrialdea mugitzeko aukera izango da, dantza latinoak antolatu baitituzte, Balioaskotarako pistan. Zezen suzkoa ere izango da aurten auzoan barrena; bi txandatan argituko ditu kaleak: 00:00etan eta 01:00etan.

Jana eta edana nagusi, azken egunean

Igandea izango da festetako azken eguna. Tortilla patata lehiaketarekin hasiko dute eguna. Tortillak Balioaskotarako pistan entregatu behar dira, eta sariak bi dira: bi afari Latsunbe tabernan, eta beste bi Tranbia tabernan. Eztarria freskatzeko Sagardo Dastaketa ere antolatu dute, 10 sagardotegirekin: Altzueta, Artola, Rufino, Akarregi, Alberro, Elorrabi, Otsuaenea, Gurutzeta, Laburu eta Zelaia. Etzi baita ere, Iturritxo Elkartea Pelota Txapelketako finalak jokatuko dira, auzoko pelotalekuan. Eta ordu berean, trikitixa doinuek girotuko dute auzoa. Festak 14:00etan bukatuko dira, hasi bezala, suziri jaurtiketarekin.

Gaur, ostirala

17:30, Frontenis txapelketa auzoko frontoian

19:00, I Iturritxo Elkartea eskupelota txapelketa

20:30, Sardin jatea balioaskotarako pistan

21:30-22:30, Martxel magoa

22:30-02:00, CD Montre taldearekin musika balioaskotarako pistan.

Bihar, larunbata

10:00, Auzoko festei hasiera emango dien kohetea.

10:00-12:00, Ume jokoak

10:30, Marrazkiak entregatu eta erakusketa balioaskotarako bistan. Saria izango da partehartzaile guztientzat.

12:00, Trikitilariak eta buruhaundiak auzoan zehar

13:00, Sari banaketa balioaskotarako pistan.

16:30-19:30, Puzgarriak auzoko gune ezberdinetan.

17:30, Ping-pongeko txapelketa auzoko tenis pistan.

19:00, Toka eta igel txapelketa Karobi elkartean

19:30, Txokolatada balioaskotarako pistan.

20:00-02:00, Musika Atarrabilloko oholtzan, TDJS (Txingudi Dj´sek eskainia)

00:00, Zezen suzkoa

00:05, Saldutako boletoen zozketa. Bi afari Fagollagan.

00:10, Dantza latinoak balioaskotarako pistan

01:00, Bigarren zezen suzkoa.

Etzi, igandea

11:00-12:00, Tortilla patata txapelketa balioaskotarako pistan.

11:00-12:00, I Iturritxo-Elkartea eskupelota txapelketako finalak.

12:00-12:30, Tortilla lehiaketako epaimahaia eta sari banaketa

12:00-13:00, Trikitixa emanaldia

12:30-13:30, Sagardo dastaketa balioaskotarako pistan.

14:00, Festa bukaerako suziri jaurtiketa.


Buruko Osasunak telefono bat bideratu du COVID-19a duten pazienteak artatzen dituzten profesionalentzat

Buruko Osasun sareko Psikologia Klinikoko eta Psikiatriako langileek borondatez emango dute zerbitzua. Telefono zenbakia 848 420 020 da.

Nafarroako Osasun Saileko Buruko Osasuneko gerentziak telefono bat jarri du COVID-19 birusa duten pazienteak artatzen dituzten osasun langileen eta soziosanitarioen eskura, astelehenetik igandera, 08:00etatik 20:00etara. Bertan, zerbitzu hori borondatez egiten duten Psikologia Klinikoko edo Psikiatriako langileekin harremanetan jarri ahal izango dira. Telefono zenbakia 848 420 020 da.

Nabarmentzekoa da koronabirusaren pandemiak sortutako egoeraren aurrean, osasun langileek eta soziosanitarioek hainbat faktore estresagarri jasaten dituztela, eta faktore horiek, neurri handiagoan edo txikiagoan, beren egonkortasun emozionalari eragin diezaioketela. Buruko Osasunak langile horien pentsamenduak eta emozioak alda ditzaketen elementu posibleak aztertu ditu, eta horien ondorioak arintzeko zenbait aholku jaso.

Laguntza hori Internet bidezko ekimen batekin osatzu dute, eta Madrilgo Erkidegoko Buruko Osasuna eta Adikzioak Koordinatzeko Eskualdeko Bulegoak kudeatuko du. Krisian parte hartzen duten taldeentzako autozaintza ekintzak dira. Bi saio ditu egunero: lehenengoan, profesionalek beren bizipenak partekatu eta azalduko dituzte; bigarrenak orientazio praktikoagoa du, emozioak erregulatzeko ariketen saio batekin, mindfulness terapian oinarrituta.

Emozioen kudeaketa

Osasun langileek jasan ditzaketen lan kargaren aurrean, litekeena da arreta edo kontzentrazio zailtasunak, informazioa bereganatzeko arazoak, zalantzak eta blokeoak edo memoria arazoak izatea. Pentsamendu horiek eragina izan ditzakete profesionalengan, animo aldaketak, antsietatea, frustrazioa, beldurra, errua edo inpotentzia eragiteko arriskuarekin. Egoera horiei aurrea hartzeko, Osasun Mentalak zenbait neurri proposatzen ditu, osasun langileek hainbat unetan har ditzaketenak, bai lanean, bai lanetik kanpo. Honako hauek dira:

Lanaldiaren barruan, lagungarria izan daiteke orduro minutu bat ematea arnasa sakon hartzeko. Norbere buruarekin ulerkorra izatea komeni da, eta egindakoagatik ez epaitzea edo zigortzea. Arduradunen jarraibideez fidatzea gomendatzen da. Era berean, adiskidetasuna sustatzea eta eraikitzeko gogoa izatea gomendatzen da, konponbideetan arreta jarriz eta hizkera katastrofista saihestuz.

Funtsezkoa da laneko atsedenaldiak aprobetxatzea eta beste gai batzuetan zentratzea, burua aireztatzeko. Ahal dela, lan eremutik aldendu eta atseden hartu. Biztanleria orokorrarentzat bezala, garrantzitsua da informazioa ez gainjartzea, bai eta telefonoa edo jakinarazpenak isilaraztea ere. Emozioak ikaskideekin partekatzea ezinegona leuntzeko ekintza izan daiteke. Larritasuna sentitzen bada, normaltzat hartu behar da, eta prozesuaren parte gisa onartu. Murriztu egingo da beste jarduera batzuetan arreta jartzen denean. Halaber, arnasa sakon hartzea lasaigarri izan daitekeen ekintza bat da, airea lau segundo arnastuz, denbora berean atxikiz, azkenik astiro zabaltzeko.

Lana amaitzen denean, gozatzeko eta deskonektatzeko aukera ematen duten jarduerak bilatu behar dira. Besteenganako edo norbere buruarekiko epaiketa zurrunak saihestu behar dira. Komeni da jardunaldian eman den laguntzari buruz hausnartzea. Atseden hartu eta deskonektatu egin behar da, eta informazioa etengabe eguneratzea saihestu. Ez da osasun fisikoa alde batera utzi behar, elikadura zaindu behar da, gaueko atsedena errespetatu, eta bizi ohitura osasuntsuak mantendu. Edonola ere, gainezka sentituz gero, laguntza eskatzeeko aukera aintzat hartu behar da.


Zorionekoak gu

'Lucky'

Zuzendaria: John Carroll Lynch. Aktoreak: Harry Dean Stanton, David Lynch, Ron Livingston, Ed Begley Jr. Herrialdea: AEB. Iraupena: 88 minutu.

Travis da, basamortu baten erdian, peep-show bateraino eramanen zuen bilaketa existentzial-oniriko batean, Ry Cooderren doinu betierekoak lagun. Familia baten garai bateko zoriontasuna super 8 bideo pelikuletan haren begien aurretik pasatzen, tristuraz beteriko begirada baten pean.

Eta Lyle da, anaia ailegatzen ikustean ironiaz beteriko galdera egingo diona. Zain zegoen, betidanik, eta betiko handikbertatik mugitu gabe egon balitz bezla, portxe horren azpian, traktorea noiz helduko zain.

Paris, Texas eta The Straight Story-n egindako rolek —hain berdinak, hain desberdinak— markatu zuten Harry Dean Stantonen ibilbide zinematografikoa. Askoz ere gehiago egin zituen, zientoka eta ez nolanahikoak: The Godfather II, Alien, Pat Garret and Billy the Kid, Cool Hand Luke... betiere bigarren mailako roletan.

Orain, pelikula oso bat eskaini diote, opari bat, luxu bat zinemazaleontzat. Bere testamentu artistiko eta bitala, filma amaitu eta gutxira hil baitzen Stanton. Horregatik, ederra bezain hunkigarria da ikustea Lucky nola jolasten den heriotzarekin, beldurrez, errespetuz baina umorez ere bai.

Azken finean, horrekin bizitzen ikasi behar dugula dio bere lehen pelikula egin duen beste aktore batek, John Carroll Lynchek. Dortokaren moduan, hilkutxa soinean daramagu, karga astuna da askotan, baina ez da hori aparte uzteko modurik .

Aktorea eta paisaia bat eginik, balada krepuskular bikain eta minimo batean, eguneroko kontu txikiak herri txiki batean. Bakartia izanagatik ere, ez dago bakarrik Lucky eta, besteak beste, aspaldiko lagun bat du alboan, David Lynch handia, aktorearekin harreman sakona eta elkarlan emankorra izan zuena, azkena Twin Peaks-en hirugarren denboraldi txundigarrian.

Lucky-k harekin eraman zuen Harry Dean Stanton, baina François Truffautek uste zuen bezala, zinema bizitza baino hobea bada, badugu zerekin kontsolatu.


Ertzain baten autoari su eman diote bart Zornotzan

Ibilgailua ez da osorik erre. Ondoko auto batzuek kalteak izan dituzte.

Ezezagun batzuek ertzain baten autoa erre dute gaur goizean Zornotzan (Bizkaia), Eusko Jaurlaritzako Herrizaingo Sailak esan duenez.

1:20ean izan da erasoa. Su hartzeko likidoa bota dute autoaren gainera eta ondoren su eman diote.

Ibilgailua ez da osorik erre. Ondoko auto batzuek kalteak izan dituzte.

Atzo, berriz, Barakaldon (Bizkaia) beste ertzain baten etxeko ate aurrean etxean egindako lehergailua eztandarazi zuten. Ez zen osorik lehertu. Kalte materialak eragin zituen.


Azken orduetan Markina-Xemeinen erregistratu dituzte kasuak

Azken 24 orduetan bost kasu erregistratu dituzte Lea-Artibain, eta guztiak Markina-Xemeinen erregistratu dituzte. Horren ondorioz, Markina-Xemeingo intzidentzia tasak ia 100 puntu egin du gora; 179,10ko tasa edukitzetik 278,61 tasa edukitzera pasatu da. Azken egunetako joera mantenduz gero, Markina-Xemein gune laranjan sartuko litzateke (intzidentzia tasa 300 eta hortik gora denean sartzen da gune laranjan).

Gainerako herrietan ez dute kasurik erregistratu, eta intzidentzia tasak mantendu edo jaitsi egin dira; Ondarroako tasa jaitsi da. Mutrikuk, gainera, 0 tasa edukitzen jarraitzen du.

Herriz herriko intzidentzia tasa (eguneratuta):

Amoroto: 0 (=)

Aulesti: 0 (=)

Berriatua: 159,11 (=)

Etxebarria: 0 (=)

Gizaburuaga: 0 (=)

Ispaster: 0 (=)

Lekeitio: 207,56 (=)

Markina-Xemein: 278,61 (azken orduetan ia 100 puntu igo da)

Mendexa: 0 (=)

Munitibar: 0 (=)

Mutriku: 0 (=)

Ondarroa: 151,75 (azken orduetan 10 puntu inguru jaitsi da)

Ziortza-Bolibar: 0 (=)

Gune gorrian dauden herrien zerrenda ere gaur [martxoak 4] eguneratu du Jaurlaritzak. Eta astelehenean [martxoak 1] 5.000 biztanle baino gutxiago zituzten herrien artean gune gorrian zegoen bakar bat ere ez bazegoen, gaur bai:

5.000 biztanletik gorako herriak: Oñati (793,51), Derio (608,92) eta Aretxabaleta (522,60).

5.000 biztanletik beherako herriak: Ibarra (1.021,83).

Bestalde, Kontroleko Osoko Bilkura egin da gaur Eusko Legebiltzarrean. Horretan, Iñigo Urkullu lehendakariak eta Eusko Jaurlaritzako sailburuek talde parlamentarioen galderei eta interpelazioei erantzun diete. Maddalen Iriarte EH Bildu taldeko legebiltzarkideak pandemiaren balantzea egiteko eskatu dio Lehendakariari. Eta, azken horrek, bi balantze egin daitezkeela esan du: giza balantzea eta kudeaketaren balatzea.

Giza balantzeari dagokionez, oroimena eta elkartasuna nagusitzen direla nabarmendu du. “Pertsona eta familia askok gertuko norbait galdu dute edo ospitaleratze luzeak jasan dituzte. Denok bezala. Hemen hitzak baino gehiago, gure enpatia eta elkartasuna adierazi nahi izan dugu”. Kudeaketaren balantzeari dagokionez, esan du birus ezezagun eta oso larri baten aurkako “borroka etengabearen kudeaketa” egin dela, “arazo oso larriak gainditzeko etengabeko lana”. Horren aurrean, zailtasun bakoitzari konponbide bat eman behar izan diotela gaineratu du: “Arazoak izan ditugu denok bezala eta izango ditugu, baina erantzun egin dugu”.


Euskal presoak

Sarek nahi du hilaren 20ko Bilboko ekitaldia mugarria izatea presoen sakabanaketaren kontra


BAIZABAL: Ipar Euskal Herriko….

lurrin gozoak datozkigu Pantxo Irigarairen mintzo freskotik. Igandean

bizi izandako Herri Urratsaren inguruko aburuak alde batetik,

Europarako hauteskundeak direla eta zer nolako giroa bizi den

Iparraldean eta azkenik Ibon Fdez. Iradi euskal preso politikoaren

egoera hurbildu digu Pantxo berri emaileak.

DESKARGATU HEMEN


Abenduaren 7ra bitartean aurkeztu daitezke ZMMZ bekarako lanak

Zarauztik Mundura jaia (Aiora Larrañaga).

Urriko udalbatzarrean gehiengoz onartu zituzten Zarauztik Mundura, Mundutik Zarautzera kazetaritza bekarako oinarriak. Dagoeneko publiko egin dituzte Gipuzkoako Aldizkari Ofizialean. Bertan jaso bezala, adinez nagusi diren norbanakoek edota elkarteek aurkeztu ahalko dituzte ikerketa eta dibulgazio proiektuak.

Migratzaileak izan ziren eta diren zarauztarren bizipenak, testigantzak eta bizitza-istorioak jaso beharko dituzte lanek. Halaber, ezinbestekoa izango da migrazioaren trataera profesionala egitea; Zarauzko migrazio mugimenduen ikuspegia lantzea, migrazio garai ezberdinak kontuan hartzea eta beste lekuetara joandako zarauztarren ikuspegia jorratzea, kasu.

Horrez gain, epaimahaiak beste hainbat irizpide izango ditu kontuan proiektuak baloratzerakoan: interesa, kalitatea eta originaltasuna; udalerriko migrazioa ezagutarazteko egiten duen ekarpena; haurren eta familien migrazioen berri ematea; genero berdintasunaren arloan eragin positiboa izatea; eta euskaraz idatzia egotea, besteak beste.

Idatzizko lanak

Idatziz aurkeztu beharko dira lanak. Jakinarazi dute erabaki hori hartu dutela iaz Destokian ikus-entzunezkoak irabazi zuelako beka. Usua Garin, Laida Aranburu eta Ekhiñe Muguruzak egin zuten.Aurten, lan irabazlearekin liburua kaleratzea erabaki dute. Gutxienez, 50.000 karaktere izan beharko ditu lanak.

Abenduaren 7an amaituko da lanak aurkezteko epea. Jendarte Zerbitzuetan utzi beharko dira txostenak, astelehenetik ostiralera 08:30etik 14:30era bitartean, edota postaz bidali, jaranguren@zarautz.org helbidera. Informazio zabalagoa 943-00 51 27 telefonora deituta eskuratu daiteke.

Beka jasotzen duenak, beka ematen denetik sei hilabete izango ditu gehienez proiektua egiteko. Udalak 3.000 euro emango ditu horretarako.


Praileaitz kobazuloa berriro aztertuko dute, irailetik aurrera

Gipuzkoako Aldundiak, Aranzadirekin batera, helegitea aurkeztuko du Jaurlaritzak martxan jarritako bigarren espedientearen aurka. Kobaren babes perimetroa handitzea eskatuko dute, besteak beste.

Praileaitzeko kobazuloa albiste dugu. Irailean, indusketak hasiko dituzte berriz ere, erantzunik gabe geratu zena aztertzeko, eta horretarako karbono 14aren probak egingo dituzte. Bestalde, Gipuzkoako Aldundiak, Aranzadirekin batera, helegitea aurkeztuko du Jaurlaritzak martxan jarritako bigarren espedientearen kontra. Kobaren babes perimetroa handitzea eskatuko dute, besteak beste.

Hiru urteko etenaren ostean, Praileaitz kobazuloa berriro aztertuko dute arkeologoek, uda amaieran. Indusketak bi fasetan egingo dira, iraileko eta azaroko lehen hamabostaldian. Laborategiko lanak ere berreskuratuko dira, aurreko interbentzioetan egindako aurkikuntzen guneetan.

Indusketak duela hiru urte gelditu ziren arren, hamar urtetan egindako lanari ekingo diete berriz arkeologoek Praileaitzeko kobazuloan. Helburua, erantzunik gabe gelditu diren puntuak argitzea da, kobaren oineko geruzan. Bertan aurkitzen baitira, Solutrense eta Gravetiense, Kristo Aurreko 17.000 eta 25.000 urteko jardueren aztarnak. Ikerketa hau, zientziaren zehaztasunak eskatzen dituen, Karbono 14aren frogaz baliatuko da, Eusko Jaularitzak emandako 33.000 euro pasatxoko dirulaguntzarekin.

Eusko Jaularitzaren ekaineko espedienteak, ez du guztiz zehazten inguruaren deskribapen fisikoa, Praileaitz kobaren inguruko kobazulo txikiak kanpoan uzten ditu, eta harrobiaren leherketetik babesteko eremua ez du handitzen, paisaia arriskuan jarriz. Hori dela eta, Gipuzkoarren ondarea babestu nahiean, Gipuzkoako Foru Aldundiak, alegazioak aurkeztu dizkio espedianteari.

Aldarrikapen hauek, Praileaitz inguratzen duen mendiaren malda pribatuki ustiatzeko mehatsuari aurre egiten diete. Azken hitza, Jaularitzarena izango da.