Atzera ere oker jokatzen ari gara umeekin?

COVID-19aren alarma-egoeraren lehen unetik, konfinamendu zorrotzak haur osasuntsuengan eragin duen albo-ondorio negatiboei eta haren zentzurik ezari buruz ohartarazten saiatu gara lerro hauen egileok. Eskoletako jarduerari berriro ekiteko azkenaldian iragarritako neurriak ere desegokiak dira: ez dira justifikatzen ikuspegi mediko-zientifikotik, sentikortasun-falta berbera dute eta krisi-kudeaketa zentzugabe honengatik nahikoa zigortuta dauden gazte batzuk berriz traumatizatzeko arriskua dute.

Beste herrialde batzuetako zenbait ikastetxetan ikasturte-hasierako irudi harrigarriek erakusten dute inork joan nahiko ez lukeen eskola hotz eta robotikoa: maskaratutako haurrak, ilaran, metro bateko distantzian; zinta zuri eta gorriz estalitako gela soiletan; maskara baten atzean dagoen irakasleari entzuten; pertsonen aurkako helikoptero erako kapela bitxiekin; patioan, karratu zuri erraldoiez bereizita...

Neurri horietako gehienak haur eta gazteekin inplementatzearen zailtasunaz eta eromenaz jabetzeko ez dago zertan hezitzaile izan behar. Hori lortzen arrakasta izateak ere, paradoxikoki, irakaskuntza-lanaren porrota adierazten du. Zabarkeria eta haurren eta haien premien aurkako tratu txarrak izatetik gertu dago eta.

Pedagogook ondo dakigu haurretan emozioa dela nagusi, hitzik gabeko komunikazioa, diskurtso arrazionalaren gainetik. " COVIDetik hobeto babesteko da" moduko mezu esplizituek ez dute inoiz hezten. Aitzitik, behartutako ekintza eta portaeretan isilean adierazten diren ideia eta balio inplizituak irmoki inprimatzen dira garapen bidean den haurren izaera delikatuan: “Zure gorputza arriskutsua da besteentzat. Zure ikaskideen gorputza arriskutsua da zuretzat. Zure familia ez da ongi etorria hemen".

Era horretako mezuak guztiz desegokiak dira edozein egoeratan. Zentzuzkoa al da eskola itzulera COVID-19aren arabera antolatzea, eta ez hezkuntza-premietan oinarrituta?

Eskola humanoagoa sortzeko aukera

Hala eta guztiz ere, COVID aukera bikaina izan daiteke eskola gizatiarrago baterantz aurrera egiteko, norberarekiko, besteekiko eta naturarekiko kontaktuan oinarritua, zeinarekin batzuek ametsetan eta lanean baitaramagu azken hamarkadetan. Hauek lirateke bere ezaugarrietako batzuk:

Eskola intimoa

Lehenik eta behin, ezinbestekoa iruditzen zaigu ratioak jaistea, irakasleen aldarrikapen historikoa, baina ez segurtasun distantzia mantentzeko, hezkuntza-, zaintza- eta osasun-irizpideengatik baizik, ongizate fisiko, mental eta sozial gisa ulertuta. Intentsitate eta ñabardura ezberdinekin bada ere, COVIDen garaiko haurtzaroak kolpe gogorra jaso du. Ikerketa batzuen arabera, lautik batek antsietatea du entzierroaren ostean. Etxea da leku seguru bakarra, eta askori kosta egingo zaio berriro ere berdinekin egotera ohitzea. Eskolak berotasun osoz hartu beharko lituzke, talde txikitan, bizipen traumatiko eta ezohiko horiek lantzeko eta integratzeko behar dituzten intimitate-espazioak eskainiz. Beren buruarengan, besteengan eta bizitzan konfiantza eta segurtasuna berreskuratzen lagundu beharko lieke.

Zaintzan zentratutako komunitate txikiak sortzeak errazagoa egiten du balizko kutsatzeen kontrola eta jarraipena egitea. Jatorrizko familietan bezala, pertsonek elkar ukitzen dute eta elkar zaintzen dute, familia zabalduak sortzea da kontua, ia beti pertsona berberekin osatuak, beren burua zaintzeko konpromisoarekin eta erantzukizunarekin. Bizitza ospatzen duen eskola bat (heriotzaren beldurrean zentratu ordez), laztanek, besarkadek, immunitate-sistema indartzen dutelako.

Elkarren arteko eskola

Ratioak jaistean profesionalak kontratatu beharko dira, haurrak teknologien menpe, etxean edo ikastetxeko liburutegian utzi beharrean. Eskola robotiko horren zurruntasunaren aurrean, ikasgaietan bakarrik fokua jartzen duena, balia dezagun egoera pertsonengan zentratutako eskola organikoago eta malguago bat egiteko. Irakasleak kontratatzeaz gain, familietako boluntarioengana, elkarteengana, praktiketako ikasleengana jo daiteke. Aniztasun horrek eskuragarri dauden talentuak eta gaitasunak biderkatzen ditu, giza berotasuna kaltetu gabe.

Beste aukera interesgarri bat da noizean behin uko egitea irakaskuntzaren aldiberekotasunari eta eskola graduatuaren zurruntasunari, adin desberdinetako haurrek osatutako talde malguak antolatzea, non handienek beren ezagutzak partekatuko dituzten eta txikienekiko erantzukizunak hartuko dituzten.

Eskola koherentea

Krisi honen alderdirik zailenetako bat gure bizitzak kolpetik inbaditu dituzten arauen ugaritzea izan da. Horietako batzuk zorrotzak eta debekuzkoak, zentzurik gabeak, azaltzeko zailak –areago haurrei–; beste batzuk anbiguoegiak, ulertzeko eta interpretatzeko zailak. Osasunez eta erantzukizunez hazteko, haurrek arau-sistema koherentea behar dute, gogoeta egiteko, ulertzeko eta azaltzeko, parte hartzeko eta, beharrezkoa bada, aldatzen laguntzeko. Hori herri baten hezkuntza moral, politiko eta demokratikoaren funtsezko alderdia da, eta eskolak ezin du alde batera utzi.

Birnaturalizatutako eskola

Natura funtsezko erresilientzia-faktorea da konfinamendu ondoko haurtzarorako. Hazteko eta osasuntsu garatzeko behar duten guztia ematen die haurrei, maila fisikoan, emozionalean, sozialean, sortzailean eta intelektualean. Segurtasuna eta konfiantza berreskuratzeko. Ikasgelen ordezko espazioak eskaintzen ditu, zaintza-komunitate txikiak hartzeko: birnaturalizatutako patioak, lorategiak, baratzeak, zuhaiztiak, hondartzak, parkeak eta inguruko plazak. Naturarekin kontaktuan egoteak zailtasunak errazago gainditzen lagunduko die haurrei, eta haien kronifikazio posiblea prebenitzen.

Beste eskola batzuk posible dira koronabirusaren ondoren, baina birusarekiko beldurrean oinarrituta planteatzen ari dena eta hezkuntza-beharretan oinarritzen ez dena ez da egokia.


"Urgentziazkoa" delako

Manifestazio egin dute Baionan, gaixorik preso daudenen egoera salatzeko eta Fernandez Iradiren askatasuna galdegiteko. Erakundeetan ordezkaritza duten taldeetako kideek parte hartu dute.


Atekabeltzen ibilbide berria

Azken bost urteotan gaztetxea izan den Atekabeltz eraikina berritu ondotik, herrigunea bilakatua da. Eraikinaren ardura esleitzeko, Udalak lehiaketa publikoa egin zuenean, zortzi talde hauek izan ziren elkartu eta Atekabeltz erabiltzeko borondatea erakutsi zutenak: Gazte Asanblada, Kultur Taldea, Txalapartariak, Bilgune Feminista, Ikasle Abertzaleak, Elkartasun Taldea, Bai Euskal Herriari taldea eta pinturazaleak. Talde hauen eskuetan egonen da 20 urtez eraikinaren ardura.

Herri dinamika eta auzolana indartu nahi dute, eta adin guztietako herritarrentzat zabalik izanen dituzte ateak. Ekitaldiak antolatzeko asmoa ere badute, hilaren 3an egindako aurkezpenean azaldu zutenez.


Azpeitiko ikasleek denetariko zikinkeriak atera dituzte Urola ibaitik

Azpeitiko ikastetxeetako DBHko ikasleak Urola ibaiaren Azpeitiko zatia garbitzen aritu dira gaur goizean. Denetariko zikinkeriak atera dituzte uretatik: gurpilak, hondartzarako aulkiak, botilak, plastiko zatiak… Ikasleek azaldu dute “hondakin ugari” zeudela ibaian.

Urtero egin ohi dute ibai garbiketa, eskolako Agenda 21 egitasmoaren barruan. Berez, ekainaren 13an ziren garbiketa egitekoak, baina eguraldi kaxkarra dela eta, atzeratu egin zuten orduan hitzordua. Gaur, garbiketaz gain, Xabier Arenasek Urola ibaiaren inguruan egindako dokumentala ikusi dute ikasleek, 08:45ean hasita. Hogei minutu inguruko dokumentala da Arenasek egindakoa, eta herritarrak sentsibilizatzea eta ikasleak ibaiak dituen altxorrez jabetzea ditu helburu. Luis Juaristik aurkeztu du ikus-entzunezkoa, eta hori ikusi ostean, ikasleek iritziak plazaratzeko eta hausnartzeko tartea izan dute.

Soreasutik irtetean, garbiketarako materialak jaso eta ibaia garbitzeari ekin diote. Zeregin horretan aritu dira 11:30ak aldera arte. Bildutako zabor guztia plazan jarriko dituzten ontzietan bota dute, eta han elkartu dira denak. Goiza ondo amaitzeko, mokadutxo bat egin dute elkarrekin plazan.

Hona hemen garbiketan hartutako irudiak:


Jesusmari Goenaga segalaria Europako lehian ariko da

Jesusmari Goenaga Hego Tirolen ariko da asteburuan (Nerea Uranga/Hitza)

Bihartik igandera bitartean Europako Bakarkako Sega Txapelketa jokatuko da Hego Tiroleko Toblach herrian, Alto Adige eskualdean. Euskal Herriko taldearekin hamabost segalarik hartuko dute parte, tartean Jesusmari Goenaga errezildarrak.

Joan den astelehenean aurkeztu zuen Europako lehian parte hartu duen Euskal Herriako taldea Almitza Sega Elkarteak. Aurkezpenean, Gipuzkoako Foru Aldundiko kiroleko zuzendari asier Sarriegik aipatu zuen, aurten, Hego Tirolean, euskal taldeak irabazteko aukerak badituela. Emakumezkoetan Alazne Etxeburua, Alaitz Imaz, Irati Astondoa, Ainara Otamendi eta Garazi Ezeiza joango dira txapelketara. Gizonezkoetan, Goenagaz gainera, Igor Esnaola, Bixente Mitxelena, Mikel Garaialde, Oier Urkola, Julen Gabirondo, Eneko Sein, Suharri Irazustabarrena, Aimar Garmendia eta Harkaitz Arteaga. Aurkariak, Austria, Alemania, Suitza, Eslovenia eta Hego Tirolgo segalariak izango dituzte.

Bi urte barru, Azpeitian

Europako bakarkako sega txapelketa bi urtez behin jokatzen da, orain bi urte Eslovenian jokatu zen, aurten Hego Tirolen eta hemendik bi urte barru, 2015ean, Azpeitian jokatuko da Almitza Sega Elkarteak antolatuta. Hain justu, Loiolako santutegiaren atzeko zelaietan antolatzekotan dira.


Merkatari, ostalari eta enpresetako langileentzako euskara eskolak eskainiko dituzte

Ikasturte honetan ere egongo da izena emateko aukera.

Oiartzungo ostalari, merkatari eta enpresako langileei zuzendutako euskara eskolak eskainiko dituzte, ikasturte honetan baita ere. 84 orduko ikastaro berezia izango da. Izena ematen dutenen artean erabakiko dute zein ordutegi izan eta non eman eskola horiek. Enpresa berean talde txikiren bat osatzen bada, eskola horiek lantokian bertan jasotzeko aukera egongo dela jakinarazi du Oiartzungo Udalak.

150 euroko prezioa izango du matrikulak, baina baldintza batzuk betez gero, udalak %70era arte finantza dezake. Izen ematea abenduaren 20ra arte egin daiteke, e-posta bidez, 943 25 42 90 telefono zenbakira deituta, edo Ttur-tturrek Fermiñenen duen bulegotik pasatuta egin behar da.

Ttur-ttur Euskaltzaleon Bilgunearen Euskara merkataritzara egitasmoaren bidez, eta udalak enpresa txiki eta ertainen euskalduntzerako martxan duen Lanin-en bidez eskaini dute.


Auto-ilara luzeak Andoainen, Gasteizerako noranzkoan

Zisterna-kamioi bat irauli egin da N-1 errepidean, eta errei bat itxita dago. Bilbon ere zirkulazio arazoak daude Sabino Arana kalean eta Zorrotza auzoan, bi istripuren ondorioz.

Zisterna-kamioi bat irauli egin da N-1 errepidean, Andoain (Gipuzkoa) parean, eta ondorioz errei bat itxi egin behar izan dute.

Ertzaintzak jakinarazi duenez, istripua 07:30ean jazo da, Gasteizerako noranzkoan.

10:30ean, auto-ilarak 10 kilometrokoak ziren, Euskadi Irratiaren esanetan.

Bilbon ere

Bestalde, A-8 autobidean, Bilbo parean, ere auto-ilarak sortzen ari dira, Sabino Arana kalean eta Zorrotza auzoan jazotako bi istripuren ondorioz.

Aipatu lekuetan, bi autoak bidetik atera dira, eta errei bana itxi behar izan dute. Dena dela, istripuetan ez da inor zauritu.


Futbolin txapelketa gaur

Hauek dira gaurko partidak:Txusta-Imaz / Ezeiza II-Bingen; Netxo-Kapo / Ezeiza II-Bingen; Imanol-Markel / Txusta-Imaz eta Kapo-Netxo /Txusta-Imaz. Agertzen ez den bikoteari partida galdutzat emango zaio. 19:00etatik aurrera.


Candinara irteerarekin eman dio urteari hasiera Austarri Mendi Taldeak

Kantabriara abiatu zen Austarri Mendi Taldea pasa den urtarrilaren 19an. 480 metro dituen Candina mendi karstikora joan ziren mendizaleak, Kantauri kostaldera, hain zuzen ere. Zeberiotik Oriñonerako bidea hartu zuten goizeko 08:00etan, herriko plazatik irtendako autobusean. Mendizaleek bi ibilbide desberdin egiteko aukera izan zuten: zortzi kilometro inguruko bide laburra eta hamaika kilometroko luzea. Candina garaiera altuko mendia izan ez arren, balio ornitologiko eta botaniko handia du.


Diana Querren aita atxilotu dute, emazte ohia harrapatzen saiatzeagatik

Madrilen atxilotu dute Juan Carlos Quer, baina gero epaileak libre utzi du. Hilaren 29an hasiko da epaiketa gaztearen hilketagatik; 2016an, 'El Chicle'k erail zuen.

Juan Carlos Quer, alegia, 2016ko abuztuan El Chicle ezizenekoak erail zuen Diana 18 urteko gaztearen aita, atxilotu egin du Guardia Zibilak, asteazken honetan, Madrilen, Diana Lopez Pinel emazte ohia etxebizitzako garajean harrapatzen saiatzeagatik. Atxilotua epailearen esku utzi dute, baina dagoeneko libre dago, eta epaileak ez du onartu emazteak eskatutako urruntze agindua. Dena dela, harrapaketa saiakera ikertzekotan geratu da.

Ikerketaren iturriek jakinarazi dutenez, atxiloketa Pinelek Majadahondako Guardia Zibilaren kuartelean astearte honetan aurkeztutako salaketaren ondorioz egin dute.

Iturri horien arabera, salaketak dio Quer emazte ohia harrapatzen saiatu zela; biktimak, halaber, lesio-agiri bat erantsi du, eta bertan islatuta dago kolpe bana jasan zuela masailalbo-hezurrean eta eskumuturrean.

Guardia Zibilaren iturriek baieztatu dute Diana Querren aita atxilotu dutela, eta aipatutako madrildar udalerriko Institutu Armatuko bulegoetara eraman dutela.

Epaiketa, hilaren 29an

Atxiloketa Diana Querren hilketaren epaiketa hasi baino egun batzuk lehenago egin dute; izan ere, hilaren 29an ekingo diote epaiketari, Fontiñaseko Epaitegietan, Santiagon egoitza duen Coruñako Auzitegi Probintzialaren Seigarren Sekzioak erabaki duenez.

Gaztearen arrastoa 2016ko abuztuaren 22an galdu zen, A Pobra do Caramiñal herriko jaietan. Krimenaren akusatu bakarra den Jose Enrique Abuin Gey El Chicleri ondorengo delituak egozten zaizkie: hilketa, sexu-erasoa eta legez kanpoko atxiloketa. Fiskaltzak eta akusazio partikularrak espetxealdi iraunkor berrikusgarria eskatuko dute.


Inazio Agirre hil da, urteetan Azpeitiko danborradako karroza diseinatu zuena

Inazio Agirre bere alaba Mari Karmenekin (Uztarria.com).

Inazio Agirre azpeitiarra hil da, 92 urterekin. Agirrek urteetan Azpeitiko San Sebastian eguneko haurren danborradako karrozen diseinua eta egituraketa egin zuen. 1958an egin zuen aurrena, eta 2000. urtera bitartean hogeita hamar karrozatik gora egin zituen Edertinekoak. Azkenengo urteetan, alaba Mari Karmenek lagunduta aritu zen.

Agirreren aldeko hileta elizkizuna gaur astelehena izango da, 19:00etan, Azpeitiko parrokian.

Azpeitiko Uztarria herri aldizkariak 2005ean Inazio Agirre eta Mari Karmen elkarrizketatu zituen.


Esnobismoaren apoteosia

'Built to Last'Konpainia: Damaged Goods. Koreografia: Meg Stuart. Musika-dramaturgia: Alain Franco. Dramaturgia: Bart van den Eynde, Jeroen Versteele. Lekua: Bilboko Arriaga antzokia. Eguna: Urriak 7.

Eszenako eskuma aldea dinosauro desmuntagarri handi baten presentziaz bete da, baina lasai, dinosauroak ez dauka zerikusirik hainbesteko fama hartu duen esaldiarekin, batez ere ezin izan dudalako lorik egin. Bestela, bertan egongo litzateke, ni esnatu orduko. Eskuma aldean gela formako kutxa metaliko bat ikusi dugu, eta bertan proiektatu diren zuri-beltzeko irudiek leku abandonatu eta estrainioen iradokizuna ekarri digute noizean behin. Behegainean plastiko beltz handi bat egon da zimurtuta eta, hasieran behintzat, soinu nahasiez bete da musika-paisaia. Soinu haiei musika-dramaturgia deitu diete, batere dramaturgiarik egon ez den proposamen honetan.

Ez genuen Meg Stuart koreografo estatubatuarra ezagutzen, baina badirudi Brusela eta Berlin aldean mugitzen dela aspalditik. Orain, Calixto Bieito Arriagako zuzendari artistikoak deskubritu eta gurera ekarri du Damaged Goods konpainiaren bitartez. Taula gaineko bost lagunak —hiru emakume eta bi gizon— gris eta okre koloreko arropekin jantzita agertu dira, eta lehen 25 minutuetan —mila esker nire jaunartzean Junghans markako erlojua oparitu zidatenei— txotxongilo edo panpina mekanikoen erara mugitu dira, nolabaiteko transzendentzia irudikatu nahian. Nik, ordea, trafiko-guardien edota hegazkinetako azafaten keinu-segidak ikusi ditut ezinbestean, eta aldian-aldian jantzi dituzten maskarek —alde plastikotik oso interesgarriak, nik uste— ezin izan diote esangurarik gehitu hutsaltasunari egindako monumentu handi honi. Hutsaltasunaren bide beretik eta batere mamirik gabe joan dira aldian-aldian izandako hitzaldiak.

Beethovenen Hirugarren sinfonia-ko largoarekin batera hasi dira goitik eskegita zeuden bederatzi planetak eguzki poliedriko baten inguruan orbitatzen, eta dantzariak txandala jantzita agertu dira —ba al dago txandala baina zatarragoa den janzkerarik?— beren mugimendu mekanikoei kateatuta. Geroago, Dvoraken Mundu Berria sinfoniaren hasiera etorri da, begiztan errepikatua, eta gela metalikoaren gainetik trebezia handia erakutsi du konpainiako batek biraka zeuden planetak saihesteko. Musika-zati klasikoen errepikapena behin baino gehiagotan gertatu da, eta Sinfonia Heroikoa-ren beste pasarte bat hirutan entzun dugu gutxienez, Beethoven gorrotatzen hasi arte. Bitartean, xederik gabeko inprobisazioetan ari ziren dantzariak.

Jarrera zalantzatiak eta nahita bilatutako koherentziarik eza izan dira dantza pasarte urri-urrien osagai nagusia, eta haien artean bilaketa pertsonalerako une elkorrak tartekatu dira dantzaren arteari egindako ekarpen triste gisa. Jakina, horrek ez du justifikatzen ez esnobismoaren apoteosi hau ez haren bi orduko iraupena —prezio berean, zergatik ez bost ordu, adibidez?— eta nire ustea da Bieitok dantza-aholkulari baten laguntza onartu beharko lukeela, Arriagaren eta dantza zaletuen onerako.


Axerien puska biltzea Buruntzan

Buruntza auzoan barrena ibili dira axeri dantzariak puska biltzearen ohitura zaharra indarberrituz. Eguraldi bikaina bidelagun, ibilbide osoa aurrez ikusi bezala bete ahal izan dute. Auzotarrek biziki eskertu diete festa giroko kalejira.

Buruntza auzoak dozenaka baserri eta etxe ditu sakabanatuta, Urnietako mugara bitarte. Horietako gehienetara iristen saiatu ziren axeri dantzariak. Upategi, Larramendi, Goiargi, Luharbil, Zalbide, Elizagarate, Eguarastxiki, Elizagarateaundi, Serorategi, Arrieta, Gaztañaga, Eguzkitza, Lizarra, Gorostidi… Aldaba non jo, harrera ezin hobearekin egin zuten topo axeriek. Non baino non hamaiketako ederragoarekin gozatzeko aukera eduki zuten hogeita bost bat axeri dantzariek, eta horiekin batera ibili ziren hiru txistulariek ere.

Han-hemen ibili ostean, Buruntzako mendi puntarako bidean, bazterrean kokatzen den Gorostidi baserri atarian egin zituzten azken dantza eta kantu saioak. Festarekin amaitu aurretik, baina, baserri horretako semea den Unai Bengoetxeari une hartan bertan bideoz egindako grabazio bat igorri zioten; izan ere, gaztea Arabako bertsolarien txapelketan parte hartzekoa zen arratsaldean, eta animoak luzatu nahi izan zizkioten.

San Juan egunean Goikoplazan eskaintzen dituzten dantza eta jolas berberak errepikatu zituzten Puska biltzean: txingoa zenbaitetan, orratzakoa edo paseoa bestetan… Arin arin eta fandagorik ere ez zen falta izan.

Axeri dantzarien puska biltzeak inauteriek berezkoa duten giro festazale eta zirikatzailea zabaldu zuen larunbatean, eta kaldereroen konpartsak hartuko dio lekukoa larunbat honetan. Mozorroen tradizioaren sokak ez du etenik Andoain herrian.

Errotzen ari den tradizioa

Axeri dantzarien puska biltzea errotzen ari den tradizioa da Andoainen, eta etorkizuna ziurtatuta daukala dirudi. Baldin eta dantzariek baserriz baserriko errondarekin jarraitzen badute eta Sorabilla, Buruntza, Leizotz eta Goiburu Andoaingo lau baserri giroko auzotarrek larunbatean erakutsi zuten abegi onari eusten badiote. Festa alaia eskaintzeko moduarekin asmatu egin da. Erronka horri eustea da. Joan zen larunbatean ikusitakoagatik, luzerako bidea egiteko dauka puska biltzeak Andoainen.


Deportivo Abancaren eta Realaren arteko partida, bertan behera denboraleagatik

Larunbat honetan zen jokatzekoa, Coruñan, 13:00etatik aurrera.

Larunbatean, Deportivok eta Realak Coruñan jokatu behar zuten Primera Iberdrolako 14. jardunaldiko partida bertan behera geratu da, Galizia astintzen ari den 'Elsa' denboralearen ondorioz.

Espainiako Futbol Federazioak erabaki hori hartu du aurreikusten den eguraldi txarra dela-eta.

'Elsa'ren eraginez, dagoeneko bertan behera geratu zen joan zen asteazkenean Pontevedra eta Ibizaren arteko Errege Kopako kanporaketa, norgehiagokako 17 minutu besterik jokatu ez zutela.


“Presoen senideek urtean munduari buelta eta erdi ematea besteko kilometro egiten dituzte”

Bake-Leku txokoak eta Sarek antolatuta, dispertsio politika eta haren ondorioak izan zituzten berbagai eguaztenean Gernika-Lumon egin zuten hitzaldi-solasaldian. Elai-Alai aretoan izan zen, baita, Joseba Azkarraga (Agurain, 1950).

Azkarraga atzo, Elai-Alai aretoan/Argazkia: Gernika-Lumoko Sare

Sakabanaketa politikarekin amaitu behar dela dio Sarek. Zein da gaur egun presoek bizi duten egoera?

Estatuarekiko harremanari dagokionez, ETA modu aktiboan zegoen garaian baino egoera okerragoa bizi dute. Orain lau urte eta erdi hatu zuen su eten iraunkorra aldarrikatzeko erabakia, baina Gobernuak espetxe politikaren neurriak gogortu ditu. Presoak urruntzeko politika mantendu du, eta presoen %90 beraien sorterritik 1.400 kilometrora daude, batezbeste. Dispertsio politikak ez zuen zentzurik aplikatzen hasi zirenean, eta ez du zentzurik orain. Hori bultzatzeko arrazoiak, gainera, gaur egun ez daude.

Zeintzuk ziren arrazoi horiek?

Espainiako Gobernuan garai hartan PSOE zegoen, eta EAJren babesarekin praktikan jarri zuen dispertsio politika. Presoak urrundu zituzten erakunde armatuaren esanetara egon ez zitezen, hori zen beraiek eman zuten arrazoia. Absurdua da, eta ikuspuntu praktikotik begiratuta zentzurik ez zuen. Presoen sakabanaketa Logroño, Gasteiz, Bilbo eta Donostian espetxeratuta ere egin zitekeen. Baina sakabanaketak senideak zigortzea du helburu, mendeku politika da.

Politika horri aurre egitea gizartearen arazoa dela defendatzen du Sarek. Zein paper jokatu beharko lukete herritarrek?

Gakoa da gizartea mobilizatzea eta aktibatzea. Oinarrizko eskubideak urratzen ditu sakabanaketak , eta ezin dezakegu beste albo batera begiratu, edo ezker abertzalearen arazoa dela esan. Arazoa euskal gizartearena ere bada. Bere burua demokratikotzat duen gizarteak ezin du albo batera begiratu auzoan bertan astean 1.500 kilometro egin behar dituen familia bat duenean. Hala ere, ez nuke esango sakabanaketaren amaiera gatazkarekin amaitzeko ezinbesteko pausoa denik. Hau da, gatazka amaituko da biolentzia ekintzen kausak eta ondorioak desagertzen direnean. Eta biolentziaren ondorio dira biktimak, baina baita preso dauden 400 pertsonak eta exiliatuta zein deportatuta dauden hainbat herritar. Kolektibo horri irtenbidea eman gabe gatazka ez da amaituko.

Presoen senideak aipatu dituzu, eta sakabanaketa beraiei gehitutako zigorra ere badela. Kilometroak aparte, zelan eragiten die dispertsioak?

Presoen kolektiboa zaharra da, urte asko daramatzate kartzelan. Haien gurasoak nagusiak dira, ezin dituzte hainbeste kilometro egin bisitan joateko, eta ez dute elkar ikusi urte askoan. Bestalde, gazteak ere badaude preso, seme-alaba txikiekin, eta esfortzu ikaragarria egin behar dute barikuan ikastolatik irten, Andaluziarainoko bidaia egin, domekan buelta eta astelehenean berriro ikastolara joateko. Esfortzu ekonomikoa ere izugarria da; 20.000 euro urtean familiako. Eta distantziari dagokionez, senideek urtean munduari buelta eta erdi ematea besteko kilometro egiten dituzte. Hau dena, ETAren jardunik ez dagoenean.

*Elkarrizketa osoa, biharko HITZAn


Espiritualtasuna XXI.mendean

AGORA elkarteak antolatu duen espiritualtasunari buruzko ikastaroari xehetasunak jaso ditugu Faktorian

Espiritualtasuna, erlijio-gertakari eta alderdi existentzialari buruz aztertzeko helburua du ikastaroak eta azken batean, gogoeta, analisi eta elkarrizketa gune bat osatu nahi izan dute. Joseba Azkarraga soziologoa, Euskal Herriko Unibertsitateko irakasle eta psikologia analitikoan eta ZEN meditazioan trebatua dena da, ikastaroko koordinatzaileetako bat da.

Garbiñe Ubeda eta Jon Sarasua solaskideekin aztertu dugu gaia.


Pedro Sanchez Gobernuan dagoenetik 27 euskal preso gerturatu dituzte

Foro Sozialak euskal presoen egoeraren erradiografia egin du, eta bihar datu guztiak emango dituen arren, batzuk aurreratu ditu. Orotara, 210 euskal preso daude Espainiako Estatuko kartzeletan.

Foro Sozialak euskal presoek duten egoerari buruzko erradiografia egin du, Pedro Sanchez Espainiako Gobernuko presidente denetik iragan azarora arteko datuak aintzat hartuta. Bihar aurkeztuko du txostena osorik, 11:30ean, Donostian, baina gaur datu batzuk aurreratu ditu.

Zabaldu duenez, guztira 210 euskal preso daude Espainiako Estatuko kartzeletan. Horietatik 128 daude lehen graduan, gogorrenean, baina duela urte eta erdi ia denak (204) ziren gradu horretan zeudenak. Bigarren graduan, berriz, 14tik 45era igo da kopurua epe berean. Hirugarren graduan ez dago euskal presorik Espainiako Estatuan.

Euskal presoak Euskal Herrira gerturatzeari buruz, Foro Sozialak jakinarazi du 27 mugitu dituztela gertuago dauden kartzeletara Sanchez agintean dagoenetik, baina 5 urrundu egin dituzte.

Bederatzi presok baimenak jaso dituzte hainbat ekintzatan parte hartzeko, baina bigarren graduan dauden gehienen baimen eskaerak atzera bota dituzte.

Biharko prentsaurrekoan zehaztuko eta zabalduko dituzte datuak, tartean Frantziako Estatukoak.


Lehertu da sagardoaren olatua!

Hasi da txotx denboraldia Astigarragan, eta zabaldu dituzte kupelak sagardotegi guztietan. Asteazkenean egin zuten txotx irekiera, eta Aritz Aranburu surfistak hartu zuen aurreneko sagardo tragoa, Zelaia sagardotegian, «gure sagardo berria» oihukatu ondoren.

Aurretik, uzta eta sagardo berria aurkeztu zituzten Sagardoetxean, eta «Astigarragako sagardotegiak ezagutu eta sagardoa probatzera» gonbidatu zituen denak, Jesus Mari Santos alkateak. Gero, Sagardo Berriaren Eguneko platera eman zion omenduari, Aritz Aranbururi: «esperientzia polita da, urtero, kupel tartean ibiltzea eta txotx egitea, eta desiatzen nago aurtengo denboraldia hasteko», azaldu zuen surfista zarauztarrak.

Zelaia sagardotegira mugitu aurretik, sagarrondo bat landatu zuen Aranburuk berak, eta mundu osoko itsasoetan, sagardoaren enbajadore izatera gonbidatu zuen Maialen Lujanbiok, hiru bertsotan.


Orioko Arraunketa Elkarteko ordezkariek bat egin dute EiTB Maratoiarekin

137.405 euro bildu dituzte, dagoeneko, haurren minbiziaren ikerketara bideratzeko.

Orioko Arraunketa Elkarteko kideek bat egin dute haurren minbiziaren aurkako elkartasunarekin. Iosu Esnaola, OAEko lehendakaria, Jon Salsamendi Orioko entrenatzailea eta Garazi Oliden eta Nadeth Agirre arraunlariak, 20. aldiz ospatu den EiTB Maratoian hartu dute parte deiak erantzuten.

Haurren minbizia ardatz duen maratoi solidarioari gaur emango diote amaiera. Eitb.eus atarian argitaratutako azken datuen arabera, 137.405 euro ditu bilduta, dagoeneko, haurren minbiziaren ikerketari laguntzeko.

Oraindik ere ekarpena egin nahi duenak horretarako aukera du, online, 902542525 telefonoan, edo kontu hauetan: ES7921008686870200037282 (Caixabank), eta ES73 2095 0611 0091 0951 3824 (Kutxabank). Baita Bizum aplikazioaren bitartez ere, dohaintza solidarioa (33478).


Altsasuko auzia salatzeko mozioa gaur Ataunen

ATAUN // Ataungo Udalbatzak ezohiko osoko bilkura egingo du, gaur 18:00etan, udaletxean. Altsasuko Udalak bidalitako mozioa aztertuko dute, puntu bakarrean. Atxiloketak gaitzetsi, eta etziko manifestazioari atxikimendua emango dio udalak.


Bakearen Nobel sariaz, ostiralean 'Faktoria'n

Goizeko 10etan Europar Batasunari emandako bakearen Nobel saria izango dugu hizpide.

10.30etan Aitor Bergara fisikariak urakanak nola sortzen diren azalduko digu.

11etan berriz, Gasteizen kafe antzokia sortzeko dagoen mugimenduaz hitz egingo dugu eta bi asteroko dj dema ere izango dugu 11.30etan, besteak beste.


30. urteurrena ospatzera doa Ziortza, apirilaren 18tik 26ra

Ospakizun urtea du Ziortza Gazte Elkarteak. 30 urte bete ditu aisialdiko ekimenak bideratzen dituen bilguneak. Eta urtemuga ospatzera doaz, apirilaren 18tik 26ra. Erakusketa, omenaldia, jolasak... Eta Ziortzarekin loturarik izan duen edonor gonbidatu nahi duten bazkaria. “Ziortzan ibili garen guztiok elkartzea nahi dugu bazkaritan, garai zaharrak gogoratzeko, aurreko eta egungo belaunaldiak elkartu eta esperientziak partekatzeko aukera polita izango da”, gazteen bilgunekoen esanetan. Hitzordura, Ziortzakoek eskuragarri jarriko duten arroparekin joan zaitezkete. Kamiseta, jertse, poltsak eta buff-ak salgai dituzte eta. Informazio gehiago: ziortzage@gmail.com edo ziortzage.wordpress.com

Ekimenotan parte hartzera deitzen dute Ziortzakoek:

Apirilak 18, larunbata

12:00 Argazki proiekzioa eta omenaldia Sutegin.

Ondoren, erakusketaren irekiera, Sutegiko aretoan.

13:00 Trikipoteoa .

14:30 Bazkaria. Txartelak salgai: Bordatxon, Aitzagan eta Apaiz-etxean. Menuak:

-Helduen menua: paella, biribilkia eta pantxineta. Prezioa: 20 euro.

-Haurren menua: makarroiak, oilaskoa eta txokolate tarta. Prezioa: 12 euro.

Apirilak 19 , igandea

12:00 Eukaristia.

Apirilak 18-26

17:00-19:00 Erakusketa, Sutegiko aretoan.

Apirilak 26 , igandea

10:00 Gaztetxoentzat jolasak frontoian .

14:00 Bazkaria (norberak berea ekarri, eta edaria eta postrea Ziortzaren kontura) .

15:30 Jolasen jarraipena .

18:00 Dantzaldia.

Antolatzailea: Ziortza Gazte Elkartea.


Jaitsiera, hiru puntura

Celtak Granada 2-1 hartu zuen mendean Balaidosen. Galiziako taldearen garaipenak Athleticen egoera asko okertu du. Zuri-gorriek 50 gol hartu dituzte dagoeneko, ia bi gol partida bakoitzeko.

Celtak Granada 2-1 hartu zuen mendean Balaidosen. Galiziako taldearen garaipenak Athleticen egoera ikaragarri larriagotu du; izan ere, talde bizkaitarrak jaitsiera postuekin zuen aldea erdira murriztu da, hiru puntura, alegia.

Ostiralean Realaren aurka San Mamesen galdu eta gero, Celtaren garaipena asteburuko albiste txar bakarra izan da zuri-gorrientzat. Mallorcak eta Deportivok porrot egin dute etxean, eta emaitza horiek Athletici lagundu diote.

Bi talde horiei Athletici gertatutako gauza bera pasa zaie, markagailuan aurrea hartu eta gero aurkariek norgehiagoka irauli diete.

Deportivori gertatutakoa ulergarria da; izan ere, Real Madril boteretsua zuen aurrean, baina Athleticek eta Mallorcak kale egin dute maila paretsuko taldeen aurka, Reala eta Getafe, alegia. Bi taldeen egoera kaskarraren berri ematen du datu horrek.

Marcelo Bielsaren taldea gero eta beldurtiago azaltzen da, eta fede gutxi duela argi utzi du. Jardunaldiak joan partidak etorri, Athleticek hanka-sartze berdinak errepikatzen ditu eta arazoak areagotu dira. Iragan denboraldiko taldearekin zerikusi handirik ez du aurtengo talde zuri-gorriak.

Gol falta eta ahultasuna atzealdean

Gol eskasiak eta defentsako ahultasunak Athletic zigortu dute denboraldi honetan. 25 norgehiagokatan 26 puntu bildu dituzte bizkaitarrek, eta bost talde soilik ditu atzetik. Jaitsiera postuak markatzen dituen taldea, Celta, hiru puntura dago bakarrik.

Ezin daiteke taldeaz askoz gehiago espero; izan ere, jasotako golen kopuruan marka historikoa ezarri behar dute bilbotarrek. Athleticek 50 gol hartu ditu dagoeneko, ia bi gol neurketa bakoitzeko, eta Ligako bigarren talderik txarrena da esparru horretan, azken sailkatuaren atzetik (56).


Jai herrikoien eredua hauspotzen

Aurtengo Kukañak utzitako irudietako bat.

OaingozHau mugimenduak larunbaterako egun osoko egitaraua antolatu du. Goiz parte hausnarketarako baliatuko dute, eta Reina arteoan batzarra egingo dute 10:00etan hasita. Txosna gunea eta Euskalgune izatetik OiangozHAu mugimendura jauzia aztertuko dute lehenik, eta 11:30ean hamaiketakoari emango diote tartea.

Madalenei begirako erronkak zehaztuko dituzte ondoren, 12:00etan hasita.

Bazkaria ere antolatu dute eguna biribiltzeko. Landare elkartean bilduko dira 14:00etan bazkariaren bueltan, eta poteoa egingo dute ondoren, 17:30ean hasita. Azken horrek sorpresaz beteriko ibilbidea izango duela jakinarazi dute. Musika ere ez da faltako, eta Yogurinha Borova arduratuko da girotzeaz Arkaitza tabernan 23:30ean hasita emango duen kontzertuarekin.


Herri-beroa eta bestelakoa atzo Bergaran Reala ikusteko

Real Sociedadek Zaragozaren aurka lagunarteko partidua jokatu zuen atzo Agorrosinen. Bergararrak, debagoiendarrak eta eskualdetik kanpokoak ere, jende piloa batu zen harmailetan eta zelai inguru guztietan txuri-urdinak animatzeko. Emaitza 2-1 izan zen, baina garrantzitsuena giroa izan zen: zaleen beroa igarri zuten txuri-urdinek, eguraldiaren bero itzelaz gain.

ARGAZKI GALERIA

Atzoko partiduko izarra Agirretxe izan zen, berak egin zituen-eta Realaren bi golak. Realzaleek txalo, txistu, arbitroari errieta… denetarik egin zuten. Bergarako bandak ere bere onena eman zuen, animatzaileak animatzen. Azkenean, 2 eta 1 txuri-urdinak garaile.

Antolatzaileak, Bergarako Realaren lagunartekoak, oso pozik zeuden sarrerarekin –zelaia bete egin zen eta sarrera asko aldez aurretik saldu zituzten– eta atzoko futbol jaiarekin: "Egun polita da Bergararendako", esan ziguten.


Etxarri Aranatzek hartuko du XIX. Sakanako Herri Lasterketa

Igande goizera atzeratu dute proba. Goizeko 11:00etan kategoria txikiko lasterketak jokatuko dira, 11:45ean Errefuxiatuen Aldeko Oinezko Martxa abiatuko da eta 12:00etan proba nagusia (7 km). Goizean Maksim Magoa eta haurrendako jolasak izango dira

Udazkena lasterketen denboraldia izaten da eta Sakanan ere badugu gurea. Sakanako Mankomunitateak antolatuta, igandean XIX. Sakanako Herri Lasterketa-Burundesa Sari Nagusia jokatuko da Etxarri Aranatzen, “Ongi Etorri Errefuxiatuak” lelopean. Horretarako, Mank-ek hainbat entitateren -Etxarri Aranazko Udala, Nafarroako Gobernua, Sakana Harrera Harana, HELPNA eta Dantzaleku Sakana– eta La Burundesa babesle nagusiaren eta beste hainbat babesleren laguntza izan du. Hasiera batean bihar, larunbat arratsaldean egitekoa zen, baina igande goizera atzeratu dute, larunbatean Iruñean atxilotu altsasuarren aldeko elkarretaratzea deituta dagoelako.

Sakanako Atletismo Koparako baliagarria

Sakanako Herri Lasterketaren helburua atletismoa sustatzea da. Atletismoak beti indarra izan du gurean; hainbat lasterketa antolatzen dira eta korrikalari asko daude. Horregatik, eta bertako lasterketak bulkatzeko, Sakanako Atletismo Kopa sortu zuen Mankomunitateak. Eta hain zuzen ere, igandean Etxarri Aranatzen jokatuko den XIX. Sakanako Herri Lasterketa aurtengo XVI. Sakanako Atletismo Kopa-Lasa Kirolak Sarirako puntuagarria izango da.

Egun, Ergoienako Bira jokatu eta gero, emakumezkoetan Erkuden San Martin doa buruan, Izaskun Beunzaren eta Maite Zabaletaren aurretik. Eta gizonezkoetan Javi Moreno dago buru, Joxeja Maizaren eta Raul Audikanaren aurretik.

Bestalde, azaroaren 10ean jokatuko den Behobia-Donostia lasterketa ezaguna prestatzeko entrenamendu bikaina da Sakanako Herri Lasterketa. Sakanako Herri Lasterketarekin “gure herriak, gure kultura eta euskara bulkatu” nahi ditu Mank-ek, eta horregatik lasterketa urtero herri ezberdin batean antolatzen dute, Sakanako herri ezberdinak erakusteko.

Haurrak 11:00etan eta helduak 12:00etan

Sakanako Herri Lasterketako kategoria txikiko probak goizeko 11:00etan hasiko dira. Benjaminaurrekoak (200 m), benjaminak (400 m), kimuak (800 m) eta haurrak (1200 m) ariko dira, hurrenez hurren. Kadeteak, aldiz, helduekin batera ariko dira, 12:00etatik aurrera hasiko den nagusien proban, eta Etxarriko kaleetan barna prestatutako zirkuituari bi buelta emango dizkiote (4,5 km). Aldiz, gazteek, seniorrek eta beteranoek hiru buelta emango dizkiote zirkuituari (7 km inguru).

Printzipioz iganderako ez dute euririk iragarri eta Mank-ek lasterketan aritzera animatu ditu sakandarrak. Aurreko urtean, Olaztin, proba nagusian 70 korrikalarik hartu zuten irteera eta kategoria txikietan beste horrenbestek. Zubietako Raul Gomezek eta Cabanillasko Aitana Gilek irabazi zuten.

Ongi etorri errefuxiatuak oinezko martxa 11:45ean

”Ongi etorri errefuxiatuak” leloa du Sakanako Herri Lasterketa-Burundesa Sari Nagusiak. Izan ere, Sakanakoa ez da lasterketa arrunta; kirol, kultur eta izaera soziala duen proba da, kasu honetan errefuxiatuen aldekoa. Horrela, lasterketa nagusia hasi baino ordu laurden lehenago, 11:45ean,, “Errefuxiatuen Aldeko Martxa, Ongi etorri errefuxiatuak” oinezko martxa abiatuko da. Etxarri Aranatzen prestatutako lasterketarako zirkuituari buelta bat eman beharko zaio. 2,25 km-ko oinezko martxa. Ekimen irekia da eta nahi duten orok har dezakete parte, doan. Goizean barna, errefuxiatuen gaia lantzeko Sakana Harrera Haranaren eta HELPNA taldearen, Larrialdi Humanitarioetarako Nafarroako Suhiltzaile Bolondresen taldearen inguruko informazioa jaso ahal izango da Etxarri Aranatzen jarriko diren postuetan. Azken hauek Greziako errefuxiatuen kanpamenduetan lan handia egiten dute. Bi elkarte hauen informazioa jasotzeaz gain, Serbiako eta Greziako errefuxiatuen errealitatea eta bizipenak zuzenean ikusi eta entzuteko aukera izango da.

Nolanahi ere, ekitaldiak goizetik hasiko dira. Goizeko 10:30ean magia ikuskizuna eskainiko du Maksim Magoak eta eguerdian umeendako jolasak izango dira eta henna margoketa.

Izena ematea zabalik

Igandean, goizeko 10:00etatik aurrera mugimendua egongo da Etxarri Aranatzen. Goizeko 10:00etatik aurrera dortsalak jaso beharko dituzte korrikalariek, eta haurren lasterketan eta helduen lasterketan parte hartzeko izena ematea zabalduko da. Urriaren 25eko 22:00ak arte www.herrikrosa.eus web gunean egin daiteke izena ematea (8 euro), eta lasterketa egunean bertan, goizeko 10:00etatik 11:30ak arte, Etxarri Aranatzen (10 euro). Kategoria txikikoek, kadeteak eta gazteak barne eta Errefuxiatuen Aldeko Martxakoek dohain dute parte-hartzea.

Sari ematea

Sari ematea 13:00ak aldera izango da. Sakanako Herri Lasterketako lehenengo hirurek eta lehengo hiru sakandarrek, gizonezkoek eta emakumezkoek, saria izanen dute, bertako produktuak. Horretaz gain, lehenengo kadeteek, jubenilek eta beteranoek, azken hauek hiru mailatan, saria jasoko dute ere. Bestalde, lasterketa bukatzen duten partaide guztien artean, Peio Goikoetxea masajistaren masajeak zozketatuko dira, afari eta bazkariak, partxis kolaboratiboa, Zurrumurruen kontrako mantala eta HELPNAren eta Sakana Harrera Haranaren kamisetak. Eta oinezko martxan parte hartzen dutenen artean bi pertsonendako bazkari edo afaria zozketatuko da.

Auzate berezia

Bukaeran, bildutako guztiendako auzate berezia izango da. Ohiko bertako jakiez gain, gurera bizitzera etorri diren jatorri ezberdinetako sakandarrek euren jaki tipikoak prestatuko dituzte.

Sakanako Herri Lasterketako egitaraua

10:00 Dortsalak jaso.

10:30 Magia ikuskizuna Maksim Magoarekin, plazan.

11:00 Kategoria txikikoen lasterketak.

11:45 Errefuxiatuen Aldeko Martxa.

12:00 Helduen lasterketa.

12:00 Umeendako jolasak: piko-pikoa, txapak egitea eta henna margoketa.

13:00 Helduen sari banaketa eta auzate berezia

*Goizean zehar Serbia eta Greziako errefuxiatuen argazkiak ikusi eta haien testigantzak ikusteko aukera izango da


Tarja Karina Halonen, Finlandiako presidentea

Finlandiako lehendakari izendatu zuten lehenengo emakumea izan zen Tarja Karina Halonen.

2000ko martxoaren lehenengoan Finlandiako presidente bihurtu zen Tarja Karina Halonenen (Rodena 1943ko abenduak 24) sozialdemokrata. 2012ra arte egon zen karguan. Helsinkin jaiotakoa 1979tik zebilen politikagintzan. Abokatu izanik, gainera, sindikatuen talde nagusian eta bestelako GKEetan militatu zuen urte luzez. Zuzenbidea ikasi zuen Helsinkiko unibertsitatean, pertsona homosexualen eskubdieen alde borrokatu eta sexu berdintasunaren aldeko SETA erakundean ere aritu zen Tarja.

Efemeridea osatzen lagundu digu Bego Muruaga Laka, Maria de Maeztu Forum Feministako kideak.


Rodriken trilema

Mondragoneko buru Iñigo Uzinek aitortu bezala, krisiari buruzko erantzun zehatzik inork ez daukagu oraindik. Krisia ezustean heldu zaigu, eta, birusa legetxe, gurean izango da puska baterako: COVID-19aren aurkako txertoa helduta ere, pixka batean bai. Alde batetik, normaltasun berriak zaharraren antz dexentekoa du oraingoz: autoak erosteko eta turismo enpresei eusteko laguntzak lekuko. Egoera iraultzeko premia agerian gelditu da krisian hein batean, baina ekonomia goizetik gauera (berriz) itzulipurdikatzea zaila da, zaila denez. Beste alde batetik, gurean langabeziak gora egin du jada, diru-sarrerei buruzko gehienon zalantzek gora egin dute (gutxieneko bermeak berme), eta, hortaz, barne zein kanpo eskari ahulagoa dugu geurean. Osasun, zaintza eta heziketaren alorreko eskariak egin du gora, egitekotan.

Gaur, aldiz, birusaren aurretik ere deigarri zitzaidan hiruki edo trilema bat partekatu nahi nuke Pentsaldia-n. Dani Rodrik ekonomialari turkiarrari (txiosferan @rodrikdani, Harvardeko irakaslea) irakurria; The Globalization Paradox liburuan plazaratu zuen, 2011n, eta zer pentsa ematen du: hiruki baten erpinetan kokatzen dira subiranotasun nazionala, hiper-globalizazioa eta politika demokratikoak. Trilema deritzo, hiru erpinak aldi berean erdiestea ezinezkoa delako. Bi erpini heltzeak (adibidez, subiranotasun nazionala eta hiper-globalizazioa) politika demokratikoei uko egin beharra dakar. Hiper-globalizazioa eta politika demokratikoak erdieste aldera, aldiz, subiranotasun nazionalari uko egin beharko. Eurogune mailan ere planteatzen den trilema hori estatudun nazioei heltzen zaie, estatubako nazioei zer esanik ez. Eurogunea izateak berak subiranotasun galera baten baitan kokatzen gaitu, finean, kide guztiak. Antzeko beste formulazioak ere badira, hirukiaren erpinak pixka bat aldatuta: ekonomia hazkundea, gizarte-kohesioa eta legezkotasuna (rule of law). Baina funtsean trilema bertsua da.

Bistan da Txinak politika demokratikoen erpinetik urrunago kokatzen duela bere burua. AEBek, aldiz, hiper-globalizaziotik urruntzea hobetsi dute itxuraz. Birusak ere hiper-globalizazioa kolokan jartzeko arrazoiak eman ditu, baina, era berean, politika demokratikoetan ere atzerapausoa eman dezakegula dirudi, subiranotasun nazionalaren alde. Horrek eurogunea bera tentsionatu dezake, Herbehereetatik behera.

Desideratum gisa har dezakezue hau, baina, ekonomia berriaren oinarriak demokrazia gehiago eta globalizazio gutxiago izan behar luke oinarri. Eta ingurumenak agertu behar luke hor nonbait. Klima krisiari aurre egiteko garaian gobernantza globalak beharrezkoa dirudi, eta, horretarako, nazio subiranotasuna bazter utzi beharko litzateke hein handi batean. Gehitu horri bizi gaituen iraultza teknologikoa: adimen artifiziala, eragin dezakeen muturreko automatizazioa eta modu puskatzailean hainbat sektore jokoz (merkatuz) kanpo uzteko izan lezakeen ahalmena. Uber, Airbnb eta enparauen kasuan ikusitako bidetik. Eta hor goaz, krisiz krisi, azken porrotera arte!


Aurtengo gaueko guardiak, Antziolan

Etxebeste farmaziari erreleboa hartuko dio aurten Antziolako Aldabe farmaziak (orain arteko Correa) eta gaueko guardiak berak egingo ditu (22:00-09:00).


Txomin Enea eta Martuteneko bidegorriaren egitasmoa berraztertzeko eskatu du EAJk

Gainerako bidegorri sarearekin izango duen “lotura eskasa” da jeltzaleak gehien kezkatzen dituena.

Osteguneko udalbatzarrean mozio bat aurkeztuko du EAJk, Txomin Enea eta Martuteneko bidegorriaren egitasmoa berraztertzeko eskatuz udal gobernuari. Egitasmoak dituen gabeziak aztertu, eta hiriko hainbat mugikortasun eragileren iritzia jasotzea nahi dute jeltzaleek, eta horren arabera, egitasmoa egokitzea.

Martin Ibabe, EAJko zinegotziak adierazi duenez, “oso egitasmo garrantzitsua da. Milioi erdiko inbertsioa egingo da Txomin Enea eta Martuteneko bidegorria egiteko, beraz, iritzi ezberdinak kontuan hartu eta bide egokiago bat egiteko unea da; honek ez luke egitasmoa bertan behera utziko, egokitu baizik”.

Izan ere, jeltzaleen arabera, bidegorri berriak “lotura eskasa” du gainerako bidegorrien sarearekin. Loiolarekin eta Martuteneko 27. Industriagunearekin duen lotura falta nabarmendu du Ibabek. Eta baita Uba bidetik Intxaurrondo eta Ametzagaina lotzen dituen bidearekin ere.


Moteltzearen arrasto gutxi

Arabako, Bizkaiko eta Gipuzkoako ekonomia %2,8 hazi da urteko lehen hiruhilekoan. Enplegua %2 handitu da urte batetik bestera, daturik onena krisia hasi zenetik. Iragarpenak igo ditzake Jaurlaritzak

Orain dela urtebete inguru ekonomiaren abiadura moteldu egingo zela aurreratu zuten analista gehienek. Joera areagotu zen uda partean, Erresuma Batuko erreferendumaren emaitza ezagutu zenean. Bederatzi hilabete geroago, ordea, hodei horiek ez dira ekaitz bihurtu, eta uda giroa luzatzen jarraitu ahal izan du hazkundeak Araban, Bizkaian eta Gipuzkoan.

Urteko lehen hiruhilekoari buruzko kontu ekonomikoen aurrerapena argitaratu zuen atzo Eustatek, Euskal Estatistika Erakundeak. Iragarritako moteltzearen arrastorik ez da inon ageri. Urte batetik bestera BPG barne produktu gordina %2,8 handitu da. Aurreko hiruhilekoarekin alderatuta, berriz, %0,7 hazi da ekonomia. Eusko Jaurlaritzak ez du ezkutatu bere poza. «Euskal ekonomiaren datuak orain arte oso onak dira, bene-benetan», ziurtatu zuen Alberto Alberdi Ekonomia eta Aurrekontu sailburuordeak, emaitzei buruz azalpenak emateko agerraldian.

Joan den urteko azaroan egindako aurreikuspenetan gobernuak espero zuen hazkunde erritmoa lau hamarren txikiagoa izango zela eta urte osoko hazkundea %2,3 izatera jaitsiko zela. Aurreikuspen horiek orain dela aste batzuk eguneratu ditu Jaurlaritzak, eta urteko batezbestekoa %2,5 izango dela da kalkulu ofiziala orain. Hori ere alda daiteke, ordea. Ogasun Sailak erabiltzen duen frekuentzia handiko ereduaren arabera, igotzeko joera dago, baina ez da duela hiru hilabetekoa bezain indartsua.

Noiz arte iraungo du egoerak? «Zaila da esatea. Iragarpen guztiek diote epe ertainera gertatuko dela moteltze hori», onartu zuen Alberdik. Badira ezberdintasunak, hala ere. Espainiaren kasuan, hazkundeak puntu erdi bat gal dezake datorren urterako. Eurogunean, ordea, ekonomia apur bat indartzea espero du Bruselak.

Urtarriletik martxora zerbitzuen ekarpenak bultzatu du gorakada. Industriak eutsi dio, eta susperraldi motelaren bideari jarraitzen dio eraikuntzak. Maiatzaren 24an argitaratuko ditu Eustatek kontu ekonomikoen xehetasun guztiak. Nafarroan, berriz, bihar jakinaraziko du estatistika erakundeak aurtengo lehen hiruhilekoaren aurrerapena.

Ezuste positiboak kanpo sektorearen eskutik irits daitezke. Urteko lehen bi hilabeteetan esportazioak %8 handitu dira. Argitu beharrekoen artean dago prezioek eta, batez ere, soldatek izango duten bilakaera. «Lan kostuen inkestaren azken datuek diote oraindik txikia dela, baina lan itunetan sinatu diren igoerek iradokitzen dute ordainak suspertzen hasi direla», Alberdiren aburuz.

Enplegua indartuz doa

Hazkundearen erresistentzia hori ari da fruituak ematen enpleguaren frontean. Urte arteko tasan enplegua %2 handitu da urtarriletik martxora. Aurreko hiruhilekoan baino hamarren bat gehiago da soilik, baina badu bere balio sinbolikoa ere bai, kopururik handiena delako krisia hasi zenetik. Gutxi gorabehera urtebetean 17.600 lanpostu sortu direla esan nahi du horrek. Gogoratu behar da kontu ekonomikoek enplegua lanaldi osoko lanpostu parekoetan neurtzen dutela, aldi baterako lanaren distortsioa eragozteko. Hazkunde handiago bat aurkitzeko 2007ra egin behar da atzera, baina urte bakar batean 25.500 lanpostu sortzen zituen makina koipeztatua zen garai horretan EAEko ekonomia.

Beste neurgailu batzuk adierazi duten hobekuntza islatzen dute kontu ekonomikoek. Herenegun, esaterako, Eustatek argitaratzen duen Populazioa Jardueraren Arabera inkestak lanpostu sorrera eta langabeziaren jaitsiera oso indartsuak jaso zituen. Alberdik berak onartu zuen «tentuz» hartu beharreko datuak direla, baina, oro har, Gizarte Segurantzaren afiliazioan gertatzen ari den igoerarekin bat datozela. Gaur Espainiako INEk enpleguari buruz egiten duen inkestaren datuak emango ditu Hegoalde osorako.

Azken boladan ekonomiatik politikara egin du jauzi ziurgabetasunak. Hori da ekonomiak aurrera begira izan dezakeen arrisku handiena. Nazioartean zarata handia dago, baina, horretan ere, egoerak egonkortzeko joera hartzen ari dela uste du Alberdik. «Ari dira apurka argitzen zalantza politikoak», haren hitzetan.

Ekonomiaren egoerak finantzetan dituen ondorioei buruz ere aritu zen sailburuordea. Martxora bitarte %10 handitu da zerga bidez bildutako dirua. Ez dela adierazgarria ohartarazi zuen, baina errenta zergan izan den hazkundeari (%3,5) garrantzia aitortu zion, enplegua hobetzen ari den seinale gisa. Urteko lehen txanpa baliatzen ari da gobernua zorpetzea jaulkitzeko. Pasiboak 520 milioi euroan handitu ditu dagoeneko. Zorraren truke, batez beste, %2,05 ordaintzen ari da.

Jaurlaritzaren egoera ekonomikoari ere oniritzia eman dio Espainiako Agintaritza Fiskal Independenteak, Airefek. Aurtengo defizit helburua (%0,6) betetzeko moduan ikusten du EAE. Ez, ordea, Nafarroa.


Altsasuko gazteen askatasuna eskatu dute, Gernika-Lumon

Utzi bakean euskal gazteria, Altsasukoak aske! lelopen abiatu dira merkuriotik herritarrak, eta iluntzean burututako manifestazioan konponbide politikoa eskatu dute.

Altsasuko gazteen kasua “muntai poliziala” izan dela salatzeko Nahikoa da, utzi bakean! eta Altsasukoak askatu esaldiak errepikatu dituzte, behin eta berriz.

Altasuko gazteen aldeko ekitaldia, Merkurion

Besarkadak bidali dizkiete atxilotutakoei, eta atxikoketa bakoitzarekin gazteen askatasuna “lapurtu” dutela salatu dute Ernaiko kideek. Epaiketa hasieratik “txarrena” espero zutela aitortu dute gainera: “Espainiako Audientzia Nazionalaren sententziak muntai polizial, judizial eta mediatikoa berritsi eta zuritu besterik ez du egin”.

Hala ere, borrokarako griña ezin daitekeela kartzelan sartu adierazi dute merkurioko ekitaldian: “Sententzia honegaz euskal gazteria epaitu dute, kriminalizatu eta zigortu”. Eta horren aurrean, “sumisioan eta zapalkuntzan oinarritutako bake faltsua inposatu nahi gaituztelako”, aurrera pausuak ematea beharrezkotzat ikusi dute gazteek.

Dena terrorismoa dela aitzaki hartuta euskal gazteriaren aurkako “aurrekari larria” izan dela epaiketa salatu dute, eta herri erantzun eredugarria eskaini dutela adierazi: “Argi izan dezatela aurrean egongo garela, eta ez direla pasatuko. Espainiar faxismoak markatutako koordenadetan bizi irauteko ez gaude prest, ezin gara egon, eta ez gara egongo”.

Euskal gazteriaren etorkizuna “jokoan” dagoela esan dute, eta etorkizun posible bakarra “espainiar faxismoaren kateekin haustea” dela aitortu dute; “erabat eta betirako”. Gainera, inoiz baino beharrezkoa dela “Euskal Herri aske, sozialista eta feministaren” alde lanean jarraitzea aldarrikatu dute.

Zapatuan, Altsasura. Beste alde batetik, zapatuan [ekainak 16] Altsasukoei babesa erakutsi eta sententziagaz desadostasuna erakusteko manifestazioa egingo da Iruñean, eta bertara joateko autobusak antolatu dituzte Busturialdeko herrietatik. Gernika-Lumotik lau autobus irtengo direla adierazi dute antolatzaileek.

Autobusak:

Gernika-Lumo. Autobusa 14:00etan irtengo da, autobus geltokitik. Izen ematea: Arrano tabernan edo 94 625 59 67 telefonora deituta.

Bermeo. Autobusa 14:00etan aterako da, Erretenetik. Herrikoan eta Alkartetxien eman behar da izena.

Busturia. Autobusa 13:45ean irtengo da San Kristobaleko geltokitik. 636 91 47 13 telefonora deituta eman behar da izena.


Helduei zuzendutako euskal dantza ikastaroa asteazken iluntzetan

Oinkari dantza taldeak helduei zuzendutako dantza ikastaroa antolatu du. Asteazken honetan hasita, urriak 26, asteazkenero Txermingo ikastolako ganbaran bilduko dira 20:30etatik 21:30etara. Iker Sanz dantzaria izango dute irakasle. Kuota: 10 euro hilean.


UKBERRI.NETeko langileek gaurko grebarekin bat egiten dute

Egunkari digital honetan lan egiten duten langileek astearte arratsaldean komunikatu zioten argitaratzailea den UKBERRI Uribe Kostako Komunikabide Euskaldunak elkartearen zuendaritzari gaur, martxoak 9, LAB sindikatuak eta hainbat eragile soziopolitikoek deitutako grebarekin bat egiten dutela. Beharginen arabera, "azken egunotan inoiz baino argiago gelditu da euskal presoei eta beren familiei zein lagunei jarritako gain-zigorra heriotz-zigorraren antz handi xamar duela eta Espainiako Gobernuak era makabroan aipatutako egoera erabiltzen duela balizko negoziazio batzuetan atarramendu politiko handiago ateratzeko". Horregatik, UKBERRI.NETeko kazetariek ostegun honetan ez dute normaltasunez lan egingo eta soilik emango dute greba orokorrari buruzko informazioa. Gure irakurleek ulertuko dutelakoan gaude. UKBERRI.NET

Gaiaren inguruko berriak:

Martxoaren 9an Uribe Kosta ere kalera!


"Munduko Kopako lasterketetan maila bat igotzea dut helburu"

Aurtengo ziklo kross denboraldirako hiru txirrindulariko taldea osatu dute Hirumeten: Daniel Ruiz (20 urte, Gernika) eta Xabier Garcia (23 urte, Elorrio) batu zaizkio.

Urte bian Egoitz Murgoitiok (27 urte, Abadiño) bakarrik korritu du Hirumeten elastikoagaz. Aurtengo ziklo kross denboraldirako hiru txirrindulariko taldea osatu dute: Daniel Ruiz (20 urte, Gernika) eta Xabier Garcia (23 urte, Elorrio) batu zaizkio. Hirumet ziklo kross taldea aurkeztu duzue. Proiektu berria da, anbiziotsua. Lehenengo urtean ilusioz beteta gaude. Ilusioa pizten duen proiektua da. Anbizioa ere badu, bai, nazioarteko mailan gehiago ibiliko garelako. Horrek txirrindularien aldetik erantzukizuna ere eskatzen du. Babesleen aldetik horrelako babesa sentitzeak entrenatzera joateko poza eman behar du. Bai. Hirumetek egindako apustua ikusita, norberari ere entrenatzeko gogoa pizten zaio. Gainera, neguko entrenamendu busti eta hotzetan ondo etortzen dira ondoan lagunak, eguneko penak kontatzeko bada ere. Egutegiari dagokionez, aurten inoiz baino nazioartekoagoa da. Ahal ditugun Munduko Kopako lasterketa denak korrituko ditugu. Esperientzia hartzea izango da helburua, apurka hobetzen joan eta Europa mailako eskakizunetara saltoa emateko. Zeu baino gazteagoak diren txirrindulari bi batu dituzue taldera. Gaztetasuna bilatu duzue? Txirrindulari gazteak izatea gura genuen, eurek ere ikasteko denbora izan dezaten. Normalean, kanpora irten diren txirrindulariak behin adin batera helduta irten dira eta, nire ustez, inportantea da gaztetatik hastea, esperientzia batzen hasteko. Luzarora on egingo die. Gaztetasunak epe laburrean pazientzia eskatzen du. Apurka-apurka hazten joan behar dute. Aurten ondo ibili eta lasterketak irabazteko erantzukizun handiena duena ni naiz. Etorkizuna bai, baina oraina ere badira. Daniel Ruizek iaz denboraldi oso ona osatu zuen. Txirrindulari gaztea da, eta gauzak ondo egiteko gogo handia dauka. Indar handia dauka eta zirkuituetan oso ondo moldatzen da. Iaz Espainiako Txapelketa irabaztetik gertu geratu zen, eta aurten horrexek izan behar du bere helburua. Hirugarrena Xabier Garcia da. Aurtengoa du lehen urtea elite mailan. Iaz 23 urtez azpikoan ondo ibili zen, baina aurten erantzukizun handiagoa izango du. Munduko Kopako lasterketa batzuk ere korrituko ditu, eta salto hori ematen ahalegintzea izango da bere zeregina. Oraintsu, Belgikan egon zarete lasterketa batzuk korritzen. Han hilabete lehenago hasten da denboraldia, eta honako prestaketa lanerako balio izan digu. Hangoa beste maila bat da; Stybar munduko txapeldunagaz eta beste txirrindulari handi batzuekin korritu dugu, eta gure helburua esperientzia eta kilometroak pilatzea izan da. Zelan aurkitu zara? Sentzazio baikorrak izan ditut. Pare bat lasterketatan arazo mekanikoak izan nituen, baina azkenekoan 24. amaitu nuen eta UCI mailako 50 onenak hantxe zeudela kontuan hartuta, pozik egoteko postua da. Asteburuan Valladoliden bigarren amaitu duzu, Javier Ruiz de Larrinagaren atzetik. Elkar ondo ezagutzen duzue. Azken urte bietan borroka asko izan dugu, eta aurten ere antzekoa gertatuko dela dirudi. Eskatzen hasita, ea hurrengoan emaitza alderantzizkoa den. Zuk zeuk zer helburu dauzkazu? Estatu eta Euskal Herri mailan lasterketak irabaztea; lasterketak hasi aurretik horrexek behar du helburua, gero errepideak ipiniko du bakoitza bere tokian. Nazioarte mailan koska bat igo gura nuke; iaz 23. eta 24. geratu nintzen Trevison eta Igorren. Aurten lehen 20en barruan geratzea lortu gura nuke. Aurten helburuak bete barik gera daitekeena Contador da. Albiste nahiko nahasiak entzun dira; komunikabide bakoitzak gauza bat esaten du. Auzia bere alderako argitzea itxaroten dut, horrela bada txirrindularitzaren onerako ere izango baita.


Aiako Izetaren idi pareak irabazi du aurtengo Ergobiko Jaietako Saria

BUKATU dira aurtengo Ergobiko jaiak. Auzo txikia izan arren, lau egunetako egitarau betea izan dute: herri kirol, sagardo probaketa, musika eta haurrentzako ekitaldiz osatua.

Izeta aurtengo txapelduna

Ergobiko jaietan jakin-min gehien pizten duen ekitaldietako bat izaten da idi demena. Atzo izan zen bigarren saioa eta Aiako Izetaren idi pareak izan zen jaun eta jabe, 1.705 kiloko harriarekin, 82 plaza, zinta bat eta bi metro eginda. Atzo aritu zen bigarren idi pareak, Errenteriako Illarretarenak, lortu zuen bigarren postua, 71 plaza eginda. Astelehenean aritu ziren beste bi idi pareek 3 eta 4garren postuetan geratu ziren. Hirugarren, Lasarteko Telleria (67 plaza, 3 zinta eta 20 cm.) eta laugarren Errenteriako Matxain ( 46 plaza, 5 zinta eta 260 metro). Esan liteke, euria jaietarako kaltegarri izan arren lana erraztu ziela idiei, atzokoan.

Bazkaria eta auzokoen emanaldia

Idi demaren ondoren, festetarako jarritako karpa azpian, bazkaldu zuten 120 bat lagunek. Aurten menu berezia izan dute gainera, zezen gisatua. Arratsaldea Patxin eta Pastin pailazoek eta Incansables txarangak girotu zuten auzoa. Gauerdian, urtero bezala, auzotarrak bildu ziren, haur eta zahar, umorez beteriko antzerkia egitera. Aurtengoan garai ezberdinetako musika taldeen inguruko parodia egin dute. Festari amaiera goizaldean eman zioten Ergobiko pobre de mi abestuta.


Sordo jaunaren botoa

Unai Sordo, CCOOko idazkari nagusia, gure hautagaien Ohio da. Zergatik? Ez dakit! Zergatik da hain garrantzitsua Ohio AEBetako hauteskundeetan? Ba, hori ere ez dakit, baina gauzak horrelakoak dira. Diotenez, zerbait urtez urte eta hauteskundez hauteskunde errepikatzen bada, lege bihurtzen da. Agian, bai. Agian, ez. Nik al dakit!

Kontua da han Ohio dela gakoa.

Eta gurean Unai Sordo.

Kasualitatez ohartu nintzen, eguerdiko albistegia ikusten ari nintzela. «Atzoko irudi berberak eman ditiztek», pentsatu nuen. Baina erdi lo nengoenez, ez nion bestelako garrantzirik eman. Haatik, hurrengo egunetan ere irudi haiek berriro agertzen zirela ikusi nuenean, ez zela posible pentsatu nuen. Arraroa zen, eta ikertu beharra zegoen.

Eta, bai, Twitterren baieztatu ahal izan dudan bezala, arrazoia nuen: astelehenenean Laura Mintegi joan zen Unai Sordorengana; asteartean, Mikel Arana; asteazkenean, Patxi Lopez bera izan zen sindikalistaren egoitzara boto eske joan zena; ostegunean, Equo alderdiaren lehendakarigaia den Aitor Urresti.

Denak irribarretsu agertu ziren pantailan.

Zergatik, baina? Zer demontre ote dauka Unai Sordoren botoak? Zer dela-eta daukate denek gakotzat?

Eta are gehiago: kanpaina mota hau —zeinak, esan dezadan bidenabar, Atez Atearen antza ikaragarria duen— izango al da hemendik aurrera eredua? Jarraituko al dute pertsona gakoei banan-banan botoa eskatzen?

Ideiarik ez, baina, hala bada, abisa dezatela… nire agenda gainezka dago datorren asterako…


CAFek 130 milioi euroko kontratuak itxi ditu

CAFek metro unitateak hornituko ditu Napolesen, eta tranbia gehiago bidaliko ditu Amsterdam eta Stockholm hiriburuetara.

CAFek egun Amsterdam eta Stockholm hiriburuetarako garatzen ari den bi kontratuak zabaltzeko akordioak itxi ditu, eta, horrez gain, Napoles hirirako metro-unitateak hornitzeko beste kontratu bat sinatu du. Horien bolumena guztira 100 milioi euro ingurukoa izango da.

Metro-unitateak Napolesen

Ostiralean, ekainaren 19an, CAFek esparru-akordioa sinatu zuen Ente Autonomo Volturnorekin, Italiako Campania eskualdean tren arloan eskualdeko eta metropoliko garraio publikoaren zerbitzuaz arduratzen den sozietatearekin. Akordio horren arabera, 10 metro-unitate egingo dizkio, 3 urtez mantentze-lan integrala egiteaz arduratuko da eta parkeko piezak hornituko dizkio.

CAFen trenek eskualdeko hiriburua den Napoles hiriko metro-sarearen barruan dagoen Piscinola eta Aversa Centro arteko linean emango dute zerbitzua. Gainera, egun berean, esparru-akordio horren baitako lehen kontratua itxi zuten. 6na kotxek osatuko duten lehen 4 trenen hornikuntza jasotzen du kontratuak. Aurretik, Napolesko metroko 1. linearako Comune di Napolik CAFi kontratatu zizkion 19 trenen ezaugarri berberak dituzten unitateak dira. Bederatzi tranbia gehiago Amsterdam hirirako

Egun, CAF 63 tranbia-unitate egiten ari da GVB Activa BV enpresa publikoarentzat, Amsterdam hiriko garraio-operazioaz arduratzen den enpresarentzat, eta bederatzi tranbia egiteko aukera hautatu du oraingoan, 2016ko irailean hautazko 60 tranbia erosteko aukera eskaini zitzaion arren. Tranbia berriek Amsterdameko sare zabalean zirkulatuko dute.

Aipatu sareak 200 kilometro baino gehiagoko luzera du, eta 16 linea eta 490 geltoki ditu. Garraio sistema horrek egun duen edukiera handitzen lagunduko dute ibilgailu berriek. Unitateak Urbos plataformakoak dira, eta aurrekoen antzeko ezaugarriak izango dituzte. Aspaldiko harremana du CAFek GVB Activa BVrekin; izan ere, 1994. urtean esleitu zioten 37 unitate hornitzeko proiektua. Unitateak Herbehereetako hirian dabiltza ordutik. Stockholmerako kontratua handitzea

Era berean, CAFek Stockholm hiriburuko garraio-sareaz arduratzen den SL AB (Storstockholms Lokaltrafik) enpresarekin tranbiak hornitzeko proiektuaren beste zabalkuntza bat sinatu du. Kontratuak beste hamar unitateren hornikuntza biltzen du, eta dagoeneko Eskandinaviako hiriburuan zirkulatzen duten CAFen aurreko ibilgailuei gehituko zaizkie.

Stockholm hiriburuak, eskariaren arabera egokituta dagoen garraio-eredu jasangarria garatzeko bere programaren baitan, CAFi esleitu zion 2010. urtearen amaieran 15 tranbia hornitzeko kontratua. Akordioak 121 unitate egiteko aukera jasotzen zuen, eta 27 unitate osagarrirekin osatu dute gero, azken urteotan eskaria handituta.

CAF SIGNALLINGi esleitu dizkiote Adifentzako bi seinaleztapen kontratuak

CAF Taldeak, CAF Signalling filialaren bidez, gero eta presentzia handiagoa du gaur egun Espainiako seinaleztapen sektorean ADIFek duela gutxi esleitu dizkion bi kontratu berriei esker. Guztira 30 milioi euroko kontratua da.

Batetik, CAF Signallingi esleitu diote Asunción Unibertsitateko (Leon) eta Guardoko (Palentzia) geltokien arteko blokeo telefonikoa kentzeko obren kontratua. Lanak gauzatzeko epea 18 hilabetekoa da, eta Leon-Guardo zabalera metrikoko linean egin behar dira.

Egin beharreko lanek Zirkulazioaren Kontrol Zentralizatuko Postutik (CTC) teleaginte bidez erregulatutako blokeo automatikoen egungo sistema ordezkatzeko beharrezko segurtasuneko eta komunikazioetako instalazioen ekipamendua biltzen dute.

Bestalde, CAF Taldeko filiala aukeratu dute Utrera-Fuente de Piedra Bidebanatzeko Lineako Arahal (Sevilla) eta Fuente de Piedra (Malaga) arteko Zirkulazioaren Kontrol Zentralizatuarekin kantoi bakarreko (BLAU) liberazio automatikoko blokeoa eraikitzeko proiektua egingo duen kontratua gauzatzeko. 23 hilabeteko epea izango dute lanak amaitzeko.


Euskadi AEBen aurka, gaurko 'Duelo en la Cocina' saioan

Ipar Amerikako hiru produktu tipiko hartuta lehiatuko dira: hanburgesa, donuta eta chips patatak.

Euskadik beste herrialde bateko gastronomiari egingo dio aurre aste honetako 'Duelo en la Cocina' saioan. Munduko potentzia garrantzitsuenetako batekin izango da aurrez aurre aste honetan, Ameriketako Estatu Batuekin, alegia.

Sukalde amerikarrean hain esanguratsuak diren hiru produktu izango dira erronkaren ardatza: hanburgesa, donuta eta chips patatak. Senen Gonzalez sukaldaria eta Ana Vega blogari gastronomikoa Euskal Herrian barrena ibiliko dira produktuon bila. Bien bitartean, Patrik Kilpatrick Donostian bizi den gozogile amerikarrak, John Whitehouse ‘Los Burgos de Iruña’ tabernako jabearen eta Gregory Schieffer aholkulari gastronomikoaren laguntzarekin, Ipar Amerikako geografian bertan bilatuko dituzte euren produktuak.

Saioaren lehen zatian jakiak bilatzen ibiliko dira. Ana eta Senen hainbat euskal artisau eta ekoizlerekin izango dira kalitate goreneko produktuak aurkitzeko. Aukeratutako produktoreak, ondoren, finalean izango dira, Sara Gandarak gidatutako saioan.

Epaimahai berezitu batek erabakiko du zein den produkturik onena, Euskadikoa edo AEBetakoa, eta ondorioz, zein herrialdek irabaziko duen aurrez aurrekoa. Lau sukaldari entzutetsuk osatuko dute epaimahaia: Darren Williamson ingelesak, Angelita Alfaro sukaldari eta hainbat sukaldaritza libururen autoreak, Mia Burke sukaldari amerikarrak eta Club Allard jatetxe madrildarraren buru Michelin izar bi lortu zituen Diego Guerrero sukaldariak.

'Duelo en la Cocina' saioaren hurrengo ataletan Euskadik Andaluzia eta Erresuma Batua izango ditu aurrez aurre.

Igandetan izango dugu gastronomiarekin hitzordua, 22:15etik aurrera, ETB2n.


Bixente Mitxelena Euskal Herriko Ligako irabazlea

Azkeneko jardunaldian Ainhoa Mazkiaran izan zen onena, baina Alaitz Imaz izan zen emakumezkoetako txapelduna

Bixente Mitxelenak eta Alaitz Imazek irabazi zuten larunbatean, Tolosan, Euskal Herriko Sega Liga, nazioarteko eran. Azkeneko jardunaldian Jexus Mari Goenaga eta Ainhoa Mazkiaran altsasuarra izan ziren onenak, baina txapela Mitxelenak eta Imazek jantzi zuten.

Ligako azkeneko saioa larunbatean jokatu zen, Tolosan, 400 ikusleren aurrean. Gizonezkoek 100 metro karratuko saila ebaki behar zuten, eta emakumezkoek eta gaztetxoek 35 metro karratukoa. Gizonezkoetan Mitxelena, Artzelus, Goenaga eta Altzo multzo berean aritu ziren. Azkarrena Artzelus izan zen, baina nazioarteko eran azkartasunaz gain txukun ebaki behar denez, ezarritako zigorrengatik hirugarrena sailkatu (2:46:43). Onena Jexusmari Goenaga errezildarra (2:46:12) izan zen eta Altsasun bizi den Bixente Mitxelena bigarrena (2:46:32). Emakumezkoetan Ainhoa Mazkiaran izan zen onena (1:40:00). Bi segundora sailkatu zen Alaitz Imaz eta Hamahirura Galarraga.

Baina Euskal Herriko Ligako sailkapen orokorra kontuan hartua, Mitxelena (179 puntu) eta Alaitz Imaz (179 puntu) izan ziren txaeldunak. Ainhoa Mazkiaran bigarrena sailkatu zen (177 puntu).


Ur jolasak egongo dira domekan Agorrosinen

Domeka honetan, 17:00etatik 19:00etara ur-jolasak antolatu dituzte Agorrosinen. Etxeko gazte eta txikien gozamenerako, bi igerilekuak jolas leku handi bihurtuko dira. Igerileku handian, eta 8 urtetik goragoko umeentzat, puzgarria eta jolasak antolatuko dituzte. Igerileku txikian aldiz, eta bereziki, 8 urtetik beherako ume eta horien gurasoendako, ur jolasetarako materiala propioa jarriko dute.

Antolatzaileek azaldu dutenez, domekakoa familian ondo pasatu, eta kirola egiteko aukera ezin hobea izango da. Ur jolasetan parte hartzeko baldintza eguneko sarrera ordaindu edota abonatua izatea da.


Erandio izena eman diote Pariseko Eskual Etxeko areto bati

Joan den irailaren 30ean, Mikel Arieta-araunabeña alkatea buru zela, zenbait udal ordezkari eta erandioztar ugariz osatutako ordezkaritza batek (argazkian) Frantziako hiriburura egindako bidaiaren harira, Erandio izena eman diote Pariseko Eskual Etxeko areto bati. "Harremanak estutzeko eta Frantziako hiriburuan euskararen sustapenerako dirua biltzeko asmoz gauzatu zen ekitaldi ofiziala, Eskual Etxeko eta Euskara Zabaltzen fundazioko arduradunek luzatutako gonbidapenari esker", azaldu dute udal arduradunek. Erandiok dirulaguntza emango du euskara irakasteko erabiltzen den aretoa ikus-entzunezko ekipamenduz hornitzeko.

"Horrelako proiektu bat bideratzen aitzindari izan da Erandio, eta, ondoren, Euskal Herriko beste herri batzuk joango dira, Euskara Zabaltzen fundazioarekin hitzarmenak lotuta", gaineratu dute.


Zahar Etxearen 11. urteurrena

Zahar egoitzak hamaika urte bete dituela eta afari-berendua egin zuten abenduaren 18an. Berriz ere, adinean goiti joan arren umoreak ez duela behera joan beharrik erakutsi zuten eta giro ederrean ospatu zuten urteurrena.


Uretan jolasean Aretxabaletan

Aretxabaletako udaleku irekien barruan, uretako jolasak egin dituzte gaur, eguena, 3 eta 6 urte bitarteko neska-mutikoek.


Komunikabideetan oihartzun handiagoa bermatzeko eskatzen dio UCIk Emakumeen Birari

World Tour egutegian sartzeko irizpideen artean UCIk garrantzia handia ematen dio probek duten estaldura mediatikoari. Hori da Emakumeen Bira egutegitik kanpora uzteko arrazoi nagusia UCIk Espainiako federazioari jakinarazi dionez.

Emakumeen txirrindularitzari aupada berri bat emateko helburuagaz, UCIk World Tour egutegia sortu du aurten eta Emakumeen Bira egutegi horretatik kanpora utzi dute. Nazioarteko egutegian sartuta dagoen estatuko itzuli bakarra denez, antolatzaileek gutun bat idatzi zioten Espainiako federazioari, euren kezka adieraziz. Federazioak UCIgaz hartuemanak izan ditu, Alejandro Martin Espainiako Federazioko zuzendari teknikoak ANBOTOri baieztatu dionez eta Emakumeen Bira egutegi berritik kanpora uzteko arrazoi nagusia jakinarazi diote: estaldura mediatikoa edo komunikabideetan duen hedadura ez da egutegian sartu dituzten gainerako proben mailara heltzen.

Jauzi kualitatibo bat eman ahal izateko UCIk garrantzia handia ematen dio estaldura mediatikoari. Egutegia sortzerako orduan erabili duten irizpide nagusietako bat izan da. Horregatik sartu dituzte tradizio laburragoa duten beste proba batzuk Emakumeen Bira eta bere 28 aldiak kanpoan utzita. Komunikabide mota asko daude, baina denetan oihartzunik handiena telebistak du; hori ez da inongo sekretua. Eta, zehatzago izango, telebistako zuzeneko emankizunak dira gozokirik preziatuena. Urtero-urtero munduko txirrindulari onenak batu arren, Emakumeen Birak ez du zorte hori izan. Birako etapen laburpenak eman izan dituzte diferituan.

Baina oraindik badago esperantzarako tartea: “UCI egutegia birplanteatzeko prest dago”, Alejandro Martinen esanetan: “Horretarako antolatzaileek telebistako estaldura segurtatzen duen egiaztagiria helarazi beharko liokete UCIri”. Hori bai, erantzun bat lehenbailehen jaso behar dutela diote. Martinek “positiboki” baloratu du Federazioko presidente Jose Luis Lopez Cerrón-ek UCIrekin izan dituen hartuemanak: “Behintzat entzun digute esateko genuena. Ahoz berba egindako kontuak dira, baina nire ustez, telebistako estaldura bermatuz gero Emakumeen Bira egutegian sartuko dute. Izan ere, Birak soberan gainditzen ditu gainerako baldintza denak”.

Antolatzaileak irtenbide baten bila

Emakumeen Bira Ziklismo Kirol Elkarteko antolatzaileak UCIren eskakizunaren jakitun daude, Espainiako federazioak jakinarazi dielako. Agus Ruiz antolatzaileetako baten esanetan gaia kudeatzen dabiltza: “Eusko Jaurlaritzako Jon Redondorekin batzar bat lortu guran gabiltza. Ea bere bidez ETBrekin zerbait negoziatu daitekeen”. Azken batean, “borondate politiko” kontua dela uste du.

Emakumeen Bira World Tour-ean sartzeak aurrekontua %70 igotzea ekarriko luke: sariak eta tasak ia bikoiztu egingo lirateke, esaterako. Beraz, “Redondogaz gauza askori buruz berba egin beharko litzateke”. Edozelan ere urri amaieran edo azaro hasieran erantzun bat eman behar diote UCIri.

World Tour egutegian sartzea lortzen ez badu nazioarteko egutegitik irten egingo da Emakumeen Bira eta estatu mailako lasterketa antolatuko dute 2016an.


Siriak zibilen aurka egindako errepresioa gaitzetsi du NBEk

122 herrialdek ebazpena babestu dute, baina 41 abstenitu dira eta 13k kontra bozkatu dute. Indarkeria berehala gelditzeko eskatu du NBEk.

Siriako Gobernuak zibilen aurka egindako errepresioa zigortu du gaur NBEko Batzar Nagusiak, eta indarkeria berehala gelditzeko eskatu du. Dagoeneko 3.500 hildako utzi ditu iragan martxoan hasitako gatazkak.

Gutxienez 29 pertsona, horietako sei adingabeak, hil dira gaur Siriako probintzia ezberdinetan, Bachar al Asaden erregimenaren errepresioa dela-eta, Koordinazio Batzorde Lokalek jakinarazi dutenez.

122 herrialdek ebazpena babestu dute, baina 41 abstenitu dira eta 13k kontra bozkatu dute. Besteak beste, Iranek, Ekaudorrek, Venezuelak, Kubak, Nikaraguak, Myanmarrek eta Ipar Koreak aurkako botoa eman dute Batzar Nagusian.

"Nazioartea ezin da isilik egon Sirian gertatzen ari denaren aurrean", esan du Mark Lyall Grant Erresuma Batuko enbaxadoreak. Ildo horretan, "erabaki hori Sirian gertatzen ari denaren aurkako erantzun bateratua da", adierazi du.

Nazio Batuen Erakundeko txostenak 61 herriren babesa izan du, besteak beste, Marokorena, Jordaniarena, Saudi Arabiarena, Katarrena, Bahreinena eta Kuwaitena. Txosten horrek azken zortzi hilabeteotan Siriak bizi izandako atzerapausoa azpimarratu du.

Bachar al Asad Siriako presidentearen Gobernuak "giza eskubideak bortxatzen jarraitzen ditu", Nazio Batuen Erakundeko herriek eta Arabiar Ligak giza eskubideak errespetatzeko eskatu arren.

Azken egunotan hildakoen kopurua handitu da; gutxienez, 17 pertsona (horietatik lau adingabe) hil dira gaur Sirian errepresioaren ondorioz.


Jai bat izan zen aurre-estreinaldia

Jai bat izan zen hasieratik bukaeraraino 2057, odisea bat kanposantuan filmaren aurre-estreinaldia, zapatu gauean Santa Ana antzokian eta gaztelekuan. Auzolanean egindako filma izan da, orain 13 urte egindakoaren nolabaiteko aurrekari eta jarraipena, eta herritar piloa joan zen emanaldira. Giro bikainak jarraitu egin zuen wrap-up jaialdian.

Uztaileko asteburuetan filmatu zen 2057, Odisea bat kanposantuan, Oñatin, eta profil eta adin askotako herritarrek parte hartu zuten; besteak beste, 40 laguneko lan talde teknikoa, 80 aktore eta 100 figurante. Kepa Aranburu izan da zuzendaria, eta Xabi Elortza, ekoizlea.

Zapatuan bi emanaldi izan ziren: 20:00etan, parte-hartzaileendako, eta 22:00etan, publiko orokorrarendako. Sarrerak agortu zirenez, jakinekoa zen Santa Ana antzokia bete egingo zela, eta halaxe izan zen.

Orain 13 urteko film laburreko bi protagonistak, Arthur Mann eta Isam, txikitan elkar nola ezagutu zuten, orduko bizipenak eta ogitarteko lehiaketarako nola prestatu ziren azaltzen du honako film luzeak (ordu eta laurden inguru irauten du). Film laburra honako filmaren beste zati bat da; eta hirugarren zati bat ere badauka, 2057. urtean girotuta (lehiaketa 2003. urtean izan zen). Hirugarren atal hori sorpresa izan zen ikusleendako.

Patxi Hipolitori eskainia

Filma hasi aurretik, zuzendaria eta lau aktore protagonistak igo ziren taula gainera eta aurkezpen labur bat egin zuten. Filma Patxi Hipolito zenari eskainita dagoela esan zuen Aranburuk. Ikusleen txaloak izan ziren aurkezpenaren harira, eta baita, noski, filma bukatutakoan.

Aurkezpena, San Miguel egunean

Herriko jaietan beste emanaldi bat izango da; zehazki, txosna gunean erakutsiko dute filma San Miguel egunean, hilaren 29an, aurkezpen ofizialean.


Euskarazko hamar film labur ikusteko aukera bihar

EUSKARAZ sortutako zinea herrian bertan ikusteko aukera ez da askotan izaten, are gutxiago film laburretaz ari bagara, edo esperimentazioan oinarritutako ekoizpenak badira. Aurten, bosgarren urtez, Topagunea Euskara Elkarteen Federazioak egindako lanari esker izango da aukera lan horiek ikusteko, film laburren zirkuituan. Hitzordua bihar izango da, arratsaldeko 19:30etan, Biterin. Proiekzioa Hernanin egitea posible izan da Dobera elkarteari esker. Hernaniz gain beste 37 herritan ere emango dituzte.

10 film labur bertatik bertara

Aurreko edizioetan 5-6 film izan dira proiekzioan eman dituztenak, aurten laburragoak diren 10 film jarriko dituzte: Gentzane Agirreren Unrest eta All About Eves; Mikel Alvarezen Azken trena; Koldo Almandozen Columba Palombus; Asier Mendozaren Momorro; Iñigo Kintanaren Itzalak; Logela Multimedia taldearen Ardauaren negarra; Kalageli taldearen Anteojonudoak; Gaizka Fanarraga eta Ibon Antuñanoren Zeruari, eta Trastaka Ekoizleak taldearen Bestaldean.


Googleren gidaririk gabeko autoa 2020an merkaturatuko dute

Konpainia General Motorsekin, Fordekin, Toyotarekin, Daimlerrekin eta Volkswagenekin hitz egiten ari da proiektuan parte har dezaten.

Googlek dagoeneko badu ibilgailu autonomoaren prototipo funtzionala, eta orain data bat jarri du merkaturatzeko: 2020a. Hori horrela, bost urteko epea jarri du, gidaririk gabeko autoak errepidean ikus ditzagun.

Detroiteko Automobil Erakusketaren harira, Chris Urmson Googleren Ibilgailu Autonomoaren proiektuaren zuzendariak iragarri zuen auto ekoizle handiekin hitz egin duela konpainiak.

General Motorsekin, Fordekin, Toyotarekin, Daimlerrekin eta Volkswagenekin bildu omen dira proiektuan parte har dezaten. "Guretzat harrokeria hutsa litzateke negozioan sartu eta hobeto egin dezakegula esatea", adierazi du Urmsonek. Hala ere, oraindik ez dago argi Googlek ibilgailuaren ekoizpenean parte hartuko duen edo sistemen eta softwarearen ardura soilik hartuko ote duen.

Detroiten ekoiztu dute ibilgailu autonomoaren prototipo funtzionala, Roush konpainiaren eskutik hain zuzen ere. Urmsonek azaldu duenez, Continentalen, Robert Boschen, ZFren eta LGren sistema eta osagaiekin hobetzen ari dira prototipoa, eta NVIDIAren prozesadoreak erabili dituzte.

Googleren arduradunak esan du eboluzio garaia dela garraio alorrean, eta ibilgailu autonomoei esker itsuek, pertsona zaharrek eta urritasun fisikoa dutenek erabili ahal izango dutela autoa.


Kuadrillen eguna estreinakoz antolatu dute

Herri mugimenduaren egitarauko eta “festetako berrikuntza nagusia” da

Hala aurkeztu zuten antolatzaileek Kuadrillen Eguna. “Herri mugimenduko hausnarketatik jaio” dela gaztigatu zuten, “Altsasuko kuadrillek festak bere sentitzeko, haiek antolakuntzan murgiltzeko eta kuadrillen arteko interakzioa bulkatzeko” antolatu dute eguna. Hainbat bilera egin dituzte ospakizuna antolatzeko garilaz geroztik eta eguna behar bezala antolatzeko hainbat lantalde sortu zituzten. Guztien artean antolatu dute Kuadrillen eguna, astelehenean ospatuko dena.

“Betidanik kuadrillen artean pikeak izan dira. Oraingoan pike sanoak izanen dira: kuadrilla batek besteari olinpiadetarako eta playbackerako erronka luzatuko dio”. Horietan parte hartzeko erronka bideoa sare sozialetara igo behar dute kuadrillek. Bestela, tabernetan dauden zerrendetan eman daiteke izena. Bestalde, estreinako Kuadrillen Egunerako kamixetak atera dituzte eta astelehenean hura jantzita izanen dute parte-hartzaileek.

Antolatzaileek gaztigatu zutenez, “gure herriko festak, herritik eta herriarentzat sustatu eta jorratzearen beharra” nabarmendu zuten aurkezpenean. “Herri antolatu bat edukitzea berebiziko afera da. Mugitzen den herria ez baita inoiz hilko”.

Atzapar Rock taldeak Kuadrillen egunaren abestia egin du.

Egitaraua

Irailak 13, ostirala

10:30ean Gosaia, gaztetxien.

13:00etan Euskal preso ta iheslariengatik elkartasun brindisa.

13:30ean Brindis feminista, plazako txoznan. Sakanako neska* gazteak.

15:00etan Elkartasun bazkaia.

16:30ean Peñain kafiek.

18:00etan Gaztetxeko mustutzea.

20:15ean Jaitsiera.

00:00etan Ttek elektrotxaranga.

03:00etan Kontzertua karpan: Aiaraldeko Sound System.

04:00etan Magrak, gaztetxien.

Irailak 14, lanbata

14:00etan AHTren kontrako tirolina, Zelandin.

14:30ean Herri bazkaia.

16:30ean Peñain kafiek eta kalejira.

19:30ean Manifestaziyua: Balda eta Imanol herrian eta libre. Erasoen aurrean elkartasuna eta antolakuntza.

20:15ean Jaitsiera.

22:00etan Kontzertuak karpan: Alerta Gorria eta Batec.

01:00etan Igoera.

01:00etan Karpan: Kokonut gj.

04:00etan Magrak, gaztetxien.

Irailak 15, domeka

15:00etan Makarroi-jana.

16:30ean Peñain kafiek.

17:30ean Elkarte-poteua.

20:15ean Jaitsiera.

22:00etan Kantaitan afaia.

00:00etan Kontzertua karpan: Tirri & Tery.

04:00etan Magrak, gaztetxien.

Irailak 16, astelehena. Kuadrillen eguna

12:30ean Amalur eta Haritz bakarlariak, gaztetxeko plazatxoan.

15:00etan Kuadrillen bazkaia, karpan.

16:30ean Peñain kafiek.

17:30ean Altsasuko kuadrillen elektrotxarangia eta olinpiadak, herrian barna.

20:15ean Jaitsiera.

22:00etan Maravillas ogitarteko-jana.

22:30ean Musika-bingoa, karpan.

23:30ean Kuadrillen arteko playback-a, karpan.

00:30ean Zumba, karpan.

04:00etan Magrak, gaztetxien.

Irailak 17, asteartea

15:00etan Azken bazkaia.

16:30ean Peñain kafiek.

17:00etan Sakatu elektrotxarangia.

20:15ean Jaitsiera.

00:01ean Kalejira txarangarekin.

01:30ean Karpan: musika aukeran eta japi aguer.


Fagor laguntzeko 'fronte guztietan' ari da lanean Eusko Jaurlaritza

Iñigo Urkullu lehendakariak adierazi duenez, "Jaurlaritzaren esku dagoena egingo dute" Fagor Etxetresna Elektriko kooperatibak bizi duen egoerari konponbidea emateko.

Iñigo Urkullu lehendakariak Fagor Etxetresna Elektriko kooperatibak duen egoeraren inguruan hitz egin du. Azaldu duenez, "Eusko Jaurlaritza fronte guztietan ari da lanean eta bere esku dagoena egingo du egoerari konponbidea emateko".

New Yorken egin ditu adierazpen horiek Urkulluk, AEBra egiten ari den bidaiaren baitan. Lehendakariak esan duenez, "Exekutiboak Fagor languntzeko lan egingo du, lehen ere egin duen bezala, betiere Mondragon Korporazioaren araudia errespetatuz". "Egoera konpontzeko data garantzitsuak" direla azpimarratu du.

"Fagorrek duen egoera azken hilabetetan ezagutu ditugun hainbat enpresek duten egoera bera da", esan du lehendakariak eta gaineratu du Gobernua lehen egunetik ari dela modu horretako egoerei konponbidea bilatzen, "jaiegunetan ere lan eginez".

"Bederatzi hilabete daramatzagu krisiak golpatu dituen euskal enpresen inguruan lanean. Oraingoan Fagor da, Mondragon Korporazioko kooperatiba ", esan du.

AEBra bidaiatu aurretik Fagorren egoera jaurlaritzako hainbat sailen esku zegoela baieztatu du eta arduradunei harremana mantentzen jarraitzea eskaini ziela. Egun hauetan Internet bidez harremana mantendu dutela baieztatu du lehendakariak.

"Mondragon Korporazioa Fagor Etxetresna Elektriko kooperatibaren alde egiten ari den lana ezagutzen dugu. Lan horren baitan, hainbat kooperatibei edo Mondragon Korporazioko zenbait alderdiei eragin diezaieketen araudia jarraitzen ari gara", esan du.


Nahi duenak berriz egin ahal izango du lanbide heziketarako sarbide proba

Ekainaren 5erako deitu du ezohiko deialdia Eusko Jaurlaritzaren Hezkuntza, Hizkuntza Politika eta Kultura Sailak.

Jaurlaritzaren arabera, "ez da antzeman aurkeztutako salaketaren egiazkotasuna demostratzen duen pisuzko ebidentziarik", eta horregatik, ez dute baliorik gabe utziko maiatzaren 8an egindako proba. Aurkeztu ziren ikasle bakoitzaren esku geldituko da erabakitzea ezohiko deialdira aurkeztu edo ez: egiten dutenei, lorturiko emaitzarik onena gordeko zaiela jakinarazi du Jaurlaritzak.

Prestakuntza zikloetarako matrikulazio epeak direla eta, ezohiko deialdia ahalik eta arinen egitea ebatzi dute, baina abiatutako ikerketarekin jarraituko du: "Salaketan aipaturiko informazio guztia ahalik eta zehaztasun handienez argitu arte".


Froome Espainiako Vueltan egongo da

Frantziako Tourreko irabazleak Twitterren iragarri du denboraldiko azken Itzuli Handia lehiatuko duela.

Chris Froome (Sky), Frantziako Tourreko irabazlea, Espainiako Vueltan egongo da. Lasterketa Puerto Banusetik (Malaga) irtengo da, abuztuaren 22an, eta irailaren 13an bukatuko da Madrilen.

Britainiarra bikoa lortzen saiatuko da, hau da, Tourra eta Vuelta denboraldi berean. Twitterren iragarri du parte-hartzea.

Nairo Quintana eta Alejandro Valverde (Movistar) ere egongo direnez, Tourreko podium osoa arituko da Vueltan.


Kolpekada bikaina

Argazkilaritza

'Catala-Roca. Maisulanak'

Non: Donostiako Kutxa-Kubo aretoan. Noiz arte: Ekainak 1.

Kutxa-Kubo aretoko antolatzaileek berriro ere argazkilaritzaren inguruko erakusketa bat ekarri dute Donostiara. Phocus bildumaren bitartez, hainbat artista, alor, garai eta helburutako irudiak aurkeztu zizkiguten, eta oraingoan, Francesc Catala-Roca argazkilari katalanaren aukeraketa zaindu bat zabaltzea erabaki dute. La Fabrica eta Pedro Barrie de la Maza fundazioek produzitu dute, eta Chema Conesa komisarioak Kataluniako Arkitektura Eskolako artxiboan gordetako artistaren 200.000 negatiboetatik 150 artelan hautatu ditu, eta Espainiako eta Kataluniako dokumentalismoaren ardatzetariko bat den artistaren begirada bat erakutsi.

1922. urtean, Tarragonan jaioa, Francesc Catala-Rocak Espainiako eta Kataluniako bizitza eta egunerokotasuna zehatz-mehatz dokumentatu zituen, hiria, paisaia eta pertsonaia ezezagun zein ezagunen bitartez— Joan Miro eta Salvador Dali, besteak beste—. Argazki dokumentala errealitatean oinarritzen da; hau da, argazkilariaren lana gertatutakoaren erregistro bat bilakatzen da eta ikuslearengan egiazkoaren sentsazioa sortzen du. Benetan gertatutako momentua, artistikoa bihurtzeaz gain, historia gordinaren alorrean barneratzen du. Hori dela eta, garai eta momentu konkretuen leiho bilakatzen da, hiria, natura, gizartea eta honen garapena irudikatuz.

Aipatu bezala, hainbat egoera, garai eta pertsonaia irudikatzen dituzten 150 argazki zabaltzen dira erakusketan, zein baino zein ikusgarriagoak. Ikaragarria da Catala-Rocak errealitate gordina eta eguneroko ohikeria irudi eta momentu zoragarrietan bihurtzeko daukan ahalmena. Dudarik gabe Robert Doisneau edo Henri Cartier-Bressonen mailan dagoen artista baten erakusketa dugu hau. Argazkilari katalanaren lana irudian oinarritzen da, eta hark bere baitan daukan indarrean, ikusleak lehen begiradan jasotzen duen kolpekadan laburtua, inolako testuinguru eta kontzepturen beharrik gabe. Horretarako, forma eta konposizioa maisuki aukeratzen ditu, argiaren lanketaren bitartez argazkietan zuri-beltz kontraste bikain bat sortuz. Hain dira bikainak konposizio nahiz kontrasteak, non lanetariko askok olio pinturak diruditen. Beltz eta grisek pinturaren gorputza hartzen dute, eta benetan errealitatetik at dagoen irudia eraiki. Zaila egiten da bildumako artelan aipagarrienen sailkapen txiki bat egitea, erakusketaren izenburuak ondo aipatzen duen moduan denak maisulanak baitira. Halere, guztietatik sorta bat aipatzekotan, Casino de Cadaques, Viaducto de la Calle Bailén eta, nola ez, areto nagusira sartzerakoan ikusleari ongietorria emango dion Publicidad nabarmenduko nituzke.

Argazkilariaren aldetik, errealitatea zabaltzeko kontzientzia bat agertzen da horren guztiaren gainetik —errealitatean manipulaziorik eragin gabe—, baina ezin dugu alde batera utzi argazkilariaren hautaketa. Horrek errealitatearen filtro bezala jokatzen du, eta artistaren begiradak, konposizioaren eta argiaren aukeraketa kontziente baten bitartez, nolabaiteko manipulazio bat eragiten du. Errealitatea eta artistaren begiradaren arteko nahasketa gertatzen da kasu horietan, eta ikusten dugun irudia momentu konkretu batean hartutako erabaki jakin baten isla da.

Komisarioak artistaren lanarekiko ezarri duen filtroa adierazten du erakusketak; hau da, gure aurrean ikusten ditugun irudiei, artistak garai hartako errealitateari ezarritako ikuspegi konkretuaz gain, komisarioak artistaren inguruan ezarritakoa gehitzen zaie. Besteak beste, Ramon Masats, Catala-Roca eta Chema Madoz argazkilarien erakusketen komisarioa izateaz gain, argazkilaria ere bada Chema Conesa, eta La Fabrica editorialarentzako ere argazkilari espainiarren monografien edizio grafikoan lan egiten du, Photobolsillo bilduma zuzenduz. Bigarren pertsona horren ezaugarriek mamia gehitzen diote erakusketari, eta ikuslea prozesu interesgarri baten katebegi bilakatzen da. Hori ez da inondik ere kritika negatibo bat, baizik eta artista honen lana eta erakusketaren antolaketarako bideak duen eragina azpimarratu nahia baizik; kasu honetan positiboa, ezbairik gabe.

1953an Bartzelonako Caralt espazioan bere lehen bakarkako erakusketa egin zuen, eta 30 urte geroago, Espainiako Kultura Ministerioaren partetik Arte Plastikoen Sari Nazionala jaso zuen, sari hori jasotzen zuen lehen argazkilaria bilakatuz. Beraz, Kutxa-Kubo aretoak aukera ezin hobea eskaintzen digu XX. mendeko bigarren erdialdeko gizartera eta pertsonaietara hurbildu eta bide batez Espainiako estatuan argazkilaritza eta dokumentalismoaren erreferente bilakatu den artista baten lana ezagutzeko.


Eskatu gabe datorren zaborra

40 urte bete dira 'spam' esaten zaien zabor mezu elektronikoetatik lehena bidali zenetik. Denbora horretan, posta elektronikotik haragoko espazioetara zabaldu da, baina hari aurre egiteko mekanismoak ere ugaritu egin dira. Interneteko ezkutuko jarduera bat da oraindik ere.


Israelen anexio plana ez da bateragarria nazioarteko legediarekin, Berlinen ustez

Heiko Maas Alemaniako Atzerri ministroak kezka agertu du Tel Aviven asmoaz aritzean, baina ez du zehaztu nola erreakzionatuko duten


Hernaniko bitalidadeari buruz, aurkezpena etzi

Euskal Herriko herrien bizigarritasun maila aztertzeko, UdalBizi proiektua jarri du martxan Gaindegiak, Euskal Herriko ekonomia eta gizarte garapenerako behatokiak. Eta aurreneko ikerketa, Hernanin egin dute.

Ba ikerketa horren emaitzak aurkeztuko dituzte etzi, osteguna, 19:30etan Biterin. Imanol Esnaola Gaindegiako koordinatzaileak emango du emaitzen berri.


Txooootx!

Atzo ‘Sagardo berriaren eguna’ izan zen Astigarragan eta Juan Martinez de Irujo pelotariak txotx denboraldia ireki zuen Bereziartua sagardotegian. Aurretik prentsaurrekoa izan zen Sagardoetxean, 2006ko sagardo uzta aurkezteko eta gero txalaka sagarrondo bat landatu zuen Irujok bertan.


Errealitatea eraiki

Telebista saioetan parte hartzen duten hizlarien artean genero berdintasuna bermatzea ezinbestekoa da. Telebista errealitatea ulertzeko eredu bat da. Ez da eredu bakarra, baina bada boteretsuenetakoa. Horregatik da horren inportantea telebistak funtzionatzeko erabiltzen dituen gakoak ulertzea. Adibidez, teknikari dagokionez, plano, kamera mugimendu eta koloreen esanahia zein izan daitekeen deszifratzeko gai izatea inportantea da. Zergatik ageri dira albistegietako aurkezleak —gizonezkoak gehienbat— plano ertainean, eta kolore hotzak —urdina, grisa— inguratuta? Zergatik aurkezle andrazkoak maizago ageri ohi dira plano amerikar edo orokorrean eta kolore beroekin —laranja, gorria— jantzita?

Teknikatik at, ikusgarritasuna eta ikusezintasuna daude. Kasualitatea al da gure gizarte sistemak emakumeei esparru pribatua egokitu izana eta gizonei espazio publikoa? Horrela bada, kasualitatea da telebistan, alegia, espazio publikoan, genero berdintasuna bermatzea oraindik ere erronka bat izatea?

Zintzoak izateko, gai jakin batzuen inguruan solasteko emakume aditurik ez dagoela esatea ez da argudio sinesgarria. Eider Olazarrek eta Oihana Etxebarrietak abian jarri zuten Gabiltza datu basea horren erakusgarri da. Emakume adituak egon badaude —bibliografietan abizen bat irakurri eta zuzenean gizon baten abizena dela pentsatzen badugu ere—. Beste kontu bat da hainbat kazetari eta saio arduradunek kontatzen dutena: askok azaltzen dutenez, telebistara gonbidatuak direnean, gizonek errazago esaten dute baietz emakumeek baino. Alta, baietz esaten duten emakumeek hizpide izango duten gaia ondo kontrolatzen dutela ziurtatzeko beharra dute, oro har, ez baitute orojakiletasunean erori nahi.

Agian, sinpleagoa da emakumerik ez dagoela esatea ikusezintasunaren zergatian hausnartu baino. Horren inguruan lan handia egiten ari da Emakumeak ikusgai ikerketa taldea —Interneten ematen ditu datuak—.

Informazio eskubidea oinarrizko eskubidea da. Hori dela eta, hedabideak eusten dituzten egituren funtzionamendu duina bermatzea funtsezkoa da. Zinez garrantzitsua da telebistaren eragiteko era barneratzea gure ulermenean nolako eragina daukan neurtzeko eta telebistaren aurrean babesgabe jarri ez gaitezen.


Apirilaren 29an jarriko dute martxan atez atekoa Lezon

Hondakinak atez ate biltzeko sistema abiatzen Gipuzkoako bederatzigarren udalerria da. Bizilagunak datorren ostegunetik aurrera hasi daitezke ontzi eta poltsak jasotzen.

Apirilaren 29an jarriko dute martxan Lezon atez ateko hondakinen bilketa sistema, eta zabor organikoa biltzeko kubo marroiak emango dio hasiera bilketa sistema berriari.

Kubo bakarra izango da Lezon, eta, ontzi arinak, papera eta egunerako errefusa jasotzeko errafiazko poltsak erabiliko dituzte. Kuboa apirilaren 28an atera ahal izango dute Lezoko bizilagunek estreinakoz, 20:00etatik hurrengo eguneko 07:00etara, ordu horretatik aurrera egingo baitute bilketa.

Joan den asteko tirabiren ostean, bandoa zabaldu du Udalak, etxebizitzetako fatxadetan zintzilikailuak jartzeko eskumena duela azalduz. Halaber, joan den asteko liskarren ondorioz Udalak zabaldutako espedienteak ireki besterik ez dituztela egin adierazi du alkateak.

Udalak emandako datuen arabera, hondakinen %28 birziklatzetik %80ra igotzea aurrikusi dute.


Udala Arrotxapeko entitateekin eta herritarrekin elkartuko da gaur, eremu urdinaz mintzatzeko

Batzarra 20:30ean eginen dute, Juslarocha Civivoxean, eta irekia izanen da.

Urtarrilaren 20an abiatuko da txandakako aparkaleku-sistema berria, 3.750 toki urdin eta laranja izanen dituena

Iruñeko Udalak bilera bat programatu du datorren astelehenerako, urtarrilaren 13rako, Arrotxapean abiatzekoa den eremu urdinari buruz aritzeko. Saioa herritarrendako zabalik dago, Juslarrocha Civivoxean izanen da, 20:30ean, eta Iruñeko Udalak auzoko hainbat entitate gonbidatu ditu. Aurreikusita dago bertan egotea Herritarren Segurtasuneko zinegotzi ordezkari Javier Labairu, Alor horretako zuzendari Patxi Fernández eta Arrotxapeko auzo-zinegotzi Carmen Alba.

Honako entitate hauek deitu dira bilerara: Mendialdea auzo-elkartea, Arrotxapeko merkatari eta ostalarien elkartea, El Salvador Erretiratuen Elkartea, Arrotxapea Zaharreko Erretiratuen Elkartea, Ibili Elkartea, Arrotxapea KKE, Rotxapea peña, Aralar elkartea, Arrotxapeko jai-batzordea, Arrotxapeko Erraldoien konpartsa eta Ortzadar.

Aparkatzeko sistema berria urtarrilaren 20an abiatuko da, eta guztira ordainpeko 3.750 aparkatze-toki inguru izanen dira Arrotxapean, Marcelo Celayeta etorbideak eta Arga Ibaiaren eta Errotazarko kaleek –auzoaren hegoaldean– mugatzen duten eremuan. Tokien % 92 laranjak izanen dira, eta % 8 urdinak. Eremu urdinekoak izanen dira merkataritza-jarduera handien dituzten kaleak, hala nola Joaquín Beunza, Bernardino Tirapu, Artica eta Marcelo Celayeta bera. Gainerako bideak, Gaseko korten eta Anelier pasealekuaren inguruko aldirietako bi aparkalekuak barne, laranjak izanen dira.

Oraingoz, 2.994 bizilagun-txartel eskatu dira ibilgailuak 8. sektore berrian (Arrotxapea) aparkatu ahal izateko. Bizilagun-txartela lortzeko, eskatzaileak erroldatuta egon eta ohiko bizilekua eduki beharko du txartela zein etxebizitzari lotuta eskatzen den eta horretan, txartela zein ibilgailutarako eskatu eta horren titularra izan beharko du, eta gida-baimena indarrean eduki. Ibilgailuaren helbide fiskalak eta eskatzailearen erroldakoak bat etorri beharko dute. Horrez gain, 48,35 euroko tasa ordaindu behar da. Txartel bakarra emanen da lagun eta ibilgailu bakoitzeko. Txartelak Herritarren Segurtasuneko Alorrean eska daitezke (Iratxeko monasterioaren k., 2), astelehenetik ostiralera, 08:30etik 14:30era.

Dagoeneko instalatu dira auzoko kaleetan zerbitzua emateko behar diren 90 parkimetroak, eta 3.500 aparkatze-toki margotu dira, guztira aurreikusitakoen % 95 inguru. Seinaleztapen bertikala paratzea baino ez da geratzen, eta eremu urdina abiatzeko bezperan jarriko da, bertan aparkatzen duten erabiltzaileak nahastea saiheste aldera.

Aparkatze arautuko eremu urdin eta laranjen ordutegia honakoa da: astelehenetik ostiralera, 08:30etik 14:00etara eta 16:00etatik 20:00etara, eta larunbatetan, 08:30etik 14:00etara. Bertan aparkatzen ahalko dute –Arrotxapearen kasuan– sektoreko bizilagun-txartela duten ibilgailuek, denbora-mugarik gabe, eta aparkatze-txartela ordaintzen dutenek. Kasu horietan, eremu urdinean gehienez ere bi orduz aparka daiteke, eta eremu laranjan, egun batez. Ordutegi horretatik kanpo, aparkatzea librea da.


Metropoli Forala 2019-10-24

Solasaldi sozialaren tartean pederastiaz aritu dira Ion Orzaiz kazetaria, Xabi Lasa irakaslea, Lucia Otero jubilatua eta Aitor Garjon Soziologoa. Sorgin solasean Mikel Taberna. Lur Gil mendiizalearen eskutik Himalayaz.


Erdibidean, txukun

Zuazo eta Kukullaga denboraldi hasierako helburua betetzen ari dira: jaitsiera postuetatik kanpo iritsi dira Espainiako Ohorezko Mailako etenaldira. Hala ere, lehian jarraitu behar dute, partida asko falta direlako.

Etenda dago eskubaloiko Espainiako Ohorezko Maila, eta Bera Bera Donostiako taldea iritsi da lehen postuan etenaldi horretara. Beste bi euskal taldeak, Kukullaga eta Zuazo, liga hasieran uste zuten baino emaitza hobeak lortuta iritsi dira. Gutxienez mailari eustea da bien helburua, eta, oraingoz, ari dira helburua betetzen. Lehen hamar partidak jokatuta, Zuazo zazpigarrena dago sailkapenean, bederatzi punturekin. Bi koska beherago eta bi puntu gutxiagorekin dago Kukullaga. Nahiko urrun dituzte jaitsiera postuak, bost eta hiru puntura hurrenez hurren. Hala ere, Bizkaiko bi taldeek lan asko dute egiteko oraindik, hamasei partida falta baitira liga amaitzeko.

Zuazoko entrenatzaile Juan Carlos Solarrek argi dauka: gorabehera gehiegi izan dituzte. «Partida batean zati on bat jokatzen dugu, baina ondoren hainbat minutu joka ditzakegu gaizki». Hala ere, nahiko txukun ari dira, eta Espainiako Kopara begira jarrita daude. «Kopan sartzea da orain helburua, baina ez da erraza izango; datozen hiru partidetako bat irabaztera behartuta gaude, eta ez dira aurkari errazak».

Taldeak bost fitxaketa egin zituen sasoi honetarako. Entrenatzaileak aitortu du «gehiago» espero duela taldearen aldetik. «Ez nuke jokalari bat azpimarratuko, guztiengandik espero dut gehiago. Nika Fernandez atezainak ezustean harrapatu nau; harritu egin nau. Leonen aurkako partidan erakustaldia eman zuen azken hamabost minutuetan, eta hari esker lortu genituen bi puntuak». Ilunaldia ere pasatu behar izan du, ordea, taldeak. Jessica Bonillak zuntz haustura dauka, eta ezin izan ditu jokatu azken partidak. «Oreka handia ematen digu, eta guretzat oso jokalari garrantzitsua da».

Entrenatzaileak azpimarratu du ligako momentu onena Bera Beraren aurka etxean jokatutako partida izan zela. «Galdu egin genuen, baina oso gustura gelditu ginen gure lanarekin». Momenturik txarrena, berriz, Ro'Casaren pistan pasatutakoa. «Nire kirol ibilbideko lehen zatirik txarrena izan zen. Errendimendu penagarria erakutsi genuen. Egia da baldintza txarretan aritu ginela; denboraz larri ibili ginen iristeko, eta hamar jokalarirekin bidaiatu genuen dirua aurrezteko».

Solarren iritziz, egunez egun hobetu behar du taldeak. «Gutxieneko helburua mantentzea izango da, baina talde guztiekin lehiatu eta irabazten saiatuko gara; eta ez badugu irabazten, gerra behintzat eman diezaiegula». Taldea seigarren postuan sailkatzeko aukera dagoela ikusten du Solarrek, seigarren sailkatzen denaren eta jaitsiera postuetatik salbatzen denaren arteko puntu kopuruen diferentzia oso txikia izango dela uste baitu. «Bat edo bi golengatik ari dira erabakitzen partida asko, edozein edozeini irabazteko gai da, eta liderrari berari gerra emateko aukera ere badagoela esango nuke».

Asko dute hobetzeko

Antzeko egoeran dago Kukullaga. Lydia Montes entrenatzaileak uste du «errealistak» izan behar dutela eta balioa eman behar diotela lortutako puntu bakoitzari. «Mailan jarraitzea da gure helburu nagusia, eta behin hori ziurtatuta, ahalik eta postu gorenenean egotea. Badakigu zaila izango dela, partida bakoitza final bat bezala izango dela eta ezin garela lasaitu».

Montesek argi dauka «asko» dutela hobetzeko. Iazko liga amaieran baino gutxiago sufritzea espero du , baina garbi dauka lehia estua egongo dela. «Partida bakoitza izango da garrantzitsua; edozeinek irabaz lezake. Azkenean, orekatua den taldeak eta zorte apur batek laguntzen dionak irabaziko du». Taldea ilusio eta gogo handiarekin ikusten du, eta gogoratu du mailari eustea dela helburua, jokalari guztiei jokatzeko aukera emateko. «Harrobiko lau jokalari sartu ditugu, eta, aldaketa handia izan arren, gauza onak erakusten ari dira».