Erizainek ezin dituzte txertoak jarri medikuaren aurretiko agindurik gabe

Sendalariek gaixoaren egoera aztertu eta, hala dagokionean, sendagiria emango diote. Ondorioz, ezinbestekoa izango da aldez aurreko preskripzioa izatea.

Sendagilearen aldez aurreko preskripziorik gabe erizainei txertoak jartzeko agindua ematen zien instrukzioa bertan behera utzi du Euskal Autonomia Erkidegoko Auzitegi Nagusiak (EAEAN). Neurri horrekin, erizainen eskubideak babestu nahi zituen Osakidetzak.

Ekainaren 27an sinatutako epai batean, EAEko Auzitegi Nagusiko Administrazioarekiko Auzien Salak atzera bota du Osakidetzak Gasteizko epaitegi batek emandako epaiaren aurrean jarritako helegitea. Epaitegi horrek Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak hartutako neurria behin-behinean baliogabetu zuen.

EAEko Auzitegi Nagusiaren arabera, medikuaren kontsultatik igaro gabe erizainak txertoak jartzera behartzeko instrukzioa Espainiako Gobernuak onartutako Errege Dekretua “ez ezartzeko administrazioak emandako lehen urratsa” da. 2015ean onartutako dekretuak ezinbestekotzat jotzen zuen erizainek medikuaren aldez aurreko preskripzioa izatea gaixoei botikak eman ahal izateko.

Ostegun honetan zabaldutako epaiaren arabera, Espainiako Gobernuak onartutako Errege Dekretua nagusitu behar da, “interes publikoa” ordezkatzen baitu. Dena dela, Auzitegi Gorenean helegitea aurkezteko aukera dago.

EAEko Auzitegi Nagusiaren arabera, “txertoak gaixo daudenei ematean datza interes publikoa”. Hala, instrukzioa bertan behera uztea erabaki duen arren sendagaien horniketa ez dagoela arriskuan nabarmendu du. Ildo horretatik, auzitegi horrek berretsi du “medikuek gaitza aztertu eta, hala dagokionean, txertoa jartzeko agindua" emango dutela.

Epaiaren berri izan ostean, Erizaintza Lanbidearen Mahaiak (Erizaintza Kontseilu Nagusiak eta SATSE sindikatuak osatuta) salatu du erizainen ohiko jarduera “legez kanpokoa” bihurtu duela arau horrek. SATSEren esanetan, erizainek “osasun sistemaren funtzionamendu egokia eta profesional desberdinen arteko kolaborazioa bermatzen dute”.

Osakidetzak helegitea jartzeko aukera aztertuko du

Beste alde batetik, EAEko Auzitegi Nagusiak emandako epaiaren aurrean, Auzitegi Gorenean helegitea aurkezteko aukera aztertuko duela jakinarazi du Osakidetzak. Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak emandako instrukzioak zihoen erizainak medikuaren aldez aurretiko agindurik gabe behartuta zeudela txertoa jartzera.

Osasun Sailak azaldu duenez, ebazpen judizial horrek behin-behinean baliogabetu du Osakidetzaren instrukzioa; “ez EAEn jarduten duten medikuen eta erizainen lana”.

Ildo horretatik, Errege Dekretuaren kontra dagoela berretsi du Eusko Jaurlaritzak, eta bertan behera uzteko eskatu du.


Irujo: 'Txapela merezi nuen'

Finala ona ez dela izan aitortu du Iberoko txapeldunak, "baina ni Aimar baino azkarrago ibili naiz eta hortxe egon da partidako gakoa", adierazi du.

"Txapela merezi nuen" esan du Juan Martinez de Irujok Lau t'erdiko txapela irabazi eta gutxira.

Partida ona ez dela izan aitortu du Iberokoak: "akats leloak egin ditugu, baina ni azkarrago aritu naiz eta hori izan da finaleko gakoa".

Irujok, gainera, historia egin du, bigarrenez irabazi baititu, urte berean, hiru txapelketa handietako txapelak. Hala ere, Iberokoak ez dio horri aparteko garrantzirik eman: "Polita da, baina gehiago nahi dut". Halaber, azken txapel hau "ilusio gehien" egiten diona dela azpimarratu du.


Muturrean

Aske, sei hilabeteko bizi itxaropenarekin. Oier Gomez euskal presoa Euskal Herrira itzuliko da Frantziak haren zigorra eten eta Espainiaren eta Portugalen euroagindu eskaerak atzeratu ostean. Presoen auzia nola dagoen aintzat hartuta, pozgarria da Gomezek espetxea utzi ahal izatea. Are eta gehiago haren askatasunaren alde azken hilabeteetan egin den lanak saria izan duelako. Horrek ezin du ezkutatu, ordea, gaitz larri batekin eta egoera larri batera iritsita utzi dutela aske, eta poz horrek eman behar du gogoetarako bidea ere.

Atzo Gomezen askatasunaren kontrako erabaki bat hartzea, krudela izateaz gain, anakronismo bat zatekeen. Halaber, sei hilabeteko bizi itxaropenarekin aske uztea ere krudela eta bidegabea da. Giza eskubideak oinarrizko gauza bat dira, eta Espainia eta Frantzia aspalditik ari dira marra gorriaren beste aldean horiekin politika egiten, zigortzen, ETAren jardun armatua bukatu ondoren ere bai. Frantziak atzo hartu zuen erabakia bezalakoak hartu izan ditu Espainiak beste euskal preso batzuen kasuetan. Ezer berririk ez dago, beraz, oraingoz Frantziaren jarreran. Iosu Uribetxebarriaren kasuak sortu zuen zalapartaren ostean, aurtengo otsailean zehaztu zituen Espainiak larri gaixo dauden presoak aske uzteko baldintzak: damutzea edo «oso epe motzean» hiltzea aurreikustea. Xantaia da hori gaitz sendaezin larri bat duenarentzat, eta, Gomezen bizi itxaropena aintzat hartuta, ez dirudi Frantziak erabaki duena gidoi horretatik ateratzen denik.

Carlos Gomezen aitak esana da semearen kasuak mugarri izan behar duela presoen auzia konpontzeko. Sara Majarenasekin eta Gomezekin gertatutakoak erakusten du, ordea, muturreko kasuetan soilik mugitzen direla oraingoz Espainia eta Frantzia. Armagabetzearen auzian sumatu den jarrera aldaketa ezingo da sumatu presoenean, horien egoerak muturrera eramaten dituzten bitartean.


Siriako armadak gutxienez bost lagun hil ditu, tiroz, herrialdeko hainbat hiritan

Ehunka lagun atxilotu dituzte Latakia hirian, eta «misioa» amaitutzat eman du Barne Ministerioak

Siriako armadak gutxienez bost lagun hil zituen atzo Homs eta Idle probintzietan eta Latakia hirian. Tiroz hil zituzten denak, Rami Abdul Rahman Giza Eskubideen Siriako Behatokiko bozeramailearen arabera.

Bestalde, Latakia hiriko «misioa» amaitutzat eman du Siriako Barne Ministerioak, eta Al Ramel palestinar iheslarien kanpalekuko «talde terroristak» desagerrarazi dituztela esan du. Alabaina, Al Ramelen 40 hilotz daudela jakinarazi du Hozam Ibrahim Lekuko Koordinazio Batzordeko kideak. Gainera, Latakiako auzo sunitan ehunka lagun atxilotu eta futbol zelaian sartu dituztela salatu du Rami Abdelrahman Behatokiko zuzendariak.


Amaia Ruiz de Galarretak irabazi du Ahozko narrazio lehiaketa

Nerea Ruiz de Galarreta, aurtengo irabazlea.

Martxoaren 3an hasi zen Ahozko narrazio lehiaketa Ordizian eta ostiralean bukatu zen, gala nagusiarekin. Lehiaketan izen eman zuten 6 partaideetatik 3 pasatu ziren finalera, Amaia Pagola, Vanessa Gonzalez eta Amaia Ruiz de Galarreta. Puntuaketak kontatu eta publikoaren puntuek erabaki zuten garailea eta hiruen artean, Ruiz de Galarreta izan da. Lehiaketako kontalariez gain, ipuinez gozatzeko aukera izan ere zen.


Kutxabank, iruzurra eta lilura

Diotenez, orkideak ez ditu soilik hegaztiak, intsektuak, xaguzaharrak eta bere polinizatzaile guztiak txoratzen, gizakia ere erortzen omen da bere koloreen lilurapean. Orkideak, politikari profesional asko bezala, luzaro bizi dira eta, poloetan eta basamortuetan ezik, mundu osoan zehar hedatzen dira. Hemen, Euskal Herrian, ia ehun orkidea basati zenbatu daitezke, baina landare monokotiledoniar horiek baino dezente errazago aurkitu daiteke antzeko ezaugarriak dituen beste espezie bat.

Hori osatzen duten pertsonaiak bi unibertsitate ezagunetan hezi izan dira, baina ez bereziki banka etikoaren gidariak izateko. Res publica (latinez) da haien lanbide; horren esanahi nagusia politika da, eta horri lotutako jarduerak. Pertsona horiek, botere mediatikoarekin batera, orokorrean nahi dutena egin eta suntsitzen dute, eta erraztasun nabarmena dute, orkideek bezala, erleak txoratzeko (ikus Kutxabanken aldeko akordioaren sinatzaileak); feromonaz beteriko usainaz baliatzen dira beste espezieak engainatu eta beste orkidea mota bat sortzeko: banku lukurariak (gaztelaniazko usureros). Ez dut gustuko hau esatea, baina batzuek hain gogotsu bereganatu zuten iruzurti horien diskurtsoa, bertuteak ere ikusi zituztela kolore erakargarriak bakarrik zeuden lekuan.

Dagokigun gaian, Kutxabanken aldekoek era guztietako hondamenak eta ezbeharrak iragarri zituzten kutxen bankarizazioari uko egiten zionarentzat. Iragan udan egunero bonbardatu gintuzten komunikabideetan ordaindutako publizitatearekin, elkarrizketekin, deklarazioekin eta iritzi-artikuluekin; arimadun bankuaren onurak abesten zituzten, euskal banku publikoa aipatu ere bai. Gipuzkoari balioa emango zion aukera bakarra zela zioten. Lotsarik gabe esan zuten proposatzen zutena joera sozialeko banka bat zela, kutxen izaera mantenduko zuena, bezeroarekin konprometitua, bazterketa finantzarioaren aurka lan egin eta lurraldearekiko eta gizarte ekintzarekiko lotura bermatuko zuena.

Zalantzatien kezkak areagotu egin ziren zera entzunda, «bankarizazioa pribatizazioarekin identifikatzeagatik integrazio prozesuari uko egiten dionak Kutxa irtenbiderik gabeko egoera batean sartuko du». Horretan lagundu zuten, baita ere, BBK-ko, Kutxako eta Vitaleko presidenteek, ozen esanez Kutxabank hiru euskal kutxena den heinean tresna bat soilik izango zela inguruak agintzen duen arauketari eta merkatuari egokitzeko.

Ez naiz gehiago luzatuko proiektu «bikain» horrek jaso zituen laudorioetan, ezta liluratzeko asmoz (orkidea haragijalearen pare) erabilitako amarruetan ere, baina ezin dut ahaztu Iturbe jauna, Kutxabanken unibertsoa kolore biziz aurkeztu zigunean. Hau esan zuen: «Aurrezki kutxek bi alderdi ditugu: finantzarioa eta soziala. Kutxan finantzarioa kolore urdinarekin lotzen dugu eta soziala berdearekin. Alderdi urdin indartsurik gabe ez dago gaitasunik gure joera berderako; negozio finantzariotik datoz Gizarte Ekintzari bizia eta etorkizuna ematen dioten errekurtsoak. Alderdi urdina murrizten bada, berdea ere bai; eta hazten bada, berdea ere haziko da».

Gertaeren azalpen hori ikusi eta gero, baten batek galdetuko du zertara datorren oroitzeko horrenbesteko grina. Kutxabanken administrazio-kontseiluaren sorreran antzeztutakoa, proiektu horri adostasuna eman zioten bi indar politiko baztertuz, datorrenaren iragarpena bakarrik izan da, eta premiazkoa izan daiteke oroimena lantzea.

Egunkari honetan argitaratutako nire beste artikuluetako batean, Italian gertatutakoa azaltzen saiatu nintzen. Gobernu zentralak bide hori aukeratu zuela ohartarazten zen bertan eta, gure erakundeetatik indar politiko handia egin ezean, euskal kutxak desagertzera kondenatuta zeudela. Aurrezki kutxak banku bihurtzea, nahiz eta euskal eta publiko itxura eman, hanka-sartze ikaragarria izan zen, «blindatze» eta guzti, eta berandu baino lehen, tamalez, iragarpen txarrenak beteko dira.

Gauza bat argitu nahi dut, askotan zehaztasuna galtzen delako: aurrezki kutxak inoiz ez dira publiko izan. Udalek eta Aldundiek biltzarretako ordezkaritzaren %50 dute. Gainera, Gasteizko Legebiltzarrean zain dagoen Kutxen Legearen eraldaketa onartzen bada, partehartze hori asko murriztuko da. Nola jarraitu dezake inork Kutxabanki banku publiko deitzen? Gauza bat da norberak sinatutako zerbait begi onez ikustea, eta beste bat akordioen bertuteak puztea. Horrek isekak bakarrik eragin ditzake beste aldetik. Izan ere, batzuek aspalditik dakite Espainiako Bankuak ez duela nahi kutxek haien bankuak kontrola ditzaten. Argiago, gobernu berriak, Espainiako Bankuak eta Europar moneta-agintariek nahi dute aurrezki kutxek haien negozio guztia banku sortu berriei ematea eta, beraz, ez jarraitzea banku-jabe izaten, oraingo legeak ahalbidetzen duen legez.

Aurrezki kutxetatik sortutako bankuek kapitala handitu dezaten egunotan aipatzen diren erraztasunak, azken batean, beste amarru bat dira haien partehartzea gutxitu dadin eta, laster, galdu. Estatuko Aldizkari Ofizialean argitaratutako azkenengo erreformak ahalbidetzen du kutxek haien negozioa daraman bankuaren %50 baino gutxiago euki ahal izatea kutxa izaera galdu gabe, hau da, fundazio bihurtu beharrik gabe; baina honen ondorioz merkatura atera eta kapitala pilatuz gero (Banca Cívica, Bankia...), kontrola galduko dute edo, hobeto ulertu dadin, guztiz pribatizatuko dira.

Ikusiak ikusita, galdetu beharko litzateke ea Eusko Jaurlaritzatik eta kutxen erakunde sortzaileetatik esfortzuren bat egingo den aurrezki kutxak hauen likidatzaileen azken erasotik defendatzeko ala, berriro ere, orkideen ikuskizun koloretsuari begira geratuko garen, konformista inozoen antzera.

Edonola ere, Kutxabanken egungo administrazio-kontseilua ez da eratu, ezta inondik ere, kutxen izaera mantenduko duen banku soziala izateko, egunkarietako lehenbiziko orrietan ordaindutako iragarkiek zioten bezala. Kutxabankeko zuzendaritzak erreferendumik ere ez du oparituko Euskal Herriko langileek haien negoziazio-eremua aukeratu dezaten. EAJ-PP akordioak BBVAren antzeko bidetik eramango gaitu, nahiz eta Kutxabank oraindik banku txiki bat bakarrik den.

Jarrera positiboz bukatzeko, eta sekula ez dudanez zalantzan jarri bankua pribatizazioaren aurka blindatu nahi izan zutenen fede ona, beharrezkoa litzateke harremanak lantzea sinatzaileen eta kanpoan geratu zirenen artean, are gehiago azken horietako batzuek arlo sindikalean nahiko zeresan dutenean.


Xabier Ganzarainek zinegotzi kargua hartu du

Xabier Ganzarain, eskubian(Azkoitiko Udala)

Xabier Ganzarainek zinegotzi kargua hartu zuen atzo, Azkoitiko Udalbatzarrak egin zuen ohiko bilkuran. Bildu koalizioko zinegotzia izango da Ganzarain, Ibon Arrieta ordezkatuz. Udaleko Udaleko Kultura, Kirol eta Festa zinegotzia izango da.


2021eko udal aurrekontuak aurkezten hasi da gobernu taldea

Txomin Sagarzazu Hondarribiko alkateak eta Gotzone Larrarte Gizarte Zerbitzuetako, Lankidetza eta Berdintasun zinegotziak «pertsona eta familiei» bideratutako aurrekontuen berri eman dute gaur goizean prentsa aurrean egindako agerraldian.

Lehenik eta behin, aurten aurkezpenen ohiko formatua aldatu dutela nabarmendu du Sagarzazuk. Hortaz, ez da, aurreko ekitaldietan bezala egingo, departamentuka: «COVID-19 pandemiak bultzatuta, udala eta bere eguneroko lana erabat aldatu dira, eta sailen arteko zeharkakotasuna horren sintoma argia da».

Familiak eta pertsonak

2021eko aurrekontuan «hondarribiar guztien ongizate sozialerako» 3.274.300 euro bideratuko ditu udalak, Larrartek azaldu duenez. Aurrekontu osoaren % 13,28 izango da, eta «beharrezkoa» balitz «handituko» luketela erantsi du. Hautetsiaren arabera, aurtengo gizarte politikak «malguak» izateaz gain, «aldaketei erantzuteko prest» egon behar dute.

Hori horrela, aurten Gizarte Zerbitzuen Plan Estrategikoa landuko du departamentuak, eta «gizarte errealitatearen eta haren eraldaketen azterketa egingo dugu horretarako; baita gure politiken prozesuen eta emaitzen azterketa ere». Horrez gain, udal zerbitzuen karta lantzen ari da udala, batetik, eta Gizarte Zerbitzuetako bulegoak irisgarriagoak izan daitezen ere lanean ari direla aurreratu du zinegotziak, bestetik.

Emandako datuen arabera, ondokoa da diru-sail banaketa:

Etxez etxeko laguntza zerbitzua: 770.000 euro.

Gizarte Larrialdi Laguntzak: 481.000 euro.

Ekintza Plan Komunitarioa: 329.000 euro.

Kasino Zaharra eta adineko pertsonak: 163.000 euro.

Lehen mailako gizarte laguntza: 605.000 euro.

Berdintasuna sustatzeko ekintzak: 82.000 euro.

Tutoretzapeko apartamentuak: 68.300 euro.

Gizarte babeserako jarduerak: 700.000 euro.

Informazio guztia kontsultatzeko bertan klik egin.


Antonio Valderrabanok ‘Historias de Bera y Navarra’ aurkeztu du abuztuaren 9an

Jendez gainezka zegoen Beralandetan egin dute aurkezpen ekitaldia

Antonio Valderrabano Quintanaren ‘Historia de Bera y Navarra’ liburua aurkeztu dute abuztuaren 9an, ortzegun arratsaldean Berako Beralandetan. Jendez gainezka zegoen aretoa eta hainbat urtez herrian mediku izandako Valderrabanok berak eman ditu liburuaren inguruko azalpenak.

Beran izandako gertaera historiko batzuk eta Nafarroan izandakoak baina modu batean edo bertzean Beran eragina izandakoak kontatzen ditu liburu honek. Gertaerek ez dute elkarren arteko loturarik, batzuk informatiboak baino ez dira eta bertze batzuk biztanleriak bere garaian bizitutakoak.


Eguzkik Tolosako tren geralekuan hobekuntzak egitea eskatu du

Tolosako herrigunean dagoen tren geralekua «arriskutsua» eta «irisgarritasun gabea» dela esan du Eguzki taldeak, eta ezaugarri horiek ez direla gutxienez azken 40 urteetan aldatu gaineratu du. «Egoera hau salatu nahi dugu eta arazo horiei Adif-etik irtenbide azkarra ematea exijitzen dugu», esan dute Eguzkitik.

Trenetik nasara eta nasatik trenera igarotzeari dagokionez, Irun-Brinkola norabidean, Renfek Gipuzkoan dituen 30 geltoki eta geralekuetatik «arriskutsuena» dela diote. «Nasaren eta trenaren arteko tartea 50 zentimetro ingurukoa da, eta horri altuera gehitu behar zaio, 40 zentimetrotatik gora dena», azaldu dute talde ekologistatik. «Mugikortasun arazoak dituzten pertsonentzat ez ezik, arazo horiek ez dituzten pertsonentzat ere gainditu beharreko oztopo zaila da».

Tolosako geralekua seigarren erabiliena dela diote, eta egunero mila erabiltzaile baino gehiago dituela. «Arrisku horri lehentasuna emateko eskatzen dugu», esan dute Eguzkitik.

Bestalde, nasen irisgarritasuna hobetu behar dela diote Eguzkitik. «Bertara igo edo bertatik jaisteko 24 eskailera-maila daude. Berriro ere, mugikortasun murritzeko pertsonek, adinarengatik, gaixotasun batengatik, edota haurren kotxeak eramaten dituztelako, zailtasun handiko oztopoa dute». Talde ekologistak dio egoera ez dela soilik bere ikuspuntua: «Arartekoak 2011n egindako Garraio Publikoaren Irisgarritasun Diagnostikoan, Tolosako geralekua iritsi-ezina dela dio». Egoera horren aurrean, igogailuak jartzeko eskaria egin dute.

Eguzkitik azaldu dutenez, «eskandalagarria da euskal hiriburuetako udalak, Eusko Jaurlaritza eta Espainiako Gobernua ustezko AHTaren hiriburuetarako sarbideetan milioika eurorekin tratuan aritzen diren bitartean, aldiriko trenen erabiltzaile umilak nola baztertzen diren ikustea».

Horrez gain, geralekua «utzita» dagoela diote Eguzkitik: «Eserlekuak erreta, hormak altxatuta, itoginak, putzuak sarreran... Azken hamar urteetan geraleku horretan ez da egin lanik erabiltzaileen erosotasuna hobetzeko»

Tolosako Udaletik azaldu dutenez, «behin eta berriro, eta legealdi desberdinetan ere errepikatzen den kontua da: eskaerak egiten dira hobekuntzak egin ditzaten bertako segurtasuna eta irisgarritasuna hobetzeko».


[Galeria] San Fermin Eguna, iruditan

Haur danborradan irten dira antxotar gazteenak

Lepo dago Antxo. Jendetza etorri da sanferminetaz gozatzera, eta bada giro herrian. Ekitaldiak, gustu eta adin guztietarako aproposak.

Jarraian, San Fermin Egunaren errepasoa, iruditan.

Egitaraua


Boto bizia, boto gorria

( Mikel Arrieta ) Boto gorria eta abertzalea. Abertzaleak Euskal Herria aske nahi dugulako, euskaraz bizi nahi dugulako. Gure lur honen mintzoa barru barrutik somatzen dugulako burrunba ozen bat moduan. Ez dakigu zergatik, baina euskal herritarrak gara: beste herrien lagun, askatasuna maite duen ororen bidelagun. Gorriak gara, gure herria gizon eta emakume libreekin osatu nahi dugulako, Euskal Herria herritarren ikuspegitik eraiki nahi dugulako. Eguneroko bizitzak erakutsi digu diruak beti agintekeria eta zapalkuntzarekin bat egiten duela. Horregatik beste gizartea nahi dugu justizia, askatasuna eta elkartasunean oinarrituta. Ezkerrekoak eta abertzaleak gara, hala izan gara aspalditik eta gure helburuei uko ez egiteagatik ordaina latza jasotzen dugu. Hemen gaude eta jarraituko dugu gure eskubideen alde lana eginez. Hemen gaude nahiz eta polizi guztiak gure aurka bidali, eta kanpaina honetan EAJ-EAk ertzain-tza erabili duten ezker abertzalea egurtzeko. Igandean ere izango gara. Azken txanpa honetan badakizue: boto bizia, boto gorria. Orain bozkatu EHAK


Nahi ote?

Batera plataformak iniziatiba herrikoiaren erreferendumaren eskaeraren aldeko kanpaina fase erabakigarrian sartu da. Hots 46.000 izenpetze bilketan. Pirinio Atlantiarrak deitu Departamenduko boto emaileen %10. Hau da erreferenduma lokala eskatzeko bildu behar dena. Asko da. Kontutan hartzen badugu, Departamenduko ekialdean, Biarnon, jendea ere interesatu behar dela. Haiekilako baikorragoa izateko, horrela Biarnoko Departamendua erdiesteko aukera izanen dutela adierazi beharko litzaieke, bereiztea baino bi nortasunen aldeko apustua egiten dela azpimarratuz. Aipa dezagun ere firma kanpaina honetan baietzaren alde izatea jendeari ez zaiola eskatzen, baizik eta populuak erabakitzeko aukera izatea. Azkenean jendeak baietz ala ezetz esan dezan, baina erabaki dezan!

Ontsalaz, 2003ko dezentralizazio legeek baimentzen dute horrelako erreferendumen eskaera. Baterak Iparraldeko auzapezei ekainaren 10ean udaletxeak irekiak uzteko baimena eskatu zien, izenpetze kanpaina aitzina eramateko, eta dagoeneko, sinatu dutenen datuak egiaztatzeko -ezen sinadurak balioa izan dezan, hauteskunde bulegoetan erregistratua izan behar du-. Kasu gehienetan, arazorik gabe goiz horretan baimena izan zuen Baterak. Zenbait kasutan, hala nola Baionan edo Miarritzen, alkateak pertsonalki Departamenduaren ideiaren kontra izanik ere, Herriko Etxeetako ateak ireki zituzten, demokratikoki. Hau puntu ona!

Puntu ez hain ona izan da Baionako alkateordeak eta Baterakideak Paueko Prefetuari idatzi gutun irekian azpimarratu duena: Prefetuak auzapezei Baterari udaletxeak irekitzea ez zela bidezkoa jakinarazi zien. Elkartearen helburuek ez baitute omen deus ikustekorik, Herriko Etxeek kudeatu behar dituzten gaiekin. Legegizona den aipatu Baterakideak adierazi duenez larriak dira administrazioaren ikusmolde eta jokamoldeak, zeren 1982ko lehenengo dezentralizazio legeen ondotik, Prefetuaren kontrola ez baita egiten erabakiak hartu baino lehen baizik eta hartu ondoren. Hain zuzen ere udal autonomia errespetatzeko! Hor presionatze saiakera ikusi eta salatu du Baionako zinegotzi zentrista euskaltzaleak. Gaineratu du ere bai, Administrazioak erran ez bezala, Kontseilu Nagusia edo Departamenduetako biltzarren eskumena dela hauen muga edo barne antolamenduari buruzko erabakiak hartzea. Nahiz Frantziako Parlamentuak azkenean erabakitzen duen. Horiek oro aipatuz, berriz zera argi geratzen da: Iparraldeko zinegotzi eta auzapez gehienek, edozein alderdietako izan, Departamendua eskatzen dutela eta Parisek, ez dakigun zeren beldur, ez duela ez eta ere horri buruz eztabaidatu nahi.

Azken datu bat: 10.000 sinadura inguru bildu dira... Helburuetarik urrun momentuko. Iparraldeak benetan zer nahi du?


Euskal Herriko Gazte Sozialisten Topagunea aurkeztu dute Gaztetxean

Euskal Herriko Gazte Sozialisten Topagunea aurkeztu zuten joan den ostiralean, Gaztetxean. Egitasmoaren izaeraz, iaz Azpeitian egin zuten topaguneaz eta aurten egingo dutenaz aritu ziren solasean. Azalpenak bukatzean, mokadua egin zuten bertaratu ziren gazteek, eta amaitzeko, Espartzu taldearen kontzertua izan zen.


‘Plastic footprint’ Mendi Zolan kulturgunean, apirilaren 6an, 19:00etan

Maitagarria existitzen ez delako… Cut hair productions konpainiak sortutako obra (dantza, musika, antzerkia, bideoa) eskainiko zaizue apirilaren 6an (ostirala), 19:00etan, Mendi Zolan kulturgunean. Ekologiaren aldeko sorkuntza militantea, begirada dekalatua, irrigarria…baina gure bizi moduaren burugabekerian engaiatua, publikoak, itsasoa mehatxatzen duen plastikoaz gogoetatzeko, bere burua galdezkatzeko eta beste era batez ekiteko.

Ikuskizun horrek bere tokia du Garapen Iraunkorraren Astearen eta Hendaia Turismok antolatzen duen Filmar Itsasoari buruzko film jaialdiaren baitan.

Toki kopurua mugatua denez, Kultura Zerbitzuan erreserbatzea aholkatzen dizuegu (0559 48 30 49). Ikuskizun hau Hendaiako Kultur Sasoian sartzen da. Prezio osoa: 12€, prezio murriztua: 5€.


Akordeoi entzunaldi berezia, Milagrosan

Gaur hasiko da Milagrosako kontzertu zikloa, eta estreinako saioan, maila haundiko akordeoi entzunaldia izango da, Hauspoz Euskal Herriko Akordeoi Elkarteak antolatuta. 2014 urtean Arrasate Txapelketan sarituak izan ziren hiru akordeoijole ariko dira bertan: Beatriz Leonardo, Marta Cubas eta Nerea Rodriguez.

Beatriz Leonardok, Marta Cubasek eta Nerea Rodriguezek joko dute; hiruren artean, hamabi kanta eskainiko dituzte.

Eguerdiko 12:00etan izango da, Milagrosako kaperan. Hiruren artean, hamabi kanta eskainiko dituzte, konpositore ezagunenak: Galliano, Makkonen, Vivaldi, Scarlatti, Hermosa, Gubaidulina...


Tximinietako keari so

Petronorren inguruko herrietako bizilagun asko kezkatuta daude hango isurien eraginengatik. Azken asteetan, nabarmen bi izan dira. Meatzaldea Bizirik elkarteak dio isuritako substantziak gorputzean metatu egiten direla. Gaiaren inguruko erreportajea landu du 'Bizkaiko Hitza'-k.

Petronorren jarduera betidanik polemikoa izan bada ere, asteotan kezka areagotu egin da kolektibo ekologisten eta herritarren artean, findegiak bertako eta inguruetako herritarren osasunean eragin ditzakeen kalteei dagokienez. Egun gutxiko aldeagaz, isurketa bi gertatu dira: bata, ekainaren 21ean, eta bestea, uztailaren 2an. Hauts zuriz ere bete ziren hainbat eremu. Administrazioek lasai egoteko esan duten arren, bizilagunak kezkaturik daude inguru hartan bizitzeak izan ditzakeen arriskuez.

Sara Ibañez medikua da, eta Meatzaldea Bizirik plataformako kidea. Haren esanetan, osasunerako kalteak ez dira berehala nabarituko, isuritako substantziak gorputzean metatzen diren zerbait direlako. "Zirkulazio sisteman eta odolean metatzen dira; apurka sartzen ari diren produktuak dira". Substantzia horiek batez ere "hidrokarburoak eta metalak" direla zehaztu du.

Azaldu du "asma edo sentsibilitate berezia dutenak agian okerrago" ibiliko zirela azken asteetako isurketetan botatako hautsaren ondorioz. Dena den, gogoratu du arazo nagusia dela substantziok "metatu" egiten direla eta eragina, beraz, "epe luzekoa" dela.

Adinekoengan eta umeengan jarri du arreta berezia Ibañezek; adinekoengan, "osasun ahulagoa" dutelako, eta, haurrei dagokienez, azaldu du "korrika ibili ohi direnez arnasa sarriago" hartzen dutela. Horrez gain, haren esanetan, txikiagoak direnez, erortzen den hautsaren altueran daude. "Tatarrez ibiltzen dira, eskuak ahoan sartzen dituzte, baloia jaurtitzen dute...". Urte gehiago bizi direla ere ekarri du gogora; beraz, metaketa nabariagoa da.

Administrazioek afera horretan duten jarrera kritikatu du medikuak. Azken isurietako "hautsa bizigabea zela jakinarazi zuten", Petronorrek berak adierazi bezala. "Normala, hautsa baino ez da eta! Osasunarentzat ere ez dela kaltegarria diote".

Produktu toxikoak

Ekainaren 21ekoa koke isurketa izan zen. Uztailaren 2an, berriz, "tximiniatik ur lurruna eta katalizatzaileko hauts bizigabea" atera ziren, findegiak berak emandako datuen arabera. Baina Ibañezek dio hauts hori "substantzia kutsatzaileak jasotzeko" erabiltzen dutela. "Beraz, isurtzen dutena arriskutsua da", iritzi dio. "Produktu toxikoak" dituela baieztatu du.

2007an gertatu zen antzeko isurketa batean, Muskizko Udalak laginak hartu, eta zinegotzi batek aztertzeko agindua eman zuen, Meatzaldea Bizirik plataformako kideak oroitu duenez. Izan ere, "tximinia beretik hauts hori ateratzen den hirugarren aldia da". Analisi haien emaitzen arabera, "zeolita izeneko substantzia bat zuen hautsak". Besteak beste hidrokarburoak zituela esan du. "Beraz, harea edo hauts hori ez da garbia". Hauts hori "oso fina" dela ekarri du gogora, eta gaineratu "arnastuta gorputzera sartzeko oso erraza" dela.

"Administrazio batzuek eta besteek kalteturik ez dagoela adierazten dute, isurketok kalterik eragiten ez dutela arrazoitzeko", adierazi du Ibañezek. "Noski. Norbaiti azido sulfhidriko dosi masibo bat jaurtiz gero, berehala hilko da. Hemengoak epe luzera begirako kalteak dira, ordea. Zentral nuklear batean isuri bat gertatzen bada ere, kalteak ez dira epe laburrean ikusten. Fukushiman ere ez da gertatu horrelakorik".

Protesta jendetsua

Adierazi du Muskizko eta inguruko herrietako bizilagunak "kezkatuta" daudela egoera horiekin. "Bereziki, azken isurketak kezka handia sortu du". Protesta egiteko, elkarretaratze bat antolatu zuten azken isurketa gertatu eta hurrengo egunerako. "Jende asko etorri zen".

"Ez dakigu zer egin", esan du. "Sarri, beldurra ematen dit osasunean izan ditzakeen arriskuei, minbizi tasen igoerari, arnas aparatuko gaixotasunei zein malformazioei buruz berba egiteak ere. Azken batean, gu han bizi gara. Eta zer egingo dugu; alde hemendik? ", galdetu du.

"Ez", erantzun dio bere buruari. "Administrazioari eskatu behar diogu irmo joka dezala, eta enpresari, bikain egin dezala lana. Gainerakoan, alde egin dezala hemendik".

Hala ere, oso zail deritzo findegi batek segurtasuna bermatzeari. "Arrisku ugari ditu", haren arabera, era horretako instalazio batek: "Istripuak, leherketak, suteak... Horiek istripu larriak dira, eta ikusgarrienak. Eguneroko jarduna da, dena den, populazioarentzat kaltegarriena".

Harea bituminosoak

Ibañezek gogoratu du Petronorrek petrolio astuna erabiltzen duela. Ez du ahaztu gura izan hasiak edo hastear dituztela Ameriketatik, Kanadatik, azken asteetan iritsitako "harea bituminosoak fintzeko" lanak ere. Europan lan hori hartu duen findegi bakarra da Muskizkoa. "Material horiek erabilita, zenbateko segurtasuna izango dugu, bada, isurketa arriskutsurik ez gertatzeko? ", galdetu du.

Gero eta material astunagoak fintzeko asmoa du findegiak, hango arduradunetako batek iragarri legez. "Urteak daramatzate lan horretan", esan du medikuak. "Findegian garatu duten eraldaketa teknologiko osoa material horiek findu ahal izateko planta egokitzeko" izan da.

Isurketen hedapena

Era berean, kontuan hartu behar da, Ibañezen aburuz, Petronorren gertatzen diren isurketek ez dutela eragina soilik "distantzia laburrean". Isuri baten ondorioz hautsa 100 kilometrora irits daitekeela dio; Euskal Herrian zein kanpoan dago arriskua. "Ameriketako Estatu Batuetan, araudi bat prestatzen ari dira findegietatik gertuko herriak babesteko. 50 kilometrora arteko eremua kontuan hartzen dute han. Beraz, eragina gutxienez 50 kilometrora irits daiteke".

Haizearen norabidearen garrantziaz ere egin du berba. "Azken asteetako isuri horiek gertatu direnean hego haize bizia ibili izan balitz, Bilboko itsasadarraren eskuineko ibarrera joango zatekeen hemen erori zitzaigun hauts guzti-guztia".

Izan ere, uztailaren 2ko isurketa eragin zuen FCCren tximinia oso garaia da: 222 metro dauzka. Beraz, isuria zabaltzeko oso ahalmen handia du. "Arazo hau globalago hartu behar da", iritzi dio Ibañezek, sarri Muskizen bertan isuritako substantzia "gutxiago" erortzen direlako. "Izan ere, tximinia Muskizen egon arren, han ez zen hauts zuririk erori. Goialdetik sakabanatu zen hautsa. Beraz, batzuetan arrisku handiena ez da izaten gertuen daudenentzat".

Arazoak "guztiengan" du eragina. "Batez ere, Eskuinaldeko bizilagunentzat. Hego haizea oso ohikoa izaten da gurean. Bizi jotzen du, eta, halakoetan, dena eramaten du Eskuinalderantz".


Errenta aitorpena euskaraz egiteko deia egin dute

Euskararen erabilera normalizatzeko diru kontuetan ere pausoak eman behar direla nabarmendu dute

Errenta aitorpena egiteko garaia den honetan, Ttur-ttur Euskaltzaleon Bilguneak eta Oiartzungo Udalak errenta aitorpena euskaraz egiteko deia egin dute, «egiten duten modalitatean egiten dutela».

Ttur-tturrek eta udalak esandakoaren arabera, «gogoan izan behar dugu euskararen erabilera normalizatzeko arlo guztietan eman behar direla aurrerapausoak, baita diru kontuetan eta antzerako tramiteetan ere. Horregatik orain arte pauso hori eman ez duten herritarrak animatu nahi ditugu, aitorpena nonahi egiten dutela ere, euskaraz egiteko».

Euskaraz geroz eta gehiago

Urtetik urtera errenta aitorpena euskaraz egiten duten oiartzuarrak geroz eta gehiago direla nabarmendu dute Ttur-tturrek eta udalak. Herriko finantza erakundeek ematen dizkiete datuak, eta hortik ondorio hori. Izan ere, datu horien arabera, 2004ko errenta aitorpena (2005ean egina) %6,2k egin zuten euskaraz eta 2010ean (2011n egina) %28,2k egin zuten euskaraz.

Hala eta guztiz ere, oraindik ere errenta aitorpena euskaraz egiten ez dutenak badaude: «Oiartzunen euskaldunak eta ia euskaldunak batuta %80tik gora gara. Horrek esan nahi du oiartzuar euskaldun askok oraindik gaztelaniaz egiten dutela».

Ttur-ttur Euskaltzaleon Bilguneak eta Oiartzungo Udalak aurten lehen aldiz errenta aitorpena egiten dutenak animatu nahi dituzte bereziki: «Horientzat errenta aitorpeneko kontzeptu guztiak berriak izango dira, eta hasieratik euskaraz egiteko hautua egiten badute, aurrerantzean ere hala egiteko joera edukiko dute».

Eskaerak eta pausoak

Herriko finantza erakundeekin eta aholkularitzekin hitz egiten dute Ttur-tturrek eta udalak eta egindako hainbat eskaera onartu dituzte; hala nola, zerbitzua eskainiz gero euskaraz emateko prestatuta egotea. Aholkularitza bidez egiten ez duten zergadunentzat hainbat pauta eman dituzte: autolikidazio proposamenak nola egin, hitzordua nola eskatu, Internet bidez nola egin…

Autolikidazio proposamenak onartzeko epea maiatzaren 4an bukatuko da, errenta mekanizaturako hitzordua eskatzeko epea ekainaren 8an (hilaren 16tik aurrera), eta aitorpenak aurkezteko azken eguna ekainaren 25a izango da.

Aitorpenak

Urtea* Guztiak Euskaraz

2005 4.772 297 (%6,2)

2006 4.945 825 (%16,6)

2007 5.077 1.000 (%19,7)

2008 5.314 1.132 (%21,3)

2009 5.476 1.286 (%23,4)

2010 5.451 1.476 (%27)

2011 5.469 1.545 (%28,2)

(*) Urtea atala aitorpena egin zen urteari dagokio. Hau da, aurreko urteko errenten aitorpena da.


Iruzurra

Espainiako Auzitegi Gorenak arrazoi eman dio Kutxabanki, eta erabaki du hipoteka mailegu bat IRPH indizean oinarritze hutsak ez duela esan nahi ez gardentasun faltarik, ez gehiegizkotasunik egon denik. Teorian, izan daiteke; praktikan, nekez. Izan ere, nork sinatuko luke hipoteka mailegu bat IRPH indizean oinarrituta, jakinda indize hori Euriborra baino askoz ere garestiagoa dela eta urtean —hipotekaren arabera— mila euro inguruko gainkostu bat eragin dezakeela? Inork ez. Nork nahi baitu gehiago ordaindu?

Alegia, hipoteka maileguak kontratatzeko orduan finantza erakundeek benetan garden jokatuko balute, aukera ezberdinak eskainiz, Euriborrak eta IRPH indizeek azkeneko urteetan izan duten bilakaera erakutsiz, inork ez luke IRPHrik aukeratuko. Horixe esan zuen, besteak beste, Arabako Probintzia Auzitegiaren sententzia batek, Auzitegi Gorenak indargabetu duen horrexek.

Auzitegi Gorenak esanak esan, IRPH indizea gehiegikeria bat da. Opakua. Manipulatzeko modukoa. Emandako hipoteka maileguen batez besteko bat hartzen du aintzat, baina mailegu horien komisioak eta gastuak ere aintzat hartuta. Euriborraren aldean indize egonkorragoa dela esanez saldu izan dute finantza erakundeetan. Egonkorragoa bai, baina beti Euriborra baino nabarmen garestiago. Diru sarrera egonkorra finantza erakundeentzat, zuloa bezeroentzat. Hori ez bada iruzurra...


Kamiñazpiko eta Artabideko bozkalekuak lekuz aldatu dituzte Ondarroan

Kamiñazpin Txomin Agirre ikastolatik Alkoholiko Anonimoen lokalera pasako da bozkalekua, ohiko bi mahaiak mantenduz. Berdina gertatuko da Artabideko Kalapitxi haurreskolan egoten zen bozkalekuekin ere. Kasu horretan Udal Erregistro Orokorrera lekualdatuko dute bozkalekua. Hala, azaroaren 10ean egingo diren Espainiako Diputatuen Kongresurako eta Senaturako hauteskundeetan toki berrietan bozkatu beharko dute herritarrek.”Bi hauteslekuen ezaugarraik bere horretan mantenduko dira, nahiz eta lekua aldatu”.

Udalak gogorarazi duenez, leku berrietan ere irisgarritasuna bermatuko dute, “herritar orok bozka eman dezan azaroaren 10ean”. Institutuko eta Udal Erakusketa Aretoko hauteslekuek bere horretan jarraituko dute.


Arrobitxulo aisialdirako parkea, irekitzeko prest

Arrobitxulo parkeak estalitako gune bat izango du. (Argazkia: Donostiako Udala)

Herrera eta Intxaurrondoko bizilagunek parke berria estreinatuko dute laster: Arrobitxulo aisialdirako parkea. 18.935 metro kuadro ditu, eta estalitako gune bat dauka, eguraldi txarra egiten duenean ere, haurrek jolasteko espazio bat izan dezaten. Karpa moduko baten azpian elementu ugari jarri dituzte: txirristak, saskibaloi saskia, egurrezko egiturak… Bizikletan trial modalitatean ibiltzeko pump track pista bat eraiki dute, istripuak saihesteko elementuekin babestuta.

Joan den udazkenean hasi ziren lanak egiten, eta jada azken ikutuak ematen ari dira. Auzotarrek piknik eremu bat izango dute: egurrezko 9 mahai, 16 eserleku handi eta iturri bat. 3 metro altuerako rokodromo bat, eta 5,8 metro altuerako armiarma sare erraldoi bat ere jarri dute. Adineko jendearentzako ere zirkuitu berezi bat osatu dute.

259 metroko ibilbide batek parkea alderik alde zeharkatzen du. Herrera eta Intxaurrondo lotzen dituen bidegorriaren ondoan dago parkea.


Doluan

Orain sei hilabete doiko informazio batean topatu dugu: «Gure eredu kooperatiboak posible egin digu merkatuaren egoera zailari aurre egitea aurten, eustea lortu dugularik nazioarteko merkatuetako gure presentzia sendotzen duten inbertsio-kopuruei, horrela epe luzerako bermatuz gure hazkunde iraunkorra». Hitzok Sergio Treviñorenak badira ere, uste izatekoa da zuzendaritza orokorraren oniritzia izango zuela Fagor Elektrogailuen Taldeko zuzendari orokorrak.

Gaixo terminal baten benetako egoera guztiz ezkutatzetik egiaren guztiz gordina ziplo botatzera bitarteko arkuan aukera asko ditu medikuak. Medikuak, bestalde, badaki egoera gaiztoenetan ere beti gerta daitezkeela hoberakuntzatxoak; miraririk, ordea, ez.

Miraria ikusi gabe hil da orain sei hilabete doi ere nonbait arrunt hil hurren zegoena, eta doluan utzi ditu, ulertu ezinik jazotakoa, urte askotako izerdia eman diotenak: esaten ez ziguten ba osasuntsu zegoela?


Eguzkia gailenduko da eguerditik aurrera

Lainoz josita ekin dio egunak, baina pixkanaka-pixkanaka argitzen joango da.

Giro eguzkitsua nagusituko da, nahiz eta goiz partean hodeiak nagusituko diren zeruan. Hego haizea ibiliko da, aurreko egunetan bezala, eta tenperatura epelak jarraituko du; 20 gradutara iritsi daiteke. Itsasoa bare antzera dago, eta metro erdi inguruko olatuak altxatuko ditu. Itsasgorak 10:05ean eta 22:30ean izango dira; itsasbehera 16:04ean.


Beasainen bi gazte atxilotu dituzte, ustez lapurreta egiteagatik

Bart, Ertzaintzak Beasaingo Klae Nagusiko gazte-lokal batean lapurtzen saiatzen ari zirenaren jakitun, lekura gerturatu dira. Lokaleko ateko sarrailak eta kristalak kaletak zituela ikusi dute eta inguruan aurkitu duten gazte bat atxilotu dute. Gero, inguruak mihatzen ari zirela, beste gazte bat aurkitu dute, parke batean ezkutatzen saiatzen eta hau ere atxilotu dute. Ikerketak zabalik jarraitzen du eta beste ustezko lapur bat ere egon ziteleela azaldu dute.


Dbus-eko bederatzi linea iritsiko dira autobus geltoki berrira

Dbus geltokien banaketa Atotxako geltoki inguruan. (Argazkia: Dbus).

Autobus geltoki berriaren irekierarekin, zerbitzu berriak eskainiko ditu Dbus-ek. Orotara, bederatzi linea iritsiko dira Atotxara: (9, 17, 24, 27, 37, 41, 42, 44, 45,). Bi linea berri egongo dira (44-Gipuzkoa Plaza eta 45-Atotxa-Antigua), eta dagoeneko existitzen diren zenbaitetan aldaketak egingo dituzte (17, 31, 37, 41, 16, 29 eta 13 lineetan).

Halaxe azaldu dute gaur goizean. “Martxan jarriko diren neurriekin hobetu egingo da hiriko hainbat aldetako zerbitzua, eta, bereziki, auzoen arteko komunikazioa, erabiltzaileek errazago izango baitute garraio publikoa erabiltzea”, adierazi du Aranak.

Bi linea berri

Linea berriei dagokienez, Gipuzkoa Plaza-Atotxa (44 linea) otsailaren 6tik aurrera egongo da funtzionamenduan, autobus geltoki berria erabiltzaileentzako abian jartzen duten egun berean. Linea berri honek Gipuzkoa Plaza eta Atotxa lotuko ditu, Askatasun hiribide eta Okendo plazatik igaroz. Maiztasuna 20 minutukoa izango da.

Beste linea berria, berriz, Atotxa-Antigua (45 linea) astebete beranduago jarriko da martxan, urtarrilaren 25ean. Atotxatik unibertsitaterainoko bidea egingo du, Antigua eta Erdialdetik pasaz. Hau ere 20 minuturo irtengo da.

Mugikortasun eta Garraioetako zinegotzi Pilar Arana eta Dbus-eko zuzendari gerente Igor Gonzalez, goizean eman duten prentsaurrekoan. (Argazkia: Lide Ferreira)

Beste lineatan aldaketa eta hobekuntzak egingo dituzte:

Gros-Amara-Miramon (17 linea), orain arte, Anoetaraino iristen zen. Bada, aldaketarekin, Miramoneraino igoko da, eta ospitaletik ere igaroko da. “Hala, lortzen dugu Atotxako erabiltzaileek ospitale eta Miramon ingurura zuzenean joateko aukera ematea, eta alderantziz”, azaldu du Gonzalezek.

Intxaurrondo-Ospitaleak-Altza (31 linea) Nafarroa hiribidetik pasako da, eta Intxaurrondoko bizilagunei Groseko anbulategira joateko aukera emango die.

Rodil-Zorroaga (37 linea): ibilbidea aldatuko du, eta Aldunaenetik joango da (NANa eta Pasaportea egiten den eraikinarekin lotuz).

Martutene-Egia-Gros (41 linea): zuzenean Loiolako Erriberara joan beharrean, Urumea ibaitik jarraituko du (Aldunaenetik). Horrela, Egia eta Grosen arteko lotura zuzena ere egongo da.

Igeldo (16 linea), San Roke-Aldakonea (36 linea) eta Rodil-Zorroaga (37 linea) lineen irteera gehiago egongo dira larunbat gauetan: 22:00etatik 24:00etara.

Gros-Intxaurrondo (8 linea), Egia-Intxaurrondo (9 linea) eta Intxaurrondo Hegoa (29 linea) maiztasun handiagoa izango dute jaiegun goizetan.

Altza-Buenavista (13 linea) maiztasun handiagoa izango du jaiegunetan: 60 minututik 30 minutura.


Karpa bat instalatu dute Etxebarriko osasun zentroaren kanpoaldean, pazienteen itxaronaldia errazteko

Karpa bat instalatu du Etxebarriko Udalak San Antonioko osasun zentroaren kanpoaldean, “hitzordua duten pazienteen itxaronaldia errazteko”. Pertsona horiek karpan egongo dira, osasun zentrora sartzeko abisua jaso arte. Jarduketa hau osasun zentroko zuzendaritzarekin koordinatu du Udalak.

“Covid-19aren aurkako borrokan abian jarritako neurriek zuzenean eragiten diete anbulatorioetako eta osasun-zentroetako lehen mailako arretari. Garrantzitsuenetako bat covid sintomatologia duten pertsonen arreta eta beste arrazoi batzuengatik osasun zentrora joaten direnena bereiztea da”, diote udal ordezkariek.

Gaur egun bi zirkuito edo arreta-gune daude osasun zentroara joateko. Alde batetik, Covid zirkuitoa dago, zeinetan covid sintomatologiagatik proba egin behar duten pertsona guztiak artatuko dituzten lehenengo solairuan; eta bestetik, Ez-Covid zirkuitoa, beste arrazoi batzuengatik osasun zentrora joaten direnentzako sarbidea ate nagusitik. Azken horiek zentrotik kanpo itxaron behar dute osasun langileek deitu arte. Horregatik instalatu du Udalak karpa anbulatorioaren kanpoaldean, “eguraldi txarra iristen denean, erabiltzaileei erraztasunak emateko”.

Etxebarriko Udaleko arduradunek gogorarazi dute covid sintomarik izatekotan, 946 007 440 (Etxebarriko osasun zentroa) eta 900 203 050 (osasun-aholkularien telefonoa, 24 orduz zabalik) telefono zenbakiak daudela herritarrek eskura.


Plan ekonomiko finantzieroa eta bizikidetzarako bitartekari zerbitzua eztabaidatu dituzte udalbatzan

Finantzaketa egonkortzeko gobernu taldearen planteamendua -zabor zerga biltzeko sistema- atzera bota du oposizioak. Herritarren arazoak konpontzeko bitartekari zerbitzua eta jaietako kexak ere izan dituzte hizpide.

Gaur izan da abuztuko udalbatza. Udalaren finantza eta ekonomia planarekin abiatu da saioa; baita eztabaida ere. Izan ere, zabor tasen zerga bilketa bidez erantzun nahi izan dio udalak likidezia arazoari, Amets Meatza zinegotziaren hitzetan: "Bildutako diruarekin konponduko dugu likidezia arazoa. Hori da gure proposamena".

Oposizioak gogor kritikatu du planteamendua. Txaro Sarasua zinegotzi independenteak adierazi duenez, 2010etik dator arazoa: "Ez nago planteamenduarekin ados, urtero bi zerga ordaintzea proposatzen duzuelako. Jende askok ordain lezake, baina beste zenbaitek ez. Problema zuek sortu duzue, 2017ko likidezia txostenean arazoa jasoa zegoen. Hauteskundeen bezperan gaude eta zuek inauguratzeko zintak behar dituzue. Gurekin biltzean udalbatzan bozkatzearen alde egin duzue, gure ekarpenak jaso ordez".

Omniaren ustez, herritarrak ez dira egoera honen erantzule, "ez dute eurek zertan ordaindu kudeaketa arazoa. Planteamendua ez da batere arduratsua, alderdikoia baizik". Adostasunetik bideratu ez izana egotzi dio Nerea Gonzalez zinegotziak EH Bilduri: "Zergen egutegian denok egon behar gara ados, eta ez da horrela izan. Laudioarrek ez dute udal gobernuaren kudeatzeko gaitasun eza ordaindu beharrik ".

EAJko Maider Basterrak zerga fiskalen egutegia politikoki zehaztearen garrantzia azpimarratu du, kontrako jarrera azaleratzearekin batera: "Soluzioa udal gobernuaren jarraipen edo ondorengoei arazoa uztea da. Zerga bilketa honekin 2021 arte ezingo dugu zergen ordainketa eguneratu edota egonkortu".

Jon Ander Altube EH Bilduko bozeramaileak kontu hartzaileak batzordean azaldutakoa ekarri du gogora: "Uztailaren 31tik daramagu zergak jasotzen. Laster jakingo dugu egungo finantzaketa egonkortasuna berreskuratuko dugun edo ez. Ez du aurrera egingo 12 boto jasoko dituelako kontra eta 5 alde. Hau ez da EH Bilduren proposamena, kontu hartzailearen soluzioa baizik. Oso zehatz aipatu zuen finantzaketa desegonkortasuna oso epe motzean konpon zitekeela neurri txikiekin. Ez da udal kudeaketa arazoa izan. EAJk tranpak egin dituela ondo daki, hemen ez dago kudeaketa erantzukizunik; EAJk herentzian utzitako arazoa da. Ez dago inolako kudeaketa arazorik, ezta ekonomikorik ere. Laudioko Udalak ez du dirurik galdu, inbertsioak egiten jarraituko dugu; alderdi politiko batzuek kontrakoa esan duten arren. Herritarrek zergak ordaindu beharko dituzte, hori dagokielako. Hilerrian, zabor kudeaketan... ere ordainketa zatikatuak daude".

Giza baliabide ezagatik iritsi dira egoera horretara, oposizioaren ustetan. "Arloa ondo egituratuta ez dagoelaren seinale da hori", Omniaren arabera. Ildo beretik, jeltzaleen ustez, Ogasun Sailean baliabide gehiago ez jartzea kudeaketa kontua da: "3.2 milioi euroz ari gara, zabor bilketan %5eko igoerarekin. Hurrengo txostenean ziurrenik desegonkortasun ekonomikoa desagertu egingo da. Gu plan eta egutegiaren kontra gaude, denon artean adostea ez zen hain zaila". EH Bilduk ez beste alderdi guztiek bozkatu zuten kontra, eta ondorioz, bertan behera geratu da aurkeztutako plana.

Udal aurrekontuko kreditu aldaketa ere bozkatu da osoko bilkuran. Abstentzio bakarra egonik -PSE-EEko zinegotziarena- aurrera egin du proposamenak, gainontzekoak alde agertu baitira.

Auzokideen bitartekaritza eta bizikidetza zerbitzua

Omniatik, mozio bidez, herritarren aferak konpontzeko zerbitzua sortzea proposatu dute: komunitate arazoak, gazteen lokalenak eta abar lantzeko. Udalak zerbitzu hori eskaintzeko parada batzorde batean jorratzeko eskatu du Nerea Gonzalezek, "Amurrion, Basaurin eta Bilbon bezala".

PSE-EEri zalantzak piztu dizkio mozioak: "Zein arlotatik bideratuko da? Bitartekariek ez dute eskumen juridikorik. Gazteen lokalak aipatzen dira, baina ikerketa egin berri da; baita kudeaketa erantzunak ere. Zarata araudia badago, udaltzainak arduratzen dira horretaz. Duda asko ditugu bozkatzeko".

Ander Añibarro jeltzalea ere dudakor agertu da: "Egun, badira interbentzio moduak udalean; baita zerbitzuak ere, Lonjakidetza kasu. Udaltzainek ere askotan egin dute bitartekari lana; eta ondo bukatu dira arazoak. Ez gaude kontra, ezagutza ezagatik zalantza asko ditugu, horregatik joko dugu abstentziora".

Iñigo Cerrillok hartu du EH Bilduren izenean hitza: "Eskubide aldetik non oinarritzen da Omnia? Nola uztartuko da Omniaren proposamena indarrean dagoen legearekin? Udalean adiskidetze ekintzak astero edo hilero egiten dira; bake epailea dago. Euren eskumenen artean dago bizikidetzarena. Nork egingo du hau? Giza baliabide aldetik nola bideratuko da, kanpoko ala bertoko baliabideekin? ".

Nerea Gonzalezek proposamena defendatu du: "Gatazka bitartekaririk ezean epaitegietara eramaten da. Pertsona edo figura honekin hori da saihestu nahi duguna; beste herrietan gisa". Planteamendua Batzordean -alderdi politiko guztien artean- zehaztea zen Omniaren asmoa, Gonzalezen aburuz. Batzuen aldeko eta besteen kontrako botoak jaso ditu mozioak; baina alderdiek proposamena gehiago zehazteko aukera ematea erabaki dute; eta onartu egin da proposamena aztertzea.

Liburutegiko ordezkapena

Liburutegian ordezko berria jarri du udalak. PSE-EEren esanetan, zenbait erabiltzaile kexatu dira, liburuak itzultzeko ez, baina eskatzeko "arazoak" egon direlako, "beharginak bere funtzioa ez dela eta ez duela erantzuteko informaziorik esan izan die herritarrei".

Gobernu taldeak argitu du ordezkapena ordu solte batzuena dela, eta liburutegiak lan-poltsa finko eta kualifikatua duela. "Kultura Arloko pertsona bat jarri da astean 4 orduz liburuzainaren ordezkapena egiteko, ordu oso gutxi baitira. Liburutegia bikain ezagutzen du gainera", erantzun du Jon Ander Altube bozeramaileak.

Jaietako kexak

Jaietako kuadrillen eta kirol taldeen diru-laguntzen atzerapenaz ere galdetu du oposizioak galdera-eskeen puntuan. Amets Meatzak argitu duenez, Jaiak Koordinakundeak oraintsu jaso du iazko dirua, baita aurtengo Sanpedropeko festena ere: "Elkarteei aurreko urteko zorrak edo kitapenak kendu arte ezin zaielako diru-laguntza eman. Abuztuaren 20an itxi zuten kitapena. Nahiz eta borondate osoa eduki dirua aurreratzeko, ez zegoen modurik".

Ordu antzekoetan espazio ezberdinetan ekintza bat baino gehiago egon dira jaietan; Herriko plazan eta txosnagunean kasu. Musikak bat egitean sortutako deserosotasunaren harira, aurten inoiz baino hobeto koordinatu direla Txosna batzordea, udala, Arrizkuzubi eta ekintza puntualen antolatzaileak zehaztu du Meatzak. "Entsegu probek kointziditu dute batzuetan, baina hori ekiditea oso zaila da".


EHNA tramitatuko dute gaur

Udalbiltzak antolatuta Naziotasun Eskubidea da gaur eta Bildu Hernaniko ordezkariak ariko dira EHNA tramitatzen goizeko 11:00etatik 13:00etara, plazako arkupetan. EHNA tramitatzeko beharrezkoak dira errolda agiria, 3 argazki eta 15 euro. Adin txikikoek horrez gain familia liburuaren fotokopia eraman beharko dute. Bildu Hernanik gogorazi du nazio mailako tramitazio eguna dela eta iaz 20.000 EHNA tramitatu ziren Euskal Herrian. Abenduaren 17an ere Biterin izango dira EHNA tramitatzen. LAB sindikatuak ere deialdia egin die hernaniarrei EHNA tramitatzeko eta erabiltzeko.


Masaje zerbitzua emango dute Kiroldegian

Otsailaren 25etik aurrera hasiko dira zerbitzua berriarekin

Bazkideek 18 euro ordaindu beharko dituzte eta gainontzekoek 26 euro

Azpeitiko Kirol Patronatuak jakinarazi duenez, Kiroldegian masaje zerbitzua emango dute, otsailaren 25etik aurrera. Lorea Landa, Goi Mailako Masaje Diplomatuak emango du. Kirol masajea, masaje terapeutikoa eta erlaxazio masajeak landuko ditu, batez ere.

Kirol Patronatuko bazkideek 18 euro ordaindu beharko dituzte eta gainontzekoek, berriz, 26 euro. Azpeitiko kiroldegian izango dira saioak, astelehenetik ostiralera eta honako ordutegian:

Astelehenetan, 10:00etatik 13:00etara eta 16:30etik 21:30era.

Astearte eta ostegunetan, 16:30etik 21:30era.

Asteazken eta ostiraletan, 10:00etatik 13:00etara eta 15:30etik 19:30era.

Informazio gehiago lortzeko

Zerbitzu horri buruzko informazioa jasotzeko Udal Kirol Patronatuaren egoitzetara joan eta 943 813069 edota 943 814121 telefonora hots egin beharko da.


Rural Zombiesek disko berria kaleratuko du urtarrilaren 26an

Zestoako Rural Zombies musika taldeak disko berria kaleratuko du urtarrilaren 26an, Mushroom Pillow disketxearekin. From home to Hospital St. izenburua jarri diote lan berriari, eta Eñaut Gaztañarekin aritu dira grabaketa lanetan. Horrez gain, Ethereal izeneko single berria aurkeztuko dute urriaren 20an, baina haren aurrerapena kaleratu dute dagoeneko. Musika Bulegoa saria jaso zuen Zestoako taldearen Bat lehen lanak. Hona hemen Ethereal abestiaren aurrerapen bideoa:


Heriotzaren prezioa

Behin baino gehiagotan gertatzen den moduan, edo, hobeto esanda, egunero gertatzen den moduan: Gizakia gizakiaren otso. Izan ere, azkenengo aste hauetan gertakari tamalgarria gertatu da Parisen (Frantzia).

Munduko hedabide guztiek jaso dute han gertatutakoa eta batzuen barrenak mugitu eta besteon beldurrak, berriz, loratu egin ditu.

Europa osoan, Ekialde Hurbilean eta munduko hainbat herrialdetan bere eragina izan duena: Jainkoaren izenean, Jainkoa izpi txikietan, alegia, umorezko aldizkari baten kazetariak erail egin dituzte.

Horren ondorioz, manifestazio erraldoia antolatu dute Parisen eta, hain zuzen ere, hantxe ikusi ditugu Europako mandatariak herritarren aurretik, ondo bereizita argazkian ateratzeko.

Bada, horrekin lotuta, gauza bi, gutxienez, harritzekoak dira, nire ustez:

Lehenengo eta behin, argazkian agertu ziren agintari horietatik, zenbatek euren nazioetan ez ote duten adierazpen askatasunaren aurkako ekitaldiak egiten. Baina, jakina, argazkian atera behar...

Eta beste alde batetik, Parisko atentatua gertatu aurretik, eta hau ere Jainkoaren izenean eginda, Nigerian (Afrika), 2.000 pertsona akabatu zituzten eta hedabideetan ia ez zuen oihartzunik izan.

Oso harritzekoa egiten zait eta nire buruari galdetzen diot: heriotza maila desberdinak al daude?

Hau da, garai bateko "primerako eta segundako" hiletak egiten ziren moduan, gaur egun ere, prezio desberdineko heriotzak al daude?

Berriro ere, Afrika bigarren mailako kontinente egiten ari gara. Dituzten aberastasunak "lapurtu" eta pertsonak, berriz, "bost axola".


Martxoko lehiaketaren irabazlea

Martxoko lehiaketaren saria zozkatu dugu eta Txindokipekoak taldeko Alexek lortu du saria. Eñaut Elorrieta & Kaabestri String Ensemble-ren Harian ikuskizunerako bi sarrera eskuratu ditu. Gozatu kontzertuaz!


"Ipar Euskal Herrian energia trantsizioa behar da, eta estatuak ez du eginen"

Legearen aurrean enpresa forma du I-Enerrek, baina egiazki, energia trantsizioa sustatzeko herri mugimendua izatea da haien asmoa. Urriaren 5ean aurkeztu zuten beren burua jende aurrean, Bizi! mugimenduak Ziburun antolatutako Alternatiba Zokoa ekimenaren barruan. Patxi Bergara eta Mathieu Iriart, sortzaileetako birekin mintzatu gara elkarteak Angelun daukan egoitzan.

Nondik etorri zen I-Ener sortzeko ideia?

Patxi Bergara: Bakoitza bere aldetik hasi ginen, gero kontaktuan sartu ginen. Nire aldetik, lehen nahia izan zen ekimen bat sortzea burujabetzaren inguruan. Burujabetza, oro har. Gero ezagutu nuen GoiEner [ikus Argia 2.420], eta pentsatu nuen: zergatik ez horrelako ekimen bat Iparraldean? Eztabaidak izan dira gure artean eta ez dugu GoiEnerren gauza bera egin, baina ideia hori zen. Frantzia mailan EDF izan da beti monopolioa izan duena elektrizitate alorrean, eta gaur egun, liberalizatua baldin bada ere, hemengo biztanleek ez dakite aldatzen ahal dela. Euskaldun gisa Frantziarekiko menpekotasuna bada hori ere.

Mathieu Iriart: Hamar urte baizik ez da liberalizatua dela, baina Frantzian oso zentralizatua da dena orokorki, baita energian ere, eta ez da Alemanian edo Danimarkan bezala tokiko enpresen konkurrentzia. Anitzek ez dakite posible dela beste aukera batzuk hautatzea. Eta badira; hogei bat hornitzaile dago gaur egun.

Zuek ere hornitzaileak izango zarete?

P. B.: Ez, gu sortzaileak izanen gara, ekoizleak. Horrelako asko badira, eta kasik denek EDFri saltzen diote. Guk ere bai, hasieran.

M. I.: Gure asmoa da oraingoz ekoiztea, eta egun batez banaketa-egitura bat sortzea. GoiEner etorriko balitz Ipar Euskal Herrira, zirkulu perfektua litzateke, guk ekoiztea haiek saltzeko, eta herritarrei erratea kontratua egiten ahal dutela GoiEnerrekin. Dena izango genuke Euskal Herrian bertan.

Zergatik ekoizle, eta ez hornitzaile?

M. I.: Trantsizio energetikoa da gure helburu nagusia, baina zinez orokorra da helburu hori. Beraz, erabaki dugun lehen ekintza ekoiztea da. Lehen urratsa izanen da: instalazio kolektiboak egitea panel fotovoltaikoen bitartez. Trantsizioa nahi badugu, autonomia energetikoa beharko dugu, eta horrek erran nahi du herritarrek behar dugula berreskuratu energiaren arloa, baina ezin dugu berreskuratu ekoizten ez dugun energia. Berreskuratu aitzin, behar da energia hemen izan; ez da berreskuratzeko ezer egun.

P. B.: Hasieran GoiEner bezala izan nahi genuen, banatzaileak, baina fite konturatu ginen hori ez zela bidea. Gure espiritua elektrizitate garbia banatzea da, eta gaur egun Ipar Euskal Herrian elektrizitate garbia izan bada, barnealdean, baina ez da kantitate handia.

Non ezarriko dituzue instalazio fotovoltaikoak?

P. B.: Leku zehatzak ez ditugu finkatu oraindik –hasiera batean denak barnealdean izanen dira, hori badakigu–, baina asmoa dugu kolektibitateen edo laborarien teilatu gainean hasteko. Tamaina handiko teilatuak nahi ditugu. Eta ari gara hautetsi batzuekin mintzatzen.

M. I.: Helburua litzateke martxoan lehen panela ezartzea. Hautetsiei ez diegu euro bat ere galdeginen, teilatua baizik, eta gure ustez ezin izanen dute errefusatu, baina denbora beharko da. Gu prest izanen gara; jadanik dirua sartzen ari da, jendeek erraiten dute inbertituko dutela... Ez gara horren beldurrik. Hala ere kanpaina zaila da, errazago izanen litzatekeelako komunikatzea teilatua identifikatuta dugularik. Baina teilatua izateko behar dugu diru pixka bat ukan. Orduan, lehen jendeak zinez militanteak dira, gure hurbilekoak, hori da lehen zirkulua, eta bigarren zirkulua izanen dira Ipar Euskal Herriko militante historikoak, beti Euskal Herriaren alde ematen dutenak.

Beraz, burujabetzaren ikuspuntutik ari zarete mezua zabaltzen ekologiarenetik baino?

M.I. : Bietatik. Euskal nortasuna eta ekologia. Euskal monetak, EHLGk... jadanik erakutsi dute badela Ipar Euskal Herrian gaitasuna bi mundu horiek biltzeko: euskaltzaleak eta aurrerakoiak edo ekologistak. Gero eta gehiago elkarrekin lan egiten dute lurralde honetan, eta hori baliatuko dugu.

Ekoizpen eredua aldatu nahi duzue, baina kontsumo eredua ere bai. Gutxiago kontsumitzea, alegia.

M. I.: Hori nahi dugu batetik, eta bestetik, gaurko nuklear-petrolio eredutik berriztagarrietara pasatu. Gure asmoa da hemen kontsumitzen den energia hemen ekoiztea, baina ez egun bezainbeste. Gaur 100 kontsumitzen badugu, bihar aski izan dadila 50.

Nuklear-petrolioa binomioa aipatu duzu, baina elektrizitate sorreraren alorrean bada petroliorik?

M. I.: Ez, petrolioa gehiago erabilia da garraioarentzat, baina elektrizitateari dagokionez nuklearra da nagusi, argindarraren %75-80 nuklearretik dator. Erran dute hamar urteren buruan portzentajea erdira jaitsiko dela, baina ber energia sortuko dute, guztizko kontsumoa handituko baita.

Elektrizitatearen hiru laurden nuklearretik dator, beraz. Eta gainerakoa?

M. I.: %10-15 hidraulikotik, eta beste %10a berriztagarrietatik: eguzki panel batzuk, haizea oso gutxi...

P. B.: Frantziak erran du “gu izanen gara nuklearraren txapeldunak”. Nuklearra defendatzen dutenak aski azkarrak dira, eta beti badira argudioak erranez energia berriztagarriak ez direla menperatzen ahal, haiekin ez dela ziurtatua elektrizitatea etxeetara iristea, eta ez dutela bat egiten kontsumo ohiturekin, panelek gehienbat udan ekoizten dutelako baina elektrizitatea behar delako gehiago neguan. Bestalde, ez da ezker edo eskuin afera, komunistak adibidez nuklearraren alde dira anitz enplegu sortu omen duelako.

Fukushimako istripuak ez du aldaketarik eragin?

P. B: Pixka bat. Batzuek erraten zuten Frantzian behar zirela zentral zaharrak itxi, baina hala ere berriak irekiko dituzte. Eta zaharrak ez dira ixten.

M. I: Horretarako ere gure bidea egiten dugu hemen. Ipar Euskal Herrian energiari dagokionez trantsizioa behar dela ziur gara, eta ziur gara ere estatuak ez duela eginen, edo ez duela ongi eginen. Guk eginen dugu; euskal herritar gisa hori parada da gure tresna propioak sortzeko.

Hitz egidazue I-Enerren antolakuntzaz. Nola egituratu duzue enpresa?

P. B: Instalazioak egiten hastean teknikari espezializatu bat kontratatuko dugu, baina momentuz ez da langilerik, hamar sortzaile gara eta denak boluntario ari gara. Hasieran kooperatiba izatea nahi genuen, azkenean ez da izanen, baina espiritua berdina izanen da: pertsona bat, bozka bat. Ipinitako kapitala edozein dela. Eta mozkina inbertituko da. Juridikoki SAS delako bat izanen da, akziodunen sozietate sinplifikatua.

M. I: Erran behar da ez garela adituak, eta egin ahala ikasten ari garela. Erreferentziatzat Frantziako ekimen batzuk hartu ditugu; horiek gu bezala hasi dira, deus jakin gabe.

P. B: Etengabeko diru bilketan ari gara. Helburua da 60.000 euro biltzea lehen panelak ezartzen hasteko. Badugu erdia baino gehiago.

Nuklearraren zati bat berriztagarriek ordezka dezaten legea egin du Parisek

Europako Ingurumen Agentziak ekainean argitaratutako Joerak eta proiekzioak Europan 2014 txostenak dioenez, Frantziako Estatua da 2020rako berriztagarrien arloan hazkundea sustatu beharko duen herrialdeetako bat. Zehazki, hazkundea 2005-2012 epealdikoa baino bizpahiru aldiz handiagoa izatea lortu behar duten herrialdeen multzoan dago Hexagonoa.

Ekainean halaber, elektrizitate ekoizpenean berriztagarrien pisu espezifikoa handitzeko –eta aldi berean energia nuklearrarena gutxitzeko– legea aurkeztu zuen Pariseko Gobernuak. Horren arabera, zentral nuklearrek ezingo dute produkzioa handitu –erreferentziatzat 2012ko kopurua hartzen da: 63,2 gigawatio–, eta elektrizitate osoaren %50 sortu behar lukete, oraingo %75en ordez.

Edozelan, Ségolène Royal Ekologia, Garapen Jasangarri eta Energia ministroak ez zuen azaldu nola gutxituko den energia nuklearraren portzentajea, “legeak ez baitu zehazten”.


Zorion mezu bat baino gehiago; urteurren bat baino gehiago

EH Bilduren izenean nahikoa litzateke Algorta-Getxoko Txorimalo Gaztetxeari zorionak opatzearekin. Nahikoa litzateke hamarkada batez herriari eskainitako hamaika aukera sozio-kultural goratzearekin, eta nahikoa ere litzateke gazteek gazteentzat eginiko proiektu osoaren beharra aldarrikatzearekin. Zaila zaio baina, idazten ari den honi horretara mugatzea, talde politiko baten zorion soiletara mugatzea alegia.

Koalizioaren izenean idatzi ohi dugu, EH Bilduren proiektu sozio-politikoa sostengatzen duen ororen izenean egin ohi dugu, askok diogun bezala gure herri-eredua aldarrikatzen duen edozeinen izenean mezuak zabaltzen ditugu. Eta oraingoan ere asmo horrekin gabiltzan arren, barkatu iezaguzue, iezadazue, mesedez; idazten ari denaren hitzek bizipenak eta oroitzapenak orriotara ekarri nahi dituzte-eta, Txorimalori zuzen-zuzenean gazte asanbladako kide ohi baten, eta aldi berean, talde oso baten zorionak helarazteko.

Hamar urte baino gehiago igaro dira jada, hamar urte Algortan arnasten zen okupazio mugimendu indartsuak Galea ondoko etxea okupatzera eraman gintuenetik. Okupazio eta desalojo sistematikoen gurpilean, nork esango ete zuen, azkenik, Getxoko etxe okupatuan ilusio zein mila proiektu (literalki ere) ereingo genituenik? Nork esango ete?

Udalaren eta Gazte Asanbladaren gerra iraunkorrean, hamaika mani, hamaika ekintza aldarrikatzailek Sastrakatik Txorimalora eraman gintuzten. Etengabe, lotu barik, Burdinolatik Maidaganera, eta Urgulleko Kultur Etxetik Mentxakabarrira heldu arte. “Arrue eres pesada, muy pesada” Udaletxean jarritako pankartarekin gogoratzen naiz, eta “Zarraoa itxi ahoa” lelo itsagarriarekin nola ahaztu! Makinatxo bat flash etortzen zaizkit burura; zaharregi izango bainintzan… bai zera!

Hamarkada batean gazte dinamika eta aukera ugari bultzatu dira bertatik, Algortako Gazte Asanbladaren babesleku izan den Txorimalotik; etxebizitza kanpaina, AHT-aren aurkako lana, PTP-aren kontrako borroka, ortu tailerra, kontserba tailerra, auzolanak, hitzaldiak, dokumentalak, antzerkiak, jai herrikoiak, irratsaioak, … hamar gehi bat eskaintza, hamar gehi bat borroka. Gazteok gazteontzako, herriarentzako sortutakoak, amesten genuen, amesten dugun, bestelako errealitatea egunero kaletik borrokatzen, gure akatsekin, gure garaipenekin. Irriz eta beste batzuetan negarrez, baina beti ukabila altxatuta. Okupazioa espazioaren jabe bihurtzeko eta proiektu horiek guztiak bideratu ahal izateko bidea zen, tresna ederra, eta hala baliatu genuen.

Askorentzat Txorimalo gure militantzia eskola, gure askegunea, gure eztabaidagunea, gure gozagunea izan da. Bai, borrokarako beste trena bat izatearekin batera, lagun onen topalekua izan da, batzuetan ere maitasun istorioen lekukoa. Bai, hori guztia izan da; izan zara, Txorimalo.

Eta horregatik eskerrak eman nahi dizkizuet, dizkizuegu, atzoko eta gaurko gazteei. Hori posible egin zuten norbanako guztiei, guzti-guztiei. Eta hamar urteren ostean, arnasa hartu, begiak zabaldu, eta gaurko gazteek erabaki beharko dute zer den eurentzat Txorimalo eta zer izan behar duen, edo zer ez duen izan behar. Zuoi dagokizue asmatzea, erratzea, eta erabakitzea. Beste inori ez, zuok baitzarete oraina eta geroa. Honakoa beste urteurren bat baino gehiago ei da; izan litekeena edo izango ez dena deliberatzea zuen esku baitago, bejondeizuela! Mila zorion, Txorimalo!

Getxoko EH Bildu taldea

Algortako Gazte Asanbladaren kide ohi batek idatzia


Gattunk denda zabalik eta postua kalean, Sagardo Egunez

Usurbildarren Sagardo Egun handira etor daitekeen jendetza aurreikusita, #Kilometroak15 ekimenaren aldeko Gattunk denda zabalik izatea erabaki dute saltokiko arduradunek igande goizez, 10:30-14:00 artean. Arropa, banderolak, poltsak... Udaberri garai beteko kolore bizidun eskaintza zabala aurkituko duzue, Kontsejuzarra 13ko saltokira gerturatuta.

Denda bakarrik ez. Gattunk salmenta postua kalera aterako dute. Mikel Laboa plazan, Argilan parean kokatuko dute, #Kilometroak15-en alde jarriko den Gattunk Tonbolaren ondoan. Bertan aurki dezakezuen arropa gustukoa izanez gero, dendako probalekuak baliatu ahalko dituzue.

Maiatzaren 17ko XXXIV. Sagardo Egunean beraz, #Kilometroak15 ekimenaren aldeko denda zabalik, eta postua, Mikel Laboa plaza ondoan. Gogoan izan halere, astelehenetik larunbatera irekita duzuela Gattunk denda. Ordutegi honetan:

-Astelehenetik larunbatera zabalik, 10:30-13:00 eta 17:00-20:00 artean (astelehen goizetan eta larunbat arratsaldetan itxita).


Jaurlaritzak dio Gueñesko eskolako bentzeno maila ez dela arriskutsua

Berriro zabaldu dute Gueñesko ikastetxea, gas isurketa eragin zuen generadorea konpondu ez duten arren

Gueñesko Eretza Berri ikastetxea (Bizkaia) zabaldu zuten atzo, baina eskolara ez ziren sartu ikasle guztiak. Goizez eta arratsaldez, gurasoek elkarretaratzea egin zuten zentroko atean, aldarrikatzeko seme-alabak ez dituztela ikastetxera eramango han egoteak «arriskurik» ez duela bermatu arte. Izan ere, «gasoliotik eratorritako produktuen ezohiko metaketak» antzeman zituen Eusko Jaurlaritzako Ingurumen Sailak joan den astean. Asteburuan ikastetxea «haizeztatu» ondoren, Hezkuntza Sailak jakinarazi du atzo neurtutako bentzeno maila arriskutsutzat hartutakoaren azpitik dagoela.

Sodupe auzoko Eretza Berri eskola publikoak 2 eta 16 urte arteko hirurehun ikasle inguru ditu. Urtarrilean, oporretatik itzultzean hasi ziren «usain txarrak» nabaritzen. Gai toxikoak arnastu izanaren sintomak agertu zituzten ikasle eta irakasleek: buruko mina, begietako azkura, eztarriko narritadura... Irakasleek ohartarazita, usaina nondik etor zitekeen aztertzen hasi zen Jaurlaritza, eta ikastetxea itxita eduki zuen urtarrilaren 15ean eta 16an. Joan den astean, ordea, berriro ireki zuten zentroa.

Ostiralean igorri zuen Osasun Sailak arazoari buruzko txosten bat: ikastetxeko generadore batek gasolioa isuri zuen, eta elektrizitate tutuetatik filtratu zen, hodi bat haustearen ondorioz. Azaroan gertatu zen matxura, baina hil hasieran heldu zen bentzeno usaina ikasgeletara. Txostenean «unean uneko gorabeheratzat» hartu dute. Arazoa konpontzeke dago, halere: Gueñesko Udalak itxi behar du isurketa eragin duen generadorea.

Jaurlaritzak, dena den, lasaitasun mezu bat eman nahi izan du. Atzoko neurketak «zuzenak» izan zirela adierazi du, «joan den astean jasotako indizeen azpitik». Hain zuzen, metro kubikoko 0,1 mikrogramo bentzeno baino gutxiago antzeman zuten, eta, Jaurlaritzaren arabera, metro kubikoko bost mikrogramotik aurrera jotzen da kaltegarritzat. Aste honetan, egunero neurtuko dituzte airean metatutako gaiak. «Hezkuntza Sailak nabarmendu nahi du Eretza Berri ikastetxea irekita dagoela, Ingurumen eta Osasun teknikariek eginiko txostenetan ez baitute kontrakoa egiteko arrazoirik ematen».

Gurasoak, ordea, kezkatuta daude oraindik. Kexu dira informaziorik ez dietelako eman, eta kezka dute bentzenoa gai arriskutsua delako, dosi txikietan ere. Gaur arratsaldean dute bilera Hezkuntza Sailarekin.

ELArentzat, «jasanezina»

Jaurlaritzaren eta Gueñesko Udalaren jarrera «pasiboa» salatu du ELAk. Sindikatuaren ustez, bi erakundeek hartutako neurriak «erabat eskasak» izan dira, eta eskolako egoera «jasanezina» da. Hartara, arazoari «seriotasunez» heltzeko eskatu die: «Ikastetxeko langileen eta ikasleen osasuna dago arriskuan, eta irtenbideak ezin dira azalekoak izan».


2007ko Baztango udalaren aurrekontua 8,4 milioi euro ingurukoa izan daiteke

Inbertsio handiena haur eskola eraikitzeak eraginen du 1,5 milioirekin

2007ko Baztango aurrekontua 8,4 milioi euro ingurukoa izanen da zinegotziak aztertzen ari diren proposamenaren arabera. Horietariko 2,7 milioi euro inbertsio errealetan gastatuko da, %32.

Azpiegitura planean aurreikusi diren lanak betetzeko, udalak 950.000 euroko mailegua eginen du heldu den urtean eta 2008an 680.000 eurokoa. Bien artean 1,63 milioi eurora ailegatuko den mailegua 20 urtez itzuliko da %5eko interesarekin, hala nola 163.000 euro urteko. Gaur egungo mailegu maila %14ean da eta mailegu berri horrekin %15,25era ailegatuko litzateke, onartua den muga %15,5ean denean.

Inbertsio nagusien artean, kokatzen da 0 eta 3 urte arteko haur eskolaren eraikitzea. 1,25 milioi euro kostako da. Baztango udalak 760.000 euro ordainduko ditu eta bertze 490.000 euroak Nafarroako Gobernuak. Eskola batzuetan berritze lanak egitea ere aurre ikusten da 265.000 eurorentzat. Iruritako eskolan 30.000 gastatuko dira, Erratzun 115.000 euro eta Baztango Ikastolan 120.000 euro. Lehen bietan Nafarroako gobernuak 20.000 euroko eta 75.000 euroko diru laguntzak emanen ditu hurrenez hurren. Hirugarrenerako aldiz ez du zentimorik aurreikusi. Azpiegitura planean Elbeten, Erratzun, Elizondon aurreikusten diren lanak egiteko, 200.000 euro gastatuko dira pista batzuk egokitzeko eta berritzeko eta 190.000 euro zubi batzuk egokitzeko eta moldatzeko. Hain adierazgarriak ez diren bertze hainbat inbertsio eginen dira, 230.000 euro herri guzietako frontoien mantenamendurako, 65.000 euro liburutegi berriaren proiektua idazteko, 41.000 euro hirugarren mundua laguntzeko eta 12.000 euro gizarte segurantzako.

Diru sarrerei dagokionez, zati handiena Nafarroako Gobernuak emanen du 2,7 milioi eurorekin. Bertze 1,65 milioi bilduko dira zergen bitartez eta 1,6 milioi gobernuak emanen dituen dirulaguntzen bitartez. Hiru kopuru nagusi hauei 950.000 euroko heldu den urteko mailegua gehitu behar zaie.

8,4 milioiko aurrekontua heldu den udal batzarrean bozkatuko dute, abenduaren 20an.


Hamazazpigarren Bioterra azoka ekologikoak Ficoba hartuko du, ezohiko eran

Aurten ere Ficobak Bioterra azoka ekologikoa jasoko du, datorren urriaren 9tik 12ra zehazki. Hamazazpigarren edizioa berezia izango dela azaldu dute antolatzaileek. Izan ere, COVID-19ak eragindako egoera dela eta, neurri bereziak diseinatu eta hedatu dituzte, «ekitaldietan parte hartuko duten pertsona guztiei ahalik eta prebentzio eta segurtasun handienak eskaintzeko».

Azokan pertsonen arteko distantzia mantentzea beharrezkoa izango da, baita ere musukoa erabiltzea. Hori bermatzeko, Ficobak erakustazoka gunea egokitu du; besteak beste, korridore zabalagoak prestatu dituzte, 8 metrora artekoak. Eta segurtasun neurriak indartzeko asmoz, aurten ez da gastronomia eskaintzarik egongo.

Ziurtapen ekologikoa, elikadura, ehungintza eta kosmetika, kosmetika eta higiene naturala, ehunak eta osagarri naturalak, terapia naturalak, erremedio naturalak…. Produktu eskaintza zabala izango dela iragarri dute antolatzaileek.

Azoka, honako ordutegian bisitatu ahal izango da: ostiral, larunbat eta igandean 10:00etatik 20:00etra. eta astelehenean aldiz, 17:00etan itxiko dute. Sarrera doakoa izango da, baita ere Ficobako aparkalekua.

Ekolurra

Era berean, aurtengo azokan Euskadiko Elikadura eta Nekazaritza Ekologikoaren Kontseiluak (Ekolurra) parte hartze aktiboa izango du. Hala, urteko balantzearen berri emango dute.


Ibon Iparragirrek gose greban hasteko asmoa agertu du

Iparra Galdu Baik plataformak antolatuta, preso ondarrutarra etxeratzeko eskatzen duen ekimenetako bat

Iparra Galdu Baik plataformak adierazi duenez, azkenaldian espetxean bizi duen “egoeraz nazkatuta” dago Ibon Iparragirre. “Bizi duen ezintasun egoerari konponbide bat ez bazaio ematen gose greban jartzeko asmoa adierazi dio familiari. Amak egoteko esan dio, bideratuko dela, gose grebak txikitu egingo lukeela”.

Plataformak nabarmendu duenez, preso politiko ondarrutarrari oinarrizko eskubideak egunero urratzen dizkiote, “bizitza bera jasanezina bihurtu arte”. Presoaren esanetan, Alcala Mecon daramatzan hiru hilabeteetan 30 aldiz lapurtu diote gutxienez, eta egunero, mehatxuak eta irainak jasaten ditu dominikar talde baten aldetik. “Espetxezainek ondo baino hobeto ezagutzen dute egoera hau, eta ez dute ezer egiten konpontzeko”.

Iparra Galdu Baik plataformaren agerraldi bat

Azken hiru hilabeteotan denetarik ostu diote: janaria, galtzerdiak, telebistaren kablea… Orain dela egun batzuk bi preso ere aurkitu zituzten bere ziega barruan lapurtzen. Lapurtu dizkioten objektuen artean orain dela hilabete bat ordezko haginak lapurtu zizkioten. “Horrek zera adierazten du: sistematikoki lapurtzen diotela, lapurtutako objektuaren premia izan al ez. Hori guztia buruko gaixotasun larri eta sendaezina jasaten duen pertsona bati egiten diote, legearen eta justiziaren izenean? Hauek dira modulo arruntean kiderik gabe egotearen ondorioak”.

Lapurretan egin dioten azken aldia, aurreko astean izan zen. Presoak gosari, bazkari edo afariaren bila joaten direnean ziegak irekita gelditzen dira, eta Iparragirreri denbora tarte horretan osten diotela salatu dute. Ondarrutarraren ziega, hain zuzen, irekitzen duten lehenengoa eta zarratzen duten azkena dela nabarmendu du plataformak. “Irekita denbora gehien egoten den ziega berea da. Dutxatik urrutien dagoen ziega ere berea da, eta ez lapurtzeko, esate baterako, azken 15 egunotan behin dutxatu da bakarrik. Batzuetan norbait aurkitzen du ziega zaintzeko bera kanpoan dagoen bitartean, baina hori beti ere ez da posible izaten. Ziegako atea irekita uztea erabakitzen badu, ziegatik ateratzen den bakoitzean, lapurtu egiten diote. Eta ziegako atea itxita uztea erabakitzen badu, ostera, ziegara itzultzeko eskubidea galtzen du”.

Iparra Galdu Baik egindako elkarretaratze bat

Iparragirreri edozer gertatzen bazaio “errua” Angel Yusterena eta Jose Luis Castrorena izango litzatekeela ohartarazi dute Iparra Galdu Baik plataformako kideek. “Nola dagoen jakinda, etxera bidali beharrean, Navalcarneroko erizaintza modulutik atera eta Alcala Mecoko modulu arruntean sartzea agindu eta baimendu dute. Batak, espetxe politika mendeku tresna bihurtuz Ibon heriotzaren muturreraino eramateagatik; eta besteak, auzi honen giltza eskuetan edukita Ibonen sufrikarioa etengabe luzatzeagatik”.

Hori dena kontutan edukita, Iparra Galdu Baik plataformak preso ondarrutarra etxera bidaltzeko eskatuz gutun eta telegrama kanpaina berri bat martxan jartzea erabaki du. Gutunak eta telegramak honako helbideetara idatzi daitezke:

Angel Yuste Castillejo

Direccion General de Instituciones Penitenciarias

c) Alcala 38-40, 28014, Madrid

Jose Luis Castro Antonio

Juzgado de Menores y Vigilancia Penitenciaria

Luis Cabrera 9, 28002, Madrid


Felipe VI.a: 'Espainiar sentitzeko era guztiak sartzen dira Espainian'

Erregeak Angroiseko eta Maliko istripuen biktimak gogoratu ditu, katedraleko urteroko meza nagusian. Santiagoko kaleetan, berriz, subiranotasunaren aldeko manifestazioa egin dute.

Koroatze-ekitaldian egin bezala, Espainiaren ''konfigurazioaz'' aritu da Felipe VI.a erregea Santiagoko katedralean apostoluaren omenez egindako meza nagusian. ''Gure Espainia batu eta anitz honetan, espainiar sentitzeko era guztiak sartzen dira'', adierazi du.

Santiagoko katedraleko urteroko ekitaldian, Angroiseko eta Maliko istripuen biktimak gogoratu ditu erregeak, eta ‘’emozioa’’ agertu du bere erregetzaren hasieran apostoluari omenaldia egiteko aukeragatik.

Krisia eta langabezia

Agerraldian zehar, krisia eta langabezia ere izan ditu hizpide, eta horiek sufritzen ari direnei esan die egoera gainditzea dela lehentasuna Estatuarentzat eta gizarte osoarentzat.

Felipe VIa.ak galegoz bukatu du hitzaldia, eta azpimarratu egin du etorkizuna ''ausartena'' dela.

Subiranotasuren aldeko manifestazioa

Bestalde, subiranotasunaren aldeko manifestazioa egin dute Santiagoko kaleetan. BNGk deitutako ekitaldia izan dira, eta, besteak beste, EAk, Sortuk eta Aralarrek hartu dute parte. Josu Juaristi EH Bilduko Europako parlamentuko ordezkariak esan du manifestazio horretan izan direnak ez direla espainiarrak sentitzen.


Real Madrilen garaipen estua Getaferen aurka (0-1)

Jose Mourinhok zuzentzen duen taldeak asko borrokatu behar izan du Alfonso Perez Coliseumean partida irabazteko.

Fitxa teknikoa: 0 - Getafe: Moya; Valera, Torres, 'Cata' Diaz, Masilela; Casquero (Lacen, m.64), Juan Rodriguez; Pedro Ríos (Gavilan, m.57), Barrada (Arizmendi, m.70), Diego Castro; eta Miku. 1 - Real Madril: Casillas; Arbeloa, Sergio Ramos, Pepe, Coentrao; Lass, Xabi Alonso, Kaka (Callejón, m.63); Özil (Granero, m.88), Cristiano Ronaldo eta Benzema (Higuaín, m.74). Golak: 0-1, m.18: Sergio Ramos.Epailea: Delgado Ferreiro.

Real Madrilek garaipen garrantzitsua lortu du Getaferen aurka 0-1eko emaitzarekin Alfonso Perez Coliseumean.

Getafek kalitatea baino bihotz gehiagorekin gauzak zail jarri zizkion gauzak Real Madrili, baina Sergio Ramosek 18. minutuan sartutako gola nahikoa izan zen garaipena lortzeko.


Telebista kate ezagunak bertso-katearekin amaitzea eskatu du

Pablo Bazile jaunari ere agortu zaio pazientzia, eta Gorka Xabierri enkargua luzatu dio. Enkargua baino gehiago, agindua: BertsoVid ekimenari amaiera ematea! Izan ere, Andoain aldean, bere TV kateak hilabetean audientzia nabarmena galdu du.

To be continued...


Auzitegi Nazionalak epaitu egingo ditu Rato eta Blesa

Diruaz bidegabe jabetzea egotzi die Fernando Andreu epaileak.

Auzitegi Nazionalak epaitu egingo ditu Rodrigo Rato eta Miguel Blesa Caja Madrideko presidente ohiak eta txartela beltzen gainerako 64 erabiltzaileak, diruaz bidegabe jabetzea egotzita.

EFE agentziak azaldu duenez, Fernando Andreu epaileak ebatzi du Blesak, Ratok eta Ildefonso Sanchez Barcok CAMeko zuzendaritzako kideak administrazio desleiala egin duten zantzu nahikoak badaudela.

Andreuren esanetan, hirurek sistema ustel bat abiatu zuten, CAMeko eta Bankiako ondasunez jabetzeko. Gainera, txartel beltzak erabili zituzten.

Txartel horiekin, 66 auzipetuek hainbat gastu egin zituzten, baina ez zuten zergarik ordaintzen.

Ustelkeriaren aurkako Fiskaltzak sei urteko espetxe zigorra eskatu du Miguel Blesaren aurka, eta lau urte eta erdikoa Rodrigo Ratoren kontra.

Gainerako 64 akusatuentzat urtebete eta lau urte arteko zigorrak eskatu ditu Ministerio Publikoak.


Ekain Ibarguren pailazoak ikuskizuna eskainiko du gaur #EtxetikMundura saioan

Ekain Ibarguren pailazoak eskainiko du #EtxetikMundura egitasmoaren laugarren saioa. 20:00etan hasiko da ikuskizuna.

Edurne Lazkanoren liburu gomendioen ostean, Ekain Ibarguren pailazoaren txanda izango da gaur. 20:00etan hasita ikuskizuna eskainiko du azpeitiarrak, konfinamendua arintzeko.

Datozen egunetan, berriz, Deñe Garcia-Bravo abeslariak, Amaia San Vicente ipun kontalariak nahiz herriko hainbat bertsolarik eskainiko dituzte emanaldiak, eta Xanti Rodriguezek filmen gomendioak egingo ditu. Emanaldi guztiak 20:00etan hasiko dira.

Urolako Komunikazio Taldea (UKT) osatzen duten gainerako hedabideek ere prestatu dituzte tokian tokiko emanaldiak. Karkararen, Baleikeren, Maxixatzenen eta Zarauzko Hitzaren webguneetan ere izango dira saioak, eta den-denak ikusgai izango dira Urola Kostako Hitzaren eta Erlo Telebistaren webguneetan.

Koronabirusaren eraginez hartu du UKTk #EtxetikMundura egitasmoa martxan jartzeko erabakia; izan ere, joan zen asteaz geroztik bertan behera utzita daude kultur emanaldi eta saioak. Sortzaileen jarduna etxeetara irits daitekeelakoan, baina, bideo bidezko formatuak erabiltzea erabaki du, sorkuntza herritarren etxeetara eramateko asmoz.

Tokian tokiko saioen iragarpenen zerrendetan agertzen ez diren sortzaileek ere izango dute egitasmoan parte hartzeko aukera. Horiek bideoak zuzendaritza@ukt.eus e-posta helbidera bidali besterik ez dute; edozein kultur adierazpenekin lotutako emanaldiak onartzen dira. Beraz, animatu eta bidali zuen bideoak!


Kalean da azaroko KARKARA aldizkaria

Kalean da KARKARAren 399.zenbakia. Irakurgai, olidendarren eta idien arteko sinbiosia islatzen duen erreportajea, Bentako merendero parean dauden tumulu prehistorikoei buruzko informazio mamitsua, eta beste zenbait eduki interesgarri.


Herrien euskal izenak normalizatzeko urratsak egingo ditu Nafarroak

Gobernuak ez ditu ofizial egingo herrien euskal izenak, baina euskarazko testuetan euskarazkoa erabiliko du. Udalek aukera dute izen horiek ofizial egiteko.


Luzapenak

Interneten tiraniaren garaian, nabigatzaileek 140 karakteretik gorako testuak irakurtzeko arazoak dituzte. Gazteek ez dute abesti oso bat entzuten euren MP3 entzungailuetan. Arreta defizitean bizi gara —zutabea ordenagailuan irakurtzen duzuenok ziurrenik ez duzue amaituko—, begiak presaka, sare sozialen zoramenean, publizitateak eta gainontzeko inpaktuak etengabe saihesten. Kontenplaziozko begiradak betiko galdu omen dira.

Egoera horri kontra eginez, deigarria da filmak gero eta luzeagoak izatea. Azkeneko Zinemaldian adibide esanguratsu askok joera hori egiaztatu zuten. Gehienek artaziak erraz onartuko lituzkete, minutu errepikakorrak edota azpimarratzaileak nonahi. Hala, jaialdian ikusitako iraupen gutxiko film eskasek luzatutako film laburrak ziruditen. Tamainaren garrantziaren gudan, askotan motzena garaile omen da.

Garai batean, film epikoek soilik gainditzen zuten bi orduko metrajea. Nerabeen komedia lizunak salbuespen, gaur, edozein blockbuster 180 minutuko txapa bukaezin bihurtzen dute. The Hobbit dugu eskandaluzko adibidea; eleberri txiki batekin ez dute nahikoa 3 orduko film luze bat egitearekin, eta trilogia oso bat asmatu dute. Autore-zineman edo zinema independentean antzeko joera sumatzen da: aurtengo Cannesko jaialdian La vie d'Adèle filmaren 3 orduek irabazi dute. Zorionez, istant batean ikusten den salbuespen zoragarria dugu hau.

Azken urteotan zineman gertutako fenomeno nabarmen bakarra zinematik at gertatu da: kalitatezko telesail berriak. Ze eragin izan omen du «egungo zinemarik onena telebistan dago» esaldiak zinemagile, ekoizle eta muntatzaileen artean? Lastoa deuseztatzeko gaitasuna galdu al da? Gakoa telesailek erritmo lasaian jorratutako narratiban ez ote dagoen susmoa daukat. Batez ere, ehun orduan pertsonaiak miatzeko ahalbideak maila pentsaezinetaraino eraman izana. Telebista zinema imitatzen ibili da beti, eta orain, alderantziz. Dena den, bizitza laburregia da egunak hain luze sentiarazteko.


Sagardo txapelketa, afaritan

Aurtengoa, 33garren edizioa izango da. Iluntzeko 20:00etan jarri dute ordua Elur Txori elkartean, afaritarako elkartu eta Sagardo Txapelketa egiteko. Menua osatzeko prestatu dituzte, txorizoa, bakailua kokotxekin, txuleta, eta gazta eta intxaurrak; sagardoa dastatu eta onena aukeratzeko menu aproposa! Sariak gauaren bukaeran banatuko dituzte.


Batzokiko lokal bat utziko dio EAJk Bermeoko arraun elkarteari

Bermeoko EAJk eta arraun elkarteak bi urterako lankidetza hitzarmena sinatu dute, eta horri esker, batzokiaren beheko aldeko lokala erabili ahalko du herriko arraun elkarteak. Hala, museo txiki bat eta denda jartzeko asmoa iragarri du.Aritz Abaroa jeltzalearen ustez, «garrantzitsua» da herriko taldeei laguntza eta babesa ematea: «Lokal hau azken urteetan erabili barik egon da, eta aukera paregabea sortu zaigu bultzada bat emateko». Arraun elkarteak, aldiz, «esker ona» erakutsi du.


Sanmelixenak ospatuko dituzte egunotan Gantzagan

Bihar, zapatua, kanpai errepikak eta etxafuegoak izango dira, 09:00etan, jaien hasiera iragar-tzeko. 12:00etan meza egingo dute, Aretxabaletako koruarekin; ostean, emanaldia egingo dute horiek. 13:00etan, bermut dantza egongo da, 17:00etan, mus txapelketa; 17:30ean, patata-torti-llena; eta ordu beran hasiko da Kidam Magic-en ikuskizuna.

19:30ean, tortilla txapelketako sariak banatu eta dastaketa egingo dute eta 23:00etan, dantzaldia izango da Xaz DJarekin. Txokolate beroa ere banatuko dute. Domekan, Arrasate Musikaleko txistulari bandak kontzertua egingo du, 11:15ean, eta 12:00etan, txirrindulariak abiatu egingo dira auzotik; 12:30ean hasiko da Gantzagarako igoera. 13:00etan, triki-poteoa egingo dute Aramaioko trikitilariekin, eta tute txapelketa 17:00etan.


Kulturari ateak zabalduko dizkiote berriro datorren astean

Larrialdi egoera dela eta itxi behar izan zituzten udal zerbitzu eta ekipamendu asko normaltasunera itzultzen hasi dira. 2. faseari esker berriz ere ateak zabaldu dituzte eraikin askok. Ondorengoa da kulturarekin lotutako zerbitzuen egoera:

CBA: Ekainaren 1etik aurrera liburuak eta bestelako materiala maileguan emateko eta jasotzeko zerbitzua martxan jarriko dute. Soilik horretarako erabili ahalko da. Aldez aurretik hitzordua hartu beharko da, 943 50 54 21 telefono zenbakian edo helbide honetara idatziz. Katalogoa internet bidez kontsulta daiteke, esteka honetan. Deseskalatzeak aurrera egiten duen neurriak liburutegiko gainerako zerbitzuak pixkanaka irekitzen hasteko asmoa du udalak. Kontsultarako aretoa uztailaren 1ean irekitzea aurreikusi dute; gainerakoa berriz, irailaren 14an.

Oiasso Erromatar Museoa: Ekainaren 5ean zabalduko ditu ateak, aurretik zoladura konpontzen ari baitira. Edukiera %5oekoa izango da (180 pertsona), eta maskarak erabiltzea derrigorrezkoa izango da, baita ere bi metroko distantzia mantentzea. Udako ordutegia izango du (asteartetik larunbatera 10:00etatik 20:00etara eta igande eta jai egunetan berriz, 10:00etatik 14:00etara) eta bisita gidatuak soilik asteazken, ostiral eta larunbatetan egingo dituzte (12:00etan). Bisita gidatuen taldeak, gehenez, 15 lagunekoak beharko dute izan.

Menchu Gal aretoa: Ekainaren 2ean zabalduko dute berriro. Aretoa bisitatzeko aukera izango da, eta bertan itxi aurreko erakusketa ikusi daiteke (GAUR artista taldeko Jose Antonio Sistiaga Mossoren erakusketa). Uztailaren 12ra bitarte bisitatu daiteke, asteartetik larunbatera 18:00etatik 21:00etara eta igande eta jai egunetan 11:30etik 13:30era.

Amaia Kultur Zentroa: Ekainaren 2an zabalduko dute baina erakusketa galeria izango da normaltasunera itzuliko den bakarra; hitzaldi aretoa eta auditoria ezingo da erabili. Galerian pintura eta marrazki akademiaren erakusketa egongo da, ekainaren 3tik aurrera. Ordutegia, ondorengoa izango da: asteartetik larunbatera 18:00etatik 21:00etara eta igande eta jai egunetan 11:30etik 13:30era.


Ganberaren berrikuntza saria Lacturalerendako

Abenduaren 14an Nafarroako Ganberak bere urteroko sariak banatuko ditu. Horietako bat, berrikuntzarena, Lacturalek eskuratuko du, "enpresaren kudeaketa arlo guztietan berrikuntza aplikatzeagatik, batez ere ekoizpenean eta komertzializazioan". Nafarroako Ganberak nabarmendu du Lacturale dela ekoizpen integratuko esnea merkaturatzen duen estatuko enpresa bakarra, aitzindaria. Ganberak azpimarratu duenez, "ekoizpen sistema hori ingurumen aldetik jasangarriagoa da, baina aldi berean errentagarria". Ganberak aurreratu duenez, Lacturale kudeaketa programa integratua ezarri du. Horren bidez prozesu guztiak hasieratik bukaerara kontrolatuko ditu. Orain web bat garatzen ari da kontsumitzaileek etxetik esku artean duten esne litroari buruzko informazio guztia jaso dezaten. DatuakLacteos Belate S.A.T 2006.urte hasieran sortu zen. Lacturale esnea 21 ustiapenetan ekoizten da. Horietako lau sakandarrak dira: Egiarreta (SAT Lazkoz, Lorenzo Lazkoz), Etxeberri (SAT Etxeberri, Juanma Garro), Etxarren (SAT Kitxulabe, Patxi Irurtia) eta Lizarragabengokoak (SAT Minueta, Mikel Azpiroz). 80 pertsonek lan egiten dute ustiapenetan eta 18 kontratatuak dituzte. Lacturalek iaz 11,5 milioi euro fakturatu zituen eta aurtengo aurreikuspena 13,4 milioi eurora iristea da. 20.000 bisitariEsne integratuaren interpretazio zentroa martxoan mustu zen eta bisitari kopuru hori har dezake urtea despeditzerako.


Elkarren mina aitortu dute jatorri askotako biktimek, bat eginda

ETAren, GALen, Batallon Vasco-Españolen eta Poliziaren biktimak bildu dira Glencree ekimenean, elkarren egoeraren berri izatekoBatzuek eta besteek jasandakoa «bidegabea» dela esan dute; erantzukizuna galdegin dute

Mina herritar askori eta modu askotara eragin diela indarkeriak, giza eskubideak urratu egin dizkietela batzuei eta besteei, hori kasu guztietan bidegabea dela eta kaltea denei aitortu behar zaiela. Azken urteetan isilean egindako lanaren eta gogoetaren fruitu, oinarri horietan ados daudela adierazi dute bateko eta besteko biktimek. ETAren, GALen, Batallon Vasco-Españolen, Komando Autonomo Antikapitalisten eta Poliziaren indarkeria pairatu duten 25 bat lagunen topagune izan da Glencree ekimena azken bost urteetan; elkarrekin egindako gogoetatik atera dituzte gutxieneko horiek. Ekarpena egin nahi izan dute, bakerako bidea sendotzeko eta gizartean elkarbizitza areagotzeko. Orain, gogoetaren berri emanda, desegin egin dute taldea.

Gogoetak bai, baina irudiak ere esanahi handia hartu zuen atzo. Agerraldi berean, Donostian, elkarren ondoan, indarkeria era batera edo bestera jasan duten pertsonak: ETAk hildako guardia zibil baten alaba eta guardia zibilek torturapean hildako etakide baten arrebak elkarren ondoan; hildako polizien senideak, eta poliziek hildakoenak. Iritzi politikoetan ados ez daudela lehen unetik utzi zuten argi, ikuspegi bat duela norberak. Baina, horren gainetik, gai izan dira indarkeriaren aurkako eta denen eskubideen aldeko adierazpen batean ados jartzeko. «Entzunez eta hitz eginez lortu dugu adostasuna, desadostasun ideologikoen gainetik; ez ditugu isilarazi desadostasun horiek».

2007tik aritu dira hizketan biktimak, gero eta talde handiagoetan. Hedabideetatik eta joko politikotik urrun, Irlandan, Glencree herrian hasi ziren biltzen —horregatik du izen hori ekimenak—, eta Espainian egin zituzten gero, betiere Euskal Herritik kanpora.

Politikatik urrun egon dira, ez baitaude ados biktimei ematen zaien tratuarekin. Hori diote adierazpenean: «Ez gatoz bat gu deskribatzeko sarri erabiltzen dituzten definizioekin eta kontzeptuekin». Biktimak askotarikoak eta asko direla ohartarazi dute, eta hori gaur egun ez dela aintzat hartzen: «Ez zaigu gustatzen gizartean nola hitz egiten den gure errealitateari buruz, plurala eta askotarikoa baita». Urratsa egin behar izan dute, beraz: biktimen arteko banaketak eta desberdintasunei bizkar eman, eta guztiak mahai berean eseri, bizipenei buruz hitz egiteko. «Tabuak eta oztopoak hautsi ditugu, errespetuz hurbiltzeko elkarrengana. Beldurrak eta estereotipoak gainditu ditugu, baita frustrazioak eta bakoitzaren minezko esperientzia ere».

Asko eta askotarikoak

Biktimak askotarikoak direla nabarmendu zuten, eta agiria irakurtzean bistan jarri zuten: guardia zibilek hildako Joxean Lasaren arreba Axunek eta ETAk hildako Jesus Maria Pedrosa PPko zinegotziaren alargun Maria Carmen Hernandezek irakurri zuten. Isilik egon ziren gainerakoak, bukaerako txalo zaparradara arte.

Askotarikoak direla bai, baina indarkeria pairatu izanak batzen dituela agertu nahi izan baitzuten. «Bidegabeko sufrimendua» jasan dutela aitortu dute, eta, areago, elkarri onartu diote hori; norberak agertu du bere mina, eta gainerakoek aintzat hartu dute. Pauso hori «elkarbizitzaren aldeko ekarpena» izatea nahi dute. Bai baitago zer egina oraindik ere, biktimek gogorarazi dutenez: «Eskubideen urratzaileek ahaztu eta ukatu egin gaituzte, eta erakundeen aldetik modu desberdinean jaso dugu laguntza». Guztiek jasandako mina «bidegabea» izan dela salatu dute, «apropos egina eta denboran luzatu dena».

Taldean egin dutena gizarteak oro har egitea nahi dute: indarkeriaren eraginez jasandakoa aitortzea biktimei. «Denok eskubide berberak merezi ditugu: egia, justizia, memoria, aitortza eta kaltearen ordaina». Bereziki egin diete deia indarkeria eragin dutenei: egindakoa onartzeko eta erantzukizunak hartzeko eskatu diete. Zer egin beharko luketen galdetuta, ez dute eman erantzun argirik: «Guztiek ez dute keinurik egin orain arte. Ez dugu guk esango zer egin behar duten; zerbait egiteko gonbitea egin nahi diegu guk». Nabarmendu dute «desiragarri eta beharrezko» direla sortutako mina aitortzeko keinu horiek.

Gizarteak ere zeregina baduela adierazi dute biktimek agirian. «Iragana era autokritikoan aztertzera dei egin nahi diogu, betiere egiarekiko eta justiziarekiko konpromisoan oinarrituta». Bidea luzea izango dela ohartarazi dute, eta gorabeheratsua: «Zauriak osatzeko ez dago tentsiorik eta gatazkarik gabeko prozesurik».

Bide horretan ekarpena egin dutelakoan, amaitutzat eman dute jarduna. Indarkeriak eragindako sufrimendu hori berriro ez gertatzea jarri dute xede, eta, horretarako, lan pedagogikoa egin nahi dute adierazpenaren bidez. Politikariei egin diete eskaria: ez erabiltzeko agiria joko politikoan.