*A*) Ordinatio praesentis generalis Capituli anni Domini 1529.  *Diffinitores* : de **Cistercio**, s. th. pr., de Voto, s. th. pr., de Buxeria Eduensi, de Monte S. Mariae, de Oliveto, monasteriorum abbates ; de **Firmitate**, de Maceriis, de Curia Dei, de Claroloco, de Eleemosina, monasteriorum abbates ; de **Pontigniaco**, de Caroliloco, s. th. pr., de Quinciaco, de Bellobecco, de Belloloco, monasteriorum abbates ; de **Claravalle**, de Longovillari, s. th. pr., de Ursicampo, de Longovado, de Igniaco, monasteriorum abbates ; de Belloprato in Lotharingia, s. th. pr., loco domini **Morimundi**, de Rigniaco, de Belloprato Belvacensi, de Frigidomonte, de Bullencuria, monasteriorum abbates. *Confessores* : de Miratorio, de Charmeya, de Theoloco, de Caherio, monasteriorum abbates. *Magistri caeremoniarum* : dominus de Claravalle, de Caroliloco, s. th. pr., de Bonoradio, de Charmeya monasteriorum abbates ; prior et subprior Cistercii. *Promotor causarum* : frater Petrus Ramaille, s. th. pr., provisor collegii S. Bernardi Parisiensis. *Receptores excusationum* : de Barbello, de Charmeya, de Aceyo, monasteriorum abbates. *Notarii abbates* : de Bonoradio, de Septemfontibus, monasteriorum abbates. *Auditores computationum* : de Miratorio, de Barbello, de Aceyo, de Bithania, de Lesinis, monasteriorum abbates. *Notarii ad pedes* : fratres Ioannes de Orgeleto, Ioannes de Belna, professi Cistercii. * * * *B*) Nomina abbatum praesentis generalis Capituli : Reverendissimus dominus Cisterciensis, s. th. pr., de Firmitate, de Pontigniaco, de Claravalle, de Belloprato in Lotharingia, s. th. pr., loco domini Morimundi, de Voto, s. th. pr., de Longovillari, s. th. pr., de Caroliloco, s. th. pr., de Maceriis, de Curia Dei, de Bonoradio, de Igniaco, de Ursicampo, de Longovado, de Septem fontibus, de Miratorio, de Monte S. Mariae, de Aceyo, de Rigniaco, de Bellobecco, de Claroloco, de Frigidomonte, de Bullencuria, de Eleemosina, de Barbello, de Quinciaco, de Belloloco, de Belloprato Belvacensi, de Buxeria Eduensi, de Charmeya, de Oliveto, de Theoloco, de Caherio, de Bithania, de Lesiniis : 35. * * * Anno Domini millesimo quingentesimo vigesimo nono, die vicesima septima mensis aprilis, in Capitulo generali apud Cistercium celebrato, statuta sunt et diffinita quae sequuntur. ORATIONES 1.  Pro sanctissimo … *etc.* 2.  Praeterea pro serenissimo … *etc.* 3.  Insuper pro burgensibus … *etc.* 4.  Ceterum pro pace … *etc.* 5.  Demum pro felicis … *etc.* DIFFINITIONES GENERALES 6.  Nos, frater Guillermus, abbas Cistercii, … *etc.* Cum totus Ordo noster … *etc.* … necnon in summa … (*deest*) … etc. 7.  Nos, frater Guillermus, … *etc.* et est talis : Ut laudabilis uniformitas tam in divino servitio quam cerimoniis hactenus observata semper in Ordine persistat, generale Capitulum filialem reverentiam matri nostrae Beatae Mariae cupiens iugiter exhibere, praecipit horas ipsius Beatae Virginis semper devote persolvi iuxta cærimonias, geniculationes et inclinationes in Cistercio consuetas ; similiter cantetur *Regina coeli* secundum Cistercii ritum nullas notas addendo, diminuendo vel immutando, nec vestis nostra talaris diversis coloribus seu variis superstitionibus conspergatur. 8.  Et quia generale Capitulum graviter ferens difformitates et dissolutiones vestium ante et retro fissarum more saecularium, manicas latas habentium, iaquetarum fronsatarum, stramentorum lectorum et camisiarum de canabo et non de panno, contra formam Ordinis, necnon si fas est dicere, a pedibus usque ad verticem, id est a calceis fenestratis usque ad birreta latissima, ad instar pileorum more saecularium, de quibus hactenus plures factae sunt diffinitiones, quas nihilominus quidam abbates, licet forma gregis dicantur, spreverunt, omnibus et singulis abbatibus et prioribus Ordinis universi districte praecipitur, quatinus in praemissis delinquentes, se, suos religiosos et fratres, indissimulanter corrigant, et ne praedictis religiosis seu fratribus in praemissis occasio praevaricationis praebeatur, vestiarium aut stramenta lectorum de lana in pecunia nullatenus fratribus seu religiosis distribui faciant aut permittant, sed modus conficiendi praedicta vestimenta penes ipsos abbates et priores remaneat. 9.  Capitulum generale videns nostrum sanctum Cisterciensem Ordinem ab obedientia, castitate et paupertate primitus exordium sumpsisse, nunc autem culpa superiorum laetaliter sauciatum vitiis oppositis, perditioni, nisi celeriter succurratur, proh dolor ! perditioni subiacere, compellitur ad ipsius Ordinis superiores et abbates verba dirigere, ipsos fraternaliter hortando et nihilominus sub poena divinae offensae districte monendo, quatinus ipsi suis inferioribus exemplum praebentes non praesumant deinceps certas commissariorum Ordinis de monasteriis visitatis sub colore paternitatis vel superioritatis tollere, abscondere vel auferre, nec super ordinatis aut praeceptis ipsorum commissariorum dispensare, liceat tamen ipsis commissariis propter certarum vel annexarum fastidiosam multiplicitatem suas patrum abbatum vel commissariorum certas aut annexas adimpletas auferre, patribus abbatibus autem liceat tantum suas certas et annexas post ipsarum adimpletionem deponere vel immutare. 10.  Et quia praetextu peregrinationis, negotiationis, aut alterius coloratae excusationis, mulieres passim in locis regularibus et cameris seu domibus abbatum reperiuntur frequentare, in religionis evidentissimam exterminationem, omnium monasteriorum Ordinis abbatibus, prioribus et sacristis sub poena depositionis a suis officiis districte prohibetur, ne deinceps talia facere vel permittere praesumant. Abusum autem de contractibus inter abbates, conventus et monachos faciendis, necnon de grangiis seu metariis ad firmam vel alias concedendis, ac etiam institutionem diversorum et inutilium officiariorum in dimunutionem [diminutionem] divini cultus, generale Capitulum aeterna clausura damnat, defendit et prohibet sub censuris Ordinis et aliis poenis per patres abbates et commissarios infligendis, quibus patribus abbatibus et commissariis praesentis diffinitionis executionem, ipsum generale Capitulum committit, in plenaria Ordinis potestate. 11.  Ad tollendam omnimodam murmuris occasionem generale Capitulum decernit, interpretatur et declarat, quod annua capitularis lectio in Capitulo nostro generali de precibus et orationibus per universum Ordinem faciendis ex generali consuetudine, ac etiam diffinitio antiqui debiti, pro quo manet universus Ordo monasterio Cistercii obligatus, ex quo dicta lectio singulis annis fit coram omnibus abbatibus in dicto generali Capitulo existentibus censetur, habetur et reputatur satis et plusquam satis confirmata ; quod debitum si et in quantum opus est de novo Capitulum ipsum approbat, ratificat et confirmat. 12.  Et quia generale Capitulum alias diffinivit, diffinitiones ipsius Capituli generalis nullius esse roboris, nisi fuissent vel essent in sequenti Capitulo confirmatae, praesens generale Capitulum decernit et declarat omnes et singulas Capitulorum generalium diffinitiones a viginti annis citra factas pro confirmatis et confirmatas, ac etiam ipsas, si et in quantum opus esset, confirmat, gratas et pro confirmatis reputat, ac si singulis annis confirmatae fuissent ; nisi tamen fuerint aliquae specialiter revocatae, vel sibi invicem contradicentes. 13.  Generale Capitulum futura praevaricationis pericula vitare praetendens, diffinit et praecipit, quod singulis annis priusquam ad diffinitionum confectionem procedatur, coram Diffinitoribus omnibus legatur ad longum vel superficialiter libellus seu codex diffinitionum anni praecedentis. 14.  Saecularium murmur generale Capitulum graviter et moleste ferens super devolutorum collationibus, districte prohibet omnibus et singulis patribus abbatibus, ac etiam quibuscumque commissariis, ne deinceps praesumant devolutum conferre, vel electiones confirmare vel infirmare, nisi prius de iure et genere vacationis debite fuerint informati. 15.  Generale Capitulum certis rationibus diffinit, quod anno sequenti patres Ordinis Capitulum celebraturi feria tertia post dominicam de *Cantate*, Divionem mane egredientes Cistercium intrabunt. DIFFINITIONES SPECIALES 16.  Super supplicatione abbatis de Caherio continente requestam domini Ioannis Lalement sacerdotis, volentis fundare et statuere missam septimanalem perpetuam in praedicto monasterio de Caherio, pro summa octo librarum annualium distribuendarum et recipiendarum per religiosos modernos et futuros dicti monasterii de Caherio, generale Capitulum annuit praedictae petitioni, dummodo praedictus redditus recipiatur et exponatur ad discretionem dicti abbatis de Caherio nostrae sacrae religionis habitum gerentis, aut alias dicti loci prioris et conventus. 17.  Supplicationem magistri Francisci Marsot continentem locationem ad vitam domus existentis in collegio Parisiensi, in porta ipsius collegii, generale Capitulum committit abbati de Caroliloco, et fratri Petro Ramaille provisori, s. th. pr. terminandam, confirmandam vel infirmandam, in plenaria, *etc.* 18.  Piae petitioni religiosarum abbatissae et conventus monasterii de Isles, iuxta civitatem Antissiodorensem, generale Capitulum favorabiliter annuens concedit, ut fundationem anniversarii dominae dotariae de Saignelay admittant et recipiant. 19.  Super abbatis et conventus monasterii de Ursicampo supplicatione de quibusdam terris parvi valoris, ut dicebant, in episcopatu Belvacensi situatis ad censum perpetuum tradendis, generale Capitulum dominum abbatem de Claravalle, necnon abbatem de Caroliloco, s. th. pr., et eorum quemlibet in solidum, committit ad informandum et referendum. 20.  Generale Capitulum abbatibus de Caroliloco, s. th. pr., et de Claromarisco, et cuilibet eorum in solidum, committit, quatinus super obligatione testamentaria et voluntaria fundatione per bonae memoriae Robertum Ravel et Ioannam eius consortem, monasterio de Caricampo facta inquirant et proximo generali Capitulo referant, in plenaria, *etc.* 21.  Generale Capitulum condescendens supplicationi abbatis de Ponte alto annuit, ut eius monasterium taxatum pro contributionibus ad summam viginti quatuor libr. turon. pro anno praesente 1529 sit quittum pro summa sexdecim libr. turon. 22.  Generale Capitulum informatum super incarceratione quorumdam fratrum seu religiosorum monasterii de Nigrolacu, in carceribus officialis Bituricensis, abbati dicti monasterii de Nigrolacu sub poenis et censuris Ordinis districte praecipit, ut ipsorum suorum religiosorum liberationem, restitutionem seu eductionem taliter prosequatur quod extra vincula seu carceres saeculares eripiantur ; huius diffinitionis executio abbatibus de Pratea, de Oliveto, et eorum cuilibet in solidum, committitur, in plenaria, *etc.* 23.  Abbatissa monasterii Sancti Sigismundi accusata diversis causis coram abbate de Ponte alto, patre abbate dicti monasterii S. Sigismundi, ab eo appellans et ab eodem suo patre abbate ad praesens Capitulum citata non comparens, declaratur contumax, eidem abbati de Ponte alto districte praecipiendo ut coeptum processum contra dictam abbatissam viriliter usque ad depositionem inclusive prosequatur, necnon ipsam et religiosas dicti monasterii in sancta reformatione et observantia regulari vivere efficaciter compellat, in plenaria, *etc.* 24.  Ad tollandam [tollendam] fastidiosam diffinitionum confusionem et ipsarum diffinitionum recollectionem, coadunationem et coaptationem iuxta materiarum exigentiam, generale Capitulum committit fratrem Ioannem Bartholomeum, religiosum de Longovado, s. th. pr., assumpto secum aliquo monasterii Cistercii religioso, ad videndum, recolligendum, et ad quemlibet libellum redigendum diffinitiones Ordinis tum generales quam speciales, quae Ordinis utilitatem et commodum vel personarum eius directionem respiciunt vel concernunt ; expensarum, in praedicto negotio faciendarum taxa penes patres Ordinis remanente. 25.  Abbati de Bellobecco ad instantiam promotoris causarum citato et comparenti, iniungitur et districte praecipitur vicariatum domino episcopo Ambianensi datum coram notariis revocare, et donec Rmum D. Cistercii monuerit, super ipsius revocatione facta, extra abbatis stallum omni sexta feria permaneat. 26.  Innocentia christiana simplicitati monasticae necessaria edocta a Domino ferientes non referire, et laedentibus non resistere, sanguinem exhorrescit, et eorum praesertim laesioni compatitur, quos sacrae religionis zelus laboribus absumpsit, et devotae reformationis fervor ad funesta pericula inclinavit. Quapropter praesens generale Capitulum de infamato et passim divulgato rumore informatum super homicidio et suffocatione sororis Franciscae de Viry, abbatissae monasterii monialium de Villaribus, et ad relationem abbatis de Caroliloco, Rmi D. abbatis Cistercii commissarii, visis informationibus per eum factis, confessione monialium spontanea, dictae moniales ad perpetuos carceres condemnat in pane doloris et aqua angustiae, ut ibi peccata defleant et divini iudicii misericordiam lugentes expectent, salva Rmi D. Cistercii gratia, eidem abbati de Caroliloco iniungendo, ut de ceteris monialibus praefati monasterii de Villaribus, quae nondum confessae sunt diligenter informet, corrigat, puniat et emendet ; alias autem quas ad confessionem inducere nequiverit, quia verisimile est, eas tanto crimini consensisse, ad horrendi sceleris detestationem ad praedictum monasterium de Villaribus sine Capituli generalis auctoritate nullatenus remittat et reducat, sed in praefatis et ea concernentibus secundum quod iuris invenerit esse et rationis provideat ; abbatissam modernam praedicti monasterii de Villaribus ad persolvendum quotannis abbatissis, ad quas moniales praedicti monasterii de Villaribus sunt emissae, pro singulis decem librarum turon. summam compellendo, in plenaria, *etc.* 27.  Capitulum generale informatum de scandalis quae provenerunt ex contentione super officio prioratus monasterii Savigniaci, inter fratres Ambrosium Perret et Andream Pothier, et obviare volens ne similia vel deteriora de cetero propter hoc contingant, in Dei offensam et animarum salutem, praedictos fratres et eorum quemlibet et huiusmodi officio prioratus penitus absolvit eisque et eorum cuilibet districtissime sub poenis et censuris Ordinis inhibendo, ne de huiusmodi officio quoquomodo se intromittant, saltem donec et quousque per eum vel eos, ad quem seu quos spectare poterit, aliter fuerit ordinatum. Istorum autem significationem et executionem primo abbati aut religioso Ordinis sacerdoti super hoc rogato committit. 28.  Generale Capitulum ad Dei gloriam et sacrae religionis integritatem in Domino congregatum, volens sanctae reformationis puritatem servari, et vitiorum spinis Ordinis nostri agrum in simplicitatis solo a patribus excultum diligenter purgari, iuxta illustrissimae et religiosissimae principissae dominae Margaritae archiducissae Austriae, cui pro pio in Dei et religionis suae honorem affectu gratias et preces debet, zelum et intentionem, reformationem per abbatem de Claromarisco in monasterio monialium de Belloprato factam, laudat et approbat ; eidem abbati de Claromarisco et abbatibus de Boneffia et de Caricampo et duobus eorum committendo, ut bene coeptae reformationis exordia continuent, visitent et reforment, et de controversia inter abbatem de Laude, Rmi D. N. commissarium et moniales praedicti monasterii, ac etiam de earum querimonia contra abbatissam et priorissam antedicti monasterii et ceteris, quae devoto huic reformationis beneficio prodesse aut obesse possunt, inquirant et secundum quod iuris esse compererint et rationis, provideant, in plenaria, *etc.* 29.  Visa excusatione abbatis de Vallibus Sernay, in Parisiensi dioecesi, super infractione privilegiorum et libertatum Ordinis, ad instantiam promotoris causarum Ordinis ad Capitulum generale citati, auditaque eius purgatione et sponsione obediendi, praesens generale Capitulum praedictum abbatem ad praesens absolvit tantum, et quousque de factis per eum vel fiendis secundum litterarum excusationis suae tenorem, quod scripto promisit, opere compleverit, et super eis Rmum D. N. Cistercii certificaverit, eidem districte iniungendo, quatinus fratrem Petrum Bigno, monasterii sui religiosum, privilegiorum Ordinis infractorem, propter iuris, quod in monasterio de Trappa praetendebat, personae quae non est de Ordine resignationem et cessionem, capitulariter inhabilem ad quaecumque Ordinis officia, poenas et censuras Ordinis incurrisse sigillatim, secundum quod in statutis Ordinis continetur, declarat, in plenaria, *etc.* 30.  Stabilitati monasticae generale Capitulum volens providere, ne regularibus Ordinis personis evagandi materia praestetur, audita supplicatione fratris Petri Teffre, monachi monasterii de Longovillari, petentis iuxta diffinitionem in congregatione Parisiensi novissime factam, aut a praedicto abbate suo recipi aut sibi de decem libris turon. pro manutenentia sua in aliquo alio Ordinis monasterio provideri, ne ei et ceteris Ordinis personis regularibus vagandi per saeculum materia praestetur, sed promissae stabilitatis integritas conservetur, abbati de Longovillari, s. th. pr., ordinat et iniungit, quatinus aut praedictum fratrem Petrum Teffre infra festum Nativitatis beati Ioannis Baptistae, salva Ordinis disciplina, recipiat, aut ei de alio monasterio in quo debito stabilitatis votum conservet, provideat, in plenaria, *etc.* 31.  Iuxta diffinitionem in congregatione Parisiensi anno novissime elapso factam, cui praesentes annectuntur, praesens generale Capitulum miseriae fratrum Theobaldi du Vergier, Guillelmi Degault, Guillelmi Robino et Francisci Quenaye, more errantium ovium pastore destitutarum, contra promissae stabilitatis votum extra proprium monasterium, non sine salutis suae periculo vagantium, et non habentium, ubi se possint recipere ob commendatarii monasterii de Precibus, in quo professi sunt, resistentiam, qui monitus desolatarum animarum salutem neglexit, et eos suscipere recusavit, praesens generale Capitulum ad honorem Dei et animarum requiem congregatum, praefatis fratribus de remedio volens providere opportuno, abbatibus de Langoneyo, de Bona requie et de Veterivilla, et cuilibet eorum committit et iniungit, quatinus commendatarium de Precibus, priorem, subpriorem et alios praedicti monasterii officiarios ad praedictos fratres Theobaldum du Vergier, Guillelmum Degault, Guillelmum Robino et Franciscum Quenaye, ne evagentur amplius, sed stabiles permaneant, in societatis suae consortium suscipiendum, recipiendum et admittendum, aut eis de benivolis in Ordine abbatibus providendum, a quibus infra festum B. M. Magdalenae recipiantur, et eisdem abbatibus a quibus suscepti fuerint pro singulis praedictorum fratrum decem libr. turon. summam in terminis vel termino per praedictos abbates commissarios exprimendis persolvendum, per omnes iuris et iustitiae vias sub poenis et censuris Ordinis cogant et compellant, in plenaria, *etc.* 32.  Audita supplicatione fratris Claudii de Bruel, monasterii Savigniaci expresse professi, petentis sibi ob multa animae suae et corporis pericula, quorum si permaneret in praefato monasterio sibi, ut asserit, timeret naufragium, dari licentiam in aliquo Ordinis monasterio ubi benivolum abbatem invenerit, recipiendi se, et illic si casus se obtulerit secundum Ordinis statuta profitendi, aut si hoc commode fieri non posset, in aliquo Ordinis beatorum patrum Benedicti aut Augustini monasterio regularem professionem emittendi, domino abbati de Claravalle generale Capitulum committit, ut secundum quod animae praedicti fratris Claudii saluti expedire intellexerit, provideat et indulgeat. ELECTIONUM CONFIRMATIONES 33.  Ad relationem domini abbatis de Firmitate praesens generale Capitulum electionem, institutionem et installationem de persona fratris Iuliani de Aultreyo, praesidente in ea domino abbate de Morimundo, patre abbate, ad abbatialem dignitatem monasterii de Theoloco, Ordinis nostri Cisterciensis in dioecesi Lingonensi, rite et canonice per monachos eiusdem monasterii … *etc.* approbat *etc.* supplendo, *etc.* 34.  Provisionem, institutionem et promotionem de persona fratris Marci Cussement ad abbatialem dignitatem monasterii de Bellavalle in Bisuntinensi dioecesi, ad relationem abbatis de Voto, s. th. pr., et abbatis de Monte Sanctae Mariae, prout in instrumento, cui praesentes annectuntur, *etc.* approbat, *etc.* TRACTATUUM CONFIRMATIONES 35.  Abbatibus de Monte Sanctae Mariae et de Aceyo, et eorum cuilibet, praesens generale Capitulum committit, quatinus super quodam contractu inter potentem dominam Annam de Novocastro ex una, et abbatem et conventum de Lococrescenti ex altera partibus, ratione cuiusdam iuris iustitiae et altioris dominii, prout in litteris super hoc confectis, quibus praesentes annectuntur plenius continetur, inito et passato, inquirant, et proximo generali Capitulo referant, in plenaria, *etc.* 36.  Praesens generale Capitulum visa diligenti inquisitione per abbates de Bullencuria et de Ripatorio ad hoc, super quodam contractu inito et passato inter dominum abbatem et conventum de Claravalle ex una, et Christoforum Lefebure ex altera partibus, specialiter deputatos facta, ad eorum relationem praedictum contractum tamquam utilem et commodum, prout in eorum inquisitione et litteris super hoc confectis, plenius continetur, ratificat, approbat et confirmat, in plenaria, *etc.* 37.  Abbatibus de Charitate, de Quinciaco et de Aceyo, et eorum cuilibet in solidum generale Capitulum committit, quatinus super contractu inter abbatem et conventum de Caroloco ex una, et Franciscum de Montfort ex altera partibus, ratione quarumdam terrarum tam cultarum quam incultarum, prout in litteris super hoc confectis plenius continetur, inito et passato, de commodo vel incommodo monasterii inquirant, et proximo generali Capitulo referant, in plenaria, *etc.* 38.  Tractatum inter abbatem et conventum monasterii de Quinciaco, Ordinis nostri Cisterciensis, in Lingonensi dioecesi, ex una, et Ioannem Sceler ex altera partibus, initum et passatum, visis informationibus factis per abbatem de Charitate prope Lezinas ad hoc specialiter deputatum, ad eius relationem, tamquam utilem et commodum, praesens generale Capitulum ratificat, approbat et confirmat, in plenaria, *etc.* 39.  Abbatibus de Quinciaco et de Charitate prope Lezinas committitur, quatinus super contractibus inter abbatem et conventum monasterii de Fonteneto, Ordinis nostri Cisterciensis in dioecesi Eduensi, ex una, et Nicolaum Malachim, item dominum Claudium Marlet presbyterum, Theobaldum Brigaudet, Ioannem Quenyer, Petrum Quenyer, Claudium Quenyer, Petrum Quenyer iuniorem, Ioannem Monnyot, Ioannem Quenyer dictum Bontemps, Dyonisium Quenyer, Anthonium Quenyer, Petrum Monnyot, Petrum Quenyer dictum Bontemps, Henricum Labouquet, Desiderium Quenyer, Hugonem Nauldin, Claudium Nauldin, Ioannem Merlet seniorem, Ioannem Labouquet, Nicolaum Monnyot, Nicolaum Merlet, Claudium Quenier, Petrum Sernot, Ioannem Monguin Merlet, Ioannem Merlet, et Ioannem Merlet liberos et pupillos defuncti quondam Blasii et Petri Merlet parte ex altera, initis et passatis, prout in litteris super hoc confectis plenius continetur, de praedicti monasterii commodo vel incommodo inquirant, et proximo generali Capitulo referant, in plenaria, *etc.* 40.  Tractatum inter abbatem et conventum monasterii de Regalimonte, Ordinis nostri Cisterciensis in Belvacensi dioecesi, ex una, et priorissam et moniales Hospitalis seu domus Dei de Pontisara parte ex altera, ratione cuiusdam molendini, prout in litteris super hoc confectis, quibus praesentes annectuntur plenius continetur, initum et passatum, ad relationem abbatis de Caroliloco, s. th. pr., specialiter ad hoc deputati, tamquam utilem et praedicto monasterio commodum, generale Capitulum approbat, ratificat et confirmat, in plenaria, *etc.* 41.  Contractum abbatissae et conventus monasterii de Lilio, in dioecesi Senonensi, cui praesentes annectuntur, ad relationem abbatis de Barbello, generale Capitulum approbat, etc. 42.  Generale Capitulum committit abbates de Ursicampo, de Caroliloco, de Frigidomonte, et quemlibet eorum in solidum, ad inquirendum et referendum de commodo vel incommodo super contractu abbatis de Belloprato Belvacensi, praesentibus annexo. 43.  Generale Capitulum ad relationem abbatis de Lezinis, commissarii ad inquirendum super commodo vel incommodo contractus initi per abbatem et conventum de Quinciaco, cum Ioanne Verdelet, Ioanne Tinnerreau, Claudio Simplaire, Petro Simplaire et eorum consortibus, ratificat, approbat et confirmat. 44.  Generale Capitulum committit abbates de Aceyo, de Septemfontibus, de Buxeria Eduensi, et quemlibet eorum in solidum, ad informandum, inquirendum et recognoscendum super contractu religiosarum abbatissae et conventus monasterii de Tardo, in dioecesi Lingonensi, de quibusdam grangiis dictis de Lamblain et de Treige, cum suis pertinentiis ; et si praedictum contractum invenerint praedicto monasterio de Tardo damnosum, aut indebite contra *Benedictinam* et Ordinis statuta factum, ipsum cassent, annullent et revocent, ac per dicti loci abbatissam et conventum cassari, annullari et revocari, per omnes iuris et iustitiae vias, faciant et compellant, cum quibus abbatissa et religiosis de iuramento ratione dicti contractus praestito, dicti commissarii vel eorum unus dispenset, et eas Capituli generalis auctoritate absolvat. 45.  Super contractu domini de Pontigniaco et eius conventus inito cum Margareta de Gribon dicta Lamye, vidua defuncti Guillelmi Fanteau, dum viveret mercatoris Antissiodorensis, generale Capitulum committit abbati de Rigniaco ad informandum et referendum. IUDICES 46.  Benignus favor iure eis impenditur, quorum diligentia communi Ordinis ministerio inservitur. Quapropter generale Capitulum ingrate eorum malitiae volens et incuriae obviare, qui debitas fratri Petro Damboise, monasterii de Fontanis albis professo, et collegii S. Bernardi Parisiis bursario, ratione bursae aut alterius rationabilis debiti occasione pecunias aut contemnunt aut nolunt persolvere, abbatibus de Carolicolo [Caroliloco], s. th. pr. de Regalimonte et de Barbello, et eorum cuilibet in solidum, committit quatinus, auditis hinc inde partibus, si aliquas personas Ordinis eidem fratri Petro in aliqua pecuniarum summa obligari, aut alias rationabiliter teneri compererint, ad solvendum per omnes iuris et iustitiae vias cogant et compellant, in plenaria, *etc.* 47.  Audita supplicatione nobilis viri Claudii Devy, scutiferi, petentis abbatem de Caroloco, s. th. pr., ad solvendam summam 63 libr. compelli, quam ratione cuiusdam schedulae per praedecessorem suum fratrem Carolum de Baissey, ut asserit dictus Claudius, signatae, sibi ex transactione et, si licet diutius, transporto Nicolai Mounet deberi praetendentis ; praesens generale Capitulum abbati de Roseriis, s. th. pr., et abbatibus de Charitate et Theoloco, et eorum cuilibet committit, quatinus auditis hinc inde partibus praedictum abbatem de Caroloco cogant aut absolvant, et per omnes iuris et iustitiae vias, usque ad diffinitivam sententiam inclusive procedant, in plenaria, *etc.* 48.  Abbatibus de Longovillari, s. th. pr., de Regalimonte, de Barbello, et cuilibet eorum in solidum, praesens generale Capitulum committit, quatinus si per instrumenta, seu alia fide digna testimonia, invenerint abbatissas de Lilio et Villaribus, aut earumdem abbatissarum conventus abbati de Caroloco, s. th. pr., vel eius monasterio, in aliqua pecuniarum summa vel alias teneri vel obligari, per omnes iuris et iustitiae vias cogant et compellant, in plenaria, *etc.* EXCUSATIONES ABBATUM 49.  Excusantur per abbatem Igniaci abbates de Signiaco, de Elancio, de Valle regis, de Bonofonte. — Excusatur abbas de Vallibus Sernay per litteras, quas misit ad Rmum D. N. Cisterciensem. CONTUMACES 50.  Praesens generale Capitulum visa citatione fratrum Francisci Regnart, prioris, et Ioannis de Layat, religiosorum de Rupibus, qui legitime citati coram praesenti Capitulo, ad instantiam domini abbatis de Pontigniaco, et per triduum expectati, et more solito proclamati, non comparuerunt, ipsos contumaces declaravit, et nihilominus regularibus personis Ordinis nostri, necnon aliis super hoc requirendis, mandat praedictos fratres Franciscum Regnart et Ioannem Layat citari ad futurum generale Capitulum proxime venturum, ad ea quae contra eos obiicientur responsuros et procedi visuros, prout iuris fuerit et rationis. 51.  Ad idem, de Abbatissa Sancti Sigismundi prope Orthesiam, in patria Bearnensi, appellante abbate de Ponte alto, patre abbate sui monasterii, citata et non comparente, prout amplius in octava diffinitionum specialium continetur (*cf. supra n°  23). REHABILITATIONES 52.  Ad instantiam abbatis de Longovillari, s. th. pr., supplicantis pro fratre Ioanne Le Clerc, monasterii de Caricampo, Ordinis nostri Cisterciensis, in Morinensi dioecesi, professo, qui suadente diabolo ultra tempus acceptae ab abbate suo licentiae novem aut decem diebus, praeter dicti abbatis assensum, intentionem et permissionem, cum quodam capitaneo belligeratore, cuius metu propter id non fuit punitus, in saeculo evagatus est et remansit, qui item tempore bellorum quemdam nomine Jampion spoliatorem firmarum et grangiarum ecclesiae, usque ad sententiam mortis inclusive prosecutus est, et ex procuratione illius irregularem se esse aut timet aut suspicatur. Qui etiam dum a Bolonia reverteretur, homicidio inter quosdam praedictos armigeros rixantes facto per apertionem fenestrae per quam vulnus mortale infligi vidit, interfuit, et paucis paulo post diebus, dum cum nonnullis sui abbatis servis quosdam sequentes militiam in grangiis monasterii hospitantes, ab eis revocare et eiicere vellet, orto inter eos dissidio et pugnae praesens fuit, ex quibus secutum subinde homicidium audivit, et his praecedentibus non obstantibus saepius sacra missarum solemnia celebravit, nec his omnibus contentus, abiecto regulari et assumpto saeculari habitu illicentiatus Romam adiit ; deinde ad cor rediens, reassumpto apud Cistercium habitu et repetito monasterio proprio punitus, correctus et emendatus est, et vitae emendatioris propositum in Domino servavit. Praesens generale Capitulum de sancta in Domino perseverantia confidens, ipsum eumdem fratrem Ioannem Le Clerc rehabilitat ad omnes gradus, officia et dignitates, abbatiali dignitate seclusa, in plenaria, *etc.* SUFFRAGIA 53.  Frater Guillermus, abbas Cistercii, *etc.* universis Christi fidelibus salutem et sanctae devotionis suffragium salutare. Quia honesti viri Guillelmi Nilteaul, habitatoris de Marey, fide digno relatu, certam devotam et solemnem confratriam sanctissimi Urbani, episcopi et confessoris, in ecclesia parochiali sacrosanctae Virginis Mariae de Echeboto, fundatam esse didicimus. Idcirco nos, ad exaltationem et debitum cultum eiusdem sanctissimi Urbani totis concurrentes affectibus, cupientesque, ut dicta confratria iugiter perseveret, utque ad eam illius loci et circumvicinorum incolae devotius et avidius confluant, ad instantiam domini abbatis de Claravalle, et supplicationem eiusdem Guillermi nobis pro parte confratrum eiusdem confratriae humiliter exhibitam, omnibus et singulis, qui de bonis suis eidem confratriae et ad illius manutenentiam contulerint, et manus porrexerint adiutrices, plenariam concedimus participationem omnium bonorum spiritualium, videlicet missarum, *etc* … in septennium … *etc.* 54.  Frater Guillermus, abbas Cistercii, *etc.* nobili viro Bartholomeo du Mas et Ioannae de Sincy eius consorti, ac Stephano et Bonae du Mas, liberis, sanctae devotionis suffragium salutare. Quamquam divinae legis … *etc. ut in forma consueta*, exigente itaque piae devotionis affectu, quem ad ipsum Ordinem nostrum et solemne monasterium Cisterciense, matrem nostram, vos habere intelleximus, ad instantiam abbatis de Septem fontibus, vobis omnium bonorum spiritualium… concedimus participationem, *etc.* Datum, *etc.* 55.  Ad idem, ad instantiam domini abbatis de Claravalle, pro Hospitali sive Capella sancti Blasii super Pontem Desiderii. 56.  Ad idem, ad instantiam praedicti domini abbatis de Claravalle, pro Capella Sanctae Mariae de Orbeyo, in dioecesi Nivernensi. * * * 57.  Quia propter agendorum multiplicitatem, *etc. ut in anno* 1506, n° 30. 