Villelmus Dei gratia Autissiodorensis episcopus: omnibus presentes litteras inspecturis, perpetuam in Domino salutem. Ut inter ejus membra numerari possimus, qui fecit utraque unum evangelizans pacem, iis qui prope erant, et iis qui longe, ad ea que pacis sunt semper intendere toto mentis affectu debemus, et discordantes ad concordiam revocare. Quapropter cum inter dilectos filios capitulum Autissiodor. ex una parte, et canonicos B. Marie infra muros ex altera, de cruce portanda controversia emersisset, tandem utraque parte ordinationi nostre se supponente precise ita inter eos duximus ordinare. Statuimus itaque quod canonici B. Marie in nullo casu de cetero crucem portent. Capitulum vero ad ordinationem nostram concessit, ut presb. diaconi et subdiaconi B. Marie canonici quilibet in ordine suo deserviant altari majoris ecclesie, et suas faciant septimanas, ita quod tempore septimane sue, presbytero beate Marie canonici quilibet in ordine suo deservient altari majoris ecclesie et suas faciant septimanas, ita quod tempore septimane sue presbytero B. Marie canonicus minutarum partitionum integram percipiat portionem. Qui si forte canonicus tortarius fuerit, vel etiam aliquis de canonicis majoris ecclesie canonicus B. Marie esse contigerit, in ea septimana in qua tanquam canonicus B. Marie in majori deserviet ecclesia unica erit minutarum partitionum per diem contentus portione; diaconi vero et subdiaconi beate Marie canonici in ea septimana in qua in majori deservient ecclesia, dimidiam percipient partitionem. Servient autem canonici beate Marie illis tantum diebus quibus canonicis tortariis licet servire. Quod si forte unum, vel plura grossorum signorum festa infra suas evenerint septimanas, nec ipsi tunc deservient, nec sicut predictum est minutas percipient portiones. Si vero presbyter, diaconus, sive subdiaconus B. Marie canonicus tempore septimane sue defecerit, tenebuntur et ipsi sicut et majores canonici ad emendam: de septimana vero chori non tenebuntur. Porro si absentes fuerint beate Marie canonici, vel in scholis, vel extra villam manentes, nec tunc deservire, nec ad emendam pro defectu hujusmodi tenebuntur. Oblationes vero que ad manum presbyteri B. Marie canonici tempore septimane sue venient, ejus erunt, exceptis oblationibus illis que ad sacristam sive ad alium de consuetudine pertinere noscuntur. Ordinatum fuit preterea quod duo diaconi B. Marie canonici in festis annualibus procedent induti dalmaticis cum diacono majoris ecclesie canonico qui leget evangelium. Similiter et duo subdiaconi B. Marie canonici procedent cum subdiacono majoris ecclesie canonico qui legit epistolam, et nos si presentes fuerimus, dabimus tam diaconibus quam subdiaconibus B. Marie sic procedentibus dimidiam portionem. Quod si presentes non essemus, ipsi nihilominus procedent sicut superius est expressum, nec percipient dimidias portiones, quia nec tunc majores canonici percipiunt ab episcopo portionem. Statutum etiam fuit quod canonici B. Marie qui modo sunt, juramento prestito, promittent in capitulo quod deinceps de cruce non moverent capitulo questionem, et quod honorem, reverentiam et utilitatem majoris ecclesie servarent, de cetero sine suo mittendo: quod et ipsi fecerunt. Qui vero deinceps ab episcopo in ecclesia B. Marie instituentur canonici infra mensem ex quo fuerint instituti, id ipsum se observaturos in capitulo jurabunt. Capitulum autem confirmavit eis beneficia a bone memorie Domino Hugone quondam episcopo collata. Quando vero aliquem canonicorum B. Marie obire contigerit processio majoris ecclesie ibit ad corpus et tantum obsequii fiet, pro quolibet eorum defuncto, quantum pro tortariis defunctis fieri consuevit. Sciendum autem quod non intelligimus extendi portiones illas minutas de quibus superius fecimus mentionem ad portiones illas que fiunt in capitulo, quando fit compotus hujusmodi, sed tantum ad eas que fiunt in ecclesia ratione servitii. Notandum vero quod si presbyter B. Marie canonicus post septimanam suam ad missam pro defunctis in sequenti hebdomada teneatur, quicquid oblationum ad manum ipsius veniet, ejus erit, et preterea de anniversario suam percipiet portionem. Adjiciamus preterea statuentes ut in dicta B. Marie ecclesia de cetero viginti sint tantum canonici, et non plures; et viginti due prebende, nec plures. Actum anno Domini millesimo ducentesimo tertio decimo.