Uns bérs fu ja en l'antif pople Deu é out num Helcana . Fiz fud Jeroboam , le fiz Heliúd , le fiz Thaü , le fiz Suf ; é fud de Effratá ( si cum li alquant entendent : de la cite ki puis fud apeléé Bethléém ) . É mest al munt de Effraïm en une cite ki fud apeléé Ramathaïm-Sophim , ki puis fud apeléé Arimathie , dunt fud li bonurez Joseph , ki le precius cors Jesu-Crist mist el sepulcre . Cist bers Helchana fud del lignage as ordenez Deu de part pere é de lignage real de part mere . Muilliers out dous ; la plus noble fud claméé Anna é l'altre Phenenna . Phenenna out enfanz plusurs , mais Anna n'en out nul . Bien lut en la vielz lei que li ordenez oüssent od cumpáigne cunversement . Kar des treze lignees ki vindrent del patriarche Jacob , Deu en severad le lignáge Leví é eslist é retint éspecialment a sun servise del tabernacle ki primes fud levez al desert de Synaï é del temple que li reis Salemun funda é furni . E pur çó que cist lignages numéément dout si le servise Deu celebrer , besuinz fud ke feïst sainte engendrure en atemprance é en nettéé que li servises Deu que par peres que par fiz fust á sun plaisir furniz . É ourent li plusur muillers plusurs pur le multepliement del pople Deu , ki de tutes parz de mescreantes genz esteit pursis . 
En cel cuntemple fud une cite Sylo , de part Effraïm , que Deu out á sun oes saisie é sacréé . La fud é out ested li tabernacles é li sanctuaries Deu des le tens Josue , ki le pople Deu en terre de promissiun cunduist é guiad . La fud l'arche , la fud li propiciatories . C'est l'arche en qui fud repost é guardez li tresors precius des tables ú Deu meïmes éscrist la lei , é partie de la manne ki del ciel vint é le pople quarante anz en lieu de vitaille corporel sustint , é la verge Ááron , ú Deu sa vertud mustrad , kar en une nuit fuilli é fluri é fruit portad . Icest lieu seintefied fud li bers Helchana ácustumiers á visiter pur Deu depreier , oblatiuns faire é sacrifier as jurs asis é par la lei establiz , numéément á la Pasche , á Pentecuste , á la feste Salceie , ki est en septembre , quant li Judeu mainent en fuilléés en moniment é remembrance que il mestrent lunges á mesáise en loges é en fuilléés jesque Deu les mist en terre de promissiun , en certaine statiun . 
A cest lieu servir furent dui pruveire átitele , Ofni é Phinéés . Fiz furent Hely , ki dunc ert evesche é maistre principals . É á un jur avint que Elchana fist sacrefise é sulunc la lei á sei retint partie , partie dunad á sa cumpaignie . É á Ánne , sa muiller , que il tendrement amad , úne partie dunad , ki forment ert deshaitéé , kar Deu ne li volt encore duner le fruit desired de sun ventre . É Fenenna íçó li turna á repruce é acustuméément l'en atarioút é amerement rampodnout . É la bonuréé Anna nen out retur , mais un duleir , plurer é viande deporter . Sis mariz Helchana le áreisuna , si li dist : « Purquei plures ? Purquei ne manjues ? É purquei est tis quers en tristur ? Dun n'as tu m'amur ? Dun n'as tu mun quer , ki plus te valt que si oüsses dis enfanz ? » Anna puis que ele out mangied é beüd levad é al sucurs Deu requerre tut sun quer turnad . Vint s'en al tabernacle ; truvad l'evesche Hely a l'entree , ki ásis í ért qu'il as alanz é as venanz parole de salu mustrast . La dame fist á Deu sun present é sa oblatiun . Sun quer meine as chaldes lermes acuragéé ureisun é en ceste baillie : « Sire merciable , Sire Deus puissanz des hoz banis é des champiuns cumbatanz , si fust tun plaisir que véïsses ma miserie é ma afflictiun , é tei membrast de mei , la tue ancele , que par ta pitied eüsse fiz : durreie le tei á tun servise , é rasur ne li munterad le chief ; mais tuz dis á tei iert ádetid . » Usages ert en cele lei , se alcuns par vud á Deu se sacrast , tant cum cel vud li durreit , rasur le chief ne li muntereit . 
La dame en sa préére demurad . Ses levres mout , li quers parlad , tant que li evesches l'esguardad é pur ívre l'enterçad . E si li dist : « Va , bone femme , á tun ostel dormir ; si te deseníveras par le dormir . » Respundit Anna : « Ne me tient si . N'ai beü ne vin ne él par unt l'um se poïsse enívrer . Ne me tenez pur fille Belial , kar sobre sui , é en anguisse é en plur á Deu áí reveled mun duel . » Belial , çó est senz jú ; é cil sunt fiz Belial ki tuz jurs tirent vers le mal , ostent le jú de la lei Deu , é de vice en altre vunt cancelant , lur criatur átariant . Dunc respundi li evesche Hely : « Vá bóne femme , as véies Deu . Deus , ki de tut bien faire ad poeste , furnísse en grace ta volente . » La dame haitéé s'en parti ; la chere púis ne li chaï . Od sun seignur le matin Deu áürat , puis á sa maisun returnad . Deus out sa ancele en remembrance ; tost cunceut é out enfant . Graces rendit a l'enfanter é Samuel le fist numer . - Fedeil Deu , entend l'estorie . Ásez est clére , é semble nue , mais pleine est de sens é de meule . L'estorie est paille , le sen est grains ; le sen est fruit , l'estorie raims . Cist livres est cum armarie des secreiz Deu . Plein est de figure é de signefiance . É voil íci un poi tucher que par tut des ore le tienges chier . Helchana , çó est la possessiun Deu , é signefie le fiz Deu , ki dist de sei : « Deus mis peres me tint en sa possessiun cume sun fiz al cumencement de ses véies é de ses ovres . » Icist fiz Deu ad eüd dous muillers , si cume out Helchana . La premiere fud Synagoge é Judaïsme , é si la signefia Fenenna , ki mult eut enfanz . Ensement la Synagoge par la lei plusurs éngendrad , mais ore est baraigne par mescreance dum ele forsvead . L'autre muiller al fiz Deu est Sainte Eglise , é cele signefiad Anna , ki tart out enfant . É Anna , çó est grace . Ensement Seinte Eglise tart enfantad jesque li fiz Deu par grace a li s'acumpaigna é par sa mort de mort rachatá , mundá par baptesme é sun Saint Esperit li enveia . 
Puis revint le serf Deu Helchana od sa maigniéé al tabernacle pur sacrefier é festivalment offrir é plenierement ses vúdz furnir . Mais Anna out essuigne é remest , kar al tabernacle ne volt returner jesque líu fust de l'enfant á Deu presenter que á remanance í póüst ester . Mais puis que il out set anz passed , la mere áturnad un bel present de flur , de sa pecunie é de sun vin é menad l'enfant jesque en Sylo . Del Present out primes Deus sa part , puis a l'evesche fist bel reguard é si li dist : « Sire , sire , entent á mei . Jó sui la túe ancele ki ja devant tei préiéres fis , é pur cest enfant dunc Deu requis . Il le me dunad á sun plaisir é jo li rend pur lui servir . Se il te plaist , receif l'enfant que served Deu des ore en avant . » É puis úrad Anna , si dist : « Mis quers est esléézciez é mis fiz en Deu eshalciez . Ma parole est eslargie sur mes enemis , kar eslééscie sui el Salveür . Nul n'est si sainz cume li Sires , é nuls n'est altres ki ne change , é nuls n'est de la force nostre Deu . Laissez des ore le mult parler en podnéé par glorie . Male parole nen isse de voz buches , kar Deu est de science sires , é a lui sunt ápreste li pensed . Li arcs des forz est surmuntez , é li fieble sunt esforciez . Ki primes furent saziez ore se sunt pur pain luéz , é li fameillus sunt ásaziez púis que la baráigne plusurs enfantad é céle ki mulz óut enfanz áfebliád . Li antif Judéu aferment que morz fud li éinznez fiz Fenénne quant néz fúd Samuél ki fud fiz a la bonuréé Ánne ; é pois chascun an quant enfant out Anne , perdi alcun Fenénne . Li Sires mortifie é vivifie é en enfer meine é remeine . Li Sires fait póvre é fait riche ; orguil depriemt , le humble éslieve . Le mesaise esdrézce del puldrier ; le povre sache del femier , od les princes le fait sedeir , chaere de glorie li fait aveir . Al Seignur sunt les quatre parties del mund , é en chescune ad plante le son pople qu'il ad levé . Les piez as seinz guvernerad , é en tenebres li fel tarrad , é nuls par sei force n'avrad . Ses adversaries le criendrunt , é sur els del ciel tunerad . É tute terre jugerad é sun rei eshalcerad . » 
Helchana al son en vait é li enfes od Deu remaint . Mais les fiz Hely furent fiz Belial . Ublierent Deu é lur mestier . Encuntre Deu furent felun é encuntre la gent torcenus . Par pri , par force les dames violerent . Le pople del sacrefise tresturnerent . Del sacrefise pristrent á sei par rustie é par desrei plus que nen óut cumanded la lei . É fud lur pechied mult forment granz , kar par lur furfait li poples del servise Deu se retraist . Mais Samuel acceptablement el tabernacle serveit é de vesture linge fud aturnez cume cil ki fud á Deu livrez . É Anna as jurs ásis , quant od sun marid í repairá , de vesture le regarda . É ambedui firent á Deu lur ureisuns é lur oblatiuns . É li evesches Hely lur dunad beneïçun é úra que Deus lur rendist enfanz plusurs en prosprete pur cel enfant qu'il li ourent dune . É la grace Deu la dame visitá , suvent cunceut é enfantá . 
Hely esteit lores de grant eded é oï asez cume ses fiz se cunteneient . É alcune feiz lur dist : « Purquei faites tel ovre dunt la plainte me vient ? Vostre fame nen est mie seine , kar á mal le pople meine . Ne faites mais tel uverainne dunt le sacrefise remaigne . Si hom peche vers altre , á Deu se purrad acorder , é s'il peche vers Deu , ki purrad pur lui preier ? » Tant tendrement les fols ama que reddement nes chastia . Par bel les reprist é par amur , nient par destresce ne par reddur , cume apent á maistre é a pastur . Li fol pruveire ne receurent le chastiement , kar Deus les volt ocire é faire vengement . Li emfes Samuel amendout é creísseit é plout á Deu é a sa gent . 
Uns messages Deu pur cest pechie vint a l'evesche Hely , si li dist : « Deus te mande ces paroles par mei : “ Dun ne me revelái , é apertement mustrai a tun pere Ááron é á sa maignéé , tant cume il fud en Egypte en la poeste le rei Pharaün ? É de tutes les lignéés de Israel le eslis que fust mis prestres é a mun altel muntast é encens í portast . É dunai li tutes les choses ki alíevent des sacrefises as fiz Israel . É purquei as buted en veie del talun mes sacrefises é mes duns que jo cumandai que fussent offerz en mun temple , é plus honúres tes fiz que mei pur prendre é despendre del sacrefise le mielz , avant de çó que jó t'ai otried ? Pur çó te di : Parole fud que tu é li tuens lignages servireit devant mei en mun saintuarie finablement . Mais ore di el , que si nen iert . Mais ki mei honured , jol glorifierai , é ki mei despirra , jol metrai en despit . Ja vendrad uns tens , é colperai tun braz é le braz de la maignéé tun pere . Le braz apele l'arche é la dignete de pruverage . É ne remaindra hoem antif en ta maisun ki evesche seit é de la lei chevel . É tú ú li tuen verrunt lur adversarie el temple en tutes les prosperitez de Israel , é nen iért nuls evesches mais de tun lignage . É ne remuerai pas tut tun lignage de mun autel , mais çó íert á lur cunfusiun que les oilz lur defaillent par plur é muirgent de duel quant verrunt altre aveir la seignurie qu'il n'averunt mie . É grant partie de ta meisun murrunt quant á age vendrunt . Içó fud ácumpli quant Saül fis ocire en un jur quatre vinz pruveires de sun parente é lur femmes é lur enfanz . E par ces enseignes que ambdui tes fiz en un jur murrunt . É jo susciterai á mun oes pruveire fedeil ki sulunc mun quer se deduirra . Içó fud dit de Jesu-Crist , ki de sei meïmes dist : “‘ Jo faz tuz jurs íçó que á mun pere plaist . ’” A sun oes edifia Deu le pere maisun de lealte , çó est Sainte Eglise , ki tuz jurs devant Jesu-Crist serra é en prosperite cunversera . É si est á venir que cil ki remaindra de ta maisun vienge que l'um prit pur lui é face offerende é present é de pain é d'argent ke il seit en alcune partie receü al servise de pruverage k'il en ait la sustenance . ” » 
Li emfes Samuel serveit á Deu devant Hely , é la parole Deu rélment fud óïé , é en cés jurs ne fud nule áperte visiun . Avint á une feiz que li evesches Hely se fud áculche pur reposer . Perdu aveit la veüe de veillesce , ne véér ne pout la lumiere Deu devant sa mort . É Samuel se dormeit el temple ú l'arche Deu esteit . É Deu l'apela , é Samuel respundi : « Ci sui ! » É curut erranment á Hely é dist : « Ci sui venuz , kar tu m'apelas . » Li evesches respundi : « Nun fis , vá t'en dormir ! » É Deu de rechief Samuel apela , é Samuel chalt pas leva , vint a l'evesche , si l'áreisna . Samuel ne fud encore á Deu ácuintez , ne la parole Deu ne li fud manifestee . Respundi li evesches : « Ne t'apelai pas , mais vá áriere dormir ! » Tierce fiede Deu Samuel apela , é tierce feiz á Hely Samuel returna . É dist : « Sire , vééz mei ící , kar tu m'apelas ! » Idunc entendi Hely que Deu out Samuel ápelé é si li dist : « Repaire á tun lit , é se l'um t'apele mais , respund : “ Parole , Sire , kar tis serfs esculte . ” » É Samuel á sun lit returna é dormí . É Deu vint é apela Samuel : « Samuel ! Samuel ! » É Samuel respundi : « Parole , Sire , kar tis serfs esculte . » É dunc dist li Sires á Samuel : « Un óvre frai en Israel , é tele serra ke cornerunt li les orilles , á celui qui l'orrad . En cel jur susciterai encuntre Hely tuit çó que jó ai parle sur lui é sur sa maignee ; jol cumencerai é si l'ássummerai . É bien li dis devant que jó jugereie sa maisun parmanablement pur se iniquite pur çó que bien sout que ses fiz overóuent malement é chastier nes voleit . É pur çó ai juré encuntre la maisun Hely , que la iniquite de lui n'iert ja espurgéé ne par duns ne par sacrefises . » É Samuel dormid jesque le matin é cremeit á mustrer á Hely la visiun . Mais Hely l'apela é si li dist : « Samuel , bel fiz , quele parole est çó que Deus ad od tei parled ? Jó te pri que nel me céiles . E si tu le me céiles , ícel mal vienge sur tei que Deu ad parle de mei . » Samuel á tant li mustra é nule chose n'en cela . Hely respundi : « Sires est . Il frad que bon li iert . » É Samuel crut é esforcha . É Deus fud ovec li , é nule de ses paroles en vein ne chaï . E tuit li poples de Israel , des Dan jesqu'a Bersabéé , cunut que Samuel fud fedeil prophete Deu . De rechief s'apparut Deus en Sylo , kar revele se fud á Samuel en Sylo , sulunc sa parole . É vint la parole Samuel par tute la terre de Israel , kar il lur mustrad ke lur enemis , les Philistiens , les veíntereient é ocireient en champ pur le peche as fiz Hely . 
A cel cuntemple se assemblerent li Philistien é vindrent á ost banie en terre de Jerusalem . É li poples Deu vint encuntre , é ápres la Pierre de Adjutorie se álogierent , é lur tentes í tendírent . Çó est la pierre que Samuel altre feiz pur enseignes leva é Pierre de Adjutorie l'apela , kar Deus idunc á sun pople aidá é victorie noble lur duna . É li Philistien vindrent encuntre le pople Deu en un liu ki fud apele Afec . É ordenerent lur eschieles , sis alerent ferir . Cum il furent ásemble , le pople de Israel tost turnad á fuie é les altres les pursewirent é detrencherent quatre milie el champ . É li poples Deu as loges é al herneis returna á tant . Dunc tindrent lur parlement é enquistrent entre sei : « Purquei nus ad Deu á cest jur si descunfiz ? Fachum venir l'arche Deu de Sylo , é seit od nus que Deu nus sálved de noz énemis . » Dunc enveierent , si enporterent l'arche de l'aliance Deu ki sires est des oz é siet sur cherubin . Entent ceste parole : « Deu se siet sur cherubin . » Dous cherubins furent ásis sur une table ki jút sur l'arche , é signefierent la vielz lei é la nuvele ; kar cherubin , çó est plente de science . É sur ces dous leis se est ásis Deus . Si sens volez querre , lá le truverez . Od l'arche vindrent les dous fiz Hely , Ofni e Phinéés . É cume l'arche vint en l'ost , li poples Deu duna un merveillus cri que tute la terre rebundi . Li Philistien oïrent cest cri é distrent : « Que deit cest cri k'il funt en l'ost ? » Aparceurent sei que l'arche fud venue en l'ost . Poür úrent merveilluse é distrent entre sei : « Déus est venuz en l'ost . » É firent plaintes é plureïz é horrible guaimenteïz é redistrent : « Nen ourent pas tel hait en l'ost ne hier ne avant hier . Ki nus guarderad encuntre ces halz deus ? Çó sunt les deus ki flaelerent é tuerent ces de Egypte el desert . Mais ore vus haitez é seiez forz champiuns Philisthíím que vus ne servez as Hebreus si cume il unt servi á vus . » Puis cume vint á la bataille , la descunfiture turna sur Israel , é fuirent tuit ki einz einz , chascuns á sun tabernacle . La ócisiun fud forment grande , kar il í chaïrent trente milie de gelde . É prise í fud l'arche , é morz í furent les fiz Hely , Ofni é Phinéés . Dunc en parti de l'ost uns del lignage Benjamin é vint en Sylo meïsme le jur . Dessired out ses drapels e puldre sur le chief . La nuvele porta , é erranment leva par la cite li plurs é li criz . É Hely sedéit sur le chemin devers l'óst , kar sis quers fud póürus pur l'arche ki portéé en fud . É Hely fud lores de grant eage , de quatre vinz anz é dis é úít . Perdu out la véüe é gute ne vedeit . Cume il óï la plainte é le grant cri , que çó dust erranment enquist . É maintenant l'aprist , kar cil se hasta ki venuz en fud , si li dist : « Les noz de l'ost s'en sunt fuiz é laidement sunt descunfiz , é morz sunt ambesdous tes fiz , é l'arche Deu í unt cil pris . » Cume cil out l'arche numéé , Hely erranment de la sele ú il sedeit envers chaï , é li kachevels al chaïr li esquacha e li cerviaux li espandi e ensi sa vie chalt pas fina . Cist Hely fud huem de grant eage quant il murut , é out éste juges del pople quarante anz . La femme Phinéés le fiz Hely fud enceinte é pres fud de l'enfanter . Cume oïd que prise fud l'arche é morz li evesches é morz sis mariz , de marement murut , mais primes out un fiz . É cum ele fud en la fort anguisse el muriant , distrent ki od li furent : « Ne te tamer , tu avras enfant ! » Éle pur l'anguisse ne respundi ne tant ne quant . Mais num a l'enfant dunad e Hicabod l'apelad é dist : « Translatéé est la glorie Deu de Israel , kar prise est l'arche . » É redist pur l'evesche é pur sun mari : « Translatéé est glorie de Israel , kar l'arche est prise . » 
Li Philistien pristrent l'arche Deu é porterent l'en de la Pierre de Adjutorie á une lur cite ki Azote fud apeléé . É ásistrent la el temple Dagon dejuste Dagon . L'endemain matin cil de Azote truverent Dagon , lur Deu , ú adenz se giseit á terre devant l'arche a l'alt Deu . Sus le leverent é á sun liu poserent . De rechief al demain truverent Dagon á terre gisant devant l'arche , é les puinz é le chief colpez li furent sur le suil . É jut danz Dagon une part cume truncs decolpez é desmembrez . Pur ceste chose li pruveire Dagon é li altre ki en Azote entrent el temple Dagon ne marchent sur le suil jesque á cest jur . Dunc agreva Deus sa main sur cels de Azote é de la cuntree é forment les descunfist . Ferid les é turmentad en la plus privéé partie de lur cors , á lur detries . É pur çó les volt la turmenter , kar servid aveient de ord mestier ki est cuntre nature . Surstrent é ás viles é as champs une maniere de suriz á la destructiun del païs , é fud la cunfusiun grande par tute la cite . Dunc tindrent ces de Azote lur parlement é distrent entre sei : « Ne remaigne mais l'arche Deu de Israel ensemble od nus , kar sa venjance trop est dure sur Dagon , nostre deu , é sur nus . » E manderent é ássemblerent tuz les princes é les baruns des Philistiens é si lur distrent : « Que frum de l'arche al Deu de Israel ? » Dunc respundirent cil de Geth ki pruveire esteient é devín : « Seit ménéé aillurs l'arche al Deu de Israel é entur ; que si partut ú ele vendrad síuve ceste pestilence é cest flael , seium certein ke par lí nus est ávenú cest mal . » Dunc menerent l'arche entur , é la ú ele veneit , chalt pas í fud la venjance Deu sur tutes les citez d'estrange pestilence é de ocisiun forment grant . É tuout á glaive les enfanz é les vielz par tutes les citez , é purrisseíent par l'íre Deu lur detries . Lores enveierent l'arche á Accharon . Cume cil de Accaron virent l'arche , dunérent un crí merveillus é distrent entre sei : « Mened únt l'arche jesque á nus pur nus ocire , é le pople ki ápent á nus . » Pur çó manderent les princes é les baruns , si lur distrent : « Remenez l'arche Deu de Israel , é returt é seit la ú estre deverad , que il n'agravented nus tuz od nostre pople . » Tant fud grieve la venjance que par tutes les citez ourent poür de murir . Kar ces ki morz ne furent , traveillez esteient d'itel anguisse é de langur que la plainte é li criz munta devant Deu jesque al ciel . Set meis fud l'arche en terre de Philistiens . É apres çó assemblerent lur pruveires é lur devins . Cunseil quistrent cume poüssent e deüssent l'arche áriere enveier . Respundirent cil : « É si áriere envéér la volez , vóide é senz honur mar l'envéierez . Mais çó que devez pur vostre pecchie bonement rendez é tost de vostre enfermete guarrez . É purquei la venjance Deu ne cesse , dunc saverez . » « E quei est çó » , firent li altre , « que faire devum pur nostre mesfait espenir ? » Respondirent li pruveire é li devin : « Sulunc le numbre des maistres citez de ceste terre , de Ázote , de Gaze , de Aschalune , de Geth é de Accharon , faites cinc anels de fin or apres la furme de cele partie privéé de voz cors ú li turmenz é li langur ad esté . É refrez cinc raz d'or en la semblance des raz ki la terre unt destruite é guastéé . É rendrez loenge é glorie al halt Deu de Israel , si par aventure volsist relascher sa main , ki tant est dure sur nus é sur nostre deu é sur nostre terre . Purquei endurcissez vos quers cume fist Egypte é li reis Pharaün de Egypte ? Dun ne laissad il les fiz Israel apres la fiere venjance Deu de sa terre tuz francs aler ? Mais ore un char nuvel nus frez é vaches dous ki aient vedels é ki jú n'aient éspermente querez é puis al char les nus júignez e lur vedels en parc tenez . Pois l'arche sur le char asééz é deled les furmes d'or ke par acorde á Deu dunez é al cuvenir lores les metez . É cunrei pernez quel part irrunt , se il vers terre de Israel s'en vunt . É se il en vunt vers terre de Israel , dunc sachiez que lur Deu nus enveied cest flael ; si nun , venud nus est par aventure , par corruptiun de nature . » Li Philistien se tindrent á cest cunseil , é cum tut issi l'ourent fait , estevus les vaches ki vunt dreit le chemin vers terre de Israel . Muianz pur lur vééls alerent , mais a destre ne á senestre ne turnerent jesque il vindrent á úne vile de Israel ki Bethsames fud apeléé . Ces vaches ki l'arche porterent signefient les saintes anmes des esliz Deu ki porté nen unt le jú de pechie , de crimne ne de ordéé , mais a porter l'arche sunt acuple . L'arche , çó est la science de salu é de salvete . Cele portent en un char , çó ést en la fei de la sainte veire cruiz par unt éimes rechate . Ne forsveient pur chose averse ne pur prosperite ; tienent la dreite estráce , ne returnent pur cúre terriene , ne pur tendrur de parenté jesque viengent á Bethsames ú est la terre Deu . Bethsames , cest num espelt cite de soleil é signefie la cite de la celestiel Jerusalem . La régned li soleilz de justise Deu . Li seint í tendent é la vendrunt , prestz est li lius ú il maindrunt . 
Cume l'arche vint en un champ Josue ki fud de Bethsames , iloc arestud é jesque la sewirent li prince de Philistíím é li barun e d'iloc s'en turnad chascuns al suen . A cel cuntemple cil de Bethsames seierent furmenz en la valee . Virent l'arche é forment se eslééscerent . Une grant pierre fud en la place , é vindrent cil é decolperent le char é des vaches firent sacrefise á Deu . É li ordene receurent l'arche é l'escrin ú esteit li presenz , les anels é li rat d'or , é sur la grant pierre l'asístrent . A cel jur íces de Bethsames í firent lur sacrefises . É les cinc princes de Philistíím le virent é returnerent á Accharon le jur . Azote , Gaze , Aschalon , Geth é Accharon , ces cinc maistres citez dunerent cinc anels é cinc raz d'or en le honurance Deu , é les altres citez é les viles ki ne furent clos de mur une suriz d'or par tute la terre de ci que Ábelgrant , sur ki poserent l'arche ki aveit esté jesque á cel jur al champ Josue de Bethsames , ki á ídunc receut altre num é fud apeléé Abelgrant , é çó signefie plur grant . Kar el remuement de l'arche en ocist Deus des maistres de la terre treis vinz é dis é del pople cinquante milie pur çó que nun dignement veüd ourent l'arche en descuvert . Li poples fist grant plainte é plur pur çó que Deus out fait tele venjance sur sun pople . É distrent ces de Bethsames : « Ki purrad ester devant nostre Seignur ki est Deus é sire de cest saintuarie ? É quel part en irrad quant de nus partirad ? » Lores tramistrent lur messages á cels de Chariathyarim , si lur manderent que il venissant é l'arche enmenassent . Cil de Chariathiarim vindrent , l'arche recuillirent é enmenérent é honestement herbergerent en la maisun Aminadab en Gabáá . É seintefierent sun fiz Éleazar qu'il l'arche guardast . Remist iloches mulz jurs . É vint anz i out ested , quant li reis Saül la fist á une feiz venir encuntre les Philistiens en se ost . En cel cuntemple tuit li poples de Israel fud acuragiez de faire le servise Deu . É Samuel lur fist amonestement de bien en ceste baillie : « Si de tut vostre quer á Deu turnez , les deus estranges remuez , Báálim é Astaroth . Voz quers á Deu aprestez é á lui sulement servez , é il vus deliverad de voz énemis . » Li fiz Israel á itant degeterent lur fals deus é de quer servirent lur creatur . Lores lur dist Samuel : « Assemblez vus tuit en Masphat , é la preierai pur vus . » É il s'i assemblerent tuit é lur junie firent al jur é cunurent lur culpe é lur mesfait é ewe verserent é espandirent devant Deu , pur enseignes que si cume l'ewe ki est á terre verséé ne repáire , issi li poples Deu a servise de deable ne returnereit . É Samuel jújad les fiz Israel en Masphat . Ces de Philistíím sóurent que ásemblé se furent li fiz Israel en Masphat é vindrent sur els á ost . Cume espandue fud la nuvele entre les fiz Israel , requistrent Samuel que il ne cessast pur els Deu preier qu'il les salvast des Philistiens . Samuel le pople pas ne ubliá , un aignel laitant offri é sacrefiá , pur sa gent de quer úrá . Deu l'oïd é sa gent salvá . Avint que la bataille fud a l'úre que Samuel fist sa ureisun é sa oblatiun . É Deu chalt pas sur les Phistiens tuná é forment les espoentá . É Israel vers Bethacar les enchalcha , ocist asez , puis returná . Pois li prophetes Samuel une pierre leva , é entre Masphat é Sen la posá é le líu Pierre de Áïé Deu apela é dist : « Jesque cha nus ad Deus áidé . » Par ceste descunfiture furent humiliez li Philistien si que n'oserent returner á la terre de Israel . La force Deu amatid les Philistiens tuz les jurs Samuel . É rendirent les citez que pris ourent sur Israel des Accharon jesque Gieth é tute cele cuntréé , é Deu deliverad Israel de tuz ses enemis . Samuel fud juges sur le pople tute sa vie é alad cheün an envirun Bethel é Galgala é Masphat . É pois returnout en Ramatha ú fud sa reseantise , é la un altel pur Deu servir levá . 
Samuel fud ja de grant éage , pur çó fist ses fiz justises sur la terre . Li einnez out num Johel , li puisnez Ábia . Mais ne sewirent pas la víe ne les veies le pere , mais turnerent á avarice , pristrent luiers é falserent justise é dreiture . Pur çó se assemblerent li antif hume de Israel , vindrent á Samuel en Ramatha , si li distrent : « Sire , huem es de grant eded , é tes fiz ne tienent pas tes véies ne ta lealted . Rei nus dune ki sur nus ait poested si cume est usages en cheün regne . » Desplut mult ceste parole á Samuel qu'il altre rei demanderent que Deu . Fist al creatur ses ureisuns . É de lui receut ícest respuns : « Bien ái óï íçó que li poples te ad dit . Nen únt pas degete tei mais mei que jó ne regne sur els , sulunc tutes les ovres que fait unt pois que jós menai hors de Egypte desqu'a cest jur . Mais ore lur requeste orras . É nepurquant dí lúr devánt quéle seignurie é quel dreit averad li reis sur els , quant il regnerad sur els . » Samuel issi le fist , revint al pople é si lur dist : « Rei m'avez demanded . Deus l'ad óï , si l'ad granted . Mais sur vus tele seignuríe avra que vos fiz á sun plaisir prendra . Des uns en frad chevalers , des altres curlíeus devant sun charrei . Des uns en frad ses prevoz é cunestables , des altres vileins pur sa terre arér é pur ses blez séér é pur ses armes forgier é ses curres ágreier . É voz filles , les unes frunt les úígnemenz , les altres le mangier , les altres íerent al pestrin . Voz champs , voz bones vígnes , voz olivers , toldra é á ses serfs les durra . Voz bléz , les fruiz des vignes , il les dismera ; as ses serjanz il les durrad . Voz serfs , voz anceles , le eslite bachelerie prendra é á sun servise les metra . De vostre pecunie frad sun plaisir , serfs serrez , sil vus estuverad suffrir . Lores crierez á Deu merci , mais il ne vus deignerad oïr pur çó que vus demandez rei é degetez é lui é mei . » Issi parlad Samuel , mais li poples nel volt esculter , einz distrent tuit : « Rei volum aveir si cume unt tutes altres genz . É li nostre rei nus jugerá , devant nus tuz irad é pur nus tuz se cumbaterád . » Samuel ces paroles bien escultád e á Deu meïsme les mustrad , ki la requeste lur otreiad . É Samuel á itant les cúngeád , puis chascuns al suen turnad . 
Uns huem fud del lignage Benjamin , forz é vaillanz . Cís out num é fiz fud Abíel le fiz Seor , le fiz Belcor , le fiz Jareth , le fiz Aphia ki fiz ert á un del lignage Gemini . Icist Cís out un fiz ki out num Saül . Pruz fud é á esliture bon , kar entre tuz ces de Israel n'out un ki plus valsist . Sur tut le pople plus fut alt de l'espalde en avant . Avint que á Cis , le pere Saül , furent adnes ádirez , é pur els querre od un serjant enveiad sun fiz . Al querre par le munt de Effraïm é par la terre Salisa é par la terre Salim , ú mest ja Melchisedech , é par la terre Gemini passerent é nient ne truverent . É cume en la terre Suph vindrent é nule nuvele nen oïrent , fist Saül á sun serjant : « Returnum ! Par aventure mis peres ad ja les adnes mis a nunchaleir é pur nus est curius . » Cil respundi : « Uns huem Deu est en ceste cite , huem est de grant nobilite . Saciez que quanque il dirrad senz faillance avendrad . Pur çó en alum jesque la , par aventure il nus aveiera . » Saül respundid : « Ore seit , al prudume en irrum . Íço que ert que nus li porterum ? Nus n'avum ne pain ne el que á honur li poïssum presenter . » Respundi li altres : « Jo ái ící alques d'argent . De çó li frum nostre present , é frad nus alcun adrecement . » Respundi Saül : « Mult as bien dit . » Cume il munterent le munt ú fud la cite , meschines truverent ki pur ewe alerent . Enquistrent se li prophetes í fust . Celes lur distrent que il í fud é apres : « Cha devant est , or vus hastez . Júí vint en la cite é grant cunrei ad áturne . É quant en la cite vendrez , ignelepas le truverez devant le mangier . Li poples jesque il vienge ne mangerad , kar il la viande benistrad , puis od ses hostes se dignerad . Pur çó tost í alez , é pur veir le truverez . » A tant s'en turnerent ambdui é vindrent en la cite é encuntrerent le saint hume Deu . É Deu out le jur devant dit á Samuel : « Demain á cest ure te enveierai un barun de terre de Benjamin , é si l'enúingderas que ducs seit sur mun pople de Israel ; é il les salverad é guarantirad encuntre les Philistiens . Kar cunrei de mun pople ái pris pur çó que venuz est devant mei lur criz . » Cume Samuel vit Saül , erranment li dist Deu : « Cist est li bers dunt jó parlai á tei , cist iert sires súr mún pople . » Saül áreinnad Samuel é enquist ú fust li ostels al prophete . Samuel respundi : « Jó sui li prophetes . É úímeis od mei surjurneras é le matin si t'en irras . É çó que as el quer te musterai é des adnes que perdu furent certein te frai , car recuvre sunt veirement , mar en avras nul marement . Túe serrad des ore é a tun lignage la seignurie de Israel . » Saül respundi : « Dun ne sui jó des fiz Gemini , de la menur lignéé de Israel ? É li miens lignages est li mendres de tuz ces de Benjamin . Purquei avez dit tele parole ? » Lores menad Samuel Saül é sun cumpaignun en la chambre , sis asist al plus halt liu entre ces ki furent al cunvivie enviez , é bíen í out trente par nunbre . Samuel cumanda que l'um aseïst devant Saül le mes real que il out par purveance cumande que á Saül fust estúe . Apres le manger descendirent andui aval en la cite . En un solier entrerent ú il se herbergerent é de priveted parlerent . Le matin al lever Samuel Saül apela é si li dist : « Lieve , lieve , si t'en irras . » Cume eissuz furent de l'hostel é vindrent al chief de la cite , Samuel areisnad Saül , si li dist : « Dí al serjant qu'il alt avant , é tu méïmes aresterras , é la parole Deu orras . » 
Á tant Samuel un vaissel a úelie traist ávant , sur le chief Saül enversa , si li dist : « Deus t'ad enúint á prince é a rei sur sun heritage , é tu deliveras sun pople de lur enemis . É á enseignes quant de mei partiras , dous humes pres del sepulcre Rachel en terre de Benjamin truveras é par deduit á fosses saillir les verras , si te dirrunt : “ Les adnes que quis avez sunt ja truvez , é tis peres pur tei s'en est plaint é curius ad este . ” Quant d'iloc en irras é al chaidne Thabor vendras , treis humes í encunteras ki en irrunt á Betel . Li uns porterad treis bucels , li altres pain é li tierz vin . Erranment te salúerunt é dous pains te durrunt . Apres vendras al munt Damnedeu ú li Philistien unt lur estaciun . É quant enterras en la cite , encunteras les prophetes ki d'amunt vendrunt á estrumenz , psalterie , tympans , frestels é harpe ; si prophetizerunt . É li Seinz Esperiz te durrad sa grace é erranment prophetizeras , é iers sempres amendez é en un altre hume muez . Quant çó avendrat , fai çó que te plaist , kar Deu iert od tei . Puis en va devant en Galgala , é jo te siwerai . É tu pur çó í vendras que offrende faces á Deu é oblatiuns é sacrefises set jurs , si cume raisun cundune á vostre real sacrement . Jesque jó vienge atenderas , é musterai tei que faire deveras . » 
Cume Saül fud parti de Samuel , Deu en bien le quer li muad , é tut issi avint al jur cume Samuel out dit . Quant vint al munt Damnedeu dunt Samuel out parle , la cumpaignie des prophetes encuntrad é par le Seint Esperit entr'els prophetizad . Cume çó virent cels ki devant l'ourent cunud que entre les prophetes prophetizad , li uns a l'altre si en parlad : « Que est íço que est avenud á Saül , le fiz Cis ? Cument cheles iert Saül entre les prophetes ? » Respundi li altres : « Veirs est . É quels d'els tuz est avant de lui ? Il puet estre cume pere é maistre entre les prophetes . » De çó levad cest respit cumunals par la terre : « Est Saül entre les prophetes . » É l'um le puet la bien áséér ú l'um veit alcun de bas parage sudéément venir á haltesce é a barnage . A tant cessad Saül de prophetizer é alad á un sun uncle herberger . Sis hostes enquist de sun eire é que dit li out Samuel . Saül respundi : « Quis ai adnes que á mun pere furent ádirez . Jó en parlai á Samuel , é dit m'ad qu'il sunt truve . » Mais çó que Samuel out dit del regne nient ne li mustrat . 
Samuel fist ásembler tut le pople en Masphad é si lur dist : « Çó dit nostre Sires ki Deu est de Israel : “ Jo vus menai hors de Egypte é getai hors de la poeste as Egyptiens é de la poeste as reis ki mult vus travaillerent é anguisserent . ” É vus encuntre avez degete Deu , vostre Seignur , ki sul vus salvad de tuz voz mals é de tutes voz tribulatiuns . É si dites entre vus : “ N'est pas issi , mais rei nus dune ki nus guart é defende é par tut seit pur nus . ” » Lores dist Samuel : « Partissez vus par voz lignages é par les maignéés e estez severalment devant nostre Seignur . » E par sort le mustrad de quele lignee li reis serrad . Lores chaïd la sort sur la lignee Benjamin . É refud faite entre cels de Benjamin é chaïd sur la meignéé Metri é al derain sur Saül , le fiz Cis . Erranment fud quis , mais il n'i fud pas truvez . Pur çó enquistrent de nostre Seignur s'il vendreit ú nun . É Deu respundit : « A maisun est é si se tapist . » Ignelepas í alerent é devant Samuel le menerent . Saül estut en mi le pople é sur els tuz plus halt parut de l'espalde en ámunt . Dunc dist Samuel ál pople : « Vééz quel barun nostre Sire ad eslit ! Entre vus tuz nen ad uns quil resemble . » A tant s'escriad li poples : « Seins é salfs seit li reis ! Salfs seit li reis ! » E Samuel mustrad al pople quel servise il dust faire al rei é en livre l'escrist é en tresor le mist . Si cungead le pople , é il s'en parti . Saül s'en álad á sa maisun en Gabáá é une partie de l'ost , que Deus out tuched les quers , le sewi . Mais les fiz Belial distrent entre sei : « Ba ! Purrad nus cist de noz enemis salver ? » Ourent le en despit , ne li dunerent del lur ne poi ne grant . Il s'aperchut , mais ne fist semblant . 
Náás , li reis d'Amon , tost ápres vint en la terre de Galáát é guerriad une cite ki fud apeléé Jabes . É ces de Jabes requistrent que il se poüssent á lui átriwer é servir . Respundi Náás : « Volentiers á vus m'atriwerai par tel cuvent que á chascun de vus l'oil destre creverai , é serrez á repruce á tuz ces de Israel . » Issi le soleit faire á ses áversaries quant il les perneit , que de meins fussent cuvenables á bataille , quant desuz l'escu serreit l'oil senestres é crevé serreit lí destres . Respundirent ces de Jabes : « Dúne nus respit set jurs . Manderum nostre estre á tuz ces de Israel . Si poüm aveir rescusse , nus l'atenderum ; si nun , nus nus rendrum . » Li message vindrent en Gabááth , ú li reis Saül maneit , é nuncierent cele male nuvele . Cume çó oïd li poples , forment s'en plainst é plurad . Estevus Saül , ki de ses cultures repairad , enquist del plur la cáusa ; é l'um li cuntad . Cum íçó oïd Saül , forment se curuçad ; é li Seinz Esperiz cunseil li dunad . Detrenchad chalt pas dous boes que il i truvad . Les pieces par tute la terre de Israel enveiad é si lur mandad : « Tut issi frad l'um des boes celui ki mei é Samuel en l'ost ne siwerad . » Pur ço ourent poür trestuit é siwirent tuit Saül ensement cume çó fust uns huem . Lí oz fud ánumbrez en Bezeca . Truverent des fiz Israel treis cenz milie , é de ces de Juda trente milie . Manderent dunc á ces de Jabes Galáád que le matin í vendréient é á lur poier sucurs lur freient . Repairerent li message á Jabes , la bone nuvele lur porterent é ces de Jabes erranment a cels defors manderent : « Le matin á vus vendrum é en vostre merci nus metrum . » L'endemain Saül parti l'ost en treis , é cume l'albe s'escreva , sur le rei Náás vint sudéément é le rei é sa gent descunfist é en tele fuie les mist que nuls od altre ne remist . Apres ceste victorie li poples parlad á Samuel , si li dist : « Ore faites venir ces ki distrent : “ Saül ne regnerad pas sur nus , ” que nus les ocium . » A çó respundi Saül : « A cest jur de úí nen iert nuls ocis , kar á ícest jur ad Deu fait salú en Israel . » Dunc parla Samuel al pople , si lur dist : « Alum ent en Galgala é renuvelum noz áfaires endreit del regne . » Li poples tuit en vait á sa sumunse , é Saül í firent rei é sacrefises í firent á Deu , a jóie é á leesce . 
Puis redist Samuel á tut le barnáge d'Israel : « Vostre requeste ai faite tut á voz volentez . Réi vus ai fait é devant vus l'avez . Jo sui mult euveilliz é enchaniz , é mes fiz sunt od vus . Cunverséd ái od vus de ma juvente jesque á cest jur . Parlez devers mei ící devant Deu é le rei . Mustrez se jó áí toleit á nul de vus sun adne ú sun boef , si nul de vus ai mis en plait é depreint , si luier nul en áí pris : prest sui que je l'amende . » Respundi li poples : « Fait ne l'avez . Quites estes é quites sééz . » « Deu me est testimonies , fist Samuel , é li reis me iert testimonies á cest jur que en mes ovres nen avez si bien nun truve . » Respundi li poples : « Il en est testimonies , en verite . » Dist Samuel : « Nostre Sires , ki furmad Moysen é Ááron é voz ancestres menad de Egypte , nus est present . Pur çó í estes que jó parolge vers vus de tutes les merciz que Deus vus ad fait é á voz peres , cume Jacob entrad en Egypte é voz ancestres crierent á Deu merci é Moysen é Ááron lur enveiad é de Egypte les engetad é en cest lieu les plantad . Mais il ublierent Deu é il les livrad ás máins Sisare , ki cunestables ert de la chevalerie Ásor , é as mains as Philistiens é as mains le rei de Moab , ki tuit se cumbatirent á els . Puis crierent merci é distrent : “ Pecchie ávum , kar nus te guerpimes , é á Báálim é á Ástaroth servimes . Mais ore nus aïe , kar il en est mestier , e prest sumes de tei servir . ” É Deu vus enveiad Geroboal é Sanson le fort é Barac é Jepte é Samuel . Delivrad vus de voz enemis ki mestrent entur vus , si que en vostre terre estes áseürs . Quant ore tart veïstes que Náás , li reis des fiz Amon , vus guerriout , á mei venistes é me desistes : “ N'iert pas cum ad este , mais rei volum aveir sur nus . ” É degetastes le rei del ciel qu'il ne regnast sur vus . Ore avez vostre rei que vus requeïstes é esleïstes . Si des ore cremez nostre Seignur é servez é sa voiz oez é les prophetes par ki il parole ne curuciez , dunc é vús é vostre rei parfitement siwerez . Si nun , la force Deu iert encuntre vus pur descunfire é destruire é vus e voz maistres . Mais ore estez é cumfaite merveille Deu frad devant vus , veez . Aüst est , é requerrai Deu qu'il face tuner é pluie enveit en terre encuntre le úsage de cest païs á ícest cuntemple . É saverez que grant mal feïstes en çó que rei requeïstes . » 
Samuel Deu preiad , é Deus tuneire é pluie merveilluse á cel jur enveiad . É li poples out forment grant poür de Deu é de Samuel , si li distrent : « Prie Deu pur nus , tes serfs , que tuit n'i murium . En çó que rei demandames , mal sur mal fait avum . » Respundi Samuel : « Mar avrez poür , mais nostre Seignur Deu del tut siwez é de tut vostre quer servez . Laissez de cest siecle les vanitez , ki profiter ne vus purrunt , kar decevantes é vaínes sunt . É Deus ne vus guerpirad pas pur sun num ki tant est granz , kar il ad jured , que de vus frad sun pople . Ne place Deu que jó cesse pur vus preier , mais voil vus la dreite veie enseigner . Pur çó nostre Seignur cremez é en verite lui servez , kar véü avez les merveilles que fait ad entre vus . E si en vostre malice parmaindre volez , vus é vostre rei ensemble perirez . » 
Saül esteit fiz d'un án quant il cumençad á regner é dous anz regnad en Israel . Ceste parole fait si á entendre : Innocenz é humbles cume enfes esteit Saül , quant primes regnad , é la bunte dous anz li durad . Saül eslist treis milie champiuns de Israel , é esturent od lui les dous milie en Magmas é el munt de Bethel é mil od sun fiz Jonathas en Gabáád Benjamin , é tuit li altre pople s'en parti . 
Jonathas descunfist les Philistiens ki esteient en Gábáá . É cume çó oïrent li altre Philistien , forment en furent trublez . Lores cornad Saül une buisine par la terre é dist : « Içó voil que óïent li Hebreu . » Icest corner fud signe de victorie é d'enhortement que bien soüssant ces de Israel que li Philistien fussant desbaretez é forment trublez . É vint la fame á tuz ces de Israel que descunfit furent li Philistien . Pur çó s'esbrucierent é haiterent é lu rei jesque en Galgala sewirent . Á cel cuntemple li Philistien s'asemblerent á bataille encuntre lá gent Deu á trente milie curres é set milie chevaliers é á gelde senz numbre , cume li graviers ki est al rivage de mer . Alogierent sei en Magmas a l'ést de Betaven . Lores furent li fiz Israel en estreit puint , é li alquant se muscierent en fosses é en rochiers é en cisternes . É li alquant passerent le flum Jurdan en la terre de Gad e de Galaad . Saül fud en Galgala , é ces neïs poür aveient ki od lui esteient . Samuel n'i vínt pas , é Saül set jurs l'atendi , é par le demurer li poples s'en parti . Pur çó cumandad Saül que l'um li feïst venir dunt il poüst sacrefier . É avint , si cume Saül aveit fait le sacrefiement , que Samuel en veneit . É Saül encuntre Samuel alad é bonement le sáluad . É Samuel qu'il oüst fait demandad . Saül respundi : « Pur çó que vi que li poples s'en parti é ne venis al jur establi é li Philistien furent en Magmas asemble é pensai que il venissant sur mei si que jo n'oüsse fait ma oblatiun que me poüst turner á destructiun : pur çó par bone entente en ceste guise par mei ai fait mun sacrefise . » Samuel respundi : « Folement l'as fait , kar le cumandement Deu as enfrait . É si tu ne l'oüsses fait , Deu apareillast tun regne sur Israel parmanablement . Mais li tuens regnes des ore ne munterad , kar Deus ad altre truved sulunc sun quer é cumandé li ad qu'il seit ducs sur sun pople pur çó que garded nen as sun cumandement . » Samuel , par ki Deus parlad , out cumandé á Saül qu'il l'atendist del sacrefise que faire devreit par set jurs , si cume cuveneit al sacrement de rei , mais Saül issi nel fist é en çó vers Deu mesprist . A tant Samuel s'en turnad é en Gabáá Benjamin s'en alad , é li altre en alerent od Saül encuntre ces kis guerrióúént é vindrent de Galgala en Gabáá el munt Benjamin . É la gent Saül furent asmé á sis cenz . É esturent od lui en Gabáá Benjamin , é li Philistien se furent alogez en Magmas . Li Philistien apresterent treis cunreiz pur curre par la terre . E li uns curut encuntre la veie Effraïm á la terre Saül , li altres par la veie de Beteron . Li tierz s'en turnad al chemin de la marche ki est vers le val de Seboïm é la terre Sabáá encuntre le desert . A cel ure nuls févres forjanz ne pout estre truvez en la terre de Israel , é çó ourent fait li Philistien que li Hebreu nen oüssent espéé ne lance en bataille . É ces de Israel veneient as Philistiens pur águíser é adrecier é le soc é le picois é la cuignéé é la houe . Kar rebuchie furent lur hústilz de fer les uns é les altres jesque a l'aguillun . Cume vint al jur que dut estre la bataille , nuls nen out espéé ne lance de ces ki furent od Saül é od Jonathan . É li oz des Philistiens se remuad de Magmas . 
A un jur avint que Jonathas , le fiz Saül , dist á un de ses esquiers : « Vien , sin irrum en l'ost des Philistiens . » Mais á sun pere n'en sunad mot . É sis peres fud á idunc en la plus luingtaine partie de Gabáá é jut suz une malegranate ki esteit en un champ de Gabáá é out od lui entur sis cenz cumpaignuns . É Achias , le fiz Achitob , frere Hicaboth , le fiz Phinéés , ki fiz fud Hely , prestres fud al jur é portad la saintefiéé vesture devant Deu . É li poples ne sout mot que Jonathas fud alez en l'ost . Mais rochiers é derubes esteient merveillus , puignanz é trenchanz , par unt Jonathas dut venir a l'ost . Li uns rochiers fud apelez Boses é li altres Sené . Li uns rochiers muntout al north encuntre Magmas é li altres al sud encuntre Gabáá . « Vien t'en , fist Jonathas á sun esquier , en l'ost de ces genz ki n'unt recéü circumcision , kar altresi legierement pout Deu par poi cume par multz faire salvatiun . » Respunt li esquiers : « Va é fai çó que tei plarrad , é jó partut te siwerai . » Fist Jonathas : « Á els irrum é pois que á els aparrum , s'il nus dient : “ Atendez jesque á vus vienium ! ” , nus í aresterrum é á els n'aprecerum . S'il nus dient : “ Á nus venez ! ” , nus í irrum , kar á mort sunt livrez , é çó nus iert á demustrance , si Deus faire nus volt sa grace . » Tant tost cume li Philistien virent Jonathan é sun esquier , distrent entre sei : « Or s'en issent li Hebreu des fosses ú se furent tapi . » É distrent á Jonathan : « Ore en vien á nus , é un áfaire te musteruns . » Lores dist Jonathas á sun esquier : « Baldement alum , bien le sachiez que Deus les ad á mort livrez . » Á tant la roche passerent en rampant é si tost cume Jonathas vint entr'els , devant li chaïrent li alquant , é sis esquiers les altres ocist é fierement les descunfist . En la premiere descunfiture que fist Jonathas é sis cumpainz l'um í poüst de freiz vint truver en tant de place cume dous boes poüssent le jur arer . É Deus fist sun miracle en l'ost de ocisiun par ces champs . Cume çó virent ces de l'ost ki devant furent partiz , forment furent esbaïz , kar tut li ost fud esturmiz . Les guaites Saül s'aperceurent ki esteient en Gabáá Benjamin é virent l'ocisiun , de chá les morz gesir é les vifs chá é la fuir , si crierent é l'aventure nuncierent . Li reis Saül chalt pas enquist quel des suens fussant partiz , é tost s'aperceurent que Jonathas é sis esquiers n'i furent . Pur çó Saül cumandad á Áchias k'il l'arche portast ávant , kar l'arche fud á idunc od els . Á çó qu'il al pruveire parlad , merveillus tumult en l'ost levad , é crut la noise é li criz , é de luinz l'oïrent mielz é mielz . « Lais á tant ! » , fist Saül á Áchias . É leverent un cri Saül é ces ki furent od lui é vindrent én l'ost des Philistiens , é estevus chaschuns se fud mellez á sun cunpaignun , é forment grant fud l'ocisiun . E li Hebreu ki le secunt jur devant é le tierz se furent de Israel partiz é as Philistiens se furent pris é ces ki de poür se furent muschiez , quant virent que li Philistien fuirent , as lurs s'acumpaignierent é fierement enchalchierent lur enemis . É furent ja dis milie cumbatanz od Saül . É li enchalz durad desque Bettaven , é cels de Israel partut s'aliérent as lur ; é Deu salvad suen pople á cel jur . Lores cunjurad Saül le pople que tant n'entendissent á mangier cume sei de lur enemis vengier , é si lur dist : « Maleit seit cil ki mangerad devant le vespre , de ci que plenierement me seie venge de mes enemis . » Túit li poples le jur jéünad é de pain ne gustad . Vindrent li plusur en une lande ú il truverent miel . Mais nul nel tuchad , fors sul Jonathas , ki partie en mangiad . É el mangier la veüe li amendad , ki trubléé li ert par la grant chalur , par le junie é par l'estur . É ne sout pas ke sis peres out cumande á júner le jur . Dunc dist li uns : « Tis peres ad defendu que nuls ne manjue devant le vespre é ad maldit forment íceli ki mangerad . » Respundi Jonathas : « Mis peres ad la terre trubléé é la victorie desturbéé . Veiz cum la veüe m'est ámendéé par cel poi de miel que jó ái mangied ? É cument , se li poples se fust disne , dun ne serreit de mielz aisiéd ses enemis á pursievre , á áteindre é á descunfire ? » Li fiz Israel á cel jur chacierent é ocistrent les Philistiens de Magmas jesque á Hilon . Lores fud li poples mult álassez é returnad á la preie , prist berbiz , boes é veals , si en ocist á terre é manjad la char od le sanc . Vint la nuvele á Saül que li poples out pechie , kar od le sanc out la charn mangie . Cumanded fud en la lei que si alcuns volsist sacrefier é le sacrefise a suen úés tenir , se li seintuaries fust present , le sanc sur l'autel espandist é la graisse á Deu ofrist . Mais il , quant de la descunfiture repairerent é a lur oes demenie sacrefise firent é l'arche í fud a present , de la lei ne tindrent le cumandement ; kar le sanc sur l'autel ne espandirent ne la graisse a Deu ne offrirent . Pur çó dit l'escripture que li poples pechad , kar la charn , si que li sancs sur l'autel ne vint , manjad . Saül lur dist cum il le sout : « Pechied avez , mais ore çá une grant pierre turnez , é par tut le pople alez , si lur dites : “ Chaschuns meint cha l'almaille é le multun qu'il volt tuer , ” é sur ceste pierre l'ociez , é pois raisnablement en mangerez é encuntre Deu ne pecherez . » Li poples fist cume Saül le cumandad . É Saül un autel á Deu edifiad , é dunc á primes fist autel á nostre Seignur . Devant truvas que Saül un altre autel levad , é ci liz que çó fud li primiers qu'il edifiad á Deu . Veirs est , kar l'autre fud encuntre Deu . 
Saül reparlad as suens , si lur dist : « Ore nus aturnums , é á núit sur noz enemis sudéément nus embatums , é jesque al jur les pursiums que uns sul pied ne remaigne . » Respundi li poples : « Fai çó que te plaist . » Fist li prestres : « Pernez de Deu cunseil . » É Saül enquist de notre Seignur s'il deüst pursievre mais les Philistiens , mais Deu ne li respundi rien al jur . Dunc dist Saül : « Faites ci venir les princes é les maistres , e saverums par ki cest pecchie est ávenuz que de Deu ne poüm aveir nul respuns . Si veirement cume Deu vit ki est salveür de Israel , si Jonathas , mun fiz , l'ait fait , senz demurance en murrad . » É nuls de cels ki í fud ceste parole ne cuntredist . « Traez vus en sus , fist Saül á tut le pople , une part , é jó é Jonathas , mis fiz , serrums de l'altre part . » Cume l'ourent fait issi , Saül fist sa úreisun á Deu , si dist : « Sire , Sire , Deu de Israel ! Si tis plaisirs est , fai demustrance purquei ne respundis júi á tun serf . Si la iniquite est en mei ú en mun fiz , ore le mustrez é si ele est el pople , par vostre grace les seintefiez . » É fud aparceüd que li afaires turnad sur Saül é Jonathan , é li poples en fud delivres . Mistrent á tant sort entre Saül é Jónathan , é chaï sur Jónathan . « Di mei , fist Saül á Jonathan , qu'as tu fait ? » Respundi Jonathas : « Quant li poples ses enemis enchalchad é par vostre cumandement junad , en une lande miel truvai é un poi en manjai ; é pur cest mesfait or en murrai ? » Respundi Saül : « Icel mal vienge sur mei ki venir deit sur tei , si tu n'en muerz , dan Jonathas ! » Fist li poples á Saül : « Cument ? Si murrad Jonathas ki ad fait iceste grant salu en Israel ? Par Deu nostre Seignur neïs un peil del chief ne li iert par mal tuchie , kar il ad úí sulunc Deu ovre . » É deliverad li poples Jonathan en ceste baillie de mort . É Saül returnad é les Philistiens mais n'enchalchad . 
Saül fud enracinez é áfermez el regne de Israel . Cumbati s'envers ses enemis ki de tutes parz li esteient , cuntre Moab é les fiz Amon é encuntre Edom e les reis de Saba é les Philistiens é quel part qu'il se turnóut ses adversaries surmuntóut . Descunfist Ámalech á un ost qu'il assemblad e sa gent de ses enemis delivrad . Fiz é filles out plusurs Saül . Les fiz furent apeled Jonathas é Jesui é Melchisua , la einznéé de ses filles Merob , la puisnéé Micol ; é sa femme Achinoe , ki ert fille Achimáás ; e li maistre cunestables de sa chevalerie Abner , ki fud fiz Ner , l'uncle Saül . É Cis , le fiz Abiel , fud pere Saül , é Ner fud pere Abner . Tuz les jurs Saül fud la bataille fort é fiere entre les Philistiens é Saül , kar il eslist partut les bons champiuns é la forte bachelerie , sis fist de sa privéé maignéé . 
Samuel li prophetes vint á Saül de part Deu , si li dist : « Deu m'a enveied jesque á tei que jó t'enuignsisse rei sur sun pople de Israel . Pur çó ói é entent sa parole . Çó dit li Sires : “ Anumbred ai les mals que Amalech fist á Israel , cume il le desturbad el veage , quant il en vint de Egypte . Pur çó en va é oci é destrui Amalech é quanque á lui apent . Guarde que n'aies merci ne cuveitise de chose nule que il ait , mais ócí é tue humes , femmes , veilz é jufnes , boes , berbiz , chameilz , adnes é quanque í truveras . ” » Saül receut cest cumandement Deu . Sa gent ásemblad . Cume furent ásemble , sa gent ánumbrad é dous cenz milie de gelde i truvad é dis milie del lignage Juda . Cume vint á une cited Amalech , sur une ewe pur aguait des suens enbuschad . Truvad Cinéé , ki cusins fud Moysi , é bonement li dist : « Va t'en d'ící , mar í áresterras . É si nel fais , od Amalech tost í murras . Tu feïs merci as fiz d'Israel quant il en vindrent de Egypte é ore en averas merite . » Cinéé de Amalech s'en turnad . É Saül Amalech descunfist é sa gent tute ocist é le rei meïme prist . Retint le rei Agag en sa prisun , é que par çó plus parust sa victorie é sa glorie , d'almaille é de çó que bel fud é bon á sei é a l'oes le pople guardad ; que fud vil é malveis ocist é delazerad . Apres ceste victorie Deu parlad á Samuel , si li dist : « Ore m'en repent que fait ai Saül rei sur Israel . Kar il m'ad guerpi é ma parole nen ad acumpli . » Deus ne se puet pas repentir de chose qu'il faced , kar sa volente est tuz jurs unie , é od meïmes la volente qu'il salved cestui , si damne íl celui . Ses ovres se poent changer sulunc sa volente , mais tuz dis est unie é estable la volente . Pur çó , quant tu orras que la scripture dit que Deu se repent , issi l'entent que de sa ovre volt faire remuement . Samuel en fud mult dolenz de ceste parole que Deus li out dit é tute la nuit criad merci . Le matin en alad vers le rei é oïd la nuvele que li reis fud venuz en Carmel é qu'il out fait voldre un arche que fust signe é demustrance de sa victorie é de sa glorie é qu'il s'en fud turnez en Galgala . Samuel vint á Saül , é estevus Saül offri sacrefise á Deu del mielz é del plus bel de la preie que il out mened de Amalech . É cume il vit Samuel , erranment li dist : « Beneit seies tu de nostre Seignur Deu , kar jó ai acumpli sun cumandement . » Respundi Samuel : « E dunt vienent ces berbiz e l'almaille dunt jó óï la noise ? » Respundi Saül : « Mened les unt de Amalech . Le mielz é le plus bel qu'il í truverent a l'oes nostre Seignur guarderent , le él ocistrent é desbareterent . » Respundi Samuel : « Or m'entent , si te musterrai íço que Deu ánuit me revelad . Quant tu fus humbles é petiz , Deus te fist chief sur tut sun pople de Israel . Deus te enúignst á rei sur sun pople de Israel . Enveiad tei sur Amalech , si te dist : “ Va , oci les pecheürs de Amalech , é quanque í ád destrui ! ” Purquei n'as óï la voiz Deu é sun cumandement , mais menéé e retenue as la preie é çó que te plout é fait as icest pecchie encuntre nostre Seignur ? » Saül respundi par podnéé : « Le cumandement Deu jó l'oï , si l'ai furni . La veie alai ú Deu m'enveiad . Amalech ocis é le rei pris , si l'enmenai . Li poples de la preie retint berbiz é almaille é del plus bel é del mielz pur sacrefier é offrir á nostre Seignur en Galgala . » Respundi Samuel : « Cument ? Quides tu que á Deu plus plaised oblatiun é sacrefise que l'um seit obeïssant a sun plaisir é á sun cumandement ? Nu fait pas . Mielz valt obedience que sacrefise é mielz valt á Deu obeïr que le sieu del multun offrir . Kar le cuntrester á Deu est cume li pecchiez d'enchantement , ki est par diable ; é çó que l'um nel volt sievre si cume li pecchiez de ydle aürer . É pur çó que tu as degete le cumandement nostre Seignur , il rad tei degete que tu ne seies rei . » Respundi Saül : « Pecchied ái en çó que n'ai tenu le cumandement Deu é tes paroles pur çó que jó cremi é obeï al pople . Mais ore te pri : porte od mei mun pecchie é returne od mei que jo áüre nostre Seignur . » Respundi Samuel : « Od tei ne returnerai pas , kar tu as la parole Deu degete , é il ad tei degeted que tu ne seies rei sur Israel . » A tant s'en turnad Samuel , é Saül le retint par le mantel si que il le desirad . Respundi Samuel : « Trenchied ad Deus úí le regne de Israel é severed de tei é duned l'ad á un tun prusme ki mielz valt de tei . É cil ki fait la victorie en Israel ne te esparnirad ne par repentance flechiz ne serrad , kar il n'est pas huem ki de sun fait se repente . » Respundi Saül : « Pecchie ai , mais ore me fai hunur devant les antifs humes de mun pople é devant Israel é returne od mei que jó áüre Deu . » A la parestrusse Samuel od Saül en alad , é Saül Deu , nostre Seignur , áürad . Samuel cumandad que l'um li menast Agag , le rei de Amalech . É l'um le menad devant Samuel tut gras é rodne , mais de poür tremblout , é dist : « Est se si aprestéé ámere mort ? » Respundi Samuel : « Si cume tu as fait mainte mere sen fiz , si iert ta mere senz fiz . » É detrenchad le erranment en pieces devant nostre Seignur en Galgala . Samuel d'iloc s'en turnad en Ramatha , é Saül en sa maisun en Gabáá . É Samuel ne vit puis Saül jesqu'a sa mort , mais il le plaigneit é plurout pur çó que Deus se repentid que fait l'aveit rei sur Israel . 
Deus reparlad á Samuel , si li dist : « Purquei plures é plains Saül puis que jo l'ai degete qu'il ne regne sur Israel ? Mais emple un corn de úlie é vien , si te enveierai á Ysaï de Bethléém , kar jó ái purveü entre ses fiz un ki reis íert . » Respundi Samuel : « Cument í irrai ? Saül l'orrad dire , si m'ocirad . » Nostre Sires respundi : « Un véél od tei prendras é que pur sacrefise faire í víens lur dirras . » É Ysaï al sacrefise apeleras , é jó te musterai que tu fras é quel que jó te musterai á rei enúinderas . Samuel fist le cumandement Deu . Vint en Bethléém . Esmerveillerent sei cil de Bethléém , vindrent encuntre lui , si li distrent : « Viens tu ci en amur é en pais ? » Respundi Samuel : « Ol ! Pur sacrefier á nostre Seignur í sui venuz . De plus bels dras vus áturnez é od mei venez al sacrefise ! » Seintefiad Ysaï é ses fiz , kar il les fist estre en abstinence encuntre le sacrefise , sis sumunst á cunvivie . Cume vindrent devant Samuel é Samuel vit Eliab , le fiz Ysaï , dist á nostre Seignur : « Est ící devant vus vostre reis ? » Respundi nostre Sire : « N'esguarder pas á sa chiere ne á sun corsage ! Je l'ai degete , kar ne jug pas sulunc l'avis as genz . Huem veit çó que defors pert , mais Deu veit le quer . » Ysaï menad devant Samuel Aminadab . Respundi Samuel : « Ne cestui n'ad pas Deu eslit . » Dunc fist avant venir Samma . Respundi Samuel : « Ne cestui n'ad pas Deu eslit . » Dunc menad Ysaï ses set fiz devant Samuel . É il redist : « Nul de ces n'ad Deu eslit . Dun nen as tu plus fiz ? » Respundi Ysaï : « Ol ! Un petit , ki guarded noz berbiz . » Fist Samuel : « Fai le venir , kar nus ne mangeruns si que il seit venuz . » Mandez fud . É vint é fud alques russet é de bel semblant é de bele chiere . Dist nostre Seignur á Samuel : « Lieve , si l'enuing ! Cist est mis esliz . » É Samuel prist le corn od l'uelie , si l'enúinst devant ses freres . É li Seinz Esperiz li fud dunez des cel jur en avant . É li speriz nostre Seignur s'en parti de Saül , é li mals esperiz le traveillad par nostre Seignur . Firent li servant Saül á lur Seignur : « Li mals esperiz nostre Seignur te travaille . S'il te plaist cumande , é nus querrums alcun ki harper sache , que quant li mals esperiz Deu t'envaïrad , chanted é harped , é de plus legierement sufferas la peine . » Entendez que li malignes esperiz est apelez íci li esperiz Deu pur çó que il le felun rei traveillout cume serjánt par la dreituriere volentet Deu . Respundi Saül á ses serjanz : « Alcun ki bien seit chantant purveez é devant mei le menez ! » Fist un des servanz : « Ches Ysaï de Bethleem ví un des fiz ki bien set chanter ; forz est é bateillerus é cuintes de parole é bels , é Deu est od lui . » Pur ço Saül enveiad ses messages á Ysaï é mandad qu'il li enveiast sun fiz ki gardout ses berbiz . É Ysaï sun fiz li enveiad é un present áturnad de pain é de vin é de ses cheverels . A sun fiz David le chargad é David al rei le presentad . Cume li reis vit David , mult l'enamad é á sun demenie servise l'aturnad . A Ysaï message tramist é mandad que devant lui poüst David ester é en sun servise demurer . Li malignes esperiz le rei Saül plusurs feiz asaillid é traveillout , é David dunc devant le rei harpout é par tant li mals ásuajóut , kar li diables s'en turnout . 
Li Philistien s'asemblerent pur bataille encuntre ces de Israel ; álogierent sei entre Sochot é Azecha ki est en la cuntréé de Domin . Saül é li suen s'asemblerent é vindrent el val de Terebinte é ordenerent lur eschieles pur bataille faire encuntre cels de Philistíím . Li Philistien esturent sur le munt de cha , é ces de Israel esturent sur le munt de la e entre dous fud li vals . 
Uns champiuns merveillus eissi de l'ost as Philistiens . Si l'out engendred un geant de une femme ki fud de Geth ; é fud apelez li champiuns Goliath é fud de la cyte de Geth . Sis alnes mesuréés par le cute en avant é pláin dúr out de halt . Le halme out lacie é vestud le halberc od les chalces de fer é l'escú de araim al col ki li cuverit les espaldes . Li halbercs pesad cinc milie sicles é le fer de sa lance sis cenz é la hanste fud grosse é áhúge cume le suble as teissurs . É vint si en la place é sis esquiers alad devant . Vint é escriad vers cels de Israel , si lur dist : « Purquei estes ci venud é á bataille apareilled ? Jó sui Philistien , é vus estes de la gent Saül . Eslisez un de vus , é vienge encuntre mei en bataille sul á sul . S'il me put cunquerre é rendre recreant , nus Philistiens vus serrums des ore servant ; é si jól puis cunquerre é ocire , vus seiez á nus serfs é obeïssanz . » Encore dist plus danz Goliath : « Çó sui jó ki ai úi ramponed é attarie l'ost de Israel . Querez , querez alcun de vus ki encuntre mei entre en champ ! » Ces paroles oïd Saül , é tuz ces de Israel poür en ourent grant e mult furent esbaï . 
Uns pruduems mest en Bethléém , Ysaï out num . Peres fud David , de qui devant partie est tuchie , é out úít fiz . Mais entre ces úít uns sis níes , Nathan par num , fud anumbrez , fiz Semmáá , pur çó que Ysaï si cume sun fiz l'amad . É cist Ysaï al tens Saül fud de grant eage . É ses treis einznez fiz furent alez od le rei en l'ost , é de ces li einznez out nun Eliab , li secundz Aminadab é li tierz Semmáá . David esteit li mendres . É returnad de Saül á maisun en Bethléém pur les berbiz guarder , quant ses freres durent en l'ost aler . Goliath par quarante jurs le matin é le vespre a l'ost de Israel vint é returnad é l'ost forment átariad . Á ún jur Ysaï apelad David , sun fiz , si li dist : « Receif ci treis muis de flur a l'óés tes freres é cest pain é va delivrement en l'ost . É ces furmages presenteras al cunestable é enquer cument tes freres le facent é od quels il seient en cumpaignie en l'ost . » David le fulc qu'il out en guarde á áltre cumandad é , si cume sis peres l'out cumandé , a l'ost s'en alad . Saül lores é li fiz Israel el val de Terebinte tindrent les esturs encuntre ces de Philistíím . É David vint á Magala en l'ost ki aprestez se fud a bataille é ja fud la noise leve é li criz . Kar Israel out ordene ses eschieles de úne part é li Philistien de altre part . Cume çó oïd David , la ú li herneis fud laisad çó qu'il portad , curut á la bataille é se bien ésteüst á ses freres demandad . Si cume David nuveles demandad , estevus Goliat ki en vint de l'ost as Philistiens é , si cume einz l'out fait , devant David parlad . Mais ces de Israel , tant tost cum il le virent , de poür s'enfuirent . Fist un de ces de Israel a David : « As tu veü cest merveillus champiun ki ci vient ? Il vient pur nus attarier é escharnir . É á celui ki ocíre le purrad li reis sa fille od grant richeise durrad é la meisun sun pere de treüd quite clamerad . » Dist David á ces ki esturent od lui : « Que durreit l'um a celui ki cest Philistien ocireit é la repruce de Israel en ostereit ? Ki est cest ord paltunier ki fait tels repruces a la gent Deu ? » É li poples recuntad que li reis çó é çó durreit á celui ki l'ocireit . Cume çó oïd li einznez frere David , Heliab , que il od le pople si parlad , forment a David se curuçad , si li dist : « Purquei es íci venuz é purquei as guerpi ces poi de úweilles al desert ? Bien cunuis l'orguil é la felenie de tun quer , kar pur véér la bataille í venis . » Respundi David : « Que ai fait ? N'i ad parole dunt te estuce curecher ne mei si encreper . » Turnad s'en d'iloc David é parlad si cume il out devant parled . É l'um li respundi é dist que li reis á celui freit ki á Golie se cumbatereit . Tant parlad David ke la parole vint devant le rei . Fud mandez é vint devant le rei , si li dist : « Ne s'esmáit nuls pur cest campiun ! Jó ki sui tis serfs m'i cumbaterai é od l'aïe Deu chalt pas le materai é le pople Deu par la mort del felun vengerai . » Respundi Saül : « Ne te poz pas a lui cupler , kar tu es vadlez é il est un merveillus bers de sa bachelerie , a bataille áüsez . » Respundi David : « Pasturel áí este del fulc mun pere . Quant líun ú urs al fulc veneit é ma beste perneit , erranment le pursewi é la preie toli ; par la jóúe les pris é retinc é ocis . É cist Philistiens iert cume uns de ces . É ore baldement encuntre lui irrai é le repruce de Israel en osterai . Nostre Sires , ki del líun é de l'úrs me delivrad , del fort Philistien mult bien me guarrad . » Respundi Saül : « Va ! É Deu seit od tei ! » É Saül de ses demenies vestemenz fist David revestir , le helme lascier é le halberc vestir . Cume il out la spéé ceinte , alad é asaiad s'il se poüst cumbatre si armez ; kar ne fud pas á tels armes ácustumez . Aparceut se David qu'il ne pout á aháise les armes porter , sis ostad . Prist sun bastun al puin é sa funde é eslist cinc beles pierres de la rivere , sis mist en sun vaissel ú il soleit ses berbiz mulger é entrad en champ encuntre le Philistien . Goliath vint vers David petit pas é bien l'apruçad , é sis esquiers devant lui alad . É cume il de pres vit David , en sun quer le despist . É fud li juvencels russez , mais mult esteit de bel semblant . Dist li Philistiens á David : « Cument ? Sui jo chiens encuntre ki deiz si od bastun venir ? » Maldist David de tuz ses deus , si li dist : « Vien ! Vien plus pres de mei , é jó durrai tun cors á devorer a bestes é a oisels . » Respundi David : « Tu víenz encuntre mei od espee á lance é á escu , é jó vienc encuntre tei al num Deu ki Sires est de l'ost de Israel , ki tu as escharni é gabe . E Deus te rendrad en mes mains , si t'ocirai é le chief te colperai é la charúigne de ces de vostre ost á oisels é as bestes durrai , que tute terre sache que li Sires est Deu de Israel , é veient ces ki í sunt ásemble que par espee ne par lance ne fait Deus salvete . Sue est la bataille , é á noz mains vus liverad . » Cume Goliás vers David apruçad , David curut encuntre é si se hastad . Une piere de la ú il l'out reposte sachad , mist la en la funde é entur la turnad ; jetad la pierre ; adreit mes l'asenad , hurtad al frunt é jesqu'al cervel esfundrad . Del colp chancelad li gluz é vers terre s'abaissad . David salt a l'espéé Golie , nient ne targad , de s'espéé meïme le chief li colpad . Cume çó virent li Philistien que morz fud lur campiun , turnerent á fuie . É ces de Israel é de Juda leverent un cri é fierement enchalcerent les Philistiens jesque al val é jesque as portes de Accaron . Ocistrent al jur trente milie des Philistiens , é altretant en furent nafrez , si que seisante milie des Philistiens en furent que morz que blesciez . Li fiz Israel returnerent de l'enchalz é vindrent la ú li Philistien se furent devant alogie . D'içó k'il í truverent çó que lur plout pristrent é enporterent . A l'ure que Saül vit David en champ encuntre Goliath cumbatant , enquist de Abner , ki cunestable fud de la chevalerie Saül , ki é de quel lignage il fust . Abner respundi : « Si veirement cume tu vifs , jó nel sai . » Saül e Abner ne cunurent David pur çó que la barbe lui fud mult encreüe puis que d'els fud parti . Pur çó cumandad li reis que l'um enqueïst ki fust sis peres é ki il fust . Puis que David out ocis Goliath é returnad , Abner honuréément le receut é devant le rei le menad . É David le chief Goliath entre ses mains portad . Dist Saül a David : « De quel lignage es tu , sire bacheler ? » Respundi David : « Fiz sui Ysaï de Bethléém , ki est tis huem . » 
Cume David á Saül out parled , Jonathas , le fiz Saül , cume sun quer le cumenchad á ámer . É Saül le jur le retint qu'il ne pout a sun pere returner . Jonathas e David firent aliance entre sei , é Jonathas si cume sun quer le amad . De ses guarnemenz se desvesti é desafublad é á David trestut dunad : sa spéé , sun arch , neïs sun baldred li baillad . 
David remest od le rei , ki un cunestable le fist sur sa chevalerie . É partut ú il vint cuintement se cuntint , é plut sun estre á tut le pople , maimement á la maignéé Saül . Cume David repeirad ápres la bele victorie que Deu li dunad é á Jerusalem le chief Goliath portad , les femmes é les meschines vindrent encuntre le rei Saül od tympans , od frestels charolantes é juantes é chantantes que Saül out ocis mil é David dis milie . Cume li reis oïd cest chant , mult li desplout , é mult s'en curechat é dist : « Á David aturnent la victorie de dis milie é á mei de mil . Que li falt ore fors sul le regne ? » Pur çó Saül des cel jur en avant ne pout David de bon oil véér . Tost apres li mals esperiz envaïd Saül , é Saül se cuntint é parlad cum huem forsenez , é David harpout devant le rei si cum il fud acustumez . Mais Saül tint une lance al puin . Guardad vers David é erranment la lanchad é bien entesad que par mi le cors le ferist jesqu'en la parei . Cume çó vit David , une part se tresturnad . Li reis Saül cremeit David pur çó qu'il sout que Deu fud od lui é de lui s'en fud parti . Remuad le desur sei é fist le cunestable de mil serjanz . É íl en tutes ses óvres sagement se cuntint , kar Deu fud od lui . Saül s'aperceut que pruz fud David é vaillanz é de plus l'eschiwid . Mais tuz ces de Israel l'ourent chier , é il cume prince é cunestable en bataille devant els alad é repairad . 
Saül a ses privez parlad é á David mandad que sa einznéé fille , Merob par num , li durreit pur çó que la guerre vers les enemis Deu meintenist é a sun poeir les descunfesist . Bel pramist é bel parlad , mais felenessement le purpensad que par ceo David á mort s'abandunast é sa mort vers le rei nuls n'aturnast . David respundi : « Ki sui jo é de quel afaire é de quel lignage que jó seie gendre le rei ? » Avint issi que , quant Merob , la fille Saül , dut estre dunéé á David , que dunéé fud á Adriel de Melote . Mais David amad l'altre fille Saül , ki fud apeléé Micol . E la nuvele vint á Saül é mult li plout . É si dist : « Ju li durrai pur çó que ele li seit á eschandele é a mal é que li Philistien le metent á mort . » Puis parlad á David , si li dist : « Pur dous choses serras mis gendres : l'une pur çó que oceïs le geant , l'altre si tu poz mes enemis les Allópheles encuntrer , descunfire é desbareter é á mei cent de lur chiefs porter . » Saül cumandad á ses privez que parlassent á David , si li deïssant ces paroles : « Tú é tis servises plaist al rei é tuit li suen te áíment é li reis te volt honurer é sa fille duner é tu volentiers la receif é seies gendre le rei . » Cil parlerent tut issi á David , é il lur respundi : « N'est mie petite chose estre gendre le rei ; é jó ki sui pur estre sis gendres ? Povres huem sui é de fieble afaire . » Li message mustrerent á Saül le respuns David . É Saül lur dist : « Redites encore çó á David : “ Li reis n'ad que faire ne él ne quert endreit vus , mais tant que de ses enemis le vengiez é de lur chiefs cent li presentez . ” » Si parlad , mais il quist él , que David poüst á mort livrer . Cume ceste parole fud mustréé á David , bonement la receut é gráántad . Tost ápres vint á Accharon , é á un asalt que il fist dous cenz des Philistiens ocist . Fist od sei les chiefs porter é al rei dous cenz pur cent ánumbrer pur aver sa fille . A tant dunad Saül sa fille Micol á David . É bien s'aperceut que Deus fud od David . Micol sun marid forment amad . É Saül de tant plus le dutad é ápres tuz jurs haïd . Quant li prince des Philistiens vindrent encuntre ces de Israel , çó fud David ki as esturs plus vertuusement se cuntint é plus pruusement que tuit li altre . É sun num é sun pris crut de grant maniere . 
Saül parlad á Jonathas , sun fiz , é á sa gent descuverid sa volente . Cumandad que il oceïssent David . Mais Jonathas tendrement l'amad . É cest áfaire li mustrad é sun cunseil li dunad que al demain , ú que fust , se tapesist é desur le rei ne se enbatist . « É jó , fist Jonathas , vendrai al rei la ú il serrad é de tei parlerai é çó que jó orrai tut te musterai . » Tut issi Jonathas al rei de David parlad , si li dist : « Ne pecchier pas , bel sire , en tun serf David , kar vers tei il n'ad mesfait , mais bones sunt ses ovres é á tei honurables é prophitables . É menbre tei cume il se mist en peril quant od le geant se cumbatid é par le dun Deu venquid . É Deu fist merveilluse salud par lui en Israel . Tul veïs é grant joie en oüs . É purquei dunc pecheras é le sanc de l'innocent espanderas , ki deservid ne l'ad ? » Cume Jonathas out issi al rei parled , par ces paroles l'out tut apaié , si que li reis jurad : « Si veirement cume Deu vit , David n'i murrad . » Lores mandad Jonathas David é tut li mustrad é devant le rei le mandad . É fud á curt , si cume il out ested devant . 
Une bataille surst vers ces de Israel , é David vint en champ encuntre les Philistiens , sis descunfist é a glaive en ocist é en fuie les mist . Á úne feiz li malignes esperiz ácuillid é traveillad Saül , é il seeit en sa sale é teneit une lance al puin . É David harpout devant Saül , ki vers lui se turnad é ferir le volt par mi le cors de la lance é á la parei áfermer . É David s'enfuid , é Deu la nuit le guarid . Mais Saül enveiad ses humes la nuit á la maisun David , qu'il le guardassent é retenissent é le matin oceïssent . Mais Micol , sa muiller , s'aperceut , si li dist é pur li salver á une fenestre fors le mist é il s'en turnad é al mielz que il pout se salvad . É Micol prist une imagene é mist la al lit David é une pel de chievre al chief é de dras bien la cuvrid cume çó fust David . Saül í enveiad ses serjanz é cumandad qu'il fust pris ; é l'um li mandad qu'il ert malade . De rechief ses messages i tramist , si lur dist : « El lit le me portez é tost le m'ociez ! » Li message vindrent al lit . L'imagene truverent é la pel de chievre al chief . Cume çó sout li reis , enquist de sa fille purquei ele eüst cunsentu que David s'en fud fuid . Respundi Micol : « Par poür le fis pur çó qu'il me dist : “ Lais m'aler , ú jó t'ocirai . ” » David vint á Samuel en Ramatha , mustrad li tut çó que Saül li out fait , e alerent s'en andui é surjurnerent en Naioth . La nuvele vint a Saül que David fud en Naioth , ki est en Ramatha . É Saül í enveiad ses humes pur prendre David . É quant il i vindrent é virent la cumpaignie des prophetes ki prophetizerent é Samuel ester sur els , li Sainz Esperiz descendit en ces messages é od les prophetes cumencerent á prophetizer . Cume çó sout Saül , altres messages i enveiad , é Deus á ces meïmes la grace dunad . De rechief les tierz messages í enveiad , é Deus á els la grace de prophetizer dunad . Cume çó sout Saül , durement se curuchad . É il meïmes vers Ramatha alad é vint jesque á la grant cisterne , ki est en Socco , é demandad ú fussent Samuel é David . L'um li dist qu'il furent en Naioth en Ramatha . É Saül í alad , é li Seinz Esperiz descendi sur li . É il alad é prophetizad d'ici qu'il vint en Naioth en Ramatha . Ses dras , il les ostad é od les altres prophetizad devant Samuel é tut le jur é la nuit chantad esnuéz é despuillez de sa vesture real . De çó levad une parole que l'um solt dire par respit : Est Saül entre les prophetes ? E l'um le pút la aseer la l'um veit que li fols cume sages entre sages s'embat é ki faire nel set pur enseigner se met avant . Ne t'esmerveiller pas de çó qu'il dit íci que Saül prophetizad devant Samuel pur çó que la scripture dist devant que Samuel ne vit Saül desque sa mort , pois que Samuel s'en turnad de lui pur sun pecchied . Si fait á entendre l'un dit é l'altre : Samuel nel vit jesque sa mort nun si cume dunc le vit , revestud des guarnemenz reals . É lá ú l'escripture dit que devant Samuel prophetizad , il se out desafubled é la real vesture out degeted . D'altre part merveille semble que li message Saül é Saül meïsme , ki vindrent pur David prendre é ocire , iloc receurent sa grace de prophecie . Mais Deu est si merciables que sa grace ábandúned tuz jurs as bons é par fiedes as mals é d'els fait alcune feiz sun frestel pur sa volented mustrer . 
David s'enfuid de Naioth , ki est en Ramatha , é vint é parlad á Jonathan , le fiz Saül , si li dist : « Que ai fait ? É quel est la iniquité é la mesprisiun que fait ai vers le rei qu'il m'enchalce é pursieut é volt ócire ? » Respundi Jonathas : « N'iert pas issi , mal n'i avras , kar mis peres ne frad ne poi ne grant , s'il ne m'ait mustre devant . Cument dunc cest sul afaire me celereit é si grant chose ne me mustrereit ? N'iert pas issi , mal n'i avras . » É bien li pramist é afermad é par serement l'estrussad . Respundi David : « Tis peres set que truved ai grace vers tei , penserad encuntre que tu nel saches que pesance é marrement nen aies . Mais si veirement cume Deu vit é tu , sul une parei fud entre mei é la mort quant tis peres fist águaiter mun ostel pur mei ocire . » Respundi Jonathas : « Tut çó que te plaist frai . » Respundi David : « Demain iert la feste des Kalendes . Jo si soil seer deled le rei al mangier cume sun gendre . Sueffre pur çó que jó me tapisse as champs jesqu'al vespre del tierz jur . Si li reis me demande , di que jó pris cunge á tei d'aler en Bethléém hastivement pur uns festivals sacrefises que mi parent í funt . Si li reis nel tient a mal , dunc n'i ad si bien nun ; mais s'il se curuce , tut est estrussee sa malice vers mei de ma mort . Pur çó merci fai á mei , tun serf , kar l'aliance Deu est entre mei é tei . É si en mei est iniquite é felenie , ici m'oci é ne me meine pas devant le rei . » Respundi Jonathas : « Ne place Deu que jó ceo face ! Ne puet estre que si jó me áparceif que estrusséément mal te voilled mis peres , que jó nel te mustre . » Fist David : « Ki me musterad le respuns que li reis te frad ? » Respundi Jonathas : « Alum ent es champs . » Cume i furent venuz , fist Jonathas á David : « Si veirement cume Deu vit , ki est Deu de Israel , si jó pois enquerre la volented mun perre demain ú puis demain , é rien de bien í ait vers tei , hastivement le te manderai . É s'il parmaint en sa malice vers tei , si jo nel te faz saveir , icel mal vienge sur mei que il pensed á tei , é en pais te larrai aler , é Deu seit od tei si cume il fud ja od mun pere . Si jó vif , merci me fras ; si jó muir , des miens merci avras parmanablement . É si jó ne faz çó que te pramet , quant nostre Sire esracerad tuz tes enemis de la terre , esráced é osted Jonathan de sa maisun . É Deu enquierge de tuz les enemis David purquei l'unt traveilled é venjance en prenge . » Dunc firent lur aliance Jonathas é David , é si cume Jonathas l'out dit , quant lius en fud , Deu enquist é venjance en fist de ces ki aliance de pais é d'amur n'ourent fait od David , quant certéinement vírent que Deu fud od lui . Jonathas forment jurad á David que parfitement l'amad , kar il l'amad si cume sun quer . É si li dist : « Demain iért feste des Kalendes . Tu í serras demandez é enqueste íert faite de tun siege jesque puis demain . Pur çó t'én vá delivrement é vendras la ú tú te musceras al jur úverable é serras apres la piere que l'um apele Ezel . É jo vendrai é treis saetes í trarrai , si cume en dedúit m'aüsasse a tráire á alcun merc . Cumanderai á un garçun qu'il me port les saiettes . Si jo li di : “ De çá sunt les saiettes , pren les ! ” , seürement vien á mei ; kar pais í averas é nul mal n'i encuntreras si veirement cume nostre Sire Deu vit . Si jó dí al garçun : “ Les saiettes sunt de la tei ! ” , va en la pais Deu , kar grace n'i purras truver vers nostre seignur le rei . É de la parole que parled avum Deu seit entre mei é tei parmanablement . » David se musçad as champs , é vindrent les Kalendes , é li reis s'asist al mangier . Cume li reis se fud ásis en une chaere sulunc sa custume , ki esteit pres de la parei , Jonathas se traist en sus é Abner s'asist deled le rei d'altre part é li lius David fud vúidz . Mais Saül ne parlad mot á cel jur , kar il pensout que çó fust avenud par aventure que David ne fust áturnez ne aprestez de venir á curt . L'endemain ápres les Kalendes de rechief fud li líus David vuidz al mangier . Fist li reis á Jonathan sun fiz : « Purquei ne vint le fiz Ysaï ne úí ne íer al mangier ? » Respundi Jonathas : « Il me requist ententivement ke li leüst aler en Bethleem , si me dist : “ L'um fait un festivál sacrefise en la cite é uns de mes freres m'ad manded . Pur çó , si grace vers téi aí truvéd , suffre que jó í alge e veie mes fréres . ” » Lores se curuchad li reis forment vers Jonathan , si li dist : « Fiz á malvaise avúiltre ! Quides tu que ne sace que aimes le fiz Ysaï á ta cunfusiun é á la cunfusiun de ta huníe mere ? Tuz les jurs que le fiz Ysaï viverad sur terre nen íert estable ne tu ne tun regne . Pur có pur li envéie é avant le maine , kar murir l'en estuet . » Respundi Jonathas : « E purquei í murrad ? Que ad fait ? » É Saül saillid á une lance pur ferir Jonathan . A tant entendid Jonathas que sis peres out estrussed que David ocireit . Pur çó de la table á grant ire levad é al jur de pain ne gustad , kar mult fud marriz é pur David é pur çó que sis peres l'out si laidith par parole . Le matin Jonathas vint as champs si cume encuvenancíed out á David , é uns petiz garçunchels od li . Si li dist : « Va , si m'aporte les saetes que jó cí trarrai . » Cume li garz fud esmeüz , Jonathas traist un altre par ultre le garchun . Li garz vint la ú fud la saiete que Jonathas out tráite , é Jonathas criad ápres lui , si dist : « La est la saiete é avant de la tei . » De rechief criad Jonathas apres le vadlet : « Vien hastivement , mar í áresteras . » E li garz cuillid les saietes , portad les á sun seignur , mais ne sout que çó dut . Sul David é Jonathas le sourent . É Jonathas liverad ses armes al vadlet , si li dist : « Va , porte çó en la cited ! » Cume li garz fud partiz , David levad de un lieu ki fud al sud é ignelepas chaïd á terre é áürad treis feiz . Entrebaiserent sei David é Jonathas é plurérent , mais David plurad plus . Fist Jonathas á David : « Va en la pais Deu , é quanque nus purparled avum é jured el num nostre Seignur seit estable é nostre Sire seit entre mei e tei é entre mun lignage é le tuen parmanablement . » David s'en alad é Jonathas en la cited turnad . 
David vint en Nobe á Achimelech le pruvéire , mais Achimelech s'esmerveillad de çó que David vint si sultifs , si li dist : « Purquei viens suls é nuls ne vient od tei ? » Respundi David : « Li reis me cumandad un afáire é si me dist que nuls ne seüst purquei il m'ad enveied é quel cumandement m'ad duned . Pur çó ai dit as miens que cil alast la é cil la . Mais si tu as rien á main , dune le mei , sivéals cinc pains ú ceo que tu truveras . » Respundi li prestres : « Jó n'ái pain que lais huem déive úser , mais pain ai ki est seintefied á Deu . Sunt se nettement guarde tes vadlez é meimement de hant de femme ? » Respundi David : « Si de aprecement á femme demandes , saces que des iér é de avant ier nus éimes guardez quant nus en partimes del rei , e furent li vadlet de çó tut net . Mais ceste véie , fist David , n'est pas del tut nette , que le pain seintefied encuntre lei manjuns , mais úi serrad seintefied en nus ; kar pur estreit busúin é pur poür de mort le faimes . » Lores li dunad li prestres le pain saintefied , kar n'i out altre fors ces sulement ki la semáine devant del tabernacle furent remuez quant les chalz é les tendres í furent posez . Uns des serjanz Saül fud al jur al tabernacle é out num Doéch de Yduméé é fud li plus poissanz des pasturs Saül . Dist David a Achimelech : « As tu si prestement ú espéé ú lance ? Kar jó n'ái pás cí mes armes pur çó que tant me hastad li reis . » Respundi li prestres : « Vééz ci la spéé Golias le Philistien que tu óceïs al val de Terebinte , é est envolupéé en un palie ápres le seintefied vestement de chaenz . Si tul vuls , sil pren , kar ci n'ad altre . » Respundi David : « N'est altre kil resemble ne kil váille ; dune le mei , si l'enporterai . » 
David s'en parti d'iloc é fuíd al jur le rei Saül é vint á Áchis , le rei de Geth . Cume li hume le rei Achis virent David , distrent entre sei : « Dun n'est çó David , li reis de la terre de Israel ? Dun ne chantád l'um a loenge cestúi as charoles : “ Saül ocist mil , é David dis milie ? ” » David s'apercéut de ces paroles é grant poür en óut del rei de Géth . É múad erranment sa chiere é chancelóut entre lur mains é hurtóut as usseríes des portes , é la salíve li curut ával la barbe . Dist li reis Achis á ses humes : « Avez veüd cest hume forsened ? Purquei l'avez cha mened ? Faillent nus dunc humes forsenez ? É pur çó l'avez mened qu'il se désved devant mei ? Laissez le tost aler , mar vendrad mais devant mei ! » 
David s'en turnad d'iloc é fuid s'en al fosse de Ódollam . Cume ceo sourent ses freres é tute la maignee sun pere , vindrent jesque á lui . É tuz ces ki furent en anguisse é ces ki furent traveillez pur dette qu'il durent é ki furent en amertume de lur curage s'asemblerent od David é firent le lur prince . E quatre cenz humes furent od lui . D'iloc s'en turnad en Masphat ki est en Moab é requist le rei de Moab que sis peres é sa mere fussent entur lui des ci qu'il soüst que Deus li freit ki l'out fait enuingdre á rei sur Israel . Laissad od le rei de Moab sun pere é sa mere , é esturent entur lui tant cume David fud esguardes . 
Gad li prophete vint á David , si li dist : « N'estez mais en ces guardes , mais vá en la terre Juda . » David s'en turnad é vint en la lande Áreth . La nuvele vint á Saül que David se fud aparud é li suen . Une feiz , cume Saül mest en Gabáá , vínt én ún bóis ki est en Ramá ; tint une hanste en sa main é tuit li suen esturent entur lui . É il lur dist : « Oiéz mei , vus ki estes fiz Gemini . Durrad li fiz Ysaï á vus tuz champs é vignes é frad vus tuz cunestables de mil chevaliers é de cent pur çó que vus avez fait cunjuréisun encuntre mei , é nuls n'est ki rien me vuille acúinter , méimement quant mis fiz ad fait aliance od le fiz Ysaï ? Nuls n'est ki duille pur mei ne ki nuvele me ported de lui pur çó que mis fiz ad esleved mun serf encuntre mei , ki par mal m'aguaite jesque cest jur . » Respundi Doech de Yduméé , ki dunc fud devant le rei é esteit maistre serjánt le rei : « Jó ví le fiz Ysaï en Nobe ches Achimelech le pruveire , le fiz Achitób . É prist cunseil de nostre Seignur pur lui é viande li dunad é la spéé Goliath . » Lores mandad li reis Achimelech le pruveire , le fiz Achitob , é tuz ces ki del lignage sun pere furent pruveires en Nobé , é tuz vindrent devant le rei . Li reis parlad vers Achimelech , si li dist : « Ói mei , danz fiz Achitob ! » Cil respundi : « Prez sui . » Dunc dist li reis : « Purquei as fait cunjureisun encuntre mei , tú é le fiz Ysaï , é preïs cunséil de nostre Seignur pur lúi , é pain li dunas é la spéé Goliath pur revelér encuntre mei , ki mal m'aguaite jesqu'a cest jur ? » Respundi Achimelech al rei : « Ki entre tute ta gent est si fedeil cume David , ki vostre gendre est é vait é vient á vostre cumandement é nobles est en ta curt ? Ne cumençai pas úí á prendre cunseil de nostre Seignur pur lui ? Tute felenie defend . Ne quider pas vers mei nule chose si bien nun ne vers nul de mun lignage . Jo tis serfs ne sói ne poi ne grant de çó que est entre vus é David . » Respundi li reis : « Achimelech , tu í murras é tuit tis lignages . » Cumandad li reis á ces ki soleíent desfaire les genz que tuassent les pruveires nostre Seignur , kar a sun dit il teneient od David é bíen súrent qu'il se fud fuíz é a lúi nel voldrent mustrer . Mais ces nes voldrent pas ocire . Dunc dist li reis á Doéch : « Turne tei vers les pruveires nostre Seignur é tuz les túe . » Doech tut issi le fist é ocist des pruveires nostre Seignur al jur quatre vinz é cinc , ki vindrent tuz revestuz devant le rei pur encuntrer de meillur merci vers lui . É Nobe la cite as pruveires fist destrúire , les humes , les femmes , les petiz , les alaitanz , les bues , les adnes , les óveilles : tut fist ocire . Un des fiz Achimelech le fiz Achitob , ki out num Abiathar , s'enfuid á David . Si li nunciád que Saül out ocis les pruvéires nostre Seignur . Respundi David : « Bien le sói al júr quant Doech de Yduméé í fúd qu'il á Saül le cunteréit . Jo sui culpables de la mort d'els tuz . Remain od mei , mar avras poür . Si alcuns quiert ta mort , la meie querrad , é des ore ensemble le frums . » 
La nuvele vint á David que li Philistien guerriouent une víle ki fud apeléé Céïlá é qu'il emportouent les blez é les fruiz . É David prist cunseil de nostre Seignur s'il í irréit ú nun pur les Philistiens ásaillir . Respundi nostre Sire : « Vá í , é les Philistiens descunfiras é la cite salveras . » Firent li cumpaignun David : « Ici en Judee en nostre terre en poür árestums , é cument irrum en Ceïlá encuntre l'ost as Philistiens ? » De rechief David prist cunseil de nostre seignur , é il respundi : « Vá t'én en Ceïla , é jó te liverai á ta volented les Philistiens . » Lores s'en turnad David é ses cumpaignuns vers Ceïla . Cumbatid s'envers les Philistiens , si enchaçad lur ávres , ki durent porter la vitaille , sis descunfist á glaive é salvad la cited é ces ki í místrent . A l'ure que Abiathar le fiz Achimelech s'enfuid á David en Ceïla , od sei portad le seintefied vestement á pruveire que cíl de la víelz léi soléient vestir si cume funt les noz quant a l'altel déivent venir . Saül sout la nuvele que David fud venuz en Ceïla , si dist : « Ore ad Deu livred David en mes mains , kar enbatuz se est en cited ú ad portes é serrures . » Cumandad á tut le pople qu'il s'aprestassent á bataille é venissent á Ceïla pur David áséér é les suens . Cume David le sout , parlad á Ábiathar le pruveire , si li dist : « Fai venir ávánt le ephot . » Çó fud un des seintefíez guarnemenz á pruvéire . É David fist sa ureisun á nostre Seignur , si dist : « Sire , Deu de Israel , jó tis serfs ai óï nuvele que Saül s'aprésted de venir sur Ceïlam , qu'il la destruied pur méi . Cil de Ceila liverunt me il as mains Saül é vendrad si Saul , si cúme jó tís serfs l'ai óïd ? Si tis plaisirs est , mustre le mei . » Respundí nostre Sire : « Il í vendrad . » Respundi David : « É liverunt mei li burgeis de Ceïla é ces ki od mei sunt en la main Saül ? » Respundi nostre Seignur : « Oal , il te liverunt . » Deus li dist çó qu'en avendreit si David la Saül átendist . Pur çó David d'iloc s'en turnad od tuz ses cumpaignuns , entur sis cenz , que il í oút , é alerent walcrant çá é la . É la nuvele vint á Saül que fuíz s'en fud David de Ceïla , é pur çó remest é nient n'í álád . David cunversout el desert la ú il truveit les fermetez ; é demurout en un munt de la guastine de Ciph , en un munt ki mult ert obscur . Saül le queréit é pursieveit tuz jurs , mais Deu nel volt livrer en ses máins . David s'apercéut que Saül le veneit querre á une feiz , é fud lores David en un bois el desert de Ciph , ú Jonathas le fiz Saul vint á lui , sil cunfortad é haítad en Deu , si li dist : « N'áies poür ! Li reis mis peres ne te prendrad pas , mais tu regneras sur Israel é jó erc prived de tei é secundz de tei al regne , é bien le set mis peres Saül . » Refirent la lur aliance devant nostre Seignur . David el bois demurad , é Jonathas al suen returnad . 
Ces de Ciph vindrent al rei Saül en Gabáá , si li distrent : « David se tapist en nostre cuntréé la ú il truved al bois alcune fermeted el munt Achilé ki est á destre del desert . Pur çó , si cume tu í as desired á venír , si víen , é nus le rendrum en tes mains . » Respundi Saül : « De Deu aiez benéïçun ki dulez ensemble od mei . Mais ore vus en alez , l'afaire ententifment aprestez é mult curiusement í entendez é le líu certeinement espiez ú il seít e kil veïst , kar bien cuntrepense que jó cúintement le aguait . Espíez é vééz tuz les repostailles ú il se tapist ; puis á mei returnez é chose certeine m'anunciéz que jó en vienge ensemble od vus , kar ja seit íçó qu'il se esfundre en terre , jo l'esquerrai od tut l'ost de Juda . » Á tant s'en turnerent íces de Ciph devant Saül . É Saül é li suen en alerent pur querre David . Mais David le sout é descendid ával al rochier é hantout al desert de Maïon . Cume çó sout Saül , fierement pursewid David al desert de Maïon . É Saül é li suen alerent d'une part del munt , é David é li suen de l'altre part , si que David desperad que a cele feiz eschapast . Apréscerent tant qu'il ourent enclos de tutes parz é envirune é lui é les suens pur prendre . Dunc vint uns messages batanz á Saül , si li dist : « Hastivement en víen , kar li Philistien se sunt espandú par ceste terre . » Pur çó Saül erranment returnad é pursievre David cessad é encuntre les Philistiens en alad . Par ceste ácheisun apelerent cel lieu la Pierre departante . 
David s'en partid d'iloc é mest la ú íl truvad asseür recét , en Engaddi . 
Cume Saül fud returnez de la ú il out pursewi les Philistiens , oïd la nuvele que David fud el desert de Engaddí . Prist pur çó od lui treis milie cumbateürs de l'eslitúre de tut Israel , alad querre David neïs sur les rochiers é les derubes , ú a peine nule bestióle pout cunverser . É vint Saül á unes faldes de berbiz ki sur sun chemin esteient , truvad í une cáve grande ú il entrad pur sun ventre purgier . É David é si cumpaignun s'í furent muscied . Cume il virent Saül , firent li cumpaignun David : « Óre ést venúz li júrs dunt Déu parlád á téi , si te dist : “ Jo te liverai tun enemí , é si li fras quanque te plarrad . ” » A tant David vers le rei s'apreschad é tut priveement un pan de sun afublail colpad . Mais erranment s'en repentid k'il out trenchied . É dist á ses cumpaignuns : « Nostre Sire me seit propíce que jó mal ne li face , kar il est reis enúínz par nostré Seignur . Si veirement cume Deu vit , si nostre Sires ne l'ocit ú de sa dreite mort múire ú en batáille , jó ne metrai main sur lui , kar il est rei nostre Seignur . » É sí par ses paroles tresturnad ses cumpaignuns que ne laidissant le rei . Saül eíssid de la cave é tint avant sun chemin . É David al talun le sewíd , si l'apelad . Saül returnad , é David chalt pas chaïd á terre , si l'aürad . Si li dist : « Purquei creiz la parole de ces ki dient que jó mal te quíer ? A cest jur de úí , si cume bien le veiz , te livrad Deu en mes mains enz en la cáve . Pensoue que jo t'ociréie , mais merci óí de tei é ne voil metre main sur tei , kar mis sires es é enúínz par nostre Seignur . Ore , chier pere , vei é cunuis ceste piece de tun afublail que tienc en ma main . Quant jo la colpai oreinz en la fosse , ne te vóil murdrír ne laidír . Ore t'aperceif que felenie n'ad en mei ne crimne envers tei . Mais tu m'aguaites mal é mort . Pur çó Deus seit juges entre mei é tei é venjance m'en face si que main ne mette sur tei . Si cume l'um dit en l'ancien respit , “ des feluns felenie istrad , ” mais ma main par mal ne te tucherad . Ki est cil ki tu enchalces , sire reis de Israel , ki est il ? Cil ki tu pursieus est cume uns chiens morz ú une pulce . Deu seit juges entre mei é tei , veied mun dreit é de ta main m'en gétte . » Cume David out en ceste baillie parled , Saül respundi : « Es tu çó ki paroles , bels fiz David ? » Plurad erranment , si li dist : « Plus es dreituriers que jó . Tu m'as bien fait , é jó t'ai mal rendud . É úi m'as mustred le bien que fait m'as , cume Deus m'out livred en tes mains é ocire ne me volsis . Cils ki est , quant sun enemi mortel ú la force est sue ad truved , ki partir le laissast á salveted ? Mais Deus te face tel merci cume tu m'as mustred íci . Bien le sai certeinement que tu sur Israel regneras é en ta máin la terre tenderas . Pur çó me jure par nostre Seignur que ápres mei mes enfanz de la terre n'esráceras ne ma memorie n'abateras . » Li reis Saül íçó requist , é David serrement li fist . Li reis Saül dunc returnad é David á plus seür recet alad . 
Li prophetes Samuel murut . É tuit li poples s'asemblad , plainstrent le forment é ensevelírent á sa maisun en Ramathá . É David s'en vínt al desert de Pharán . Uns huem mest en la guastine de Maón é out possessiun en Carmele . Huem fud de grant áfaire é out treis milie berbiz é mil chievres . Avint á úne feiz qu'il fist tundre ses berbiz en Carmele . É out num cil Nabal é sa muiller Abigaïl . É fud la dame de grant cúintise é de grant belted , mais sis mariz fud durs é pesmes é malicius , del lignage Caleb . Cume çó oïd David el desert que Nabal fist tundre sun fulc , dis bachilers í tramist , si lur dist : « En Carmele én íréz é jesque á Nabal vendrez é de la meie part le salúérez . É si li dirrez : “ Entre noz cumpaignuns é tei seit ferme pais é á ta maisun é á quanque tu as seit ferme pais . Par plusurs anz ái salvement guardé tes humes é tes choses . E ore me vint la nuvele que tes pasturs tundereient les fulcs ki unt ested od nus el desert . Unkes moleste ne lur feïmes ne unkes ne perdirent rien par nus en tut le tens qu'il mestrent od nus el desert . Enquier des tuens , é issi le te dirrunt . Pur çó requer que tes enfanz truissent grace envers tei , kar á bon tens éimes venuz á tei . Içó que te plaist dune á nus , tes serfs , é á tun fiz David . ” » Li bacheler vindrent á Nabal ; ces paroles de part David li mustrerent . É Nabal lur respundi : « Ki est David é ki ést le fiz Ysaï ? Ore sunt mult munted li serf ki fúient lur seignurs . Prendrai pur çó mun pain é ma ewe é la char des bestes k'ai áturned á mes tunteríers é durrai as vassals qui jó ne sai ki sunt . » Li ancien patriarche de ki descendirent li Judeu furent pasturs de berbiz . Pur çó li Judeu soléient faire festival cunvivie al tundre de lur berbiz . Puis que si out respundu Nabál , li message s'en turnérent é le respuns á David mustrerent . Lores cumandad David á ses cumpaignuns qu'il ceinsissánt les espéés . É il meïme ceínst l'espéé , é li altre . E sewirent le bien quatre cenz cumpaignuns é dous cenz remistrent al herneis guarder . Uns serganz vint á Abigaïl , la muiller Nabal , si li dist que David out ses messages á sun seignur envéied é rien n'i ourent espléited é qu'il les out cuntraried . « É ses humes unt ested vers nus mult francs . Ne nus firent moleste , ne nule chose ne perid del nostre en tut le tens que nus demurames od els el desert . Pur mur é pur guarantise nus furent par nuit é par jur . Pur çó ore í esguárde é purvéi que tu en faces , kar asumméé est é acumplíe encuntre tun marid sa malice é encuntre sa maisun . É il est fiz Belial si que nuls od lui ne puet parler . » Abigaïl pur çó se hastad , fist prendre dous cenz pains é treis vaissels de vin é de encrement bele flur set múis é demi é cent liáz de grapes secchies é dous cenz freéls de fíges é fist tut chargier sur ádnes . Dist á ses servanz : « Devant alez é jo vus siwerái . » Mais á sun barun mot ne sunad . Cume la dame fud muntéé é vint al pied del munt , estevus David é li súen descendirent del munt encuntre li . É la dame apresçad vers cele cumpaignie . Fist David : « Veírement en váin guardái tutes les choses que furent Nabal el desert é rien n'i perid de tutes les choses que a lui apurtindrent , é ore me rent mal pur bien . Mais se rien li remaint de quanque a lui apent jesqu'al matin , neïs le chien , cel mal vienge sur mei que venir deit sur lui . » Cume Abigaïl vit David , hastivement de l'adne descendíd é devant lúi chaïd , si l'áürad á terre é á ses piez se mist , si li dist : « Sire , sire , sur mei seit cest pecchíe , nient sur tei , que tu fras , si tu te venges de mun mari . Súffre que jó púisse od tei parler é ói la parole de ta ancele . Merci te crí que mis sires li reis ne se curuzt vers cest felun Nabal , kar , sulunc sun num , fols est kar Nabal , en hebreu , çó est fol , é folie est ensemblement od lui . Jó , túe ancele , ne ví pas tes messáges que tu í énvéias . Mais ore , mis sires , véirement vít Deus é ta aneme , ki t'ad guarded que ne vóises ávant pur ocisiun faire é de pechied t'ad salved . É ore tuz ces ki a mun seignur querent mal seient si cume est Nabal . Pur çó , si te plaist , receif cest present de ta ancele é dune le á ces cumpaignuns ki te síwent . Oste é fai remaindre le pechied que jo preiai que venist sur mei , se venjance en preïsses de mun marid . Kar Deus frad á tei , mun seignur , estable regne é leál , kar les batailles nostre Seignur , tu les meintienz é furnís . Pur çó ne séit truvéé en téi nule malíce tuz les jurs de ta vie . É si alcuns volt encuntre tei reveler é pursíeure é ocire , la tue anme iért guardéé en la cumpaignie de ces ki vivent é sunt haitez devant nostre Seignur . Máis l'anme de tes enemis iért rueléé é turnéé cume la pierre de funde . É cume nostre Seignur te frad tuz les biens qu'il ad dit de téi é rei te cunfermerad sur Israel , ta conscience ne te remorderad ne tu n'en plurras pur cest pecchied que tu freies se de mun marí te venjasses . É quant Deu ces biens te frad , de mei , tue ancele , te memberad é bien me fras . » Respundi David : « Benéit séit nostre Sire , ki Deus est de Israel , ki te enveiad úí encuntre mei , é benéite seit ta parole . É beneite seies tu ki guarid m'as que sanc n'espande á cest jur é que venjance n'en prenge de tun seignur . Kar si veirement cume Deu vit , ki est Deu de Israel , ki defendud m'ad que jó ne feïsse cest mal : si tu ne fusses de plus tost venúe encuntre mei , ne remasist á Nabal jesque le matin neïs le chien de sa maisun . » Dunc recéut David le present de la dame , si li dist : « Returne od la pais Deu á ta maisun , kar tuit otrei çó que tu requierz . » Abigaïl al suen repairad é grant cunvívie í truvad si cume çó fust le cunvivie le rei ; é Nabal esteit haitez , kar il fud ívres . É ele ne li mustrad ne poi ne grant jesque le matin . Quant il fúd desenívrez al demain , Abigaïl , sa muiller , li mustrad tut cest aventure , é sis quers li amortid cume pierre . É ápres dis a jurs Deu feríd Nabal , si murút . David le sout , si dist : « Beneit seit nostre Sires ki venjance en ad pris de Nabal é mei sun serf ád guarded de pecchied é la malíce Nabal li ad rendud sur le chief . » 
David ses messages á Abigaïl tramist é á muillier la requist . Cume ele óïd la requeste , erranment levad é á terre áürad , si dist : « Preste sui que jo seie sa ancele pur laver les piez des serfs mun seignur . » La dame apres muntad é cinc chambereres od sei menad é sewid les messages David , é il la prist á muillier . É reprist une altre dame , Achinoén de Jezrael , é furent ambesdous ses muilliers . Li reis Saül dunad sa fille Micol , la muiller David , á Falti le fiz Laïs ki esteit de Gallím . 
Ces de Ciph revindrent á Saül en Gabáá , si li distrent : « David s'est muscied el munt de Achilé , ki est encuntre la wastine el chemin . » E Saül s'apareillad é vint al desert de Ciph , é od lui treis milie homes de l'esliture de Israel pur querre David el desert de Ciph . Alogierent se li reis é li real en Gabáá Achile ki esteit de l'altre part de la guastine al chemin . David óïd que Saül fud venuz pur lúi al desert . É par ses espíes enquíst é certeinement le sout k'il fud venuz . É David levad privéément é en tapin vint la ú li reis fud . É cume il vit le líu u li reis dormeit en sun paveillun é Abner le fiz Ner , ki cunestables ert de la chevalerie , e l'altre pople entur le rei , dist á Achimelech de Ethéé é a Abisaï le fiz Sarvie , ki frere fud Joab : « Qui en írrad od mei en l'ost é la ú li reis est ? » Respundi Abisaï : « Jo irrai . » É alerent andui nuitantre en l'ost , truverent le rei dormant en sun paveillun é sa lance fichee en terre á sun chief é le cunestable de l'ost é l'altre pople dormanz entur lui . Fist Abisaï á David : « Á cest jur d'úí ad Deu livred tun énemí en tes mains . Pur çó jel ferrai de ceste lance par mi le cors jesque en terre , é n'iert mestier del referir . » Respundi David á Abisaï : « Mar l'ocirás ! Qui metrad main sur l'enúínt nostre Seignur senz meprisun ? Si veirement cume nostre Sire vit , si Deus meïsme ne l'ocit , ú il murged de sa dreite mort , ú en bataille . Ne metrai máin par mal sur l'enúínt nostre Seignúr . Mais ore pren la lance ki est á sun chief é la cupe , si en irrum . » Lores pristrent la lance é la cupe ki fud al chief Saül , si s'en alerent é n'i out nul kil veïst ne ki l'entendist ú ki s'esveillast , mais tuz dormirent fermement par la volented Deu . Cume David s'en fud turnez é estut luinz al sumet d'un munt , é un grant val fud entre lúi é l'ost , criad vers ces de l'ost é vers Abner le fiz Ner é dist : « Dun ne me respunderas tu , Abner ? Dun ne me respunderas tu , Abner ? » Respundi Abner : « Ki es tu ki si cries é fais noise sur le rei ? » Respundi David : « É dun es tú uns merveillus bers é ki est ki tei resemble en Israel ? E purquei nen as dunc mielz guarded tun seignur le rei ? Uns entrad n'ad guáires el paveillun le rei pur li ocire . N'est pas bien çó que tu as fait . Si véirement cume Deus vit , tu as deservid la mort pur çó que tu n'as mielz guarded tun seignur le rei . Véi ore ú ést la lance le rei é la cupe ki fud a sun chief ! » Saül cunút la voiz David , si li dist : « Es tu çó , bels fiz David ? » Respundi David : « Çó sui jó , bels sire . Purquei dechaces sí mei , tun serf ? Que ai fait ? Quel mal as truved en mei ? Mais ore , sire reis , ói ma parole : Si Deus te attaried é cummuet vers mei , sacrefise li fai é oblatiun é par çó l'apáie ; é si humes le funt , maleit seient il devant Deu , ki geted m'únt de la terre é de l'heritage nostre Seignur si cume il volsissent que jó alasse á deus ávuiltres servir . É ore que jó ne séie ocis , entre estranges m'estuverad demurer . Kar li reis de Israel vient á ost pur mei querre , ki sui cume une pulce ú cume une perdriz des munz . » Respundi Saül : « Jo ái mesfait . Mais ore repaire , bel fiz . Kar jó ne te frai mais mal pur çó que tu óüs ma vie chiere é ocire ne me volsis . Ore pert que folement l'ai fait é que ne soi nient de meintes choses . » Respundi David : « Ci est la lance le rei ; vienge un vadlet pur hoc , si l'emport . É nostre Sires rende a chascun sulunc ses dreituréres óvres é sa leálted . Nostre Sire te oút livred en mes mains , é jó ne voil metre main sur tei , kar tu es l'enúínt nostre Seignur . É si cume jó áí úí magnified ta anme en mun quer , tut issi seit magnifiéé la meie devant nostre Seignur . É Deus m'en deliurt de tutes anguisses . » Fist Saül á David : « Beneit seies tu , bel fiz David . É certeinement mult fais é plus fras , mult poz óre é plus purras . » A tant David tint sun chemin , é Saül returnad . 
David out guarde de Saül . Pensad que alcun jur le entreprendreit é que mielz fust qu'il s'enfuist en terre de Philistiens pur sei salver , é a tant le cessast Saül á pursiwre par tute la terre de Israel . Tint çó á cunseil . É partid s'en od sis cenz cumpaignuns de la terre de Israel , vint á Achis le fiz Maoth , le rei de Geth . É mest od Achis , il é li suen . La nuvele vint á Saül que David s'en fud en Geth fuid é pur çó mais nel pursewid . David requist le rei Achis qu'il li livrast une de ses citez ú il masist . É li reis li dunad al jur Sichelech , é pur çó la tindrent apres li rei de Juda . É David mest en terre de Philistíím quatre méis . David é li suen cururent par la cuntréé é enmenoent les preies de Gesuri é de Gedri é de ces de Amalech . Cestes viles ourent ested ancienement en pais é senz guerre des Súr jesque á la terre de Egypte . É David guastout tute lur terre é n'i laissad vivre home ne femme , kar il ne volt qu'il l'encusassent al rei . Acuillid preies grandes de berbiz , de boes , de adnes , de cameilz é de guarnemenz ; é quant il returnout , al rei Achis sa part enveiout . Quant il venéit devant le rei , si li soleit li reis demander : « Sur quels as úí curud ? » David respundit : « Encuntre le sud de Judéé é encuntre le sud de Geramel é encuntre le sud de Ceni . » É si feinst qu'il haïst e mal feïst á la gent de Israel pur çó que meillur grace truvast devers le rei . Mais nul ne laissad vivre ne nul prisun ne menad en Geth pur çó que il ne volt qu'il l'encusassent al rei . Issi le fist David , é tel fud sun esguard tuz les jurs qu'il fud en terre de Philistíím . É li reis creïd á David , si dist : « Mulz mals ad fait David encuntre sa gent é encuntre sun pople , pur çó íert tuz jurs mis hom . » 
A cel ure li Philistien firent lur ban , ásemblerent lur genz , apresterent sei a bataille encuntre Israel . É li reis Achis sumunst David qu'il é li suen venissent od lui en l'ost . Respundi David : « Jó í vendrái , é ore verras que jó tis serfs frai pur tei vers tes enemis . » Respundi Achís : « Jo te frai tuz jurs guarde de mun chief . » Samuel li prophetes fud ja mort é tuz ces de Israel l'ourent forment plaint é ensevelid en sa cite Ramatha . Saül aveit osted de la terre ces ki s'entremeteient de enchantement é de sorcerie de diverse baillie . É li Philistien s'asemblerent é vindrent en terre de Israel , si s'alogierent en Sunam . É Saül de la súe part tut Israel ásemblad é vint en Gelboé . Survit l'ost des Philistiens é forment en out grant poür . Quist de nostre Seignur cunseil , mais respuns nul ne l'en fist ne par sunge ne par pruvéire ne par prophete . Pur çó cumandad Saül que l'um li queïst une femme ki soüst de sorcerie , que par sun devinement seüst cume la bataille se prendreit . Li suen li distrent que une en óut én Endór . É li reis se desguisad , kar sa vesture muad é od dous cumpaignuns í alad . Vindrent á la sorciere de nuiz . É Saül í parlad ; requist que de ses aventures li demustrast é de mort lui resuscitast íceli k'il li numast . Respundi la femme : « Bien sez que li reis ad fait , cume ad osted de ceste terre tuz ces ki s'entremeteient de tel uveráigne . É purquéi dunc me faiz aguait que jo í muire ? » É Saül serement li fist , si li dist : « Si veirement cume Deus vit , ne t'avendrad si bien nun pur cest afaire . » Respundi la sorciere : « Qui vols tu avéir resuscited ? » Respundi Saül : « Samuel me resuscíte ! » La sorciere le fist si . É cume ele vit Samuel , getad un cri merveillus é dist á Saül : « Sire , purquei m'as decéüé ? Tu es li reis Saül . » Kar çó li out mustred li esperiz ki li aparut . Respundi Saül : « Mar avras poür . Que as veüd ? » Respundi la sorciere : « Jó en vei un ki est si cume Deus venist sus de terre . » Respundi Saül : « É de quele furme est cil ? » « Huem est de grant eage é est revestu cume prestres . » Lores entendid Saül que çó fud Samuel , é erranment chaïd á terre , si áürad . Fist Samuel al rei : « Purquei m'as inquieted é traveilled que seie resuscited ? » Respundi Saül : « Jó sui forment en grant destreit , kar li Philistien se cumbatent encuntre mei . É Deu s'en est partiz de méi é óïr ne me volt ne respuns faire ne par sunge ne par pruvéire . Pur çó t'ai fait cha sus venir que tu me mustres cument me deive cuntenír . » Respundi Samuel : « Purquei enquierz rien de méi , quant Deu s'en est partid de tei e pris se est á tun adversárie ? Ore acumplirad nostre Sires çó que il par mei parlad é tun regne trencherad é á David le durrad . Pur çó que a sun cumandement ne obeïs é Amalech á sun plaisir ne destrusis , pur çó t'ad mened jesque á cest púint . É od tei liverad Israel as mains des Philistiens á mort . Demáin tu é tes fiz od mei serrez , kar tuit í murrez é fíére íert la descunfiture de ces de Israel . » Chalt pas Saül á terre tut estenduz chaïd , kar mult crienst les paroles Samuel , é d'altre part il fud áfebliz od çó qu'il fud deshaited , kar il n'out le jur de pain mangied . Ne t'esmerveiller de çó que tu oz que la sorciere Samuel suscitad , quant tu sez que deable neïs nostre Seignur d'un líu á altre portad é li fel Judeu a mort le mist é par sa lange crucifiad . Mais Samuel ne relevad pas par destrezce ne par la force de l'enchantement , ne deables nen out sur Deu poested ne cumandement . La sorcíere fist ses charmes , é Deus par sun secrei ordenement suffrid que áparust la semblance , mais ele ne sout cument . Li reis fud durement trublez , é la sorciere vint jesque a lui , si li dist : « Tute áí fait ta volente . Si te plaist , refai la méie : Un poi mangiez devant çó que vus en algiez . » Li reis n'i volt mangier , mais si cumpaignun é la sorciere l'esforcierent tant qu'il de terre levad é sur une culche s'asist . É la sorciere chalt pas un sun véél ocist ; de çó é de el viande aturnad que ele al rei dunad . Li reis od ses cumpaignuns mangiad , puis s'en turnad é tute la nuit errad . 
Li ost des Philistiens tut s'asemblad en Afech , é Israel se fud alogied sur une funtéine ki lores esteit en Jezrael . É li prince de Philistíím en venéient od centéines é od millíers de cumbaturs . Mais David é si cumpaignun furent forains en l'ost od le rei Achis . Firent li prince des Philistiens á Achis : « Que volent ces Hebreus ki od tei sunt ? » Respundi Achis : « Dun ne cuneissez David , ki ja fud cumpaignun le rei Saül de Israel é ad ested od mei mulz jurs é n'ai truved en lui nule deslealted puisque a mei vint jesqu'a cest jur ? » Curecerent s'en les princes des Philistiens , si redistrent : « Fai le returner é seit el liu la ú tu l'as asis . É nen entred pas od nus en champ , que il ne seit nostre adversarie quant nus serrum entred en bataille . Cument purrad il á sun seignur plaisir mielz que par noz testes trencher ? Dun n'est çó David , dunt il chanterent as charoles : “ Saül ocist mil é David dis milie ? ” » Li reis Achis apelad David , si li dist : « Si veirement cume Deus vit , prudum es é leals é tis alers é tis venirs devant mei mult m'est acceptables , é n'ai truved en tei nul mal ne vilainie des l'ure que a mei venis jesque á cest jur , mais tu ne plais pas as princes de l'ost . Returne pur çó é va en la páis Deu que tu ne offendes é curuces les princes de cest ost . » Respundi David : « Que ai fait é quel mal as truved en mei tun serf des le jur que primes vinc devant tei jesque ore , que en bataille n'entre é me cunbate encuntre les enemis mun seignur le rei ? » Respundi Achis : « Bien le sai que tu es prudume é útle é profitables a mun oes si cume uns angeles Deu , mais li prince unt dit que od els n'enteras en champ . Pur çó tu é ti cumpaignun tres par matin vus en alez . » David le matin s'en turnad é li Philistien s'esmeürent e vindrent en Jesrael . 
Tierz jur devant çó que David revenist á sa cited Sicelech , ces d'Amalech la cited asaillirent devers le sud , si la pristrent ; tuchierent le fu ; les femmes , les petiz , les granz : tuz pristrent ; mais nuli ne ocistrent ; si s'en turnerent é od sei les menerent . Cume David é si cumpaignun truverent arse la cited é lur muilliers é lur fiz é lur filles menéés en chaitivier , leverent un cri , plainstrent é guaimenterent é plurerent . É les dous muilliers David en furent menéés , Achinoéé , ki fud de Jezrael , é Abigaïl , ki femme fud Nabal de Carmele . David forment se cuntristad , kar li poples le volt lapider ; kar le quers de chascun fud en anguisse é en amertume pur ses enfanz . Mais David se cunfortad en Deu é dist á Abiathar le pruvéire : « Faites venir avant la saintefiéé vesture de pruvéire ! » É Abiathar le fist si . É David prist cunseil de nostre Seignur , s'il deüst enchalcier ces larruns é s'il les prendréit . Respundi nostre Sire : « Pursiu les , senz dute les prendras , sis ociras . » Dunc les pursewi David od ses sis cenz cumpaignuns , é vindrent a la riviere de Bosor , é li alquant ki las furent í remestrent . É David fist l'enchalz od quatre cenz cumpaignuns , kar li dous cenz furent remes ki las esteient é ne pourent passer l'ewe de Bosor . Truverent un fe de Egypte el champ , si l'enmenerent devant David . Dunerent li á mangier pain , figes é dous liaz de grapes secchies . Cume il out mangied , alches fúd cunfortéz é áviguréz , kar il nen out de treis jurz ne de treis nuiz de pain mangied ne beüd . Fist David á lui : « Ki es tu ? Dunt vienz é ú vas ? » Cil respundi : « Serf sui á un Amalechite é sui un vadlet de Egypte . É mes sires me guerpi pur çó que íér é avant íér enmaladi . É nus si curumes al sud de la cuntréé de Cerethi é encuntre Juda é al sud de Caleb , é Sicelech alumames é arsimes . » Respundi David : « Poz tu me mener la ú tí cumpaignun sunt ? » Respundi li vadlez : « Jure mei par Deu que tu ne m'ociras ne á mun seignur ne me liveras , é jó t'í merrai . » É David li jurad . É il l'i menad . É estevus cil se furent esparpeilled é jurent partut mangianz é bevanz é ensement cume feste celebranz pur tute la preie é la pelfre ke pris aveient de terre de Philistíím é de terre de Juda . É David les descunfist , si en ocist des le vespre jesqu'al vespre de l'altre jur si q'uns piez n'en eschapad fors quatre cenz bachelers ki sur chameilz s'enfuírent . David el jur escust la preie é quanque li Amalechite en óurent ported é ses dous femmes . É rien n'en faillid ne del petit ne del grant , que de lur fiz , que de lur filles , que de lur robe ; é quanque il aveient ravid , tut le remenad David . É tuz les fules é tuz les armenz fist devant lui chacier . É distrent : « C'est la preie David . » É David vint á ses dous cenz cumpaignuns ki furent remes pur lassesce áriere , kar siure nel pourent , é il out cumanded qu'il l'atendissent á la riviere de Bosor . É ces vindrent encuntre David e sun pople , ki od li esteit , é il les salúád en amur é en pais . Firent tuit cil ki furent paltunier é felun é pesmes de ces ki aled furent á escurre la preie od David : « Pur çó que ces n'alerent od nus , de la preie rien ne lur en durrum . Mais bien lur sufised que aient lur femmes é lur enfanz , si s'en tiengent a tant . » Respundi David : « Nel frez pas issi , mes chiers freres . Ne seit mais óïé de vus tele parole de çó que Deu nus ad duned é nus meïmes ad guarded é noz enemis nus ad livred . Mais par mi le fest partirunt ces ki a la preie vunt od ces ki al herneis guarder remaindrunt . » D'iloc en avant fud cest esguard receüd é tenud cume ferme lei é estable en Israel . É David vint en Sicélech é enveiad presenz de sa preie as antifs homes de Juda ki parént li esteient . Mandad lur que receüssent lur part de la preie as enemis nostre Seignur , á ces numéément ki mestrent en Bethel é en Ramot al sud é á ces ki mestrent en Jether é en Aroer é en Saphamot é en Estama é en Rachala é as citez Jerameli é as citez Cheni é en Rama é en Lacusam é en Atac é en Ebron é as altres ki mestrent as cuntréés ú David é si cumpaignun ourent cunversed . 
Li Philistien s'en cumbatirent encuntre ces de Israel , é la descunfiture turnad sur cels de Israel , si turnerent a fuie é chaïrent morz é ocis el munt de Gelboe . E li Philistien fierement ásaillirent Saül é ses fiz é ocistrent de ses fiz Jonathan é Aminadab é Melchisue . É lí archíer acúillirent Saül , sil nafrerent forment . Fist Saül á sun esquier : « Sache ta spéé , sí m'ocí , que ces vassals , ki ne sunt circuncis , ne m'ocient é escharnissent . » Ses esquiers ne volt ocire , kar de grant maniere fud espoentez . É Saül chalt pas prist sa spéé é chaïd desure , si se ocist . Cume çó vit ses esquiers que morz fud sis sires , rechaïd sur sa spéé é od lúi murut . Li reis Saül é ses treiz fiz é ses esquiers é tute privéé maisnéé mururent al jur . Pois que çó sourent les fiz Israel , ki mestrent ultre le vál é ultre le flúm guerpírent lur citez , si fuírent . Vindrent en terre de Philistíím pur la ester . L'endemain vindrent li Philistien pur cerchíer é esquerre les morz . Truverent Saül é ses treis fiz morz el munt de Gelboé . Despuillerent le de ses armes é colperent le chief . Enveierent le en terre de Philistíím entur que sa mort fust anunciéé el temple des ydles é par tut le pople . Ses armes mistrent al temple Astaroth é sun corps pendirent sur le mur de Bedsan . Cume cil de Jabes Galáád sourent quanque li Philistien ourent fait á Saül , asemblerent sei bonímes vassals , alerent tute la nuit , pristrent le cors Saül é de ses fiz del mur de Bethsan . Sis árstrent é ensevelirent el bois de Jabes é junerent set jurs . 
Apres la mort Saül David returnad de la descunfiture é l'ocisiun d'Amalech é sujurnad dous jurs en Sicelech . Al tierz jur repairad uns huem de l'ost Saül ; depaned é desired out ses dras é puldre sur le chief . Vint devant David é á terre chaï , si áürad . David enquist dunt il venist , é cil respundi : « De l'ost de Israel m'en sui fuïz . » « E cument l'unt fait ? » fist se David . Cil respundi : « Il se sunt del champ fuïz é mult en i ad d'ocis , é morz est Saül é Jonathas sun fiz . » Respundi David : « E cument le sez que morz est Saül é Jonathas sis fiz ? » Cil respundi : « Par aventure vinc al munt de Gelboe , é Saül sur sa lance s'apuiout é les curres é l'eschiele des chevalers l'apruçout . É Saül vers mei turnad é chalt pas me apelad é ki jó fusse demandad . Jo li dis ke fui des Amalechites . É il me redist : “ Sta sur mei , si m'oci , kar forment sui anguissus ; mais tute ma force est encore en mei . ” É jó turnai , si l'ocis ; kar bien soi que vivre ne pout apres les plaies . Pris la curune de sun chief é le bou de sun braz é aported les ai a tei , mun seignur . » Chalt pas David é si cumpaignun lur vestemenz desirerent . Plainstrent forment é plurerent é jesque al vespre jeünerent pur le rei Saül é pur Jonathan sun fiz é les pruveires e le pople nostre Seignur ki en bataille furent descunfiz é ocis . David reparlad al bacheler ki la nuvele portad , si enquist dunt il fust . Cil respundi que fiz fud á un Amalechite . « E purquei , dist David , fus si fol hardiz que poür nen oüs de ocire l'enúínt é le rei nostre Séignur ? Cist mals te vendrad sur le chief ; ta buche ad parléé encuntre tei é á tun damage en çó que tu deïs que l'enúínt nostre Seignur oceïs . » É de çó menteit li paltuniers . Erranment cumandad David á ún des suens que mort getast cel lecheür , é il si fist . David en ceste maniere plainst Saül é sun fiz Jonathan . Cumandad que l'um enseignast as fiz as Judeus tráire de arc pur çó que li Philistien furent archér bon é mort ourent le rei Saül si cume il est escrit el lívre as dreituriers . É si redist : « Israel ! Israel ! Pren guarde de ces ki sur les munz sunt morz e nafrez . Li noble hume del païs sur les munz sunt ocis . Allas ! Cument i chaïrent li bon vassal é li vaillant champiun ? Ne portez pas la nuvele en Geth ne as rues d'Escalúne que les filles des Philistiens ne se haitent ne les filles de ces ki pas ne sunt circumcis s'esléécent . É vus , munz de Gelboe , ruséé ne pluie ne vienge sur vus nu , fist il puis , é n'i séíent pas chanps de primices , kar la jeterent li fort lur escuz ; é Saül tut issi cume il ne fust enúínz í getad sun escud . » É issi li avint pur le pecchied qu'il ocist les quatre vinz pruveires é cinc a tort , ki soleient faire á nostre Seignur offrende é oblatiun si cume fud cumande en cele lei . « La saiette Jonathas , fist David , unches ariere ne turnad , é la spéé Saül en vain al fuerre ne repairad . Saül é Jonathas amiables é bels furent en lur vie , é a la mort ne se sunt partiz . Plus furent ignels ke li egles é plus fort que líuns . Vus , filles de Israel , plurez pur Saül , ki vus vesteit des riches guarnemenz é dunat vus d'or les riches áürnemenz . Cument chaïrent en bataille li bon vassal ? Jo duil sur tei , cher frere Jonathas , bels é amiables , que jó amoue si cume la mere sun fiz qui n'ad mais un . Áï ! Cume chaïrent li bon champiun é perirent ces bones armes é li bons cunreidz ? » 
Apres la plainte é le plur David prist cunseil de nostre Seignur é dist ; « Plaist te , Sire , que jó en alge á une des citez de Juda ? » E Deus respundi : « Vá í ! » « É a laquele ? » , fist David . Respundi nostre Seignur : « A Ebron . » Lores s'en turnad d'iloc David od ses dous femmes , Achinoe , ki fud de Israel , é Abigaïl , ki out ested femme Nabal de Carmele , é od ses cumpaignuns , ki od lui ourent ested , é il é tutes lur maignéés vindrent é mestrent as fortelesces de Ebron . É li barnages de Juda vint é enúíngst David qu'il regnast é síre fust sur tut Juda . La nuvele vint á David que cil de Jabes Galáád ourent fait a Saül é as suens , é cume il l'ourent ensevelid . Pur çó ses messages lur tramist , si lur mandad : « Beneit seiez vus de nostre Seignur , ki merci a vostre seignur Saül feistes é ensevelistes . E pur çó nostre Sire vus face merci , é jo vus rendrai grace é guerredun e bien pur çó que si bien l'avez fait . É ore vus haitez é seiez pruz é vaillanz , kar ja seit çó que morz seit vostre sire Saül , nepurquant cil de Juda m'unt eslit é enúínt que jo seie lur rei . » 
Abner le fiz Ner , ki maistre cunestables out ested sur l'ost Saül , prist Hisboseth le fiz Saül , sil menad ultre le flum Jurdan . É rei le fist sur Galáád é Gessúri é sur Jesrael é sur Effraïm é sur Benjamin é sur tute Israel . Quarante anz out Hisboseth le fiz Saül , quant il cumencha á regner sur Israel , é dous anz regnad , e sul cil de Juda se tindrent od David . É David set anz é set meis demurad en Ebron , sires é poestifs é reis sur Juda . 
Abner le fiz Ner asemblad ost de l'esliture de Israel pur damagier é bataille tenir encuntre ces de Juda ; kar forment fud irez vers els de çó qu'il ourent David eslit á rei é á seignur . É David enveiad encuntre lui le maistre cunestable de sa ost , Joab , ki fiz fud de la serúr David ; é si s'entrecuntrerent sur un éwe en Gabaon . Cume il se furent asemblez é li un furent d'une part de l'ewe é li altre de l'altre part , dist Abner á Joab : « Faites lever de ces vadlez é júérunt devant nus ! » Respundi Joab : « Volentiers . » Leverent erranment é passerent duzze de Benjamin de part Hisboseth le fiz Saül é duzze de l'ost David . É chascuns saisid sun cunpaignun par les chevols é nafrad a mort , si que tuz chaïrent ensemble morz en la place . Pur çó fud apeled cel liu li Champs des Forz en Gabaon . A tant levad li esturs é la bataille fiere é forte entre les uns é les altres . É Abner , ki cunestables fud de l'ost de Israel , od tute sa gent en fuíe turnad , é la maisnéé David fierement les enchalchad . E la furent treis des fiz Sarvie : Joab é Abisaï é Asael . E cil Asael fud si delivres del pied é si ignels cume uns cheverols de cele forest . É cil Asael pursewi Abner é ne volt turner ne á destre n'a senestre . É Abner s'aperceut , si li dist : « Es tu çó , Asael ? » Respundi Asael : « Çó sui jó véirement . » Respundi Abner : « Va á destre ú á senestre é pren un de ces bachelers é del suen çó que te plarrad . » Mais Asael ne s'en volt turner . É Abner de rechef parlad á Asael , si li dist : « Turne tei desur mei ; ne me enchalcher pas , que mei ne t'estueched laidir é puis ne puisse venir devant Joab tun frere . » Mais Asael nel volt oïr ne sei tresturner . Pur çó Abner turnad vers li , ferid le par mi le cors de sa lance , é chaïd Asael morz en la place . É tuz ces ki passerent par la ú il giseit s'aresturent . Joab é Abisaï pursewirent é enchalcerent Abner , ki s'enfuieit jesque li soleilz s'escunsad . Vindrent jesque al munt del duit de l'ewe ki est encuntre le val é le chemin del desert en Gabaon . Lores se traistrent ensemble Abner é si cumpaignun é esturent serréément , cume en eschiele , el sumet de une hoge . É Abner criad vers Joab , si li dist : « Cument ? Vols tu nus pursiure senz merci jesque a la mort ? Dun ne sez que quant l'um de víe se despeired que l'um se met en grant peril ? Purquei ne diz al pople qu'il cést á enchalcer ses freres é ses parenz ? » Respundi Joab : « Si veirement cume Deus vit , si tu oüsses par matin si parled , nus nus fuissums partiz é nen úissums pas fait enchalz sur nostre frere Israel . » Dunc sunad Joab une busine é tute se ost árestut , é remest li esturs a tant . Abner é si curnpaignun s'en alerent par la champaigne tute la nuit é ultre le flum Jurdan . Firent un tur entur Beteron é vindrent á lur recet . Joab s'en turnad é sun pople ásemblad , mais dis e nuef í defurent estre Asael . E la maisnéé David out ocis de Benjamin é des cumpaignuns Abner treis cenz seisante . Pristrent le cors , si l'ensevelirent el sepulcre sun pere en Bethléém , é Joab é si cumpaignun errérent tute la nuit , é en la jurnéé vindrent en Ebrón . 
É la guerre durad lunges entre la maignée David é la maignee Saül , mais David amendeit é esforchout , e li altre de jur en jur enpeirout . 
David out enfanz plusurs en Ebron . Li einznez out num Amon ; fiz fud Achinoë de Jesrael . Li secundz out num Cheliab ; fiz fud Abigaïl , ki out ested muillier Nabal de Carmele . Li tierz out num Absalon ; fiz fud Máácha ki fud fille Tholomeu , le rei de Gessur . Li quarz out num Adoníes ; fiz fud á une dame ki fud clamee Agit . Li quinz out num Saphatiel e fiz fud Abigaïl . Li sistes out num Jethraam ; fiz fud Eggla , la muiller David . É ces furent nez en Ebron . Abner le fiz Ner fud maistre cunestables de ces ki guerriouent David . 
Mais li reis Saül aveit une amie óüe ke out num Respha e fille fud Achia . É Hisboseth le fiz Saül s'aperceut que Abner la hantad , si em parlad , pur çó que il cremeit que Abner od tute la dame purpreïst le regne . É Abner se curuchad forment des paroles Hisboseth , si li dist : « Cument , sire ? Jo sui vils cume chiens a ces de Juda , cume cil ki est chief des fols ki abaient vers David ? Merci ai fait á la maignée Saül , tun pere , á ses freres é a ses amis é nen ai pas tei livred á David ; é tu as enquis mal vers mei pur mei arguer pur une femme ! Içó face Deus á mei qu'il frad á tei , si jo ne faz a David íçó que Deus li ad pramis par serement , que le regne seit del tut remued de Saül é des suens é li throdnes David seit eshalcied sur Israel e sur Juda des Dan jesque Bersabéé . » É Hisboseth ne li sout que respundre , kar mult le cremeit . Pur çó Abner chalt pas tramist ses messages á David pur faire amur é pais é aliance entre li é David ; é bien li mandad que tut li freit aveir le regne de Israel . David receut haltement les messages é le mandement ; mais çó li mandad que devant li ne venist devant çó que il li menast Micol la fille Saül , ki out ested femme David . Abner li remandad qu'il ne la pout mener pur çó que Hisboseth ses freres l'out en sa poested . Lores enveiad David ses messages á Hisboseth ; mandad li ke Micol , sa femme , li rendist qu'il out cunquise par les chiefs de cenz Philistiens . Hisboseth erranment la mandad , si la tolid á Phaltiel sun barun . É il la sewid jesque á Baürim tut plurant . Dunc li dist Abner qu'il returnast , é il returnad a tant . 
Abner parlad as baruns de Israel , si lur dist : « N'ad guaires que vus queïstes David qu'il regnast sur vus . Pur çó faites ore la volented nostre Seignur , kar il ad dit ke par David salverad sun pople de Israel des Philistiens e de tuz lur enemis . » Reparlad en ceste maniere á ces de Benjamin . Puis en alad á David en Ebron pur dire lui le plaisir de ces de Israel é de ces de Benjamin . Vint en Ebron od vint cumpaignuns , é David le receut á grant honur é á cunvivie , lui é ses cumpaignuns . Al partir si dist Abner á David : « Or m'en irrai é tut Israel ásemblerai é á tei , mun seignur , l'amerrai pur faire od tei pais é aliance , que tu seies reis é cumanderes sur tuz , si cume tis quers le desired . » Cume Abner s'en fud partiz de David en amur é en pais , Joab , ki cunestables ert David , e la maisnéé returnerent de la ú óurent laruns pris é ocis é repairerent od merveillusement grant preie ; é Abner fud ja ésmeüz hors de la cited . Vint la nuvele á Joab que Abner fud ál rei venuz é qu'il s'en fud en amur é en ferme pais partiz . É Joab vint erranment devant le rei , si li dist : « Que as fait ? Abner le fiz Ner vint devant tei , é purquei le laissas de tei en pais partir ? Dun ne sez que pur çó í vint qu'il te deceüst é seüst tes privitez e quanque tu faiz ? » Quant Joab vit qu'il ne pout le rei cummoveir vers Abner , eissid fors é enveiad ses messages tut batant apres Abner é revenir le fist de la cisterne que l'um claime Syra , si que David mot ne sout . Cume Abner fud returnez é venuz en Ebron , Joab le severad de ses cumpaignuns si cume il volsist privéément od lui parler , é cume il furent á une part privéément , Abner é Joab é Abisaï ses freres , Joab sacha l'espéé é ferid Abner enz el costed , si l'ocist felenessement pur vengier á sun dit la mort sun frere Asael . La nuvele vint al rei , é il en fud angussusement marriz é si dist : « Jo sui netz é mis regnes ore é parmanablement de la mort Abner le fiz Ner . Mais vienge li pecchiez sur le chief Joab é sur tut le lignage sun pere si que ne defaille del lignage Joab lechéür é leprus é madles ki served de mestier de femme é ki seit desuz ses enemis é mendifs . » Tut issi Joab é Abisaï sun frere ocistrent Abner pur çó qu'il out ocis lur frere Asael en bataille en Gabaon . Dunc cumandad li reis á Joab é a tut le pople ki od li esteit k'il desirassent lur guarnemenz é vestissent sei de sacs é feïssant lur plainte devant le cors Abner . E meïmes li reis siweit la bierre . Quant Abner fud enseveliz en Ebron , li reis meïsmes levad un cri é plurad sur la sepulture , é tut li poples le fist ensement : « Ah ! fist se li reis , Abner n'est pas morz si cume súelent murir li malveis é li recreant , mais si cume solent chaïr li bon par les fiz de iniquited . Ne li furent pas les puinz liez ne les piez enbuiez . » E tuit li poples plurad é forment le plainst . Cume la maignéé vint a curt pur mangier de grant jur , li reis jurad que devant le vespre ne gustereit de pain ne d'el . Içó óïrent ces de Israel , é mult lur plout quanque il fist devant els . É bien sout tut li poples al jur que morz n'i fud Abner par le rei . David parlad as suens , si lur dist : « Dun ne savez que úí est chaeit uns princes é uns haltz sires en Israel ? Jo si sui enúínz reis é sacrez , mais al realme ne sui pas eucore cunfermez ; é ces fiz Sarvíe sunt de dur áfaire vers mei . Mais Deus rende á ces ki mesfunt sulunc lur malice . » 
Li fiz Saül oïd la nuvele que ocis fud Abner en Ebron , é sa force mult li relascha é tuit cil de Israel en furent trublez . 
Li fiz Saül , Hisboseth , out dous serjanz , ki maistres furent á larruns . Li uns out num Báána é li altres Rechab ; fiz furent Remon ki fud de Beroth é des fiz Benjamin , é Beroth apendeit á Benjamin . E cil Beroníte s'en furent fuïz en Gethaïm é la cunverserent jesque cel jur . Cist dui vassal , Rechab é Báána , entrerent en la maisun Hisboset á úre de mídi ; é il se giseit sur sun lit , si se dormeit ; é une femme ki deveit furment venter é l'us guarder ensement se dormeit . E cil felun pristrent garbes de furment en lur mains pur lur felenie de mielz cuvrir . Entrerent en la chambre ú Hisboseth se dormeit , ocistrent le , si s'enfuirent od tut le chief . Errérent tute nuit par le chemin del desert é porterent le chief Hisboseth á David en Ebron , si li distrent : « Vééz ci le chief Hisboseth le fiz Saül , tun enemi , ki quereit ta mort ; é nostre sire Deus t'ad vengied úí de Saül é de sun lignage . » Respundi David : « Si veirement cume nostre Sires vit , ki delivred m'a de tutes anguisses , celi ki la mort Saül me nunciad , ki quidout que nuvele ki mult me ploüst portast , jól fis prendre é ocire . É mult mielz de vus feluns , ki ocis avez Hisboseth en sa maisun é sur sun lit , ki ne vus out mesfait , venjance prendrai é de vus la terre deliverai . » Cumandad erranment que l'um les oceïst , é l'um si fist . Colperent les piez é les puinz é pendirent sur la riviere de Ébron é pristrent le chief Hisboseth , si l'ensevelirent el sepulchre Abner en Ebron . Jonathas le fiz Saül out un fiz ki fud endieble des piez . Cinc anz out quant la nuvele vint de la mort Saül é Jonathan de Jesrael . É sa nurrice prist l'enfant , si s'enfuid é par çó qu'ele se hastad li enfes chaïd é clops en devint par le chaïr . É out num li emfes Miphiboseth . 
Tutes les lignéés de Israel vindrent á David en Ebron , si li distrent : « Nus éimes de vus , é voz parenz . É tant cume Saül regnad sur nus , nostre dúitre fus é devant nus alas é repairas , é nostre Sire te dist : “ Tu guarderas mun pople é tu iers duitre sur Israel . ” » Tut issi parlerent á David , si se alíerent á lui , si l'enuinstrent a rei sur tut Israel . Trente anz out David , quant il cumençad á regner , é quarante anz regnad . En Ebron regnad sur Juda set anz é set meis ; en Jerusalem XXXIII anz sur tut Israel é sur Juda . A cel cuntemple s'en alad li reis é tute sa ost á Jerusalem é ásist les Jebusiens ki la tíndrent . É il en despit del rei asistrent les cieus é les clops é les leprus as kernels de la cited , si distrent al rei : « Tu n'enterras en la cited si tu ne remúes les clops é les cieus ki dient é aferment que tu n'i metras le pie . » E l'um soleit pur çó dire en respit : Li cieu é li clop dient , nuls n'enterrad en lur maisun tant cum il íerent . David se cureçad forment é ásejád la cited é prist la tur de Syon ; çó est la cited David . Pramis out riches duns é la maistre cunestablie á celi ki primes en la cited enterreit é pendreit é le sum del múr , la ú fud li cunduiz de l'ewe ki curut par la cited , od sa lance tuchereit é les cieus é les clops ki David haïrent é sur le mur esteient abateréit . Cume chascuns se hastad pur muntér é primes entrer en la cited , Joab tuz les altres passad é en halt muntad é vers le rei criád é demandad la maistre cunestablíe . É li reis David prist la cited é les fortelesces é mult la esforçad é Jerusalem l'apelad . É David esforçout chascun júr é amendóut ; é Deus fud od lúi . 
Li reis Yram enveiad messages al rei David pur fermer od lúi amur é aliance é enveiad lui mairen de cedre é charpentíers é taillurs de pierre . É firent une sale é un paleis a l'oes le rei David . É David s'apercéut que Deus out cumfermed sun regne sur Israel é esleved . Prist femmes é suignántes plusurs ; é out plusurs fiz e filles . É çó furent les nums de ces ki furent nedz en Jerusalem : Samua é Sobab é Nathan é Salomon é Jabáár é Heliserá é Nefegh é Jafiá é Lisamá é Elyadá e Elifelégh . 
La nuvele vint as Philistiens ke David fud enúínz á rei sur tut Israel . Pur çó ásemblerent tuit pur querre é prendre David . David , cum il le sout , vint baldement encuntre els á bataille . Li Philistien se espandírent tuit el val de Raphaïm . É David prist cunseil de nostre Seignur s'il iréit encuntre les Philistiens é se il li liveréit ses enemis . Nostre Sire li respundi : « Alez í baldement , é jes liverái en voz mains . » David s'en turnad aseürement é les Philistiens en Báál-Pharasim descunfist é ocist é si dist : « Deus ad devised mes enemis devant mei si cume ewes se devísent . » Pur çó fud apelez cil lieus Baal-Pharasím . É li Philistien guerpírent iloc lur deus ; é David les prist é ardeir les fist . 
Derechief s'asemblérent li Philistien á ost banie sur David , si s'espandirent el val de Raphaïm . David prist cunseil de nostre Seignur , s'il li liveréit les Philistiens ú nún . Nostre Sire respundi : « N'i iras pas dreit encuntre els , mais deriere els en vendras encuntre le plur é la plainte çó est encuntre lur ydles é lur fals deus kis meterunt á plur é á plainte é á desfáciun . É cume tu orras le sun é la noise des angeles ki destruirrunt é descunfirunt les ydles é les fals deus as Philistiens , dunc les iras ferir , kar lores en irrad Deus devant tei é descunfirad l'ost des Philistiens . » David le fist si cume nostre Sire li out cumanded ; é descunfist l'ost as Philistiens des Gabé desque Gazar . 
Derechief David asemblad trente milie de l'esliture de Israel é mut pur mener l'arche u l'um deprie le num nostre Seignur de la maisun Aminadab ki fud en Gabáá . Si la mistrent sur un char nuvel ; e Oza é Haïo ki furent fiz Áminadab la menerent . Cume ele fud esmeüé de la maisun Aminadab , Haïo , ki guardout l'arche , alad devant . É David é tuz ces de Israel júérent devant nostre Seignur od multes maníeres d'estrumenz , od harpes é lires é tympans é frestels é cymbals . Quant il vindrent a l'áíre Nachor , Oza estendid sa main vers l'arche , si la tint pur çó que li buef eschalcirróuent é alches l'enclinerent . E nostre Sire s'en curechad vers Ozam , sil ferid , é il chaïd morz en la place apres l'arche nostre Seignur . David en fud mult marriz de çó que nostre Sire out ferud Ozam é muad le num de cel lieu pur çó que Oza í fud ocis . Poür out grant David á cel jur , si dist : « Cument purréie jó herbergier l'arche nostre Seignur ? » Ne l'osad pas mener en la cited David , mais remaindre la fist en la maisun Obededom de Geth . De lui dit l'escripture qu'il fud de Geth pur çó que sis peres mest en Geth . É la remest treis meis é nostre Sires benesquid Obededom é sa maisun . La nuvele vint á David que Deus out duned pur l'arche á Obededom benéïçún . Pur çó si dist : « Or en irrai é l'arche Deu en ma maisun merrai . » Fist assembler les einznez é le barnage de Israel é les ordenez ki estéient del lignage Leví . Sin alád pur l'arche , si l'amenad od grant lééce en la cited David . E od David esteient plusurs cumpaigníes é asez bestes pur faire sacrefises . Kar as set pas que cil firent ki l'arche porterent , l'um sacrifióut un búef é un multun en l'onurance nostre Seignur . É David sunout une maniere de orgenes ki esteient si aturne ke l'um les liout as espaldes celi kis sunout . É il si sailleit é júóut devant nostre Seignur . É David esteit vestudz de une vesture linge pur humilited . E tuit ensemble menerent l'arche od léésce é od chanz é sons de busíne . 
Cume l'arche entrad en la cited David , Micol la fille Saül guardad par une fenestre é vit le rei saillant é júant devant nostre Seignur , sil despist en sun quer . É li reis é sa cumpaignie porterent enz l'arche , si l'ásistrent honestement el tabernacle que David li out aprested . É li reis fist ses offerendes é ses oblatiuns . Cunreád le júr tut le pople , homes é femmes , é puis les cungeád é dunad lur la Deu benéïçun , é chascuns returnad al sun . Cume David revint a sun paleis pur la feste tenir , Micol la fille Saül vint encuntre lui , si li dist : « Haï ! Cume as ested úí glorius , ki tei descuveris é esnuás des vestemenz reals devant les anceles de tes serfs si cume çó fust uns saillur ! » Respundi David a Micól : « Si veirement cume Deus vit , jó júerái devant nostre Seignur ki m'eslist é plus m'out chier que vostre pere é tut sun lignage é cumandad que jó fusse ducs sur tut le pople de Israel . É jó júérai é plus víl me frai que jó n'ai ested . É humles iérc en mun quer é devant les anceles dunt tu as parled é de tant serrai plus gloriús . » Micol la fille Saül nen oút enfant jesqu'al jur de sa mort , kar ele murut a l'enfanter . 
Cume li reis fud el regne aséürez , é Déus li óut páis dunéé de tutes parz , al prophete Nathan parlad , si li dist : « Tu veis que jo main en paléis de cedre , é l'arche Deu est herbergíe desuz pééls . » Respundi Nathan : « Fai quanque te plaist , kar nostre Sires est od tei . » La núit apres Deus mustrad sa volented á Nathan , si li dist : « Va é parole á mun serf David é di que jo li mand que ne vúil pas que il me face máisun ; ne jó ne més unches en maisun . Des le jur que jó menai les fiz Israel de Egypte jesque cest júr mais erréd ái en tabernacles é en tentóries par tuz les liéus ú jó passái od les fiz Israel . É parlai jó nule feiz á alcune des lignéés de Israel ? Ú cumandai que ele guardast mun pople de Israel ? Ú enquis de lúi purquéi ne m'oüst edified maisun de cedre ? Mais ore dirras ces paroles á David de la méie part : “ Jó te trais de la ú tu guardas les berbiz , ke tu fússes ducs sur mun pople de Israel . É fui od tei ú que tu alásses é ocis tuz tes enemis devant tei é fait t'ai de grant num sulunc le num des granz seignurs ki máinent en terre . É jó aturnerai un lieu á mun pople de Israel é si l'í planterai é jó si mandrái od lui é n'íert mais trublez ; ne les fiz de iniquited nes traveillerunt mais si cume il firent devant , des le jur que jó establi júges sur mun pople de Israel . É repós te durrai é pais de tuz tes enemis . É jó te di devant que heirs te durrai . É quant tes jurs íerent asumez e tu serras en repos od tes ancestres , jó susciterai tun fiz é afermerai sun regne . Il édefierad maisun é temple a l'honurance de mun num . É estable frai le trone de sun regne parmanablement . É jó li serrai pur pere , e il me serrad pur fiz ; é s'il vers mei mesprent , jel chastierai par ses enemis , kil guerrierunt , é par enfermetez . Mais ma merci é ma misericorde ne li toldrai pas si cume jó fis á Saül qui jó ai remuéd sur tei . É ta maisun iert leale é tun regne parmanablement devant mei , é tis trones serrad estables tuz jurs . ” » Tuz ces paroles é tute ceste avisiun mustrad Nathan á David de part nostre Seignur . 
David entrad el tabernacle la ú l'arche fúd devant nostre Seignur , si li dist : « Sire ! Sire Deu ! Kí súi jó ú ma maisún que tu m'as mened jesque á cest púint ? É encore tenez çó á poi é diz que mis regnes lunges durrad ? Çó est la lei a hume , ke húm te sérve en simplicited é purted de sun curage é tu li faces merci , si cume a mei l'as fait . Que purrai dire vers tei ? Tu sez , bels sire , que jó sui tis serfs . Pur ta pramesse que faís á Abraham é Ysáác é Jacob é pur la misericorde de tun quer ces granz choses m'as fait si que mustrer me vols á tun serf çó que tu frás . Pur çó , sire Deu , tu es magnefiéd , kar nuls n'est Deus fors tu é nuls n'est ki tei resemble , ki feïst les granz choses que nus avums óïd . Quel gent en terre si cume tun pople Israel , pur ki alas pur rachater le á tun oes é grant num te feïs é merveilluses choses é horribles sur la terre pur rachater tun pople de Egypte é des Egyptiens , que tu en la Rúge Mér oceïs é lur deus forment jújás é descunfeïs . E feïs le pople Israel parmanablement tun pople é tu es lur Deu . Pur çó , sire Deus , la parole que tu as parléé de mei é des míens , furnis la que ele seit éstable finablement . É tís núms seit magnifiéd tuz dís , que l'um die que li Sire des oz , li Sires puissanz , est Deu sur Israel . E la maisun tun serf David íert estable devant tei . Kar tu , Sire des oz , Deu de Israel , as reveléd á tun serf é ás dít : “ Jó te édifierái maisun . ” Pur çó jó , tun serf , ái pris alches de hardement que jó te requerge é face ceste uréisun . Pur çó , sire Deus , tu es Deu veráis , é veráies serrunt tes paróles ; é tu as parled vers mei , tun serf , cest bíen . Cumence pur çó é beneïs la maisun tun serf que ele seit estable parmanablement devant tei , pur çó que tú ás dít que ma maisun iert benéite parmanablement . » 
David guerriad fierement les Philistiens é mult les abaíssad . Prist les citez ki óurent destreint Israel á rendre á els treüd ; é rechút de ces citez David cume sires servises é truüd . D'altre part guerrióut ces de Moab é forment les destruéit ; é de lur cors é de lur terres é de lur avéirs fist sun talent ; é Moab lui fud obéïsant é trúüd rendant . E David descunfist Adadezer le fiz Rááb , le réi dé Sobá , quant il en alad pur cunquerre la terre ki est sur le flúvie de Eufratén . Prist de ses chevalíers mil é set cenz é vint mílie de gelde ; trenchad les garez des chevals ki traistrent les cúrres , mais cent des cúrres en retínt a sun oés . Cil de Sirie é de Damasche vindrent en aïe á Adadezer le rei de Sobá ; é Daid en ocist vint é dous mílie de ces de Sírie . É mist ses guardes en Damasche , si qu'il de Syrie rechút servise é treüd , é Deu guardad David ú qu'il alást . David prist les armes d'or é les quívres d'or é les urnemenz d'ór qu'il cunquist sur la maigníe Adadezer é porter les fist en Jerusalem . É areim mult de grant maníere prist de dóus citez Ádadezer , Bethé é Beróth . De çó fist Salomon tuz les vaissels de araím el temple é neïs le grant lavur que l'um apeled mer d'araím é les columnes e l'altel . 
La nuvele vint a Tóü , le rei de Emáth , que David oút descunfit tut le esforz Adadezer . Pur çó enveiad sun fiz Jorám al rei David od riches presenz de vaissele , d'or é d'argent é de aráim é de óvre antíve . Merciád le que il óut desbareted é descunfit le rei Ádadezer , kar enemis furent li reis Thoü é Adadezer . É li reis David rechút mult honuréément le fiz Thoü é le present ; é cunfermerent entre seí amúr é aliance é ferme páis . E David seintefiád a l'óés nostre Seignur la vaissele que li reis Thoü li out envéiéé od l'altre or é argent qu'il oút pris des genz qu'il cunquist , de Sirie , de Moab , des fiz Ámon , des Philistiens , de Amaléch , de Adadezér , le fiz Roáb , le rei de Sobá . David se fist de grant num ; é fist lever un árc ki signe fúd de victórie , quant il returnád de Sírie qu'il oút cunquise é ocis dis é úít milie humes el val de Salínes , é Joáb dis mílie . É mist ses guardes en Yduméé é chastel í fermád , é tute Ydumee lá fud subjécte é rendid cheváge é treüd . É Deu guardad David quel part qu'il alast . É íl regnad sur tute Israel é dreiturier esguard faiseit é justise a tut le pople . Joab le fiz Sarvíe esteit maistre cunestables sur le ost , é Josaphath , le fiz Achilud , estéit justise le rei , é par lui é par sun esguard furent escrites é rechéüés les léis del païs . É Sadóc , le fiz Achitób , é Achimeléch , le fiz Abiathár , estéient pruvéires , é Sarráïás maistre escriváin de la curt . É Banáïás , le fiz Joïadé , esteit sur la privéé máisnéé ki guardouent le cors le rei . É l'um les apelout a cel úre Cerethi é Phelethi , çó espelt en franceis ocianz é vivifianz , kar entur le rei esturent é guardèrent les prudumes é venjance firent des malfaitúrs . É li fiz David furent dúitres del lignage Judá . 
Li reis enquist si nuls fust remes del lignage Saül a qui il poüst fáire merci pur amur Jonathan . É uns phé fud de la maignéé Saül é out num Sibá . Li reis l'óïd dire , sil mandad , si li dist : « Es tu çó , Sibá ? » Cil respundi : « Sire , jó sui Siba tes sérfs . » Respundi li reis : « Est nuls remes del lignage Saül ke jó li face la misericorde nostre Seignur ? » Respundi Siba : « Uns des fiz Jonathas í est remés , si est endíeble des píez . » « É ú ést ? » , fist li reis . Respundi Siba : « Il surjurne en la maisun Machír , le fiz Amíel , de Lodabár . » Li réis erranment le mandad . É cume Miphiboséth , le fiz Jonathan , le fiz Saül , vint devant David , chalt pas chaït a terre , si áürad . Li reis l'apelad par sun num Miphiboséth , é il respundi : « Jó , tis serfs , prez sui á tun plaisir . » Respundi David : « Már averas poür ; kar jó te frai merci pur Jonathan tun pere é rendrai tei tute la plaine terre Saül , tun áíól . É á curt esterras é á mún déis tuz jurs mangerás . » É cil áürad le réi , si dist : « Qui sui jó , bels sires , de qui tu as merci , ki sui semblable á un mort chien ? » Dunc apelad li reis Siba , si li dist : « Tutes les choses ki furent Saül é sun maisníl é tutes les apurtenánces , tut rend al fiz tun séignur . Pur çó fai cultiver les terres é fai les fruiz venir pur Miphiboseth servir ; é il esterrad á curt é á ma table mánjerád . » Sibá out quinze fiz é vint serfs . É Siba parlad al rei , si li dist : « Sire , si cume tu l'as cumande jel frai , é Miphiboseth esterrad á curt é vendrad á tun deis si cume un de tés fíz . » Miphiboseth out un petit fiz , é out num Micha . E tuz ces ki apurtindrent á la maisun Siba servirent á Miphiboseth . É Miphibosét mest en Jerusalem é la curt hantóut si cume li reis l'out cumande ; mais clops fud de ambesdous les píez . 
Li reis des fiz Amon murút ; é Anón ses fiz rechút le regne el líeu del pére . David le sout , si dist que merci freit é honur á Annon le fiz Náás si cume Náás li out fait merci . Pur çó enveiád ses messages á Annón pur lui cunforter de la mort sun pere . Cume li message vindrent en terre des fiz Amón é devant le rei Annón , li barun de la terre parlerent al rei , si li distrent : « Quides tu que David pur l'amur é l'onur tun pere é pur tei cunforter áit envéied chá sés messáges ? Ne l'ad pas pur çó fáit ; mais pur espíer é aprendre l'estre é damager le païs ses messages í ád envéied . » Pur çó li reis Anón fist prendre les messages le rei David é rere la méite des barbes é colper lur vestúre tres par les náges , sis cungeád a tant . Cume la nuvele vint al rei David , encuntre ses messages envéiad , si lur mandad qu'il surjurnassent en Jerico de ci que lur barbes fussent recreüés e puis venissent á curt . Li fiz Amon s'aperchurent qu'il ourent mespris vers David , si se críemstrent é envéierent de lur aveir esforciement as reis de Syrie qu'il lur fussant en áïé encuntre le réi Davíd . É il í vindrent od vint milie humes de gelde d'une part é od vint é ún milie d'altre part . Li reis David le sout é enveiád encuntre els Joab é tute sa ost . É li fiz Amon eissirent de lur cited é ordenerent lur eschíeles devant les portes . É li reis de Syrie Soba é Roób e Istób é Máácha estéient de une párt el chámp . Cume Joab vit que ses enemis li furent devant é deríere , eslist une partie del mielz de tut Israel é ordenad ses eschíeles é entrad en champ encuntre les reis de Syrie . Le surplus de l'ost livrad á Abisaï sun frere qu'il se cumbatist encuntre les fiz Amón . Si li dist : « Si li Syrien me metent en fúie , tu guenchiras vers mei , si me aïras ; é si li fiz Amon te cunquerent , jó t'aïrái . Si te cuntienc cum bon vassal , é cumbatuns pur nostre pople é pur la cited nostre Seignur ; é nostre Sires frad sun pláisir . » Lores se apruchád Joab od tute s'ost as Syriens é fierement les asaillid , é li Syrien erranment turnerent á fúie é guerpírent le chámp . Cume çó virent li fiz Amon , é il ensement turnerent á fúie é entrerent en lur cited . É Joab a tant s'en turnad é vint en Jerusalem . 
Li Sirien pur çó que ces de Israel les ourent descunfiz , derechief s'asemblerent . É li reis Adadezer mandad les Syriéns ki estéient ultre l'éwe , si vindrent , é Saboc , ki maistre cunestables estéit de la chevalerie Adadezér , fud princes de tute l'ost . La nuvele vint al rei David , é il si fist assembler tut Israel é passad le flum Jurdan é vint en Elemá . É li Sirien vindrent á bataille éncuntre David , si se cumbatírent cuntre lui . Mais li Syrién furent láidement descunfíz , si s'enfuírent , é David en prist des Siriéns set cenz cúrres é ocist quarante milie chevalíers é Saboc , ki maistre cunestable ert de l'ost . É li rei ki fúrent venúz en l'áïé le rei Ádadezer é furent descunfiz firent páis é plait al rei David , sil servírent é n'osérent póis áïé faire as fiz Amon . 
L'án aprés , a cel cuntemple que reis se soleut esmuvéir á ost é a bataille , çó est en mái , li reis David envéiad Joab é od lui l'ost de Israel . É guastérent la terre as fiz Ámon é asistrent Rabáth , une lúr citéd , mais li reis David fud remes en Jerusalem . 
Entre ces afaires li reis David á ún júr levad apres meriéne , si se alout esbaniánt en un solíer é vít une dáme ki se báignóut en un solíer de l'altre part , si fud dúrement bele . É li reis cumandad que l'um enqueïst ki ele fúst . É l'um si fist , si li dist l'um ke çó fud Bethsabéé , la fille Heliám , la muillier Uríe de Chet . É li reis la mandad , si vint é od lui dormid . É la dame cunchút , é puis returnad a sa maisun . Cume la dame aparchút qu'ele fud enceinte , al rei le mandad . É li reis tramist sun message á Joab é cumandad qu'il li enveíast Uríe , le barun cele dame ; é il li enveíad . E David , cume Uríe fud returned , enquist cume Joab le fist é li poples , é cument il le feïssent del siége . E quant li reis out enquis des nuveles de Uríe , cumandad lui qu'il returnast á sa maisun , qu'il í oüst ses áises . Uríe s'en turnád , é l'um enveíád riche livreisun de la curt á sun ostel . Mais Uríe ne returnad pas a sun ostél , mais remest la núit a curt é jut od les serjanz le réi . É li réis le sóut , si li dist le matín : « Tu es traveilliez é mult as erréd , é purquei ne vás a ta maisun pur tes áises aveir ? » Respundi Uríe : « L'arche Deu é Israel é Juda mainent en paveilluns , é mis sires Joab é tes serfs , bel sire , gisent a terre ; é jó cument enterrai en ma maisun pur béivre é pur mangier é pur avéir od ma femme mes dedúiz ? Par la salvete de tei , bel sire , nel frai pas . » Respundi li reis : « Remain úí mais ; é le matin returneras . » É Uríe remest tút le júr . É li reis le sumunst de mangier á cúrt . É íl si físt , é li reis le fist enívrér ; mais nepurquant il se dormid la núit od la maisnéé é né returnad pas á sa maisun . Le matín li reis fist faire un brief é mandad á Joab qu'il meïst Uríe la ú li li esturs fust plus forz én la bataille é qu'il le laissast ocíre . E cel brief fud bailled á Úrie , é il s'en turnad od tut . Vint a l'ost é livrad á Joab le bríef . Joab par le cumandement David mist Uríe encuntre ces qu'il sout ki furent cumbateürs forz é fiérs . E ces de la cited eissirent é cumbatirent encuntre Joab , é ocistrent de la maignéé David plusurs , é Uríe entre les altres . Cume Uríe fud morz , Joab aturnad un message , si l'enveiád al rei pur mander ses estres . Si li dist : « Quant tu averas cunted é mustred nostre estre al réi , si tu veis qu'il se desdéigne é enquierge purquei nus si apruchames al múr é diéd : “ Dun ne seüstes que l'um lance legiérement les darz del mur é des kernéls ? Ki ocist Ábimelech le fiz Jeroboal ? Dun ne jetad une femme sur lúi une píece de múéle del mur , si l'ocist en Thebes ? Purquei venístes si pres del mur ? ” Si li reis si paróled , erranment si dirras : “ Á ! Sire ! É néïs tun serf Uríe est morz ! ” » Li messages vint al rei , si cuntad quanque Joab li out cumanded . Cuntad que cil de la cited se furent eissúd encuntre les lur en champ é qu'il les oúrent chacied é enz áríere entassed es portes de la cited , é que li archier ki furent sur le mur ourent trait as lur e une masse naffred , é ke Uríe fud morz . Respundi li reis : « Dí á Joáb qu'il ne se deháite pas , kar diverses sunt les aventures de bataille é óre chiet cist é ore li altres . Pur çó li di qu'il háite ses cumpaignuns é amonésted de prendre é destrúire la cited . » La femme Uríe sóut que ses sires fud morz , sil plainst . É quant passéé fud la plainte , David la mandad , si la prist a femme : é la dame out tost enfant . 
Cest áfáire que David oút fait desplout mult á nostre Seignur . 
Si enveiad á lui Nathan le prophete , é il li dist cest respit : « Dous humes furent en une cited . Li uns fud riches , li altres póvres . Li riches out mult búes é berbiz . Li povres n'en out mais une óvéille qu'il óut áchatéé é nurríe od ses enfanz ; é manjóut de sá viánde é bevéit de sun béivre é tant li fud privéé que en sa culche dorméit , si la tint cume sa fille . E cume uns pelerins vint al riche hume pur herbergíer , é li riches huem volt faire cunvívie al pelerín , ne volt níent prendre de ses búes ne de ses berbíz , mais fist prendre la berbeiéte al póvre hume , sin fist aturner viánde á celi qu'il out herbergíed . » Li reis s'en curechad forment , é óut grant indignatiun vers celí ki çó óut fait , si dist al prophete Nathan : « Si véirement cume Déu vít , celi ki çó ad fait en murrad , é quatre duble la berbeiéte rendrad . » Respundi Nathan : « Tu es cil ki çó ad fait é nostre Sire te manded ces paroles : « Jó te enúíns á rei sur Israel , é de Saül te delivrai . É dunai tei le palais tun seignur é les femmes tun seignur é Israel é Judá . É si çó est poi , jó te durrai mult plus . É purquéi as despíte ma parole é as fait mal é pecchie devant mei ? Uríe as fait ocire á tort , é sa femme as prise á tun óés . Pur çó ne defaldrad ja ocisiun de ta máisun , pur ço que tu ás mei en despít é pris as la femme Uríe á tun óés á tort . Jó susciterai mal sur tei de ta maisun meïme é tolderai tei tes femmes devant tes oilz , sis durrai á áltre ; é dormirunt od tes femmes , si que l'um bíen le saverad . Tu as fait cest óvre privéément , mais jó uvérái ápertement devant tuz ces de Israel . ” » Respundi David á Nathán : « Mespris áí é pecchíe vers nostre Seignur . » Respundi Nathan á David : « Nostre Sire ad respleíted la péine de tun pecchíe , n'i murras pas . Mais pur ço que tu as fait as enemis nostre Seignur sun num blasmer , ki tel rei eslist , ki si ad úvéred , tes fiz , ki est já néz , én murrád . » Li prophetes Nathan s'en turnad , é nostre Sires ferid le enfançunét que David out engendred de la femme Uríe , é enmaladid é fud desesperez . Mais David requist nostre Seignur pur l'enfant , é mangier ne vólt ; máis une part s'en turnad é jút a terre é preiad pur l'enfant . Li einznez de la maisun le rei vindrent pur esforcier le rei qu'il levást sús de térre , mais il ne volt lever ne mangier . Le setme júr murut li enfes . É li serjant ourent poür annuncier al réi la mort l'enfant , si distrent entre sei : « Tant cume li énfes vesquíd , quant nus en parlíum al rei , ne nus déignad oïr ; forment iért ore marriz , si nus li diúms que morz est li énfes . » Li reis s'aperchút que li énfes fud mórz par le semblant que li serjánt fírent , si lur demandad , é íl li distrent que morz fud . Lores levad li reis de terre , ú il giséit , si se lavad é aturnad . Prist altre afubláil , sin alad al temple nostre Seignur é áürad . Pois returnad al paláis é cumandad que l'um meïst napes , si manjád . « Sire , firent les privez le rei , que deit çó ? Tant cume li enfes vesquíd , jéünás é pluras ; é quant morz fud , erranment levas é mánjás ? » Respundi li reis : “ Tant cume li enfes vesquid , jó esperóue que Deu le guaresist é pur çó jeünówe é pluróue . Mais puisque morz est , que amuntast mun jéünie é ma pláinte ? Nél purrái pas fáire á mei repairér , eínz m'estúet á lui venír . » David cunfortad sa muiller Bethsabéé , ki deshaitéé fud , é engendrad de li un fiz ; é ele le fist ápeler Salomun . É nostre Sires l'amad , si enveiad Nathan le prophete , sil fist apeler Amable pur çó que Deu l'amad . 
Joab tint le siege fermement entur Rabath , la cited des fiz Amon . Si enveiad ses messages al rei David , si li mandad que cil de la cited que il out ásegíe ne se pourent mais tenir , é que li reis pur çó venist é la cited preïst , ke la victorie ne fust áturnéé a lui , ki cunestables ert , mais á sun seignur . Li reis pur çó ásemblad sa gent é vint jesque á la cited Rabbá , si l'asaillid , si la prist . Prist la curune del chief le rei ki d'or estéit é asíse de pierres preciúses , si l'asist sur sun chief . É merveilluse préie é merveilluses choses í truvád é sis enmenad . É fist prendre le pople de la cited , si fist de serres detrenchier é de chars ferrez defuler é de hansacs desmembrer e detrencher si cume l'um fait la terre mole dunt l'um fait la tíule . E sil fist par tutes les cites des fiz Amon é pois returnad . 
Absalon le fiz David out une surur . Thamar fud apeléé é mult fud bele . Si l'amad un des fiz le rei , Amon par num . Si l'amad tant forment qu'il enmaladíd , kar grevúse chose lui semblad á mustrer á la pulcele nule descuvenúe . Cil Amon out ún sún privéd amí , Jonadab , le fiz Semmáá , le frere David . Cil Jonadab fud cúintes mult . É dist al bacheler : « Qu'espelt que tu es si dehaitez é si enmegriz ? Purquei nel me descuvres ? » Respundi Amon : « Jo áim Thamar , la surur mun frere Absalon . » Jonadab respundi : « Malade te féindras é encuntre lit gírrás ; é quant li reis vendrad pur tei véér , si li dirrás : “ Sire , fai cha venir ma surur Thamar que ele me face viande á mun óés é á mangier me duinst de sa máin . ” » Amon tut issi le fist ; é quant li reis le vint véér , tut issi le requist . É li reis enveiad pur sa fille Thamar . É ele vint a l'hostel Amón , sun frere , ú il se giséit . Si áturnad un mol mangíer devant lui á sun óés . É cume tut fud apreste , vint , si l'asist devant sun frere ; mais il nel volt guster , einz cumandad que nuls ne remeïst en la chambre fors la pulcele Thamár . Quant la chambre fud delívre : « Or en vien , fist se il , bele súer , si me dune á manger de ta máin . » La dameisele le fist issi é Amon chalt pas la saisid é sa volented li descuvrid . Respundi la pulcele : « Nu faire , bel frere , nú fáire tel sotíe encuntre lei é encuntre ráisun . Kar ne purréie pas suffrir tel vergúígne , é tu serréies tenúz pur fol en Israel . Mais requer le rei qu'il me te duinge , é il ne m'escundirad pas . » Li bachelers ne tint pláit de ses paroles , máis a force fist de la pulcele sa volented . E púis plus la haïd qu'il ne l'out améé devant ; si li dist qu'ele s'en alast . Respundi la meschíne : « Icó que tu ore me fais ést pis que la hunte quc devant me feïs , quant si vílment me vols de tun ostel jetér . » Amon ne la volt oïr , mais apelad un sun serjánt é cumandad que la meschine enjetást e apres lui l'us fermast . La meschine fud vestúe de une gunéle ki li batid al talun ; é si soleient á cel cuntemple estre vestúés pulceles ki furent filles de rei . Li serjanz mist fors la meschíne é apres li clost l'us . É ele descírad sa gunele é jetad puldre sur sun chief é de ses mains cuvrid sun chief , si s'en alad criante é plurante . Absalon sis freres sout cume ele fud láídíé ; cunfortad la , si li dist : « Ore te tais , bele súer . Tis freres est ki çó t'ad fait ; mar te márirás . » É la dameisele remest é surjurnad od Absalon sun frere á anguisse é a dulur . Li reis sout l'afaire é forment en fud dolenz , mais ne volt trubler sun fiz Amon ki il mult amad , kar il fud li einznez de ses fiz . Mais Absalon ne parlad ne pói ne grant á sun frere Amón , kar de quer le haïd pur sa surur Thamar qu'il óút violéé . 
Apres dous anz avint á une feiz que Absalon fist tundre ses berbiz en Báálsor ki est áprés Effraïm . Si fist un grant cunvívie é requist le rei qu'il í venist é ses fiz . Respundi li reis á Ábsalon : « Nú fáire , bel fiz , ne requer pas que túit í vengúms , si te grevums . » N'í vólt pas venir li reis , mais á Absalon dunad sa beneïçun . « Sire , sire , fist Absalon , quant venir n'i vóls , vienge í siveáls mes freres Amón . » Respundi li reis : « N'est mestíer qu'il í víenge . » Mais nepuroc tant le esforchad Absalon qu'il li dunad cunge . Si en vindrent od Absalon Amón , ki einznéz estéit , é tuít li fiz al rei . Absalon out fait un cunvivie si cume çó fust le cunvívie le réi . É oút cimanded a ses humes qu'il guaitassent quant Amón fust enívrez , é quant il lur dirréit , oceïssent Amón . É que mar en eüssent poür , quant il , ki lur sires esteit , l'óut cumanded . É amonestad les qu'il le feïssent cume bon vassal . É il le firent tut issí cum il l'out cumanded ; é ocistrent Amon , é li altre fiz le rei saillirent as muls , si s'enfuïrent . E devant çó qu'il veníssent , la nuvele vint al rei que Absalon out tuz les fiz le rei ocis e que n'i out néïs uns remes . Dunc levad li reis é depeschad é descirad tuz ses dras ; é chaïd á terre , é tuz ces ki entur lui furent detraistrent é depanérent lur drás . Fist se uns de ces ki ert devant le rei , Jonadab , le fiz Semmáá , le frere David : « Ne quider pas , bel sire , que tuz voz fiz seient ocis : Suls Amón est mórz , kar Absalón le haïd des l'ure qu'il fist force é vergúigne a sa surur Thamar . É pur çó nel pénse ja que tuit tes fiz seient morz , kar suls Amon est morz . » A tant úne guáite vit venir grant pople par deled le munt . Dunc dist Jonadab al rei : « Vééz ci voz fiz tuz si cume jól dís . » Estlesvus li fiz le rei entrérent é vindrent devant le rei crianz é pluranz . É li réis é tuz céz ki devant lúi fúrent plurérent é pláinstrent forment . E David plurád é plainst sun fiz Amón multz júrz . Absalon s'unfuíd á Tholomáï , le fiz Ámiúr , le rei de Jessúr , é la demurad treis anz . A tant cessad David á pursieure Absalon , kar alques fud le dol ámesured é átempred de la mort Amón . 
Joab s'aperchút que alches fud li quers del rei turned vers Absalón . Si enveiád á Técúe é de la fist venir une sage femme , si li dist : « Fái semblant de duléir é de plur , si t'afúble de vestement de plur si cume femme ki lunges ait pluréé pur mort . Vendras devant le rei , si parleras al rei en ceste baillie . » Si l'afáitád á sa volented . La dame vint devant le rei , chaï á terre devant lui é aürad , si li dist : « Guaris mei , sires . » Respundi li reis : « Quel busúin ás a fáire ? » Cele respundi : « Sire , jó sui une védvé , kar mis mariz est morz . É jó ói dous fiz ; si levad entre els tenchun en champ , é nuls n'i oút qui departir les poüst ; é li uns ocist l'altre . É li parent víenent á mei é demandent mun fiz qu'il l'ocíent pur sun frere qu'il ád mórt ; é volent estéindre la stencele ki remise m'est que remenbrance ne séit de mun marid ne qu'il n'ait héir . » Respundi li reis : « Va á ta reseantise , é jo cumanderai pur tei que bien serrad . » Respundi la dame : « Sur mei seit ceste iniquited , si estre pot , é sur la maignéé mun pére que un de mes fiz ocist sun frere ; mais li reis en sun trone seit senz mesprisun , kar culpes n'as en çó que Absalon ocist Amon sun frere , ki dignes fud de mórt . » En tel sen dist la dame les paroles qu'ele dist . Li reis respundi : « Si alcuns te cuntredit , fái le venír devant méi , e pois en íert fíns . » Respundi la dame : « Membre tei , sire , de Deu , nostre Seignur , que li parent ne facent venjance é qu'il ne ocíent mun fiz . » Respundi li reis : « Si veirement cume nostre Sires vít , néïs un péil ne li charrad par mal del chief . » Respundi la femme : « Sueffre , sire , que jó parolge á tei ! » « Paróle , » fist li reis . Dunc dist la dame : « Purquei as pensed en ceste maniere encuntre Absalon é ses cumpaignuns , é as tele parole dite dunt pecchied en est endreit çó que tu nes fais repairier ki jetéz sunt de Israel cume chaitífs ? É sunt en tel líeu ú íl purrunt estre destreint á servir a ydles é as fals deus . Tuz murrums é sumes cume l'ewe ki esculurge sur la terre é púis ne returne ; é Deu ne volt que nul alme perisse . Pur çó , sire , pénse que Absalon ne perísse ki est de la terre jetéz . Pur çó vinc parler á tei , mun seignur , ceste parole devant le pople . É tu m'as oïd é deliveras mei , túe ancele , de tuz ces ki mei é mun fiz voléient oster de l'heritage nostre Seignur . É jó di ceste parole que la túe parole seit ferme é acceptable cume sacrefise , kar tu , mis sires , es si cume angele nostre Seignur , ki par losenge ne par mesdire ne poz estre desturned del dréit ; pur çó est nostre Sires od tei . » Respundi li reis : « Ne me céile pas çó que jó te demanderai . » Respundi la femme : « Parole , sire , çó que te plaist . » Respundi li reis : « As tu çó fait par le cunséil Joab ? » La dame respundi : « Par la túe salúd , tu ne vaiz né á destre ne á senestre si par la verited nun en quanque tu as parled ; kar tes serfs Joab me cumandad que parlasse á tei é mist ces paroles á ma buche que jo en ma persone é en la persone de mes fiz parlasse de tei e de tes fiz . É tu es sages , bels sires , si cume uns angeles Deu , que tu entenz les choses . » Lores dist li reis á Joáb : « Óre súi apáied é fait ái ta volented . Pur çó vá é fai revenir Absalon . » É Joab á ces paroles chaï á terre é áürad é benesquid le rei , si li dist : « Úí ai entendud que grace áí truvé vers tei , kar fait as ma requeste . » Dunc mut Joab é alad en Gessúr é amenad Absalon en Jerusalem . Mais li reis cumandad qu'il estust á sa maisun si qu'il ne venist devant lui . É Absalon mest á sa maisun é ne vint pas a curt ne devant le rei . Mais nuls ne fud si bels en tute Israel cume fud Absalon kar del pied jesque en amunt ne fud en sun cors nule blesmure ne nule mesfaçun . Une feiz par an fist tundre ses chevols , quant sa chevelure li fud a grevánce ; é pesóut dunc la chevelure dous cenz sicles al peis cumunal . 
Dous anz estút Absalon en Jerusalem si qu'il ne vint devant le rei . Pur ço mandad Joab , kar envéier le volt al rei . Mais Joáb n'í vólt venir . Altre feiz envéiad pur lui , é il n'i volt venir . Pur çó cumandad á ses serjanz que il tuchassent le fu as orges Joab , é il si fírent . Li hume Joab le virent é desírerent lur vestúre é la nuvele porterent á lur seignur . Dunc vint Joab á la maisun Absalon , si li dist : « Purquei as fait ardre mes blez ? » Respundi Absalon : « Jo enveiai á tei e requis que venisses a mei , kar enveier te voil al rei pur dire lui que pur nient sui venuz de Gessur , ú jó fúí en eíssil , quant jo ne puis venir devant le rei . É pri que jo puisse venir devant lui ; é si lui membred encore de mun mesfait , que il m'ocíé ! » Joab vint devant le rei é parlad pur Absalon , é li reis mandad Absalon . Si vint devant le rei , si áürad á terre , puis sil baisad li reis . 
Absalon se fist faire un curre é tint maisnéé de chevaliers ; é cinquante hummes fist devant lúi alér . É par custúme matin veneit é estout ápres la porte al chemin ; é tuz cez ki ourent alcun busúin á faire vers le rei , bel apelad é baisad é demandad de quels citiez é de quel lignage il fussent . Si lur dist : « M'est vis que vostre parole est dreituriere é bone ; mais nuls n'est á çó asis par le rei pur oïr les paroles ne les pláintes . Mais ki me frad júge que jó receive bonement ces ki unt parole á mustrer ? É jó frai dreiture á tuz amiablement é dulcement . » Issil faiséit á tuz ces de Israel ki venéient á curt pur nule parole ; átraéít á sei par çó les quers á ces de Israel . 
Al quarantime an pois que David vint á Achimelech , le pruveire , en Nobé , é prist de lui pain é la spee Goliad ; é li reis Saül pur çó fist ocire quatre vinz pruvéires é cínc , é destruire Nobe lur cited ; é David dechút le prestre Achimelech é fud achaisun de la mort de tantes genz : en venjance de çó é d'altres mesfaiz suffrid nostre Sires que al quarantime an apres sis fiz Absalon vint á lui é prist cunge de aler en Ebron . É feinst k'il out fait vúd que se Deu le remenast en Jerusalem que il fréit offrende é sacrefise . Li reis cungied li dunad é il s'en turnad é vint en Ebron . E enveiád chalt pas ses messages par tutes les lignéés de Israel , si lur mandad que si tost cume il oïssent la busíne sunér que il criassent que Absalon regneréit en Ebron . É Absalon oút mened dous cenz hummes od lui de Jerusalem , mais il nen soúrent de la felenie que il pensout ne tant ne quant . Si oút manded Achithophel , le cunseiller David , de Giló sa cited . É cume Absalon fist le sacrefise , ces ki od lui furent firent cunjureisun encuntre David . É li poples ápluvéit de tutes parz é fud é se teneit od Absalon . 
Uns messages vint á David , si li dist : « Tuz ces de Israel síwent de quer Absalon tun fiz . » É li reis , cume il sóut la nuvele de sun fiz qu'il out si felenessement uvered énvers lúi , parlad as suens ki od lui furent remes , si lur dist : « Metums nus en fúie hastivement , que Absalon ne vienge , si nus prenge sudéément é la cited é ocíé çó qu'il í truverad . » Respundirent al rei ces ki furent od lui remes : « Sire , dreit reis , quanque tu cumandes , volentiers le frum . » A tant eissid li reis de Jerusalem od tute sa gent á píe , mais que il í laissad dis de ses suignantes pur guarder le paláis . É ses hummes alerent pres de lui . É ces de la privéé maisnéé ki furent apelez Chereti é Pheleti é bonímes vassals sis cenz de Geth , ki furent venud od le rei David de Geth , alerent devant lui . Li reis vít en cel cunréi Ethaï de Geth , si li dist : « Purquei viens tu od nus ? Returne , returne é remain od le rei Absalon , kar tu es estranges é ci es venuz de altre cuntree . Hier tant se valt cha venis , é úí en viens od nus ki en fúiums ? Mais jó irrai la ú jó purrai . É pur çó remeine áriere od tei tes cumpaignuns ; é nostre Sire te faced merci , kar tu m'as mustred lealted é grace . » Respundi Ethaï : « Si veirement cume nostre Sire vít é tu , bels sires , en cel lieu ú tu serras , ú a mort ú a vie , jó í serrai . » Respundi David : « Vien dunc , vien é passe od mei . » É Ethaï de Geth é si cumpaignun é tut li altre passerent od le rei l'ewe de Cedrón a pláinte , á dulur é á plur é pristrent le chemín encuntre le desert . E Sadoch od tut le clergie furent od David é porterent l'arche nostre Seignur . Si l'asistrent pur prendre cunseil de nostre Seignur quel part David guenchireit . É Abiathar muntad en un lieu alches halt que tuz le poüssent veer é fist sa ureisun á Deu de ci que tuit li poples fud venuz , ki eissud fud de la cited . Mais Deu ne li fist nul respuns . Pur çó cumandad David que l'um portast l'arche áriere en la cited , si dist : « Si grace puis truver vers nostre Seignur , il me remerrad é l'arche encore musterad é sun tabernacle . É s'il dit que jó ne li plais , prest sui , face de mei tut sun bon . » Dunc parlad á Sadoc le pruveire é ruvad qu'il returnast a la cited en la sainte páis Deu é que Achimas le fiz Sadoch é Jonathas le fiz Abiathar remeïssent od els en la cited . É dist li reis qu'il se tapireit as champaignes del desert d'ící qu'il li mandassent par Achimas é Jónathan cume il se cuntendréit . Sadoch é Abiathar li pruveire portérent l'arche nostre Seignur en Jerusalem é surjurnerent od tut . 
David passad par le munt d'Olivete e al munter cuverid sun chief que l'um nel veïst plurer , e nus piez alad . E tuit li poples ki od lui esteit plurout é out le chief cuvert . E la nuvele vint á David que Achitofel fud od Absalon ; pur çó si dist David : « Sires Deu , fai fól le cunseil Achitofel . » Cum il vint al sumét del munt ú il volt áürer nostre Seignur , Cusaï , uns prudúms , vint encuntre lui . Desirez out ses dras é puldre sur le chíef . É David li dist : « Si tu t'en viens od mei , tu m'iers á charge ; mais si tu returnes a la cited é dies á Absalon : “ Sire reis , jó sui tis húm : suffre que jó víve ; si cume jó aí este od tun pere , od tei , si te plaist , serrai , ” si tul fais , dunc desfras bien le cunseil Achitophel . É averas od tei Sadoc é Abiathar , les pruveires ; é çó que tu orras a curt é en la chambre le rei lur dirras . É od els sunt lur dous fiz , Achimás é Jónathan ; par els me manderas çó que tu en orrás . » Cusaï , l'ámi David , returnad é vint en Jerusalem cume li reis Absalon í entrad . 
Cume David out un poi aled avant el munt , Sibá , le serjant Miphiboséth , vint encuntre lui od dous adnes chargiez de pain ; é oút cent liáces de grapes secches é cent freels de figes é dous barilz de vin . Fist li reis a Siba : « Içó que deit ? » Respundi Siba : « Ces adnes sunt voz , sis aí menez pur çó que voz enfanz les muntent ; é cest pain é les figes é les grapes , que les voz se dignent ; é cést vin , que ces en béivent ki se alasserunt par aventure al desert . » Respundi li reis : « Ú est li fiz tun seignur ? » Respundi Sibá : « Il remest en Jerusalem , si dist : “ A cest jur de úí me rendrad li Sires de Israel le regne mun pere . ” » Respundi li reis á Siba : « Túes seient tutes les choses ki furent Miphiboset . » Respundi Siba : « Sire , sire , çó requier que grace truisse envers téi . » 
David vint jesque a Baürím , é estevus un vassal , Semeï , le fiz Ierá , del parente Saül , vint d'iloc vers lui é maldist David é rochóut píerres encuntre lui , é encuntre tuz ses humes . É tut li poples é tuit li bon campiun alerent á destre é a senestre del rei . É parlad cil fel Semeï en ceste maníere encuntre le rei : « Óre t'en vá , óre t'en vá , homicide , hume Beliál . Óre te ad rendud nostre Sires tut le sanc que tu espandis de la maisun Saül , kar tu as envaïd le regne pur lui . É Deu ad dune le regne a Absalon tun fiz ; é tes mals te priement ore aval , kar tu es homicide é hum malfaisant . » Dunc dist Abisaï le fiz Sarvíe al rei : « Purquei maldit cest chien , ki ja murrad , lu réi ? Jo í írrai é le chief li colperai . » Respundi li reis : « Cument , vus , fiz Sarvie , volez cestui ocíre si cume vus feïstes Abnér ? Suffrez qu'il maldie . Nostre Sire suffre qu'il me maldie . E ki est ki li demanderad : “ Purquei issil fait danz Semeï ? ” Mes fiz , ki jó ai engendré de ma charn , me quiert ocíre , é est mervéille se cist fiz Gemini me maldít ? Suffrez qu'il me maldíe sulunc la volented nostre Seignur , si par aventure nostre Sires volsist véér ma afflictiun é faire bien pur ceste maléïçún de úí . » David od ses cumpaignuns tint sun chemin avant ; é Semeï alad al pendant del munt en coste , sil maldiseit , sil derochóut é puldre jetoút sur els . 
David é ses cumpaignuns vindrent tut las la ú il volstrent lores demurer . Si se aiserent al mielz qu'il pourent . É Absalon fud en la cited de Jerusalem é od lui Achitofél . Cume Cusaï , li amí David , vint devant Absalon , saluád le en ceste maníere : « Salf seit li reis ! Salf seit li reis ! » Absalon li respundi : « Ést çó la grace que tu mustres á tun amí David , que tu viens á mei ? Purquei ne portes cumpaignie . a tun ami David é ne vas od lui ? » Respundi Cusaï á Absalón : « N'irrai pas od lúi , mais od celui ki nostre Sires ad eslit é li poples ki est íci é tuit Israel , od lui esterrai é maindrai é servirai . Si cume fui á tun pere obeïssant , tut issi obeïrai á tei . » 
Absalon parlad á Achitofel , si li dist : « Pernez cunseil que m'est a faire . » Respundi Achitofel : « Entre en la chambre ú sunt les suignántes tun pere é fai od els ta volented , que de quel úre que li poples saverad que hunid avras tun pere , plus fermement tiengent od tei encuntre tun pere . » Pur çó tendirent á Absalon un paveillun en un solier . É Absalon entrad as suignantes le pere , ki remestrent pur le paleis guarder , devant tuz ces de Israel . Le cunseil Achitofel fud á cel tens tut ensement cume l'um oüst pris cunseil de nostre Seignur , é tant cume il fud od David , é quant il fud od Absalon . 
Achitofel parlad á Absalon , si li dist : « Jo eslirrai duze milie humes , si irrai é pursiwerai e enchalcerai David a núit . Si m'enbaterai sur lui sudéément é sur les súens cume sur cels ki las sunt , sil descunfirái . E quant tuit li suen serrunt turne á fuie , jó ocirai le rei cume celui ki ert senz áïé . É puis remerrái tut le pople si cume uns hum solt returner . Tu quiers un sul hume é tuit li altres poples serrad en páis . » Li cunseilz plout á Absalon é a tuz les einznez de Israel . Mais Absalon mandad dunc Cusaï , si vint , é Absalon li dist : « Tel cunseil ad duned Achitofel ; devums le faire ú nun ? Quel cunseil nus durras ? » Respundi Cusaï : « N'est pas bon li cunseilz que Achitofel ad duned á ceste feiz . Bien cunuiz tun pere é ces ki od lui sunt , que il sunt boníme vassal é de amér curage si cume úrs á ki sunt raviz si ursetel . É tis peres ad mult guerre hantéé é ne demurrad pas od ses cumpaignuns . Pot cel estre , ore se tapist en alcúne fósse ú en altre lieu , la ú bon li est . E si uns huem chiet el cumencement , alcuns l'orrad é dirrad que descunfiz est li poples ki siwéit Absalon . E quidez que David , ki est hardiz cume liuns , que il se defaille de poür ? Nu frad pas , kar bien set tuit li poples de Israel que tis peres est bons champiuns é pruz sunt é vaillant tuit cil ki od lui sunt . Mais çó me semble bon cunseil : Fai ásembler tuit le pople de Dan jesque Bersabéé , ki est senz numbre si cume li graviers de mer , é tu serras od els . É nus le irrums ásaillir fierement ú qu'il seit ; si cuverums chalt pas si cume la ruséé cuvred la terre , é ne larrums neïs un vívre de tuz ces ki od lui sunt . É se il se met en alcune cited , tut Israel , se bon vus est , avirunerad la cited de chables ; é trarrum enz un ewe si que neïs une perrette n'en seit truvéé . » Respundi Absalon é ces ki od lui estéient : « Mielz valt le cunseil Cusaï que li cunseilz Achitofel . » Kar par la volented Deu fud desfait le cunseil Achitofel , ki bon esteit á lur oes , pur çó que Deu volt metre Absalon á mal cum il l'out deservid . Cusaï parlad a Sadoch é á Abiathar , les pruveires , si lur dist : « Tel cunseil dunad Achitofel á Absalon é as suens , é jo tel ; » si lur dist le afaire . « Pur çó mandez delivrement á David ke il ne demurge pas á núit en la campaigne del desert , mais erranment s'en turt que il é li sun ne seient suzpris . » Jonathas é Achimas ésturent deled la funtaine Rogel , kar il n'oserent pas entrer ne estre veüz en la cited . Mais une meschine , si cum ele volsist dras laver , í alád , si lur dist . É il s'en turnerent é la nuvele porterent á David . Uns garz les vit , sil nunciad á Absalon . Mais il entrerent hastivement en une maisun á un humme de Baürím , ki out un puiz en sa curt . É il andui entrerent el puiz . É une femme estendi un drap sur le puiz si cume ele i sechast orge piled pur faire gruel . Cume li message Absalon vindrent á la maisun é parlerent á cele femme , demanderent ú fust Achimas é Jónathan . La femme respundi que il passerent delivrement tant tost cum il oúrent beü . É ces quant il nes truverent , returnerent s'en en Jerusalem . Cume cels s'en furent parti , li altre munterent sus del puiz , si s'en turnerent é la nuvele porterent á David . Lores levad David é tuit li poples ki od lui esteit , é passerent le flum Jurdan jesqu'il ájurnad devant çó que il fust seüd si que un pie ne remest ki ne passast . 
Achitofel s'aperchut que l'um ne fist pas çó qu'il out lóé . Pur çó s'en turnad é vint á sa cited é á sa maisun é ordenad ses choses , si se pendid . É l'um l'ensevelid al sepulcre sun pere . David vint en Manaïm , lá ú les angeles encuntrerent Jacob . É Absalon passad le flum e tuz ces ki od lui furent , tuz ces de Israel . É Absalon fist maistre cunestable de sa ost Ámasá , ki fud fiz Jezra de Jezreli ; é engendred l'out de une fille Náás . Çó fud Ysaï , le pere David , é la dame out num Abigaïl é fud suer Sarvie , ki fud mere Joab . É Israel se alogierent od Absalon en terre Galáád . 
Cume David fud venuz as herberges , Sobi , le fiz Náás , de Rabath , ki fud la cited as fiz Amon , é Mathír , le fiz Amiel de Lodobár , é Berzelaï de Galáád de Rogelim , offrirent á David riches dras de lít é tapiz é vaissele é furment é orge é faríne é flur deliéément buletéé e feves e lentille é céire quite é miel é bure é oéilles é gras vééls , si li dunerent é al pople ki od lui esteit ; kar il quiderent que li poples oüst éüd mesáise el desert . 
David súrvít sa óst ; si fist cunestables sur mil chevalíers é altres sur cént . É partid sun pople en tréis ; é livrad l'une partie á Joáb é l'altre á Abisaï é la tiérce á Etháï , ki fud de Géth . Si dist al pople : « Jó vendrai od vus á la batáille . » Respundi li poples : « Nu frás . Si nus fúium de champ , n'entendrunt mie grant pláit . Ú la meited de nus chieced par terre : de çó ne lur iért á guaires . Kar tu suls puz estre acuntez pur dis milie : pur çó est miélz que remáignes en la cited , si í sérras cume nostre fortelesce . » Respundi li réis : « Séit si cume vus pláist ! » Li reis David estút deled la porte ; é l'ost eíssid par centéínes é par milliérs . É li reis cumandad á Joáb é Abisaï é á Ethaï qu'il li guardassent séin é sálf Absalón . E túit li poples oïd cume li reis fist sun cumandement de Absalón . E li ost David s'esmút é vint en champ encuntre Israel , ki se tenéit od Absalón ; e la batáille fud en une lánde de Effraïm . É la descunfiture turnad sur Israel ; é la gent David en ocistrent vint milie de Israel . É li cumbateür se furent espandú par tute la terre : é plus í perírent par le mal pás que il truvérent en la lande que ocis í fúrent de armes al júr . Avint issi que Absalon encuntrad la maignéé David é seéit sur un múl . Cume li muls vint suz un grant cháigne é ki mult out branches , une des branches áérst Absalón par la tresce ; é li muls passad avant é cil pendid a la bránche . Uns huem s'aperchút é á Joab le nunciad . Respundi Joab : « Si tul veïs , purquei hastivement ne l'oceïs ? É jó te dunasse vint sicles d'argent é un baldréi . » Cil respundi : « Si m'én dunasses mil de tes deníers , ne metereie máin sur le fiz le réi ; kar li reis devant nus tuz cumandad as cunestables de l'ost qu'il li guardassent sun fiz Absalón . E pur çó , si mort l'eüsse , a mort me turneréit ; kar ne serréit pas celéd al réi , é tu ne serréies pas mis guaranz . » Respundi Joab : « Jó meïme l'ocirái já devant téi . » É prist treis lances en sa main , é de ces treis lances dunad á Absalon par mi le quér . É les hummes Joab pois l'abatirent del cháidne , sil parocistrent . Lores sunad Jóab une busíne é fist arester sa gent que il ne enchalchassent Israel ki s'enfuiéit . Póis rúérent Absalon en une grant fosse de cele lande é jétérent piérres sur lui si que il í oút un grant muncel . É tut Israel s'enfuíd a tant as tabernacles , la ú fud li hernéis . Absalon tant cum il vesquid , si cume les reis soléient ancienement fáire lever é voldre ars ki fussent signe é a remenbrance de lur victórie , tut issi oút leved sun signe é sun title , ki est al val le rei , que il fust á remenbrance de sa force é de sun num . É dist : « Jó nen ai pas fiz ki apres mei regne , é pur çó cest signe íert remembrance de mei é de mun num . » É apelad le apres sun num la Máin Absalón . 
Achimas le fiz Sadoch vint á Joáb é quist cungiéd de returner é la nuvele porter al rei que Déu óut fait venjance de ses enemis . Respundi Joáb : « Ne li porteras pas nuvéle a cest júr . Altre feiz li nunciras . Ne vúil pas que úí li pórtes la nuvele , kar morz est ses fiz . » Joab cumandad á Cusí que il en alást é la nuvele al rei portast de çó que il oút veü en bataille . É cil aürad Joáb , si s'en turnad . Derechíef Achimás parlad á Joab , si li dist : « Quels mals est si jo en vois apres Cusí ? » Respundi Joab : « Purquei í vóls aler , bel fiz ? Remain íci . Tu n'i porteras pas bone nuvele si tu í vás . » Cil respundi : « É cument , si jo i vóis ? » Respundi Joab : « Óre en vá en la Deu benéïçun . » Achimas s'en turnad é curut par sentes é adrecemenz é passad Cusí . É li reis David se sééit entre dous portes . La guaite ki esteit al sumet de la porte vít venir Achimás , si criad al rei ke il vit un sul hume venír . Li reis respundi : « Si il víent suls , dunc porte bone nuvele . » Cume cil aprechad , la guaite vít un altre venir , si criad ámunt que uns altres venéit tut suls . Respundi li reis : « E cist ported bone nuvéle . » Dist la guaíte : « Mei est vis que li primiers de ces ki en vient est Achimas le fiz Sadoch . » Respundi li reis : « Pruzdum est cil é bone nuvele porte . » Achimas vint devant le rei , sil salúád ; chaïd á terre , si l'áürad , si dist : « Benéit seit nostre Sires , ki descunfit ad ces ki revelérent encuntre nostre seignur le rei ! » Respundi li reis : « Estait bien á Absalon é ad il pais ? » Respundi Achimas : « Un grant tumblel ví quant Joáb cha m'enveiád , é él ne sái . » « Passe avant , fist li reis , é ci está ! » Dunc vint Cusí devant le rei , si dist : « Bone nuvele port ; kar Deu ad jugied á cest jur de úí tuz ces ki revelerent encuntre tei » Respundi li reis : « E ad mes fíz Absalón páis é est il haitiez ? » Respundi Cusí : « Issi seit de tuz ces ki mal te vuldrunt cume il est de Absalon . » Lores se marid li reis de grant maníere é muntad en cele porte ; é plainst é plurad é si parlad cum il alóut : « Bel fiz Absalón ! Absalon bel fiz ! Háï ! Que jó ne pois pur tei murir ! Absalón bel fiz ! Bel fiz Absalón ! » 
La nuvéle vint á Joáb que li reis pluróut é plainst sun fiz forment . É fud pur çó la victórie á cel jur turné á plur a tut le pople . Kar li poples le sout que li reis doléit de grant maníere pur sun fiz . Pur çó se tresturnerent que il n'entrassent al jur en la cited si cume ces ki sunt descunfíz é fúient de bataille . E li reis cuvrid sun chief é criád mult halt : « Bel fiz Absalon ! Absalón bel fiz ! » 
Dunc vint Joab devant le rei , si li dist : « Cunfundu as úí tuz tes humes , ki unt ta víe guardéé é la víe as tuns é a tes filles é á tes femmes é á tes suignantes . Tu áímes ces ki te héént é hédz ces ki te áíment . É bien as úí mustred que ríen ne te chalt de tes cunestables ne de tes hummes . É véirement le sai que si Absalon vesquist , tuz í fussúms mórz , é ço te plarreit . Mais ore líeve é paróle bel á ta gent : é jó te júr par nostre Seignur que se tu ne víens fors , uns pie ne remaindrad od tei jesque la nuit . É có íert le nualz de tuz les mals que te sunt avenuz des l'ure que fus bacheler jesque á cest jur . » Lores levad li reis , si s'asist á úne porte . É cest de l'host le sourent é vindrent tuít devant le rei . Mais Israel , ki out ested od Absalon , s'en fud fuíd as loges é á ses tabernacles . 
Tuz ces de Israel apres la descunfiture parlerent entre sei , si distrent : « Li reis nus ad delivred de noz enemis é sálved nus ád des Philistiens . É ore s'en est fuíd de la terre pur Absalón . É Absalon , ki nus óümes recéüd á rei , est morz en bataille . Purquei demurum ? Purquei ne remenum le rei á sun paláis en Jerusalem ? » Li reis sout bien lur cunséil é lur volente . Pur çó mandad á Sadoch é á Abiathár que il parlassent as baruns de Judá , si lur deïssent : « Purquéi targíez ? Purquei venez plus tart que li altre pur remener le rei a sun paléis ? Vus estes ses freres é de sa chárn é de sun sanc . » É cumandad que il deïssent á Amasá de sa part que il le fréit maistre cunestable de tute sa chevalerie el líeu Joáb pur çó que il feïst venir ces de Juda pur recéivre é remener le rei en Jerusalem . E il pur çó aturnad les quers á tuz cels de Juda si cume çó fust li quers de un hume . E tramistrent lur messages al rei é manderent que il s'en venist é repairast od tuz les suens . É li reis si fist . É vint jesque al flum Jurdan ; é li barnages de Juda vint en Galgala pur venir encuntre le rei é cundúire le ultre le flum . 
Seméï , le fiz Jerá , le fiz Gémini de Baürím , se hastad é vint od ces de Juda encuntre le rei David od mil cumpaignúns de ces de Benjamin . É Sibá í vint , ki out ested de la maisun Saül , od quinze de ses fiz é od vint de ses serfs . É entrérent el flum é passerent á gúe devant le rei pur aler al paléis é faire le cumandement le rei . Cume li reis out passe le flúm , Semeï , le fiz Jerá , chaïd á terre devant le rei , si dist : « Sire , Sire , ne pernez guarde de la meie feleníe é de ma iniquited ne de la torcenerie que jó te fis al jur que tu eissís de Jerusalem , é ne retién pas ma malíce en tun quer . Jó , tes serfs , cunuis mun pechied é mun mesfait ; é pur çó vinc úí primier de tuz ces del lignage Joseph encuntre mun seignur le rei . » Respundi Abisaï , le fiz Sarvie : « Cument ? Semeï , ki maldist nostre seignur le rei , eschaperad il de mort pur ces paroles k'il ad cí dít ? » Respundi David : « Que ad entre mei é vus , ki estes fiz Sarvie ? Purquei me estes á cuntraire é á mal ? Volez á cest jur de úí hume ocíre en Israel ? Dun ne savez que úí sui fáit réi sur Israel ? » Dunc dist li reis á Semeï ke il n'i murréit ; si li jurad que mal n'í averéit . 
Miphiboseth , le fiz Jonathan , le fiz Saül , vint encuntre le rei ; é out ested desrés é desaturnez é de sei é de sa vesture des le jur que li reis s'en turnad de la cited jesque il repairad en pais . Cume li reis le vit , erranment enquist purquei il nen s'en vint od lúi . Respundi Miphiboseth : « Bels sires , mis serjanz ne volt pur mei ríen fáire . Cumandai lui que il meïst ma sele , kar jó m'en vóil od téi venír ; é jó , tis serfs , sui clops é ne poi a píe errer . É mis serjanz ne deignad lores faire mun cumandement . É puis me ad encused á tei , mun seignur . Mais , sire , tu es si cum uns angeles Deu ; fai de mei tun plaisir . Kar jó é la maignée mun pere n'avum deservid vers tei si la mort nun . E tu m'as fait merci é receüd entre ces ki se dignent á tun déis . Ne me puis de rien plaindre ne vers tei rien parler . » Respundi li reis : « Ne t'estut mais parler . Fermement esterrad çó que ai dit . Tu é Siba partirez tun fiéd . » Respundi Miphiboseth : « A bon eür tut çó que jo áí prenge Sibá , pois que repaired est mis sires en pais á sun palais . » Ici ubliad David le serrement que il out fait á Jonathan , le pere Miphiboseth , quant il fist á Miphiboseth sa terre partir od Sibá sun serf . Pur cest jugement , ki trop fud hasted , apres la mort Salomon , ki fud fiz David , li fiz Salomon , Roboám , é sis serfs Jeroboam partirent le regne David si que Roboam , li nies David , ne regnad fors sur les dous ligniéés , é sis serfs Jeroboam regnad sur les dis . 
Berzellaï de Galáát estéit huem de éage ; é venúdz fud de Rogelim pur cunduire le rei vers le flum , é aparailliez estéit de passer od lui . Mais vielz hum fud de quatre vinz anz ; é out truved al rei vitaille tant cum il out demured en l'ost , kar mult esteit riches é mananz . Pur çó dist li reis : « Víen od méi é surjurnum ensemble en Jerusalem . » Respundi Berzellaï : « Sire , sire , vielz hum sui de quatre vinz anz . Ne sui aísed des ore á ester á curt ; ne me aparceif pru que est dulz é que amér ; ne me ásavure ne delite mais ne beivre ne mangíer ; ne quer mais oïr chanteresse ne chantur ne les altres dedúiz de la curt ; é purquei dunc te serreie á grief é a charge é á cust ? N'est mestíer que çó me faces . Mais jó te cundúíraí avant del flum . É puis , si te plaist , cunge me dune que jó repaíre á ma cited . La iérc enseveliz deled le sepulcre mun pere é ma mere é mes ancestres . É véé ci Chanáán , tis serfs ; il irrad od tei , é çó que te plaist li fras . » Respundi li reis : « Vienge dunc od mei Kanáán ; é fraí lui quanque te plaist , é quanque tu requiers tut granterai . » Cume li reis é tuít li poples óurent passed le flum , li reis s'abaissad é baisad Berzellaï é sa benéïchun li dunad ; é cunged l'en dunad . É li pruzdum al suen returnad . Li reis passad avant en Galgala é od lúi en alad Kanáán . Tut li poples de Juda out le rei cunvéied , mais ces de Israel n'i furent pas venúd si cume il durent venír . É pur çó que ces de Judá oúrent cundúit le réi senz ces de Israel , li barnages de Israel vint al rei , si li dist : « Purquei te unt mened ces de Juda en embléés ultre le flum é tes cumpaignuns senz nus ? » Respundirent ces de Juda á ces de Israel : « Pur çó l'avum fait que li reis nus est plus pres que á vus , cume cil ki est de nostre lignage é nostre parent . Ne vus devez pas pur çó curecier , kar nus n'avum del suen rechud ne duns ne livreisuns . » Respundirent ces de Israel : « De tut les dis parties sumes plus de vus ; é plus apartient li reis á nus que á vus . Si nus avez tort fait , kar á nus dut estre manded primerement que nus nostre seignur , le rei , cunduissuns á sun paláis . » Ces de Juda firent dur respuns é desmentirent e laidengierent ces de Israel . 
Uns huem í fud lores ki esteit de mult maléit afaire , Sibá , le fiz Bocrí , del lignage Gemini . Cil sunad une busine é fist le pople entendre á lui , si dist : « Nus n'avums que faire de David ne nus ne clamums nul heritage el fiz Ysaï . Vus túit ki estes de Israel , returnez á voz tabernacles é á voz pavéilluns . » É tuz ces de Israel s'en partirent de David é sewírent Siba , le fiz Bochri ; mais ces de Juda si tindrent fermement od le rei , sil menerent en Jerusalem . Cume li reis fud venuz a sun palais , ses dis suignantes que Absalon , ses fiz , out deshunuréés , fist enclore é puis á els ne aprechad nule feiz , mais encloses furent é cume védvés jesque á lur mort . 
Li reis parlad á Amasa , á ki il out grantéé la maistre cunestablíe de sa ost , si li dist : « Va , si m'asemble tuz ces de Juda , sis fai venir al tierz júr . É tu en víen od els . » Amasá partid de curt pur faire le cumandement le rei , mais ne vint pas al terme que li reis li out ásís . Pur ço parlad li reis á Abisaï , si li dist : « Óre nus cuntrarierad plus Siba , le fiz , Bochri , que ne fist Absalon . Pur çó pren chevaleríe , sil pursíeu é enchalce devant çó que il entre en cited ú que il áit chastel ferméd . » Abisaï á tant s'en turnad é menad ces ki furent de la cunestablie Joáb sun frere é Ceretí é Pheléti é tuz les bons vassals de la maisun le rei pur pursiéure Siba , le fiz Bocri . Cume il vindrent á la grant pierre , ki fud en Gabaon , Amasa , á ki li reis out grantéé la maistre cunestablíe , vint encuntre Abisaï é ses cumpaignuns . É Joab out le halberc vestud é la spéé ceinte . É cume Ámasá vint vers lui pur lui sálúer cume ami é parent , Joab par engin é par felenie se enbrunchad si que la spéé vers terre li esculurgád . É li culverz mist sa une main vers terre pur la spéé lever é l'altre main mist vers le mentun Amasé , cum il le volsist baisier , é par la barbe le saisid é de l'espéé sudéément le feríd é le ventre lui purfendi si que tute la búille á terre chaïd . Joab a tant é Abisaï sun frere pursewírent Siba , le fiz Bochri . Alquanz de la maisun le rei é des cumpaignuns Joab , cum il virent le cors Amasá gesir á terre , parlérent entre sei , si distrent : « Vééz , ci gist cil ki volt el líeu Jóab estre cumpaignun le rei . » Alcuns s'aparchút que li poples se arestút pur véér Amasám . Pur çó remuád le cors des le chemín jesque al champ , sil cuverid de dras que li poples plus n'i arestúst . Cum cil fud del chemin remuez , tuit li poples sewíd Joab pur pursieure Siba , le fiz Bocri . E cil out aviruned tutes les terres de Israel é fud venuz en une cited Abelmacha , é l'esliture de Israel se furent a lui ájusted . Pur ço la maidnéé lu rei turnad cele part é asegíerent la cited é aprestérent lur enginz pur les murs agraventer . Dunc vint une sage dame amunt as kerneals de la cited é demandad Joáb . É il i vint , é ele li dist : « Ore te apruce vers mei , si parlerai á tei . L'um soleit já dire en un ancien respit : Ki s'én vólt enquerre , en Ábelá le pot demander é truver , kar çó est une maistre cited en Israel . É çó sui jó ki respundrai verited , é tu quiers destruire é agraventer la maistre cited de Israel . Cumanded est en la lei que quant l'um vient pur cited ásegier , que l'um i deit de primes pais ofrir ; é purquei ne vols çó faire úi ? Purquei volz destruire le eritage nostre Seignur ? » Joab respundi : « Ne place Deu que jó çó face , ne m'entremet pas de çó . Mais uns huem del munt de Effraïm , Siba , le fiz Bocri , ad reveled encuntre le rei David . Celui sul nus rendez , é nus en partirums de la cited . » Respundi la dame a Joáb : « Nus vus frum ruer sun chief aval del mur . » Dunc descendi la dame é parlad sagement a tut le pople , é li poples asentit á sun cunséil . Si firent colper le chief Sibá , le fiz Bocri , sil ruérent ával le mur á Joab . Lores sunad Joab une busíne é li poples partid de la cited ; é Joab returnad al rei en Jerusalem . É fud maistre cunestables sur tut l'ost de Israel . É Banáïas , le fiz Joïade , fud maistre sur ces ki furent apelez Ceretí é Pheletí . É Adurám recevéit les treüz . É Josaphát , li fiz Achilúd , fud justíse le rei , é Sibá maistre escriveins , é Sadoc é Abiathár pruvéires . É Hirá esteit uns maistres de la curt . 
Une famine avint al tens David é durad treis anz . Pur çó fist enquerre de nostre Seignur que çó deüst ; é nostre Sire respundi : « Pur Saül é ses fiz , ki ocistrent ces de Gabaon . » Li Gabaonite ne furent pas des fiz Israel mais furent del lignage as Amorriens . E les fiz Israel lur ourent jured que il nes ocireient pas , mais Saül en fist ocire grant partie des Gabaonites en Nobe la cited , quant Dohec de Yduméé e les fiz le rei Saül ocistrent les pruveires nostre Seignur é lur lignage en la cited de Nobe . E Saül fist ocire les Gabaonítes ensement , cume pur amur de ces de Israel é ces de Juda , a qui Josue out tolúe la préie é la terre as Gabaonites , quant il as Gabaonites par serrement otreíad é dunad sa ferme páis . Li reis mandad les Gabaonites , si lur dist : « Que volez que jó vus face é par quei vus purrai apáiér , que vus duinsez beneïchun a l'heritage nostre Seignur é pardunez vostre maltalent ? » Respundirent ces de Gabaon : « Nus ne vus demandums ne or ne argent ne ne volum pas que huem de Israel í murged fors ces ki sunt del lignage Saül , ki mal fist as noz . Saül nus deprienst felenessement , pur çó si devum depriendre ces ki sunt de sun lignage , que néïs un n'í remaigne en tute la terre de Israel . Fai nus livrer set de ses fiz é des nevoz Saül , sis penderum devant nostre Seignur en Gabááth , ki fud a Saül , ki já estéit li esliz nostre Seignur . » Respundi li reis : « Jos vus rendrai . » Mais il tensad Miphiboseth , le fiz Jonathan , pur le serement que fait li out al vivant sun pere Saül . Li reis David lur livrad dous des fiz Saül , Armon é Miphiboseth , que il engendrad de Respha , ki fud fille Áïá , é cinc de ses nevoz , ki furent Adriel , le fiz Berzellaï , ki fud de Molathi . É li Gabaoníte les pendírent erranment en un munt devant nostre Seignur . Ces set , ki furent ensemble ocís , chaïrent aval al cumencement de meissuns . Máis une dame , Respha , la fille Áïá , estendid une haire sur une pierre pur les cors guarder des le cumencement de meissuns de ci que sur els descendist pluie del ciel , é ne suffrid pas que oisels entamassent les cors de jurs ne les bestes de nuiz . É l'um entendi que çó fud grant demustrance ke les anmes furent salvéés devant Deu , que en aüst encuntre le usage del païs sur le cors descendi plúie del ciel . La nuvele vint a David de çó que fait out Resphá , la fille Áïá , la suignante Saül . 
Li reis David esmút e vint á Jabes Galaad é prist la le ossement Saül é sun fiz Jonathan . Sis en fist porter é fist prendre ces ki furent penduz e ensevelir tuz ensemble od l'ossement Saül é Jonathan en terre de Benjamin al sepulcre Cis , ki esteit pere Saül . Tut firent çó que li reis out cumanded , é nostre Sires out merci de la terre apres . 
Li Philistien vindrent a bataille encuntre ces de Israel ; é David é li súen entrerent encuntre els en champ . E cume David fud alches alasséd , Jésbi de Nób , ki fud del lignage Araphá é out ceínt un brant núef é flambánt , é li fers de sa lance pesad treis cenz unces , cist merveillus champiuns volt ferir le rei David . Mais Abisaï , le fiz Sarvíe , guarid lu rei é ferid cel vassal , si l'ocist . Dunc jurerent li cumpaignum David que mais ne vendreit od els en bataille que par mesaventure ne fust esteinte la lumiére de Israel . Une altre bataille fud en Gób , ú David se cumbatid encuntre les Philistiens . La ocist Sobocaÿ de Osatí , Sephí , kí fúd del lignage Araphá , del parented ás geánz . La tíerce bataille fud en Gób encuntre les Philistíens . La ocist David , ki Deu out eslit á rei de lá ú íl guardout les berbíz , Goliáth de Géth , ki lance fud tele cume suble as tissúrs . É fud cil David del lignage Beseléél , le bon enginnur , le bon menestrel , ki fist les áürnemenz é la riche vaissele al tabernacle ; é fud cil David de Bethléém . La quarte bataille fud en Géth ; la fud uns merveillus vassals , ki out duze déiz as mains e duze orteilz as píez , é fud del lignage Araphá . É mesparlad de Israel , si l'ocist Jonathas , le fiz Sammáá , le frere David . Ces quatre merveillus vassals furent nez en Geth é furent fiz Arapha . É David é li suen les ocistrent tuz quatre en bataille . 
David parlad á nostre Seignur al jur qu'il l'out delivred de tuz ses enemis é de Saül , si dist : « Mis Sires est mis fundemenz é ma fortelesce , mis salvéres , mis Déus , má fórce . En lui est ma speranche . Il est mis escúdz é ma sálveted . Il me eslíeved é il est mun refúi é de tute iniquited me guarrad . Nostre Seignur apelerái , ki l'um deit lóér , é de tuz mes énemís iérc salvéz é guaríz . Les travailz de mort me unt ávirunéd , é les óvres Belial me unt espoventéd . Les cordes de enfern me unt líéd , é les laz de mort m'unt saísíd . En mun travail nostre Seignur apelerái , é á celúi ki mis Deus est críerái . É il de sun saint temple orrad ma vóiz , é mis criz vendrad jesque a ses orilles . La terre est cummúe é tremblád . Les fundemenz des munz sunt esméüz é crodlez ; kar nostre Sires est curuciez . Fuméé levad de ses narines , é li fús ki de sa buche vint devurád , é les charbuns alumad é esbrasad . Par cestes paroles mustred li prophetes le íre nostre Seignur : Nient que fums li issi par les narínes ne par la buche li feus . Li charbun , çó sunt les quers des bons humes ki furent estéinz é refreidez de la chalur é l'amur nostre Seignur ; mais nostre Sires derechief par sa grace é par sainte penitence les alume é fait clers é ardanz . Nostre Sires avalad les ciels é descendid . Çó fud quant il sa déïté sí humilíad que de la nostre humanité la afublád . E desuz ses piez fud oscurted . Çó est li deables ki esnercist é fait oscurs les curages par pecchied ; mais nostre Sire l'ad fuled desuz ses piez , que il ne pout aveir poested desur ses esliz . É nostre Sires muntad sur cherubin é volad . Cherubin , çó est plented de science ; é ceste ovre est sur tute science e sur tut sen humaín , que Deu od la charn que il de la Vírgine rechut al ciel muntad ; é lá sist á la destre sun pere . E bien dit la scripture quc il volad , kar la fame e la renuméé de cest fait par tut le mund alád . Pur çó dit que il volad cume li venz , kar la renuméé de lui s'espandi par tut le secle hastivement . Nostre Sires fait de tenebres sa repostaille . Quant par ces ki sunt tenebrus é oscurs par iniquited é felenie ovred a sa volented si que il mot ne sévent , si cume il fist par Nabugodonosor , par ki il traveillad les Juéús , kar il l'aveient deservid par lur pechied . É Nabugodonosor , li fel rei , ne sout par ki vertud il fist çó que il fist ; mais vers les Juéús ki furent lores en Jerusalem uverad cume tirán cruélment , é nostre Sire úverout par lui envers les Juéús si cume pere merciables , pitusement , pur lur chastiement . É ses chevaliers en qui Deu máint , li maistres de saint Eglíse , ki sunt sun tabernacle , sunt entur lúi ; é bien sevent cum Deu óvred á chief de fiede par les mals . Nostre Sires fait venir les ewes des núés del cíel . De la clarted , ki est devant lui , sunt alumez cil ki furent néir cume charbun . Nostre Sires del ciel tunerád . Ses darz ád tráit c'est la sainte doctrine de l'Evangelie é departid ad les bons des mals . Fuildre mustrad . Çó sunt ses vertuz é ses miracles que il ad mustred en terre , dunt il fist tut esbaïz ces kis virent . Éve de funtaine í áparút . C'est la purted é la verite as bons prééchurs . É reveled sunt les fundemenz de la terre . Çó est la sainte science des prophetes sur qui Deus ad fundéé sainte Eglise . Kar quant Deus vint en terre é prééchad , les oscurtez des diz as prophetes apertement revelad . Sire , tú encrepás les malfaitúrs é espirás la gent que poür oüsent de l'íre é de la venjance ki est a venir . Del ciel enveiad , si rechut é prist a sun oes sainte Eglise ; si la levad de funz é de baptistérie . Delivred me ad de mun énemi , ki mult est puissanz , de ces ki me haïrent ; kar plus furent fort de mei . Devant mei vint le jur de mun travail é de me afflictiun . É nostre Sires fud mun áfermement . Si me menad la ú íl me esláisid é deliverád meí de anguísse ; kar mun afaire li plout . Sulunc mes bones ovres é sulunc la nettéé de mes mains me rendrad . Kar guardéés ái les veíes nostre Seignur é n'ái pás felenessement úvéréd encuntre Deu . Tuz ses jugemenz é ses dreitures sunt devant méi , é ses cumandemenz n'ái pas remuéz desur mei . É jó serrrai parfiz ovéc lui é si me guarderai de feleníe . Sulunc mes óvres é ma dreituríere vie é sulunc la nettéé de mes mains me mérirád , é sulunc sun esguárd . Sire , tu serras seinz od le seint é od le fort parfit . É od l'eslit íercs esliz é á purvers sufferas que il seit purvers . Le povre pople salveras é les halz abaisseras . Kar tu , bels Sires , es ma lumíere é mes teniebres enlumineras . Par tei serrai delivred de temptaciun e trespasserai le mur de pecchied ki séivred é departed hume de Deu . Sire , tes véies sunt néttes , é tes paroles sunt cume esmeréés par fu ; é tu es escuz á tuz ces ki espéirent en tei . Kar ki est Deu estre nostre Seignur ? É qui est forz estre nostre Seignúr , ki m'ad afermed en fórce é plániéd ád má véie é mes píez fait ignels cume de cérf é en halt líeu m'ad asis ? Afaíted ád més máins á bataille é mes braz ád esforciéd cume arc de araim . Tu me dunas escud de salud , é çó que jó súi páisible me ád ácreüd e multepliéd . Tu eslargirás mes pas desuz mei , é mes piez ne faldrunt ja . Mes enemis pursiwerai , sis descunfiraí é ne returnerái devant çó que jós destrúie . É jós destruirai é tut depecérái , si que il ne líevent , mais desuz mes píez charrunt . De force é de vertud m'as céint a bataílle é abaissed ás desúz méi ces ki resturent encuntre mei . Tu as fait que mes enemis me síwent , é jó ces ki me héént dechacerai . Il críerúnt , é nuls nes sálverad , á nostre Seignur , é il pas nes orrád . Jos osterai si cume la puldre de la terre , si cume la bóe de la stráe les defulerai . Tu me sálveras , Sire , de mun pople ki me cuntreparlerad . Si me guarderas que jó séie chíef é maistre des genz . Li fiz estrange se sunt partíd é en lur anguisses serrunt estreciez . Li Sires vít , é benéit séit mís Déus ; é li Déu de ma salud iert éslevéz . Deu , tu me fáiz venjance . Jeté as les poples súz méi , ki me meínes fors de mes énemís , de ces ki me volent cuntrester me lieves , é del felun me delívres . Pur çó entre les genz te cunuistrái é á tun num chanterai . Eshalcied seit li Deus de ma salveted , ki magnefíed la salud de sun rei é merci frad á sun rei David é a sa progenie parmanablement . » 
Çó sunt les paroles deraines que David , le fiz Ysaï , parlad a l'ure que il dout murir . 
Cil reis parlad á ki li Deu Jacob ád eschiele dunéé pur munter á lui . Çó fud David ki a Deu muntad par veire penitence é sainte confessiun puis que il out fait ocíre Uríe pur sa femme . Çó fud David ki bons chantres fud en Israel , kar il chantad é prophetizad de l'incarnatiun nostre Seignur é de la nostre redemptiun , si dist : « Li Seinz Esperiz é li Fiz Deu unt parled par ma lenge . Li Deu de Israel parlad á mei , ki forz est en Israel e dreituríers sires de la gent . E li espiriz nostre Seignur ad seignurie la l'um crient Deu , si cume la clarted de l'albe est bele é clere , quant li soléilz líeved par matín , quant nule núé ne niule n'í ád , é si cume l'erbe surt bele de terre par ruséés é par plúies . Mais má maísun é çó que á mei apent n'est si grant chose que Deu dust faire á mei aliance é cuvenance parmanablement ferme en tuz afaires . Tute ma salveted é ma volented est en sa poested , é quant que de çó en est , fructefied én bien . Mais tut li malfaitur serrunt esrascied si cume espínes que l'um né pót núe maín esráscíer . É si alcuns les volt baillíer , od furche é od fer les estut ábatre é vers sei sachier . É li feus iért tuchiez , é ars serrunt á nient . » 
Çó sunt les nums ás forz champiuns de la maisun David . David se sééit en sa chaere cume prince , e fud tres saives entre les treiz forz , é il fud cume li petiz vermez ki le dur fust perced . Ensement fud David petiz é humbles en sun quer , mais encuntre ses enemis fúd forz é fiers , é lur eschíeles perchout . Descunfiséit les é desbaretóut , kar á un estur úít cenz en ocist de sa main . Apres lui fud Eleazár . Fiz fud Ahór , le uncle David , é estéit un des tréis forz champiuns ki esteient ód le réi , quant li Philistien á une feíz se assemblerent en bataille encuntre David . É il s'enbatid cume bon vassal sur ses enemis , sin ocist á destre é a senestre estrangement de ci que le braz li fud endormiz des granz colps que il out dunez , é nostre Sires salvad le pople le júr par lúi si que ses cumpaignuns , ki s'en furent fuiz de la bataille , returnerent pur prendre la pelfre de ces ki furent ocís al champ . Apres cestúi fud li tierz Semmáá , le fiz Agít de Ararí . Kar a une feiz avint que li Philistien s'asemblerent a bataille encuntre ces de Israel ; é cume ces de Israel turnérent á fúie , cil estóut encuntre les Philistiens , sin ocist á glaive , é grant victórie lur dunad Deu al jur par lui . 
Devant çó furent venud a David treis altres bons champiuns á la cave de Odollam en maissuns : Abisaï , Sobochaï é Jonathan . É ces treis esteient maistres as trente chevaliers , as trente pers ki de vasselage en la curt furent alosez . Li Philistien se furent lores alogiez el Val as Geanz . É David fud en sa fortelesce , é l'ost as Philistiens fud en Bethleem . É li reis desírad á áveir de l'ewe de Bethléém , si dist : « Há ! Ki me porterad de l'ewe de la cistérne ápres la porte de Bethleem ? » Ces treis merveillus vassals , Abisaï , Sobochaï é Jonathan , l'oïrent , si s'en turnerent vers l'ost as Philistiens é passerent par mi l'ost é pristrent de l'ewe de la cisterne ki fud apres la porte , si l'aporterent al rei . Mais li reis n'en volt guster , einz le offri á nostre Seignur , si dist : « Propíce me séit Deu que jó n'en guste . Ne beverai pas l'ewe que cist unt par entre lur enemis prise é portéé en poür de lur sanc espandre é en peril de mort . » Abisaï , le fiz Sarvíe , esteit maistre de ces treis . Il ocist á úne feiz de sa lance treis cenz cumbaturs . É fud li plus nobles des treis cumpaignuns , é lur maistres . Mais ne parvint mie as treis vertuz que out David , ki maistres fud entre les treis altres cumpaignuns . Li primiers de ces cumpaignuns fud David , puis Eleazar é li tierz Semmáá ; mais Abisaï , ki maistres esteit entre les altres trei , ne parvint pas as vertuz que óut David : a sun saveir , á sa humilited é á sa force . É Banáïas , le fiz Joïade , fud húem de grant áfaire é fud maistres desur Cereti é Pheleti . Cist Banaïas ocist dous merveillus vassals de Moab , ki esteient fier cume liun . É il ocist un leün ki chaïd en une cisterne ki fud cuverte de néif ; é cume il í fud chaüd , fierement cumenchad á braire , é genz vindrent entur . É Banaïas descendid en la cisterne é ocist le leün . É il ocist un hume ke l'um dut bien pur merveille esguarder . É il vint encuntre lui od un bastuncel , si tolid a l'Egyptien sa lance , si l'en ocist . Çó fist Banaïas , le fiz Jóïade . E il pót bien par vasselage estre ánumbrez od les treis forz , Abisaï é Sobochaï é Jonathan , ki esteient maistres des trente pers . Mais ne fud pas de la pruesce as treis primiers . É li reis David le fist sun prive cunseiller . 
Asahel , le frere Joab , fud un des trente pers ; é Eleanan , le fiz sun uncle , de Bethléém , é Semma de Arari é Elsacha de Árodi é Elas de Felti é Hira , le fiz Aches de Thecua , é Abiates de Anatot é Mobomnaï de Usathi é Selmon de Haïót é Machari de Nefat é Eledh , le fiz Báána , é il refud de Nefáth ; é Hykaï , le fiz Rabáï de Gebééd , ki fud as fiz Benjamin , é Banaï de Effraïm ; é Heldaï del ruíssel de Gáás é Abialbon , de Araba é Asmaveth de Berem ; é Eliadab de Saboni ; é li fiz Assen , Jonathan , é Aran é Semma de Arodi é Haïam , le fiz Sarar de Aroth , é Elifeleth , le fiz Saasbaï , le fiz Maachatí , Elíam , le fiz Achitofél , ki fud de Gilon , é Esraï de Carmele é Phari de Arbi é Igaal , le fiz Nathan de Soba , é Bonni de Gaddi é Silec de Amaï , Náári de Beroth , li esquiers Joab , le fiz Sarvie , é Hyra de Hyeter é Gareb , ki refud de Hyeter , é Uríe , ki fud de Chet . É entre tuz í out trente set . 
Sathanas se eslevad encuntre Israel é entichad David que il feïst ánumbrer ces de Israel é ces de Juda . É li reis cumandad á Joab , ki esteit maistre cunestables de la chevalerie le rei , que il en alast par tutes les lignéés de Israel des Dan jesque Bersabéé é ánumbrast le pople é reportast é mustrast al rei le numbre de tuz . Respundi Joab : « Damnedeu ajusted á sun pople tanz cume óre í ád é sil multiplit que cent ítánz í áit avant . Quels mestiers est de entremetre de tel óvre ? » Mais li reis volt que faite fust sa volente . Pur çó Joab s'en turnad de curt é les cunestables od lui , pur numbrer le pople de Israel . Cum il ourent passed le flum Jurdan en Aroer , vindrent a destre de la cited , ki est al val de Gad . É passerent par Gazer en Galaad é par cele basse terre de Odsi é vindrent el boschage de Dán é alérent entur pres de Sydonie . E passerent pres des murs de Tyr e alerent tut entur la terre de ces de Evéé é ces de Chanáán . É vindrent al sud de Judá en Bersabéé . E puis que il ourent tute la terre avirunéé , apres núef meis é vint jurs vindrent en Jerusalem . Si ourent truvez en Israel de genz haiábles ki bien se pourent defendre é cumbatre mil milie é cent milliers , é de Juda treis cenz é setante milliers . Mais Joab ne mustrad pas tut cest numbre al rei , én li mustrat que il out truved en Israel nuef cenz milie é en Juda cinquante milliers . Cume David out fait numbrer le pople , sa cunscience le remorst , si s'en repentid , si dist a nostre Seignur : « Pecchied ai en cest óvre , mais jó te pri , oste ceste iniquited de mei , tun serf ; kar folement l'ai fait . » En la lei fud cumanded que se l'um ánumbrast le pople , que chascuns de ces ki fust ánumbrez , feïst recunuissance á nostre Seignur ; dunc ne vendréit nule pestilence sur le pople . E pur çó que David nel fist si cume en la lei fud cumanded , Deus envéiad pestilénce de mortalited sur le pople . David levad matin , é Deu parlad á Gád , le prophete , si li mustrad sa volented , si li dist : « Va , sí paróle á David , si li di que il eslísed de treis choses quele que il volt mielz que jó li face : Ú que set anz seit famine en sa terre ; ú que il treis meis fuied ses enemis , é il le pursiwerunt ; ú que treis jurs seit pestilence en sa terre . » Li prophete vint al rei , si li dist tut issi de part nostre Seignur . É ruvád que il esleïst quel membre que il volsist que il le poüst mustrer á nostre Seignur . Respundid David al prophete : « Jo sui mult en destreit , mais mielz est que jó me métte en la manáie é as mains nostre Seignur , kar mult est de grant misericorde , que en la manáie de humes . » Quant il out çó eslít , nostre Sires enveiad pestilence en Israel des le matin jesque a l'ure que l'um soleit faire sacrefise al vespre ; si en mururent del pueple des Dan jesque Bersabéé setante milie humes . É cum li angeles nostre Seignur estendid sa main sur Jerusalem pur destruire la , nostre Sire én óut pitíe , si dist a l'angele : « Or ést asez , retrai á tei ta main . » Li angeles esteit ápres le áire Áreümá , ki fud de ces de Jebús . É li reis vit le angele éster entre ciel é terre é teneit une spéé núé al puing . É turnéd se fud encuntre Jerusalem , si ocíéit le pople . David chaïd lores a terre é li antif hume ki od lui esteient , si dist : « Sire , Sire , çó sui jó que ai pecchied é jó ái úvered felenessement ; íces úéilles que unt forfait ? Jó te pri , Sire , turne ceste venjance sur mei é encuntre le lignage de la maigníe mun pere si que li poples mal n'í áit . » Dunc cumandad li angeles a Gad que il deïst á David que il en alast pur lever un alter en l'onurance nostre Seignur en une place bele ki fud Areümá de Jebus , é Gad le fist tut issi . É David fist si cume Gad li prophetes li out dit de part nostre Seignur . Mais Areümá é ses quatre fiz ód lúi , cum il vírent l'angele , erranment se muscérent ; kar á cel ure en cele place a búes é á herce severerent furment de la paille sulunc l'usage del païs . Mais cum Areümá vít lu rei á lui venir , chalt pas eissid é áürád le rei a terre , si dist : « Quels est li afaires purquei mis sires li reis vient á sun serf ? » Respundi li reis : « Pur achater de tei cest aíre , ceste place ; é jó í leverai un altel á nostre Seignur , si estancherad á tant la muríne é l'ocísiún . » Respundi Areümá : « Receif , bel sire , é offre é fai en çó que te plaist . É vééz ci boes al sacrefise é cest char ; é les jugs des boes pren pur busche pur faire sacrefise . » Tut dunad Areüma al rei , si li dist : « Damnedeu recéive é óíe tes oreisuns é tes preiéres . » Respundi li reis : « N'iert pas issi , mais jó l'achaterai á téi . Ne vus dei pas faire tolage , mais offrir á Deu sacrefise ki li seit ácceptable . » É achatad dunc la place de Areüma pur sis cenz sicles de or é les bóes pur cinquante sicles de argent . Sicle fud apeled ancienement un peis si cume nus apelum ore unce ú demie ú altre peis . É quant David out la place áchatéé , un altel í levád a l'honurance nostre Seignur é sacrefise i fist é oblaciun . É nostre Sires out merci de la terre ; é la pestilence cessad en Israel . 
David li reis fud de grant hááge , é quant l'um le cuverid , eschalfér ne poéit . Pur çó cíl de sa máisun pristrent en cunseil que il querréient úne dameiséle ki fust devant le rei , sil servist , si jeüst el lit le rei pur lúi eschalfer . Quistrent la daméiséle par tute la terre de Israel é truvérent Abiság de Sunám , une encrement bele pulcele , si la firent venir pur le rei servir . É la meschine od le rei dorméit é fud od lui , sil servéit , mais li reis ne la cunút pas par charnel aprecement . 
Adonías , le fiz Agít , se eslevad é sei meïme eshálchad , si dist que il regneréit . Si se fist faire curres é prist maidnee de chevaliers é cinquante humes ki errassent devant lúi . É sis peres , li reis , nel reprist núle féiz . Nen enquist purquei sil feïst . Cil Adonias fud mult bels huem é fud li secundz des fiz le rei apres Absalón . É Jóab , le fiz Sarvíe , é Abiathár , li prestres , se tenéient od lui é furent de sun cunseil . Mais Sadoc li prestres é Banáïas , le fiz Joïadé , é Nathan li prophetes é Semeï é Cereti é Pheleti é li plus fort de la maidnéé le rei ne furent pas de sun cunseil . Adonías fist un gránt sacrefise de multuns é de gras vééls apres la roche de Zoëleth , ki pres esteit de la funtaine Rogel , si enviád a pastéiment tuz ses freres , les fiz le rei , é ces de Judá . Mais Nathan le prophete é Banaïám é les bons vassals de la curt é Salomun sun frere n'í apelád pás . 
Nathan li prophetes vint á Bethsabéé , la mere Salomún , si li dist : « As tu oïd que Adonias , le fiz Agít , se fait rei , é nostre sires , li reis , n'én sét mót ? Pur çó entent mun cunseil é guarís tei é tun fiz Salomun . Va al rei , si li di : “ Sire , sire , tu me feïs pramesse é sérement que Salomun , mis fiz , serréit reis ápres tei . É cument est dunc que Adonías régne é réi se fáit ? ” É jó survendraí á ces paroles , sis asumerai . » Bethsabéé vint en la chambre devant le rei . Mais li reis fud forment de grant hááge , é Abiság de Sunám le servéit . É Bethsabéé s'abáissád é le rei David áürad . « Que vols tu ? » , fist li reis á Bethsabéé . É éle respundí : « Bel sire , tu me juras par Deu , nostre Seignur , que Salomun tis fiz regneréit ápres tei é serréit en ta chaére cume reis é cume tis eirs : é Adonías regne óre si que mót ne séz . Or ad fait túer búes é gras multuns é tient grant curt é apeléd í ád tuz tes fiz é Abiathár le pruvéire é Joab , ki est maistre cunestable de ta chevaleríe , mais tun serf Salomun n'i apelad pas . Máis , chíers sires , túz cés de Israel guardent a tei que tu lur mustres ta volented ki tei plaised á regner apres tei . É quant tu serras del siecle aléd , beaus sire reis , si cunréid n'én préns , jó é Salomun tes fiz serrums chaitifs é descunseillez . » Si cume la dame parlad al réi , Nathán li prophetes í vínt . É l'um le nunciad al rei que il ért venúz , si vint devant le rei , si aürad á terre le réi , púis si li dist : « Sire , sire , as tu cumanded que Adonías régne é siesced en tun trone cume reis apres tun decét ? Il ad fait a cest júr de úi cunvívie é pastéiment grant . Si ad sumuns tes fiz é les princes de la chevalerie é Abiathár , le pruvéire , é al mangier li díent baldement : “ Salf seít li reis ! Salf seít li reís Adoniás ! ” É mei , tun serf , é Sadoc , le pruvéire , é Banáïam , le fiz Jóïáda , e Salomun , tun fiz , n'í envíerent pás . Est çó par ta volented é par tun cumandement é mustred ne l'as á mei , tun fedéil , ki déived séér en tun trone é regner ápres tei ? » Respundi li reis : « Apelez mei Bethsabéé ! » É cume ele vint devant le rei , li reis erranment li dist : « Si veirement cume Deu vit , ki delivred m'ad de tútes anguisses : si cume jo te jurái par nostre Seignur , ki est Deu de Israel , que Salomun tis fiz regnereít é que il serréit sur mun tróne apres méi , sil frai á cest júr de úi . » É Bethsabéé enclinad al rei vers terre , si l'áürad , si dist : « Tuz dis víved mes sires , li reis ! » Lores cumandad li reis que l'um apelast Sadoc , le pruvéire , é Nathán , le prophete , é Banaïám , le fiz Joïadé , é cume il furent venúz , li reis lur cumandad : « Pernez ma gent od vus , si faites Salomun , mun fiz , munter sur ma mule , sil menéz en Gyon . Si l'enúíned ílóc li prestres Sadoc a rei sur Israel , si sunerez une busine é direz : “ Víved é salf seít li reis Salémun ! ” É od lui alez é venez , é il serrad en mun sied é il regnerad pur mei , é jó li cumanderai que il séit ducs é maistres sur Israel é sur Judám . » Respundi Banáïas , le fiz Joïade , al rei : « Amen ! Tut issi voil que mis sires li reis parolge . Tut issi cume Deu ád esté óve téi , mun séignur , si séit il od Salomun é plus halt face sun regne é sun trone que le tuen ! » 
Sadoc , li prestres , e Nathán , li prophete , é Banáïas , le fiz Jóïáde , é Ceretí é Pheletí asistrent Salomun sur la múle le réi , sil menérent en Gyón . É Sadoc prist un corn á úlie del tabernacle é énúínst á rei Salomun , é sunérent la busíne , é tuít li poples diseit : « Víve é salf seit li reis Salomun ! » Tuit li poples le sewíd od chanz é od éstrumenz é a grant lééce si que tute la terre rebundí de lur crí . Adonías é tuit cil que il oút enviéd oïrent la nóise , é li cunvívies fúd já fáit . É Joáb , cum il oïd le sun de la busíne , enquist dunt levast li tumultz par la cited . É cume il fud en ces paroles , Jonathas , le fiz Abiathár , le pruveire , í vint , é Adonias li dist : « Ore en víen avant , kar bons vassals es é bone nuvele nus portes . » Respundi Jonathan : « Ne sunt pas bones les nuveles , kar nostre sires , li réis , ad fait rei sun fiz Salomun . Si envéiád ód lí Sadóc le pruvéíre é Nathan le prophete é Banáïam , le fiz Jóïade , é Cereti é Pheleti , si l'ásistrent sur la múle le rei . É Sadoc l'énúínst é Nathan le prophete á rei en Gyón . É d'iloc sunt repaired tut háited , é tute la cited resúned de jóíé , é c'est li suns que avéz oïd . É Salomun siet ja al sied real . É les humes le rei sunt venúz devant le rei David , si li unt dit : “ Deu acreissad le num Salemun sur le tuen é magnefied sun trone sur le tuen ! ” É li reis David aürad á sun lit , si dist : “ Benéit séit notre Sires , li Deu de Israel , ki otreied m'ad que jó véi que mes fiz síet en mun siéd . ” » De ces nuveles tuit furent esfrééz , si s'en levérent tuit ki Adonias í óút mandéz , é chascuns tinct sun chemín . Adonías meïme pur la crieme del rei Salomun entrad el tabernacle nostre Séignur , si se tinct a une des cornéres de l'altel . La nuvele vint al rei Salomun que Adonías fud al tabernácle é voléit que li reis Salomun li jurast que il ne l'ocireit pas . Respundi Salomun : « Se il volt pruzdum estre , néïs un péil ne li charrad á terre par mal del chief , é s'il ne volt , tut í murrad . » Dunc le mandad li reis que il en venist del tabernacle é il vint devant le rei , si l'áürad , púis óut cungíed , si s'en turnad . 
Li jurs aprechad que li reis David dút murír . Pur çó fist ses cumandemenz á Salomun , sun fiz , si li dist : « Jó passerai le pás ú túit pássent . Máis ore te háite é guarde que seies pruzdum . É guarde les cumandemenz nostre Seignur é çó que tu saveras que li plarrad , si cume il est escrit en la lei Moÿsi que tu entendes quanque tu fras é partut ú tun sen aturneras , é que nostre Sires cunfermt ses paroles que il ad de mei parled . Il me ad dit que si mes fíz me síwent al bien que fait ái é tiéngent sei en lealtéd é en verited de tut lur quér , nen íert júr que de mun lignage ne siece alcuns al síed réal de Israel . É tu sez bien que fait me ád Joáb , le fiz Sarvíe , cume ocist dous princes de Israel , Abner , le fiz Ner , é Amasá , le fiz Jéthér , ki il ocist felenessement . Pur çó tu li fras sulun tun sen çó que il ad deservid que il ne múrged en páis é que il ne cumpered ses males óvres . Mais as fiz Berzellaï de Galaád rendras grace é bíen , é manjerunt tuz dis á tun deis , kár hunúr é sucúrs é humánited me firent , quant jó m'en fúí pur tun frere Absalón . É cí est Seméï , le fiz Jérá , fiz Gemini de Baürím , ki me maldist mult malaitement , quant jó m'en turnai . Mais pur çó que encuntre mei vint al passer del flum é jó li júrái que ne l'ociréié pás , guarde que il n'eschapt pas , que il ne cumpere sa malice . Sáives huem es é bien saveras que tu li fras si que en enfern descende par occisiun . » 
Li bons reis David murút é ensevelíz fud en la cíted David . Quarante anz regnad , set anz regnad en Ebron é trente treis en Jerusalem . É Salomon , sis fiz , regnad apres lui é sist en sun sied , é sun regne fud mult afermed é esfórcied . 
Adonias , le fiz Agít , vint devant Bethsabéé , la mere lu rei Salomun , é la dame enquist erranment se il venist par bíen é en páis . Cil respundi que óïl . Puís si dist : « Parler voldreie un poi a tei , si te ploüst . » Cele respundi : « Di çó que te plaist . » « Dame , fist se Adoniás , bíen sez que miens fud li regnes é tuit cil de Israel ourent purposed que jó serréíe réis , mas li regnes est de mei translatedz , si l'ád mis fréres , kar sil volt Deu . É ore te musterai une méie requeste , si te plaist : ne me fái escundít . » Respundi la dame : « Dí çó que tu vols ! » « Jó requier que tu faces mun message al rei , kar á tei ne purrad rien escundíre , que il me duinst á femme Abiság de Sunám . » Respundi Bethsabéé : « Bien parlerai pur tei al rei . » Pur çó Bethsabéé vint devant le rei , é li reis levad encuntre li , si l'aürad , puis si se asist . É l'um asist une chaére a l'óés la dáme á destre del rei , é ele s'asist é al rei parlad , si dist : « De un pói de afaire te vienc requerre é preer , sil me otréi . » Respundi li reis : « Requer , bele mere , çó que te plaist . Ne dreit nen est que jo te fáce escundít . » Respundi la dame : « Dune á tun frere Adónie á femme Abiság de Sunám ! » Respundi li reis : « Purquei requiers que jó li duinse Abiság de Sunám ? Mais requíer que jó li dúinse mun regne . Il est mis freres é einznez de mei é ád a sun cunseil Abiathár , le pruveire , é Joáb , le fiz Sarvíe . » Dunc júrad lí reís , si dist : « Cel mal vienge sur mei que a lúi vendrad , si ceste requeste ne li turt a mort . É ore , si véirement cume Deu vit , ki m'ad asis é afermed al síed réál mun pere David é ki fait m'ad sulunc sa pramesse , úí cest jur iért Adonias ocis . » É cumandad chalt pas á Banáïe , le fiz Jóïáde , que il le oceïst , é il si fist . Li reis reparlad á Abiathar , le pruveire , si li dist : « Va t'en á ta terre en Anatóth é bien saches que deservid as la mort , mais á cest jur n'i murrás pur çó que tu portas l'arche nostre Seignur devant mun pére David é fus parchunier de ses travailz . » Dunc en jetad li reis Salomun Abiathár que il ne fust mais pruveire nostre Seignur , que la parole nostre Seignur fust ácumplíe que il out parléé encuntre la maidnéé Hely en Sylo . Li reis Salomon oïd que Joáb se tenéit od Adonias é nient od lui , é Joab le sout , si s'enfuít al tabernacle , si se tint á la corníere de l'altel . La nuvele vint al rei de çó que Joáb fud al tabernacle fuíz é se tenéit a la corniere de l'altel . Pur çó í enveiad li reis Banáïam , le fiz Jóïade , é cumandad que il le oceïst . E Banáïas vint al tabernacle , la ú Joab fud , si li díst : « Li reis cumandet que tu en ísses . » Respundi Joab : « Jo n'en istrái , mais ící murrái . » Banáïas mustrad al rei le respuns Joab . E li reis fist sun cumandement que il le oceïst é que il le ensevelíst pur le pecched Joáb oster de lui é de la maidnéé sun pere David . É si dist : « Nostre Sires lui rended sun pecchied sur le chief , kar dous prudumes ocist , ki mielz valúrent de lúi : Abner , le fiz Ner , ki cunestables ert de la chevalerie de Israel , é Amasám , le fiz Jether , le prince de l'ost de Judá , si que mis peres mót ne sóut . Pur çó li pechiez seit sur lui é sur son lignage parmanablement . Mais David é sun lignage é sa máidnéé é sun tróne séit en la páis nostre Seignur tuz dis . » A tant s'en turnad Banáïas , le fiz Jóïade , si l'ocist ; si fud ensevelíz á sa reseantise al desert . É li reis fist Banáïam , le fiz Joïade , pur lui maistre cunestable de sa ost é Sadoc pruvéire pur Abiathár . 
Li reis mandad Semeï , si vint devant lui , é il li dist : « Hostels te fai en Jerusalem , si i surjurne é guarde que tu n'en isses ne chá ne lá . Él júr que tu en istras é le duit de Cedron passeras , bien le sace que tu í murras é tun pecchied te vendrad sur le chief . » Respundi Seméï : « Bien díz , bel sire ! Si cume l'as cumanded , tut issil frái . » Seméï demurad en Jerusalem mulz jurs . 
Apres treis anz ávint que li serf Seméï s'enfuírent á Achís , le fiz Maacha , le rei de Geth . É Seméï le sout , si í alad é remenad ses serfs . La nuvele vint al rei Salomun que Seméï fud aléd en Géth é fud repáirez . Pur çó le mandad li reis , si li dist : « Dún ne te jurai par nostre Seignur que al jur que tu isteréies de Jerusalem que tu í murréies ? É tu respundis que bien le grantas . É purquei dunc n'as guarded mun cumandement ? Tu sez bien tut le mal que tu feïs á mun pere David , é óre t'ad rendud Deu ta malíce sur le chief . É mun regne é li trones David íert estables devant Deu parmanablement . » Dunc cumandad li reis á Banáïa , le fiz Jóïade , que il le oceïst ; é il si fist . 
Li reis Salomun fud afermez en sun regne , si se aliád par amur é par priveted á Pharaün , le rei de Egypte , é prist sa fille , si la menád a la cited Davíd de ci ke il out parfait sun paláis é le temple nostre Seignur é clos le mur envirun Jerusalem . Mais encore faiseit li poples ses sacrefises as munz , kar li temples ne fud pas faiz jesque á cel jur . É li reis Salomun amad nostre Seignur é sewíd les cumandemenz sun pere David , fors tant que il fist ses sacrefises as munz é timiáme í físt ardéir cume encens la ú fáire nel dút . A úne faiz alad én Gabaón pur faire sacrefíse , kar çó fud á ídunc li plus halz lieus á faire sacrefises . Mil oveilles offrid li reis sur l'autel ki fud en Gabaón ; bele fud la feste é bele la oblatiun . 
Nostre Sires aparút par sunge á Salomun la nuit , si li dist : « Requier çó que tu vols que jó te dúinse . » Respundi Salomun : « Tu feïs grant merci á mun pere Davíd si cume il te servíd en lealted é en verited é en justise , é çó de quér ; é en çó li feïs grant grace é grant mercí que fiz li dunás ki sieced en sun trone si cume est a cest júr de úí . É fait m'as regner pur lui , mais jó sui vadlez é petiz é n'éntént pas çó que m'est afaíre . É súi enmi tun pople ki tu as eslit ki l'um ne pot ánumbrer pur multitudine , kar tant én í ád . Pur çó , bel Sires , si te plaist , tu me durras sen que bien é dreiturelment sache tun pople júgier é guverner é sache entendre é le mal é le bien ; kar ki pot tut cest pople dreiturelment guarder é jugier ? » Ceste requeste plout mult á nostre Seignur , kar regnáble fúd . Si respundi á Salomun : « Pur çó que tu as çó requis é ne requeïs lunge víe ne richéise ne la mort de tes enemis , mais sens as demande pur dreitúre fáire , jol te durrai , é richeise é glorie , si que nuls des reis ki devant téi ait ested ne ki apres téi regne ne te resembled . É si tu fáis ma volented é mes cumandemenz si cume tis peres les fist , lunge víe te durrái . » Cume li reis s'esveillad , entendid que çó fud en sunge , é cume il fud venúdz en Jerusalem , al tabernacle en alad é estut devant l'arche nostre Seignur é fist ses oblatiuns é ses sacrefises é cunvívie riche a tuz les suens . 
Dous dameiseles menestrales vindrent devant le rei Salomun . É l'une de celes le mist siféitement a raisun : « Sire , sire , jó é ceste maschíne avúm mes en une maisun . Jó si ói enfant , é éle si out tierz jur ápres , é nuls ne fud od nus mais nus dúi . É ses fiz est morz , kar ele en dormant le aochad . É púis que ele le aperchút , tut priveement levad e sun fiz mort deled mei culchad é le mien en embléés prist , si l'enportad . Le matin truvái deled mei l'enfant mort ; mais de plus pres al jur l'esguardai é bien m'aperchui que il ne fud pas miens . » Dunc respundi l'altre dameiséle : « N'est mie si cume tu diz , mais tes fiz ést morz , é li miens est vifs . » Respundi l'altre : « Tu menz ! Li tuns est morz , e li miens vit . » É en ceste maníere s'entredalierent devant le rei . Lores parlad li reis , si dist : « Ceste dit : “ Mes fiz vít , é li túns est mórz , ” é ceste altre respunt : “ Nun est si , mais morz est li tuns , é li miens est vifs . ” Pur çó delivrement une espéé aportez e l'enfant par mi partez é l'une part a l'une é l'altre part a l'altre dunez . » Cume çó vit la mere la clamíve que l'um l'enfant dut detrenchiér , tut le quer li fud chalt pas esmeüd en tendrur vers sun fiz , si dist al rei : « Sire , merci , pur Deu ! Á ceste méie cumpaigne l'enfant dunéz , mais que ne l'ociéz . » Respundi l'altre : « Ne jó ne l'áíé ne tu , mais entre nus séit partiz . » Respundi li reis : « Dune , dune á la clamíve l'enfant ; kar ele est pur veir sa mere , é li enfes est ses fiz . » Tuz ces de Israel óïrent le jugement que fáit óut li reis , sil crienstrent pur çó que il virent que la sapience nostre Seignur fud en li pur jugemenz faire . 
É li reis Salomun regnad sur tute Israel . 
Ces furent princes en la curt le rei Salomun : Azarias , le fiz Sadoc , le pruvéire ; Helyorep é Abiá , le fiz Sisá , furent maistre escriváin de la curt ; Josaphát , le fiz Achilúd , maistre justíse ; Banaïas , le fiz Jóïada , maistre cunestable sur l'ost ; Sadoc é Abiathár pruveires ; Azarias , le fiz Nathan , sur la privéé maidnéé ; Zabud , le fiz Nathán , prestre é privez é amí lu réi ; Asiasár seneschal de la maisun lu réi . Adonirám fud maistres de l'eschekier é de recéivre les treüz . E duze maistres prevoz furent asis sur tute la terre pur truver la vitaille é le cunrei á la maisun le rei , chascuns el meis . É çó furent lur nums : Benur fud maistres el munt de Effraïm , Bendachár en Maccés é en Salebín é en Bethsamés é en Helón é en Benthanán ; Beneseth en Araboth - súe fud la terre de Soccó é tute la terre de Éphér : Benabenanadád - súe fúd Neptád , si out Dortefád , la fillé Salomun , a femme ; Bena , le fiz Achilud , guardout Tenéch é Magedá é túte Bethsám , ki est enpres Sarcená desuz Jezraél é de Bethsad jesque Abelmeülá encuntre Zelmáán ; Bengabér en Ramath Galáád , si out la cited de Anothiaïr , le fiz Manasse , en Galáád ; cist esteit maistres par tut le regne de Argób , ki est en Basán , sur sexante citez , ki grandes erent e closes de múr a portes é á serrures é a fermetez ; Aïmadáb , le fiz Addo , maístres fúd en Manaïm ; Achimáás en Neptalím , é íl oút á femme Basemáth , la fille Salomun ; Báána , le fiz Susí , guardeit Masér é Inbalod ; Josephát , le fiz Farué , maistres fud en Ysachar ; Semeï , le fiz Hela , en Benjamín ; Gab , li fiz Suri , en Galáád é en la terre Seón , le rei des Amorriens , é Og , le rei de Basan , é sur tute lur terre . Juda é Israel pur la multitudine de éls ne pourent estre numbrez ne plus que li gravíers de mér ; en jóíé é a léésce se deduístrent en lur terre é en lur citez . 
Li reis Salomun fud sires sur tuz les realmes des le flum de la terre de Philistíím jesque en Egypte , ki tuit li porterent duns é presenz é rendírent treüd ; sil servírent cume segnúr tuz les jurs de sa vie . A sun pestrín fúrent chascun jur ásis núef cenz múis de flúr deliéément buletéé é dís é úít cenz múis de farine de altre baillíe . É á sa quesine furent asis chascun jur dís búes gras de guarde é vint ki venéient de la cumune pasture é cent multúns éstre la veneisún de cérs é de cheveróls é de bufles é de oiséls damesches é volílle é de peissuns é ses presenz . É li reis teneit tute la terre ultre l'éwe deled Tapsá , ki estéit marche de sun regne de cele part . Tut tenéit jesque Gazám , é tuz les reis de cele terre recunúrent lur régnes de lúi , é pais out de tutes parz . É ces de Juda é de Israel ourent ferme pais de Dan jesque Bersabee tuz les jurs Salomun . Quarante milie cheváls out en estable li reis ki traheient ses curres é duze milie á séle . É li duze prince ki tute la terre guardóuent é truverent l'asise en la maisun le rei a tuz ces chevals truverent furre é provende ú que fust lí réis . 
Nostre Sires dunad á Salomun grant sen é grant cuintíse . É passad de sén tuz les sáives de Orient é de Egypte é plus fúd ságe que huém ki vesquist . Plus fud sage que Ethán é que Heman é que Calcal é Darda , ki furent fiz Maal . É cil furent li plus saive ki fussent entre les Hebreus á cel cuntemple . La renuméé Salomon vint a tutes les genz ki entur lui furent . É il fist lívres treis milie de respiz é de sages díz . De tutes arbres parlad é desputád é les natures mustrád , des le cedre , ki tant creist halt , jesque a l'ysope , ki creist par terre é bas . É des bestes é des oisels é des péissúns desputad . É nule nature ne fud dunt il ne suüst ne dunt il ne parlast é doctrine sulunc lur propríetéz apertement n'enseignast . É Deu li dunad tele grace que il neïs encuntre deables tel chose truvad ki mestíer out á la salveted é á la guarisun de genz . É úns chármes truvád par unt il soleit ásuagier les mals . Unes cunjureisuns truvad par unt l'um pout deable del cors de hume jeter é si destreindre que il n'í poüst returner . Kar un hume ví ja ki out num Eleazar é fud Judeus . Cist devant l'empereür Vespasién é ses fiz é les cunestables de sa ost é devant mei é multes genz guarisseít ces ki estéient pursis de deable é traveilliez . Si guarisseit en ceste baillie : Un ánel out é desuz le séél fud une racíne ki Salomun out enseígne a prendre . Cel anél metéit as narínes celí ki par deable fud traveilled é fist si les deables par les narines eissír , máis a l'hume estóut chalt pas chaïr . Apres cunjurad le deable par uns charmes que Salomon out fáit que il n'í returnast ne el cors de cel húme mais n'entrast . De tutes terres venéíent genz pur oïr le sens le rei Salomun . 
Li reis Yram de Tyr oút estéd amís lú réi Davíd ; pur çó quant il sóut que li reis Salomon regnád el liéu sun pere David , ses messages í énvéiad pur le rei véér é esjóïr é sálúér . É li reis Salomon li remandad ces paroles : « Bien sez que mis peres out en volented de lever e furnir un temple a l'óes nostre Seignur , mais faire nel pout pur les granz guerres ki li surdéient de plusurs parz jesque nostre Sires li mist tuz ses enemis desuz ses piez . Mais ore m'ad Deu pais dunéé de tutes parz . Pur çó sui acuragiez de edifier un temple a l'oes nostre Seignur si cume il le anunciad á mun pere David , si li díst : “ Tis fiz , ki apres tei regnerad , mun temple me edifíerád . ” Fai pur çó a tes humes ábatre cedres al bóis de Libán , é mes humes i serrúnt od les tuens , é jó del míen lur durrai é tut á ta volented soldéirai , kar ma gent ne sevent pas tant de charpenteríe cume sevent ces de Sydónie . » Cume Yram óïd le mandement le rei Salomún , forment se eslééschad é nostre Seignur benesquid de çó que il out dunéd al rei David ságe fíz . 
Derechief li reis Yram ses mesages al rei Salomun envéiád é ces paroles lui mandad : « Oi ái quanque tu me mandas é tut frai tun plaisir de cedres é de sáps . Mes humes les abaterúnt al bóis de Libán , é a l'ewe les merrunt é en néfs les chargerunt é par mer les cundúirunt é la ú te plairrad od tut ariverunt , é tu le mairen receveras é , si te plaist , vitaille dun busuin ai m'en envéieras . » Li reis Yram truvad al rei Salomon mairén de cedre é de sap tut a sa volented . É li reis Salomun dunad par an al rei Yram sis cenz milie múis de furment é sis cenz de ólie . É nostre Sires dunad sapience á Salomun si cume pramis li out , é ferme páis fud entre le rei Yram é le rei Salomun . 
Li reis David á sun vivant oút or é argent é píerres pretiuses é mairen gentil é marbre é aráim é fér áüned . E á faire le temple nostre Seignur l'out tut destinéd é dunad a sun fíz Salomun les mesúres del temple é des porches é des chambres entúr é des áitres é de tut cel grant aparéil . É mustrad le ordenement é les destinctiuns des pruvéires é des diacnes é des ordenéz . É dunad le péis de la merveilluse vaissele que de ór que de argent é des chandelábres é des lumináries é des tables é des phiéles é des encensíers é des altres ustílz é des aürnemenz que sis fiz Salomun fist puis el temple . É sur çó que il out aturned a l'edefiement del temple é as apurtenances treis milie talenz í laissád de l'ór de Ophír é set mílie talenz de argent . Talent est num de péis ; é treis maníeres í ad sulunc le úsage de divérses genz : lí ún apelent le péis de cinquante livres un talent , é li Rumain le péis de treis vinz livres é duze ; é li altre le péis de sis vinz livres apelent un talent ; é tel en solt estre le variement . É li reis David fist al pople amonestement que lur main í meïssent bónement , é li prince é li barnages del païs dunerent al temple faire cinc milie talenz de or é mil solz é dis milie talenz de argent é de araim dís é úít é de fér cént mílie ; é la ú píerre preciuse fud truvéé , al tresor del temple fud grantéé . 
Li reis Salomun fist eslire par la terre de Israel trente milie humes . Sis enveiad al bois de Liban que il í fussent od les humes le rei Yram de Tyr ki le máiren í abatírent é dolérent é aturnerent as afáires le rei Salomun . É volt pur çó li reis que ses humes fussent od les charpentíers le rei Yrám pur duner les moldes é les mesúres del máireín que cil abatírent é apresterent par lur enseignement . De ces trente milie tel fud l'asíse é la stablíe que les dis milie á remúiers dússent al bois le meis entíer ester é apres dous méis as hostels surjurner é derechíef le quart méis al bóis returner . Adoníram oút la cure de ordener quels de ces dussent al bóis alér é li quel tant dementieres as ostels demurer . De l'altre part li reis out setante mílie serjanz porturs é quatre vinz mílie ki de pierre furent taillurs . Cez ne furent pas del lignage de Israel , mais de altres genz furent á els venud é circumcisiun é lur léi oúrent receüd . É estre íces í oút treis milie é treis cenz ki maistres furent sur l'óvre é sur les overiers . Li reis cumandad que l'um preïst pierres grandes de gentil gréin é de bóne quarriére é que tuz fussent taillie á esquíre é a squaríe pur metre al fundement del temple . É li máschún Salomun é li máchum Yrám les taíllerent é parérent , juínstrent é acuplérent de prímes as múnz é puis les firent venir en Jerusalem . É ces de Bible retruverent píere é mairen pur le temple edifier . 
Apres quatre cenz é quatre vinz ans puis que li fiz Israel furent eissúd de Egypte , al quart an de sun regne , le rei Salomun cumençad en mai , tost apres Pasche , á edefíer le temple nostre Seignur . Le fundement fist de pierres grosses é de dur graín , sil fist faire led é large que bien sustenist le charge . El munt de Moriá , ki en Jerusalem ért , le fundement jetád é le temple levad el lieu que fud á sun pere David par Deu demustred , é il l'out a cel oes guardéd . De quatre parz levad les máiseres de márbre blanc . Bien furent políz ces píerres é tant pres a pres júintes é tant serréément que míelz semblá que sis oüst nature furméz que engin humáin par ferrement . É si úverád el temple , sil parfurníd que colp de martel ne de cuignéé ne d'altre ferrement n'í fúd oïd . Del blanc marbre de l'ílle de Parón fud cist marbres , é sis peres David l'en fist aporter pur le temple édefiér . Seisante alnes out li temples de lung é vint de led . Li premíers estages out trente alnes de halt é li secunz estages én óut altretánt é li tíerz én óut trente alnes avant , si que li temples out del píe én amúnt cent é vint alnes de halt . Fenestres í fist plus larges dedenz que defors , si cume li murs muntad . É ces treis estages par treble entrávúre devisad , si que l'entravúre le temple traversad , é chascuns des trefs par mi le mur passad , si que les trefs del premiers éstage set piez vindrent defors le mur , é íssí firent tut entur . Sur les chiefs des trefs ki furent defors furent faiz unes alúres , é de sét alnes de léd uns planchíers , que aseürs fust li alérs é li venírs , que l'um poüst entur tres bien alér , apúier á aheise é estér . Al sumét del secund estage parmi les múrs passérent li tref , é refúrent fáit alures , é li planchíers out sis alnes de led . Tut issi furent culchied li tref del suveréin estáge al sum , é sur les chiefs defors furent fait alures dunt li paliz oút cinc alnes de halt é li planchiers out altretant . 
Dedenz el coste del sud , en l'angle devers orient , fud l'entréé apres terre á úne víz par unt l'um muntad a l'estage meién e d'iluc al suverain . É en la víz out fenestres á plented pur le jur recéivre é la clarted . El pavement fud de prímes li marbres culchíez é desúre tables de sáp serréément júíntes é bien ásis . Puis tut cel espuer fud cuvérz é ádubez de plate d'ór , ki ert tres fin é esmerez . Les pareiz furent cuverz de tables de cedre dedenz partút si que píerre n'í aparút é as columpnes rundes d'espúr ki furent as murs justéés furent les tables júíntes é aferméés é de tutes parz í oút entailles de cherubins é de palmes . É mult fud l'entaille avenante , halt levéé é aparisante . Si aceméément fud li espuérs de quatre parz áturnez des le pavement ávál jesque as trefs . É desuz les trefs fud fait uns ciels de cedre é une entablure , é plates d'or furent cloufichied desure , é tuz les pareiz é quanque dedenz esteit luisante plate d'or cuvreit . Desur ces trefs meïmes el secund estage fud fait uns planchíers , é desuz les altres amunt uns ciéls é sur ces trefs meïmes el tierz éstage uns altres planchiers é suz les trefs , ki plus halt estéient , fud fáit de borz uns altres ciels . É sur ces trefs fud fáit uns planchiers de cedre en líeu de framúre . É fud plate la framure ki esteit sur le tierz éstage , kar del païs tel fud l'usage . El secund éstage é al suverain de quatre parz deled le mur furent clos pareis d'espuer ; en l'un ne en l'altre nen out rien ki cuvert ne fust de or tres fin . 
Cume le temple fud si levéd é dedenz d'espuér é de or si ádubéd , del travérs fist un entreclós de tables de cédre , é vínt álnes muntád é le temple devísad si cume vús vééz que ces mustíers en la nef é al presbítérie sunt partíz , si que de cele parei jesque a l'entréé del temple , ki fud devers le hést , out quarante álnes , é devérs le wést en oút vínt álnes . É tute cele paréi estéit cuverte de ór a ríches óvres é a riches purtraitúres . Cele partíe devers le wést fúd cume li chancéls del temple é li sacráries , kar laenz fud herbergie l'arche nostre Seignúr é li saintuáries . É en l'entréé furent dous ús petíz , mais n'í óut fors úne entréé . É les póz furent doléz á cinc costez . Les ús furent d'olivíer é pourent ensemble clóre é ensemble úvrír . Desur les ús fud mult riche entáille de cherubín é de palme . Levéé fud l'óvre é mult apérte é trestúte d'ór cuvérte . Devant ces ús fúd uns dráps de séíé tendúz é a cherubins é de séié ruge é bleue é púrpre é de fil blanc de lin teissúz . El cors del temple devánt , prés de cés ús , fud fáit de píerre uns áltels , púis fud de cédre é d'ór sur le cédre adubez . Çó fud li áltéls ú l'um soleit le timiáme , ki plus fúd riche que encéns , ardré é offrír ; é li fúms en soléit ámunt levér é al chancel lá ú fúd l'árche é lí seintuáries entrér . En mi le chancél ápres la parei fud asíse l'arche nostre Seignúr , é dous cherubíns , ki de olivier furent faiz é dís álnes óurent de hált , furent deled l'arche asís é vers cele partie del temple ki del chancel fud forsclóse turnerent lur vís . É chascune de lur eles out cinc alnes de lung ; é il les dous de lur eles si que l'úne tuchád l'altre par en sum l'arche estendírent é jesque sur la parei del sud é del nórd les altres dóus espandírent . É tut lur cors , néïs les éles , de or furent cuvertes é ádubéés . Estre ces í oút dous altres menúrs cherubins . Moÿsés les oút fáit al desert , é furent de or masseïz e níent d'or cuvert . A l'entréé del temple furent poz de olivier quarrez ; dóus ús de sap pendírent defors é dous dedenz á la parei tut res á rés . De cherubins é de palmes oút desure riche entaille é bien eschevíe . Púis fud cuverte d'or tut á ríule é a squaríe . Un porche fud fait devant le temple vers le ést al frúnt . Cent é vint alnes óut des le piéd en ámúnt , tant de lungur cume li temples oút dé léd si que vint alnes out de lung é dis dé léd . Tut fud d'or cuvert é par engin úvred . É trente chambres a estages fist de treis parz le temple entur , é seisante alnes ourent de haltúr ; laenz ourent li pruveire lúr átúr . 
Entur le temple de quatre parz fud uns murs de treis estrúiz de aiselérs , ki bien furent políz é asís é aferméz ; é sur le mur fud uns palíz de cédre bien júínz é acupléz . Cist enclos fud apelez li áitres as pruvéires , mais plus fud large la place al frunt devant que il ne fust de nul altre part , kar la fud ásís li altéls de aráim é les merveillús vaissels dunt nus parlerums ápres . De treis altres murs fud li temples avirunéz , é apres chescun devers le temple ert uns apentíz cume enclóistres sur columpnes levéz . É entre ces murs furent larges places cume de bálie , é li paviménz fúd richement de marbre áturnéz . É l'um muntad de l'un en l'aútre tut par degréz . En ces treis beles places la gent , quant bel é suéf fúd lí téns , úrérent ; é quant vint tempeste é plúie , en cel enclóistre pur abri avéir entrerent . Portes larges é haltes furent fáites de quatre parz des murs , é quatre cenz alnes oút de halt li uns . É cist murs ítant muntad que úéls fud al fundement ú li temples levad . La furent les portes de fin ór , la fúrent les columpnes ki le apentiz suztíndrent dubles é asis mult ordenéément , é tutes les bases furent de fin argént . Nostre Sires fist úne revelatiún al rei Salomún tant cume il edifiád le temple , si li dist : « Ceste maisun que tu faís , si tu bien guardes mes cumandementz , jó la frái ferme é estable é les paroles que aí parléd á tun pére David . É maindrái enmi les fiz Israel é ne guerpirai pas mun pople . » Pur çó Salomun plus acuragéément el temple úvrád , si l'asumad . 
Li reis Salomun tramist ses messages al rei Yrám é preíad que un menestrel bon li enveiást ki en séüst é maistres en fúst de órfaveríe é de purtraitúre é de engravúre é de altres enginz . E li reis Yram enveiad al rei Salomun un menestrél merveillús ki bíen soút úvrér de or é de argent é de altres metáls é de marbre é d'espúer é de séie é d'entaílle é de quanque mestíers en fud . Cist menestrels out num Yrám ; fiz fud á úne védvé del lignage Neptalim , le fiz Jacob , le fiz Ysáác ; mais sis peres fud de Týr . Cume venuz fud al rei Salomun , dous colúmpnes fist de araím , é l'úne é l'aútre out dís é úít alnes de lung é duze de groisse envirun . É dous capitráls getád de áreím , li uns out d'espeisse cinc alnes , é altretant lí áltres . Ces capitrals furent sur les columpnes asís . É riche óvre í oút desure de malegranátes , de lílies é de laceïz . Aval le capitral tut entur surstrent dous ordres de malegranates . Sin í oút dous cenz , é desure out dous ordres envirun de uns enlacemenz ; de set pleiz fud li uns é li altres laceïz , é fud úvréz li chapitrals á lílies ki quatre alnes leverent é tute l'ovre enluminérent . Andui li chapitral furent si aturnez , é sur ces dous furent dous altres a la quántitéd des columpnes é encuntre le laceïz levez . Ces columpnes fist li reis aséér dedenz le porche ki fud dreit a l'entréé del temple . L'une asist a destre , l'áutre á senestre . Cele á destre Jachim apelad é cele á senestre Boóz numád . Puis getad Yram un grant vaissél tut rúnd que l'um apelad mér de araím ; dis alnes out del travérs ámunt des l'un úr jesque a l'altre úr , é trente alnes oút al purceindre entur . Cinc álnes oút de halt lí vaisséls é dous ordres out entur de purtraíture é d'estories que Yrám í getád . É li vaissels devers les funz estrechad , kar li uns ordres nen out fors dis alnes entur de l'óvre dum il le avirunad . Cist meïmes maistres tresjetad dúze búes ki durent cel vaissel porter , dunt li treis turnerent lur chiefs vers orient , é les treis vers le sud , é les tréis vers le west , é les altres vers le nórd ; é les cúés tutes ensemble une part turnérent é estúrent sí é cel vaissel porterent . Quatre deiz d'espeisse out ámunt a l'úr li vaissels ; é li úrs , si cume fuille de lílie desclóse , fud defors alques recurbéz . Granz fud li vaissels é mult í póut entrér , veire dous milie mesúres que li Hebreu soléient bath apelér . Puis fist dís bases ; é chascúne out quatre alnes de lungur é quatre de laür é treis de haltur , é furent juínteïces de quatre ú de cínc tables de aráim . Crúeses furent tutes les bases é entre ces juínctúres ki furent es quátre angles furent fait unes rúéles é únes furmes a cúmpás . Si í fúrent taillez cherubins é pálmes é liúns e búes de quatre parz les bases é desús , é si proprement que néïs les líens si cume ils fussent líez ne fúrent en l'entaille ublíez . Halt leverent ces imágenes é míelz semblad que sur les bases fussent asís que si fussent entaílliez . Sur quatre róes é aisséls de araim fud chascúne base asíse . Chascune des róes out de halt alne é demíe , e desuz les bases s'asemblerent en mí . Teles furent ces róes cume les roes de curres , é fud tut li aturs de araím jetez ; aissels í óut é ráïz é jántes é muiéls . El sumet de la base ert cume une ruele fait á cumpas , alne é demíe oút de láïse en travers . La fud assis uns vaissels ; é sur chascun des chiéfs des aísséls levad une sumiére pur le vaissel amunt suzpuíer . La buche del vaissel alques recurbat enz é ne s'espandid pas fors é un alne out de láïse al sum é quatre el milléu é une é demíe as fúnz . Sur teles dis bases furent dis vaissels posez é d'un entaille é á une furme furent molléz . Quarante des mesures que li Hebreu apelent báth tenéit chascuns des dís vaissels . Ces dis bases od tuz ces dis vaisséls fist li reis aséér en le aítre ki plus fud prucéin al temple ( çó fud li aitres as pruveires ) , les cinc á destre é les cinc á senestre pur laver les sacrefises que l'um devéit offrir á nostre Seignúr . É cel vaissel ki fud mer de araim apeléd refist metre en cel méïme aítre a destre del temple , al costé del súd é en l'angle de l'oriént . Çó fud li laveürs ú li pruveire soleient laver quant durent el temple celebrer . É un altel fist de araim , vint alnes out de lung é vint de led é dis de halt , é fud en méïme cél áitre asis . 
Hyram refist vaissele de méinte baillíe , poz é chánes é pichérs ; é furent túit de orchál . Sis getád en la champaígne del flúm Jurdán é en terre argilluse entre Soccho é Sarchán . É li reis Salomun les mist el servise del temple ; é tant én í oút que l'um ne soút le péis de la vaissele . É un altel fist el temple de fin or é dis tables d'or pur metre sure les pains que l'um apelad les pains de propositiún . É les cinc furent asis de l'une part del temple , é les cinc de altre part . Si refist dís chandelabres de ór , é les cinc asist de une part é cinc de altre part encuntre le chancél . Si furent uvrez richement a flurs de lílie , é fist desúre vaissels de or u l'um metéit le úlie ; é pinchúres de or é cháénes é crócs é phiéles é mortíers é encensíers , tut de fin or . Al quart an de sun regne li reis Salomon cumencha le temple nostre Seignur . É set anz entíers mist al faire é set méis . É en cel setme méis fud dedíez li temples . É tute la vaissele é cil merveillús apareil en l'úitme méis fud aprestez si que li reis Salomun fist porter el temple l'or é l'argent é la vaissele que sis peres David óut saintefiéd é tut fist metre es tresors de la maisun nostre Seignur . 
Tuit li prince é li barnages é li antif hume é li poples de Israel s'asemblerent é vindrent al rei Salomun el setme méis en Jerusalém pur estre a cele feste quant l'um dóut remúér l'arche nostre Seignur de Syon é le tabernacle que Moÿses out fait el desert é la vaisséle é le saintuárie . Li pruvéire vindrent ávant é pristrent l'arche nostre Seignur . Si l'emportérent enz el temple é le tabernacle é le saintuárie é la vaissele tut remuérent li pruvéire e li altre ordened . E li reis é tuit li poples de Israel én alérent od tut devant l'arche é firent lur sacrefises de búes é de altres bestes si que l'um ne sóut le numbre ne le prís . Li pruvéire portérent l'arche nostre Seignur sur dous petíz fuz ki á cel oes fúrent aturnez é tut furent d'or ádubez , si l'asistrent enz al chancel del temple que l'um apelad Sancta Sanctorum desuz les eles as cherubíns , si que li cherubin estendirent lur éles par en sum l'árche é ces dous petiz fuz sur quei l'um portóut l'arche . Ces petiz fuz furent plus lungs que l'arche . É bien parúrent les chiefs á cés ki fúrent en cel chancel , mais nient á ces ki esteient defors . En l'arche nen out él fors les tables de pierre que Moÿses í óut mis , quant il fúd já en Oréb ú nostre Sire out escríte la lei , é la verge Ááron é un pot d'or ú il én í óut de la manne dunt Deus sustint sun pople quarante anz . Cume li pruveire fúrent eissud del saintuarie , une níeule levad par cel temple si que li pruveire ne póurent ester ne le servíse fáire pur la niéule é pur l'ascurted , kar nostre Sires out la maisun emplíe de sa glorie . 
Li reis Salomun parlad vers nostre Seignur , si dist : « Tu deïs , bel Sire , que tu maindereíes en la níeule . É óre ái fáit temple a tun úés ú tu purras , si tes plaisirs est , habiter en siéd estable parmanablement . » Puis se turnad li reis al pople , si lur dunad sa benéïçun . É redist : « Benéit seit nostre Sires , le Deu de Israel , ki par mei ad acumplíd çó que il parlad a mun pere David quant il li dist : “ Des l'ure que menái les fiz Israel hors de Egypte nule cited n'eslis de tutes ces de Israel ú l'um edefiást temple a mun úés é ú fust reclamez mis nums , mais David eslis que il mun pople guardast é guvernast . ” E mis peres David volt edefier temple en l'onuránce nostre Seignur . É nostre Sires li dist : “ Bien fais de çó que tu as en purposement de faire á mun úés edefiement . Mais tu nel fras pas , énz le frad tes fiz ki tu engendreras . ” Óre ad sa parole cunferméé , kar jo sui el liéu mun pere David é sui asis al sed reál é ásummé aí le temple . É fait í aí venír l'arche de l'aliance nostre Seignur que il fist od noz ancestres quant de terre de Egypte s'en furent eissud . » E li reis estut devant un altel devant le pople , si estendid ses mains vers le ciel . Si dist : « Sire , Sire , Deu de Israel , nuls n'est ki te semble al ciel desus ne en la terre desuz , ki guardes ferme cuvenance é fais merci á tes serfs ki tienent tes cumandemenz de tut lur qúer . Tu as par buche parle é par mains é en óvre asumed si cume il pert á cest jur . Pur çó , Sire , guarde fermement la parole é la béle pramésse que fait as á mun pere David que tuz júrs alcuns de sun lignage tendrad é sérrad al siéd reál de Israel , se cil ki de lui naistrúnt te sérvent de quer é parfitement si cume il le fist en sun vivánt . É cument purrad nuls quidér que Deu veirement habited en terre ? Si néïs li cels nel púet cumprendre , cument dunc cumprendrád lé ceste maisun que fait ái en l'onurance de sun num ? Mais , bels Sires , entend a l'ureisun de tun serf , é ói le ymne é la preiere que jó te faz . Que tes óilz séient é nuit e jur sur ceste maisun dunt tu as dit que tis nums í ért reclamez . Ói del cíel , ú est la tue maisun , ma preiere é quanque requerrad li poples de Israel íci . É quant tu l'averas oïd , propíce lur seíet é fai merci . Si huem peched vers sun prusme é trespast sun serrement é il víenge merci requerre devant cest le tuen altel , ái én de lui pitíe é sálf é guarís le dreituríer , é le culvert é le felun met a mort é á desfaçun . Si tes poples turne a fúie devant ses enemis pur sun pecchíed , é puis áit de sun pecchíed pesance é véire repentánce é vienge tei requerre á cest le tun temple , ói les , si te plaist , del ciel é pardune le pecchied é reméine les en la terre que a lur ancestres dunas . Si li ciels est clos , que il ne plúve pur lur pecchíe é il te viengent requerre en cest liu é seient veir repentant , ói lur requeste bonement del ciel é pardune lur pecchíed é si lur enseígne la véie de perfectiun é de bíen é plúie envéíé en la terre que dunéé lur as en possessiun . Si famine vient en la terre ú corrumpúz seit li áírs é pestilence descunfise e destruie les bléz , é lur enemis asiégent les citez , é séient traveillez de mesaventúres é de enfermetez é il vúillent cunúistre é pardun requerre de lur mesfaiz é vers tei en cest temple levér lur mains : tu , s'il te plaist , les orras é sulunc lur óvres tu lur rendras . Si alcuns ki nen est pas del lignage de Israel viénge chaenz ta merci depréier , ói sa requeste del ciel bonement que li poples de tútes terres aprenged tei é tun num dúter si cum fait li poples de Israel , é bien esperment que cí est tis nums reclamez . Si tis poples se met en champ encuntre ses enemis la ú tú cume Sires les envéieras , il te áürrunt encuntre ceste cited ki tu as eslevéé , encuntre cest temple que aí levéd en l'onurance de téi , é tu orras lur úréisun , é par tei avrúnt salvatiun . Se il pecchent envers tei ( kar n'est huem ki ne pecchet ) é tu par curúz les lívres á male véüé á lur enemis , kis meingent en chaitivier ú luínz ú pres , é íl lá facent lur penitence é lur penance é cunuissent lur pecchied é lur iniquited é de tut lur quer se prengent á Deu , é requiergent ta merci encuntre ceste terre que tu lur as dunéé e encuntre cest le tun temple : tu orras par ta merci lur requeste del cíel é fras lur jugement é propice lur serras é grace lur durras envers ces ki en chaitivier les tendrunt . Cist poples est tis poples é tis héritages , kar tul menas de Egypte hors de servage é de angúisse é de chaitiveisun . É de tutes genz le as sevréd á tun servise é a tun óés si cume tul deïs á tun serf Moÿsen , quant hors de Egypte cunduist noz anceisúrs . Pur çó á lur preiéres entendez é lur requestes asumez . » 
Cume li reis out ácumpli sa ureisun en ceste baillíe , de la ú il fud devant le altel nostre Seignur se esdresçad , kar agenuilléz se fud á terre é ambesdous les mains out tendues vers le ciel . Puis en estant dunad beneïçun a tuz ces de Israel á halte voiz , si dist : « Beneit seit nostre Sires , ki ad duned pais é repos a sun pople sulunc sa pramesse . N'est giens ádire de tuz les bíens dum il parlad a sun serf Moÿsen . Nostre Sires Deu seit od nus si cume il fud od noz ancestres . E enclint noz curages á sun servise que nus parfitement guardum sa léi é sun cumandement . É cestes méïmes paroles seient remenbréés núit é jur devant Deu , que sa grace me face é a sun pople de Israel á tuz júrs , si que li poples de tutes terres sache que il suls est Deu é en cíel é en terre . » Lores li reis endreit séi e li poples firent granz sacrefises é oblatiuns a nostre Seignur . Vínt é dóus milie búes offrírent é cent é vint milie berbiz , é dediérent le temple li reis é la gent del païs . A cel jur seintefiad é dediad li reis la meited de l'aítre ki ert devant le temple é fist ílóc les sacrefises de plusurs baillies sur le grant altel dunt nus avum parled devant ; kar li altre altels de araim , que Moÿses out fait , ert petiz á tanz granz sacrefises é a teles oblatiuns . Grant fud la feste que li reis tint é tuit li barnages de Israel des l'entréé de Émáth jesque a la rivíere de Egypte , de primes sét júrs pur le dediement é puis altres set jurs pur la feste Salcéie , ki cumence al quinzíme júr de cel meis . É al úitme júr apres cungead li reis cel merveillus pople , é il benesquirent nostre Saignur , é puis returnad chascuns al suen tut haited é jóíús sur tuz les biens que nostre Sires out fait á sun serf David é a sun pople de Israel . 
Li reis Salomun fist faire á sun oes un palais . Cent alnes out de lung , cinquante de láïse é trente de halt . Columpnes de cedre quarante cinc riches é haltes fist doler é de lunc cele maisun a treis ordres lever . En chescún ordre en out quinze desposz é pannes desure ki furent taillez á esquaríe . É úéles furent de tutes parz . É un porche í fist á cólumpnes : cinquante píez out de lúng é trente de led . É un altre porche í físt devant celúi , richement á columpnes é a chapitráls asís . Une riche maisun refist ú fud lí siéz reáls , é furent les pareíz tuz cuverz de cédre des le pavement jesque al sumét , é une altre chambre ú l'um faiseit les jugemenz ert en cel enclos úvréé tut en cele baillie . 
Un paleis refist a l'oes la reïne , ki fud fille Pharaün , de tel ovre cum fud cil paleis ú ert li siéz reals . É par tutes ces óvres furent faítes les maiséres de riche píere e grosse , ki taillié ésteient a rieúle é á certes mesúres . É serred é solded furent dedenz é defors des le pavement jesque amunt de ces paréiz é dedenz partut jesque á cel aítre ki plus fud larges é plus amples que ne fust nul des altres . Les fundemenz furent fáiz partut de riches pierres de dis piez ú de úít , é les pierres ki desure furent culchíed á tel mesúre furent tailliez é políz , é li aitres ki plus fud larges fud runz é clos de treis ordres de pierre grosse é d'un paliz de cedre desur cel mur ki l'avirunad tut entur . 
Treze anz mist li reis á faire sun paleis od tutes les apurtenances , é puis que il out fait le temple Deu é sun demeine paleis é quanque il out desíred a faire , nostre Seignur li aparut altre feiz si cume il out fait en Gabaón . Si li dist : « Óï ái ta preíere é la requeste que tu me feïs . Scintefiéd ái ceste meisun que fáite m'as que mis nums í séít reclamez ; é mes oílz é mis quers í serrúnt tuz jurs . É si tu me serfs cume fist tis peres en simplicited de sun quer é en equited , é tienges ma léi é mes cumandemenz , jó frái le sied real de Israel parmanable á tei é as tuens sulunc çó que pramís l'ái á tun pere David . Mais si tu é li tuns lignages se tresturned de mei é de ma lei é de mes cumandemenz é cumenzst a cultivér deux avúiltres é áürér , jó osterai Israel de la terre que dunéé li ái , é cest temple que aí seintefied dejéterai , é Israel iért á tutes genz á respit , dun il em purrunt fableier . É cist temples lur iért en essample , si que túit ícil ki í passerunt forment se esbaïrunt é pur mervéille en sublerunt é dirrunt : “ Purquei ad li halt Sires çó fait á sa terre é á sa deméine maisun ? ” Respundrunt li altre : “ Pur çó que il deguerpirent Deu nostre Seignur , ki menad lur ancestres hors de Egypte , é únt servid é aüred deus avúiltres : pur çó les ad Deu si destrúiz é desertez . ” » 
Li reis Yram de Tyr truvad al rei Salomun mairen de cedre é de sap é de ciprés é ór granment a faíre les ovres del temple é de sun deméine paleis . Pur çó li reis Salomun al vintíme án púis que íl oút le temple faít é sun paléis dunad al rei Irám vínt chastels en la terre de Galiléé . É li reis Yram vint véér sa terre é ces chastels , mais nient ne li plourent . Einz dist : « Cument ? Sunt teles les citez é les chastels que mis amis m'ad duned ? » Pur çó si apelad cele terre Terre Chabul , kar níent ne li plout . Li reis Yrám envéiad al rei Salomun cent é vint talenz de or . 
Pharao , li reis de Egypte , vint a óst a Gazer , si la príst , tuchad le feu , si l'árst é ocíst les Chananéus ki mestrent en la cited , é dunad le en mariáge od sa fille , ki fud muiller le rei Salomun . Puis réédefiád li reis Salomun Gazér é Betherón é Balát é Palmirám , ki ert al desert , é tutes les víles ki li apendéient é ne furent pas clós de múr guarnid é fermad , é les citez ú l'um guardóut ses curres é ú surjurnóuent li chevalíer . É quanque li plout a faíre en Jerusalem é al Liban é par tute sa terre , tut fist a sa volonted . É tut cel merveillus pople ki remes fud des Amorriéns é des Chéteiéns é des Pheresiens é des Évéiéns é des Jebusiéns , ki remes furent en la terre pur çó que li fíz Israel nes poúrent cunquérre , tuz les fist tributáries si que il li firent servise é rendirent treüd . Mais des fiz Israel n'en fist nul serf , mais cumbatéür furent lí ún , é li altre furent ses menestréls , princes é ducs é maistres sur ses curres é sur ses cheváls . Des Chamaneus é des Philistiens fist li reis sérfs si que il cultivérent les terres a l'úés ces de Israel . Sur tuz les afaires lu rei Salomun furent asis cinc cenz cinquante maistre prevoz , a qui li poples obeïd , é cil sur les afaires le rei firent lur cumandement . 
La fille lu rei Pharaün vint en sun paleis que li reis li out fait , é li reis edefiád dunc Melló . Treis feiz par an fist li reis ses sacrefises é ses oblatiuns sur l'autél que il óut edefiéd á nostre Seignur , é thimiáme í ardéit en l'onurance nostre Seignur . Li reis fist aturner navírie en Asiongabér , ki pres est de Haihám el rivage de la Ruge Mér en terre de Yduméé . É li reis Yram enveiád ses humes , ki eschipres furent bon é mult sourent de mer , en cel navírie od les servanz lu rei Salomun . Sin alerent en Ofir , ú sunt li munt de or , si en pristrent quatre cenz é vint talenz de or , sis amenerent al rei Salomun . 
La reïne de Saba oïd la merveilluse fame del sens Salomun . Pur çó vint en Jerusalem le rei temptér é sun sens espruver par ses dutances é ses demandes é par ses questiuns . En la cited entrad od forment grant cumpaigníe , od riche herneis é ód riches atúrs á caméílz ki portérent espéces é ór senz numbre é pierres preciuses , é vínt devant lu rei é parlad é demandad quanque li plóut . É á tut li respundid li reis e solst ses demandes é ses questiuns é neïs une ne fud de tutes ses paroles que li reis nen entendist e dunt bién nen respundist . Cume la reïne vít la grant sapience Salomun é sun merveillus paléis é le grant cunréi é la vitáille de sa maisun é les riches sáles á ses humes é le ordenement é l'afaitement de ses menestrels é lur atúr de vestúre é ses buteillíers é les sacrefises que l'um faiséit enz el temple nostre Seignur , tut le quer li faillíd de si grant chose pensér é ne se póut ásez esmerveiller . É dist al rei : « Veire est la renuméé que óï de teí en ma terre de tun grant sens é tun bel parler , é ne creï pas çó qu'en óï jesque cí venisse é éspermentasse é enqueïsse é de tei meïme le oïsse . Or l'ai óïd é espermented que la méited ne m'en fúd mustred : greignure asez est ta sapience é tes óvres que la nuvele qu'en n'ái óïe . Bonured sunt cil ki te déivent sérvir , ki tun sens poent aprendre é óïr . Benéit seít nostre Sires , ki t'ad en amur receüd é sun pople de Israel , quant tel rei lur ad duned pur justise tenir é dreiture faire par sa terre . » Lores dunad la reïne de Saba al rei Salomun cent é vínt talenz de or é especes granment é píerres preciúses ; é unches púis tantes especes n'í fúrent portéz cume la reïne í portád é al rei en dunád . É li reis dunad mult ríches duns é reals á la reïne de Saba , quanqu'ele volt é quanque ele demandad ; é ele púis a sun païs returnad . 
En la navírie le rei Yram , ki de Ofir le or enportout , vint máiren de tyn á large plenté de Ophir meïme é pierres preciuses . De cel gentil máiren as pareiz del temple é á sun paleis fist li reis faire uns esforcemenz é fist en faire harpes é lyres é altres estrumenz ; é puis n'í fud ported ne veüd si gentil mairen ki fust de tyn . Sis cenz é seisante sis talénz pesóut l'or que l'um portout par an al rei Salomun éstre çó que cil porterent ki des treüz estéient recevúr é li marchant é cez ki les escúz vendéient é les reis de Arabie é li duc de la terre li envéiérent . Li reis Salomun fist faire douz cenz escuz de fin or . Sis cenz sicles out en l'escud . É refist faire dous cenz lances d'or é fist faire treis cenz escuz de altre baillie , é cez refurent de or fin é esmered é furent de tel furme cume la lune quant demi est pléine , é en chascun out treis milie é set cenz cinquante unces de or ; é fist tut metre en sun paleis . 
Li reis se fist fáire un trone de ívúrie merveillus , sil fist tut de fin or cuvrír . Sis degrez í oút des aval én ámúnt : rúnz fud li siédz deríere , á cumpas úvérez , é par cez degrez bien halt de terre levéz . Dous braz de dous parz sustindrent le siéd é deled cez braz dous leüns furent posez . É dous leüncéls esturent sur chascun degred . Tele úvre ne fud mais faite en nul regned . Tute la vaissele dum l'um servéit á sun cunvivie é a ses deis é tute la vaissele del paleis que l'um apeloút le boís de Libán , tute fud de or . A sun tens ne fud de nul pris argent . Kar sa navírie alad od la navírie le rei Yrám en Tharse en treis anz úne féiz é de la enportout ór é argént é denz de elefánz é sínges é poüns . 
Li reis Salomun fud eshalcied sur tuz les reis de terre en savéir é en riches manentíses . É tute terre le desirad á vedéir pur óïr de sun savéir . É duns li fírent é presenz de vaisséle de ór é de argent é de guarnemenz é de armes é d'espéces é de chevals é de múls par án . É li reis assemblad curres é chevaliers , sín oút quarante milie chevals en estable é curres duze milie é multz chevaliérs ; é furent partie od le rei , partie as citez guarder . É fist li reis que tel abundance óut de argent en Jerusalem cume de piérres , é de cedre én í oút tant cum des sicomors ki creissent en la champaigne . L'um li menout chevals de Egypte é de Chóa , kar li marchant la les achatóuent , sis emmenóuent . Achatóuent le curre sis cenz unces de argent é le cheval cent cinquante , é sil vendeient cil de Ethéé é de Syrie . 
Li reis Salomun enamad femmes estranges é de altre païs . La fille Pharaün , le rei de Egypte , é femmes de Moáb é de Amón é de Yduméé é de Sidónie é de Ethéé , de cez genz dunt Déu óut cumande á cez de Israel que od eles ne oüssent cunversement charnél ne cumpaigníe ; kar pur véir , si il í ússent cumpaigníe , lur quers del servise Deu sustrarréient é á deable é ydles servir les atrarreient . A teles femmes estranges é de altre lei se prist Salomun encuntre Deu , sis amad de grant maníere . Sin óut femmes cume reïnes set cenz é suinnantes treis cenz , si tresturnerent é purvertírent sun quer en sa vieillesce que il sewíd ydles é deus ávúiltres é n'amad pas nostre Seignur parfitement si cume le out fait ses peres David . Mais cultivóut Astárt , la déuésse de Sydónie , é Chamós , le deu de Móab , é Molóth , le ydle de cez de Amón . Salomun fist çó que ne plout pas á nostre Seignur é nel sewid pas si cume out fait sis peres David . 
Salomun edifiád un temple á Chamos , le ydle de Moab , en un munt encuntre Jerusalem é a Molóth , le ydle de Amon . É issil fist á tutes ses femmes ki de altre léi estéient , é eles í offreient encens é firent sacrefises á lur deus . Pur çó nostre Sires s'en curuchad á Salomun de çó qu'il l'out relenquid maimement quant il se fud a li aparud une feiz é altre é cumanded li out que il ne se preïst á deus ávuiltres , é sur çó ne oút guarded le cumandement nostre Seignur . 
Nostre Sires enveiad un sun prophete á Salomun , mandad lui que il sun regne trencheréit é devisereit é á un serf Salomun le durréit . Mais nel freit pas en ses júrs pur le amur sun pere David , ki de quer le servid , mais al tens sun fiz le fréit . É pres tut le realme li toldréit fors un lignage k'íl lí larréit , é çó lí larréit pur amúr David é la cited de Jerusalem que il oút á sun servise esleüé . Nostre Sire suscitad un adversarie á Salemun , Adád de Yduméé , ki fud del lignage real é fud en Édom . Il avint si quant David fud en Yduméé é Joáb , ki estéit maistre cunestables de sa chevaleríe , ocieít tuz les madles de Yduméé par set méis que il í fud jesque il out mort tuz les madles del païs . Lores s'enfuíd Adad en Egypte de Yduméé od alquanz des hummes sun pere , é Adad ert emfes petíz . Cist Adád od sa cumpaigníe vint en Madián , é de la vint en Pharán ; iloc reprist cumpaigníe od cez de Pharan é vint en Egypte al rei Pharáün . Pharaün le recéut unuréément , terre li dunad pur la máindre , reseantise é maisun , é de vitaille li asist livréisun . É truvad tel grace vers le rei que la súer sa reïne li dunad á muiller . Sin out enfant de cele , un vádlet ki fud apelé Genebáth . É la reïne le fist nurrir el paleis od les fiz le rei . Cume cist Adad oïd la nuvele que morz fud David é Joáb , ki maistre cunestables ert de la chevaleríe , vint devant le rei é cunge demandad de returner en sa terre . Respundi li reis Pharaün : « Que te falt ci entur mei purquei te éstuce vers ta terre áler é partir de mei ? » Respundi Adád : « Sire , rien ne me falt . » Suvent requeréit le rei en ceste baillíe , mais ne pout cungie avéir jesque cel ure que Salomun se fud forfait vers nostre Seignur . Lores óut cúngie é vint en Yduméé . Un altre adversarie li suscitad nostre Seignur , Gozám , le fiz Helyadám , ki fuíd s'en fúd de sun seignur Adadezer , le rei de Sobá . É genz ásemblá é fud prince de larruns é de malfeisantes genz , quant David les guerrióut . É cez en alerent en Damasche é la mestrent é firent lur seignur rei en Damasche . É il puis tuz les jurs Salomun fud adversarie á cez de Israel , kar il regnad en Sýrie . 
Jeroboam , le fiz Nabáth , ki ert Eufratéus de Sareda , é fiz fud de une vedve , Seruá par num , é fud húem lu réi Salomun , cist recumençad a révelér encuntre sun seignúr . Li maltalenz levad entre Salomun é Jeroboám de çó que li murs de une des citez le rei fud chaüd , é li reis cumandad as ducs é as princes de la terre que il le relevassent . É Jeroboam ne déignad faire le cumandement le rei , kar muntez fud en baldet é en ferte par çó que li reis le out fait pur sa pruéise maistre recevúr de tuz les treüz ki aleverent del lignage Joseph a l'óes lu réi . Jerobóam s'en eissíd de Jerusalem , kar medlez se fud envers lu rei . E Ahíás de Sylo , uns prophetes nostre Seignur , ki de un mantel nuef ert afublez , l'encuntrad , é furent il dúi sul é sul al champ . Lores prist Ahíá sun mantel nuef dum il ert afubléz , sil detrenchad en duze piezes . É dist puis á Jeroboam : « Pren á tun oes ces dis pieces . Ço dit nostre Sire : “ Jo trencherai é deseverái le regne Salomun é durrai tei les dis partíes é les dis lignéés . Mais une lignéé larrai á ses heirs pur mun serf David é pur la cited de Jerusalem que ai eslue de tuz les lignages de Israel . É çó li frai pur çó que guerpid me ad é ád áüred Astarten , la deuesse de Sydónie , é Chamós , le deu de Moáb , é Molóth , le deu as fiz Amón , é n'ad pas tenud mes véies é mes cumandemenz pur faire justise é dreiture en terre si cume fist sis peres David . Nepurquant ne toldrai pas a lui le regne , einz le sufferai tut sun vivánt pur l'amur David , men serf , ki guardad mes cumandemenz é sewíd ma volented . A sun fiz toldrai le regne é durrai tei les dis partíes si que li n'en remaindrad mais uns lignages , é çó li remaindrad pur David , que de sun lignage lúise clarted é luminárie en Jerusalém la cited que aí esleüe que mis nums í séit reclamez é únurez . É te receverai a mun servise , é regneras sur quanque tis quers desired é rei serras sur Israel . É sí tú óz de quér mes cumandemenz é faiz dreiture en terre é ma volented , od tei serrai é edifierai á tun óés maisun de lealted si cume fis a David , é Israel te livérai . É le lignage David travaillerai , mais çó n'íert pas á tuz jurs . ” » Jeroboam s'enorguillíd de cez paroles nostre Seignur é parlad en al pople que rei le feïssent é od lur seignur lige mais ne se teníssent . Salomun le sóut é ocire le vólt , é Jeroboam pur çó s'enfuíd á Susác , le rei de Egypte , é fud lá jesque a la mort Salomun . Li reis Salomun regnad en Jerusalem quarante anz sur tut Israel . Puis murut é fud enseveliz en la cited sun pere David , é sis fiz Roboám regnad pur lui . 
Roboam vint en une cited , Sichem par num . La fud asembled tut Israel ke iloc le feïssent rei . É Jeroboam , le fiz Nabath , sout ja la nuvele de la mort le rei Salomun é fud de Egypte returnez , kar il fud mandez é ert en Sichem od cez de Israel . 
Jeroboam é tut li barnages de Israel vindrent á Roboam , le fiz Salomun , sil mistrent á raisun en ceste baillie : « Tis peres nus tint mult dur é en grant destresce de servise nus deprienst , mais relásche nus ún pói , é nus te servirums cume á seígnur . » Tel fud l'asise le rei Salomun que tuz jurs fussent od lui en Jerusalem de cez de Israel vint e quatre milie é feïssent lur estage le meis entíer é puis alassent li un é venissent li altre . De altre part sa vitaille de par tute la terre lur fist mener la ú il fust á surjurn , si en furent mult traveillez . Roboam respundi al pople : « Ór vus en aléz é al tierz jur revendrez é ma volented orrez . » Cum li poples s'en fud partiz , li reis prist cunseil des sages humes é des antifs ki oúrent ested del cunseil Salomun tant cume il vesquid , quel respuns il freit al pople . É il lí distrent : « Sire , s'il te plaist áóre óïr lur requestre é alches á lur volented obeïr , á tuz jurs les purras á tun servise tenir . » Mais li reis ne deignad lur cunseil oïr , einz parlad as juefnes humes é as bachelers ki ód lúi furent nurriz . Si lur dist : « Qu'en loéz ? Quel respuns frai al pople de çó que requis m'ad ? » Respundirent li bachelér : « Bien lur funt á dire cez paroles , se il te plaist : “ Li plus tres petiz de mes deiz plus est gros que mis peres nen ust le dos . É pur çó si mis peres vus mist jú dur é pesant as cols , jó endreit mei i ájusterai é plus pesant le vus frai . Mis peres vus batíd de verges deliéés , mais jó vus baterai de grandimes balains ki serunt durs é espinus . ” » 
Jeroboam e tut li poples víndrent al tíerz júr devant le rei Roboám . É il lur fist dur respuns é guerpid le cunseil as sages humes é as senéz . É tint seí al cunseil as bachelérs , si lur dist : « Mis peres vus mist jú és cols dur é pesant , é jó endréit méi í ájusterái é plus dur é plus pesant le vus frái . Mis peres vus batíd de verges menúes , é jú vús baterái de gros balaíns , ki mult ierent durs é espinus . » É ne volt pas li reís assentír á la volented del pople , kar Deu l'oút si aparailled pur furnír sa parole que il parlad par Ahiám le prophete de Sylo vers Jeroboám , le fiz Nabát . Cume li poples entendit que li reis oïr nel vólt , erranment li respundid : « Que nus apurtient Davíd é quel heritage avum el fiz Ysaï ? Alúm nús ént , é Deu le veie que çó que nus partum de David é de ses heírs est par le forfait é la defalte de ses heírs . » Lores s'en partírent de Roboám les dís lignéés de Israel si que il ne regnad mais sur les dous , Juda é Benjamin . Li reis envéiad al pople pur amáisnement faíre Ádurám , ki maistres ért des treüz , é il le lapiderent chalt pas . A tant muntad li reis hastívement sur un curre , si s'enfuíd en Jerusalem . 
Túit cil de Israel sourent que venuz fud Jeroboam , si se assemblerent , sil firent rei sur tut Israel si que nuls ne se tint od le héir le réi David fors cil de Judá é Benjamín . 
Roboám vint en Jerusalem é asembla tuz cez de Juda é ces de Benjamin , cent é quatre vinz milie de boníme cumbaturs , pur envaïr é bataille tenir encuntre cez de Israel é cunquerre tut le regne á sun óés , ki ert li dréiz heirs Salomun . Mais nostre Sire fist sa revelatiun á un prudhumme , Semetá par num , si li dist : « Va , si parole al rei Roboám é a cez de Juda é de Benjamín é a l'altre pople , si lur di : “ Ne vus asemblez pas en bataille encuntre voz freres , cez de Israel . Mais chascuns de vus returnt á sun recét é a sa mansiun . Kar çó que fait est , fait est par ma dispositiun . ” » Li prophetes tut issi al pople parlad é li poples l'en créïd , si returnad . 
Jeroboam edefiád é esforçád Sichém , ki ert el munt de Effraïm , é la mest . D'iloc s'en turnad é Phanuél edefiad . 
Li reis Jeroboám se purpensad é cremeít que li regnes repairast as heirs David , si li poples de Israel en alast pur sacrefise faire á nostre Seignur en Jerusalem , ú regnad Roboám , le fiz Salomun , é qu'il le ociréient é á Roboam del tut se prendréient . Pur çó prist en cunseil de faire dous temples en sa terre ; é il si fist , l'un en la cited de Betél é l'altre pres de Dán . E dous vééls d'or refist é en cez dóus temples les asíst . Púis mandad la gent de la terre , si lur dist : « Ne vus estút mais á Jerusalem venír pur oblatiun fáire ne pur sacrefiér . Vééz ci les deus , ki de Egypte vus menérent . » Li poples í ásentid , é les ydles aürérent . En ceste baillíe se forfirent vers nostre Seignur , kar en travérs le guerpirent é lés vééls aürérent , sis servírent . Li reis Jeroboam fist pruvéires de basse gent , ki n'esteient pas del lignage Levi , é çó fud encuntre la léi Deu é sun cumandement . É establíd une feste a fáire a l'úítme meís , le quinzíme júr del meís , si cume il le firent en Jerusalem ; é en Dan é en Bethél fist ses altels pur sacrefier as vééls que il oút furmez . De ses pruvéires fist se asise cum il deveient en la mahumeríe servír . É il meïme le jur de la feste vint a l'altel pur encens offrir . 
Estevus uns prudum de Juda , ki vint de part nostre Seignur en Betél é truvád le rei Jeroboam tut en estant é cel altel avúiltre encensant . E li prudum chalt pas se escriád é encuntre cel altel parlad , si dist : « Çó dit nostre Sires : “ Uns enfes naístrad del lignage David , si avrad num Josiás . Cil cez fals pruvéires sur cest altel sacrefierád é le ossement de la gent í arderád . ” É par cez enseígnes que já verréz , nostre Sires sun dit averrád : cist altel erranment se deviserad e la cendre , ki ámunt est , par sei avál charrád . » Cume li reis oïd cez paroles , sá máin tendíd vers l'úmme Deu é cumandad que il fust pris , mais la máin li endormid chalt pas si que il ne la pout retraíre . É li altels sudéément se devisad é la cendre qui ért en súm aval se esculurgad , si cume li prudum le out dit de part nostre Seignur . Lores requist li reis le prudume que il Deu depreiast que guarisun é santed de la main li dunast , é li prudum l'én oïd , Deu requist é il santé li rendid . Li reis preíad cel humme Deu que il remeïst é od lui se dignást par tel cuvent que mult le unurréit e bels duns li durreit . Li bons huem respundi : « Mais que tu me dunasses la méited de quanque ad en ta maisun , od tei ne irréie , ne pain ne mangeréie ne éwe ne beveréie . Kar sil m'ad cumanded nostre Sire que jo ní boüsse ne manjasse ne que par la véie que jó vínc ne returnasse . » A tant li prudum d'iloc s'en turnád é devers Juda par altre chemin s'en alad . 
Uns prophetes de grant eded mest en Betel ; é ses fiz vindrent a lúi é cunterent cumfáitement li hóem Deu out en Bethél uveréd é cume il out al rei parled . Respundi cil : « É quel chemín tint á sun returner ? É savereíez le me vus mustrer ? » Ses fiz li distrent quel part cil en alád . Pur çó chalt pas cumandad que l'um meïst sa séle . Tost fud míse é cil muntád . É ateinst l'umme Deu , si í parlad desuz un arbre ú íl le truvad : « Es tu çó , fist se il , li huem Deu , ki venís de Judá ? » Cil respundi : « Çó sui jó . » Respundi li fals prophetes , li fel viéillárz : « Vien od mei á mun ostel , kar od me te digneras . » Respundi li altres : « Ne puis pas returner ne od tei venír ne en ceste cuntréé ne béivre ne mangier . Kar nostre Sires le defendí que jó n'í beüsse ne manjasse é que par le chemín que jó vinc ne returnasse . » Cil respundi : « É jó sui prophetes si cume tu , é uns angeles parlad á mei de part nostre Seignúr é cumandád que á mun ostel te menasse é un bel digner te aturnasse . » En ceste maníere le dechút . É a sun hostel le menád é a mangíer li dunad . Cume il séeíent al mangier , Deu fist une revelatium al felun veillard . É il erranment dist cez paroles a sun óste de part nostre Seignur : « Çó dit nostre Sires : “ Pur ço que tu nen as obeïd á mun cumandement , que jó cumandái , que íci ne manjasses ne beüsses , tis cors n'íert pas ensevelíz en la sepulture de tes ancestres . ” » Cume il ourent mangíe , li huem Deu muntád , si s'en alád . Mais un leün al chemín le truvad , si l'ocist ; mais del cors nient ne devurad . É li ádnes al prudumme estút deled le cors é li leüns apres , é níent nel tuchád ne del cors púis tant ne quant ne blésmad . Cheminanz í passérent é vírent le cors jesír á terre é le leün ester deled , é vindrent , sil nuncierent en la cited ú lí víeil prophete mest od qui il se fud dígned . Cume li fel vieillard oïd la nuvele : « Çó est li bons huem , fist se il , á ki Deu parlád , é oút faít sun cumandement . Mort le ad lí léüns , kar a Deu ne fud pas obediént . » Dunc cumandad que l'um sa sele meïst , e l'um si fist . Puis muntád é par cel chemin tant errad jesque le cors é le ádne é le léün tuz ensemble truvad , é li leüns ne le cors ne le ádne ne adesad . Cil vieillard prist le cors de l'humme Deu , si l'enportad jesque en Bethel . Si l'ensevelid en sun demeíne sepulchre é mult le plainst é cumandad a ses fiz que il á sa mort fust ensevelíz en meïme le sepulchre ú li bons huem fud enseveliz . É bien diséit que tut issí avendréit cum li bons húem out parlé encuntre le altél de Bethel é encuntre les mahumeríes de la cuntréé de Samárie . Cest cumandement fist li fel veillard á ses fiz par cele enténtiun que le ossement de lui oüst guarántéisun par le ossement del prudumme od qui il fust ensevelíz al jur que Deu sa manáce furniréit par Josiás , ki les fals pruvéires sur meïme le altel ardereit é puis le altel maldit abatereit . 
Puis vint li fel veillard al rei Jeroboam , si li dist : « Purquei és marríz é trubléz pur la paróle d'un musárd ki folement ad vers tei é vérs tun altel parléd é sa folíe ád ja encuntred ? » Lores li cumençad li reís a cunter çó que avint de sa máin é de sun altél . Mais li fel veillárd se esforçóut á despruvér la veritéd é afermóut que endormíe li fud la maín pur çó que des sacrefises trop portád . É puis , quant de traváil cessád , sa nature se ésvígurád é chalt pas la santed recuverád . Tut ensement falses pruvances avant menád pur mustrér que la force Deu níent n'i úvérád , quant li altels purfendi é devisad . Lí fols reis l'én creïd é de sun mesfaít nen s'en repentíd é fist pruvéires á sés ydles servír de trestuz les plus bas del pople é del frapín . Kar qui unches volsissent estre pruveíres as ydles , par un tor é set multuns tut curant serréient receüd . Én ceste baillíe pecchad Jeroboam é sa maidnéé , é pur çó fud desertéé é esrascé de terre . 
En cel cuntemple amaledíd Abía , li fiz Jeroboám . Pur çó cumandad Jeroboam á la reïne que elle de sa vestúre se desguisást é ki ele fust mult bíen celást é al prophete Áïá en Syló alást , ki oút reveled par nostre Seignúr á Jeroboám que il regneréit sur Israel . E cumandad que un bél present de páin é de míel li portást é , que de l'enfánt avendreít , demandást . La reïne le fist tut issí é vínt en l'ostél Áhíé en Syló . Mais Áïá ne véeít gute de viellésce . É nostre Sire li descuvríd le affaíre é cumandad que unes paroles li deïst qu'il li mandad . Cume la reïne entrad é nul semblant nel volt fáire ki ele fust , li bon huém oïd cume éle alad , si li dist : « Vien avant , vien avant , dame femme Jeroboám . Purquei te céiles é ne volz cunúistre que tu es la femme Jeroboám ? Jó te port mult dur message de part nostre Seignúr . Returne é di á tun seignur Jeroboám : “ Çó li dit nostre Sire : “‘ Pur çó que jó de mun pople te levái é sur tut mun pople de Israel eshálchái e lu regne David parti é devisái é á tei le dunái é tu nen as fáit mun cumandement é mun plaisír , sicume le fist Davíd , mais malement as úvéréd é pís que nuls altres ki devant tei aít estéd , é as faít ydles é simulachres á tun oés pur mei curuciér é attariér , é mei as geté ariére dós : pur çó des ore envéierai mals é anguísses é traváilz sur téi é sur ta maignéé é tut destruirái jésque al chien é l'enclos é le desclós é le tres petít é le grant , é jó esnéíraí é fors jeteraí quanque remandrad del lignage Jeroboám cume l'um solt faíre fiéns . ’” ” De cez ki apurtiénent á Jeroboám , ki en cited murrad , chien le devurrad ; é ki defors en champ murrad , oisels le mánjerunt ; kar çó dit nostre Seignur . É pur çó tu , kí és femme Jeroboám , líeve sús , sí t'én vá é si tost cume tu entreras en la cited , li emfes murrad . É túit Israel le plaindrad , si l'ensevelirád . É cist suls énfes íert ensevelíz en sepulchre de tute la maidnée Jeroboám , kar nostre Sires ád oüd de li mercí . É Deu eslirrad un ki regnerad sur Israel , ki destrúirad la maisnéé Jeroboám a tel jur cume óre é a tel cuntemple . É nostre Sires férrad Israel é croller le frád , sicume faít li roséls par cele riviére . Si l'esráscerád de ceste bone terre que a lur ancestres dunád e ultre mér lés ventelerad pur çó que il unt fait vergíers al servise de deable pur nostre Seignur curucíer . E liverad Israel á mort é a destructiun pur le pecchied Jeroboám , ki ad fait pecchíer Israél . » A tant s'en turnád la dame é vint en la citet de Thersá . É tant tost cume ele míst le píe en sa máisun , li énfes murút . É fud ensevelíz é fud mult plainz sulúnc la parole nostre Seignur . 
Li reis Roboam regnad en Jerusalem é guarnid é fermád citez en Judá . Il edifiád Bethleem é Tham é Thecué é Bethsúr é Soccó é Odollám é Géth é Maresá é Zírph é Urám é Lachís é Azechá é Faráá é Áïolón é Hebrón , citez ki esteient en Judá é en Benjamín tres bíen guarníes . Púis que bíen les óut clóses de múr , maidnéé í mist é cunestábles é vitáílle é guarisun de úélie é de vín . É chascúne des citéz fist tres bien de armes guarnir , e fud reis poestifs sur Judam é Benjamín . Li pruvéire é li ordenéd , ki esteíent par tute Israel , guerpírent lur terres é lur possessiúns é víndrent en Judá é á Jerusalem pur Deu meïme servir ; kar Jeroboam les oút déjétéd que mais entur lui ne feïssent lur mestier ; É li altre prudumme par tute la terre de Israel , ki Deu amérent parfitement , vindrent a Jerusalem pur faíre lur sacrefise é lur oblatiúns é esforcíerent lu regne de Juda . É cunfermerent le regne Roboám bíen tréis ánz . Tréis ánz se tindrent as bones veies é as bones úvres David é a sun fiz Salomun . 
Roboam prist á femme Máálath , la fille Jerimóth , le fiz David , é Abiál , la fille Heliáb , le fiz Esaï , de que il out enfanz , é Somoríam é Zóóm . É reprist Mááchám , la fille Absalón , de qui il oút enfanz : Abiá , Éthaï , Ezrza é Salomíth . E li rei amad Máácha , la fille Absalon , sur tutes ses femmes é sur tutes ses súinnántes . Dís é úít femmes out é seisante suinnantes ; é enfanz engendrad : vint e úít fiz é seisante filles . É li reis establid que Abiá , le fiz Máácha , fust ducs é maistres sur tuz ses freres , sil pensad a fáire rei . Kar plus ert sage é plus pruz que túit si frere par tut le regne . Cume Roboam vít que il fúd afermed en sun regne , nostre Seignur guerpíd é sa léi é sa gent sewírent lur rei . Cez de Juda mespristrent mult vers nostre Seignur é plus le attariérent que fait nen ourent lur ancestres . Altels levérent é ydles en l'onurance á deable , é vergiers planterent pur tuz les munz é desuz les arbres bien fuillíes . Malement úverent envers nostre Seignur , kar malvaise gent furent á cel cuntemple en terre é firent tutes les viláníes é les ordééz que les mescreantes genz soléient hanter qui nostre Sires esrasçad hors de la terre a la venúe de cez de Israel . 
El quint an lu rei Roboam vint Sesac , li reis de Egypte , en Jerusalem pur çó que cil de Jerusalem forfaiz se fúrent envérs nostre Seignúr . É vint í od mil é dóus cenz curres é seisante milie chevalíers é od gelde senz numbre , ki ert de plusurs terres . Prist les citez par la terre é púis vínt en Jerusalem . Seméïás , uns prophetes , vint devant lu rei Roboám é les princes de Juda ki fuíz furent en Jerusalem é estúrent ód le réi , si lur dist : « Çó dit nostre Sires : “ Vus m'avez guerpid , é jó vus guerpirái é larrai en la main lu rei Sesác . ” » É li reis é li prince en ourent grant poür , si distrent : « Nostre Sires est dreituríers » , é humiliérent sei devant nostre Seignur . É Deu revelad é mustrad sa volented á Semeïá , si li díst : « Pur çó que li reis é li prince se sunt humiliéz devant méi , nes destruirái pas áore , alches de aïe lur frái ; kar par Sesac , lu reí de Egypte , del tut nes destruirái . Mais servíse frunt a Sesác que il sachent que valt mielz á servir , á mei ú a Sesac . » Lores s'en partid Sesac de Jerusalem par la volented nostre Seignúr , mais il enportad les riches tresórs del temple é del paláis lu rei é les escúz de ór que li reis Salomún fist faíre . Mais li reís Roboam fist fáire en lur líeu escuz de aráim e livrad les a céz ki máistres furent sur les escuiers ki guardoent le porche del paléis quant li reis í éstéit . Quant li reis entróut el temple nostre Seignur , l'um les portout devant lui é puis les portad l'um la ú l'um soleit les armes en estúi guarder . Pur çó que li reis Roboam é li suen se humiliérent devant nostre Seignur , alches le apaérent de sun maltalent si que il nes volt del tut destrúire , kar bones ovres truvad en partíe en Judá . E li reis Roboam se cunfortád é regnad en Jerusalem . Quarante un an out quant il cumenchad á regner é dis é sét anz regnad en Jerusalem . Sa mere out num Nááma de Aman . Malement uverad vers nostre Seignur é n'aturnad pas sun quer vers Deu . Guerre é bataille fud tuz jurz entre le rei Roboam é lu rei Jeroboám . É Roboam murut e fud ensevelíz od ses ancestres en la citéd David , é sis fiz Abia regnad pur lui . 
Al dis e úítme án que oút regned Jeroboam , li fiz Nabáth , regnad Abiá sur Judám . É tréis anz regnád en Jerusalem . Sa mére oút núm Máácha é fud fille Absalón . E sewid les males traces sun pere , é ne fud pas sis quers parfiz devant nostre Seignur sicume fud le David . Máis pur l'amur David dunad Deu tuz júrz alcúne estencéle de sun lignage en Jerusalem pur çó que David servíd nostre Seignur a gréd é ne trespassad pas sun cumandement fors en tant cume il mesprist vers Uríe . Maltalent é guerre fud tuz jurs entre le rei Abiám é lu rei Jeroboám . 
Li reis Abiá vint a une feiz en bataille od quarante milie cumbaturs encuntre le rei Jeroboám ki oút en ses eschíeles quatre vinz mílie vaillánz cumpaignuns . É li reis Abiá estut sur le munt de Semerón , ki est en terre de Effraïm , é dist : « Oí ceste parole , tu , Jeroboám , é tuit cil de Israel . Dun nel savez bíen que Deu dunad le regne de Israel á David , que il e lí súen i regnassent parmanablement ? É Jeroboam , un serf Salomun , se esbruçád é felenessement revelád encúntre sun seignúr . É malváise gent é les fíz Beliál se asemblerent entur lúi é oúrent la plus halte máin envers Roboám , le fiz Salomun , kár Roboam fud mult poürus des paroles que li prophetes Semeïa li out dit é ne li póut encuntrester . É ore dites que vus puez cuntrester al regne nostre Seignúr que il tíent as maíns de héirs David é avéz grant multitudine de genz é vééls de ór que Jeroboám vus ad faít que vus les tiengez pur Deus . É dejéted avez les pruvéires é les altres ordenez ki sunt del lignage Ááron é fait avéz a vostre óes é á servise á deable pruvéires encuntre Deu é encuntre lei si que qui qu'il seit , bon ú malváis , erranment par un tór é set multuns recéive ordenement é seit prestres é servant á deáble . Máis li veirs Deu ki vus avez deguerpid est nostre Deu . É pruvéires del lignage Ááron é li levíte sulúnc lur órdre é la lei servent od nus nostre Seignúr . É funt lur sacrefises le matín é le vespres chascun júr é offrent le gentil thimiáme é assíent les páins de proposiciun sur la table nostre Seignur . Od nus est li riches chandelabres de ór é les lumináries que l'um alúme al vespre tuz dís . Nus guardums le cumandement Deu ki vus avéz relinquid . Pur çó Deu est ducs de nostre óst é li dreituríer pruvéire sunt od nus ki ja sunerunt les busínes encuntre vus . Pur çó vus , fiz Israel , ne vus cumbatez pas encuntre le Deu á voz ancestres ; kar il ne vus ad mestíer . » 
Tant dementres cum li reis Abiá parlout , Jeroboam mist aguait deríere se ost , si que devant çó que mot en súst , enclost se ost . Cume çó aperchut li reis Abia é cil de Judá que la bataílle lur fud devant é deríere , la merci Deu requistrent é li pruvéire sunerent les busínes . É dunérent un cri merveillús , é nostre Sire al cri que il fírent espóéntad Jeroboám é les súens . Si s'enfuírent , é li reis Abiá é Juda les pursewírent . É Deu les liverad as mains lu rei Abiá a descunfiture é a mort . É cinquante milie en ocist que naffrad . É Deu humiliád forment en cel tens cez de Israel é eshalchád céz de Judá pur çó que il ourent esperance en nostre Seignur . Li reis Abiá fist l'enchalz sur Jeroboam ki se fuiéít ; é prist la cited de Bethel é cez que il i truvad é Jesená é Effrém , tréis citéz , si que Jeroboam ne li pout unches puis cuntrester . Cum Abia fud en sun regne afermez , femmes prist quatorze , si engendrad vint e dous fiz é seze filles . Puis le ferid nostre Sires pur sun pecchied , si en murút , si fud ensevelíz en la cited Davíd ; é ses fiz Asá regnad pur lui é en ses júrs oút dis anz páis par sa terre . Cist Asá fist çó que á Deu plóut . Les altels a deable tut esmíad é les ydles tut depeschad é les vergíers ú l'um a deable sacrefióut tut detrenchad . É cumandad a céz de Judá que il la volentéd Déu enqueïssent é sa lei é ses cumandemenz teníssent . É par tutes les citez abatid les mahumeríes é regnád en bone páis . Plusurs citez en Juda edefiád , kar Deu de tutes parz páis li dunád . Pur çó dist á cez de Juda : « Edifiúms cez citez , sis encloüms de murs é de bones turs é metums í portes é serrúres , quant Deu , pur çó que nus le servums , páis nus ad dunéd de tutes parz . » É íl le fírent tut issi senz empééchement . Li reis Jeroboám murut quant vint é dóus ánz oút regned ; é ses fiz Nadáb regnad pur lui . 
Li reis Asa out en sa ost de cez de Juda treis cenz milie cumbaturs á escuz é a lances . E de Benjamin ki á escuz se cumbatirent é de archíers en out dous cenz milie é treis vinz é dis milie . É tuit cil furent boníme champium . 
Zara , li reis de Ethiópe , vint a bataille sur le rei Ásá é oút en se ost dis feíz cent milie cumbatanz é treis cenz curres é vínt jésque Maresá . É li reis Asa vint encuntre lui é ordenad ses eschíeles el val de Saphatá , ki est pres de Maresá . É la áïe Deu requist , si dist : « Sire , sire poestifs , ki vostre salvatiun poz faire tut alsi á pói cume a multz , ór nús guarís ; kar en la fiánce que avums en téi venúms encuntre cest merveillus pople é encuntre lur réi . Sire , Sire , ne te deit pas huem cuntrester , mais tu déis les orguillús abatre é defúlér . » Nostre Sire oïd la préiere lu rei Asá é espoentád forment cez de Ethiópie , si turnerent a fúie . Asa les enchalchad é fierement les descunfist é ocist par la force nostre Seignúr ; puis cil de Juda pristrent , sin emporterent les hernéis é les riches aveírs de lur enemis . Pristrent tutes les citez par entur Gerarám é forment grant preie enmenerent . É almáille enmenérent senz numbre , é chaméilz , é revíndrent en Jerusalem . 
Azarias , le fiz Obíd , pár le Saínt Esperit vint encuntre le rei Asá , si li dist : « Or me óí , sire reis , é tu , Judá , é tu , Benjamín . Deu est od vus , kar vus avez od lui ested . Si vus Deu querez , vus le truverez ; é si vus le guerpissez , il guerpirad vus . Cil de Israel serrunt grant tens senz Deu verái é senz pruvéire é senz máistre é senz léi . É quant il returnérunt en lur grant angúisse é nostre Seignur querrunt , il le truverúnt . En cel tens nen averád páis ne cil ki vait ne cil ki víent . Çó dient li Hebreu que alcune feiz avint que par cinquante dous anz óisel ne volád ne beste passad par Jerusalem . En cel tens , fist li prophete , serrunt en poür túit cil ki abítent en la terre . Kar une gent se cumbaterad encuntre altre é une cited encuntre altre ; kar Deu le trublerad tuz en tute anguisse . É vus pur çó , ki Deu servéz , cunfortéz vus én bíen , kar pleníers de voz úévrés iért li luíers . » Cume Asa out oïd ces paroles , háitez en fúd é ostad les ydles par tute la terre de Benjamín é de Juda é des citez que il cunquist de Effraïm é fist dedíer é renuvelér un altel devant le porche del temple nostre Seignur . E il assemblad cez de Juda é de Benjamín é plusurs de Effraïm é Manassé ; kar plúsurs vindrent a lúi pur çó que il vírent que Deu fud ód lúi . Cume il vindrent en Jerusalém el tiérz méis del quinzíme án del regne Asá , offrirent lur sacrefises de la preie que il oúrent cunquis sur lur enemís , set cenz boes é set milie multúns . É li reis entrad pur faire ferme aliance entre Deu é la gent si cume il fáire le solt . Si dist : « Si nuls est ki ne vóilled querre nostre Seignúr é servír , granz ú petíz , húem ú femme , seít ocís . » A cel jur jurérent á nostre Seignur que il le serviréient é fúrent jóíús é háitez tuz cez de Juda . É maldistrent cez ki Deu guerpiréient é jurérent que á Deu se tendréient é de quer le serviréient . 
Li reis Asa sa mere meïme , Máácham , remuad é tut en ostad del servise é del sacrefise de un ydle que clámed ért Priáp que ele cultivout ; é fist abatre le vergíer ú l'um li soléit sacrefier , é fist esfundrér la cave ú l'um le enuróut , é tut fist depescier é esmíer cel viláin simulacre ( kar çó ert ydle de pecchie é de lecherie ) , é puis le fist jeter aval en la rivíere . Mais nel fist pas si partút ú l'um soléit es munz á deable servir . Pruzdum fud Asá , kar sun quer oút turned devers Deu . É çó que sis peres out vúed al servise nostre Seignúr én ór é en argént é en él , tut fist venír al temple . É guerre nule ne li surst devant le trentíme án de sun regne . El trentisme an puis que il out regned , Báása , li reis de Israel , vint á óst en Judá é clost de mur Ramá si que nuls ne póut del regne Asa aseürement ne entrer ne eissir . Pur çó li reis Asa prist tut l'or é l'argent que fud remes el temple é al tresor del paleís , si l'envéiad a Benadab , lu rei de Sýrie , ki mest en Damasche , é cez paroles li mandád : « Mis peres é li tuen furent mult ami , é fud entre els bone páis é ferme aliance , é requier que issi seit entre mei é téi é pur çó te ái enveíed cest or é cest argent que tu la tríwe rendes ki est entre tei é le rei de Israel é partir le faces de ma terre . Benadab l'en oïd bonement é en Israel enveíad de sa chevaleríe , é cil pristrent les burgs é les citez Aïón é Dán é Belmaïm é tutes les viles de Neptalim ki furent closes de mur . Cume çó sout li reis Baasa , de l'edefiement que il fist á Ramá cessad é de iloc en Thersa s'en turnad . Lores assemblád Asá tuz cez de Juda é vint á Rama , si emportad la pierre é le mairen dunt li reis Báása volt edefiér , sin esforçad li reis Asá Gabáá é Masphá . » 
En cel cuntemple vint Anám le prophete al rei Asá , si li dist : « Pur çó que tu as oüd fiance al rei de Syrie é níent en nostre Seignur , li óz de Syrie te est eschapez . É dun ne furent asez plus cil de Ethiopie é de Libie é plus ourent curres é plus chevalerie é plus gelde que nostre Sire ? Tut te lívrad as mains quant en lui oüs esperance é devers lúi oüs aturned le quer . Les oilz Deu esguardent sur túte terre , é il dúne vígur á cez ki de quer parfit le siewent . Folement le as fait , é pur çó guerre te surderad des óre . » Lores se curuçad li reis Asá vers le prophete é cumandad que il fust pris é en liéns mis . É nostre Sire s'en desdeignad forment , si ocist plusurs del pople . Li reís Asá en sa vieillesce enmaladid é de poagre forment fud anguisséz ; máis néïs en la grant enfermeted ne volt nostre Seignur requérre , máis as miries se tint é en els oút fiance . É del mal murut é fud ensevelíz od ses ancestres en la cited David . É sis fiz Josaphád regnad pur lui . 
Nadab , le fiz Jeroboam , regnad sur Israel el secund an Asá , le rei de Judá , é dous anz regnád . Málement uverad vers nostre Seignur é sewíd les males tráces sun pere é le pecchied par unt il fist pecchier cez de Israel . É Báása , le fiz Áïá , ki ért del lignage Ysachar , li alad á mal é aguait , si l'ocist á Gebeton , ki est une cited as Philistiens , kar li reis Nadáb é túit cil de Israel furent ásiege á Gebeton . É la le ocist Báása é regnad pur lui sur Israel . É ocist é destruist tut le lignáge Jeroboám si que un píed n'en remest , si cume nostre Sire le out dit devant par Áïá de Sylo , pur le pecchied Jeroboam que il meïme pecchad é fist pecchier cez de Israel . Al tíerz an que out regnéd Asá , li réis de Judá , regnad Báásá , li fiz Áïá , sur tute Israel ; é vint é quatre anz regnad . Malement vers nostre Seignur úverad é sewíd les males traces Jeroboám , ki pecchier fist cez de Israel . É tuz jurs fúd guerre entre Báása é Ása , lu rei de Juda . 
Nostre Sire fist une revelatium á Jhéü , le fiz Annam ; é al rei Báása mandad cez paroles par lui : « Jo t'ai leved del puldrer é rei te aí fait sur Israel , é tú ás sewíd les malváises tráces Jeroboám é as fáit pecchíer cez de Israel pur méi atariér . É jó pur çó abaterái é destruirái tuz tes heírs é tut le túen lignage é tuz cez de ta maidnéé si cume l'ái fait de Jeroboam , le fiz Nabath . Cez de tun lignage ki en cited murrunt , chiens les devurrerunt ; é ki defors murrunt , oisels les mangerunt . » Jhéü mustrad la parole nostre Seignur , é li reis forment s'en curuchad , si l'ocist . Li reis Báása murut é fud enseveliz en la cited de Tersa , é regnad pur lui ses fiz Hela . Él vint e sisme an le rei Ásá de Juda regnad Helá , le fiz Báása , sur Israel é dous anz regnad . Mais uns de ses humes , Zamrí par num , ki esteít uns de ses cunestables , revelád encuntre lúi , si l'ocist la ú il fud enívréz , en la maísun Arsá , le prefect de Thersa . El vint e setme án lu réi Asá le ocíst é regnad sur Israel . É púis ocíst tut le lignage Baása , tuz ses privéz é tuz ses amís , sicume nostre Sire le out dit devant par le prophete Jhéü . Le ost de Israel fud lores asiegie entur une cited Gebeton ki ert as Philistiens . Cume cil de l'ost oïrent la nuvele que ocis fud li réis , chalt pas fírent rei Ambri , ki áïdunc ert maistre cunestables de l'ost . É d'íloc múrent é vindrent é asegiérent la cited de Thersa . Cume Zamri aparchud que il la cited prendréient , el paleis entrád é le fu í tuchád e tut le esbrasad . Si murut quant set jurs oút regned , kar malement out úvéred vers nostre Seignur é out sewíd les máles tráces Jeroboám , ki fist pecchíer cez de Israel . A cel cuntemple grant partíe de cez de Israel se tindrent á Thébni , le fiz Ginét , sil voldrent rei faíre . Máis cil ki se teneient á Ambrí ourent la plus halte máin , é Tební murut , é Ambri regnad sur Israel . A l'úre que Ásá , li réis de Judá , oút regned trente ún án , regnad Ambrí , é duze ans regnad sur Israel , set ánz regnad en Thersa . Cist Ambri achatad le munt de Samaríe de Somér , ki le munt fúd , é úne cited í edifiád é Somér l'apelad . Malement úverad Ambri vers nostre Seignur , ásez nualz que nuls ki devant lui regnast . É sewid tutes les malveises traces Jeroboam , ki peccher fist cez de Israel . 
Cinc anz regnad Ambri en la cited que il edifiad , puis murut é fud ensevelíz en Samárie , é sis fiz Acáb regnad pur lui . Cist Acab en Samarie vint e dóus ánz regnad . É pis que nuls ki devant lui oüst ested devers nostre Seignur uverad . É ne li suffistrent pas ces mals a faíre que oút faít Jeroboam , le fiz Nabath , mais femme prist Jezabel , la fille Metabáál , le rei de Sydónie . É servid é áürad Báál , é un temple levad a l'unurance Baal en Samarie . É altel í levad , é un vergier pur sacrefier á deable plantad é núálz le fist que nuls altres des reis ki devant lui ourent ested . Én cel tens Ahiel de Bethel edefiad é relevad Jericó . Abirám , sun eínzned fiz , murút quant il la cumençad ; é Segub , li púisnéz , quant il de portes la fermad , sulunc la parole nostre Seignur que il out parléé par Josúe , le fiz Nun . 
Helyes , li prophetes de Thesba ki est en Galáád , parlad al rei Achab , si li dist : « Sí véirement cume Deu vit devant qui jó estois , ruséé ne plúie ne charrad en terre si par ma parole nun . » Lores fist Deu al prophete une revelatiun , si li dist : « Va t'én d'ící vers órient , si te tapís a la rivíere de Charit ki est encuntre Jordan . La surjúrne é beíf de la riviere , é jo rái cumanded á corps que lá vitaille te truissent é guarisun . » Helyes fist le cumandement nostre Seignur , vint é surjurnad á la rivíere de Charith . É corps venéient tut dís le matin é le vespre , si li portoúent paín é chárn ; é il le receveit é de la riviere bevéit . Puis ávint que la riviere sechad , kar giens de pluie ne vint en terre . Dunc reparlad nostre Sire á Helye le prophete , si li dist : « Liéve , si t'en va en Sarepte , ki est en Sydónie , si í surjúrne ; la aí cumanded á une védve que ele te trúisse vitaille é sustenement . » Li prophetes levad é cele part en alad , é cume il vínt á la porte de la cited la vedve truvad ki bóisettes i cúillíd . Helyes l'apelad , si li dist : « Dune mei de l'ewe , si beverai . » Cume la femme fud esmúe pur l'ewe , Helyes criad áprés , si li dist : « Aporte mei un poi , sevels une buchie de pain . » Cele respundi : « Si veirement cume Deu vít , jó nen ai si une puínnie nun de faríne en un vaissel é un sul petitet de olie en un altre vaissel ; é véi méi cí pur dous boisettes cuillír dunt jó áturne tantel de viande á mei é mun fíz , que nus le manjum é puis si murrum . » Dunc redist Helyes : « Mar averas poür , mais vá , síl fái cume dit l'as é fái á mun óes tut premierement un turtellet de cele farine , sil me porte é puis fras á tun oes é a l'oés tun fiz . Kar çó dit nostre Sires : “ La farine ne defaldrad ne l'ólie ne avalerad jesque Deu envéit plúie en terre . ” » La védve s'en turnad é fist si cume Helyes lá ruvad . Si manjad Helye é ele é sa maidnéé . É lur faríne ne faillíd ne le olie ne descrút sulunc çó que nostre Sire le out dit par sun prophete . 
Puis amaladid le fiz á cele vedve ; é fud l'enfermeted forment grande , si murut . Lores dist la vedve á Helye : « Sire , sire , de quei te sui jó mesfait ? Es tu pur çó venuz a mun ostel que mes iniquitez seient ore remembréés é pur ocire mun fiz ? » Respundi Helyas : « Ça baille tun fiz ! » , é ele si fist ; é li bons huem prist le mort , sil portad en la chambre la ú il manéit é sur sun lit le mist . Si críad merci á nostre Seignur é dist : « Sire , sire Deu , neïs ceste védve , od qui , sicume ses , jó aí la sustenance , as travaillíe é mort li as sun fiz ? » É li pruzdum se culchad treis feiz sur le cors é requist nostre Seignur que l'áneme renvéiast al cors . Nostre Sire l'en oïd é l'áneme el cors enveiad . É Helyes l'enfant tut haíted a sa mere livrad . Dunc dist la mere : « Ore lé saí fínement que tu es húem Déu e que en ta buche est lá veráie parole nostre Seignur . » 
El tierz an parlad Deu a Helyes , si li dist : « Va , si te mustre al rei Achab , si envéierai des óre plúie en térre . » Helies se esmut pur venir devant le rei Achab , é la famíne fud merveilluse en Samarie . Pur çó apelad li reis Achad Abdíam , ki fud seneschals de sa maisun ; é cist Abdias creméit mult nostre Seignur . Kar quant Jezabel fist ocire les prophetes nostre Seignur , cist Abdías en prist cent é fist muscier cinquante en une cave é cinquante en altre é truvad lur lá vitaílle é sustenement . A cest sun seneschal cumandad Achad que il alást par tutes les funtaines é les vals de la terre pur cerchier si herbe í poüst truver á ses chevals é a ses muls que il ne murussent del tut en tut . Si se partírent li reis é li seneschals pur avirunér é esquérre tut le païs . Li réis tint sun chemín une part é li seneschals altre part . É avint si que Helyas vint encuntre le seneschal : é il tant tost cume il cunút Helye chaïd adént devant lui , si li dist : « És tu çó , mís síres Helye ? » Respundi Helyes : « Çó sui jó véirement , é or én vá a tún seignur é dí que jó sui venuz . » Respundi Abdias : « Sire , qu'ai mesfait vers téi que á mort me lívres a mun seignur lu rei ? Si véirement cume Deu vit , nule terre n'est ú mes sires ne te áit fáit quérre , é tuz realmes ad requis é cunjurez que tu ne li séies celez . É óre me dis : “ Va é di á tun seignur que Helyes est venuz é returnez . ” E puis que iére de teí partíz , li Seinz Ésperiz te rávirád é en tel líeu te porterad ú truver ne te saverái , é jó ta venúe al rei nuncierái é puis quant il ne te truverad senz cuntredit me ocirád . Jó , tis serfs , des m'énfánce aí crieme oüd de nostre Seignur . Dun ne l'as óïd dire cume jó me cunctinc , quant la reïne Jezabél ocist les prophetes nostre Seignur ? Cum jó cent en pris é tapír les fis , les cinquante en une cáve é cinquante en altre é la les sustinc de pain é de vitáille ? É óre me dis : “ Vá é di á tun seignur que venuz est Helyes , ” que il me ocíed quant il ne te truverad ? » Respundi Helyes : « Si veirement cume nostre Sires Deu vit devant ki jó sui , a cest júr de úí vendrai devant lúi . » Lores s'en turnad Abdías é vint encuntre le rei é nunciad lúi de la venúe le prophete Helye , é li reis vint encuntre Helye . É tant tost cume il le vit : « Es tu çó , fist se il , ki trubles Israel ? » Respundi Helyes : « Ne l'ái pas trubled , máis tu é ta máidnéé l'avez trubled ki guerpid avez les cumandemenz nostre Seignur é sewí é servid á Báálim . Mais nepurquant óre fái assembler tut Israel el munt de Carmele é quatre cenz cinquante des prophetes Báál é les prophetes ki ás bóis sérvent deáble é se dignent al deis la reïne Jezabel . » Li reis Achab envéiad par tute Israel é pur cez prophetes , e al munt de Carmele les assemblad . Dunc parlad Helyes á tut le pople , si lur dist : « Cume lunges sifaitement closcerez é fermement ne vus tendrez ne chá ne lá ? Si nostre Sires est Deu , é vus le servez ; é si Báál est Deu , á lui vus tenez . » Mais li poples a cez paroles ne respundi mot . Encore redist Helyes : « Jo sui suls remes des prophetes nostre Seignur , é Báál en ad des prophetes quatre cenz cinquante , é quatre cenz én í ad ki funt lur mestíer as bois . Dous bóes nus dúnez , é túit cil prophete eslísent é retiengient lé ún é fácent cel boef tut en piéces colper é puis busche sur lur altel deménie rúer é sur la busche les pieches de cel lur buef ordenéément poser , mais n'i metent pas fu ki la busche puissed adéser , é jó endreit mei de altre part frai altretel . Lores requiergient lur deus que lur busche par sei facent alumer , é jó requerrái mun véir Deu que il mun sacrefise od tute la busche faced par sei esprendre é esbraser . É si Báál les ót , dunc est danz Bááls Deu ; é se mis Sires mé ót é faít çó que Báál ne póut , dunc est mis Sires Deu . » Respundi li poples : « Helies ad forment bien dit ! » Atant ruvad Helyes as prophetes que il cumenchassent l'afaíre , kar il estéient plúsur , é requeïssent lur seignur que endreit del fú les óïst si que par máin de humme ne descendist . Li fals prophete le firent tut issí é requístrent Báál des le matin jesque midi , mais rien ne fist ne rien ne respundi . Dunc saillírent cil fals prophete ultre le altél . É Helyes les cumenchad a rampódner , si lur dist : « Críez plus halt , críez , kar vostre Deu par aventúre parole á ki que seít , ú éired , ú dórt par aventure . Críez , críez si que vus le esvéillez . » Cil criérent á halte voiz , si se trenchierent , si cume fud lur usages , de cultels é riflerent la charn jesque il furent sanglenz . Maís púis que mídíe fud passéé é venud fud li tens que l'um dut le sacrefise fáire é li fus ne vínt sur lur sacrefíse , Helies apelad tut le pople é redresçad le altel nostre Seignur ki fud tut esgrúned é deserted . É prist duze pierres selunc le numbre des fiz Jacob á ki Deu parlad é Israel l'apelád . É de cez duze pierres le altel redresçad el enúr nostre Seignur é fist un fossed envirun cel altel , púis le boef par pieces devisad . É sur l'altel la busche é les pieces ordenéément álúád . Tost ápres cumandad que l'um quatre chánes de éwe emplist é sur l'altel é la busche é le sacrefise le éwe éspandíst , é l'um tut issi le fist . Derechief cumandad que l'um les chánes de éwe emplíst é derechief sur la busche é sur le sacrefise le espandist , é l'um si fist . Tíerce feíz cumandad , é l'um tiérce feíz le ewe portad é sur la busche versad , tant que li fossez ki deled le altel esteit fud plein é surundad . 
Lores , quant ure fud de faire le sacrefise , Helyes fist sa ureisun á nostre Seignur en ceste baillie : « Sire , Sire , ki es Deu Abraham é Isáác é Israel , úí mustre que tu es Deu Israel é que jó súi tís sérfs é que par tun cumandement aí tut çó fáit . Ói me , Sire , si te pláist que cist pople sache que tu as lur quers turnez derechief a bíen . » A ces paroles descendid li fus , é la busche alumad é tut le sacrefise esbrasad é neïs les pierres esmiad é l'ewe ki desuz fud tute desecchad . Cume çó vít lí poples , erranment chaï á terre , si dist : « Nostre Sire véirement est Deu , il est veirement Deu . » « Pernez me , fist se Helyes , tuz les prophetes Báál si que un píe ne remaigne . » É furent chalt pas pris é sur la riviére de Cyson túit ocís . Dunc dist Helyes al rei : « Or en va , si te dídne , kar jó ói ja le sun de grant pluie . » É li réis s'en turnad , é Helyes muntad le sumet del munt de Carmele , si se mist par terre é sa face entre ses genuilz . Si urad é dist a sun servant : « Vá ámúnt é guarde vers la mer . » Cil alád é returnad , á sun dít níent ne vit . Respundid li prophetes : « Óre i va set feiz é guarde si rien i véiz . » A la setme feiz que cil alad une nuétte petíte vít de la mer levér é repáirad é a sun seignur l'anunciad . Respundi Helye : « Ore en vá é dí al rei : “ Munte sur un curre é pren tun chemín que la pluie ne te surprénge . ” » A pói de úre éstevús lí cíels devint tut obscurs , é levérent núes é véntz , é chaïd une grandíme plúie . 
Li réis Acháb alád en Jezraél . É li prophetes Helyes par la force é la volented nostre Seignur curút devant lu réi jesque il vínt en Jezraél . 
Li réis cunctad tut á Jezabel , la reïne , que Helyes oút faít é cume il oút mort tuz les prophétes Báál . Pur çó Jezabel tramíst un sun message á Helye , sí lí mandad : « Cel mal me facent mes deus que venir deít sur téi , si jó demaín á tel ure ne face de téi si cume tu as fait de nos prophetes . » Helyes oút grant poür de cest mándement , si s'én alád la ú talent li príst , tant que il vínt en Bersabéé ki est en Juda ; la laissad sun serjánt . É alád úne jurnéé en cel deséert . Asíst séi súz ún genéivre é requíst de nostre Seignur sa mórt , sí díst : « Ne sui pas , Sire , plus vaillanz que mes ancestres que jó desire á vívre apres lur mort . Si te pláist , recéif ma áneme . » A tant se culchad desuz le úmbre de ún geneívre , sí s'endórmid . Estevus li angeles nostre Seignur vint , tuchád le , si dist : « Liéve , si manjúe . » É cil reguardad é vít á sun chíef un paín quít suz brese é éwe en un vaissel . Helyes se esdresçad é but é manjad , puis s'endormid . Derechíef vint li angeles , tuchád le prophete , si li dist : « Liéve é manjúe , kar grant veíe te átént . » Helyes levád , bút é manjad é par cele viánde quarante jurs é quarante núiz errád si que il vint al munt nostre Seignur de Oréb . É la én úne cáve surjúrnad . La parlad nostre Síre á lui , si li dist ; « Helye , que fais cí ? É purquéi es de la cite partid ? » Helyas respundi : « Grant máremént aí óüd pur l'amur nostre Seignur de çó que guerpid le unt ícil de Israel . Sire , tes altels unt abatúd é tes prophetes ocís , é jó sul súi remés , é mal me quierent é mort . » É cil ki parlad a Helye respundid : « Vá fors é víen estér el munt devant nostre Seignur . Éstelévus li Sires i passed , é un terremote merveillús vendrád devant lúi ; maís ne vendrad pás li Sires á cel terremóte . Apres le terremote vendrad un esturbeíllun estrange , máis a l'esturbeillun ne vendrad pas li Sires . Apres l'esturbeíllun léverad uns fús , mais ód lé fu ne vendrad pas li Sires . Apres le fú vendrad un suéf espirement de un petit vént ; lores apres vendrad li Sires , si parlerad á tei . » Cume çó oïd Helyes , de sun afublaíl cuverid sun viárie é eissíd é estút en l'usseríe de la cáve . É la vóiz lí vínt derechíef , si dist : « Que fais tú cí , Helýe ? » Respundi Helýe : « Sire , grant marement aí oüd pur amur nostre Seignur de çó que lí fiz Israel unt enfráinte la cuvenánce que il oúrent ferméé ód luí . Tes altels unt destrúiz é tes prophetes ocís , é jó suls súi remés é neïs a méi quierent mál é mórt . » Dunc respundí nostre Seignur : « Va é retúrne el chemín del desért , dréit a Damásche . Cume tu la vendrás , Azaél enúíndras a reí sur Sýrie , é Jhéü , le fiz Nánsi , sur Israel , é Helyséu , le fiz Saphát , ki est de Abélmaülá , enúíndras que íl seít prophéte pur teí . Kiqúnques escháperad de la spéé Azaél , Jhéü l'ocirád ; é ki á Jhéü escaperad , Heliseú li prophetes l'ócirád . É jó guarderaí a mun oés sét mílie húmes ki uncore únches ne curbérent le genuíl devant Báál é guarderái tutes les buches ki ne l'unt aüred ne les maíns ne li unt baised . » 
Helyés mút d'ilóc é truvád Helyseú , le fiz Sapháth , aránt é altres od lúi a bién jesque á duze jús de bóes . É Helyés mist sun mantél sur Helyseú . É Helyseu cumenchad erranment a prophetizér é guerpíd ses bóes é sewíd Helye , si li dist : « Jó én irái é cungíe prendrai de mun pére é de ma mére , é puís te síwerái . » Helyes respundi : « Vá t'én , si retúrne ; fáit aí tant cume méi apurtínt . » Helyséu cume il fúd returnéz , bóes sacrefiád é a mangíer les dunád al pople ; púis mút é vínt a Helye le prophete , síl servíd . 
Benadáb , li reís de Syrie , asemblad ost merveillús é fort é fiér , trente doús reís od cheváls é ód cúrres é ód grant apareíl . É vínt en Israel , ásejád Samárie é tramist ses messages á Achab , le réi de Israel . É cez paroles li mandad : « Tun or é tun argent é tes femmes é tes fiz tuz sunt míens . » Respundí li reis de Isráel : « Veirs est , Sire . Jó sui li tuens é tutes mes choses . » Derechief énveíad Benadáb ses messages al rei Acháb , si li mandad que l'endemain í énvéiereít ses messages é escerchereient sun paléis é les ostels a tuz ses humes ; é quanque lur plárreit tut prendreiént é tut l'enmerreíent . Lores mandad li reis de Israel tuz les antifs hummes de Israél , si lur dist : « Cúnrei en pernez que li reis Benadáb me vaít á mal é a aguáit . Il enveíad á méi pur mes femmes é pur mun ór é pur mun argént , é níent ne lí escundis . Óre sur çó me ad mandéd que altél suffre de vús é de voz femmes é de voz chatéls . Pur ço purvééz si granter le voléz . » Respundirent li antíf húme de Israél e li eínznez : « De tut çó rién ne li fras ne níent n'í ássentiras . » A tant respundi li reis de Israel as messages lú reí Benadáb : « Quanque mes Sires cumande bonement li frai fors ceste chose que faíre ne púis en nule baillíe . » Li message revindrent á lur seígnur é mustrérent le respuns lu rei de Israel . É li reis Benadáb égrement s'en curuchád é ses messáges al rei Acháb enveíad , si li mandad par desdeín que tant oút gént en se óst que si chascúns rúast pléin púin de terre deléd les murs de Samárie , plus serréit halt lí múnz que lí múrs . Lí réis Acháb respundí á cest messáge : « Dites á vostre Seígnúr que ne se deít pás si glorífiér cil kí encóre est arméz cum quant ápres sa victórie se est desarméz . » Li reis Benadab se sééit á sun cunvívie ód les réis ki venúz fúrent á sa áïé quant il óïd cest mandement é cumandad erránment que l'um la cíted avirunást é de plus pres l'asejást . 
Lóres vínt ún prophéte nostre Seígnúr al réi Acháb , si li dist : « Çó díst nostre Síres : “ Ceste merveillúse multitudine de pople que tu as véüé te liverai á cest júr de úí que tu saches véirement que jó sui Sires forz é poéstífs . ” » Respundi Achab : « En quel maníere frad çó é par qui ? » Respundid li prophetes : « Par les fiz as princes de ceste cuntréé . » Respundi Acháb : « É ki cumencerad la medléé ? » Respundi lí prophétes : « Tu . » A tant fist li reis asembler é anumbrer les fiz as princes de la cuntréé , si í truvád dóus cenz é trente dous . E ápres fist anumbrer le pople é truvad í set milie cumbatanz . Benadab bevéit é fúd já enívrez en sun pavéillun od trente dóus réis ki furent á sá aïé venúz . É li fiz as princes de Samárie éissirent hors de la cited vers cel óst , é cíl de l'óst le fírent savéir tost a lur seígnur , le réi Benadáb . É il cumandad chalt pas : « U il viengent pur pais ú pur bataille , vifs les pernez é tut liëz les me menez ! » Li fiz as princes furent eissud al premier frunt , si se cumbatirent as guáites de l'ost , sis descunfistrent é ocistrent . Cume çó vit li réi Acháb ki fud en la cited , tute sa gent fist eissir el champ , é firent cíl un fíer asált sur le ost , sil descumfistrent é cil de Syrie acuillírent a fúie . É Israel les enchalchád é pursewíd , é li reis meïme , Benadab , s'enfuíd ; é grant fud la descunfitúre des Sýriéns . Dunc vint uns prophetes al rei Achab , si li dist : « A óre séíes tu haitiedz é bien purvéi que tu fras ; kar li reis de Syrie vendrad sur tei en tens . » 
Li reis de Syrie fud descumfiz á Samarie é returnez fud en sa terre , é ses hummes le cunforterent del grant damage que il í oút encuntré , si li distrent : « Les deus Israel sunt deus de munz . Pur çó nus venquírent , quant nus nus cumbatímes ás múnz . Mais des óre a la champaínne nus cumbatrums é tóst recreanz les rendrums . Pur çó , bel sire , cungeíe les reis ki vindrent á tá áïé , si returnt chascuns én sun païs , é retien lur chevaleríe é assié cunestábles sur tute cele chevaleríe . É restóre altant chevalíers cume ocís í fúrent de ta privéé maignéé é tanz chevals é tanz curres cume dunc óüs , é púis en la champaigne nus cumbatrums , é verrás que nus les descumfirums . » Li reis se tint á cest cunseil é fist le si . Apres le an mút á tute se ost é vint en terre de Israel , numéément en Aféc . E cez de Israel se asemblerent é vindrent encuntre lui , si se alogierent cume çó fussent dous petíz fúlcs de cheveréls . Mais ces de Sýrie cuverírent tute la terre . Dunc vint uns húem Déu al réi de Israel , si li dist : « Ço dit nostre Síre : “ Pur çó que cil de Syrie únt dít que le Déu Israel est Deu de múnz é nún de váls , tute ceste multitudine te liverái , é saveras que jó suí Síres esforcíbles é puissánz . ” » Set júrs s'aprestérent a la bataílle li ún é li áltre , é al sétme júr fud la bataílle , é la descunfitúre turnad sur cez de Sýrie ; é cil de Israel én ocístrent cent mílie de gélde én ún júr . E li altre Sýrien fuírent en Afféc , é li murs chaïd sur els , si agraventad é ocíst vínt é set milliers . Mais Benadáb s'enfuíd enz en la cited é entrad en une chambre ki fud ultre une altre chambre , é la se tapíd . La parlérent si privé a lúi , si li distrent : « L'um dit çó que li rei de Israel sunt mult merciable ; pur çó nus nus vestirúms de sács é vendrums devant lú réi le hárt el cól , si par aventure volsíst merci avéir de nús . » Tut issil fírent é devant lú réi víndrent , sí lí distrent : « Síre , síre , tis serfs Benadab requíert merci . » Li reis Achab respundi : « Si Benadab vít encore , jól receverái é unurrái cume frere . » É li message Benadáb tant parlérent que li reís Achab jurád que mal n'i averéit . Lores s'en turnerent li messáge é fírent venír lur seígnúr devant Achab de la ú íl se fúd repóst . Li reis Achab , cúme Benadab , li réis de Sýrie , vínt devant lúi , erranment li jétad la maín , sil levád desur sun curre . Sil baisád bónement é dist li que tut fust aseürs , que mal n'í averéit . Dunc li dist Benadáb : « Les citez que mis peres prist sur le tun , jos te rendrái ; é áíés des ore en Damasche recét é repáir si cume mis peres out já en Samárie . É jó m'atriwerái é ferme aliance frái od tei . » É li reis Achab rechút la triwe , é Benadáb s'en turnad vers sun païs . 
Entre ces afaites li prophetes Micheas par la volente Deu parlad á un sun cumpaignun , si li dist : « Fíer me sur le chief ! » Mais cil nel volt pas ferír . Pur çó li dist li prophetes Micheas : « Pur çó que tu es inobedient a la voíz nostre Seignur , quant de mei partiras , un leün encuntreras , é il te ocirád . » É tút íssí ávínt . Púis ruvad li prophetes á ún altre humme que il le ferist , é il si fist , sil nafrad el chief . Lores líád li prophetes sun chief é desguisad sei de puldre dunt il entalemaschad sun vis . Si vint devant le rei , si li dist : « Sire , cume jó fúi en la bataílle , ún des cunestables me livrad un prisun en guarde é dist mei que se il m'eschapóut , que jó en murréie ú un talent de argent li durréie . É li prisuns s'en est fuíz , é viént li cunestables , é á ocíre me manáce . » Respundi li reis : « Tu meïme as dit le dréit jugement que estre en deit . » A tant deslíad li prophetes sun chíef é ostád la puldre de sun vís , é li reis le cunut . É il redist al rei : « Çó dít nostre Sires : “ Pur çó que tu as laíssed alér en bíen é en país Benadáb ki mésdit de nostre Seignúr é digne fud de mórt , la túe áneme íert pur la súe , é li túens póples iért pur le súen pople . ” » A cez paróles se curuchad forment li réis é cumandad que Micheas fust prís é retenúz , é ne tínt pláit des paroles le prophete , mais tut forsénéz de íre vint en Samárie . 
Nabóth de Jezráel oút une vígne veisíne é múlt pres del paláis lu rei Acháb . É li reis la cuvéitád . É en ceste baillíe a Nabóth parlád : « Dúne meí ta vígne , si en frái curtil , kar prés é á aíse me est ; é jó te durrai une altre vígne ki plus valdrad ú , sí míelz te plaíst , tant de argent cume á çó munterad . » Respundi Nabóth : « Deu me seít propice que çó ne fáce que ne duinse ne despende le heritage a mes ancesúrs . » Cume cist Nabóth oút si respundúd , li reis returnad á sun paláis od grant desdeíng de çó que il li oút la vígne escundíte . É aculchád é jút encuntre lit é mangíer ne vólt . La reïne Jezabel entrad en la chambre ú lí reís ért é enquíst purquéi il fúst deshaíted é purquei ne manjást . Li reis respundid que parléd oút á Nabóth de Jezraél que sa vígne li laissást pur une altre vígne ki plus valsíst , ú en argént sún prís preïst ; é que Nabóth nel volt óïr ne as deníers prendre ne el eschangier . Respundid la reïne Jezabél : « Bien es réis de grant áfáire é bíen guvérnes lu reálme de Israel . Ore líeve sus , si manjúe é béif haitéément ; é jó bon cunréi én prendrái é la vígne que tu desíres , jó la te durrái . » Dunc fist la reïne faíre un bríef de párt le rei é á sún séél , si l'enveiád ás maístres é as plus antífs húmes de la cited ú Nabóth míst . Si oút al bríef cumandement que il se assemblassent é feïssent Nabóth á un des plus onuréz liéus sedéir . É feïssent dóus húmes ávánt venír ki Nabóth acusássent é sur lúi testemoniássent que íl óut mesparled de Deu meïme é del réi . Cil le fírent tút íssí , é cuntre lei á tórt jugiérent Nabóth á mórt . É fud Nabóz hors de la cited jétéz é erranment lapidez . Puis cil de la cited mandérent á la reïne Jezabél cume il oúrent úvéréd é que danz Nabotz fud si ultré . Cume la reïne sóut que morz fud Nabóth , erranment vínt al réi , si li dist : « Líeve , líeve é vá saisír la vígne Nabóth de Jezrael ki ne la te vólt otréiér ne par eschánge ne pur avéir . Nabóth ne vít pás , maís il est mórz . » Cume çó sóut li réis Acháb , chalt pas levád é vérs la vigne alád pur la vígne saisír é tenír en sa máin . 
Lores parlad nostre Seignur á Helye , le prophete , si li dist : « Va encuntre le rei Acháb , ki ore en váit pur sáisír é retenír á sun óes la vígne Nabóth de Jezraél . Sí lí dí : “ Çó dit nostre Sires : “‘ Tú ás Nabóth ocís é óre saisís sa vígne á tórt ; pur ço a cel liéu que chiens lechiérent le sanc Nabóth , il lecherunt le túén . ’” ” » Respundi Acháb : « As me tu truved pur tun enemi ? » Respundi Helyes : « Ol , kar tú és tut dunez á mál . Púr çó redit nostre Sires : “ Granz mals frái venír sur téi é destrúirái é ocirái tes eírs é tun lignáge é quanque á tei apént jesque al chíen é le hált é le bás par túte Israel . E tut íssí le frái de tá maísun sícume l'ái faít de la Jeroboám , le fiz Nabáth , é de la maisun Báásá , le fíz Áïá , kar tu as pésmement úvéred pur meí attaríér é curucíer é as faít pecchíer Israél . É ta reïne Jezabel mangerunt chíens el champ de Jezraél . É si tu múrs en cited , chíens te devurrunt ; é si defors cited , oisels te mángérunt . ” » Tels réis ne fud nuls cume Acháb , ki si malement uverast vers nostre Seignur , kar sa reïne Jezabel le mist en çó si que il aürad néïs le ýdles ás Amórriéns qui Deu méïme out destrúiz á la venúe de cez de Israel en cele terre . 
Cum li reis Acháb out oïd les paróles nostre Seignúr , erranment dessirád de dol ses guarneménz dunt íl ért afubléz , é vestíd se de háire apres sa chárn é júnad é forment se plainst . Nostre Sire reparlad á Helyes le prophete , si li díst : « Dun nen as tu veüd cume Achád se est devant mei enhumilíéz ? É pur çó que il se est enhumiliéz pur críeme de méi , ne furniráí pas le mal que jó ái vérs lúi parléd en ses jurs , mai el tens sun fíz . » 
Josapháth , li fiz Asa , regnad en Juda é mult s'avígurád encuntre Israel . É mist chevaleríe en tutes les citez de Juda é as citez de Effraïm que ses peres oút cunquís . É Deu fud od lúi , kar il tint les bones véies Davíd é nen óut pas esperance en Báálim , mais a nostre Seignur . É Deu cunfermad le regne en sá máin ; é tuit cil de Juda li dunerent duns é lur treüz si que ne fud numbre de sa richeise . Cist estrepad les vergíers é destruist les liéus ú l'úm soléit deáble cultivér par tute Judá . Al tiérz an de sun regned enveíad pruveires é sages humes par tute la terre de Judá od les lívres de lá leí pur enseígniér á la gent la lei nostre Seignur . É tuz les regnes ki furent envirun lui oúrent de lui poür é nen oserent encuntre lui revelér . Li Philistien li firent riches duns é rendirent treüd , é cil de Arábie li dunerent par án sét mílie é set cenz multuns é altretanz búes . É Josaphath crút de grant maníere é mult fud eshalcied é fist maisuns en Judá ki resemblerent túrs é clost víles plusures de múr . É mult fist par les citez de Juda . Ses cunestables asist e sa chevaleríe . Ednás fud uns de ses cunestábles , é treis cenz milie cumbaturs out en sa cunestablíe . Johannan oút num uns de ses altres cunestables é dous cenz é quatre vinz oút en sa cunestablie . Amásiás , le fiz Cetri , fud li tíerz des cunestables ; é cil out dóus milie bonímes vassals en sa cunestablie . Li quarz des cunestables fud Helyadá , é oút dous cenz milie serjanz é a éscuz é á árcs en sa cunestablie . Josaphath fud li quinz cunestables , é out en sa cunestablíe dous cenz milie é quatre vinz de eslitement bone chevaleríe . Tuz cez furent al cumandement lu rei Josaphát estre cez que il oút mís as citez guarder par túte Judá . 
Li reis Josapháth out páis é amúr vers Acháb , le rei de Israel . É vint une feiz véér le réi Acháb en Samárie , é li réis Acháb le reçút háltement de grant maníere é grant feste tínt é requist le rei Josapháth que il veníst od lúi á óst en Ramóth Galááth . Li réis Josapháth bónement lí grantád . Máis tant rúvád que il enqueïst par les prophetes quéle fust la volented nostre Seignur . Lores assemblad li reis Acháb de ses prophetes quatre cenz é enquist se il á prosperitéd irréit Ramoth Galááth asegíer . Respundírent li prophete : « Asurement í vá , kar tu la cited prendrás . » Lores dist li reis Josapháth : « Dun n'ad cí núl des prophetes nostre Seignur par qui nus puissums sun plaisir enquerre é demander ? » Respundi Acháb : « Un í ád encóre remés , Michéé , le fiz Híemlá , máis jól ház pur çó que tuz júrs me prophetízed mal é nul bíen . » Respundi Josaphath : « Ne dites , ne dites , sire reis ! » Dunc mandad li reis Michéé , le fiz Híemlá . Li dúi réi sééient en lur áürnemenz reáls deled une des portes de Samárie , é túit li fals prophete prophetizóuent devant els . Sedechias , le fiz Channáá , se fist cornes de fer , si dist : « Çó dít nóstre Síre : “ De cez córnes ventelerás Sýrie é escúrras é tut a níent la metrás . ” » É túit cíl prophete diseient énsemént : « Vá en Ramóth de Galááth . Prosprement í irás é la cited prendras . » 
Li messages ki pur Michéé alád de ceste baillíe á lúi parlád : « Túit li prophete á úne vóiz annuncíent al réi tute prosprete . Pur çó te prí que ta parole ne descórt de la lur . » Respundi Michéas : « Si veírement cume Deu vít , çó que Deu me demusterrad , jól dírrái . » Cume Michéé vint devant le réi , li reís le mist a ráisun , si li díst : « Quele ure devum en Ramoth Galááth pur batáille fáire alér ú nun alér ? » Respundi Michéé : « Vá í tút á prosperite , é Déu te liverad la cited . » Respundi li reis : « Encore te requíer é cúnjúr que ne me díes si véir nun el num nostre Seignur . » Respundi Michéé : « Jó ví tút Israel esparpeilled par cez munz ensement cume úwéilles ki pastur nen unt , é nostre Sire dist : “ Icéz n'unt níent de pastúr ; pur çó returnt chascuns a sa maisun . ” » « As l'oïd ? » , dist li reis de Israel al réi Josapháth . « Dun nel te dis devánt que cist ne me prophetized rien si mal nun ? » Encore redist Michéé : « Óí , óí , la parole nostre Seignur . Jó vi nostre Seignur séér en sun síed ; é tute sa maidnéé des angeles fud entur lui , li bon angele á destre é li altre á senestre . Lores dist nostre Sires : “ Ki deceverad le rei Acháb sulunc çó que il ad deservid que il alt a Ramót Galááth é la seit ocís ? ” É cume uns de ces a senestre en parlast de une baillíe , é altre de altre baillíe , uns vint avant é estút devant nostre Seignur ; si dist : “ Jol deceverai . ” “ É en quel maníere , dist nostre Sires , le deceveras ? ” “ Jó í irrai é frai tuz ses prophetes mentír . ” Respundi nostre Sires : “ Or én vá dunc é sil fái é tu le deceveras . ” E estelevus Deu ad dune l'esperit de mençunge a tuz les prophetes ki ci sunt , é nostre Sires pur véir ad parléd envérs tei cest mál que annuncied té aí . » A cez motz se apreschad Sedechías , li fiz Chanáán , á Michéé , se li empeinst un buffet bon , bien escored , si li dist : « Cumént , dan maistre ? Si laissad li esperiz Deu mei é ad parled od tei ? » Respundi Michéé : « Ól , çó verras tu bíen quant tu entreras de chambre en altre pur tei muscier . » « Pernez mei , dist li reis , Michéé , sil livrez a Ammon , ki est prince de ceste cited , é á Jóás , le fiz Amaléch . Si lur dites que il le metent en chártre é que le nurrissent de paín de tribulatiún é de ewe de angúisse de ci que jó returne en páis . » Respundi Michéas : « Si tu returnes en páis , dunc n'ad pas Deu od mei parléd . » 
Li reís de Isráel é li reís Josapháth esmúrent é víndrent én Ramóth Galááth . É li réis Acháb requíst Josapháth que il se armást é entrást en la batáille od l'atúr Acháb sicume çó fust Acháb . É li reis Acháb se desgúisád de armúre é entrad el chanp . Li reis de Sírie oút cumanded as trente dous princes de se óst que il ne se cumbatissent ne vers le grant ne vers le petit fors encuntre lu rei de Israel súlement . Cume cez princes vírent le curre le rei Josaphát , suschérent que la desur fust li reis de Israel . Pur çó firent un assalt merveillús sur lé réi Josapháth , é li reis Josaphát a tant se escriad . E li altre se aperchúrent que ço nen ért pas li reis Achab , é se retraistrent de l'essalt . Uns de l'ost as Syriens traist un dart é par aventúre ferid le rei de Israel al polmun é navrad le a mort . É il , cume si se sentid blecied , cumandad erranment a celi ki le curre gúioút que il le menast hors de l'ost ; é li sancs de la pláie ráíoút aval cel curre . É li reis estut sur le curre que l'um ne aparceüst que il fud navrez . É murut al vespre . E li mareschal devant ço que li soléilz escunsast alérent par cel ost é cumandérent que chascuns returnast en sa terre é á sa cited é a sa fermeted . E l'um cunduist le cors jesque en Samarie , e la fud enseveliz . E l'um lávad sun curre á une rivíere de Samarie , é chiens lechiérent sun sanc sulunc la parole nostre Seignur . É sis fiz Ocozias regnad pur lui . 
Li reis Josapháth s'en turnad de Ramóth Galááth é vint en bone páis en Jerusalem . Mais uns prophetes vint encuntre lui , Híeü par num , si li dist : « Tu as mesfait en çó que tu feïs áïe al felun Achab é eüs privite é amur od le enemi nostre Seignur . É bíen deservis en çó l'íre nostre Seignúr . Mais nepurquant bones unt este tes uevres en çó que tu ás abatúz les bóis ú l'um soleít á deable sacrefiér é tun curage aturnas a la volunted Deu . » Li reis Josaphath asist par tute sa terre juges as citez é cumandad que leal justise tenissent al povre é al riche é que il endoctrinassent la gent de la lei nostre Seignur que il ne pecchassent , mais de quer le servissent é fermement se í teníssent . 
Cil de Moab e li fiz Amon é cil de Yduméé é cez de Arábie se assemblérent é víndrent á óst sur le réi Josaphath . É li reis en out forment grant poür é oút tute sa fiance en nostre Seignur é fist faire júnie par tute Judá . É fist assembler le pople pur Deu requerre que merci lur feïst . É li reis é sun pople , húmmes é femmes , granz é petiz , tuit requistrent la grace nostre Seignúr ; é il les en óïd . Uns prophetes fud la par qui nostre Sires parlad , si lur dist : « Çó dit nostre Sires : “ Nen áíés poür de ceste merveilluse multitúdine ki vient sur vus . Ceste bataílle n'iert pas vostre , mais ele íert Deu , ki pur vus se cumbatrad , é verrez le áïé nostre Seignur . Vus , Juda é Jerusalem , nen áíéz poür . Demain isterez encuntre els , é nostre Sires íert od vus . ” » Lores chaïd li reis é túit li altre a terre é áürérent nostre Seignur . É li clergíez fist halt servise é hunurable á lá loénge Déu . L'endemáin múrent é errérent par le desert de Técué . E li reís cumandad que li clergíe alast devant le ost é loassent nostre Seignur od chanz é a halte voiz . Si avint par la force nostre Seignur , quant cil leverent lur chant que cil de Amón é de Moáb é cil del munt de Seïr se medlérent . É levad li esturs forz é fíers , si se entreocieient si que sur els ne fud venuz nul de lur enemis . Puis , si cume cil de Juda víndrent á la cáve ki est encuntre le desert , par tuz les champs vírent morz gesír é návrez si que néïs uns ne póut eschaper . Lores se apruchad li reis Josaphát á tute se ost é quanqu'il volt en prist , que des morz que des vifs . É tant í óut ármes é vaisséle é or é argent é guarneménz que en treis jurs nes pourent prendre ne de la remuer . Puis s'en returnad Josaphath á Jerusalem od grant lééce , é íl é lí súen rendírent graces é loenge á nostre Seignur . Li reis Josaphat fist navírie faire pur enveíer en Ofir pur or , mais n'i parvindrent míe ; kar depeschiez furent en Asiongaber . É li réis Ocozias de Israel requist que la súe navírie poüst aler od la súe , mais li reis Josaphath ne l'en volt oïr . Lores ne fud nuls reis de Edom . É Josaphath regnad en Juda é fist çó que Deu plout , mais tant que il suffrid que l'um sacrefiad as munz . Kar encore aïdunc li poples í sacrefiéit é encens í óffreít . Li réis Josaphath se tint as bones véies sun pere Ásá , é páis í óut entre lui é le rei de Israel . É il esnéiad tut le païs des malvaises genz ki remes í fúrent al tens sun pere . Trente cinc anz oút Josapháth quant il cumenchad a regnér . É Azuba out num sa mere , é fud fille Saláï . É vint é cinc anz regnad en Jerusalem . Puis murut é fud enseveliz en la cited David , é Jóram , sis fiz , regnad pur lui . Ocozias , le fiz Achab , regnad sur Israel en Samarie el dis e setme an Josaphath , le rei de Juda , é dous anz regnad . É malement uverad envers nostre Seignur é sewíd les máles tráces sun pere é sa mére é les Jeroboam , ki fist pecchíer cez de Israel . A Báál servid , si l'áürad ; é curuçád é attariad nostre Seignur sulunc çó que fait le ourent li altre devant lui ki malement ourent uvered . 
Cés de Moáb mesprístrent vérs cés de Israél ápres la mort lú reí Acáb . É lí reís Ocózias chaïd as alures ámunt de úne súe máisun qu'il oút en Samárie , si en fúd maláde é mahaígnnez . Pur çó cumandát as súens que il en alassent á Belsebúb , le deable de Ácharón , pur enquerre se il poüst guarir de sa enfermeted . Mais li angeles nostre Seignur vínt é parlad á Helýe de Thesbíte , sí lí díst : « Vá encuntre les messages le rei de Samárie , si lúr dí : “ Dunc n'est li veirs Deu en Israel , é purquei dunc alez prendre cunseil del deable de Acharón ? É pur çó que faít l'avéz , çó dit nostre Sires : Li réis del lit ú il gíst ne leverád mais tut í murrád ? ” » Helyas le fist tút íssi . É li message le rei Ócózíe returnérent é vindrent devant lúi . É li reis enquist chalt pas purquei tant tost fussént repáired . Cil respundirent : « Uns huém nus encuntrad , si nus dist : “ Returnez errantment á vostre seignur le rei , si li dítes : Dun n'est Deu en Israel , que vus estuced aler é cunseil prendre del deable de Acharón ? Pur çó del lit ú il s'ést aculchied ne leverát , máis il í murrad . ” » Respundi li reis : « De quel semblant fud é quele vestúre out cil ki vus encuntrad é sí parlad ? » Respundirent cil : « Çó fud uns huém húrepez , si out ún purceint de pels entur les reins . » Respundi li reis : « Çó fud Helýes . » Lores envéiad li reis un de ses cunestables é od lui cinquante humes ki furent de la cunestablíe pur le prophete Helyas . Cil en alad e le prophete el sumet d'un munt truvad , si li dist : « Húme Deu , li reis cumanded que tu en víenges od nús devant lui . » Respundi Helyas : « Se jó súi húme Déu , dunc descendet féus del cíel é arded tei é tes cinquante cumpáignúns . » Erranment descendi li féus del cíel é arst le cunestáble é ses cinquante cumpaignúns , pur çó que par gaberíe l'ourent hume Deu apeled . De rechief í énvéiád un altre de ses cunestables é od lúi cinquante cumpáignuns . Cil vint ál prophete Helýe , si li dist : « Húem Deu , húem Deu , li reís cumánde que tu víenges á lúi ; pur çó si te haste , si t'en víen . » Respundi li prophetes : « Si jo sui hume Deu , dunc descéndet li féus del cíel é devurt tei é tes cinquante cumpaignuns . » Erranment descendit li féus del ciel é arst le cunestable é ses cinquante cumpaignuns . Tiérce féiz í énvéiad li réis un sun cunestable od cinquante cumpaignuns . Cume cil vint devant Helye , mult humlement devant lui s'agenuillat , si li dist : « Sire huem Deu , nen áíés pas en despit má ánme ne les ánmes a cés tés sérfs ki od méi sunt . Li feus del ciel ad devured les dous cunestables le réi é lur cumpaignuns , mais jó te prí que merci áíés de mei . » Li ángeles nostre Seignur parlad á Helye , ruvad lui que il en alast od cel cunestable lu rei é que mar én éüst poür . Helyes s'en levad é od le cunestable s'en alad é vint devant le rei , si li dist : « Çó dit nostre Sire : “ Pur çó que envéias tes messages pur cunséil demander á Belsebúb , le deable de Acharón , ensement cume Deus ne fust pas en Israél de qui poüs cunseil demander , pur çó del lit ú tu es áculchíez ne leverás , eínz í múrrás . ” » Li reis murut sulunc la parole nostre Seignur que Helyes oút mustréé , é Joram sis freres regnat pur lui , kar fiz nen óut ki fust sís eírs . É Jorám regnad al secund an que out regned Jorám , le fiz le rei Josaphath de Judéé . 
Le tens avint que nostre Sires volt translater é remúer Helye le prophete de terre al cíel , é li prophete Helyes é ses desciples Helisees vindrent de Galgalis . Li prophete Helies parlad a Helisee , si li dist : « Remain ící , kar nostre Sires m'ád envéiet en Bethél . » Respundi Heliseu : « Si veirement cume Deu vít é tú , de tei ne partirái , mais od téi remaindrái . » Cum il vindrent en Bethel , li fiz as prophetes ki furent en Bethel vindrent á Helyseu , si li distrent : « Sez tu que nostre Sires ravirát tun seignur á cest jur de uí ? » Helysee respundi : « Bíen le sai , mais mot n'en sunez ! » Dunc redist Helyes á Helyséé : « Síe tei ící , kar nostre Sires m'ad envéied en Jericho . » Respundi li altres : « Si veirement cume Deus vit é tú , ne m'en partirái de tei . » Cume il vindrent en Jericho , li fiz as prophetes ki la furent vindrent á Hélyséé , si li distrent : « Sez tu que nostre Sires ravirat tun seignur á cest júr de úi ? » Respundi Helyséé : « Bién le sái , mais mot n'en sunez ! » Lores li dist Helyes : « Remain icí , kar nostre Sires m'ád envéied jesque al flum Jurdán . » Respundi li altres : « Si véirement cume Deu vít é la túe anme , ne te guerpirái pás . » D'ilúec s'en turnérent é ensemble andúi alerent . É cinquante des fiz as prophetes les oúrent sewíd , é en sús se traístrent une part , é estúrent de lúin quant víndrent al flum . Mais Helyes é Helyses esturent sur le flum . A tant prist Helyes sun mantel , sil pléiad é feríd en l'eve ; é li flums chalt pas se devisád é retraíst á destre é a senestre , é il í passerent ándúi . Cume il fúrent passéd , Helyes rapelad Helyséé , si li dist : « Requíer mei çó que plaist que jo te fáce devant çó que seíe ravíd de tei . » Respundi Helisee : « Jo pri que li esperiz ki est en tei seit dunez á mei , que jó puisse sulunc çó que tu as fait prophetizer é en miracles é en merveilles úvrer . » Respundi Helyes : « Fort chose as requise , mais nepurquant , si tu véiz quant jó ierc ravíz , issí iert cume tu requiers ; si nun , n'íert pas issí . » E cume il alérent parlant , estevus uns curres de féu ardant . É li cheval quil traieiént estéient cume féus é departirent l'un de l'altre . E li angele nostre Seignur le pristrent , si l'emporterent sús , é il muntat en un esturbeillún al cíel . Helyseu le vit , si criat : « Bels peres , bels peres , tu es li curres de Israel é guardéins del curre , kar tu les as portez e bien guardez é guvernez . » A tant perdid la véüé de Helye le prophete , é ses drapels desirad é devisad en dous parties . E prist sus le mantel Helýe que li chaïd al munter , é revínt al flum Jurdán é ferid en l'éve de cel mantel par entente que l'éve se devisast é véie secche par li abandunast . Mais li flums ne se devisad pás . Dunc dist Helyseú : « Ú ést ore le Deu Helye ? » É a ces paroles , que il out fáit mentiun de Helye , de rechief ferid del mantel Helye al flum , é l'eve se devisad , é Helyseu í passád . Çó vírent li fiz as prophetes ki fúrent en Jerichó , é distrent entre sei que li esperiz Helye fud descendud sur Helyseu . É víndrent encuntre lúi , é chaïrent á terre , si l'áürerent . Si li distrent : « Sire , sire , vei ící cinquante humes ki pruz sunt é vaillánz , é purrunt aler , si te plaist , tun seignúr Helye querre , si par aventure li Seinz Esperiz , púis que il le ravíd , l'ait laíssed en alcun munt ú en val . » Respundi Helyseu : « N'i enveiez pas ! » Mais tant le preiérent que il le grantad é il enveíerent cinquante humes pur querre Helye le prophete ; é treís júrs le quistrent , mais níent ne truverent . É puis á Helysee s'en returnerent , á Jericho , ú il lóres sujurnóut . Vindrent á lui , é il lur dist : « Nel vus dis bien devant que n'i envéïssez é que vus ne vus travaillissez ? » 
Li prudume de Jericho vindrent á Helyseu le prophete , si li distrent : « Mult par fust bons li surjúrs á ceste cited , si cume bien le véis , si pur çó nun que pesmes sunt les éves é baraignes les terres . » Respundi Helyseu li prophetes : « Un vaissel nuvel me portéz é sél m'í metéz ! » Cume ported óurent le vaissel od le sél , li prophetes alad la as surses des eves , é del sel í rúad , si díst : « Çó dit nostre Sires : “ Guaries ái cés éves , n'íerent mais baraígnes ne morteles . ” » É tut issí avínt cume li prophetes le dist . 
Puis en alad Helyseu vers Bethel . É cume il alad par cel chemín , petiz enfanz eissírent hors de la cited , sil gaberent , si li distrent : « Or en víen , dan calf , or en vien ! » É li prophetes les maldist erránment el num nostre Seignur . A tant eissírent dous úrs de la lande é devurerent é tut depecerent quarante dous des enfanz . Helyseu s'en turnad d'ilóc al munt de Carmele é de la s'en repairad en Samarie . 
Joram , le fiz Acab , regnád sur Israel en Samárie él dis é úítíme an Josaphat , lu rei de Judee . Unze ans regnat . É malement uverad envers nostre Seignur , mais nient sícume sis peres é sa mere . Kar il ostad les ydles é les simulacres Báál que ses peres oút faít . Maís nepurquant il sewíd les traces é le pecched Jeroboam , le fiz Nabál , ki fist pechier ces de Israel . 
Resa , li reis de Moáb , oút mult pecunie é rendéit cume treüd par an al rei de Israel cent milie aígnels é cent milie multuns od tutes les tuisuns . Mais cume morz fud li reis Acháb , ne volt mais tenir al rei de Israel ne tríwe ne aliance . Pur ceó li reis Joram asemblat sa ost , tuz ces de Israel . É mandad é préiad Josaphát , le rei de Juda , que il en venist od lui sur ces de Moáb ; é li reis Josaphat le grantat . É treis reis s'esmúrent sur ces de Moab ; li reis de Israel é li reis de Judá é li reis de Edóm . Si fírent un tur par le desert de Iduméé set jurnéés , si faillid éve en l'ost . Si en fist forment grant pláinte li reis de Israel , si dist : « Heílás ! Hálas ! Déu ad assemblez nus treis reis pur nus livrer as mains Moab . » Respundi li reis Josaphát : « Ad ci nul prophete nostre Seignur par ki nus le depréium ? » Respundi uns húem lu rei de Israel : « Helyseus est pres de cí ki fud desciple Helye . » Dunc en alérent li treis rei al prophete Helyseu . É li prophete Helyseus dist erranment al rei de Israel : « Que as de mei á faire é que quíers ici ? Vá as prophetes tun pere é ta mere é d'els enquíer tun plaisír . » Respundi li reis de Israel tut átempreement : « Dí , si te plaist : purquei ad nostre Sires assemblez ci nus treis reis pur nus livrér as máins Moáb ? » Respundi Helyseus : « Si véirement cume nostre Sire vit , devant ki jó sui , se ne fust pur le rei Josaphat , jó ne te veïsse ne de tes paroles plait ne tenísse . Mais ore me méine ci un chantur . » É cum cil chantóut , la grace Deu é sa demustrance fud faíte al prophete , si lur dist : « Çó dit nostre Sires : “ Faites parer le chanel de l'ewe ki ci soult curre é plusurs fosses í faites . Vénz n'í vendrad ne plúie , é cist chanels iért repleniz de éve , é vus en béverez é li óz é voz bestes . ” É çó li est poi á nostre Seignur , mais il vus liverad Moab as mains . É tutes lur citez é lur fermetez prendrez é destruiréz é tuz les arbres ki fruit portent colperez é tutes lur funteínes estúperez é tuz lur champs de pierres cuveréz . » Le matin a l'úre que l'um soleít faire sacrefise , éstevus éves grandes ki veneíent devers Edom cume de cretines , sin ourent halte plente íces de l'ost . Cil de Moáb sóurent que li tréis reis venéient sur els á ost . Pur çó s'asemblerent é aparaillerent tuz ces ki defensables estéient . Si se tindrent á lur marches é atendírent lur énemis . Par matin , cume lí soleílz levad , li ráis del soleil ferid enz en l'éve , si parút l'eve par le soleil ruge cume sanc . É cil de Moab pensérent que l'éve fust ensanglentee é rúge de sanc . É distrent entre sei : « Les réis ki sur nus venéient se sunt cumbatúd entre sei é entreocís se sunt . Baldement en alum á la préie . » Si esmúrent ki eínz einz vers l'ost pur pelfrér e prendre çó que il í truvéréient . Cume venuz fúrent a l'ost , ces de Israel turnerent vers els fiérement , si descumfistrent é ocístrent é en fúie les místrent . É les castels pristrent é les citez é les fermetez é les bones cultures cuverírent de pierres é les bones funtéines estupérant é les arbres ki frúit portóuent colperent si que sul li mur de terre reméstrent en estant . É li eslíngur ávirunérent la maistre cited é grant partíe en destruístrent . Cume çó vit li reis de Moab que ses enemis le alóuent si descumfisant , prist od sei set cenz humes les espéés céintes pur sei enbatre sur le rei de Édóm , se il en alcune maníere poüst de ses énemis eschaper ; máis fáire nel póut . Pur çó prist sun eínned fiz ki dut ápres lui régner , sil sacrefiad sur les murs devant tuz . É li tréis rei ki çó virent en óurent pitiéd de cel estrange fáit que il faiséit , si guerpírent la cited é returnerent en lur païs . 
Une dáme , ki fud femme á un des prophetes , se plainst à Helyseu le prophete , si li dist : « Tes sers , mis maríz , est morz ; é bien le séüs que pruzdum ért é que il creméit Deu . É ore víenent ses créancíers é volent lur serfs faire de mes dous fiz . » Respundi Helyseus : « Ke vóls qué jó te fáce ? Qué ás én tá máisun ? » Cele respundi : « Jó n'í ái ríen mais un poí de úelie que jó guart cume úígnement . » Respóndi li prophetes : « Vá , enprunte de tuz tes véisins vaissels vúidz é mulz . É cló tun ús sur téi , tu é tes fiz ; é de cel úelie que tu as met en tuz les vaissels qué que seít ; é quant tuz serrunt pléins , fái én ta volented . » La femme le fist tut íssi priveement od ses fiz . Ses fiz li offrírent les vaissels , é ele versóut . É cume túit furent plain li vaissel : « Encore en aporte ! » , fist la bone femme á sun fiz . Cil respundi que n'í oút mais de vuidz , kar tuit furent plains . La femme vint al prophete é tute le úvre li mustrad . É li prophetes cumandat que ele s'en alast é vers ses creanciers s'en aquitast é del surplus sei é ses fiz suztenist é cunreást . 
Li prophetes Helyseu passad á une feiz par Sunám . La mést une prude femme quil retint al mangíer . Púis suvent quant íl í passad , a cel hostel turnad , si s'í dígnad . Pur çó parlad la dame á sun séignur , si li dist : « Bien me súi aperceüd que cist est mult pruzdúm ki par cí passed suveniérement . Pur çó aturnum une chambre bele á sun oes é un bel lít é une table bele é une sele é altres átúrs que á sun venir honestement é á aíse í puísed gesír . » Avint á une feiz que li prophetes i vint é jút en cele chambre . Si apelad Giezi , sun servant , si li dist : « Apele méi la dame . » Cil l'apelad , si vint devant le prophete . É il cumandat Giezi que ces paroles li deïst : « Tu m'as servíe suveníerement é ententívement ; que vols que jó te face ? As tu nul busúin á faire que jo parolge pur tei al rei ú al cunestable de la chevaleríe ? » Cele respundí : « Jó maín mult bien é a seürted entre mes amis é od ma cunuissance . » Respundi li prophetes : « E que volt dunc que jó li face ? » Respundi Giezi : « Ne l'estúet pas demander ; ele n'ad nul fiz , é sis mariz est veillard . » Lores cumandad que il l'apelast , é ele vínt jesque a l'ús . É li prophetes li dist : « En tens é á cest úre , se jó vif , tu íérs enceínte de un fiz . » Cele respundi : « Nú fáire , bel sire , huem Deu , ne me di fors si cume il iért . » La paróle al prophete áverrat , kar éle cunchút é en tens a l'úre que pramis li oút enfantad . É li emfes crút é esforçad . A un júr li émfes alád á sun pere en champ as séjúrs . Si ámaladid , si s'en plainst . É sis peres le fist a l'ostel porter , si murút . Mais la mere prist l'enfant , sil culchad sur le lit al prophete é l'us púis fermád , si s'en turnad . Vint á sun seignur , si li dist que ele volt le prophete vísiter . Respundi sis maríz : « É purquei í vols á cest júr de úi aler ? Ja n'est pas úí sabát ne tens de festéér . » Cele respundi : « Á éstrus í vóil alér . » Prist sa chevalchúre é un servant , si li dist : « Hóre te haste de venir é fai çó que te cumanderai . » La dame vint al munt de Carmele al prophete Helyseu . É cume li prophetes la vít , á Giezi cumandat que encuntre lí alást , si enqueïst si bién estust á sun seignur é á li é á sun fíz . Éle respundi que bien . Mais cum ele vint amunt , la ú fud li prophetes , chalt pas le saísid par les píez . É Giezi vint pur remúer la desur sún seígnur . « Tól , tol tei , fist li prophetes á Giezi ; sés quers est en grant amertúme , é Deu le m'ad celed é nient nel m'ad mustred . » Respundi la dame : « Sire , sire , requis jó téi de fíz avéir ? Dun ne te priái que jó ne fusse deceüé é gabéé é traveilléé ? » A tant turnad Helyseu vers Giezi , si li dist : « Pren mun bastun en ta máin , si t'en vá . Si héom te encuntre , níent nel salúérás ; é s'il te salúéd , níent ne respunderas . É cest mien bastun sur la face de l'enfant metras . » Respundi la mere a l'enfant : « Si veirement cume Déu vít é tu , bel sires , de tei ne partirai . » Lores levad li prophetes , si la sewid . Giezi fud devant alez é out mis le bastun sur l'enfant , mais il n'espleítad ne tant ne quant . Pur çó returnad é sun seignúr encuntrad é que li enfes ne fúd pas resuscited nunciád . Helyseu vint en la chambre la ú li énfes gíseít . É clost l'us sur sei é sur l'enfant é fist ses úreisuns á nostre Séignur . Púis se culchad sur l'enfant é sa buche mist sur la súe é ses oilz sur les súens é ses mains sur les súes é sun cors sur le súen si que li cors del mort enfant eschalfad . Puis s'en levad é par cele chambre sus é jús alád é sur l'enfant tant se culchát que les oilz úverid é set feiz báeílád . É en ceste maníere li prophetes l'enfant resuscitad . Dunc apelad Helyseu Giezi , sun serjant , si li dist : « Fái venir la dame ! » É ele vint devant lui . É li prophetes li dist : « Prén cí tun fiz . » É ele erranment li chaïd al píe , si l'áürad á terre , púis prist sun fiz . É li prophetes Helyseu s'en turnad en Galgala . 
Une famine ávint en la terre , é li fiz as prophetes surjurnerent od Helyseu . É li prophetes cumandat á un de ses servanz que il meïst un grandeíme pot al féu é feïst un pulment á lur óés . Cil alad pur herbes querre é lévín ; truvad une herbe ki semble víz salvage , si en cuillíd tut plain sun mantel , si repairad é mist le á quíre pur fáire pulment . Mais de çó que il mesprist ne sout niént . Cume vint al mangier , é il ourent le pulment ásavúréd : « Sire , síre , firent sé íl , cist cunreiz est pesme é mortels ! » ; é mais ne pourent guster . Lores cumandat que l'um li portast faríne é il mist en enz el pót é cumandad que l'um én áportast entur ; si en fud oste la male savur . É úns huém vint de Balsalisá é portad al porphete páins de ses primices é altre páins de órge é furment nuvél , si li presentat . E li prophetes cumandad que l'um meïst devant le pople . Respundi li servanz : Çó que áteindrad á metre devant cent humes manjánz ? » Respundi li prophetes : « Met devant le pople , si mangerát . Çó dit nostre Sires : “ Il en mangerunt , si remaindrad . ” » Li servanz devant le pople le páin ásist é li poples s'en dignád , si en remest . 
Nááman , li cunestables de la chevaleríe al rei de Sirie , estéit huém de grant áfaire é mult henurez de sun seignur . Kar nostre Sires óút fait grant salud par lúi en Sírie ; riches héom fud é esforcibles al païs , mais de liépre esteit purpris . É uns laruncéls furent eíssud de Syrie é pris oúrent en terre de Israel une pulcele petíte , é cele estéit chamberiére , la femme Nááman . Ceste pulcele parlad á sa dame , si li díst : « Há ! Kar fust mis sires od le prophete ki est en Samárie , pur véir tut en serréit guariz del mal dunt il est travaillez . » Nááman le sout é vint devant le rei pur lui mustrer cume oút parléé la pulcéle de Israel . Respundi li reis : « Vá lá , é jó mun briéf te durrai que al rei de Israel pur téi enveiérai . Nááman se esmút de Sirie á forment riche cunrei , portad granment argent é sís milie besanz é dis remuers de guarnemenz od tut le bríef le réi de Sýrie . » Si oút al brief que çó seüst li reis de Israel que li reis de Syrie li out envéied Naaman que il le guaresist de sa liépre é de sa enfermeted . Cum li reis de Israel out cest brief oïd , forment s'en curechad é de curuz sa vesture descírad , si díst : « Cument cheles ? Sui jó dunc Deu que púisse ocíre é vivifier é sicume li reís mande hume de liépre guarir ? Ór le sachez que il me vait á mal e áchaisun . » Cume çó sout li prophetes Helyseu , sun message tramist al rei , si li mandad : « Purquei as ta vesture desciréé ? Viénge , víenge a mei Nááman é sáverat que íl í ad prophete en Israél . » Nááman á tant vint á grant ápareil od chevals é curres é atendid a la porte de la maisun Helyseu . É li prophetes li envéiad sun message , si li dist : « Vá , si báigne set feiz el flum Jurdan , si guarras . » Cume çó oïd Nááman , forment s'en curechad é chalt pas s'en turnad , si dist : « Jó quidóue que il en éisíst é jesque á mei venist é tuchast ma líepre de sa máin é á sun Deu feïst sa úreisun é si rechusse guarisun . Dun ne válent míelz Abana é Pharphar , les éves de Damasche , que tutes les éves de Israel ú jó me purrai baigner é guarir ? » Tut issi s'en turnad od indignatiun . Mais ses humes se ácosterent á lui , si li distrent : « Bel pere , si li prophetes te deïst que grant chose é grevuse feïsses , faíre la deüsses ; maimement quant il ne dit fors tant : “ Baigne , si guarras . ” » Dunc turnad Nááman vers le flúm é set feiz í baignad selunc le cumandement le prophete é guaríd erranment de la liépre si que tute sa charn fud si bele cume de un enfant . Lores returnad al prophete od tute sa cumpaigníe é vínt devant lui , si li dist : « Veírement le saí que nuls altres n'est Deu en nule terre fors cil ki est Deu en Israel . É , bel sire , jó te pri , recéif del mien que que séit . » Respundi Helyseu : « Si veírement cume Deu vít , devant qui jo estoís , n'en prendrái ríen . » Li pruzdum li volt force fáire de recéivre , mais nel volt pas oïr . Idunc dist Nááman : « Seit cume te plaist , mais jo te pri , otrei le mei que jó en puisse faire porter de ceste sainte terre le fais de dous burduns en mun païs . Kar jo , tis serfs , ne ferai mais sacrefise as altre déus , si á nostre Seignur nun . Cele terre requist pur metre al temple en sun païs que sur cele sainte terre poüst estér quant il Déu volsist aürer . É çó requierc que nostre Sires me parduinst cel pecchie s'il avíent que mis sires entred al temple Remón pur aürer , é il se apúit sur mei , si jó áür al temple Remón quant mis sire í áürrad . » Respundi li prophetes : « Vá en la saínte páis Deu . » Cil out cungíed , si s'en turnad é á áíse vers sun païs errad . Giezi , li servanz le prophete Helyseu , se purpensad , si dist : « Mis sires ne volt giens prendre de Nááman , mais si veírement cume Deu vit , ápres lui currái é que que seit í prendrai . » Giezi esmut é ateinst Nááman . É cume Nááman le vít venir curant , saillíd ával de sun curre é vint encuntre lui , si li dist : « Aí si bien nun ? » Cil respundi que nun : « Mais mis sires me envéie á tei , si te mande que ore endreit vindrent á lui dui bacheler del munt de Effraïm , é fiz sunt á prophetes ; é príed que tu lur dúinses un talent de argent é duble vesture á remúiers . » Respundi Nááman : « Mielz est que tu prenges dous talenz . » Si l'esforchad é mist cel ávéir en sachels ; é les guarnemenz que il demandat á dous de ses servanz livrad , é portérent tut od Giezi . Cume il vint le vespre a l'ostel des bachelers , cel áveir prist é al chemin les mist . Devant sun seignur vint Giezi , é li seínz húem enquist dunt il veníst . Respundi Giezi : « Jo , tis serfs , ne fui nule part alez . » Respundi Helyseu : « Dun ne fud mis quers la en present , quant Nááman returnad de sun curre encuntre tei ? É ore as pris de lui argent é guarnemenz pur áchater olivérs é vignes é búes é berbiz é serfs é anceles . Mais la liépre Nááman purpendrat é áhérderat á tei é a tut tun lignage finablement . » A tant s'en éissid Giezi , é liepre tute la face li cúvri . 
Les fiz as prophetes mistrent le prophete Helyseu á raisun , si distrent : « Cist lieus ú nus manums od tei est estréiz . Pur çó , si te plaist , alum vers le flum Jurdan , sin ábatum de cel bois máirem , si edifium á espleit hostel pur maindre . » Respundi Helyseu : « Alez . » Respundi uns de ces : « Sire , sire , si te plaist , víen od nus , tes servanz . » Respundi Helyseu : « Jó í vendrái . » É puis od els en alad . Cume venuz furent sur le flum , ábatirent mairem á éspleit . É ávint que sicum li uns un fust trenchat , que li fers de sa cuigniéé el flum volad ; é cil erranment criad , si dist : « Hallas ! Hallas ! Bel sire , jó avéie ceste cuigniéé enpruntéé , é ore m'est en cel éve eschapéé . » Respundi li huem Deu : « Ú chaïd li fers ? » É cil le lieu li mustrad . É li pruzdum une branche colpad é míst le en l'éve cele part . Estevus li fers des funz levad é par cele eve ámunt flotad . É il cumandad á celui ki perdu l'out que il la preïst , é cil í mist la main é tut issi le fist . 
Li reis de Syrie guerriout ces de Israel ; prist en cunseil que il freít les suens la é la enbuschier pur ces de Israel águaiter é damagier . Mais li húem Deu le mandat al rei de Israel , sil guarníd que par la ne la ne passast pur les águaiz de ces de Syrie . Pur çó í envéiad li reis de Israel é purprist cel lieú é bien se cuntreguáitad , é níent une feiz ne dous , que sis adversaries nel damagad . Icest áfaire al rei de Syrie forment ennúíád , é sa gent pur çó assemblad é ki çó fust ki sun cunseil descuvrist demandad . Respundi uns : « Nul des tuens nel fait , mais Helyseu , le prophetes , ki est en Israel , demústred al rei tes secreiz é çó que tu paroles en ta chambre . » Respundi li reis : « Ór en aléz , é ú il seit espiez ! Si í envéirai é prendre le frai . » L'um li dist que il fud en Dotaïm . A tant í envéiad li reis la force é le mielz de sa ost od chevals é od curres . É cíl í vindrent de nuiz é avirunérent la cited . En la jurnéé , cume li servanz a l'hume Deu levad , eissít fors é vit tut cel ost entur la cited é a chevals é á curres é returnad é á sun seignur le nunciad , si dist : « Hálás ! Hálás ! Bel sire , que ferums ? » Li pruzdun respundi : « Mar en averas poür , plus í ad od nus que od els . » É cume il óut úred , si dist : « Sire , Sire , aüvre les oilz de cest mien servant que il véied çó que jó véi . » É nostre Sire li áüverid les oilz , é vít que tut li munz fud cuverz de chevals é de curres de féú entur le prophete Heliseu . É ses enemis furent já áprucied vers lúi . Dunc fist li prophetes sa úreisun á nostre Seignur , si dist : « Sire , Sire , ávúglez tute ceste gent que il ne véient ne entendent quel part jés merrái . » É nostre Sires le fist sícume Helyséu li oút requis . É Helyseu vint encuntre els , si lur dist : « Çó n'est pas la véie ne çó n'est pas la cíted . Síwez méi é musterai ú li hume est que vus querez . » Sis menad dreit en Samárie ki sied fud del regne de Israel é la maistre cited . Cume il furent entrez , li pruzdum refist ses úreisuns que nostre Sires áüverist lur oilz qu'il veïssent ú il les óut menez . É nostre Sire le fist si , é vírent que il furent enmi la cited de Samarie . Cume li reis le sout é veüd les out , parlad al prophete , si li dist : « Dei jó ceste gent ocíre , bel pere ? » « Nu fras ! » , respundi li prophetes . « Nes as pas pris par force ne par voz armes que ocire les deüsses , mais faites un bel dígner á lur oés áturner , é mangerunt é beverunt é puis á lur seignur en írunt . » É l'um lur mist devant riche áturn de viande ; mangerent é beúrent é puis óurent cungied , sin alérent á lur seignur . É li larrun de Syrie ne vindrent pas puis en terre Israel . Benadab , li reis de Syrie , tute se ost ásemblad é vint en terre de Israel é Samarie áseggá . Si fud la famine grande en cele cited é tant durad li sieges que l'um vendi le chief de ún ádne quatre vinz deniers de argent , é cinc deniers d'argent le sestier de fiente de culums , pur la fiente user en lieu de sel . Á une feiz cume li reis alad par le mur de cele cited , une femme criad vers lui , si li dist : « Guaris mei , bels sires reis ! » Respundi li reis : « Deu ne te sálved já ? Dunt te puis jó bien faíre , ú de mes gerniers ú de mes celiers ? Que vols que jo te face ? » Cele respundi : « Sire , mei é ceste femme féimes cuvenant que nus mun fiz mangerium á ún júr , é le suen a l'altre . É par ceste cuvenance meïmes mun fiz á quire , sil manjames . L'endemáin li dis que le súen fiz meïssúms á quire , é ele si l'ad musced , si me vait boisant de nostre cuvenance . » Cum çó oïd li reis , ses dras desírad de marrement é de pesance é passad ávant par cel mur , é tuit li poples vit la háire que li reis oút vestúe á sa char . Dunc dist li reis : « Cel mal vienge sur nus ki sur Helyseu vendrad , si le chief Helyseu , le fiz Saphat , li remaint úí sur ses espaldes . » É chalt pas enveiad un message que le chief Helyseu colpast . Helyseu se sééit en sa maisun é maüre gent od lui , si lur dist : « Dun ne savez que li reis Joram fiz á homicide ad enveied pur mei colper le chief ? Pur çó ález á cele porte , é quant li messages iért entrez la porte fermez é une piece le retenez ; kar li reis tost ápres vendrad é del cumandement s'en repentirad . » A ces paroles vint cil ki dut á Helyseu colper le chief , é tost ápres li reis , si dist : « Vééz le grant mal que nostre Sires sueffred en cele cited . É que átendrai máis de nostre Seignur que il me face ? » 
Respundi Helyseu : « Ore oí la parole nostre Seignur : “ L'um vendrat á cest úre demain le múi de flur pur dís deniers é dous múis de orge pur dis deníers ás portes de ceste cited . ” » Respundi un des princes ki fud deled le rei : « Ne plus que estre puet que nostre Sires faced pluveir del ciel órge é flur , ne plus ne puet estre véir çó que tu diz . » Respundi li prophetes : « Tu le verras , mais ja n'en gusteras . » 
Quatre leprus mestrent defors pres de la porte de la cited . Parlerent entre sei , si distrent : « Cumbien demurruns íci ? Si ci attendums , tuit í murrums ; é si en la cited entrums , n'í guarrums . Alum pur céo jesque a l'ost des Syriens ; si merci nus fúnt , viverum ; si nun , já sí murrums . » Múrent vers le vespre é vindrent a l'ost de cez de Syrie , máis n'i truverent nul ánme . Kar nostre Sires out fait oïr par cel ost de Syrie forment grant nóise é tumulte si cume çó fust de curres é de chevals é de búisínes é de grant ost ki sur els venist . Pur çó si distrent entre sei : « Li reis de Israel ad fait venir le rei de Egypte é altres reis sur nus par ses granz pramesses é par ses duns . » Pur çó erranment núitantre turnerent á fúie kí eínz eínz é guerpírent la les tentes é les paveilluns é les chevals é les muls é les adnes é lur herneis é les riches cunreiz pur sul guarir la víe . Cume cil maláde vindrent al primíer chief de l'ost , entrerent en une loge ; si í mangerent é beúrent , puis pristrent or é argent é dras , si s'en alerent , sil muscierent tut privéément . Derechief vindrent á altre é la le firent ensement . Lores distrent entre sei : « Nus nel faisums pas á dreit . A cest júr poüms nuvele bone nuncier . Si nus çó ne mustrums devant le jur , de felenie purrum estre chalengiez . Pur çó en alums é al rei le ánunciums . » Vindrent as portes de la cited , si distrent : « Alez fumes as loges as Syriens . É n'í truvames áneme máis cheváls é ádnes tut líez é tut tenduz ces paveilluns . » Li portíer le mustrerent al rei . Li reis levad é as suens en parlad , si lur dist : « Bien sai l'engin que li Syrien nus unt fait . Il sevent que çá dedenz ad grant famine ; pur çó sunt tut eissud des loges , si se sunt enbuschez par ces camps , si dient : “ Quant eissud serrunt ces de la cited cume á préie , tuz vifs les prendrums é en la cited enteruns . ” » Respundit uns de ces ki fud devant le rei : « Cinc chevals ad encore remes en ceste cited é plus n'en ad remes entre tute la multitudine de Israel . Sur ces chevals enveium noz messages , é espierunt cume li afaíres est aled . » A tant furent dous chevals avant menez é li reis cumandat as suens que il en alassent a l'ost é as loges des Syriens é enqueïssent si encore í fussent ú se il s'en fussent alez . Cil s'en turnérent é vindrent ápres les Syriens jesque al flum . Estevus tut li chemins cuverz de dras é de vaissele é de robe que li Syrien í oúrent laissed é jeted , cum en la fúie furent trubled . Li message repairerent é l'afaire mustrerent al rei . Lores eissid li poples de la cited é vint as herberges de ces de Syrie é truverent í de vitaille é de él merveilluse plented , si que l'um vendi le múi de flur dís deniers é dous múis de orge altretant sulunc la parole nostre Seignur . É li reis cumandad que cil princes ki le júr devant oút traversed as paroles le prophete Helyseu fust sur le pople as portes a l'entrer é el eissir que n'í levast medléé . Mais la grant presse le defulad chalt pas en l'entréé sulúnc çó que li huem Deu li oút dit devant que la grant plente verréit , mais já n'en gusteréit . Nu fist il , kar morz fud erranment . 
Heliseu parlad á la femme ki fiz il oút resuscited , si li dist : « Vá t'én , tu é ta maigniéé , en pelerinage la ú te plarrad , kar nostre Sires enveíerad en terre une famíne , é durrad sét anz . » La dame fist si é vint é demurat grant tens en terre de Filistíím . Apres set anz returnad en terre de Israel é vint le rei requerre de sa terre é de ses dreiz é de sun herited . E cum ele vint á curt , li reis parlóut á Giezi , ki oút ested servant le prophete Helyseu , si li dist : « Óre cuntez les granz merveilles que Helyseu tís meistres fist . » A l'úre que Giezi cuntad cume Helyseu out le mort suscited , éstevus la dame é ses fiz od li ki li prophetes óut suscited é requist le rei de ses dréiz é de sun herited : « Sire , sire , fist Giezi , çó est la fémme , é cist est ses fiz de ki jo t'ái cunted . » Dunc en demandad li reis á la femme , é éle cunút que tut fud verited . Lores li liverad li reis en sun serjant é cumandad que de tut l'en saisist é feïst avéir les rentes dés lé úre que ele s'en fud partie jesque al cel jur . 
Helyseu vint en Damasche , é Benadab , li reis de Syrie , ámaladid . Li reis le sout que il fud venúz . É cumandad á Ásael que il en alast á lui é bel present li portast é enqueïst de nostre Seignur par le prophete si guarir poüst de cele súe enfermeted . Asael í alad é riches duns portad é de tutes les richéises de Damasche le charge de quarante chameilz , e vínt devant le prophete , sil salúát , si dist que li reis Benadab l'óut á lui envéied od riches duns é enqueréit si guarir poüst de cele súe enfermeted . Respundi Helyseu : « Vá , si li di que il en guarrat , mais nostre Sires m'ad demustré que il í murrad . » Cume çó oïd Ásahel , trublez en fud , si plurad . É li huem Deu tendrement plurad . É Ásahel li dist : « Purquei plured mis sires ? » Respundi Helyseu : « Pur les granz mals que jó sai que tu fras á ces de Israel . Lur citez guarníes , tu les arderas é lur bele bacelerie ocirras é neïs les petis enfans es ventres as femes ençaíntes deviseras . » Respondi Asael : « Ki suí je et de quel afaíre ke tel cose face ? » Respondi Heliseus : « Nostre Sire le m'a moustre ke tu seras rois de Syrie . » Atant s'en torna Asael e vint a son seignor et dist luí ke li prophetes ot dit k'il garíroit de s'enfermete . L'endemain Asael d'un lach estrangla le roi . 
Au quint an Joram , le fil Achab , le roi d'Israel , regna Joram , li fíux Josaphat , le roi de Juda . . XXXÍÍ . ans ot , quant il comença a regner , et . VÍÍÍ . ans regna en Jerusalem et tínt les males voies au roi d'Israel sicom ot fait la maisnie Achab , kí rois ot este en Israel . Kar cil rois Joram , ki rois fu de Juda , ot prise a feme une dame ki síví les males traces Achab . Cist Joram mesprist molt envers Deu et forfist , maís nonporquant nostre Sires ne vaut pas destríre Judam por son serf David a cuí il ot promís ke aucune estincele a çaux de son linage toudis donroit . A cel tempore cil de Edom revelerent encontre le roi Joram et ne vaudrent pas estre sougit a Juda , mais roi se firent et encontre le roi se tindrent . Por çou ala sor eux li rois Joram od tout ses prínces et od toute se chevalerie k'il ot , et nuítantre assaíllí çaux ki voisín li estoient de Edom et les desconfi et a la fuíe les mist . Mais n'ala pas avant . Et Edom se soustraist de sa subjection et de son servíce de ci a hui cest jor . A cel tempore Lobna revela encontre luí si ke faire ne li vaut servíce , kar guerpi ot nostre Seignor , le Deu a ses ancestres . Et fist planter vergiers es plus haus líus des cites de Juda . Ses peres Josaphat a sa mort ot done ses filx or et argent et rentes et cites garníes et le regne a Joram , ki aínsnes estoit , mais li fel ocist tous ses freres por tout avoir et auquans des prínces dou païs . 
Li prophetes Heliseus li porta un brief a une fois de par nostre Seígnor , et ce ot ou brief : « Ce dist li rois , li Sires , li Dex Davíd ton pere : “ Por çou ke tu n'as pas síví les bones voíes ne les bones ouevres ton pere Josafat et Aga , le bon roi de Juda , mais síví as les males traces des malvais rois de Israel et as fait pechier Judam , et cels ki furent de la maisnie ton pere as ocis , ki míux valoient de tei : por ce te ferra et flaielera nostre Sire de dur flaiel , et ton pere et tes filx et tes femes et toute ta substance , et tu languíras de pesme langor dou ventre de ci que l'entraille ten isse cascun jor petit a petit dou ventre . ” » Nostre Sires esmut contre Joram les Philistíens et cels d'Arabe ki sont voisín a cels d'Ethiope . Et vínrent a ost en terre de Juda , si la destruísent et gasterent et prisent quanke il troverent ou païs le roi , ses filx et ses femes si ke nus n'i remest , fors Joacha , li plus jovenes . Et cil languissoít de grant langor , dont il ne pot garir . Et com il fu si penes et travellies et com il ot dejete toute s'entraille de cele pesme enfermete moru . Et li pules ne li fist pas tel servíce ne tel obseque com il ot fait a ses ancestres ; nonporquant en la cite de Davíd fu ensevelis , mais nient es sepulcres roiaux . Et ses fíux Achazias reçut le regne et regna por luí . Au dousíme an ke ot regne Joram , li fíux Achab , le roi d'Israel , regna Achab , li fíux Joram , le roi de Juda . . XXII . ans ot Achab , quant il conmença a regner et un an regna en Jerusalem . Sa mere ot nom Athalia et fu fille le roi de Nírí . Tele vie mena com ot fait Acháb et li suen et se forfist vers nostre Seignor , car sa feme fu dou put lignage al malvai roi Achab . 
A une fois ala en ost od Joram , le fil Acab , en Ramoth Galaad , encontre Asael , le roi de Syrie . Et li Syrien navrerent forment le roi Joram en un estor . Por çou s'en retorna en Jesrael , sí í sejorna por garir ses plaies ; et Achasias , li fiux Joram , le roí de Juda , ala en Jesrael por veoir Joram , le fil Achab , ki malades ert . 
Heliseus parla a un des filx as prophetes , si li dist : « Prent ce vaissiel d'olie en ta maín et va en Ramoth Galaad . Sí í troveras Hieu , le fil Josaphat , le fil Nansi , ou siege . Si vendras a lui , si l'aceneras fors de ses compaignons et menras en une cambre príveement . Et li reverseras cel ole sor le chief , si li diras : “ Ce dist nostre Sire : “‘ Je t'ai enoínt a roi sor Israel . ’” ” Puís l'uís de la cambre overras , si t'enfuiras , et mar í remandras . » Li fiux au prophete s'esmut et vínt en Ramoth Galaad . Et vínt la u li prínce de l'ost se furent assis . Cil dist : « A toi vaudroie parler , sire princes . » Respondi Hieu : « Auquel de nos te plaíst a parler ? » Cil respondi : « A toi . » Atant se leva Hieu et od celuí en une cambre príveement entra . Et cil erranment l'ole sor le chief li versa , si li dist : « Ce dist li Sires , ki rois est sor Israel : “ Je t'ai enoínt sor le peuple d'Israel . Et tu destruíras le maison et le línage Achab , ki tes sires fu ; et vengies soie de Jezabel , ki tant a ocis de mes sers et de mes prophetes . Et je destruírai la maison Achab , neïs le chien , et ocirrai le halt et le bas . Et si atornerai la maison et le linage Achab com la maison Jeroboam , le fil Nabat , et si com je ai fait la maison Baasa , le fil Haïa . Et chien mangeront Jezabel el camp de Jesrael , et nus n'ert ki l'ensevelisce . ” » Atant li messages dou prophete Heliseum ovri l'uís de la cambre , si s'enfuí . Et Hieu issi apres et vint a ses compaignons , et il li disent : « Est tout bien ? Ke dist cis desves a toi ? » Respondi Hieu : « Bien le conoissies et ce k'il a parle saves . » Et il disent : « Non savom . » Respondi Híeu : « Ce et ce parla et dist tant plus ke nostre Sire m'a enoint a roi sor Israel . » Com il ot ce dit , cascuns se hasta et de son mantel se desfubla , et misent sous ses píes com il li vausissent faíre siege et sonerent une buísíne , et disent : « Hieu regnera sor Israel . » Lors fist Hieu , li fiux Josaphat , li fil Nansi , sa conjurison encuntre Jorám , le rei de Israel . Jorám , li reís de Israel , od tut sun esfórz óut ásegiéd Ramoth Galááth sur Ásáél , le rei de Sýrie . É fud del siége en Jesrael returnez pur sei guarir , kar il í fud nafréz . Hieu parlad al pople , si lur dist : « Se il vus plaist , bíen est que nuls de cí ne s'en túrnt ki la nuvéle de nostre óvre espande en Jesrael . » É Hieu é sa gent s'en alérent vers Jesrael . É lí reís Jorám fúd malade en Jesrael , é li reís Achazias í estéit venúz pur lúi véér . La guaíte ki estéit ámunt de cele túr de Jesrael vít venír Hiéu é sa gent , sil dist erranment . Dunc cumandad li reis Joram que uns muntast en un curre é encuntre lúi alast é , si tut fust bíen , enquéïst é demandast . Cil messages vint encuntre Hieu , si li dist : « Li reis demandet se tuit li áfáires est apáised . » Respundi Hyeu : « É qué ás de páis á demander ? Or t'en vien , si me síeu . » Dunc dist la guáite : « Li messages vint á ces genz , mais il ne returne pas . » Pur çó í fud li secundz messáges énvéied , é il les ád encuntréd , si dist : « Li reis demandet s'il í ád páis . » Respundi Hyeu : « Que apent á tei s'il í ad páis ? Passe , passe , si me síeu . » Dist la guáite : « Li messages á ces genz vint , mais il ne returnet níent . É bién semble que çó séit Hiéu , le fiz Namsi , kar il en víent grant álure . » Li reís Jorám cumandat que l'um li feïst venír ún cúrre , é íl é Achazias , li reís de Judá , eissírent de la cited en lur currés é vindrent encuntre Hyeu , sil truverent el champ Nabóth de Jesrael . Cum li reis Joram vit Hyéu , erranment li dist : « Áí páis ? » Cil respundi chalt pas égrement é par rampódne , si li dist : « Mult en í ad éncóre des males úveraignes ta mére Jezabel é de ses sorceríes . » Á tant turnad Joram le curre altre part , si turnad á fúíe é díst ál réi Achazíam : « Aguáit í ad é traïsun . » Lores tendit Híéú sun arc é traist un dárt , sil feríd entre ces espaldes si que li darz li passad par mi le quer , é chaïd cíl énz el curre avál . Híeu cumandat á un sun duc , Ábadacér , ke il preïst le cors , sil jétast el champ Nabóth de Jesrael , si dist : « Bien me menbred á úne féiz que jó é tu seïmes en un curre é fumes od sun pere , le rei Acháb , que nostre Sires li pramist que ço li freit en cest champ pur le sanc Naboth é de ses fiz ki fud espandu á tort . Pur çó sil pren , sil jét el champ sulunc la parole nostre Seignur . » Achazias , lí reís de Judá , turnad á fúíe cume il çó vít , é Híeu l'enchalçát é cumandád que l'úm le oceïst , é il le nafra el munter de Gaber , ki est ápres Jebláám , en sun curre ú íl seéít . Púis muntad sur un destrier , si eschapad é vínt en Magedá , si í murút . É li suen cundúistrent le córs en Jerusalém , si l'ensevelírent od ses ancestres en la cited Davíd . 
A l'unzíme án Jorám , le fíz Acháb , púis que Híeu l'óut mórt é le réi Achazíe nafred á mort , Híeu entrad en Jésrael . Cume Jezabel le sout que il í vint , bien se acésmád é bel se guimplad , se vít par úne fenestre , cume Híeu s'en venéit , si li dist : « Cument ? Si averat cil bone páis é ferme , ki sun seignur ad mort ? » Híeu guardat vers la fenestre , vít la dame , si dist : « É ceste dame ki est ? » Des serjanz dous ú treis se turnerent vers lúi , si li distrent . Dunc cumandad que il la enpéinsíssent ávál de cél solíer , é il si firent , si que ele la paréi ensanglentad a sun chaïr , é ensanglentéés fúrent les ungles as chevals ki la defulérent . Cume Híeu fud al mangíer ásís , de la dame parlád , si díst : « Alez é cele cháitive é maleite vééz ; é pur çó que fille fud de réi , si la enseveliséz . » Cume ces vindrent la ú li cors fud jéted , n'en truverent si le chachevel nun é poi de piez é des mains . Returnerent s'en , sil nuncierent á lur séignúr . Respundi Hieu : « Éstevus la parole nostre Seignur ácumplíe que il parlad par sun serf Helye , le prophete : “ El champ de Jesrael chiens mangerunt Jezabel , é la charuígne Jezabél girrat cume fiens el champ de Jesrael , si que li trespassant dirrunt : “‘ Est çó la noble dame Jezabel ? ’” ” » A l'úre que Hieu ocíst le lignage le rei Acháb , asquanz des princes de Judá truvad é des fiz as freres le rei Achazíe kil servéient , sis ocist . 
Treis vinz é dís furent remes en Samarie des fiz Achab . Pur çó envéiad Hieu ses letres en Samárie as maistres de la cited é as éinznez é á ces ki les enfanz nurrírent , é ces paroles lur mandad : « Si tost cume lít avérez mun bríef , vus ki guardez les fiz vostre seignur é avez curres é chevals é citez é armes é fermetez , le plus vaillant d'els eslísez é celi ki mielz vus plarrad des fiz vostre seignur ; si l'asééz al sied real sun perre , si vus cumbatez pur lúi é pur le lignage vostre seignur . » Cume çó oïrent ces de Samárie , grant poür en ourent forment , é distrent entre sei : « Dous reis ne se porent encuntre lúi tenir ; é cument dunc purrum vers lui guerre méintenir ? » Pur çó li maistre é li einzned de la cited , é cil ki les enfanz lu rei guardérent , lur messages li tramistrent é mandérent que humage li fréient é á seignur le tendréient , é que tut sun plaisir siwereient , é ke rei entre sei ne eslirreient . Híeu lur escrist derechief , é çó oút al brief : « Si vus mes humes estes é obeïr me vulez , les chiefs as fiz vostre seignur colpez é en Israel demain á cest úre á mei venez . » En la cited surjurnerent treis vinz des fiz le rei od le mielz de la cited . Cume le brief Hieu vint á ces de Samárie , erranment colperent les chiefs as seisante fiz le rei , sis mestrent en paníers é enveierent les á Hieu en Jesrael . Uns messages vínt á Hieu , si li dist : « Aported unt tuz les chiefs as fiz le rei . » É Hieu respundi : « Tuz les metez en dous munz ápres la porte jesque le matín . » En la matinee Hieu vínt é parlad al pople , si lur dist : « Vus estes prudume é dreiturier . Si jó par mei sul ái fáit cunjureisun é ocis mun seignur , ki ad tuz cez ocís dunt vús ící vééz les chiefs ? Pur çó vééz apertement que nient n'est áriére de çó que nostre Sires parlad encuntre Ácab é encuntre les suens , é tut est ácumpli çó que nostre Sire parlad par sun serf Helye . » Hieu ocist tuz ces ki apurtenant furent á Achab en Jesrael , les míelz vaillanz é ses privez é ses purvéires , si que nient n'en remest . Hieu s'en turnad de Jesrael , si s'en alad á Samarie . Cum il vint a únes loges á pasturs en cel chemín , truvad í les freres Achazíe , le rei de Judá , si enquist ki il fussent . Cil respundírent : « Freres sumes Áchazie , si en alum véér les fiz le rei é la reïne . » Lóres cumandat Hiéu que l'um les preïst tut vífs ; é l'um si fist , si que quarante doús én ocíst que unkes ún píe n'en remést . Puis que de la s'en turnád , Jonadab , le fiz Recháb , encuntrad é benéïçun li dunad , si dist : « Sui jo si bíen de téi cume tu es de méi ? » Respundi Jonadáb : « Oïl . » « Se issi est , fist Hieu , cha baille ta maín ! » É il si físt . É Híeu le levad jesque en sun curre ú íl sééit , si li dist : « Víen od méi é véi quel amur aí vers Deu é que aí fáit pur Deu . » Puis en alerent ensemble en Samarie , é Hieu ocist tuz ces ki remés í furent del lignage Acháb sulunc la parole nostre Seignur que il out dite par sun prophete Helye . 
Hieu fist ásembler tut le pople , si lur dist : « Li reis Achab cultivád poi Báál , mais jól vóil cultiver plus . Pur çó faites venir tuz les prophetes Báal é tuz ses pruvéires é tuz ícels ki pur seignur le tienent . Tuz víengent á mei si que uns píez ne remáigne . Kar un grant sacrefise voil faire á Báál . É si alcuns est que venír n'í vuílle , il en murrad . » Mais Hieu le faiséit par engéin , kar destrúire volt é deserter ces ki soléient Báál cultiver . Hieu cumandat que l'um ún júr seintefiast é festivalment guardast en l'onurance Báál . É ses messages par tut Israel envéiad , é tuz ces ki Báál amérent mandad ; si vindrent túit , si que un pie ne remest ki ne venist á cele feste . Entrérent tuit el temple Báál , si que pléin fud cil temples de tutes parz . Lores cumandad Hieu á ces ki guarderent les vestemenz , que l'um liverast vestemenz á tuz les serfs Báál ; é il si firent . É Hieu é Jonadáb , le fiz Rechab , entrerent el temple Báál , si cumandad Hieu as pruvéires Báál que il ententivement purveïssent que nuls ne fust od els des servanz nostre Seignur . A tant firent lur sacrefises é lur oblatiuns . É Hieu óut mis defors en aguáit quatre vinz humes , si lur dist que si nuls eschapast de tuz ces ki furent el temple Báál , que il serreíent ocis pur ces ki s'en partissent vifs . Cum fait fud cil grant sacrefises , Hieu cumandad as cunestables é a la chevaleríe que el temple Báál entrassent é tuz ensemble les cultivurs Báál tuássent , é il si fírent . Si emporterent l'ydle é la státue Báál hors de sun temple , si l'arstrent . É tut le temple destrúistrent , si en fírent lungáignes el despit Báál . En ceste maniere jetad Híeu Báál hors de Israel . Máis nepurquant ne se sustraist pas del pecchied Jeroboám , le fiz Nabath , ki pechíer fist Israel , é ne laissad pas les vééls d'ór ki estéient en Bethél é en Dán . 
Nostre Sires parlad á Hieu , si li dist : « Pur çó que tu ás dréit fáit é çó que me plóut encuntre le lignage Acháb , tes fiz jesque a la quarte generatiun tendrunt le regne de Israel . » Hieu ápres ne guardat pas de quer la lei nostre Seignur . En cel tens les óvres á ces de Israel turnérent á énnúi á nostre Seignur . Pur çó suffrid nostre Sires que Asáél les guerrióut ; sis ócíéit par tute cele terre de Israel des le flum en l'orient , tute la terre de Galáád é Gád é Rubén é Manassé des Arroér , ki est en l'ést de Áraron , é Galáád é Basan . Hieu regnad sur Israel vint é úít anz . Puis murút , é l'um l'ensevelid en Samárie , é sis fiz Joás regnad pur lui . 
Atalíe fud mere Achazíe , le rei de Judá . E cume ses fiz , li reis Achazíe , fud morz , puis que Híeu l'oút nafréd , erranment se eslevad é tut le lignage le rei Jorám de Juda ocist é desbaretad . Mais Josabáth , la fille le rei Joram , é suer Achazíe , emblad Jóas , le fiz lu rei Achazie , de la ú l'um ociéit les fiz lú réi . Sil tint é guardad privéément é en celéé od sa nuríce al temple sis anz . É Josabeth , ki oút l'enfant embled , fud femme Jóïáda , ki lores fud evésches . É Atalíe regnad , é fud dame é poestíve el realme . Al setme an li evesches Jóïáda mandad les cunestables é les chevalíers é ces ki esteíent de lignage Leví par tutes les citez de Judá , sís menad al temple . Mustrád lur les fíz le réi , si firent aliánce entre sei é cunjuréisun encuntre Athalíe . É li evesches dúnad púis le cunséil que lur fust á faire , si dist : « La tíerce partie de vus , ki devez al temple samedi venír é dunc entrer el servise de tute la semáine , guarderez le paleis , que la reïne Athalie ne puisse ost ásembler pur sei defendre encuntre le rei ; é la tíerce partíe séit á la porte Seïr ; é la tíerce partíe deríere le habitacle ás escúiers á ki apendéit le cors le rei guarder . É les dous partíes de vus , ki ávez servíd el temple la semáine devánt , serréz dedénz al temple tut armé é guarderez le cors le rei . É si alcuns en íst , erranment séit ocís ; é serrez od le rei a l'entrer é a l'éissir . » Les cunestables le fírent tut issi cume Jóïáda l'óut cumande . Quant vint al júr , é ces ki oúrent la semáine devant servít é ces ki durent cele semáine ki dunc entróut el temple servír vindrent á Jóïada . É il armes lur livra que li reis David out sur ses enemis cunquis , é al temple les oút mis . É il esturent tut arme á destre del temple jesque á la senestre de l'altel . É la ú li reis fud , Jóïáda menad l'enfant avant , si li asist curune sur le chief é le lívre de la lei li mist al púin . Si l'enúínstrent á rei á grant léésce , si distrent : « Séins é salfs séit li réis ! » La reïne Athalie oïd la nóise del pople ki ácuréit . Pur çó si entrad el temple . É vít le rei ester a l'estal real si cume ért usages , é les chanturs é les busínes entur lúi é tut le pople de la terre esleesçant é busínes sunant . É cume çó óut veüd , sa vesture chalt pas desirad é criád : « Cunjureisun í ad fait encuntre mei é aguáit . » Dunc cumandat Jóïáda as cunestables de l'óst que fors del temple la menassent , si l'oceïssent ( kar ne volt pas que enz el temple li forfeïssent ) , é si alcuns la volsist síeure , que erranment fust ocis . A tant la saisírent cil , si l'empeínstrent ával par la véie de l'entréé as chevals ápres le paláis , é la l'ocistrent . 
Jóïáda fist ferme aliánce entre nostre Seignur é lu rei é entre le pople é le rei que li poples fust li deméines poples nostre Seignur . Puis entrad li poples de la terre el temple Báál , é destrúistrent les altels , é les ymagenes esmíerent vassálment . É Mathán , le pruvéire Báál , ocístrent devant l'aútel . Li evesches ásist ses guardes el temple . É il meïme é le cunestable de l'ost é Ceréti é Pheletí é li poples de la terre menérent le reí del temple é víndrent le chemin de la porte as escúiers jesque al paláis , si ásistrent le rei al síed reál . E túit li poples de la terre se esléésçat é la cited s'aséürád . Set anz out Jóas quant il cumençad á regner . 
É quarante anz regnad en Jerusalem . Sebiá out nun sa mere , é fud de Bersabéé . Bíen se cuntint devers Deu Jóas tuz les jurs qu'il mest el cunseil Jóïada . Mais nepurquant ne destrúist pas les vergíers as munz , ú li poples suleit sacrefier , kar encore sacrefiout li poples as munz encuntre lei é offrid í encens . Dous femmes prist Jóás dunt il engendrad fiz é filles plusurs . 
Li reis Jóás oút volented de faíre ádrecier les ruínes del temple nostre Seignur . Pur çó dist as pruvéires é as diácnes que il alassent par les citez de Judá é par tut Israel pur aveír cúillir á refáire é redrecíer çó que mestier fud el temple . Mais li levíte le fírent lentement . Li réis cumandad que li pruvéire receüssent tut le avéir que li trespassánt offeréient el temple pur furnir lur vúdz é pur recéivre absolutiuns , sil reteníssent li pruvéire sulunc lur órdre ; si refeïssent é ámendassent les ruínes del temple quant mestíer en fust . Mais encore quant li reis Jóás oút vint é treis anz regnéd ne fúd pas li temples adrécied . É Atalíe , la felenesse reïne , é li suen óurent mult destrúit le temple nostre Seignur , é de riches áürnemenz del temple aveient honured la mahúmeríe Báálim . Lores mandad li réis le evesche Jóïadam é les pruvéires , si lur dist : « Purquei ne volez les ruínes del temple nostre Seignur refáire é amender ? Pur çó ne pernez mais ne recevez cel avéir sulunc nostre ordenement , mais tut le metez á edifiement . » Aïdunc fud vééd ás pruveíres á recéivre l'avéir del pople é faire les óvres del temple . Mais li evesches par le rei fist faire une húche é un pertus desure , si l'asist deled l'autel á destre si cume l'um entrad el temple , é li pruveire ki guarderent cel entréé meteient en cel pertus tut l'avéir que l'um offréit al temple . É l'um prééchad par tute Juda é Jerusalem que chascuns feïst venir al temple cele ásise que Moyses oút fait á tut le pople al desert . Li prince é li poples en fud mult háited , é acuragéément í vindrent é cele huche bien tost emplírent . Quant il vírent que mult grant avéir fud en la húche ásembled , li evesches é li maistres escriváins , ki haltz húem fud , pernéient cel aveír . Sil liveróuent par numbre á ces ki maistres furent sur les machúns é sur les taillúrs é sur les charpentíers é sur les altres overiérs que il les úveriers en soldeássent é píere é máiren en achatássent é bien le temple áturnassent . É de cest avéir ne fírent pas faire la vaisséle ki cuvenéit al temple , les chánnes , les crócs , les encensíers , les busínes ne níent d'altre vaisséle d'ór ne d'argént ki al servíse apendéit . Maís tut dunérent a l'úvre é as úveriers . A ces ki maistres furent sur l'óvre tut senz ácunte fud le aveir lívres , et il le despendirent sor loiaute . Mais cele offrande ke l'en faisoit par mespríson et par lor forfait fu toute de l'autre offrande sevree et as povres fu toute donee . Li evesques Joïada fu hom de grant aage et murut quant il ot . C . et trois ans vescu . Si l'ensevelirent od les rois en la cite David por ce ke grant bien ot fait en Israel . Puís ke mort fu Joïada , li prínce de Juda vínrent devant le roi , si l'aorerent comme deu , et il le sofri bonement et volentiers . Et nostre Sire se coreça forment par le servíce ke li suen li fírent . Li rois Joas lor consentí k'il guerpirent le temple nostre Seignor et servírent as ydles et as diables , si pecíerent forment encontre nostre Seignor . Et nostre Sire lor dist par les prophetes et comanda k'il retornaissent , mais il nes degníerent oïr . Li Saíns Esperís entra en Zacharíe , le prophete , le fil Joïade , si parla au pueple , si dist : « Ce dist nostre Síre : “ Por coi trespasses le conmandement nostre Seignor , dont ja preus ne vos sordra , et aves Deu guerpi por çou k'il vous deguerpisce ? ” » Por ces paroles li pueple par le conmandement le roi lapiderent Zacharie ens en la terre dou temple nostre Seignor . Dont ne membra pas le roí Joas des grans biens ke Joïada li ot fais , ki fu peres Zacharíe . Apres l'an Asael , li rois de Syríe , vínt a ost encontre Geth , si l'asailli , si la prist . Lors s'atorna por venír sor Jerusalem , si ocisent les prínces de la terre , si envoierent la proie en Damasce . Et ja soit íce ke poí í eüst de cels de Syrie , nostre Sire lor lívra cels de Juda et une ínfíníte del pueple a desfaíture et a desfaçon por lor pechíe . Li rois Joas a la veüe Asael , le roi de Syrie , prist les riches aornemens dou temple que li rois Josaphat et Joram et Achazie orent fait et mis et ce ke il meïsmes i ot faít et offert et tout l'argent k'il out trove ou tresor dou temple et ou tresor de sa maison . Si l'envoia a Asael , le roi de Syríe , por çou ke il s'en partist , et il si fist et li rois Joas languí de grant enfermete et de grant angoisse et duí de ses homes portraitíerent sa mort . Joacaz , li fiux Samath , et Josabath , li fiux Somer , si l'ocisent et l'ensevelirent en la cite David , mais non míe en sepulture roial . Ses filx Amasie regna por lui . 
Au vínt e troisisme an Joas , le fil Achazíe , le roi de Juda , regna Joachas , li fiux Hieu , sor Israel en Samarie . XXVII . ans . Et malement ouvra vers nostre Seignor et síví les males traces Jeroboam , le fil Nabath , ki pecier fist Israel et níent ne s'amenda . Por çou se coreça nostre Sire et livra a ocision et a mal cels d'Israel et la maison Asael , le roi de Syrie , et Benedab , son fil , apres . Mais Joacha requist la merchí nostre Seignor et il en ot pitíe . Et nostre Sire vit toutes les angoisses et les afflictions de cels d'Israel , quar tous les ot defoules li rois de Sirie ; et quant luí plot , dona lor salveor et delívra les dou roi de Sirie , et sejornerent en pais en lor terre com il orent fait devant . Mais nonporquant ne se soustraisent pas des males ouevres Jeroboam , ki fist pechier ces d'Israel . Car le bois de Samarie u l'en soloit au diable sacrefíier ne fu pas destruít . Al roi Joachar ne remest dou pueple fors . L . chevaliers et . X . charrez et . X . mile de geude , ses ot acoillis li roi de Syrie et ocis et sicom la poudre desous ses pies mís . Puís moru lí rois Joachas et en Samarie fu ensevelís , et Joas , ses fíux , regna por luí . Au trentetroisisme an Joas , le roi de Juda , regna Joas , li filz Joacas , sor Israel en Samaríe et regna . XVI . ans . Et malement se contínt vers nostre Seignor et ne se soustraist pas dou pechie Jeroboam , le fill Nabath , ki fist pechier cels d'Israel . 
Amasias , li rois de Juda , ot . XXV . ans quant il conmença a regner en Jerusalem . Sa mere ot non Joïaden et fu de Jerusalem . Cist fist ce ki plot a nostre Seígnor , mais nel fist pas de parfit cuer . Puís ke il vit ke fermement fu enracínes ou regne , cels ocist ki orent mort son pere . Mais n'ocist pas lor fiux selonc çou k'il fu conmande en la loí Moÿsi par nostre Seignor , ki dist : « Li pere ne morront pas por les fiux , ne li fil por les peres . Mais cascuns morra por soi et por son pechie demaíne . » Li rois Amasias assambla cels de Juda , si en fist conestables sor mílíers et sor centaínes en Juda et en Bethleem et en Benjamin . Si fist anombrer cels ki furent de . XX . ans en avant , et . XXX . mile í trova de bachelerie , ki bien porent aler a escu en ost e a lance . Puis luia . C . mile combateors en Jerusalem ki venissent o lui en ost . Mais de nostre Sire vínt a lui un prophete , si li dist : « Ne mener pas od toí cels d'Israel . Se tu quídes avoír victore par la forche de t'ost , dont te fera nostre Sire desconfire a tes anemís ; car en Deu est a çaus , cuí il veut , aídier et victore doner , et ceus cuí il veut en fuíes doner . » Respondi li rois : « Et ke ert donc ke j'ai done a çaux d'Israel ? » Respondi li hom Deu : « Nostre Sires a asses , si t'en porra doner asses . » 
Lors congea cels d'Israel , et il s'en ralerent en lor contree forment corecie . Li rois Amasias od sa gent baudement ala avant et vint en val des salines et desconfíst les fiux Seÿr . . X . mile en ocist et . X . mile en prist . Ses fist mener a une faloise et la les fist aval saillir , et tout creverent al cheïr . Et prist une noble cite d'Arable , Petram par non , si la fist apeler Jechecel . Mais l'ost d'Israel , que li rois ot congee , s'espandi par la terre de Juda des Samarie dusqu'en Betheron , et trois míle homes en ocist et prist forment grant proie , si l'enmena . Amasias , puís kil ot desconfi Ydumee , lor dex prist , si en fist ses dex de lor mahomes , ses aora . Por çou se coreça nostre Sires vers luí , si li tramist un suen prophete por enquerre ke ce deüst ke ses dex et ses ydles vaut aorer ki ne pooient lor gent de luí deffendre ne delívrer . Comme li prophetes parla ices paroles nostre Seignor au roi , li rois respondi , si dist : « N'ies pas mes conseilliers , tais toi tost , ke je ne t'ocie . » Li prophetes s'en parti et bien dist ke nostre Sires l'ocírroit por çou ke ne voloit venir a amendement . 
Amasias , li rois de Juda , emprist un conseil mauvais . Il manda a Joas , le fil Joachas , le roi d'Israel , k'il le venist veoir . Et Joas respondi as messages : « Li cardons ki est ou Liban envoia au cedre son message dou Liban et demanda sa fille a l'ues son fil . Estesvous les bestes dou Liban ki passerent et le defoulerent . Nostre Sire pense k'il a Edom desconfít ; por ce li est li cuers enfles de glore et d'orguel , mais tous cois se tiegne et en pais . Por coi s'entremet de son damage et de la destruction cels de Juda ? » Amasias , li rois de Juda , ne tint plait des paroles le roi Joas , car Dex le vaut livrer a mal por les ydles de Edom k'il aoroit . Et Joas , li rois d'Israel , vint encontre lui ; et Amasias , li rois de Juda , fu en Bethames , ki est en Juda . Et la desconfiture torna sor cels de Juda . Si fuirent li rois de Juda et li suen as loges u fu li harnois . Et Joas , li rois d'Israel , prist Amasias , le roi de Juda et Bethsames , sil mena en Jerusalem . Et abati les murs des le porte d'Effraïm dusqu'a la porte de l'angle . CCCC . aunes . Et tout l'or et l'argent ke ou temple trouva tout enporta et quanke fu trove ou tresor dou palais tout prist , si s'en torna et les ostages od luí dusqu'en Samarie mena . 
Heliseus , li prophetes , enmaladi de cele enfermete dont il morut , et li rois Joas d'Israel le vint veoir et plora devant luí . Si dist : « Biaus pere , tu as este comme charres en Israel et com cil ki guarde et governe Israel . » Lors dist Heliseus : « Aporte un arc et saietes . » Com aportees les ot , erranment lí dist : « Met ta maín sor l'arc . » et il si fist , et Heliseus míst sa main sor la maín au roi , si redist : « Ouevre la fenestre . » Heliseus li dist : « Ouevre cele devers oríant . » Com overte fu la fenestre , Heliseus li dist k'il une saiete trasist et il si fist . « Ce est la saiete del salu nostre Seignor , » fist li prophetes . « Et ce est la saiete del salu nostre Signor encontre les Siriens ; et tu desconfiras Siríe et Affech tant ke la destruíes . » Dont redist : « Prent Saietes , » et com prises les ot , derechief li dist : « Fier , fier la terre d'un dart . » Et com fait l'ot , en pais estut . Et li prophetes se coreça et dist : « Se tu eüsses feru la terre . V . fois u . VI . u . VII . , tu desconfesisses Siríe de ci ke toute fust destruíte , mais seulement trois fois les Siriens desconfiras . » 
Li prophetes Heliseus moru , et on l'enseveli . Meïsme en cel an vindrent larron en la terre d'Israel . Une gent durent un cors ensevelir et com il virent ces larrons sorvenír , le cors ruerent ou sepucre Heliseum le prophete et tornerent en fuíes erranment . Com cil cors et toucie les ossemens Heliseum , li cors tantost revesquí et estut haities sor ces pies . Assael , li rois de Sirie , travella forment cels d'Israel . Mais nostre Sire ot merchi d'aus par la couvenance ke fait ot a Abraham et a Ysaac et a Jacob . Por çou nes vaut pas destruíre ne del tout dejeter . Asael , lí rois de Siríe , morut , et Benedab , ses fíux , regna por luí . Et Joas , li filx Joahas , le roi d'Israel , s'esvígora por Deu nostre Seignor et prist les cites et les fortereces sor Benadab , le fil Asael , ke Assael ot conquís sor Joachas , son pere , en bataille ; trois fois les desconfist et conquist et recouvra les cites d'Israel . Joas morut et fu ensevelis en Samaríe od les rois d'Israel et Jeroboam regna por luí . Amasias , li fiux Joas , le roi de Juda , vesquí . XX . ans puis ke mors fu Amasias , li filx Joachas , le roí de Jerusalem . Et l'en fist une conjurison encontre lui en Jerusalem et il s'enfuí en Lachis , si l'ocisent . Et de la fu portes sor cevaux en Jerusalem et la fu ensevelis od ses ancestres en la cite Davíd et cil de Juda firent son fil Azarie roi , si regna por luí en Jerusalem . 
Au quínsíme an Amazie , le fil Joas , le roi de Juda , regna Jeroboam , li fiux Joas , le roi d'Israel , en Samarie . . LXÍ . an regna . Et malement vers nostre Seignor ouvra . Ne se soustraist pas de tous les pechies Jeroboam , le fil Nabath , ki fist pechier Israel . Cist revela et conquíst les marces des entrees de Emath dusques en l'entree de la gastíne selonc la parole nostre Seignor k'il ot dit par son serf Joram , le fil Amathie , le prophete , ki ert de Geth , ki est en Offír . Car nostre Sires vit l'affliction d'Israel et la grant amertume et ke destruít et desbarete furent li grant et li bas et ke nus ne fu ki lor aidast . Et ne vaut pas nostre Sires le non ne la ramembrance d'Israel oster , mais por Jeroboam , le fil Joas , le vaut sauver . Cist Jeroboam conquíst Damasce et puís morut et ses filx Zacharíe regna por luí . 
Au víntesietisme an Jeroboam , le roi d'Israel , regna Azarie , le filx Amasie , le roí de Juda et . XVI . ans ot quant il conmença a regner et . LII . ans regna en Jerusalem . Cist Azarias fist çou ke Deu plot selonc çou ke Amazias , ses peres , ot fait . Mais n'esfaça pas les vergiers es mons u l'en soloit au diable sacrefííer , tant com vesquí li prophetes Zacharíe bien se contint envers nostre Seignor . Lí rois des Philistiens conmença a guerroier , si se combati et abati les murs de Geth et de Jamaín et d'Azote et fist castiaux en Azote et en terre de Philistiens . Et Dex li fu en aide encontre les Philistiens et encontre cels d'Arrabe , ki mesent en Gurbaal , et encontre cels d'Amon , si ke cil d'Amon li rendirent treü et ses nons fu magnifííes dusqu'en Egipte por la victore de ses anemis . Li rois Achazies fist tours lever en Jerusalem sor la porte d'Effraïm et au lonc dou mur . Et neïs ou desert fist faire tours et fremetes et císternes por çou ke molt ot avoir et pecune et en la campaigne et ou desert et vignes ot es mons et en carmele et fu bons gaaigneors et a gaaignerie ententif . Jechiel et Maasia et Ananía furent maistre conestable sor la chevaleríe . Et deux mile conestables et . DCC . ot assis sor l'ost , sor . CCC . mile et . VII . mile et . D . combateors ki encontre ses anemís deffendirent le cors le roi . Et li rois ot apreste a tote s'ost escus et lances et haubers et hiaumes et ars et fondes por pierres ruer et engiens de díverses baillies , arbalestes et perríeres é mangunels que il fist áséér as turs é as angles des murs pur darz lancer é pierres grosses jeter . Máis púis que il se fúd áseürez , li quers li eslevad á sa mort é á sa desfaciún , é ne tint pláit de nostre Seignur é entrad el temple nostre Seignur é encuntre léi encens volt offrir en un censíer a l'altel que l'um apélad le altel de Thimiáme . Mais Azarías li evesches é setante pruvéires tut pruz é vaillánz entrerent apres le rei . Si li encuntresturent é distrent que çó ne li apendéit pas a fáire , máis as pruvéires ki estéient del lignage Ááron é sacréz furent pur cel servíse faire á nostre Seignur : « Óre t'en is tost del seintuarie é ne l'áíés en despít , kar cist áfáires ne te revertirad pas á hunur devant nostre Seignur . » Lores se curechád as pruvéires é tint l'encenser al puin é forment les maneçóut . A tant le feríd liépre en son vís devant les pruvéires el temple deled l'aútél . Cume çó vít li evésches Azaríe é li pruvéire , chalt pas le butérent fors del temple . É li reis fud mult espóvéntez , si se hastad de eíssir ; kar il sentéit ja la venjance nostre Seignúr . Mesels fud púis tuz jurs jesque á sa mort é mest en unes chambres severálment des genz , é Joatha , ses fiz , guvernóut la terre é tenéit la curt é le palaís . Li reis Azarías murut é ne fud pas enseveliz en la sepulture reále , kar mesels fud ; é ses fiz Jóathán regnad pur lui . 
Al trente úitme an Azaríe , le rei de Juda , regnad Zacharíe , le fiz Jeroboám , sur Israel en Samaríe sis méis . É malement úverad vers nostre Seígnur si cum fáit ourent ses ancestres . Ne se sustraist pas des pechíez Jeroboám , le fiz Nabáth , ki pechiér fist Isráel . Sellúm , le fiz Jabes , fist encuntre lúi cunjuréisun , si l'ocist é regnad pur lúi . Lores fud ácumplíe la parole nostre Seígnur qu'il out díte á Híeu que ses fiz jesque a la quarte generatiun tendréient le siéd reál de Israel , é tut íssí ávínt . 
Sellúm , le fiz Jabes , regnad el trente nuefme an Zacharíe , le rei de Juda , é un meís regnad en Samárie . É Manaén , le fiz Gaddí de Thersá , vint en Samárie é ocíst Sellum , le fiz Jabés , en Samárie é regnad pur lui . Manaén descunfist é destrúist Capsám é tuz ces ki í mestrent é tutes les márches de Thersá , kar il nel voldrent pas recéivre . É tutes celes ki encéintes furent ocist é les ventres lur purfendi . Al trente nuefme an Azarie , le rei de Judá , regnad Manahén , le fiz Gaddí , sur Israel en Samárie ; é dis anz regnad . É malement vers Deu úverad , ne se sustraist pas des pechíez Jeroboám , ki fist pechiér Israel . Tant cume Manaén regnad , Phúl , li reís des Syriens , venéit en Thersá , é Manaén li dunad mil talenz de argent que en áïé li fust é feïst éstable sun regne . É Manaén fist se ásise e sun taíllage sur tuz les riches humes de Israel , cinquante sicles d'argent sur chaün , pur duner al rei de Sýrie . É li reis des Syriens returnad en Thersá , plus ne demurad . Li réis Manaén murut , é sis fiz Phacéïa regnad pur lui . Al cinquantime an Azaríe , le rei de Juda , regnad Phacéïa , li fiz Manaen , sur Israel en Samarie dous anz . É málement úverad envérs nostre Seignur . Ne se sustraist pas des pechiéz Jeroboám , le fiz Nabáth , ki fist pechíer Israel . Mais Phacéé , li fiz Romelíe , ki fud ses cunestables , físt cunjúreisun encuntre lúi , si l'ocist en Samárie en la tur del palaís deled Argób é deled Aríb é cinquante de ces de Galáád , é pur lui regnad . Al cinquantíme e secund án Azaríe , le rei de Judá , regnad Phacéé , li fiz Romelíe , sur Israél en Samárie vint ánz . É malement úverad vers nostre Seignur . Ne se sustraist pás des pechíez Jeroboám , le fiz Naváth , ki pechíer fist Israel . Al tens Phacéé , le rei de Israel , vint Teglafalasár , li reis de Assúr , é prist Áïon e Abél , la fortelesce Máácha é Jaoné é Cédes é Asór é Galáád é Galiléé é tute la terre Neptalím , é remuád les páïsanz é fist les maindre entre les Assyriens . Oséé , li fiz Helá , fist cunjúreisun é fist aguáit á Phacéé , le fiz Romelíe , si l'ocist é regnad pur lui al vintime an Jonathan , le fiz le rei Ozíe . Al secund an Phacéé , le fiz Romelíe , le rei de Israel , regnad Joathám , le fiz Ozíe , ki réis ért já de Judá . Vint é cinc anz oút Joathám quant il cumençad á regner , é seze anz regnad en Jerusalem . Sa mére oút núm Jerusá é fud fille Sadóch . Cist fist çó que á Deu plout . Sulunc çó que sis peres oút uvered , é il sí físt . Mais ne fist pas estreper les vergiérs as munz ú l'um soléit a deáble sacrefier . Encore en sun tens fist li poples ses sacrefises é ses oblatiuns ás munz . Cist Joathám fist faire la tres halte porte del temple nostre Seignur . En cel cuntemple envéiad nostre Síres en Juda Rasín , le rei de Syrie , pur guerréier é Phacéé , le fiz Romelíe . Li rei Joatham murút é fud ensevelíz en la cited David , é Achaz , sis fiz , regnad pur lui . 
Al dis e setime an Phacéé , le fiz Romelíe , regnad Acház , le fiz Joathám , le rei de Judá . Vint anz oút quant il cumençad á regner , é séze anz regnad en Jerusalem . Ne fist pas çó que á Déu pleüst si cume oút fáit sis peres David . Mais tint les máles véies as réis de Israel é sun fiz sacrad á deable ál fú selunc çó que l'um soleít faire as ýdles de ces mescreantes génz ki Deus óut destrúiz devant les fiz Israel . Statues é ymagenes fist jéter en l'onurance Báálim , é offríd éncéns á deáble el val de Gehennón é fist sacrefíses é encéns offrid ás munz é partút la ú arbre bien fuillíe truvad é ki umbre delitable getad . 
Rasin , li reis de Syrie , é Phacéé , le fiz Romelie , li reís de Israel , vindrent á Jerusalem , si l'asegierent , mais ne poúrent pas prendre le rei á cele feiz . Mais Rasín cunquist á cel cuntemple Áïlám , sín jétad les Júeús ki mestrent en Háïlá . É Sýriens é ces de Yduméé vindrent , si habiterent en Áïlá . É nostre Sires livrad Achaz as mains le rei de Syrie , ki forment grant preie prist de sa terre , sil menád en Damásche , sil lívrad al rei de Israel , é il le desbaretad é destrúist de grant maníere . Sin ocist Phacéé , le fiz Romelíe , de ces de Judá cent é vínt milie húmes en ún júr ; tuz les bons champiuns , pur çó que guerpí óurent Deu , nostre Seignur . Lores Zecrum , ki fud uns húem puissanz de Effraïm , ocist Masíam , le fiz lu réi , é Ezricam , ki fud máistre cunestable sur sa privéé maignee , é Helchanam , ki fud li plus haltz huém del païs apres le rei . E le fiz Israel pristrent sur lur freres , íces de Judá , dous cenz milie entre femmes é valléz é pulcéles é altre préie senz numbre , si menérent tut en Samárie . A cel úre í oút úns prophetes , Obéd par num . Cist alad encuntre l'ost ki en venéit en Samárie , si lur dist : « Nostre Sire ad ested curucíez envérs Judam pur lur pecchíed ; pur çó les ad livréz en voz máins , é vus les avéz ócís cruelment si que vostre cruelted est muntéé jesque al ciel . E sur tut çó de ces de Juda é Jerusalem volez faire serfs é anceles dunt nul mestíers nen est . Mult avéz pechíed vers nostre Seignur en cest . Mais óéz mun cunseil é remenez áríere ces chaitífs , voz freres que avez prís , kar la grant ire nostre Seignur vus est sur les cols . » Dunc estúrent li alquant des princes de ces de Effraïm , Azariás , le fiz Johannán , é Barachías , le fiz Mosollamót , é Ezechiás , le fiz Sellúm é Ámasiá , le fiz Adalí , encuntre ces ki venéient de l'ost . Si lur distrent : « Purquei volez ájuster pecchíed á altre é ácréistre les anciens mesfaiz ? Granz est li pecchiez , é l'íre nostre Seignúr Deu est sur Israel . » A tant ces de l'ost rendírent la preie quanque il oúrent pris devant les cunestables ki çó óurent manded . É les cháitifs vestirent de lur drapéls é puis ques oúrent vestuz é chalcíez , viánde lur dunérent e les uinstrent de úignemenz pur lur grant traváil , é ces ki ne póurent á píe alér mestrent á chevál , sis cundúistrent en Jericúm , la cited des palmes , a lur freres ki la estéient . Puis returnerent en Samarie . Ces de Yduméé víndrent lur fiéé en Judá , sín ocistrent multz de Juda é pristrent grant préie é fírent máint bon eschec . É li Philistien s'espandírent par les citez de Judá el súd de Judá é priístrent Bethsamés é Achilón é Gaderóth é Socó é Thanán é Zamró é les viléttes ki ápendírent , é si í mestrent . É nostre Sires humiliád Judám pur le pechied Acház , ki ne volt requérre l'áïé Déu , mais en despít oút nostre Seignur . 
Li reis Achaz tramíst ses messages á Teglaphalassar , le rei des Assyriens , si li mandad ces paroles : « Jó súi tís fíz é tis serfs . Pur çó víen , si te plaist , é si me tense é defend del rei de Syrie é del rei de Israel , ki forment me unt guerriéd . » É tut l'or é l'argent que il pout truver al temple é en ses tresors , tut envéiad al rei des Asyriens que il bónement feïst sa requéste . Li reis des Assyriens , Teglaphalassar , vínt en Damasche , si la destruíst é remuád d'ilóc ces ki í mestrent , jesque á Cyrenen , é ocist Rasín . É li reis Acház le vint véér én Damasche . É cume Ácház óut veüd l'altel de Damasche , erranment fist prendre les mesures é les furmes de l'altel , sis enveiad a Uríe , le pruvéire . É Uríes fist faire un altel tut de cele baillíe si cum li reís l'óut devíséd , si l'ásummad devant çó que li réis Achaz de Damasche returnast . Li reis vit le altel á sun repáir é veneratiun li fist . Si í fist ses oblaciuns é ses sacrefises . É sanc desure versad é mult le onurad . É l'autel nostre Seignur , ki ert de araim , remuád de sun lieu é fist le metre deled l'altre autel vers aquilun . Si cumandad á Úríe que sur le grant autel que il out faít offrist sacrefises le matin é le vespre é le sacrefíse le rei é les sacrefises de tut le pople , é dist que de l'aútel nostre Seignur freit sa volentéd . Urías le fist tut issí cum li réis l'out cumanded . 
Li reis Achaz fist prendre les riches bases é les riches vaissels ki furent desure ásís , é le merveillús vaissel ki fud apeled mér d'araím fist avaler de la ú il fud ásis sur les búes d'araim , é fist ces vaiséls aval aséér al pavément de terre . É fist remúer jesque al temple un almarie ki estéit el porche del temple ú l'um metéit les oblatiuns numéément que li reis soléient faíre as sabatz é as jurs festivals é tute la ríche vaissele prist del temple , si la depeschád é fist clórre les portes del temple que l'um n'i entrast . É fist faire altels par tuz les angles de Jerusalem á deáble é par tutes les citez de Juda é forment purvuchád á íre nostre Seignur . Púis murut le fel Acház , é l'um l'ensevelid en la cited David ; é sis fiz Ezechiás regnad pur lui . 
Al duzíme an Acház , le rei de Judá , regnad Oséé , le fiz Helá , en Samárie sur Israel núef anz . É malement úverad vers nostre Seignúr , máis níent sicume ses ancestres . Salmanasar , li reis des Asyriens , vint en terre de Judá é cunquist la terre é humage prist del réi si que il li rendíd treüd . Púis s'aperchút li réis des Assiriens que li réis Oséé de Israel volt encuntre lúi revelér é que il oút ses messages envééz á Suá , le rei de Egypte , pur requerre que il le delivrast del rei des Assiriens que ne li esteüst cest treüd rendre . Pur çó vint en terre de Israel , si asíst le réi Oséé , sil prist é en prisun le mist . É alad par tute cele terre tant que vint á Samárie , é treis anz l'asist . É al nuefme án le réi Oséé la prist é remuád tuz les páïsanz , ces de Israel , de lur terre , sis fist maindre en Alá , é en Abor ápres le fluvíe de Gozán , as citez de Méde . Tut issi avint , puís que li fiz Israel óurent pechied encuntre nostre Seignur ki hors de Egypte les óut menez é del rei Pharaün delívrez é il oúrent deables é ydles áürez , si cume fírent les genz que nostre Sires oút hors del païs getéz . É il oúrent ymagenes de deable é simulacres furmez é vergíers pur deable servír par tute la terre as munz plantéz é nostre Seignur é ses cumandemenz guerpiz é degetéz . É nostre Sires les óut chastiez suveníerement , é pur çó repentir ne se vóldrent ne faíre adrécement . Des duze lignages remuád les dis de lur heritáges é de lur païs . Ces de Juda remestrent en lur terre . É ne se guardérent pas de mesfaire vers nostre Seignur , mais sewírent les traces é les folíes de ces de Israel . 
Li reis des Assyriens , quant oút vuíded le païs de ces de Israel , áltres genz fist venír pur maindre en cele terre : partíe de Babylonie é asquanz de Chutá , asquanz de Haïat , asquanz de Emáth é de Sepharvaïm ; é livrád lur Samárie é les altres citez . Mais il ne crienstrent pas nostre Seignur ; pur çó envéiad nostre Sires sur els líuns kis devurerent é mal menérent . La nuvele vint al rei des Assyriens , si li dist l'um que pur çó que il ne sóurent la lei al Deu de cele térre lur vint sure tele pestilence é tel flaél . Lores cumandad li réis que l'um í envéiast un pruvéire de ces d'Israel , é estúst od els , si lur enseígnast la léi al Deu de Israel . Li prestres vint en Samárie é mest púis en Bethél , si lur enseígnad nostre Seígnur á servir é á cultiver . Mais nepurquant chascune des genz ki í mestrent forjád é furmad sún déu é sun ýdle , sis mistrent as temples ki furent as múnz que cil de Samárie , ki jetez en furent , óurent faiz encuntre Deu é encuntre léi é li altre de Israel , par tutes lur citez . Cil de Babilónie firent lur deu Sochót Benóth . Cil de Cutén firent Nergel . Cil de Emáth firent Asima . Cil de Evéé firent Nebááz é Tharchác . Cil de Sepharvaïm arstrent lur fiz en l'onurance Adramelech , ki fúrent li Deu de Sepharvaïm . É nepurquant il cultiverent nostre Seignur . É il se firent pruvéires as munz de la plus basse gent , sis mistrent as mahumeríes . Ja seit íçó que il nostre Seignur cultivássent , a ces ýdles servírent que les genz cultivérent dunt il furent venúz . Kar il ne críenstrent pas nostre Seignur ne ne guarderent pás ses cumandemenz ne sá léi ne çó qu'il oút cumanded as fiz Jacób , numéément que póür n'eüssant des deux avúiltres é que il nes aürassent é que ne lur sacrefiassent , máis de Déu nostre Seignúr oüssent poür , ki de Egypte les menad , lui áürassent é á lui sacrefiassent . Ces genz ki nuvelement furent venuz el païs crienstrent nostre Seignur , mais pur çó ne laisserent pas á servir ydles si cume l'órent fáit lur ancesur . 
Al tierz an Oséé , le fiz Hela , le rei de Israel , regnad Ezechias , li fiz Acaz , le rei de Juda . Vint anz óut quant il cumenchad á regner , é vint e núef ánz regnad en Jerusalem . Sa mére oút num Abisá é fud fille Zacharíe . Cist Ezechias fist çó que á Deu plout sulunc çó que sis peres David faít le out . Il remuad les sacrefiemenz des múnz é tut fist esmíer les imagenes , é les vergíers ábatre ; é depeschad le serpent de aráim que Moÿses fist fáire pur çó que la gent jesque á cel tens li óurent ported reverence plus que faíre ne dussent é fáit oblatiuns . É bíen mustrad li reis que li serpenz fud araím é ne míe Deu , é li bons húem oút sa ferme esperance al véir Deu de Israel . É núls des reís de Juda ne fud kil resemblast ne de cez ki devant lui furent ne de cez ki vindrent apres . Á nostre Seignur se prist é níent n'en se retraist é fist les cumandemenz que Deu cumandad par Moÿsen . É Deu fúd ód lúi , é sagement se cuntínt en tuz ses afáires é nul servíse ne volt fáire al rei des Assyriens . Mais les Philistiens guerríout é descunfíst jesque a Gazé é tutes les marches . 
Al quart an le rei Ezechíe , ki ert le setme an Oséé , le fiz Helá , lu rei de Israel , vint Salmanassar , li rei des Assyriens , si assist Samárie . Si la prist al nuéfme an Oséé , le rei de Israel . É remuád les genz de la terre hors de lur térre , sis fist máindre sur Alá é Abór , les éwes de Góza es cítez de Méde pur çó que íl ne se vóldrent tenir al servíse é as cumandemenz nostre Seignúr é níent ne vóldrent fáire de çó que Moÿses oút cumanded en la léi . Al quatórzime an lé réi Ezechíe vint li réis Sennacherib en Judá é asíst é prist les citez . Lóres li tramist Ezechías ses messáges é requist que il de sa terre eissíst é tut fréit quant que li plarréit . É li reis des Assiriens li demandad treis cenz talenz d'argent é trente de or . É li reis Ezechias li dunad tut l'argent que l'um truvad al temple é as tresors reáls . A cel ure fist li reis Ezechías depescíer les pórtes del temple é esrascier en véie les plates de or que il í oút faít devant métre , sis dunad al rei de Assiriens . 
Li reis des Assiriens envéiad Tharthán é Rapsaris é Rapsacén de Lachís al réi Ezechíe od grant é esforcible cumpaigníe a Jerusalem . Cume cil vindrent á Jerusalem , deléd le dúit de l'éwe de la Susáine riviére , s'esturent é apelerent le rei defors . Lores éissid é vint á els Elyachím , le fiz Elchíe , ki evéskes ért , é Jóáhé , li fiz Asáph , ki estéit úne justíse le réi , é Sobná , ki esteit maistres escrivaíns le réi . E Rapsaces parlad á els , si lur dist : « Dites al rei Ezechie que çó dit é manded li granz réis des Assíriens : “ Quels est li ésfórz é la fiánce en qui tu ás esperánce ? Put cel estre , tis cunseílz te dune que tu t'aprestes pur bataille tenir encuntre méi . Mais en ki as fiánce é dunt te víent cist hardemenz ? As tu esperance en cez de Egypte , ki sunt cume bastuns de rosel pescééd , sur qui si l'um se apúied , tost falsed é depiesced , é entrent les esclices en la charn é pércent la main ? Tut issíl fait li reis Pharao a tuz cez ki en lui se fíent . De altre part si tu dís : En Déu , nostre Seignur , aí fiánce , dun est çó cil Deu ki altels li reis Ezechias ad abatúz es munz é ad cumanded que l'um áürt á un altel en Jerusalem ? E ore vus durrai dous milie chevals , é guardez si tant áíéz genz kis muntent . É cument purrez dunc cuntrester néïs al menúr des princes al rei des Assiriens ? E cument avez fiance en Egypte , pur lur curres é pur lur cheváls ? E quidez que cí séíé venuz senz la volented vostre Seignur ? Nú súi , kar il me dist : “‘ Va súr ceste méie terre , si la destrúi . ’” ” » Dunc respundírent Heliachim , li fiz Helchíe , é Sobná é Joháé á Rapsaces : « Sire , sire , parole á nus , tes serfs , á tun language deménie syríen , é níent el nostre , pur le pople ki est sur le mur é esculted ; kar nus tun language tres bíen entendums . » Respundi Rapsaces : « Cument chíeles quidez que mes sires me enveiast al rei Ezechias súlement é níent al pople ki sur le mur siét , ki tant íert estreit mened que li cuvendrad od vus mangier sa fíente deménie é le uríne beívre ki li isterad del cors ? » En ceste baillíe criád Rapsaces el language de Judéus , si dist : « Ço dit mes sires , li réis : “ Guardez que Ezechias ne vus deceíve , kar il ne vus purrád pas defendre vers méi . É már vus frad avéir ésperance en vóstre Deu quenses que il delíurt la cited é vús del grant rei des Assiriens . ” Mar en orrez de çó vostre rei . Mais çó dit mís síres : “ Faites od mei pláit ki prophitable vus séit . Rendez vus bonement , púis esterrez en bone páis é tendrez vos béles vígnes é vóz bels fiérs é vóz bónes cistérnes é voz ríches manantíses , de ci que jó repáire é vus remúe d'icí en altre terre ki purpost est altretele cume vostre terre , bien portante é plentíve de víns , de bléz , de ólíe é de míel é á áise i estérrez . Nen óez pas Ezechíe ki vús deceít quant il vus dit que vostre Deu tut vus deliverad de méi . Cument chiéles póut dunc nuls deus de nule terre defendre sun païs é sa gent de mei é de mes ancesurs ? Ú ést li deu de Emáth é que ad faít ? É ú est li deu de Arfát ? Ú est li deu de Sepharvaïm ? Ú li deu de Aná é de Avá ? Ne poúrent pás defendre Samárie . Nuls deus de nules terres ne póurent pas defendre lur païs de mei , é cument dunc defendréit vostre deu Jerusalem ? ” » Li poples tút é níent ne respundi , kar li réis le óut cumanded que ne sunassent mot . 
Heliachim , li fiz Helchie , é Sobna é Joháé s'en turnerent á tant é víndrent devant le rei é ourent dessirez de anguisse lur guarnemenz , si li nunciérent tutes les paroles que óut parled danz Rapsaces . 
Cume çó oïd li réis , chalt pas dessirad ses vestemenz , si se vestíd de un sac é entrad el temple nostre Seignur . Si enveiad Heliachím , le eveske , é Sobnám é les eínnez des pruvéires tuz vestuz de sács a Ysaïe , le prophete , le fiz Amos . Si li distrent de part lu rei : « Ores est venúz li júrs que nus sumes en anguisse é que nostre Sires nus chastíed é que noz enemis nus rampódnent é avílent . Ensement est de nus cume de la dame ki deit enfant aveir é ne púet enfanter . Pur çó fái ta úreisun á Deu , se li pleüst a prendre cunréi des paróles Rapsacis que le rei des Assiriens ád envéied pur lui mesdire é árguer si cume il le ad oïd . » Ysaïas respundid as messages lu rei : « Dites al rei que çó dit nostre Sires : “ Nén áíés guarde des paroles as humes lu rei des Assiriens é de çó que il unt de Deu mesparled . Une nuvéle li frái venir kil frad returner en sun païs , é en sa terre meïsme iért ocís . ” » 
Rapsaces s'en partid de Jerusalem é laissad le síege é truvad lu rei des Assiriens á Lobnam que il oút aségíé . La nuvele vint al rei Sennacherib que Tharacha , li reis de Ethiopie , pur bataille venéit sur lúi . Pur çó se aprestad de aler encuntre lúi , si envéiad sun bríef al rei Ezechíe é cumandad que l'um li deïst cez paroles : « Guarde que tis Deus ne te decéive en qui tu as fiánce é ne quíde pas que jó ne prenge Jerusalem . Bien l'as oïd que unt fait li rei de Assírie á tutes terres , cum il les únt destruites é desertéés . É tu suls cument tu purras defendre ? Li Deu as genz de par la terre ne póurent encuntrester a mes ancestres , ens destruístrent tute Gozam é Arán é Reséph é lés fiz Edén ki mestrent en Thelassár . Ú ést li reis de Émáth é de Arfárt é li reis de la cited de Sepharvaïm , Ána é Avá ? » Cume li reis Ezechias óut receüd cez lettres , sis óut óïés , erranment en alád al temple , si úverid le brief devant nostre Seignur . É úrad devant lui , si dist : « Sire , sire , Deu sur Israel , ki síez sur cherubín , tú és Deu sur tuz réis de terre é tu feïs cíel é terre . Sire , véi é óí les paroles Sennacheríb que il ád cí envéied pur vús mesdíre é rampódnér . Veirs est , Sire , li reis de Assírie unt cunquís tútes terres . É lur deus firent rúer al fú , kar ne furent pas Deus , mais úverez par maín de humme de fúst é de piérre ; pur çó lés destrúístrent . Mais , Sire , si cume tu es veírs Déu , guarís nús de lur maíns que túte terre sáche que súls es Sires é Deu . » 
Ysaïe , le fiz Amos , fist al rei Ezechie cest mándement : « Ço dit é té manded cil ki est Síres é Deu en Israel : Çó que requis me as endreit de Sennacherib , jó l'ái óïd . Li reis des Assiriens ad despit é escharni é le chíef crodled cume par manace sur cez de Jerusalem . Mais ki est cil ki il ad rampodned é vers qui il ad mal parled ? É qui est cil vers qui il ad críed é les oilz par orguil levez ? Encuntre le Deu de Israel . Par ses hummes ad mesparled de Deu , si dist : Od grant multitudine de curres súi venuz á Jerusalem é aí abatud les princes de la terre é les puissanz é le noble temple de la cited , é le pople del païs aí destruít é a nient mís . Mais Deu li respunt á cez paroles : Dun nen as oïd çó que fait áí an ariére ? Grant tens ad púis que jol denunciai de mun pople , ço que fait en ai pur sun mesfait : numeement que li prince de la terre ki entre sei se cumbatéient é les citez serreient ágraventéz é esrasciez de quel úre que jó pur lur pecchíe de lur áïé retrarráíé ma main . Il est si de els cume del faín del champ é cume des herbes ki sur maisuns creissent , ki flaistrissent devant çó que viengent á maürted . Les sieges que tu as fait é tun aler é tun venir é ta cruelted é ta forseneríe , bién le soi é annunciai devant par mes prophetes . Tis orguilz est venudz devant mei , pur çó te vúil des ore mater é mettrai anel en tes orilles si te enfrenerai é ariére te merrái la dun tu venis . É á tei , Ezechie , di pur véir que si avendrad é par cez enséignes : Reccif é retien á tun vivre é ás tuens cest án çó que rémes est que li Sírien nén unt destrúit ne guásted é el secund án des frúiz des árbres avérez sustenánce á bele plente . Puis el tiérz án seméz é seíez é vígnes plantéz é les frúiz a vostre plaísir despéndez . E quanque én Judá remandrád que destrúit ne seít , tut fructefierád é á bíen turnerád é plented de tut bíen í áverad . É Deu , nostre Síre , cez de Jerusalem é cez de munt Syon multepleiérad . De áltre párt ço dit nostre Sires del rei des Assíriens : Il ne metrad le píe en ceste cited ne dart n'í trárrad ne de siége ne l'avirunerad . Par la véie que il vint il s'en returnerad é en ceste cited já nén entrerad . Kár jó ceste cited guarantírái pur méi meïme é pur Davíd , mun serf . » 
Li ángeles nóstre Séignur vínt á úne núit én l'óst as Assíriens , si én ocíst de céz dé l'ost cént é quatre vínz mílie é cinc mílie si que plaíe n'í parút . Le matín , cum li réis levád , par tút vít les morz gesír , si s'én returnad á sun païs é surjurnád a Nínivé . É cume il fúd venúz aürer Neseráth , sun déu , en sun temple , dóus de ses fíz , Adrameléch é Sarasár , le ocístrent si s'enfuírent én la terre de Arménie ; é Ásaradón , ses fíz , regnád pur lúi . 
A cel cuntemple amaladid li reis Ezechíe jésque á la mórt , é li prophetes Ysaïe vínt á lúi , si li dist de part nostre Séignur : « Fái ta devíse é tun plaisír de çó que est en ta maísun , kar tu murras é níent ne viveras . » Lores s'en turnad li reis vers la paréi , si úrad á nostre Seignur , si dist : « Sire , Sire , jó te prí , remémbre cume jó te ái serví en vérite é de parfít qúer é cume aí faít çó que te plóut . » É plurad li reis de grant maníere devant nostre Séignur . É li prophetes Ysaïe s'en venéit del paleís . Mais encore ne se fud íl pás eíssúz hórs de la curt , quant nostre Sires li fist sa revelatiún , si li dist que se returnást é deïst al rei que óï óut ses ureisuns é veüd ses lermes é que il le guarréit é que al tiérz júr vendréit al temple nostre Seignur tut háitez . É que il de quinze anz acreistereit sa víe , sil deliveréit des Assíriens é la cited de Jerusalem guarantireít é guarderéit pur amur David ki ert sis sérfs . Ysaïás le fist tut íssí , púis cumandad que l'um fíges li portast , si en fist un emplastre é fist la mettre sur ún clóu que li réis óut , ú il se duléit ; si en guarid . Li reis Ezechias oút demanded al prophete Ysaïe al cumencement enséignes é demustrance que si avendréit cume il li diséit . E li prophetes li respundí : « Jó te frái demustrance . » É il í óut uns orilóges par unt l'um vééit cume l'úre del júr venéit é quant ele passéit . « Vols tu , fist li prophetes , que jó face l'umbre del soléil en cest orilóge dís degréz chalt pas munter ú si cume el est descendúe en l'orilóge par dis degrez returner ? » Respundi li reis : « L'umbre puet legiérement avant aler , mais fái la , si te pláist , áríere returner . » É Ysaïás requist nostre Seignur é si cume cils requist l'umbre del soléil fist áríere turner é le júr tant cume li returs durad demurer . En cel tens enveíad Merodách Baladán , le fiz Baladan , li reis de Babilonie , al rei Ezechíe bríefs é ríches presénz , kar il avéit óïd díre que il oút ested malades é que il ért guaríz . É li reís Ezechias se eslééschad mult de lur venúe , si lur mustrad sa grant richéise , ses espéches , sun ór , sun argént , ses ríches urnemenz é sa vaisséle é tut sun tresór si que ríen ne fúd núle en tute sa poested que tut ne lur mustrad . 
Li prophetes Ysaïes vint al rei Ezechíe , si li dist : « Que díent cestes genz ki sunt cí venúz ? É dunt sunt il venúdz ? . » Li reis respundi : « De lúinteíne terre í súnt venúz : de Babilónie . » Respundi li prophetes : « E que unt veüd en vostre maisun ? » Li reis respundi : « Rien nule n'í ád k'il n'áient veüe , é tut mun tresor lúr aí mustre . » Respundi li prophetes : « Óre orras la parole nostre Seígnur . Uns júrs vendrad que l'um prendrad quanque ad en ta maisun é quanque tes ancestres unt cunquis é mis en tresór jesque á cest júr , é tut iért en Babilónie portéd si que ríens n'en remandrad . Kar sil dit nostre Síres . É tes fiz que tu engendreras , l'um les prendrad , é serrunt serjánt el palaís lu rei de Babilónie . » Respundi li reis Ezechíe : « Bone est la parole que nostre Síres dit , máis páis seít é léélted tut mun vivant . » Riches húem é mananz é poestifs ert li reis Ezechies , é mult assemblad ór é árgent é piérres preciúses é riche vaisséle é espéces é ármes ; é sis citez édefiád é fermád . Púis murút , é ses fiz Manasses regnad pur lui . 
Duze anz oút Manasses , quant il cumenchad á regner , é cinquante cinc anz regnad en Jerusalem . Sa mere oút núm Afsibá . É il malement uverad vers nostre Seignur . Kar il fist planter vergiers es munz ú sís peres Ezechias lés oút abatúz é colpez . É fist faire altels á Báál é á deable é ýdles . É les signes del ciel , les esteiles , aürad ; é mult mesprist vers nostre Seignur . É altels fist lever el temple nostre Seignur encuntre léi el enurance des estéiles . É fist sun fiz cunduíre par fú é flambe el enurance de deable sulunc le usage paenúr ; é creïd en sorceries é en enchantemenz é ces eslevád ki se entremetéient de fols devínemenz . É un ýdle fist levér é aséér el temple nostre Seignur é fist sun pople mesprendre envers Deu é núálz faíre que fáit n'en oút la gent paéne qui nostre Sires oút destrúite pur cez de Israel . 
Nostre Sires parlad á ses prophetes , si lur dist : « Pur çó que Manasses ád sí malement úvered é núálz que ne firent li Amórrien ki devant lui tindrent la terre é furent páïen , é ad fait pecchíer cez de Judá par ses ordééz , tel venjance frái sur Judá é sur Jerusalem que á cez ki l'orrunt tut les orilles lur en cornerunt . E sil frái de Jerusalem cume fáit l'ái de Samárie é del lignage Acháb , si la destruirái é abaterái é aplaníerái sicume l'um sult planíer tables de graife . É jó guerpirái les remasílles de mun heritáge , sis liveraí a lur énemís que il seíent pris é destruíz pur ço que malement unt úveréd devers méi é attáriéd me unt dés l'úre que lur ancestres eíssírent hors de Egypte jesque á cest jur . » Estre tuz cez mals fist li reis Manasses ocire les prudúmmes d'ici que tute Jerusalem óut repleníe de sa malice é estre çó que il fist pecchiér cez de Juda . Pur çó vint li oz des Assíriens sur els , é pristrent le réi Manassén é en friges é en líéns le menerent en Babilonie . La requist la merci nostre Seígnur é fist sa penitence , é Déu la rechút , sil remanad en Jerusalem . Lores s'aparchút Manasses que nostre Sires est veírement Deu é poestifs . Kar la ú íl fúd en Babilónie mís en un vaissél de araím kí ért pertusiéd , é l'um míst desuz le fu , é il requist l'áïé ses ydles que íl óut cultivéz é rién ne li poúrent faíre , l'áïé nostre Seígnur requist ; é il le óïd , sil deliverád é en Jerusalem le remenád . É il púis nostre Seignur de quer amád . É sun mesfaít é le mesfaít sun pople amendád , púis murút é fud ensevelíz en un hórt de sún paláis é en le hórt Ozám . É Amón , sis fiz , regnád pur lúi . Vint é dous anz out Amon , quant il cumenchad á regner , é dous anz regnad en Jerusalem . Sa mére oút num Messallemeth é fúd fille Arús de Jechabá . Cist Amón uverad málement vers nostre Seignur é sewíd les males traces sun pere . É hantad les ordééz que sis peres óut hántez é guerpid Deu , nostre Seignur . É ses hummes méïmes li firent aguáit , si l'ocistrent en sun paláis . Máis li poples de la terre de cez meïmes fist altretel é de tuz cez ki oúrent encuntre lu reí reveled . Si l'ensevelírent en l'órt Ozám , é sis fiz Jósias regnad pur lui . 
Úit anz óut Josíás , quant il cumenchad á regner , é trente un án regnad en Jerusalem . Sa mére oút núm Ydídá , fílle fúd Phádíá , ki fud de Bethsechát . Cist Josías fist çó que Deu plóut é tint les bones véies sun pere David si que il ne guenchi ne á destré ne á senestre . 
Al dis e úitme an le réi Josíe envéiad li réis Saphan , le fiz Asliá , le fíz Messukám , ki ért úns maistres notáries del temple , á Helchíe , ki ért lores evésches , é mandad li que il feïst prendre le avéir ki offert fúd el temple é que li tresoríer oúrent en baillíe , é que l'um en dunast as menestrels pur readrécier le temple od ses apurtenances as charpentiers é as masçuns , é maírien áchatassent é piérre feïssent de la quarríere venír ; é ne fust pas liveréz li argenz par cunte as chamberlains , mais receüssent é despendissent sur lur léélted . Li evesches Helchias reparlad á Saphan é dist li que truved out un lívre el temple de la lei nostre Seignur é cel lívre li carcad é il en list . É vint devant lú réi ód tút é dist que faít fúd sis cumandemenz . É del lívre parlad que li evesches óut truved é lút endevant lu rei . Tant tost cume li reís oút oïd les dúres paroles ki furent en cel lívre de lá leí , ses guarnemenz de dol é de marement dessirad é cumandad a l'evésche é a Háíám , le fiz Saphán , é a Chobór , le fiz Michá , é á Saphá é á Ásíe que il en alassent é enqueïssent le plaisir nostre Seignur endreit des paroles que il oút oïd del livre que il oúrent truvéd . Kar il entendéit que nostre Sires fust forment curucíez pur çó que ses ancestres ne oúrent fáit le pláisir Deu sicume par cel lívre l'oút cumanded . Cez messages s'en turnerent chalt pas é vindrent á úne sáinte dame , Oldán oút num , é prophetizoút é fúd femme Sellúm , le fíz Tecuéï , le fiz Arás , ki oút la guarde des vestemenz del temple , é mest la dame en Jerusalém el purcéint des secundz múrs . De li enquistrent le plaisír nostre Seígnúr . E la dáme lur fist cest respuns : « Çó dirrez á celi ki cha vus envéiad : “ Çó dit nostre Sires : Tutes les paroles que tu ás óïes el lívre de la léi , jós furnirái sur ceste terre é sur les páïsánz pur çó que il me guerpírent é sacrefiérent á deáble é me curuciérent é attarierent par males óveres , é le desdéin que jó én ái est grant , é árt é já n'iért esteínt . ” Mais al rei ki cha vus enveiad dírrez que çó li manded nostre Seignur : Pur çó que tu oïs les paroles del lívre é crieme en eüs é enhumiliéd te ás devant lúi é tes riches guarnemenz as deramez é devant lúi as plured , jó , çó dít nostre Sire , te receverái od tes ancestres , é serrás mís en sepultúre en páis si que tes úílz ne véient les mals que ávendrunt en cest líu . » 
Cil message annuncierent tutes ces paróles al rei , é li reis assemblád tuz les antífs hummes de Judá é de Jerusalem . Si en alerent al temple li réis é li prophete é li pruvéire é túit li poples , li granz é li petíz , é l'um list devant tuz les paroles del lívre ki fud truvéd el temple nostre Seígnúr . E li réis meïmes estút sur un degred é fist ferme aliance á Deu que túit sa volented siwereíent é ses cumandemenz guarderéient sulunc çó que il truverent en cel lívre escrít , é túit li poples bónement í assentíd . Lores cumandad li reis a l'evesche é as pruveires é á cez ki guarderent le tresor que il erranment ruássent fors del temple tute la vaisséle que l'úm oút fáit el enurance le deáble Báál é del vergíer ú l'úm soléit á deable sacrefíer é çó que l'um oút fáit el onurance des estéiles del ciél é tut fist árdre defors Jerusalem , el val de Cedron , é en Betél la puldre porter . É fist tuz les enchantúrs é les devinurs par deable remúer ki les reis de Juda oúrent ássis es munz par les citez de Juda é entur Jerusalem pur sacrefier é ki encens ofrírent á Báál é al soléil é a la lúne é as duze signes é as esteiles del cíel . É fist porter fors les árbres ki furent plantédz el temple nostre Seignur jesque al val de Cedrón é ardre en púldre é esparpeílliér sur la sepulture des mórz . E il refist depécier les lóges a l'orde gent el temple . É fist assembler tuz les pruveíres des citez de Judá é tut abatíd les arbres ki estéient es munz ú l'úm sacrefiout á deábles é sil fist des Gabáá jesque Bersabéé . E les altels des portes fist tut esgruner , ki esteient en l'entréé del usseríe Josie , ki uns princes ert de la cited ki estéit sur senestre de une maistre porte de la cited . Li pruvéire ki sacrefiouent es munz ne se apruchóuent pas a l'altel nostre Seignur en Jerusalem , maís en sei se tenéient entre lur amis é lur vignez . É li réis fist besorder Thophét , cel liu ki tant ert delitables de bels arbres é de beles funtáines , é est el val al fiz Ennón ú íl soléient á deable sacrefier pur la beltéd del líu , é si l'aturnad li réis pur çó que il vólt que d'ilóc en avant nuls sun fiz ne sa fille lá á deáble ne offrist ne nen arsist . É les chevals ostad que li rei de Judá óurent faíz en l'enurance al soléil en l'entréé del temple , deléd le síed Nathan Meléch , ki ért en Farurím , é le curre ki fáit fud en la reverence al soléil fist ardéir . É les altels ki estéient ámunt la chambre Acáz que oúrent fáit li réi de Judá é les altels que Manasses óut fáit as dous áitres del temple , tut fist agraventer é esmíer é la puldre jeter en la rivíere de Cedron . É les áümbremenz de arbres ki furent el munt cuntre Jerusalem á destre del munt as ydles que Salomon óut fáit é le ydle Astaroth é l'ýdle as Sydóniens é Chamós é Molóth é les ýdles as fiz Amón , tut fist li reis vílment depécier é fist detrenchíer les aümbremenz ki í érent é jéter í fist ossement de morz . É le altel ki fud en Bethél é le ydolatie que Jeroboam oút fáite , le fiz Nabáth , ki fist pechíer cez de Israel , arst é destruist é le vergier detrenchad . La vít les sepulchres ki fúrent sur le munt é fist prendre le ossement des fals prophetes é tut ardre sur le altel ki la ert en despit é en vilted sulunc ço que li prophetes nostre Seignur le oút dít devant . Lores vít li reis le title de une sepulture , é qui i jeüst erranment enquist , é l'um li dist que li bons húem í giséit ki de Judá ért venudz de part Deu é óut devant par parole demustred quanque li reis al jur í óut úvered . A tant cumandad li reis que li ossemenz de lúi ne fust pas remuez , nu fú íl ne le ossement al prophete fals ki vint de Samarie ; kar cil méïme el sepulchre de prudumme fud ensevelíz . Tuz les temples des munz ki estéient es citez de Samárie que li réis de Israel oúrent fáit pur nostre Seignur curucíer abatid Josías sulunc çó que il óut úvered en Betél . É ocist tuz les pruvéires ki as ydles servírent sur les altels é arst néïs le óssement . Púis returnad á Jerusalem . É astablíd á celebrér la Pasche sicume fud cumanded én la léi . É li reis é sis poples tindrent la feste é si que unches devant ne fud si richement tenúe ne al tens as júges ki le pople guvernérent devant çó que il oüssant réi , ne al tens des réis de Israel ne de Juda sicume el dis e úítme an lu réi Josíe ki lores en Jerusalem regnad . É ceste feste , il la tindrent en Jerusalem . Tute la malváise gent é les ydles é les ordééz ostád de la terre li reis Josías é fermement establid á guarder les cumandemenz del lívre que Helchías óut truved el temple nostre Seignur . Tels réis ne fúd nuls devant lúi ki si se turnast vers Deu de tut sun quér é de tut sun curáge é de tute sa force sulunc la lei Moÿsí ; ne nuls reis ne vint apres lui kil resemblast . Mais nepurquant nostre Sires ne fud pás apáiez de sa grant íre , dum il se fúd curúciez encuntre Judá endréit çó que Manassés l'oút attaríed é curucíed par sun mesfáit . Si que nostre Sire dist : « Jó remuerái neïs Judám desur méi sicume fáit l'ái de Israel , é dejéterái la cíte que jó áí eslúé , Jerusalem , é le temple dum jó dís que mis nums í serreít reclamez . » 
En cel cuntemple Pharao Nechaó , li reis de Egypte , se esmút pur venír sur le rei des Assyriens al flum de Eufretén , é li reis Josías en alad encuntre lui . Mais li reis de Egypte li enveíad ses messages é mandad que il ne venéit pás sur lúi ne sur sa terre máis encuntre un altre regne é çó par le cumandement nostre Seignur , é requist le bonement pur çó que il ne venist sur lúi . Máis Josías nel volt óïr , enz s'aprestad é vínt encúntre lúi a bataílle en champ . La le navererent li archier , é murút de la pláie ; é l'um cumdúist le cors en Jerusalem , é la fud ensevelíz . É li barnages de la terre fírent lur réi de Joáz , sun fiz . Vint e treis anz oút Joáz , quant il cumenchad a regnér , é tréis méis regnad en Jerusalém . Sa mére oút núm Amital ; fille fud Jeremíe , ki ért de Lóbná . Cist uverad malement vers nostre Seignur sulunc çó que óurent úveret ses ancestres . É Pharao Nechaó le prist é en líens le mist en Antioche , ki est en terre Emáth , é ne volt que mais regnast en Jerusalem . Si fist la terre tributárie de cént talenz de argent é de un talent de ór . É fist réi Heliachím , le frere Joáz , é sun num múad , kar Joachím l'apelad é od lúi Joáz en Egypte menád . Joachím , ki remest reis , en Jerusalem fist se asíse é destreínst le pople chascun endréit séi de rendre le treüd ke lí réis de Egypte óut mis sur la terre . Vint e cinc anz oút Joachím , quant il cumenchad á regner , é vint anz regnad en Jerusalem . Sa mére óut num Zebidá , fille fud Phadia de Rumá . Cist úverad malement vers nostre Séignúr sulunc çó que fait le úrent ses ancestres devant lúi . 
A cel tens vint Nabugodonosor , li reis de Babilónie , en terre de Judá , si la cunquist si que li réis Joachím li en rendid treüd é servíse par tréis ánz , púis encuntre le reí Nabugodonosor revelád . Mais nostre Sires envéiad en Judá cez de Caldéé é céz de Sýrie é cez de Moáb é des fiz Amón pur la terre destruíre sulunc ço que dít l'oút devant par ses prophetes . É il vólt remúer le pople desur lúí pur le pecchíed le réi Manassen é pur lu sanc des prudummes que ocíst a tórt . De çó levád que Deu ne vólt avéir de sun pople merci . 
Li reis Joachim murrut , é sis fiz Joachín regnad pur lúi . Mais li reis de Egypte se tínt púis tut cói en sa terre , kar li réis de Babilónie óut cunquis desur lúi tute la terre des la riviére de Egypte jésque al flum de Eufratén . Dís é úít anz óut Joachín quant il cumenchad á regner , é tréis méis regnad en Jerusalem . Sa mére out num Nestá é fud fílle Helnathám de Jerusalém . Cist úverad malement devers nostre Seígnur sicúme fáit le úrent ses ancestres devant lúi . A cel tens vínt li reís Nabugodonosor de Babilónie . É asíst la cited de Jerusalem . É li reis Joachín eissíd de la cited é vint devant le réi de Babilónie , il é sa mére é les princes de la terre é ses serjanz , si se rendírent ; é li reis Nabugodonosor les rechút le úítme án de sun regné . É prist le tresor del temple é del paléis reál é la ríche vaisséle que oút faít li reís Salomún el temple . É tuz menad en chaitivíer , le rei meïme é les princes é les vaillanz cumbatúrs dis milie é les bons ménestrels si que nuls n'en remest fors li poverins de la terre . La reïne é la mere le rei é les bons menestrels de la terre mil é de vaillantes genz sét mílie é les bons cumbatúrs , tut menad en Babilónie en chaitíviér . Si en fist réi de l'uncle lu rei , Mathaníe , sil fist apeler Sedechíe . Vint é un an out Sedechie quant il cumenchad a regner , é unze anz regnad en Jerusalem . Sa mere óut num Amithal é fud fille Jeremie de Lobna . Cist uverad malement envers nostre Seignur sulunc çó que faít le oút Joachín . É nostre Sires se curuchad vers Jerusalem é Judám si que desur lúi les enjetad , kar Sedechias encuntre sun seignur , lu rei de Babilonie , revelad . 
Al nuefme an lu rei Sedechíe , el disme meis , el disme jur del meis , vint Nabugodonosor , li reis de Babilónie , á tute se óst á Jerusalem , si l'asejád é ses engins í levad . Mais cil dedenz tindrent la cited jesque a l'unzíme an lu rei Sedechie , le nófme júr del meís . Lores í fud la famíne tant grande que tenir ne porent la cited . Si s'enfuírent nuitántre cez ki dedenz érent , é cil de Chaldéé í furent á síege , é li reis Sedechías s'enfuíd par la champáine del desert . É li oz de Chaldéé le sóut , sil pursewíd é príst é retínt es plaínes de Jerichó . É tuz ses hummes s'enfuírent , sil guerpírent en champ . É cil menérent lu rei Sedechíe devant le rei de Babilónie á Antióche . É li reis de Babilonie fist devant lui méïme ses fiz ocíre é ses oilz crever é de chaenes le fist líer é en Babilónie menér . El quint meis é él setme jur del meis , çó fud li dis e nofme ans del regne lu rei de Babilónie que Nabuzardan , li cunestables de la chevaleríe , de Babilónie vint a Jerusalem . É tuchad le fú é arst lu temple nostre Seignur é le palais lu réi é tute la cited . É fist les murs de tutes parz agraventer . É les remasilles del pople ki furent la remés é ki fuíd s'en furent al rei de Babilonie é les altres qu'il truvad , tuz menad en chaitivíer en Babilónie . Mais del poverin de la terre í laissad partíe que il s'entremeïssent de la guaigneríe . Lores prist les riches columpnes de aráim ki al temple furent od tutes les bases é lu vaissél que l'um ápelóut mér de aráim , sil depeciérent é le araim en Babilónie porterent , é la merveillúse vaissele ki fud el temple de argent é de araim , é tant í oút que l'um ne sout lu peis . É Nabuzardan prist les pruvéires é les tresoríers del temple é un des cunestables é des privez lu rei é altres úne masse , sis envéiad en Antióche al rei . É la les fist ocíre li reis é jétad cez de Judá hors de lur païs . Si fist Godólie , le fiz Aïcá , le fiz Sapha , maistre sur tant de frapín cume en la terre remést . Cume li páïsant súrent que li reis Nabugodonosor oút fáit Godolíe maistre de la terre , Ismaél , le fiz Nataníe , é Johannán , li fiz Caréé , é Saráïa , le fiz Thenaméch , é Jechóniás , li fiz Machatí , é lur cumpaignuns vindrent á lui en Masphath . É Godolias lur fist serement que mal ne lur fréit , si lur dist : « Mar averez poür de servir á cez de Caldéé . En ceste terre remanez é le rei de Babilónie servez ; é bien vus esterrad . » 
El setme meis apres vint Hismael , li fiz Nathaníe , li fiz Elisamá , ki ert del lignage reál , é od lui vindrent dis cumpaignuns é ocistrent Godolie é les Judéus é cez de Caldéé ki en Masphat surjurnerent od lui . Pur çó li cunestables des chevalíers é li petiz é li granz fuírent túit en Egypte , kar grant poür en ourent del rei de Babilonie é de ses genz . 
Al trente setme an puis que li reis de Juda , Joachin , fud menez en Babilonie , el duzime meis , el vint e setme jur del meis , le fist Evilmeredac , li reis de Babilonie , l'an que il cumenchad á regner lever de chartre . É parlad a lui bonement é fist sun sied metre avant del sied a tuz les altres reis ki erent en Babilonie . É fist le revestir de altres guarnemenz é se dignout al deis lu rei tute sa vie . É livreisun li asist , si l'out á tut sun vivant . 
Ci feníst li lívres des reís . 
