Salutis auctor volens omnes homines saluos fieri,  ad agnitionem veritatis, suique sanctissimi nominis venire, sicut pro manifestatione rerum corporalium  terrestrium, a principio lucem corporalem fecit; sic miranda suæ bonitatis superabundantia pro notificatione spiritualium  cœlestium, quandam lucem spiritualem creauit, scilicet sacræ scripturæ inextinguibile lumen, quæ iuxta Salomonis testimonium, est candor lucis æternæ, in credendis, sperandis  diligendis; mentes hominum illuminans ostendensque suis discipulis  auditoribus omnem veritatem necessariam ad salutem,  speculum sine macula. Sacra etenim scriptura velut speculum nostris interioribus faciebus  mentibus opponitur, vt si quæ in eis fœda fuerint, videantur. Hæc tanquam doctrix disciplinæ Dei, docet Deum timere, seipsum propter Deum abnegare, mundum  ea quæ in eo sunt contemnere, cœlestia appetere, mala vitare,  perseueranter bona salutaria operari. Hæc est illa lex diuina, in qua est lacteus potus, quo tenera fidelium nutriatur infantia,  solidus cibus, quo robusta perfectorum iuuentus sanctæ virtutis spiritalia accipiat incrementa. Hæc est lex perfecta, quæ ad salutem consulit vniuersis, quos Dominus noster Iesus Christus saluare dignatur. Hæc est lex continens quod omni ætati congruit, quod omni professioni conuenit. In ea audimus præcepta quæ faciamus,  in ea cognoscimus præmia quæ speremus. Ad tantæ igitur lucis totam Ecclesiam illustrantis claritatem, in toto nostro Ordine  alibi diffundendam, legisque huius tam sacræ, tam salutiferæ fructum efficacius conseruandum  per amplius dilatandum. Nos Frater Henricus miseratione diuina Cluniacensis Ecclesiæ minister humilis, de consilio maiorum Conuētus nostri Cluniacensis,  plurium de nostro Ordine discretorum, statuta prædecessorum nostrorum super prosperitate  promotione studij Theologiæ in domo nostra Parisiis edita, cum infrascriptis additionibus approbantes  innouantes, statuimus  adiicimus ad statum prosperum dicti studij  studientium, quæ sequuntur. In primis omnes  singulos Priores  Decanos nostri Ordinis pensiones in dicta domo nostra pro studentibus ibidem debentes, obsecrantes in Domino exhortamur, quatenus in dicta domo nostra ordinata  fundata principaliter ad audiendam Theologicam facultatem, sapientiam tam supremam  difficilem, tam profundam  inuestigabilem, mittant ad proficiendum  studendum docibiles, aptos mente  ingenio,  potissime in Grammaticalibus ad minus sufficienter fundatos. Præcipientes in virtute obediētiæ Priori scholarium dictæ domus nostræ vel alij vice nostra  successorum nostrorum ad hoc agendum deputando, quod nullum pro pensionario  studente ibidem a modo recipiāt, nisi sufficienti examinatione recipiendorum per nos facta, aut per ipsum Priorem scholarium, seu per alium loco nostri ad faciendam examinationem huiusmodi deputandum. Quibus Priori  deputando a nobis  successoribus nostris, præcipimus in virtute obedientiæ, quod in actu examinationis huiusmodi, in sinceritate animi faciendæ, affectionibus inordinatis semotis, nemini deferentes, docibiles, idoneos, ac sufficientes tantummodo recipiant, alios minus idoneos  insufficientes repellendo,  ad propria loca vnde venerant, remittendo,  nisi mittentes tales loco sic repulsorum  remissorum infra mensem a tempore remissionis numerandum habiles  idoneos miserint, id nobis  successoribus nostris per Priorem nostrū scholarium  per deputandum significari præcipimus  mature, vt in huiusmodi ad commodum  promotionem studij, æquitatis  iustitiæ remedium apponamus. Item, quia in rebus ordo est maximum bonum,  vbi non est Ordinis bonum, erroris  horroris malum existit, statuentes præcipimus, quod scholares  studentes in dicta domo nostra libros audibiles audiant ordinate, vtpote dispositi ad Logicam audiendam, quæ est modus sciendi ad omnium artium  sciētiarum principia viam habens. Primo summulas in domo, deinde veterem Logicam,  postea nouam Logicam in domo vel extra audiant: vt sic imbuti in Logica competenter, libros naturales  Philosophiæ audire,  facilius intelligere possint. Cuiusmodi Logicalium  librorum naturalium Philosophiæque auditionem eisdem concedimus in fauorem Sacræ scripturæ, vt videlicet efficacius  facilius capiant  intelligant librum Sententiarum, in quo profunda mysteria totius Sacræ paginæ continentur. Similiter de audientibus Theologiam, statuimus quod libros Bibliæ audiant ordinate, dispositis vero  habilibus ad Logicalia audienda, de quorum dispositione  habilitate diligenter attendenda  iudicanda, Prioris  Subprioris dictæ domus nostræ,  trium discretorum studij conscientiam onerantes, pro Logicalibus audiendis spatium biennij,  pro libris Naturalibus  Philosophicis spatium triennij concedimus. Nolentes huiusmodi spatium temporis præfixū ampliari, sine nostra  successorum nostrorum licentia speciali, petita debite  obtenta. Ordinantes etiā quod in Logicalibus  Philosophicis modo præscripto studentes, horis quibus poterunt, lectiones Magistri actu Regentis in dicta domo nostra, lectionesque Bibliæ,  Bachalariorum ibidem legentium audiant interdum,  honorificent eosdem, super quo Superiorum loci  ipsorū Scholarium conscientias oneramus. Item, ad habendum experimētum qualiter proficiant studentes,  ad exercitationem ingenij  intellectus eorumdem, statuimus quod omnes  singuli Bibliam audientes, postquam biennij spatio eam audierint, sermones  collationes secundum Ordinem faciant diebus  temporibus hactenus consuetis: propter vero bonum prouisionis  studij debiti in sermonibus  collationibus huiusmodi faciendis, Prior vel Subprior dictæ domus nostræ rogando, aut si opus fuerit præcipiendo  iniungendo prædicare debentes excitent  exhortentur per quindecim dies ante. Recusantes autem vel inobedientes in opere tam salubri, per Superiores loci in Capitulo vel alibi regulariter puniantur. Et quia fabricando fabri fimus, redditque  facit vsus hominem ad quælibet promptiorem; ordinantes statuimus, quod post Pascha de quindena in quindenam fratres  studentes in Gallico prædicent, vt in huiusmodi vsu  opere exercitati, possint per Ordinem  alibi promptius in Gallico proponere Verbum Dei. Item, quia docet Apostolus Petrus, quod vnusquisque sicut accepit gratiam in alterutrum administret, fitque sapientia communicando largior, quæ retinendo minoratur,  redundantior est largiendo scientia, quæ dum plus confertur, plus abundat. Statuimus quod magis sciens, minus scientem charitatiue informet, vnusque eligendus aliquem librum de Logica vel Philosophia aliis legat, iuxta Ordinationem Prioris  subprioris, de consilio tamen Magistri actu Regentis  Bacchalariorum seu trium discretiorum studētium, anno quolibet mox post festum beati Dionysij faciendam, super qua ordinatione, Prioris  Subprioris ac aliorum prædictorum conscientias oneramus, Præcipientes in virtute Obedientiæ aptis  sufficientibus ad legendum fratribus  consociis, quatinus in exercitio huiusmodi lecturæ horis certis  dicto modo faciendæ se exhibeant promptos, obedientes  benignos. Item, propter exercitium collationis,  disputationis fructum, (melius enim est conferre quam legere, quia quod obscurum est aut dubium, citius declaratur  percipitur conferendo). Statuimus quod semel in hebdomada, si fieri possit, vel saltem in quindena semel, horis certis per Priorem  Subpriorem dictæ domus, de consilio tamen prænominatorum determinandis disputationes quæstionum Logicalium, Philosophiæ  Theologiæ alternatim sint inter fratres studentes: in quibus disputationibus  collationibus notificandis opportune per aliquem studentium verbis contentiosis  indecentibus propulsatis, veritas amicabiliter inquiratur. Inquisitores nempe veritatis non contentiosos, sed benignos  pacificos decet. Et vt dicti studentes ad repetendum studiosius lectiones auditas excitentur, statuimus quod hora potationis serotinæ, quæ apud eos collatio nuncupatur, ad quam horam omnes conuenire præcipimus, Præsidens in Conuentu vel deputandus per Priorem de lectionibus singulorum studentium singulis diebus petat. Item, quod teste beato Isidoro, Summa virtus Monachorum humilitas est, quæ debet maxime in personis scientibus efflorere, iuxta verbum sapientis dicentis, quod vbi est humilitas ibi est sapientia, propter bonum obediētiæ regularis meritum augentis,  opus religiosorum laudabilius reddentis, astringentisque fratres  Monachos omnia etiam bona agere, de cōsensu  dispositione Patris spiritualis, quia quod sine patris spiritualis,  superioris Prælati fit voluntate, vanæ gloriæ attribuitur, non mercedi: statuentes inhibemus in virtute obedientiæ, ne apti  sufficientes ad legendum solemniter aliquem librum Bibliæ, cuiusmodi lectura in studio Parisiensi cursus communiter appellatur,  præsertim librum Sententiarum, præsumant legere sine nostra  successorum nostrorum licentia speciali petita debite  obtenta. Item, ad compescendos propriæ excellentiæ  honoris sæculi appetitus, seruos Christi  præcipue religiosos, qui abrenuntiationē sæculi promiserunt, monet  inducit sententia B. Ioan. Chrys. sic dicentis. Desiderans primatū in terra, inueniet confusionem in cœlo, nec inter seruos Christi computabitur qui de primatu tractauerit. Nullusque eorum festinet quomodo aliis maior appareat, sed quomodo omnibus inferior videatur. Vt ergo nemo fratrum nostrorum Parisiis in Theologia studentium assumat sibi honorem, nisi vocatus  electus ab illo qui est Vicarius Dei,  eius Prælatus. Statuentes in virtute obedientiæ,  sub pœna excommunicationis, quam ipso facto incurrant contrarium attentantes, inhibemus: ne Magister actu Regens in Theologia in domo nostra Parisiis, aut aliquis alius de Ordine cuiuscunque status  conditionis existat, ad licentiam obtinēdam, seu ad statum honoris Magisterij Theologicæ facultatis, requirentis vtique hominem in scientia perfectum, in morum honestate præclarum,  in eloquentia expeditum ac gratum, de cætero præsentare aliquem Bacchalarium Domino Cancellario B. Mariæ Parisiensis: nullus etiam Bacchalarius præsentationi de se factæ consentire, aut licentiam huiusmodi acceptare, seu preces sæcularium ad hoc impetrare præsumat, nisi nobis  successoribus nostris super hoc facto debite cōsultis,  sine nostri  successorum nostrorum cōsilij deliberatione matura. Si vero duo Bacchalarij præsentandi  promouendi ad dicti Magisterij honorem, simul,  in eodem tempore concurrent, licet secundum morem studij Parisiensis, antiquior in lectura Sententiarum primo sit præsentandus, prępositionem tamē vnius eorumdem ad huiusmodi Magisterij honorem, nobis  successoribus nostris reseruamus. Item dicit B. Benedictus in Regula, quod obedientia quæ maioribus impenditur, Deo exhibetur, propter bonum obedientiæ, quæ est salus omnium fidelium, genitrix omnium virtutum,  inuentrix regni cœlorum, inter studentes laudabilius promouendum, præcipimus quod omnes  singuli tam Bacchalarij quam alij studentes, Priori  Subpriori dictæ domus nostræ, seu eorum Vicesgerentibus, obediant humiliter  deuote. Inobedientes autem volumus  præcipimus per dictos Superiores extra Capitulū vel in Capitulo, quod saltem semel in hebdomada per Priorē aut Subpriorem loci teneri statuimus, regulari disciplina puniri. Si vero, quod absit, in crimen inobedientiæ  rebellionis sæpius, præsertim in casu correctionis, aliquis esset deprehensus, Priori dicti loci per præsens statutum damus auctoritatem, huiusmodi inobedientes  rebelles, quos ex tunc iure pensionis priuamus, de studio  dicto loco amouendi,  ad loca vnde pensiones habebant, pro mansionariis mittendi. Omnibus  singulis Prioribus  Decanis nostri Ordinis pensiones debentibus, præcipiendo mandantes, quatenus in huiusmodi missione, Priori dictæ domus tanquam nobis obediant, missosque per litteras dicti Prioris recipiant,  vt prius tractent fraterna in Domino charitate:  id idem fieri præcipimus de non proficientibus in moribus  scientia, de quorū conuersatione miserabili infamia  scandala orirentur, ad quæ adiudicanda  discernenda, Prioris, Subprioris  trium discretiorum loci conscientias oneramus. Item, quia iuxta verbum Senecæ, Turpis est iactura, quæ per negligentiam fit, quæ tanto est reprehensibilior, quanto res amissa magis est necessaria  vtilior. Statuentes præcipimus libros cōmunes dictæ domus per Subpriorem loci, aut per vnum Scholariū idoneum a Priore  Subpriore deputandum, tute, diligenter  fideliter custodiri distribuique sine acceptione personarum per Subpriorem studentibus, secundū facultates  scientias quas actualiter audiūt. Videlicet Theologiam audientibus libros Theologicos,  Logicam audientibus, Logicales: recipientes vero libros huiusmodi, nomina seu titulos librorum, annum, diem receptionis,  nomen recipientis in scedula in communi registro redigenda scribant. Singulis autem annis die cinerum, vocatis omnibus studentibus in domo per Priorem vel Subpriorē, certum inuentarium de libris huiusmodi fiat,  in loco cōmuni, in quibus loco  die, anno quolibet distributio dictorum librorum fiat, modo  forma superius annotatis. Item, quia anima sedendo  quiescendo efficitur prudens, statuimus quod dicti studentes horis opportunis  consuetis ad studendum, sint  sedeant solitarij in cellis  studiis eorumdem, pro fructu studij  doctrinæ efficacius acquirendæ; in claustro aliisque locis dictis horis colloquia quæcunque  collationes verborum adinuicē, præcipue taliter prolatorum quæ studentes impedire seu turbare valeant, euitando. Interdicentes eisdem omnino ciuitatis Parisiensis frequentiam, vagosque discursus per eandem, prosecutiones causarum quarumcunque, nullusque in ciuitate comedat, nisi cum personis Ordinis nostri,  cum venerabilibus personis studij,  tunc de licentia Superioris obtenta: nullus etiam extra domum nisi pro lectionibus  sermonibus audiendis, horis determinatis  sine licentia vadat, Bacchalariis duntaxat exceptis. Quando autem oportebit aliquos per ciuitatem ire pro aliquibus agendis, bini tunc socij simul, honeste  mature incedant,  iuueni habenti agere in ciuitate, socius maturus iungatur eidem. Nemo vero dictorum studētium extra domum pernoctare præsumat, sine notitia  licentia Superioris, ad cuius licentiæ cōcessionem euidens vtilitas, vel vrgens necessitas ipsius Superioris conscientiam inducat. Item, vt congrue fundati, dispositi in morum honestate,  discretionis bonitate, ad perfectionem scientiæ, statumque Magisterij assequēdum, sine debito non fraudentur; affectantes nostrum Ordinem personis solemnibus præcipue thesauro sapientiæ incomparabili refertis, decorari. Statuimus inhibentes omnibus  singulis Prioribus  Decanis nostri Ordinis, ne Scholares locorum sibi commissorum, pensiones habentes in dicta domo Parisiensi, ad proficiendum plane,  ad fructum scientiæ Theologiæ adipiscendum, dispositos  fundatos a dicta domo remouere etiā iuxta consuetudinem antiquam, finito quinquennio, pensionesque talium aliis dare  assignare præsumant sine nostra  successorum nostrorum licentia speciali. Audientes vero Bibliam indispositosque ad perfectionem in facultate Theologica cōsequendam, post completum quinquennium possunt,  poterunt si velint reuocare ad eorum loca  claustra, pro aliis fratribus prædicationum  sermonum instantia  exemplorum honestate salubriter informandis; loco quorum, propter Ordinis honorem,  sacræ Scripturæ fauorem, alios docibiles  idoneos, affectibus cognationis, affinitatis,  nationis, a cordibus mittentium penitus exclusis: pensiones indicta domo debentes opportuno tempore mittere teneantur. Et si, quod absit, contingeret aliquem de dictis Prioribus  Decanis, non mittere annis singulis pensionarios  scholares, vt tenentur: Nihilominus in fauorem studij  scientiæ cuius augmentum cupiētes, eius detrimentum reddimus, propter prouisionem  munitionem etiam victualium quæ fit annuatim pro omnibus  singulis scholaribus in communi, ac propter hoc quod dicti scholares non sunt in culpa in hoc casu. Sed mittere obmittens, cum ob culpam huiusmodi obmissionis  negligentiæ in bono tam salutari, dignum sit quod pœna suum teneat actorem. Præcipimus districtius a dictis Prioribus  Decanis obmittentibus mittere scholares, summam integram pensionis in pecunia dictis Scholaribus aut Procuratori eorundem, ac si scholaris fuisset inibi præsens  residens sine defectu  quouis obstaculo persolui. Insuper infra duos menses id nobis  successoribus nostris per Priorem  Subpriorem loci significari debite præcipimus, vt in hoc per nos opportunum remedium apponatur. Præterea notam reprehensibilis parcitatis  cupiditatis quæ omnium malorum radix est, eradicare volentes, vniuersis  singulis Prioribus  Decanis prædictis, sub pœna amissionis iuris pensiones dandi, inhibemus: ne Prioribus, aut beneficium competens habentibus, pensiones has concedere amodo,  assignare præsumant Priori scholarium nostrorum Parisius, præcipientes in virtute obedientiæ, quatenus nullum Priorem, aut beneficium competens habentem, ad pensiones huiusmodi, Monachis simplicibus solitas dari, de cætero admittant, quinimo repellant. Denique statuentes inhibemus, quod nullus Prior aut Beneficiatus, seu iura aliamque facultatem distinctam a Logica, Philosophia,  Theologia audire intendens in dicta domo nostra scholarium Parisius, commoretur aut recipiatur ibidem, sine nostra  successorum nostrorum licentia speciali. Item, quia habitis vitæ necessariis, incœperunt amatores sapientiæ, vacare studio  acquisitioni scientiæ  doctrinæ, ordinantes statuimus, quod pensionarij de nouo mittendi ad dictam domum nostram Parisiis veniant muniti integra pensione, alias minime recipiantur, etiamsi idonei fuerint  fundati: quod  statuimus de aliis iamdudum receptis  studentibus, in fine anni cuiuslibet vel in principio, accedentibus ad loca  domos vnde habent pensiones. Obsecramus autem in Domino dictos Priores  Decanos, seu loca eorumdem tenentes, quatenus in prompta traditione  solutione pensionis, sese exhibeant propitios  benignos. Denique vt dicti Scholares dispendiosa multipliciter solutionis pensionum tarditate sublata, bono prouisionis necessariæ  commodo munitionis vtilis, opportuno tempore faciendæ, valeant congaudere: Præcipientes districte ordinamus, quod omnes  singuli Priores  Decani pensiones debentes, annis singulis in Capitulo Cluniacensi generali, vel ad tardius in festo Natiuitatis beati Ioannis Baptistæ, Subpriori dictæ domus Procuratori, aut certo mandato dictorum scholarium, soluant integras pensiones. Exhortantes vero dictorum Priorum  Decanorum fraternæ dilectionis affectum, monemus eosdem per præsens statutum, quatinus dictis Scholaribus pensiones soluere Parisiis studeant, sine difficultatis obstaculo, modo  forma præscriptis. In quo si, quod absit, negligentes essent, damus in præsenti statuto Priori vel Subpriori dictorum scholarium, plenam potestatem negligentes  recusantes soluere, vice  auctoritate nostra, per censuram Ecclesiasticam compellendi, ad satisfaciendum de integris pensionibus debitis: expensis ob defectum solutionis huiusmodi factis. Ad faciendas autem tempore accepto munitiones  prouisiones pro anno,  administrandum Conuentui nostro Scholarium Parisiis victui necessaria. Statuimus quod annis singulis termino conuenienti, Prior vel Subprior de consilio trium discretiorum domus eligant  constituant duos fratres de ipsis idoneos  expertos in agibilibus,  ad profectum scientiæ minus aptos, pro dictis munitionibus  prouisionibus tempore magis expedienti, ac pro officio  ministerio procurationis annuæ debite faciendis. Quibus eligendis  instituendis præcipimus vt in hoc casu  in aliis verbis Priori  Subpriori obediant tanquam nobis. Et quia merces laborantibus debetur, volumus quod dicti procuratores in bona diligentia, secundum durationem pensionum communitati Scholarium seruientes, stipendium seu salarium hactenus consuetum habeant pro labore. Cæterum, quia decet magisque expedit, vt dicti Scholares nostri studeant  proficiant dum studium Parisiense viget, videlicet in certis mensibus anni, in quibus Doctores, Magistri,  Bacchalarij legendo, disputando,  determinando, sibi  aliis proficiunt, quam in certis septimanis, in quibus certis ex causis, præsertim propter calores æstiuales, ab actibus Scholasticis cessant  vacant: ordinantes statuimus, quod iuxta antiquum morem, in festo B. Bartholomæi, a modo  non antea incipiant pensiones. In quo festo seu termino, præcipimus pensionarios de nouo mitti  recipi de cætero,  non ante:  alios iam receptos, ad dictam domum nostram Parisius pro studendo reuerti, nisi pro toto anno sufficerent pensiones. Verum de longe pensiones habentibus, vtpote de Imperio, de vltra Sagonam, de Pictauia,  de Aruernia, pio compatientes affectu concedimus gratiose, quod in casu vbi non haberent, vnde ad loca a quibus pensionarij existunt, accedere possent, citra dictum festum beati Bartholomæi, in dicta domo nostra faciant residentiam, quorum quemlibet tribus solidis  sex denariis Parisiensibus tantum in hebdomada qualibet, ministrandis eisdem residentibus in domo, per deputatum seu deputatos ad prouisiones faciendas, contentos esse volumus, vsque ad initium pensionum. Præterea, quia fratres, dictante regula, omnia sibi necessaria debent a Patre Monasterij sperare  habere, Exhortantes omnes Priores  Decanos prædictos, ordinamus quod in casu vbi propter rerum caristiam,  temporis importunitatem, victus necessaria dictis Scholaribus deficerent, quod in tali necessitate suis pensionariis viscera charitatis pio fraternitatis aperientes affectu, eosdem in locis suis recipiant benigne, nisi in domo dicta Scholarium, propter fauorem studij, tunc temporis voluerint eisdem gratiosa liberalitate exhibere affectum charitatis consimilis vel maioris. Insuper statuimus quod nullus recipiatur ibidem, nisi ponat integram pensionem, nec aliquis particulariter teneat vel habeat Clericum aut seruientem, ad expensas communitatis, nisi summam duodecim librarum Parisiensium soluat annuatim. De Cameris autem domus, ordinantes statuimus, quod Conuentus ante omnia habeat necessarias Cameras ad comedendum,  alia loca opportuna ad reponendum  custodiendum bona  victualia Conuentus. De reliquarum vero camerarum  aliorum locorum dispositione  ordinatione, Prioris, Subprioris  trium discretiorum studij conscientias oneramus. Si quis vero de nostris fratribus  Scholaribus, in dicta domo nostra decesserit, obsecrantes in Domino omnes [...]