In nomine Patris et Filii et Spiritus sancti, amen. Ego Helisabeth, domina Tilii, relicta bonę memorię Guillelmi quondam domini Tilii, bene compos mentis meę, de consensu et voluntate nobilis viri Sigeri de Gandavo, militis, mariti mei, testamentum meum condidi in hunc modum. In primis volo et percipio quod omnia debita et forefacta mea necnon et omnia alia que injuste habui vel extorsi a quibuscumque personis que legime probari poterunt persolvantur. Item, lego ecclesie beatę Marię Fontenetensi, ubi meam elegi sepulturam, unum modium frumenti annui redditus percipiendum singulis annis in terciis meis de Chaali, et dimidium modium avenę similiter percipiendum in costumis dictę villę infra festum Omnium Sanctorum totum ad mensuram Montis Sancti Johannis. Item, lego monialibus Regniei beatę Marię de Marcilliaco unum modium bladi annui redditus, medietatem frumenti et medietatem avenę, ad mensuram Montis Sancti Johannis, singulis annis percipiendum infra festum Omnium Sanctorum in terciis meis de Chaailli, tam in vita mea quam post decessum meum. Item, lego ecclesię Sancti Theobaldi centum solidos. Nichilominus volo quod prior dicti loci percipiat singulis annis in censa mea de Chaailli decem sol. Divionensium. Si vero dicta censa predictos decem sol. perficere non poterit, volo quod de denariis costumarum dictę villę perficientur. Item, volo quod Boichardus de Tylio, dictus Botoille, pro servicio suo recipiatur in Domo Dei de Tylio, et Jobertus de Vico qui a dicta Domo fuit injuste ejectus in eadem restituatur, et propter hoc et aliis injuriis et exactionibus, si quas dictę Domui intuli, lego et concedo dictę Domui Dei sexaginta solidatas terrę annui redditus percipiendas in grangia mea de Chaailli super bladum gaanagii mei. Item, do et concedo domino Galtero de Tylio, capellano meo, unum modium bladi et dimidium ad mensuram Montis Sancti Johannis, medietatem frumenti et medietatem ordei, de cetero tam in vita mea quam post decessum meum percipiendum singulis annis a dicto G. presbitero in terciis meis de Chaailli quamdiu vixerit G. presbiter supradictus. Post decessum vero dicti G. presbiteri, volo et concedo quod curatus de Tylio percipiat in perpetuum dictum bladum, qui curatus tenebitur specialiter pro dicta elemosina in capella que est in castello de Tylio divinum officium celebrare. Ita tum quod si heredes nobilis viri Galcheri, quondam domini Paceii, vellent persolvere medietatem prebende quam debuit constituere dictus Galcherus propter eorum in capella beate Marie extra villam de Paceio, volo et concedo quod ille qui prebendatus erit in dicta capella percipiat in perpetuum dictum bladum post decessum Galteri presbiteri memorati. Sciendum autem est quod ego predictam elemosinam constitui pro satisfactione cujusdam voti vel promissionis quod promiseram vivente nobili viro Galthero, quondam domino Paceii, marito mee, quod votum ita factum fuit. Contingit quod ego gravi infirmitate detinebar corporali super quo dolens et compaciens dictus Galtherus, dominus Paceii, defunctus maritus meus, divina stimulante gratia, dixit et promisit quod in capella beate Marie extra villam de Pace unum capellanum prebendaret, qui in dicta capella divinum celebraret officium, si de infirmitate illa convalerem, ita quod mihi restitueretur sanitas corporalis. Postea vero non post multum temporis, mihi reddita sanitate, prefatus G., maritus meus, cepit mihi narrare quo modo et quare hoc promiserat. Quod cum audirem, tunc promisi, dixi et concessi quod ego medietatem illius redditus vel prebendę constituerem et assignarem in terra de capite meo, scilicet quadraginta et octo bichetos bladi ad mensuram Paceii, medietatem frumenti et medietatem ordei, et duo modia vini ad mensuram dictę villę percipienda singulis annis a capellano in dicta capella prebendato, et idem Galcherus tenebatur in tanta summa bladi et vini sicut in suo testamento continetur, et ita de voluntate et assensu meo unusquisque nostrum tenebamur in medietate dictę prebendę assignanda et constituenda. Hoc itaque a nobis supradictis disposito et promisso nobilis vir G., dominus Paceii supradictus, de laude et assensu meo dedit et concessit Galtero de Tylio presbitero prebendam nominatam. Qua collata, post parvo intervallo dictus G., dominus Paceii, migravit a seculo. Heredes vero ejus noluerunt assignare medietatem dictę prebendę, nec voluerunt persolvere summam bladi memoratam de qua tenebantur, et ita medietas dictę prebendę de qua tenebar remansit non soluta et non assignata. Igitur pro satisfactione promissionis supradictę, dictam elesinam dedi et concessi sicut superius est expressum. Item, volo quod dictus Galterus habeat pro servicio suo X libras Divionensium, et eidem reddantur quadraginta bicheti frumenti ad mensuram de Paceio, quos eis debeo de bono et legali debito, scilicet de prebenda sua de Paceio, et quatuor sext. ordei ad dictam mensuram. Item volo quod reddentur abbati Fontenetensi et conventui sexdecim librę pro uno palefrido et LX solidi Divion. quos ab ipsis mutuo accepi. Item, volo quod reddantur magistro Petro, clerico de Ausona, XX libras. Item, volo quod reddantur Guillelmo de Fonte XII lib. Parisiensium quas ab ipso mutuo accepi. Item, volo quod Stephanus, dictus Galobrie, habeat propter hoc quod gravatus fuit XX lib. Divion. Item, volo quod persolvantur Pineto de Paceio XX lib. Divion. Item volo quod Bella Femina de Tylio et maritus suus habeant duo sext. ordei ad mensuram Paceii et totum illud quod dedi ei quando eam maritavi. Item, lego ecclesię beatę Marię de Buxeria XX libr. Divion. pro anniversario meo ibidem faciendo. Item, conventui Vallis Crescentis centum solidos pro anniversario meo ibidem faciendo. Item, monialibus de Lesignes XX libr. Divion. pro opere monasterii sui. Item, lego conventui Putei Orbis C. sol. It. fratribus minoribus de Belna LX sol. Item fratribus precatoribus Divion. LX sol. It. fratribus minoribus Castellionis LX sol. Item, priori de Prissiaco X libras. Item, ecclesie de Chaailli LX sol. pro ornamentis sacerdotibus emendis. Item, similimodo ecclesię beatę Marię de Tilio LX sol., et ecclesię beati Johannis de Vico LX sol., et capellę sancti Guillelmi de Pace XL sol., et ecclesię de Sancto Burrisio LX sol. Item, curato de Salvoisi XL sol., et fabrice ecclesię beatę Marię Sinemurensis XL sol. Item, presbitero hospitalis priori de Seneillé XL sol., fortino de eodem ponte XX sol. Item, lego Agneti, filię dominę Adeline de Tylio X libr. pro illa maritanda. Item, Margueritę de Vico C. sol., et Ysabellę filię ejus LX sol. Item Christianę, uxori Grosvilain LX sol. Item, Petronille de Chaalli XL sol. Item, a Laison de Paceio XX sol. Item, leprosis de Tylio et Prissiaco X sol. Item, Joberto Grassilat de Tylio C sol. Volo autem et concedo quod hec omnia suprascripta persolventur locis et personis superius annotatis, per religiosum virum abbatem Fontenetensem, Cisterciensis ordinis [et nobilem virum Hugonem, dominum Charneii, fratrem meum], quos constituo exequtores hujus mei testamenti. Et ad hoc omnia integraliter addimus prebendam [de consensu et voluntate nobilis viri Sigeri de Gandavo, militis, mariti mei]. Obligo omnia bona mea tam mobilia quam immobilia ubicumque fuerint et omnes heredes meos quod ad usque omnia supradicta totaliter persolvantur. Et si contigerit casu fortuito quod unus de supradictis exequtoribus antequam predicta essent expedita et soluta decederet, alter qui superstes posset exequi totaliter omnia supradicta. In cujus rei testimonium presenti testamento sigilla religiosi viri abbatis Fontenetensis et dilecti viri magistri Galtheri, decani Reomaensis, cum sigillo meo ad maiorem firmitatem rogavi apponi. Actum anno Domini M°CC°L° septimo, mense junio.