[5] Fuit vir iste beatissimus Pater noster Maiolus, præclaro stemmate ortus,  a nobilibus parentibus pervigili cura ab ipsa infantia nobiliter enutritus. Procedente pueritiæ tempore, addictus est Ecclesiasticis studiis, ut imbueretur litteris spiritalibus. Superno igitur nutu  divina providentia actum est, ut tam bonæ spei puer tunc in divinis actibus arctius intentus esset, ut totum adolescentiæ tempus sine periculo castitatis transigeret ;  ita factum est, ut per totum vitæ suæ spatium, decus in corpore suo retineret virgineum. Juvenili jam imminente ȩtate, altiora  potiora in divinis, acriora in humanis studiis  graviora non distulit attentare ;  ideo per utramque exercitatus doctrinam, non timuit accedere Lugdunensem ad aram. Deinde apud hanc urbem, philosophiæ nutricem  matrem,  quæ totius Galliæ ex antiquo more  Ecclesiastico jure non immerito retineret arcem, Antonium, virum eruditum  prudentem, in liberalibus studiis habere voluit præceptorem. Postea vero multo magis exempla secutus Antonii, illius magni  solius Christi discipuli, quam studia istius Antonii seculari professione Philosophi ; a supradicta urbe ad civitatem Matiscensem, a proceribus patriæ  civibus suis, videlicet cognatis  amicis, invitatus veniens, ut erat vir religiosus, religiose aliquantulum apud illos mansit : cujus vita laudabilis  admirabile studium, non potuit latere supradictæ civitatis Episcopum : a quo humiliter invitatur, consultu Clericorum  civium, ut in eadem Ecclesia non dedignaretur administrare Archidiaconatus officium. Vir quippe ut erat humilitatis gratia præditus, parere non distulit, quod sibi divinitus per ministerium Pontificis imperari cognovit. Et ut res postmodum late patuit, totum illud negotium ad majoris utilitatis dirigebatur cumulum. Suscepto denique tantæ dignitatis officio, talem se exhibuit, ut Deo placeret  mundo : non mundo in maligno posito, sed mundo per sanguinem Christi reconciliato Deo Patri. [6] Habet enim prædicta civitas vicinum monasterium, quod multis videtur spiritalibus studiis decentissime adornatum, ad quod jam dictus Senior a Patre monasterii  Fratribus frequenter accersitur ; cum quibus  frequens habebat colloquium  spiritale contubernium. Inter ipsa denique dulcissima colloquia  mutua sincerissimæ caritatis obsequia, videntes Fratres supradicti cœnobii mentis intuitu ejus Angelicam faciem, audientes cordis auditu mellifluam facundiam, desiderabant ut eum possent sibi acquirere Fratrem, quem postmodum habere mererentur  Patrem. Erat ad hoc intentus grex omnis Dominicus, sed ille senior Hildebrannus, de quo supra diximus, ut evenire posset elaborabat ardentius. Generabat jam in eo gratia Domini contemptum seculi, secundum  votum Fratrum supradicti cœnobii. Quid plura ? Deposito Ecclesiasticæ dignitatis officio, spreto mundanæ nobilitatis supercilio, relicto seculari  amicorum  parentum consortio, ut libere posset servire vero Regi Christo, totum se subdidit cȩlesti magisterio. Nec multo post condicto tempore, certo die ad moansterium veniens, officiosissime suscipitur, regulariter introducitur,  (ut moris est) honorabiliter  caritative tractatur. Quam grande fuerit gaudiū inter Fratres de ejus adventu, quam ingens lætitia, quam celebris exultatio, non potest ad plenum noster edicere sermo. Deinceps adfuit ei ad contemptum mundi prompta voluntas, ad amorem Dei firmissima caritas, ad dilectionem proximi cara fraternitas, ad perdiscendum regularis observantiæ ordinem nulla difficultas,  ad exhibendum non solum Abbati sed etiam Fratribus obedientiæ bonum celeris alacritas,  ad dandum omnibus exemplum regnabat in eo pura simplicitas. [7] Qualis fuit ejus conversatio inter Fratres in initio suæ conversationis, apparuit ex affectu eorumdem Fratrum tempore celeberrimæ suæ electionis. Non erat jam necesse, ut aliquis eum ad observantiam regularem instrueret, quem, ut sanctus Euangelista dicit, unctio gratiæ cælestis de omnibus erudiebat. [1 Joan. 2] Cœpit interea vita  doctrina tam perfecte clarescere, ut in domo Dei, laude fidelium, omnium primum  præcipuum locum meruerit obtinere. Sic enim placuit Divinitati, ut per diversos gradus humilitatis ascenderet ad culmen monasticæ perfectionis ; ut non jam ex aliis unus, sed inter ceteros  super omnes videretur præcipuus. Sexto namque anno (ut fertur) conversionis suæ a seculo, supra nominatus Abbas felicis memoriæ, Domnus videlicet  pius Pater Haymardus nomine (cujus monachus beatus erat Maiolus, cujusque monitis  jussionibus tota mentis intentione  corporis possibilitate parebat, semperque parere decreverat) cœpit destitui interea tota valetudine corporis,  (quod sibi gravius erat, licet patienter ferret) amissione temporalis luminis. Et cum jam se ad occasum vergere præsciret,  cognosceret se non posse diu tanti cœnobii tantarumque spiritualium ovium curam gerere ; de ordinatione cœpit monasterii, suique successoris electione, cum spiritalibus  religiosis Fratribus spiritaliter tractare,  cum tranquillitate animi patienter disponere. Facta est autem ab omnibus inquisitio ;  ad quem omnium Fratrum tendebat, ad Domnum scilicet Maiolum, pervenit electio : de cujus etenim electionis negotio, secundum granditatem sui dicere non sufficio ; sed, ut eloquio utar brevissimo, nec ibi nec alibi ad illud officium, B. Maiolo nec potuit nec poterit præstantior inveniri. [8] Quid plura ? Electus advocatur, invitatus resistit, rogatus contradicit, adjuratus tremiscit, interdictus quiescit : proinde laudes Deo referimus, quoniam superavit contradictionis decretum obedientiȩ prædicabile documentum. Postremo a Fratribus eligitur, a populo acclamatur, a Pontificibus benedicitur,  a supradicto Patre monasterii in loco sublimi celeberrime collocatur,  a Fratribus officiosissime salutatur,  ab omnibus Domnus  Abba honoratur  colitur. Et non solum a suis, sed etiam ab omnibus, qui eum videre  cognoscere potuerunt, ultra omnes sui temporis homines, omni honore  veneratione est habitus : de cujus ortu vita  moribus, miraculis  obitu, majorum nostrorum dicta præclaro famine prolata sufficiant. Illi vero qui de magnis maxima dicere potuerunt, clarissimos ejus actus  merita a Domino sibi collata magnifice descripserunt. Ego vero ultimus servorum illius servulus, non alia sed ea quæ ipsi præfati sunt, stylo paupere ac brevissimis distinctionibus capitulatim quoquomodo ausus sum adnotare, secutus Alcuinum, majoris Caroli Imperatoris Magistrum : sic  impar eo, quantum peccator justo, illitteratus perito, fari nesciens facundissimo. Ille summi  incomparabilis viri  sanctissimi Sacerdotis Martini vitam, a Severo Sulpitio altissimo stylo descriptam, dictis plenioribus elucidatam, ad nostram nostrorumque similium destinavit notitiam : sicut autem nemo post Apostolos beatissimo æquatur Martino, ita  ego multum me imparem profiteor Alcuino. Dixit ille, utpote magnus, magna de magno : dicam ego parvus, parva de magno. Dixit ille de suo Martino, sicut de summo Sacerdote  incomparabili viro : dicam ego de Maiolo, sicut de piissimo Patre  Abbate sanctissimo, præstantissimo viro,  vere Catholico. [9] Fuit igitur ille clarissimis natalibus ortus,  ex utroque parente gemina nobilitate coruscus. Hic ad illuminationem multorum, ab ipso æterno Lumine luminum, velut astrum persplendidum, humanæ conditionis destinatur ad ostum. Fuit enim ipse nobilis ut erat,  nobiliter nutritus,  solerter eruditus. Et ut ab inferioribus ad altiora conscendere valeamus, erat vir jam dictus, sæpe dicendus, sæpeque recolendus, ingressu gravis, voce sublimis, ore facundus, visu jucundus, vultu Angelicus, aspectu serenus, in omni motu, gestu vel actu corporis honestatem præsentans. Omnium membrorum convenienti positione decentissime comptus : omnium mortalium mihi videbatur pulcherrimus. Erat enim fide firmus, spe certus, gemina caritate refertus, sapientia clarus, intellectu mirabilis, consilio providus, robustus fortitudine, spiritualis scientiæ assiduus cultor,  caritativȩ pietatis verus amator. Replevit eum spiritus timoris Domini : qui ut David Propheta testatur, initium sapientiæ esse dignoscitur : illius videlicet sapientiæ, cujus claritate B. Maiolus perfusus, cælestium beatitudinum meruit percipere munus. [Psal. 110] Hujus muneris lumine noster Maiolus accensus, cum pauperibus spiritu pauper voluit fieri, ut a Rege cælorum regno cȩlesti mereretur ditari. [Matth. 5] Cum beatis mitibus studuit mitescere, ut cum ipsis posset terram viventium possidere. Cum beatis lugentibus desiderabat, filiorum suorum negligentias  totius mundi discrimina plangere, ut ad æternam consolationem cum suis omnibus posset pervenire. Esurientibus  sitientibus justitiam, eamdem justitiam esuriendo  sitiendo studuit sociare,  cum ipsis in cælesti convivio epulari, semper  spiritualibus deliciis satiari. Studuit ut miseris misericors esset, ut cum beatis misericordibus misericordiam a Domino consequi posset. In quantum homo intentus assidue cælesti desiderio, divinam contemplationem justis meritis  jugi deprecatione meruit obtinere, ut cum beatis cor mundum habentibus dignus meretur Domini visione. Et ut verissime mereretur Dei filius vocari  esse, perfecte didicit esse pacificus, ut non tantummodo ad possidendam animam suam haberet patientiam, sed ut omnes discordantes (ut potuit) ad concordiam revocaret  pacem. Propter justitiam persecutiones  passiones ab antiquo hoste  malis hominibus patienter didicit sustinere, ut beatus propter justitiam patientibus  spiritu pauperibus, ad percipiendum  possidendum regnum cælorum, posset fieri sociatus. Tribus supradictis adornatus virtutibus beatissimus Pater Maiolus,  octo ex Euangelio benedictionibus circumfultus undique, etiam quatuor Cardinales disciplinas ferventi desiderio studuit acquirere,  acquisitas operibus justis incolere, ut per prudentiam suam suorumque in antea provideret salutem ; per temperantiam, quæ alio nomine vocatur modestia, temperamento justæ discretionis modeste disponeret spiritalia injuncta sibi negotia ; per fortitudinem, diabolo vitiisque ejus valeret resistere,  resistendo ipsum auctorem malitiæ, decertando legitime, viriliter superare ; per justitiam vero, quæ per omnia genera virtutum diffunditur,  earumdem virtutum condimentum esse videtur, sobrie  pie  juste vivendo, bonum certamen certando, cursum consummando, fidem servando, repositam sibi coronam justitiæ ab ipso mereretur percipere, qui est omnium virtutum largitor  auctor,  ante omnia  super omnia Deus benedictus in secula : cujus benedictionis largitas  clemens benignitas contulit nobis in munere, quo tali tantoque frueremur Pastore. In quo habemus exemplum quod sequamur,  in quo nobis apposita est forma cui imprimamur : sicut B. Gregorius de capite nostro Jesu Christo Domino nostro dicit, in cujus corporis propagatione B. Maiolus, veluti sanctissimum membrum, optimum locum meruit obtinere. CAPUT II. Miracula. Conversio multorum. Obitus. [10] De cujus vita  virtutibus animæ cum quis audierit præscripta prædicamenta retexere, curabit forsitan de miraculis visibilibus  corporalibus signis inquirere, quibus astipulatur  corroboratur fides illorum, qui solent dubitare de meritis  præmiis electorum : quibus B. Gregorii verbis respondendum est : Fides non habet meritum, ubi humana ratio præbet experimentum. Et ne quis dubitet de sanctitate ejus  gloria, discat ab eis, qui eum visu  auditu noverunt, qualiter vixit, qualiter docuit,  qualiter plenus dierum, adornatus virtutibus, ab hac luce discessit :  cum cognoverit eum fidelium attestatione sancte vixisse, recte docuisse, credat eum proculdubio ad Sanctorum omnium gloriam Christo duce pervenisse. Quanta per eum Dominus  ante  post transitum ejus ostendere dignatus est miracula, testantur volumina a doctissimis viris ordinata, sensu Catholico, calamo conscripta rhetorico,  in quibusdam locis metro variata dactylico. Et quia Deus omnipotens nullum tempus patitur transire sine testimonio suæ benignitatis, ad corrigendas negligentias nostræ fragilitatis, frequenter renovat exempla sanctitatis. Sed  isto tempore frequentius solito contigit evenisse. Inter omnes titulum sanctitatis præferentes, qui nostris temporibus effulserunt, B. Maiolus præcipuus apparuit : de cujus honestis moribus,  vitæ honestæ virtutibus, a nobis pro tempore pauca dicenda sunt. Ut vere fatear, fuit ad omnia utilis,  per cuncta laudabilis. Erat enim honestas in actione, sobrietas in consuetudine, humilitas in prosperitate, patientia in adversitate. Mansuetis erat affabilis, superbis terribilis, parcus cum debuit, diffusus ut decuit : non diversus in habitu, non confusus in actu ; quantum ab hominem, unus semper  idem. Devotus imitator Sanctorum,  eorum maxime intentus auditor esse studuit, quorum servituti  disciplinis ad obediendum  serviendum se subdidit. Illam septenariam copulam, ab Apostolo Petro in ternario  quaternario numero, ordine mirifico luculenter dispositam, non aure surda audiens, audiendo addidicit,  ut alii discerent, lingua ac manu perdocuit ; ministrans in fide virtutem, in virtute autem scientiam, in scientia autem abstinentiam, in abstinentia autem patientiam, in patientia autem pietatem, in pietate autem amorem fraternitatis, in amore autem fraternitatis caritatem. [2 Pet. 1, 6] Præferebat etiam dialecticis syllogismis,  rhetoricis argumentis,  omnibus ingeniis philosophorum omnium, Apostolicæ simplicitatis prædicabile documentum, dicens cum Paulo : Ego enim didici, in quibus sum sufficiens : scio  humiliari, scio  abundare : ubique  in omnibus institutus sum,  satiari  esurire,  abundare  penuriam pati. Omnia possum in eo qui me confortat. [Phil. 4.] [11] Tantorum doctorum  divinorum philosophorum sapientia perdoctus,  totius ecclesiasticæ disciplinæ eruditionibus  virtutibus illustratus, ut de Moyse Ecclesiasticus sermo loquitur, Factus est Deo dilectus  hominibus,  ideo memoria ejus in benedictione est. [Eccli. 45.] Vere dilectus Deo  hominibus extitit Pater Maiolus, quia per dilectionem Dei  proximi (quam firmiter tenuit) Deo placuit  hominibus : ita studuit placere hominibus, ut Deo non displiceret ; ita Deo, ut hominibus prodesset. Placuit Deo, bene vivendo,  recte docendo : placuit hominibus, pro posse spiritalia  temporalia eis beneficia exhibendo. Vere enim memoriam ejus in benedictione cognoscimus existere, dum recolimus  adhuc perspicue cernimus, per eum  eos quos in Christo genuit, ædificia fabricæ cælestis excrevisse, crevisse,  crescere. Et ut pace spiritualium artificum, in eadem fabrica laborantium, dicam ; unus præcipue refulsit, qui nuper rebus humanis excessit,  qui plus omnibus nobis laboravit, Dominus videlicet  Abba Willelmus : de cujus clarissimis actibus,  vita laudabili,  mirabili conversatione, parvitas nostra non sufficit, quod sentit, ad plenum referre. Quam perspicue beatissimi Maioli ejusq; discipulorum in benedictione existat memoria, respondeant monasteria ab ipsis, alia a fundamentis constructa, alia de corruptione cum incremento virtutum ad meliorem statum reducta. Quantum vir iste, de quo loquimur, Deo placuit, per signa  miracula, quæ per meritum ejus Dominus operatus est, hominibus manifeste dignatus est demonstrare ; dum, multorum fidelium ut fidelissima testatur relatio, multi diversis infirmitatibus constricti, etiam de vita desperantes, ab eo visitati, per gratiam Domini pristinæ sanitati sunt redditi. Plures, oculorum detersa caligine, per meritum ejus clarius cœperunt videre. Multi, diversi generis febribus affecti, præstante Domini gratia, ejus orationibus sunt liberati. Multi, ut ferunt, a veneno serpentium, morsibus luporum  canum, incursione  illusione dæmonum, per Dominicæ Crucis signaculum dextera ejus expressum, meruerunt recipere salutare remedium. Multi in periculis fluminum, ab ictibus fulgurum,  ceteris incommoditatibus, ejus sunt liberati intercessionibus. Aliquando candelæ, vel negligentia cubicularii, vel occasione alicujus eventus, in noctibus ante lectum ejus extinctæ, ut testati sunt qui adfuerunt, divinitus sunt lumini restitutæ. [12] Cum esset aliquando in monasterio sanctissimi Martyris Dionysii,  nocturno tempore legeret (ut sui moris erat) ejusdem Martyris  admirabilis utraque lingua, utraque conditione philosophi, librum de Principatu cælesti ; gravi somno superveniente, candela de manu ejus super libri pagina defluit. Accidit tunc quiddam mirabile insolitum. Ignis naturæ suæ officium prosequens, linum consumpsit  ceram ; paginam dimisit illæsam. Si non resuscitavit mortuorum corpora, sunt alia potiora  clariora, quæ per eum Dominus patravit, miracula. Si anima plus est quam corpus, multo major  excellentior est animarum ad vitam æternam reparatio, quam resuscitatio corporum, ad vitæ hujus ærumnas  pericula redeuntium. Quantos de morte animæ  vitiorum voragine suscitavit,  in vias vitæ suo exemplo introduxit, eorum numerositas soli Deo cognita, dinumerare non sinit. His  ejuscemodi virtutibus clarus, Deo  hominibus extitit carus. Multi Catholici  honorabiles Clerici, religiosi monachi  reverendi Abbates venerabantur illum, ut sanctissimum Patrem. Sancti  sapientes Episcopi tractabant illum, ut carissimum Fratrem. Ab Imperatoribus  Imperatricibus, Regibus  mundi Principibus, Senior appellabatur  Dominus. Honorabatur a Pontificibus Apostolicæ Sedis,  vere erat eo tempore Princeps religionis monasticæ. Ille Divus Cæsar  Maximus Otto, eum diligebat pectore toto : diligebat eum ejusdem Cæsaris conjux Diva Adaleida, Imperatrix Augusta, caritate sincerissima  devotione carissima. Diligebat eum eorum filius humili devotione Imperator Otto ; affectu  non dissimili voto Conradus, supradictæ Imperatricis frater nobilis  pacificus, ejusque Mathildis nobilissima conjux, quanto frequentius faciem ejus cernebant, tanto amplius in ejus amore crescebant. Quid dicam de nobilissimo Henrico, Burgundionum Duce ? quid de Lamberto, illustrissimo viro  nobilissimo Comite ? quid de Willelmo ? quid de Richardo, Aquitanorum  Normannorum fortissimis Ducibus ? quid de Italicis Principibus  Marchionibus ? Quantum illum Willelmus Rector Provinciæ coluit, vita illius  finis ostendit : per ejus quippe meritum  fidele obsequium, B. Benedicti percipere meruit habitum. Archenbaldus etiam, Silviniacensis loci Provisor fidelissimus, inter suos clarissimus,  adjacentis patriæ pater,  pauperum tutor fortissimus, quantum  qualiter extitit B. Maiolo devotus, supradictus multimode prædicat locus ; ab eo,  ante  post transitum semper dicendi Patris, ædificiis  divitiis,  diversorum ornamentorum speciebus ornatus  nobilitatus, ita ut deceret si tale quid fecisset aliquis ex Regibus. Iste vero qui nunc superest, honoris ejus heres  nominis, bene tractat locum illum, nullum etiam infert habitatoribus damnum. [13] Adeo magnificatus  glorificatus est B. Maiolus Domini præveniente gratia, in conspectu Regum  Principum, coram omni populo, ut possimus dicere de eo sine dubio, quod de Moyse Dei famulo Ecclesiasticus replicat sermo ; Glorificavit illum in conspectu Regum,  ostendit illi gloriam suam. [Eccli. 45] Hugo Rex Francorum quotiens illum vidit, humili devotione suscepit,  cum magno honore tractavit : tempore vero suæ vocationis ad se venire rogavit, ea intentione ut monasterium S. Dionysii ejus consilio  adjutorio, melius quam tunc erat, ordinari posset. Ille, sciens dictum a Domino ; Reddite quæ sunt Cæsaris Cæsari,  quæ sunt Dei Deo. [Luc 20, 24] Et illud Apostoli præceptum ; Deum timete, Regem honorificate. [1 Pet. 2, 4] Ad illud negotium peragendum, gaudens iter suscepit, usque ad locum Silviniacum pervenit, ubi, se Deo vocante, plenus dierum  sanctitatis ex hac vita obiit quinto Idus Maii, illucescente feria sexta post celebrationem ipsius sacratissimæ solennitatis, qua Christus Jesus Dominus noster, subacto mortis principe, ad dexteram Patris ascendit,  fideli suo Maiolo ascendendi post se iter ostendit. Post cujus transitum supradictus Rex Hugo, adventus sui præsentia  regalibus donis, exequias ejus honoravit  tumulum : ubi præstante Domino multa patrata sunt  patrantur miracula,  plurimis plurima præstita sunt  præstantur beneficia. Quorum numerositatem  magnitudinem non sufficit per ordinem omnium nostrorum enarrare memoria : sed, ut brevissima utar conclusione, ad sepulcrum istius sanctissimi viri de quo loquimur,  cujus vitam  merita caritati fidelium commendare nitimur, gratia  misericordia Christi a quacumque infirmitate detenti, multi sanati sunt  sanantur infirmi. Ibi paralytici eriguntur  claudi, ibi febricitantes sanantur  cæci, ibi a dæmonibus possessi mundantur,  nescimus cujus generis igne terribiliter  miserabiliter adusti liberantur :  quisquis ibi devotus adveniens de quacumque necessitate fideliter auxilium expetit, voti sui compos effectus redit ad propria sospes   lætus, præstante Domino nostro Jesu Christo, qui vivit  regnat in unitate spiritus sancti Deus, per omnia secula seculorum. Amen. CAPUT III. Præsagium de Saracenis e Provincia ejiciendis. [14] Cum enim huic sententiæ vellem finem imponere, in qua de B. Maioli vita  moribus fideli temeritate  humili prȩsumptione nisus sum aliquid dicere ; venit in [mentem] memorabile quoddam prȩsagium, quod in genitore illius [...]