[Innocentius Episcopus, servus servorum Dei, dilectis filiis Hugoni Abbati S. Petri Cluniacensis, ejusque fratribus tam præsentibus quàm futuris, regularem vitam professis in perpetuum. Religionis monasticæ modernis temporibus speculum, et in Galliarum partibus documentum, beati Petri Cluniacense Monasterium ab ipso suæ fundationis exordio Sedi Apostolicæ in jus proprium est oblatum. Proinde prædecessores nostri Romani Pontifices locum ipsum singularis dilectionis et libertatis prærogativa donarunt, et universa ei pertinentia privilegiorum suorum sanctionibus munierunt. Eapropter, dilecti in Domino filii, vestris justis postulationibus clementer annuimus, et præfatum Cluniacense Monasterium, quod specialiter beati Petri juris extitit, sub ejusdem beati Petri et nostra protectione suscipimus, et præsentis scripti privilegio communimus. Imprimis siquidem statuentes, ut ordo monasticus, qui secundum Deum et beati Benedicti regulam ac institutionem Cluniacensium fratrum in eodem loco institutus esse dignoscitur, perpetuis ibidem temporibus inviolabiliter observetur. Præterea quascumque possessiones, quæcumque bona idem Monasterium impræsentiarum justè ac canonicè possidet, aut in futurum concessione Pontificum, largitione Regum vel Principum, oblatione fidelium, seu aliis justis modis Deo propitio poterit adipisci, firma vobis vestrisque successoribus et illibata permaneant, in quibus hæc propriis duximus vocabulis exprimenda. Locum ipsum, in quo præfatum vestrum Monasterium situm est cum omnibus pertinentiis suis. In Burgundia, Carum-locum, Marciniacum, Paredum, S. Marcellum Cabilonensem, Vergiacum, Troaldum, et omnes alios Prioratus et Cellas, possessiones et jura quæ habetis in Provincia Lugdunensi. Vltra Ararim, Nantuacum, Gigniacum, Monasterium de Vallibus supra Poliniacum, Monasterium de Alta-petra, Vallem-clusam, Vltra-jugum, Romanum Monasterium, Paterniacum, Insulas, et omnes Prioratus, et Cellas, possessiones et jura, quæ in illa parte Burgundiæ sive in Teutonia possidetis. In Provincia Viennensi, S. Victorem Gebenensem, Condaminam, Borgetum, Domenam, Alavardum, et omnia loca et jura, quæ in ipsa Viennensi Provincia possidetis. In Provincia, S. Saturninum, Tornacum, Podium de Ganagobia extra Montem-Pessulanum, Clunisetum, et cætera vestra loca in Provincia constituta. In Vvascovia, Karennacum, Moyracum, S. Orientium, S. Montem, et omnia loca vestra quæ in Vvasconia possidetis. Præterea, Silviniacum, Monasterium Celsiniense, S. Florum, Voltam, S. Eutropium, Mongonium, Ajam, Monasterium de Charitate cum omnibus pertinentiis suis, S. Stephanum, S. Salvatorem, Nivernenses, S. Martinum de Campis, Longum-Pontem, Gaiam, S. Margaritam in Campania cum grangiis de Maricuria, et de S. Petronilla, et omnibus pertinentiis suis. Crispiacum, Consiacum, Lehunum cum Prioratibus S. Laurentii et S. Nicolai, quos Prior Lehunensis Monasterio suo cum eorum pertinentiis noviter acquisivit. S. Margaritam in Elincuria, Mondiderium, Abbatis-Villam, S. Lupum, Monasterium SS. Cosmæ et Damiani, Froeuil, Renangias, et quidquid in Bituricensi, Burdegalensi, Senonensi, Remensi, Treverensi et Rhotomagensi Provinciis possidetis. Monasterium Leuvense, Lentonense, Montem-Acutum, Teffordum, Lebdecumbam, Opeford. et Tikesore villas, cum omnibus appendiciis earum. S. Mariam de Nagera, S. Zoilum de Carrione, Villam Francam, S. Columbam de Burgis, Cornelianam, Monasterium Pontidense, Monasterium S. Mayoli Papien. S. Gabrielis Cremon. et Monasterium S. Pauli de Argona, Cellam de Bertreis, et Cellam de Namachis, et quidquid in Anglia, Hispania, Lombardia, et in Leodiensi Diœcesi possidetis. In Tuscia juxta Criptas, S. Mariam de Aqua-Viva. In civitate Tuscanen. S. Joannem de Podio, S. Petrum de Altan. In Episcopatu Tusculano S. Mariam de Pesclo, et in Sicilia Prioratum de Sacco cum omnibus pertinentiis suis. Sanè laborum vestrorum decimas, pro quibus tam vos quam alios religionis monasticæ viros inquietare Episcopi consueverunt, illorum videlicet quos Dominicaturas appellant, qui vestro sumptu à Monasterii et Cellarum vestrarum clientibus excoluntur, sine omnium Episcoporum et Episcopalium Ministrorum contradictione deinceps habeatis quietius, qui vestra peregrinis fratribus et pauperibus erogatis. Liceat quoque vobis clericos vel laïcos liberos et absolutos è sæculo fugientes ad conversionem recipere, et eos absque contradictione aliqua retinere. Prohibemus insuper, ut nulli fratrum vestrorum post factam in Monasterio vestro professionem fas sit absque Abbatis sui licentia de Cluniacensi claustro discedere, discedentem verò absque communium litterarum vestrarum cautione nullus audeat retinere. Quod si quis forte retinere præsumpserit, licitum sit vobis in ipsos Monachos vel conversos regularem sententiam promulgare. Ad hæc etiam prohibemus, ne aliquis Monachus sive conversus sub professione vestræ domus astrictus, sine consensu et licentia Abbatis et majoris partis Capituli vestri pro aliquo fidejubeat, vel ab aliquo pecuniam mutuò accipiat, ultra pretium Capituli vestri providentia constitutum, nisi propter manifestam domus vestræ utilitatem, quod si facere præsumpserit, non teneatur Conventus pro his aliquatenus respondere. Licitum præterea vobis sit in causis propriis, sive civilem sive criminalem contineant quæstionem, fratrum vestrorum testimoniis uti, ne pro defectu testium jus vestrum in aliquo valeat deperire. Insuper auctoritate Apostolica inhibemus, ne ullus Episcopus vel alia quæcumque persona ad Synodos vel Conventus forenses vos ire compellat, nec ad domos vestras, causa ordines celebrandi, causa tractandi vel Conventus aliquos publicos convocandi, vel Missas etiam celebrandi, nisi ab Abbate fuerit invitatus, accedat. Statuimus etiam, ut Ecclesiæ omnes, Cœmiteria, Monachi, clerici et laïci universi infra terminos habitantes, qui sunt à rivo de Salnay, et ab Ecclesia Rufiaci, et Curte de Lornant: à termino quoque molendini de Tornesach per villam quæ dicitur Varenga cum nemore Burserio, à termino etiam qui dicitur Perrois usque ad rivum de Salnay, sub Apostolicæ tantum Sedis jure ac tuitione permaneant. Neque ipsius Cluniacensis loci Presbyteri aut etiam Parochiani ad cujuslibet, nisi Romani Pontificis vel ejus Legati et Cluniacensis cogantur ire Synodum vel Conventum. Sanè pro Abbatis, Monachorum, seu Clericorum infra prædictos terminos habitantium ordinatione, pro Chrisinatis confectione, pro sacri olei, Ecclesiarum et Altarium consecratione, et Cœmiteriorum benedictione Cluniacense Monasterium, quem maluerit Antistitem convocet, gratiam et communionem Apostolicæ sedis habentem. Cluniacenses vero Monachos ubilibet habitantes, nulla omnino persona præter Romanum Pontificem, et Legatum, qui ad hoc missus fuerit, excommunicet aut etiam interdicat: ita tamen ut circa legatos Apostolicæ sedis obedientia vel reverentia debita per hoc nullatenus minuatur. Tibi etiam, fili Abbas, et per te Monasterio Cluniacensi concedimus, ut in processionibus, missarumque solenniis, tam tu quam successores tui, Mitra, Annulo, Chirothecis, Sandaliis, et aliis Pontificalibus insigniis uti possitis: benedictionemque solennem super populum facere, ad divini nominis gloriam, et Monasterii Clun. honorem. Illud autem districtius inhibemus ne quis possessiones, jura, vel bona Monasterii vestri præter sedis Apostolicæ conscientiam, cui specialiter est subjectum, quolibet modo alienare, vel antiquas et rationabiles ipsius Monasterii consuetudines hactenus observatas violare præsumat. Si quæ vero donationes, aut alienationes, aliter quam dictum est, factæ fuerint, eas irritas esse censemus. Decimas præterea et possessiones ad jus Ecclesiarum vestrarum spectantes, quæ à laïcis detinentur redimendi et legitimè liberandi de manibus eorum, et ad Ecclesias, ad quas pertinent, revocandi, libera sit vobis de nostra auctoritate facultas. Percussuram quoque proprii numismatis vel monetæ, sicut hactenus est obtentum, vobis auctoritate Apostolica confirmamus. Ad hæc adjicimus, ut in omnibus prioratibus, et cellis, quæ nunc sine proprio Abbate vestro regimini sunt subjectæ, nullus futuris unquam temporibus Abbatem ordinare præsumat. Sed tam Prioratus ipsi et Cellæ, quam, et cætera in quibuslibet locis omnia, quibus Clun. Ecclesia, tempore Arvernensis Concilii, quod per felicis memoriæ Urbanum Papam prædecessorem nostrum celebratum est, investita erat, de quibus tunc nulla quæstio mota est, tam tibi, fili Abbas, quam successoribus tuis, in pace semper et quiete serventur: illis dumtaxat exceptis, quæ per auctoritatem sedis Apostolicæ sunt ab illo statu mutata. Pro Altaribus et Ecclesiis, sive decimis vestris, nulli Episcoporum facultas sit gravamen vobis indebitum irrogare, sed sicut eorum permissione, quædam ex parte, quædam ex integro habuistis, ita futuris temporibus habeatis. Cæterùm omnes Ecclesiæ, quæ ubilibet positæ sunt, seu Capellæ vestræ et Cœmiteria libera sint, et omnis exactionis immunia, præter consuetam Episcopi paratam, et justitiam Canonicam in Presbyteros, qui adversus ordinis sui offenderint dignitatem. In Parochialibus verò Ecclesiis, quas habetis, liceat vobis seu fratribus vestris sacerdotes eligere, et Diœcesano Episcopo præsentare, quibus si idonei fuerint, Episcopus curam Animarum committat, ut ei de spiritualibus, vobis verò de temporalibus debeant respondere. Quam si committere illi, quod absit, ex pravitate noluerit, tunc Presbyteri ex Apostolicæ sedis benignitate officia celebrandi, dummodo sunt idonei, licentiam consequantur. Ecclesiarum verò, seu Altarium consecrationes, Si Diœcesani Episcopi gratis noluerint exhibere, à quolibet Catholico suscipiatis Episcopo gratiam et communionem Apostolicæ sedis habente. Nec Cellarum vestrarum ubilibet positarum fratres, pro qualibet interdictione vel excommunicatione divinorum officiorum suspensionem aliquatenus patiantur. Sed tam Monachi ipsi, quàm et famuli eorum, et qui se professioni Monasticæ devoverunt, clausis Ecclesiarum januis, exclusis excommunicatis et interdictis, non pulsatis campanis, suppressa voce divina officia celebrent, et peragant debita sepulturæ. Cæterum Abbatias quas prædecessores nostri Romani Pontifices vestris prædecessoribus concesserunt, nos quoque vobis et successoribus vestris duximus concedendas: ut per industriam vestram religionis status in eis auctore Domino conservetur, videlicet Abbatias S. Martialis Lemovicensis, Monasterii novi Pictavensis, S. Joannis Angeliacensis, Monasterii Lezatensis, Moysiacensis, Figiacensis, Mauziacensis, Tiernensis, et sancti Germani Antisiodorensis; illud nihilominus statuentes, ut in eis sine Abbatis Clun. consilio Abbas nullatenus eligatur. Paci quoque et tranquillitati vestræ paterna in posterum sollicitudine providere volentes, auctoritate Apostolica prohibemus, ut infra terminos sacri banni, quos supradictus Urbanus Papa distinxit, seu infra clausuras locorum, vel grangiarum vestrarum nullus homo cujuscumque conditionis, aut potestatis existat, invasionem, prædam, aut rapinam, vel furtum facere, ignem apponere, sanguinem fundere, hominem temerè capere, seu homicidium perpetrare præsumat. Præterea omnes libertates, et immunitates à prædecessoribus nostris Romanis Pontificibus Ordini vestro concessas, necnon et libertates, et exemptiones sæcularium exactionum, à Regibus et Principibus, vel aliis fidelibus rationabiliter vobis indultas auctoritate Apostolica confirmamus, et præsentis scripti privilegio communimus. Decernimus ergo ut nulli omnino hominum liceat præfatum Monasterium temerè perturbare, aut ejus possessiones, auferre, vel ablatas retinere, minuere seu quibuslibet vexationibus fatigare; sed omnia integra conserventur eorum, pro quorum gubernatione ac sustentatione concessa sunt usibus omnimodis profutura: salva Sedis Apostolicæ auctoritate, et Diœcesanorum Episcoporum Canonica justitia in Ecclesiis non exemptis. Si qua igitur in futurum Ecclesiastica, sæcularisve persona, hanc nostræ Constitutionis paginam sciens, contra eam temerè venire tentaverit, secundò tertióve commonita, nisi reatum suum congrua satisfactione correxerit, potestatis honorisque sui dignitate careat, reamque se divino judicio existere de perpetrata iniquitate cognoscat, et à sacratissimo Corpore et Sanguine Dei et Domini Redemptoris nostri Jesu Christi aliena fiat, atque in extremo examine districtæ ultioni subjaceat. Cunctis autem eidem loco sua jura servantibus sit pax Domini nostri Jesu Christi, quatinus et hic fructum bonæ actionis percipiant, et apud districtum judicem præmia æternæ pacis inveniant. Amen. Amen. Amen. Ego INNOCENTIUS Catholicæ Ecclesiæ Episcopus. Ego Octavianus Hostiensis Episcopus. Ego Petrus Portuensis, et sanctæ Ruffinæ Episcopus. Ego Joannes Albanensis Episcopus. Ego Joannes Episcopus Sabinensis. Ego Nicolaus Tusculanus Episcopus. Ego Petrus tit. S. Cæciliæ Presbyter Cardinalis. Ego Guido sanctæ Mariæ trans Tiberim tit. Calixti Presbyter Cardinalis. Ego Hugo Presbyter Cardinalis S. Martini in titul. Equiacii. Ego Joannes tituli sancti Stephani in Celio monte Presbyter Cardinalis. Ego Cencius SS. Joannis et Pauli Presbyter Cardinalis tit. Pammachii. Ego Benedictus tit. Susannæ Presbyter Cardinalis. Ego Garcianus SS. Cosmæ et Damiani Diaconus Cardinalis. Ego Gregorius S. Georgii ad velum aureum Diaconus Cardinalis. Ego Hugo S. Eustachii Diaconus Cardinalis. Ego Matthæus S. Theodori Diaconus Cardinalis. Ego Joannes S. Mariæ in Cosmedin Diac. Card. Ego Guido S. Nicolai in carcere Tulliano Diaconus Cardinalis. Ego Petrus S. Angeli Diaconus Cardinalis. Ego Gualla S. Mariæ in Porticu Diac. Cardinalis. Ego Rogerius S. Mariæ in Domnica Diac. Card. Datum Romæ apud S. Petrum, per manum Joannis sanctæ Mariæ in via lata Diaconi Cardinalis, Idibus Ianuarii, Indict. octava Incarnat. Dominicæ anno millesimo ducentesimo quarto, Pontificatus vero Domni Innocentii Papæ tertii anno septimo.]