CAPITULUM NATIONALE APUD CISTERCIUM CELEBRATUM anno 1635, 1 octobris et sequentibus. 1.  Rmus, D. Cisterciensis s. th. d., R. abbas de Firmitate, R. abbas de Claravalle, R. abbas de Morimundo, R. abbas de Fulcardimonte s. th. d. provisor collegii Bernarditarum, R. abbas de Septem fontibus promotor causarum, R. abbas de Monte S. Mariae s. th. d. vicarius in comitatu Burgundiae, R. abbas de Albispetris, s. th. d. vicarius Bituricensis provinciae, R. abbas de Valle dulci, R. abbas de Pietate syndicus Campaniae, R. abbas de Riveto notarius Capituli, Magister noster Cottereul prior de Persenia vicarius provinciae Cenomanensis s. th. d., Mr N. Lafont prior de Fonte Ioannis, Mr N. de Pont prior de Bolbona vicarius in districtu Parlamenti Tholosae s. th. d., D. prior de Cistercio, s. th. bacc., D. prior de Firmitate, s. th. bacc., Mr N. Corcessin supprior Regalismontis, Mr N. de Beaufort notarius ad pedes, Mr N. de Guey prior de Crista Mr N. Rey prior de Thoroneto vicarius Provinciae, Desforges de Claravalle notarius, Iacobus Saramea promotor Aquitaniae, portarius, prior de Fulcardimonte portarius, Albericus de Pouilly Rmi D. generalis secretarius notarius ad pedes. 2.  Iussu christianissimi regis ac etiam eminentissimi cardinalis de Richelieu congregati, Rmus abbas Cistercii totius Ordinis caput et superior generalis, admodum RR. abbates de Firmitate, de Pontigniaco, de Claravalle et de Morimundo, ceterique patres abbates, necnon vicarii et promotores provinciarum, ac etiam sacrae theologiae in academia Parisiensi Professores, de mandato Rmi D. Cisterciensis, ut praefatum est, totius Ordinis capitis et superioris generalis, apud Cistercium congregati, uti patet ex litteris dicti mandati sub data Divione prima die iunii anni currentis 1635, prima die mensis octobris eiusdem anni et sequentibus factae fuerunt iuxta tenorem articulorum inter dictum Eminentissimum cardinalem ducem et Rmum D. D. Cistercii, admodumque Rdos de Firmitate, de Pontigniaco, de Claravalle et de Morimundo, editorum in monasterio de Regalimonte die 25 mensis martii elapsi anni praedicti sequentes diffinitiones. 3.  Prima itaque die mensis octobris anni 1635, post invocationem S. Spiritus, missa de eodem Sancto Spiritu conventualiter et solemniter celebrata iussu Rmi D. D. Cistercii praefati, Rdis patribus abbatibus de Firmitate, de Pontigniaco, de Claravalle, de Morimundo, ceterisque ad Capitulum, ut moris est, convocatis, habita fuit exhortatio per Rmum D. D. ad congregatos, et exposita ratio huiusce congregationis, qua finita convenerunt dicti Rmus D. et admodum Rdi patres quatuor primi abbates cum ceteris superius memoratis in diffinitorio, in quo prima sessione matutina ad instantiam promotoris dictae congregationis decretum et ordinatum est preces esse faciendas et fundendas ad Dominum nostrum Iesum Christum pro S. M. Ecclesia catholica, Apostolica, Romana, pro SS. D. N. Papa, pro christianissimo rege nostro Ludovico XIII, pro christianissima regina, pro Rmo Emoque cardinali duce de Richelieu, pro potentissimo invictissimoque principe, pro rege et gubernatore generali Burgundiae, pro Rmo D. D. Cistercii, pro admodum Rdis de Firmitate, de Pontigniaco, de Claravalle, de Morimundo, pro ceteris patribus abbatibus Ordinis, pro totius Ordinis pace et unitate, necnon pro benefactoribus tam vivis quam defunctis. 4.  In eadem matutina sessione ad instantiam item promotoris, praestito prius et recepto fidelitatis iuramento consueto, considerata in primis absentia patrum Ordinis Sancti Benedicti reformatorum, qui huic Capitulo et Congregationi iuxta contenta in secundo articulo interesse debebant, secundum ordinationem praefati Emi cardinalis ducis, decretum fuit, quod dictus Emus cardinalis quamprimum monebitur de dictorum patrum Benedictinorum reformatorum absentia, deque Rmi D. admodumque Rum quatuor primorum abbatum, ceterorumque congregatorum intentione, et eorum omnium animi dolore ob istam dictorum patrum Benedictinorum absentiam. 5.  Item, visa et attenta patrum nostri Ordinis dictorum de Abstinentia absentia, qui eidem Capitulo iuxta tenorem quarti et quinti articulorum editorum in dicto de Regalimonte monasterio, interesse, suaque statuta, constitutiones et regimina examinanda et approbanda exhibere et communicare tenebantur ; decretum fuit ad instantiam promotoris, quod tempus comparendi dictis patribus nuncupatis de Abstinentia per totam praesentem diem prorogabitur, cum protestatione, quod dicta die elapsa ipsis non comparentibus procedetur a dicti Capituli patribus ad cetera, propter quae praesens Capitulum indictum est, et quod nihilominus de dictorum patrum de Abstinentia absentia monebitur etiam Rmus cardinal dux. SECUNDA SESSIO 6.  Iuxta ordinata in primo articulorum editorum in monasterio de Regalimonte, decretum est quod statua a Rmo D. et admodum Rdis quatuor primis abbatibus Emo Rmoque cardinali duci oblata accurrate [accurate] et maturate examinabuntur a Rdis patribus de Petris, de Monte S. Mariae, de Valle dulci, et magistro nostro de Persenia, quibus mandatur, uti dicta statuta singillatim observent et examinent, et patribus congregatis referant cum primum. 7.  Eadem sessione ex relatione facta per dilectum nobis in Christo fratrem Ioannem Tedenat, collegii nostri Parisiensis, vulgo Bernarditarum nuncupati, procuratorem, necnon, s. th. pr., innotuit praesenti Capitulo praefato fratri Ioanni Tedenat die quinta mensis septembris proxime elapsi, duas praetensas sententias, generalem unam sub data die 26 mensis iulii anii 1634, provisionalem alteram sub data diei 10 mensis augusti anni currentis ex parte Rmi et Emi cardinalis de la Rochefoucault se dicentis commissarium a SS. D. N. Urbano Divina Providentia Papa VIII, ad reformationem Ordinis Cisterciensis, et quorumdam aliorum per universam Galliam deputatum, per duos notarios regios intimatas fuisse. 8.  Innotuit insuper die 6 eiusdem mensis septembris dictum Rmum et Emum cardinalem armata manu praeter et contra omnes iuris et iustitiae vias, quosdam qui in nostro Ordine perpetuam se a carnibus abstinentiam servare dicunt, in dictum collegium nostrum Parisiense intrusisse, illis in utroque statu praefati collegii directionem contulisse ; venerabilem confratrem nostrum Ioannem Pelletier, monasterii nostri de Fulcardimonte abbatem, doctorem theologum et eiusdem collegii provisorem absentem, et ad hoc Capitulum proficiscentem ; eumdem etiam fratrem Ioannem Tedenat procuratorem in urbe Parisiensi propter negotia dicti collegii existentem, ab officiis suis iniuriose deposuisse, abbatem monasterii nostri de Precibus commissarium usque ad adventurn [adventum] fratris Caroli Bourgeois monasterii nostri de Barbello religiosi expresse professi, doctoris theologi, quem se provisorem designasse significavit, et fratrem Thomam Chenu dicti monasterii de Precibus monachum, procuratorem dicti collegii institutisse, multaque alia in summum totius Ordinis nostri praeiudicium attentasse. Praesens itaque Capitulum lectis ac examinatis huiusmodi praetensis sententiis, aliisque per praefatum Rmum cardinalem factis, diligenter consideratis, audito etiam et ita requirente promotore causarum, solum Deum et Ordinis bonum prae oculis habens, huiusmodi praetensas sententias latas a non legitimo, infenso et recusato iudice in praeiudicium appellationis a Rmo D. N. Cisterciensi et quatuor primariis abbatibus ad SS. D. N. Papam emissae, ut adversantes etiam sacris Conciliis, primis nostris constitutionibus, statutis, immunitatibus et privilegiis, honoribus ac praeeminentiis huius regni repugnantes, schismata, seditiones, rebellionem et confusionem horrendam in Ordinem inducentes, declaravit et declarat se pro nullis habere, praecipiens in virtute salutaris obedientiae et sub excommunicationis latae sententiae poena Rmo nostro vel Capitulo reservatae, omnibus et singulis Ordinis personis, cuiuscumque sexus, gradus, conditionis, et dignitatis existant, ne quovis quaesito colore et praetextu eis uti praesumant. Declarat insuper praedictum Capitulum abbatem et religiosum de Precibus praefatos, omnesque Ordinis professores, qui eis adhaeserunt, consenserunt, auxilium et consilium praebuerunt, sententiam excommunicationis et poenas in statutis nostris contentas contra conspiratores Ordinis, incurrisse, prohibens districte ne in huiusmodi officiorum functionibus quoquomodo sese immisceant, omnibusque tam graduatis quam non graduatis dicti collegii scolasticis, aliisque Ordinis personis, sub iisdem poenis iniungens, ne illis vel cuilibet alii, nisi praefatis confratribus nostris abbati de Fulcardimonte, et magistro Ioanni Tedenat respective obediant in praedictorum officiorum exercitio. 9.  Rogat tandem humiliter praesens generale Capitulum Rmum D. N. Cisterciensem et quatuor primarios patres, ut Ordini labenti succurrant apud SS. D. N. Papam, regem nostrum christianissimum, Emum D. Cardinalem de Richelieu, de iniuria Ecclesiae, regno et toti Ordini facta conquerantur, patrum dictorum de Abstinentia iniustis et ambitiosis conatibus viriliter sese opponant collegium totius Ordinis per universum pene orbem christianum diffusi toti Ordini restituat. 10.  Praesens nationale Capitulum attendens quanta cum laude et Ordinis nostri utilitate ac commendatione venerabilis noster in Christo confrater Ioannes Pelletier, monasterii de Fulcardimonte abbas, s. th. in Facultate Parisiensi doctor, provisoris officio in nostro Bernarditarum Parisiensium collegio, a 14 annis perfungatur, quodque ex quo a christianissimo rege nostro Ludovico iusto, ad dictam de Fulcardimonte abbatiam est nominatus, omnes suos redditus consumpserit in restauratione aedificiorum et locorum regularium, quae omnia ita eversa et adaequata solo ipsum comperisse constat, ut adhuc ibi cum canonico et competenti monachorum numero commorari minime possit, nisi quae feliciter et cum bonorum omnium applausu ac commendatione incoepit et hucusque prosecutus est, non sine gravi Ordinis et dicti monasterii detrimento imperfecta relinquat. Perpendens etiam praefatum Capitulum quod Rmus D. ac D. Cardinalis dux in articulis propositis Rmo D. N. Cisterciensi et quatuor primis patribus, die 26 mensis martii ultimo elapsi propositis, ut in praesenti Capitulo discuterentur, dimissionem praefati confratris nostri a praedicto officio improbare videtur, supplicationi ab ipso venerabili confratre, ut a dicto provisoris officio eximeretur coram patribus congregatis cum summa humilitate facta non innuit ; eumque hortatur et quantum opus est illi serio praecipit, ut praedicti officii curam non abiiciat, omnibus dicti collegii personis tam graduatis quam non graduatis in virtute salutaris obedientiae et sub censuris Ordinis mandat, quatinus illi soli, ut antea consueverunt, tamquam vero provisori obediant. 11.  Audita in eadem sessione humili supplicatione dilecti nobis in Christo fratris Ioannis Tedenat, collegii nostri Parisiensis vulgo Bernarditarum appellati procuratoris, et in dicto collegio s. th. doctoris regentis ordinarii, ponderatis etiam aliis rationibus, quas ut officio procuratoris eximeretur, coram patribus congregatis exposuit. Attendendo etiam quod sedulo et fideliter a sex prope annis hoc munere sit perfunctus, illius votis annuendum esse non censuit, nec censet, ei praecipiens et mandans ut praedicti officii, necnon lectoris ordinarii partes, ut solebat, exsequatur, inhibendo etiam omnibus personis nobis subditis, sub censuris Ordinis ne quavis ratione et praetextu illum in huiusmodi munerum sibi iniunctorum exercitio impediant. SECUNDA DIES MENSIS OCTOBRIS — PRIMA SESSIO 12.  Ad instantiam promotoris, quaestio est proposita iuxta praefatos articulos monasterii Regalismontis et singulariter iuxta articulum nonum de monasteriis in quibus novitiatus fieri possunt et debent. — Qua in re post maturam super his deliberationem, auditis provinciarum vicariis pro dictis novitiatibus, electa fuerunt monasteria sequentia ; scilicet in provincia Franciae monasterium de Regalimonte, in Normannia de Alneto, in provinciis Tholosana et Burdigalensi monasterium de Grandi sylva, in Pictaviensi et Bituricensi provinciis monasterium de Castellariis, in Alvernia monasterium de Monte petroso, in Andegavia, Cenomania et Turonensi provinciis monasterium de Bellabrancha, in Britannia monasterium de Villanova. Quibus dictis monasteriis providendum restat per praesens Capitulum et congregationem de locis scilicet et eorum reparatione, de supellectili et mobilibus necessariis, deque novitiorum Ordinis magistris, omnibusque aliis ad id necessariis. 13.  Eadem sessione proposuit promotor et patrum decretum requisivit super modo celebrandi divini officii, tam in missis, horis canonialibus, meditationibus, lectionibus, manuum operis, cerimoniis aliisque ad divinum cultum et monasticos mores et vitam spectantibus. 14.  Decretum quod Rdus admodum abbas de Morimundo et Rdus abbas de Fulcardimonte, his omnibus sedulo operam dabunt, primoque Capitulo generali proxime futuro quae ab ipsis facta fuerint, allaturi, quatinus ab eis gesta examinentur, et si iustum videbitur confirmentur idque fiet tam pro monachis quam pro monialibus. SECUNDA SESSIO DICTAE DIEI 15.  Ad instantiam promotoris, eoque exponente nonnullos Ordinis monachos diversis causis et occasionibus possidere beneficia alterius Ordinis una cum officiis et pensionibus nostri Ordinis, in praeiudicium auctoritatis et iurisdictionis Ordinis, hac ratione eludentes tam Ordinis quam aliorum iudicium ecclesiasticorum tribunalium, et ita fructibus dictorum beneficiorum et officiorum abutentes. 16.  Decretum, quod monachi Ordinis huiusmodi beneficia extra Ordinem possidentes, intra mensem a die intimationis praesentis decreti, aut beneficia illa deponant et resignent, aut ad illa se transferant et quae in Ordine tenent et occupant, deserant, sub poena turpis ex Ordine eiectionis. 17.  Et quia constitutum apparet per primum articulum articulorum ditorum [editorum] in monasterio de Regalimonte, et statuta exhibita Emo Rmoque Cardinali duci a Rmo D. et ab admodum Rdis quatuor primis abbatibus in praesenti congregatione esse examinanda, illis statutis per commissarios ad id deputatos, in secunda sessione primae diei praesentis congregationis rite et mature examinatis, et in diffinitorio de verbo ad verbum perlectis, patres congregationis sive Capituli dicta statuta utpote strictam regulae et diffinitionum Capitulorum generalium observantiam continentia approbarunt, confirmarunt et rata habuerunt praecipientes singulis provinciarum vicariis, uti dicta statuta plene observari procurent et ipsi observent sub inobedientiae poena. 18.  Patribus nuncupatis de Abstinentia nedum comparentibus in dicto praesenti Capitulo iuxta prorogationem comparitionis, illis superiori die concessam, concessa est illis secunda dilatio per totam praesentem diem, ea nihilominus lege quod si non comparuerint pro contumacibus habebuntur et iudicabuntur. 19.  Super defectu comparitionis litteras excusatorias Rdi abbatis de Charmeya praesenti Capitulo promotor exhibuit in manibus eorum, quibus praesens congregatio examinandi excusationes patrum non comparentium curam commisit, traditae sunt cum mandato referendi patribus congregationis, an causae excusationis in dictis litteris et quodam instrumento narratae rationi consentaneae sint et an recipiendae et admittendae. 20.  Eadem sessione exposuit promotor et narravit ingentes et periculosos esse bellorum tumultus, plures militum turmas vias publicas occupare, monasterium de Cistercio nimium vicinum hostibus, itaque in maximo periculo patres congregationis constitutos esse, si diutius in dicto de Cistercio monasterio commorentur ; eapropter instat uti praesens congregatio in civitatem Divionensem transferatur ibi continuenda. 21.  Decretum, quod congregatio transferatur in dictam civitatem Divionensem, interim prior Cistercii de dicta translatione et continuatione monebit quoscumque qui Cistercium venient causa dictae congregationis. TERTIA DIES MENSIS OCTOBRIS APUD DIVIONEM PRIMA SESSIO MATUTINA 22.  Exposuit promotor ad relationem vicariorum, loca monasteriorum superius pro novitiatibus designata, temporum praeteritorum iniuria, et nonnullorum incuria sufficienti commoditate esse destituta, supellectili mobilibusque necessariis omnino carentia, super his patrum decretum exigendo. 23.  Decretum, quod expensis pro facultatibus cuiusque monasterii cumprimum a visitatoribus generalibus taxandis, loca novitiis in monasteriis novitiatuum destinata reparabuntur et aptabuntur, quod item praestabunt dicti visitatores generales pro supellectili, mobilibusque et aliis necessariis. Et quia novitios dirigere et in regula exercitiis instruere et edocere necesse est, petiit promotor dictis novitiis de magistris idoneis et capacibus esse providendum. 24.  Decretum, quod provinciarum vicarii die sequenti nominabunt patribus congregatis, quos in districtibus [districtius] suorum vicariatuum ad id idoneos iudicabunt, a praedictis visitatoribus generalibus examinandos et dictis novitiatibus praeficiendos. 25.  Exposuit eadem sessione promotor fratrem Ioannem Bousquet monachum professum de Toroneto litem movisse contra quondam domnum… Chieuse Ordinis in provincia Provinciae vicarium, et contra magistrum nostrum Guillelmum Rey Ordinis nunc vicarium et monasterii de Toroneto priorem, in maximum Ordinis et eius iurisdictionis damnum et scandalum, humiliter petens a patribus quatinus tanto malo quantocius medeatur. 26.  Decretum, quod processus inter dictos fratrem Bousquet et magistrum Rey videbitur et examinabitur a magistro nostro Cottereul et baccalaureo Saramea, ut dicti processus, facta patribus relatione, iudicent patres quod super his sit stabiliendum. 27.  Et quia abbates qui ad praesentem congregationem vocati sunt, plures deficiunt, ut de eorum absentiis et earum legitimis causis iudicetur, petiit idem promotor dari a patribus examinatores eiusmodi absentiarum et earumdem excusationum, quatinus patres mulctare dignentur non legitime absentes. 28.  Decretum, quod magistri nostri Tedenat et Paiot dictas absentias et earum causas videbunt et examinabunt, easque patribus congregationis referent, uti super his ipsi patres videant quid statuendum sit. 29.  Et quia praecedenti die ad instantiam promotoris, attenta absentia patrum noncupatorum [nuncupatorum] de Abstinentia prorogata eis fuerat per totam illam diem comparendi facultas, considerata eorumdem patrum de Abstinentia absentia, idem promotor dictos patres petiit debere ut contumaces mulctari. — Decretum quod prorogatur dictis de Abstinentia patribus comparendi facultas per totam praesentem diem. SECUNDA SESSIO POMERIDIANA 30.  Exposuit promotor pro monasterio de Ioyaco certas querelas et controversias, quae fuerant et sunt propter causas contentas in pluribus et variis libellis et requestis praesenti congregationi oblatis et a promotore lectis et relatis et mature consideratis. 31.  Patres dictae congregationis decreverunt quod causa in praesenti congregatione proposita et mota inter admodum R. de Pontiniaco [Pontigniaco], contra magistrum Vincentium de Beaufort de Ioyaco, et inter quosdam de Ioyaco monachos contra dictum admodum R. de Pontigniaco. Item, inter dicti de Ioyaco monasterii monachos contra magistrum in theologia Franciscum Duchemin, committitur admodum R. D. de Firmitate, uti dictum de Ioyaco monasterium in utroque statu visitando, eam in plenaria Ordinis potestate tractet, iudicet et diffiniat. QUARTA DIES OCTOBRIS 32.  Ad instantiam promotoris et iuxta decretum primae diei praesentis congregationis, factum in praedictae diei sessione, quo decreto totis viribus tentanda est expulsio patrum nuncupatorum de Abstinentia e collegio Ordinis in civitate Parisiensi contra conventos articulos in monasterio de Regalimonte, in quod sese intruserunt, quo decreto dicta expulsio debitis viis fieri valeat, et alia Ordinis negotia promoveri possint. Statutum est attenta contributionum ordinariarum tenuitate, aliisque Ordinis urgentibus negotiis, quod dupla pensio decreta prioribus claustralibus ; item pensiones seu portiones monachorum vacantium in quolibet Ordinis monasterio, aut earum valor in dictos expulsionis et aliorum Ordinis negotiorum agendorum usus impendentur, ultra ea quae abbates in praesenti congregatione convocati et praesentes ultro obtulerint. De numero autem locorum vacantium, et de valore duplae pensionis priorum, etiam de valore cuiuslibet pensionis locorum vacantium vicarii provinciarum cedulam praesentem et potissimam habebunt et gerent curam tam in monasteriis in quibus ipsi degunt quam in aliis sibi commissis ; idque nunc pro uno tantum anno ; contributionum vero dupla taxatio et collectio facienda petetur et procurabitur apud regem. SECUNDA SESSIO 33.  Audito promotore in causa monasterii de Toroneto commissa magistro nostro de Persenia et baccalaureo de Scala Dei commissariis auditis et habita eorum relatione, decretum, quod frater Guillemus [Guillelmus] Rey monachus monasterii de Toroneto remittet in potestatem dominorum Parlamenti Aquensis in provincia Provinciae informationes auctoritate Rmi D. Cistercii factas contra fratrem Ioannem Bousquet, etiam de Toroneto monachum, ad quarum remissionem dictus Rey coactus et condemnatus reperitur per arrestum dominorum dicti Parlamenti, datum die 5 mensis septembris ultimo elapsi. Insuper litterae supplicatoriae in commendationem huius litis fient et mittentur ad dictos dominos Parlamenti ; dictae tamen litis sumptus fient de bonis communitatis. 34.  Eadem sessione promotor requisivit quod attenta absentia patrum nuncupatorum de Abstinentia, attentis item binis dilationibus et favorabiliter concessis, ipsis tamen nondum comparentibus, declarentur a patribus congregationis pro vere contumacibus, ipsisque poena contumacium infligatur. 35.  Decretum, quod pro omnibus dilationibus prorogatur dictis patribus nuncupatis de Abstinentia, tempus comparendi usque ad diem ultimam praesentis congregationis ; qua die ipsis non comparentibus, nec intra tempus prorogationis, videbunt patres congregationis super eorum non comparentia, et proinde contumacia, quid sit agendum et ordinandum. QUINTA DIES OCTOBRIS — PRIMA SESSIO 36.  Exposuit et dixit promotor quosdam abbates, abbatissas, monachos et moniales, spretis Ordinis statutis et consuetudinibus, divinum officium alio quam in Ordine statuto et consueto modo celebrare et recitare, in generale Ordinis et statutorum contemptum. 37.  Decretum, quod inhibetur quibusvis abbatibus, abbatissis, monachis et monialibus, ne alio quam quo in Cistercio et toto Ordine consueto utuntur modo divinum officium celebrent et recitent sub inobedientiae poena. 38.  Eadem sessione, relatione facta ab examinatoribus excusationum absentium abbatum, excusantur pro hac dumtaxat vice abbates absentes. 39.  Exposuit promotor et ex parte Rdi abbatis de Albis petris, patris immediati monasterii de Petris, dixit Rdum abbatem de Petris filiationis dicti abbatis de Albis petris, praetextu et occasione vicariatus Ordinis, quem in provincia Bituricensi exercet auctoritate Capituli generalis, visitationem facere in dicto de Albis petris monasterio dictum Rdum abbatem de Petris vicariatus sui praefati occasione, visitationem Rdi abbatis de Albis petris, vix sustinere posse, et vice versa, quod decori et honestati civili videtur dissonum ; ideo supplicat patribus congregationis ad vitandos controversiarum quae horum occasione accidere possent eventus, uti suo decreto venturis controversiis providere et mederi velint ; re igitur attenta et mature considerata. 40.  Decretum, quod abbas de Petris, qui iam vicariatus sui concessi monasterium de Albis petris visitavit, imposterum a simili visitatione abstinebit, et ne monasterium de Albis petris visitatore careat, eius visitatio ex nunc committitur vicario provinciae Alverniae ; conceditur tamen secundum *Chartam charitatis* abbati de Albis petris, patri immediato, ut monasterium de Petris, quoties opus fuerit et negotia exegerint, visitare possit et teneatur. SECUNDA SESSIO 41.  Exposuit promotor et ex parte prioris et monachorum monasterii de Gondonio retulit Rdum abbatem de Fonte Guillelmi, fratrem Nicolaum La Vergne, in novitium dicti de Gondonio monasterii et ad votum stabilitatis in eodem suscepisse, inconsultis et invitis priore et conventu, quem Lavergne cum dictus abbas de Fonte Guillelmi anno praeterito in praefatum de Gondonio monasterium remisisset, cum mandato eum in numerum de Gondonio monachorum recipiendi. Dictus prior eum ad Rdum abbatem de Riveto Ordinis vicarium transmisit, qui vicarius auditis dictis de Gondonio priore et Lavergne, cui prior ultra superius allegata de modo receptionis ad novitiatum extraordinario morbum epilepticum quo laborat, opposuit, praefatis priori et conventui praesentem congregationem, ad quam recurrerent, et in qua negotium plenius repraesentare possent, iudicavit, et ad eam esse recurrendum ordinavit, humiliter dictus promotor supplicans ob dictas causas uti praesens congregatio domum et conventum de Gondonio a tali persona liberet, et abbati de Fonte Guillelmi eam remittat ; quibus auditis et mature consideratis, decretum, quod dictus Lavergne abbati de Fonte Guillelmi remittatur, quippe qui contra Ordinis statuta ipsum tam in novitium quam in professum susceperit. 42.  Exposuit eadem sessione promotor ex parte monachorum monasterii de Dalone, quod non obstante ordinatione Rdi abbatis de Riveto, Ordinis vicarii, qua cautum et prohibitum est fratri Ioanni Rouveron, ne se administrationi bonorum temporalium conventus ullo modo immisceret, his tamen neglectis, et pluribus aliis similibus iussionibus, et etiam in praeiudicium cuiusdam arresti magni Consilii regis pronuntiati contra dictum Rouveron die 27 mensis maii anni 1632, quo in exilium per spacium novem annorum extra regnum Galliae, Rouveron bona et redditus conventus sibi assumit, et ita monachis administrat ut parum abfuerit quin fame perierint ; ideoque ex monachis nonnulli ad vitae sustentationem ad parentum eleemosinas confugere fuerint coacti ; quocirca praefatus promotor petiit tantis malis opportuna dari remedia. — Decretum, quod visis arresto praefato et sententia abbatis de Riveto Ordinis vicarii, committitur Rdo abbati de Bona aqua, uti dictum fratrem Ioannem Rouveron, modis sibi bene visis corporaliter apprehendi procuret, apprehensum tuto in aliquo Ordinis monasterio incarceret, incarceratum super contentis in requesta et aliis inde dependentibus, audiri et examinari, aliterque in his et ea tangentibus a se fieri, ut iuris et rationis est, in plenaria Ordins [Ordinis] potestate, imploratis, si opus fuerit, ad praemissa exsequenda brachii saecularis auxilio, consilio et favore. Ceterum litterae fient ad Rmum episcopum Lemovicensem dicti de Dalone monasterii abbatem commendatarium, ut huius decreti effectum iuvare velit. SEXTA DIES OCTOBRIS — UNICA SESSIO MATUTINA 43.  Expositum a promotore plures monachos reperiri apostatas, et per regnum errantes et vagabundos, tam in eorum animarum ruinam, quam in Ordinis dedecus. Item, multos etiam monachos passim diversas, et saepe turpes apud tribunalia saecularia movere lites, contra antiqua id prohibentia statuta. — Decretum, quod ad instantiam promotorum cuiuslibet in sua provincia tales apostatae ad reditum in suis monasteriis, in quibus de apostasiis poenas luant, cogantur. Item, prohibetur quibuscumque monachis Ordinis sub inobedientiae poena, ne imposterum suo vel alieno nomine lites ullas moveant, agitent et tractent, inconsultis vicariis et provinciarum promotoribus, secundum antiqua statuta advertant sedulo tam vicarii quam promotores, ne cuiquam monacho huiusmodi lites movere et tractare, nisi gravi eaque legitima interveniente causa patiantur et permittant. 44.  In causa fratris Ioannis Michel, monachi de Mansiade, in carcere detenti ob violentum interitum fratris Ioannis Boneton, cuius praesumitur reus, processu super interitu dicti fratris Boneton viso et a commissariis relato, committitur dicta causa Rdo abbati de Septem fontibus, ut de dicto interitu diligenter inquirat et secundum iuris et iustitiae vias eam iudicet. OCTAVA DIES OCTOBRIS — UNICA SESSIO 45.  Exposuit promotor, iam a multis annis Ordinis privilegia tam a Summis Pontificibus quam a christianissimis regibus Ordini concessa, non fuisse confirmata, super hoc decretum patrum requirendo. — Decretum, quod privilegiorum omnium Ordinis, tam a Summo Pontifice quam a christianissimo rege Ludovico, per commissarios ad maiora Ordinis regotia [negotia] deputatos, confirmatio quamprimum procurabitur. 46.  Exposuit item promotor, quosdam abbates commendatarios ad loca monachorum in eorum monasteriis vacantia, personas sibi bene visas, nominare velle, id iure facere posse praetendentes ; ideoque provinciarum nonnulli vicarii huiusmodi locis vacantibus de personis idoneis ad novitiatum et post completum novitiatum ad professionem admittere differunt, in antiquorum Ordinis statutorum detrimentum et contra generalem eiusdem Ordinis consuetudinem. — Decretum a patribus, quod vicarii provinciarum locis monachorum in monasteriis commendatos vacantibus, quoties occasio sese offerret, de personis idoneis et capacibus secundum antiqua statuta et generalem Ordinem consuetudinem providebunt. DECIMA DIES OCTOBRIS — SESSIO PRIMA 47.  Ad instantiam promotoris quaestio mota est super forma professionis imposterum faciendae et attestandae tam a monachis quam a monialibus, tandem re agitata : Decretum est quod imposterum professiones fient forma in *Breviario* praescripta, nihil aliud addendo quoad monachos ; quoad vero monialium professiones addetur tantummodo clausula clausurae ; ceterum professiones quae posthac fient, proprio profitentis nomine et cognomine cum consueta cruce firmabuntur cum duobus ad minus subsignatis testibus regularibus vel saecularibus, die, mense et anno, quibus ipsae fient, additis ; scribentur autem dictae professiones in registro monasterii, in quo professus aggregatur, et eiusdem cartulario tuto servabuntur, et hoc potissimum in regno Galliarum. Recipientes vero profitentium vota, qua auctoritate recipiant in litteris acceptarum professionum enuntiabunt. 48.  Exposuit promotor plura monialium monasteria a iurisdictione Ordinis reperiri separata, tam defectu probatorum confessariorum, crebrarum et ordinariarum visitationum, quam regulae, statutorumque Ordinis, in spiritualibus et temporalibus, instructionis, educationisque neglectu, in maximum animarum et conservationis Ordinis detrimentum. — Decretum et mandatum generalibus Ordinis procuratoribus tam in romana quam in regia Curiis constitutis, ut huiusmodi monasteriorum monialium ab Ordine separationem imposterum impediant, et separata iam reunire modis omnibus conentur, Rmus tamen D. et admodum Rdi quatuor primi abbates rogantur, uti imposterum, aut per se ipsos, aut per Ordinis vicarios monasteriis monialium de confessariis idoneis et capacibus providere dignetur, qui confessarii dictas moniales de regulae observantiae, deque aliis pietatis, humilitatisque exercitiis instruere sufficienter valeant, ipsisque tam in spiritualibus quam in temporalibus adiumento et solatio esse possint. 49.  Proposuit promotor et dixit carnium abstinentiam maximos nunc temporis in Ordine movere tumultus, et ad illam omnes et singulas Ordinis personas regulares, modis non satis consultis cogi in praeiudicium et contemptum privilegiorum Ordini a Summis Pontificibus concessorum, et etiam in constitutionum corporalium personarum eiusdem ruinam, quod non solum Ordini, sed etiam ecclesiastico decori et unitati contrarium videtur, iusque Pontificium aliquo modo laedere, humiliter super his petens patrum decretum, qua re mature et attente considerata. Decretum est quod Rmus D. et admodum Rdi quatuor primi abbates rogantur, uti tam ad Summum Pontificem quam ad christianissimum regem nostrum humillimas preces et supplicationes deferent et faciant, quatinus Sanctitati Suae et regiae Maiestati placeat ad animarum salutem et Ordinis unitatem, Ordinem privilegiis iam ante concessis et quibus hucusque gavisus est libere et licite uti. 