IOHANNES EPISCOPVS SERVVS SERVORVM DEI. EVDONI VENERABILI ABBATI VIZELIACENSIS CENOBII OMNI QVE CONGREGATIONI EIVSDEM MONASTERII IN PERPETVVM. QVOTIENS ILLA a nobis tribui optantur quae dationi incunctanter conueniunt, animo nos decet libenti concedere et petentium desideriis congruum impertiri suffragium. Atque ideo, quia postulasti a nobis quatinus priuilegium sedis apostolicae monasterio Vizeliaco, cui preesse dinosceris, quod constat olim a GERARDO nobilissimo et christianissimo uiro necnon et BERTA uxore eius in honore domini et Saluatoris nostri Iesu Christi et ueneratione beatissimae semper uirginis MARIAE genitricis eiusdem domini nostri Iesu Christi constructum, in regno scilicet Burgundiae, in pago Aualensi quodque a prefatis fundatoribus beato Petro apostolorum principi pia deuotione et testamenti pagina collatum est, facere deberemus, inclinati precibus tuis libenter fieri decreuimus. Per quod nimirum apostolicae sedis priuilegium confirmamus atque statuimus ut nulli regum, nulli antistitum, nulli comitum, nulli cuiquam alii liceat ipsum monasterium perturbare uel ea, quae ibi a iam dictis fundatoribus uel ab aliis fidelibus oblata sunt uel in futurum offerri contigerit, sub cuiuslibet causae occasionis ue specie minuere uel auferre siue suis usibus applicare, sed sine inquietudine in sustentatione eiusdem monasterii et usibus abbatum et monachorum sub regula sancti patris Benedicti ibi deo militantium uolumus ea et precipimus possideri, ea uidelicet conditione ut nullus successorum nostrorum, pontificum in hac sancta sed cui auctore deo seruimus, unquam uel usquam quiddam de eisdem rebus cuiquam beneficiare, commutare aut sub censu quolibet concedere per futura tempora patiatur, sed censum tantummodo, in testamento traditionis a fundatoribus, qui ex eodem monasterio hanc sanctam heredem Romanam fecerunt aecclesiam, etiam delegatum, unam uidelicet libram argenti, annis singulis successores nostri accipientes, piae paternitatis suffragium eidem monasterio sollicitudine pastorali uigilanter contra omnes infestantes impendere studeant. Item constituimus ut obeunte abbate predicti monasterii non alius ibi quacumque obreptionis astutia ordinetur, nisi quem consensus monachorum secundum timorem dei et institutionem regulae sancti Benedicti elegerit et huius apostolicae sedis pontifex preuiderit ordinandum aut suggestione monachorum consenserit ordinatum. Hoc quoque capitulo presenti subiungimus ut locum auariciae secludamus, nullum de regibus, nullum de episcopis uel sacerdotibus uel de quibuscumque fidelibus per se suppositam ue personam de ordinatione eiusdem abbatis uel clericorum aut presbiterorum uel de largitione chrismatis aut consecratione basilicae uel de quibuscumque causis ad idem monasterium pertinentibus audere in qualibet specie exenii loco quicquam accipere neque eundem abbatem pro ordinatione sua aliquid dare presumere, ne hac occasione ea quae a fidelibus pio loco offeruntur consumantur. Neque episcopus ciuitatis ipsius parrochiae, nisi ab abbate ipsius monasterii inuitatus, ibidem publicas missas agat neque stationes in eodem cenobio indicat, ne seruorum dei quoquomodo populari conuentu perturbari ualeat, neque paratas aut mansionaticos exinde presumat exigere. Susceptionem autem fidelium et religiosorum uirorum atque beneficientiam, quam iubet apostolus cunctis exibendam, pro possibilitate loci et facultatum non modo ibidem fieri denegamus, uerum etiam suademus. Sed et modus in numero congregationis adeo conseruetur, ut nec pluralitas penuriam nec paucitas inhabitantium destitutionem loci indicere ualeat. Priuilegium quoque a predecessore nostro pie memoriae PAPA NICHOLAO eidem monasterio collatum nostra auctoritate confirmamus, excepto dumtaxat quod ipse sub nomine ancillarum dei, quae ibidem pro crebris infestationibus seculi nunc ordinabiliter manere nequeunt, illud delegauit, nos uero aptioris utilitatis gratia sub habitu monachorum esse congruenter decernimus. Siquis uero regum, episcoporum, sacerdotum, abbatum, iudicum, comitum aut secularium personarum contra hanc nostrae institutionis paginam uenire temptauerit, percussus apostolico anathemate potestatis honoris ue sui dignitate careat reum que se coram diuino iudicio cognoscat et nisi ea quae a se male acta sunt defleuerit, a sacratissimo corpore domini nostri Iesu Christi alienus fiat atque aeterno examini districte ultionis subiaceat. Cunctis autem eidem loco iusta seruantibus sit pax domini nostri Iesu Christi, quatinus et hic fructum bonae actionis recipiant et apud districtum iudicem premia aeternae pacis inueniant. Datum per manum Walperti humillimi episcopi sancte Portuensis aecclesiae XIII Kal. Octobris, anno VI eiusdem domini Iohannis papae VIII, indictione XI. Scriptum uero per manum Georgii notarii regionarii et scriniarii sancte Romane aecclesiae.