Clemens Episcopus seruus seruorum Dei, dilectis filiis HVGONI Abbati Cluniacensi, eiusque fratribus tam præsentibus quam futuris regularem vitam professis in perpetuū. Religionis Monasticæ modernis temporibus speculum,  in Galliarum partibus documentum, beati Petri Cluniacense Monasterium ab ipso suæ fundationis exordio Sedi Apostolicæ in ius propriū est oblatum. Proinde Patres nostri sanctæ recordationis Ioannes XI. item Ioannes XIX. Agapitus II. Benedictus VI. itē Benedictus VII. Leo VII. item Leo IX. Gregorius VI. item Gregorius VII. Alexander II. Stephanus, Victor III. Vrbanus II. Paschalis II. Gelasius II. Calixtus II. Lucius II. Eugenius III. Adrianus IV.  Vrbanus III, Ecclesiæ Romanæ Pontifices, Locū ipsū singularis dilectionis ac libertatis prærogatiua donarunt,  vniuersa ei pertinentia priuilegiorum suorū sanctionibus muniuerunt. Statutum est enim vt Ecclesiæ omnes, Cimiteria, Monachi, Clerici,  laici vniuersi infra terminos habitantes, qui sunt a riuo de Salnai,  ab Ecclesia Rufiaci,  Cruce de Lornant: a termino quoque molendini de Tornesac, per villam quæ dicitur Varenna, cum nemore Burserio: a termino etiam qui dicitur Perois ad riuum vsque de Salnai, sub Apostolicæ tantum Sedis iure ac tuitione permaneant. Neque ipsius Cluniacēsis loci Presbyteri, aut etiam parrochiani, ad cuiuslibet nisi Romani Pontificis  Clun. Abbatis cogantur ire Synodum vel Conuentum. Sane pro Abbatis, Monachorum, seu Clericorū infra prędictos terminos habitantium ordinatione, pro chrismatis confectione, pro sacri olei, Ecclesiarum, Altarium,  Cimiteriorum consecratione, Cluniacense Monasterium, quem maluerit Antistitem euocet. Cluniacenses Monachos vbilibet habitantes nulla omnino persona, præter Romanum Pontificem, aut Legatum, qui a latere ipsius fuerit destinatus excommunicet, aut interdicat. Sane terminos immunitatis loci vestri, qui a præfato antecessore nostro Vrbano Papa II. cōstituti sunt, præsentis Decreti nostri pagina confirmamus, ne videlicet vllus homo cuiuscumque conditionis ac potestatis inuasionem, prædam, aut rapinam facere, siue homicidium perpetrare præsumat infra ipsorum limites terminorum. Itaque termini sacri banni sunt hi. Versus Berziacū terminus est ad biuium circa Sarratam, vnde vna via venit ad Cluniacum,  altera ad Masillias. In strata versus Bellum-iocum terminus est contra carruuium, quod est desuper molendinum Cellerarij Clun. Citra Viengias vltra Cluniacum versus Masillias terminus est ad biuium, vnde vna via tendit ad Masillias, altera ad sanctam Mariam de bosco. Super Rufiacum terminus est ad summitatem defensi ad biuium, vnde vna tendit ad Besorniacum, altera ad Quarellam. Versus Sergiacū terminus est intra carruuium citra locum vbi dicunt ad Turgum. In strata versus Cabilonēsē pagum terminus est ad grossam Cassaniam super Marniacum. Versus Brancedunum terminus est in via super boscum bannedum. Versus Trenorchium terminus est super riuulum quem dicunt Longam-aquam. Inter Banoscum  Donziacum versus Petronam vel Zasiacum, terminus est ad tres fagos, vbi partiuntur noster boscus de Cluniaco,  boscus Comitalis. Versus Igiacum terminus est ad Carmos, super montem Medium. In Abbatiis, quæ cum suis Abbatibus ordinationi Cluniacensis Monasterij datę sunt, videlicet S. Martialis Lemouicensis: Monasterij noui Pictauis, S. Ioannis Angeliacensis: Monasterij Lesatensis, Moysiacensis, Figiacensis in Cathurcensi pago: In Aruernia Mauziacensis, Tiernensis,  Minatensis: In Antisiodorēsi, S. Germani: In Rothomagensi Abbatia apud Ponteseram: In Taroanensi, S. Wlmari, sine Cluniacensis Abbatis cōsilio Abbas nullatenus eligatur. Ad hæc adiicimus, vt in omnibus Prioratibus  Cellis, quę nūc sine proprio Abbate vestro regimini subiectæ sūt, nullus futuris vnquam temporibus Abbatem ordinare præsumat. Sed tam Prioratus ipsi  Cellæ, quam  cætera in quibuslibet locis omnia, quibus Cluniacensis Ecclesia, Aruernensis Concilij, quod per supradictum Papam Vrbanum II. celebratum est, tempore inuestita erat, de quibus tūc nulla quæstio mota est, tam tibi quam successoribus tuis in pace semper  quiete seruentur. Pro altaribus  Ecclesiis, siue decimis vestris, nulli Episcoporum facultas sit grauamen aliquod vobis, aut molestias irrogare. Sed sicut eorum permissione quædam ex parte, quædam ex integro habuistis,  in futurum habeatis. Ecclesiarum vestrarum decimas, quæ a laicis obtinentur, si secundum Deum eorū potestati subtrahere vestræ religionis reuerentia poterit, ad vestram  pauperum gubernationē vobis liceat possidere. Decimas laborum vestrorum, pro quibus tam vos quam alios monasticæ religionis viros inquietare Episcopi consuerunt, illorum videlicet quos Dominicaturas appellant: qui vestro sumptu a Monasteriis,  Cellarum vestrarum clientibus excoluntur, sine omni Episcoporum  Episcopalium ministrorum contradictione deinceps quietius habeatis, qui vestra peregrinis fratribus  pauperibus erogatis. Ecclesiæ omnes, quæ vbilibet positæ sunt, seu Capellæ vestræ  Cimiteria libera sint  omnis exactionis immunia, præter consuetam Episcopi paratam,  iustitiam in Presbyteros, qui aduersus sui Ordinis dignitatem offenderint. Liceat quoque vobis seu fratribus vestris Presbyteros eligere: ita tamen vt ab Episcopis, vel Episcoporum vicariis animarum curam absq. vænalitate suscipiant: quam si committere illi, quod absit, de prauitate noluerint, tunc Presbyteri ex Apostolicæ sedis benignitate officia celebrādi licentiam consequantur. Ecclesiarum vero seu Altarium consecrationes, si diocesani Episcopi gratis noluerint exhibere, a quolibet Catholico suscipiatis Episcopo: nec Cellarum vestrarum vbilibet positarū fratres pro qualibet interdictione vel excommunicatione diuinorum officiorum suspensionē patiantur; sed tā Monachi ipsi, quam  famuli eorum,  qui se monasticæ professioni deuouerunt, clausis Ecclesiarum ianuis, non admissis diocesanis, diuinæ seruitutis officia celebrent,  sepulturæ debita peragant. Præterea, quascumque possessiones, quæcumque bona idē Monasterium in præsentiarum iuste  canonice possidet, aut in futurum concessione Pontificum, largitione Regum vel Principum, oblatione fidelium, seu aliis iustis modis Deo propitio poterit adipisci, firma vobis, vestrisque successoribus  illibata permaneant, in quibus hæc propriis duximus exprimenda nominibus. In Burgundia Ecclesiam de Villa-franca, Ecclesiam de Barberiaco, Monasterium de Prims, Ecclesiam de Belna cum appendiciis suis. In Francia Ecclesiam Montis-Desiderij, Ecclesiam de Dompetra, Ecclesiam de Crispeio. In Prouincia Monasterium iuxta Montem-pessulanum. In Tholosano Episcopatu Ecclesias Sanctæ Columbæ. In Hispaniis, Nazaram, S. Isidorum, S. Zoelum de Carrione, S. Romanum de Pennis, Villam-viridem, Villam-francam, Valem-viridem, Palumbarium, Bodinum, Vimeneriam, S. Martinum de Nebda, S. Vincentiū de Salamantica, Sanctā Colūbā de Burgis, Cornilanā, quæ propriæ Cluniacēsi Monasterio datæ sunt. Item in Niuernensi Episcopatu Monasterium de Albiniaco quod ad Caritatem pertinet. In Francia Monasterium de Causiaco, quod ad S. Martinum de Campis, Canonicalem Ecclesiam de Abbe-villa. Item Ecclesiam de Rua, quę ad Monasterium de Abbeuilla pertinet. In Episcopatu de Castro, Ecclesiam S. Petri de Aliano. In Episcopatu Tusculanensi Ecclesiam S. Mariæ de Pesulo. In Episcopatu de Orbeueteri, Ecclesiam S. Mariæ de Aqua-mola,  Ecclesiam S. Angeli. Prohibemus autem ne infra parochias ad ius Clun. Monasterij pertinentes, absque Clun. Abbatis assensu vllus Ecclesiam vel Capellam ædificare pręsumat, salua in omnibus Sedis Apostolicæ auctoritate. Inhibemus autem ne terras, seu possessiones alias,  thesauros Ecclesiarum vestrarum liceat alicui vendere, seu alio modo alienare, vel loco pignoris obligare, vel alicui fratrū vestrorum pro aliquo fideiubere absque consensu Abbatis  Capituli vestri, aut maioris  sanioris partis. Quod si factum fuerit, decreuimus irritandum. Decernimus ergo vt nulli omnino hominum liceat præfatum Monasterium temere perturbare, aut eius possessiones auferre, vel ablatas retinere, minuere, seu aliquibus vexationibus fatigare, sed omnia integra conseruentur eorum, pro quorum gubernatione aut sustentatione cōcessa sunt, vsibus omnimodis profutura. Si qua igitur in futurum Ecclesiastica sęcularisue persona, hanc nostræ constitutionis paginam sciens, contra eam venire tentauerit, secundo tertioue commonita, nisi reatum suum congrua satisfactione correxerit, potestatis honorisque sui careat dignitate, reamque se iudicio diuino existere de perpetrata iniquitate cognoscat;  a sacratissimo corpore  sanguine Dei  Domini Redemptoris nostri Iesu Christi aliena fiat, atque in extremo examine districtę subiaceat vltioni. Cunctis autem eidem loco sua iura seruantibus, sit pax Domini nostri Iesu Christi, quatinus  hic fructum bonæ actionis percipiant,  apud districtum Iudicem præmia æternæ pacis inueniant, Amen. Ego CLEMENS Catholicæ Ecclesiæ Episcopus ff. [Rota. Bene valete] Ego Ioannes Presbyter Cardin. tit. S. Marci ff. Ego Laborans Presbyter Cardinalis S. Mariæ trans Tiberim tit. Calixti ff. Ego Albinus Presbyter Card. tit. S. Crucis in Hierusalem ff. Ego Melior Presbyter Card. SS. Ioānis  Pauli tit. Pamachij ff. Ego Iac. Diaconus Card. S. Mariæ in Cosmidin ff. Ego Oct. SS. Sergij  Bachi Diaconus Cardinalis ff. Ego Gofridus S. Mariæ in via lata Diaconus Cardinalis ff. Ego Petrus S. Nicolai in Carcere Tulliano Diaconus Card. ff. Ego Radulphus G. Georgij ad velum aureum Diaconus Card. ff. Datū Laterani per manū Moysi Lateran. Can. vices agentis Cancellarij, V. Kal. Martij, Indict. VI. Incarn. Dominicæ anno MCLXXXVII. Pontificatus vero Domini Clementis Papæ III. anno I.