CVM igitur his  aliis multis Domino placere studeret virtutibus [Burchardus] vtpote vir seculari militiæ deditus, atque in cunctis mundi negotiis implicatus, eius mens Regi Regum fideliter deuota mundo minime celari potuit. Non enim dignum erat vt lucerna sub modio posita diutius lateret in tenebris, sed super candelabrum poneretur, vt lumen lucernæ clare ardentis omnibus in limine sanctæ Ecclesiæ introeuntibus patesceret. Tempore ergo iam dicti Francorum Regis Hugonis Ecclesia Fossatensis Cænobij, quæ olim ab antiquis Regibus nobiliter fuerat sublimata, præ cæteris erat confusa, atque omni humanæ necessitudinis auxilio destituta. Hoc autem acciderat partim iustitiæ penuria, partim quoq. Rectorum negligentia. Iisdē namque diebus Magenardus vir nobilis, secundū huius caduci seculi honorem nobiliter natus, eandem gubernabat Ecclesiam. Qui nō iuxta Patris Benedicti Imperium agens, seculo valde deditus animarum ac corporum commoda postponebat. Delectabatur enim canum atque bestiarum venationibus auiumque volatilibus: dumque alicubi voluntas pergendi adesset, depositis monachalibus indumentis, preciosarum pellium tegumentis exornabatur, calamantumque optimum pro capitio humili capiti imponebatur. Subiecti etiam quique pro posse  ipsi eadem sectabantur. Ne ergo cuiquam erga habitatores ipsius loci molestum videatur, hic mos a cunctis Monachis istius regni agebatur. Dum itaque hæc  multa alia agerentur, quidam Cœnobita Adicus nomine graue tulit,  secum cogitatione tacita, quomodo hoc a Sanctuario Dei prohiberi posset, sedule meditabatur. Omnibus ergo inscientibus, Abbate quoque ignorante, religiosum adiit Comitem, cunctam sui cordis ei pandens voluntatem, ac omnibus eum exorans precibus, vt locum ipsum memor suæ animæ in pristinum statum restituere dignaretur. At memoratus Comes talia mente pertractans, promittit se eius precibus assensum præbiturum. Accedens itaque ad Regis præsentiam, humili mente ac voce cœpit dicere: Licet, Rex Francorum gloriose, tua Regalis Maiestas præ cæteris aulæ tuæ effecerit me castris, ac multis honoribus terrenis ditiorem: unum tamen adhuc requiro tuæ benignitati, quod ne prohibeas super cunctis precatibus me deposcere agnoscas. Ad quem Rex, Quid, inquit, illud est carissime, quod tibi in regno nostro possit negari? Cui venerādus Comes, Non valde, multumque larga, sed parua videtur res esse quam requiro. Oro namque vt Ecclesiam Fossatensis Cœnobij, quæ regali subdita est Dominio, vesterque fiscus fore videtur, mihi seruitutis vestræ obsequiis parenti tua præcelsa Maiestas cōcedere dignetur. Cui Rex ait. Cum omnibus constet prædecessorum nostrorum temporibus Regalem semper fuisse Abbatiam, quomodo valēt fieri vt a nostra regali potestate separetur? Si enim hoc a nobis factum fuerit, forte post tui corporis obitum, hæredum siue successorum tuorum nequitiis subuertetur, atque tunc culpabimur, detrimentumque animæ patiemur, cum nullus iustitiæ fuerit locus, fratribusque in eo degentibus infinitum acciderit detrimentum. Ad hæc Comes responsum reddidit: Dum minime nunc impetrare valeo vt mihi perpetuali concedatur dono, saltem hoc tribuatur, vt emendationis ac restaurationis gratia, causa quoque salutis nostrarum animarum, hoc petitionis donum suscipere merear. Valde quippe delector tam preciosum locum ad emendandum suscipere, vestroque suffultus auxilio, honoribus ac possessionibus plurimis, si vita Deo propitio comes fuerit, sublimare, atque in pristinum statum erigere, salutem quoque meæ animæ, atque scelerum  peccatorum meorum diminutionem eleemosynarum largitione per ipsum locum Deo annuente spero consequi. Et post huius caduci seculi decursum, fragilia mei corporis membra volo ibidem tumulari. Cernens itaque Rex ex Dei voluntate esse quod a tanto poscebatur viro, causa emendationis ac benefaciendi, sicut pollicebatur, eius prouidentiæ commisit; vt subleuator fidelis atque defensor ipsius Ecclesiæ aduersus hostes malignos, terrarumque inuasores existeret. Quod alacri cordis gaudio suscipiens, gratiarum Deo laudes, Regique mortali reddidit. Illis igitur diebus fama venerabilis Maioli Abbatis Cluniacensis laudabilis per omnē Galliam habebatur. Accepta itaque Comes Regis licentia, ad eundem sanctum virum perrexit. Cumque ab eo reuerenter, vt dignum erat, susceptus fuisset, humo prostratus tam admirabilem humilitatis exhibitionem, aduentusque eius ad eum causam a tam longinqua patria inquirere studuit. Cui Comes: Laborem tanti itineris assumēs, non causa leuitatis ad te venisse credendum est. Supplex namque requiro, vt petitionis meæ verba suscipias, ne pœnitens inueniar tam longo itinere fatigatus, tam longinquam adisse patriam. Locum siquidem Fossatensis Ecclesiæ nuper a domno Hugone Francorum Rege emendationis gratia suscepi, quem deposco vestro emendari ac sublimari præsidio, quatinus sancti Benedicti institutio ibidem religiose seruetur. Non enim alicuius auxilium requirere studui, nisi tuum, quem Deo placere comperi. Cui Pater Maiolus admirans, respondit. Cum multa Monasteria in vestro habeantur regno, cur ab illis non accipitis quod a nobis requiritis? Valde enim laboriosum nobis est exteras atque incognitas adire regiones, nostraque relinquere,  vestra appetere. A vestris ergo hoc potius vicinis expetendum est, quam a nobis loginquis  ignotis. Hoc Comes audiens, valde tristis atque mœstus redditur, timens tantum iter in vanum assumpsisse. Iterum ergo atque iterum ad pedes sancti Viri prosternitur, poscēs vt affectus desiderij eius susciperetur. Sanctus itaque Maiolus multis venerandi Comitis deuictus precibus, acceptisque perfectioribus sui Cœnobij fratribus, cum eodem Comite ad Parisiacum vsque peruenit pagum, cumque ad portum villulæ super fluuium Matronæ Monasterio Fossatensi proximæ, peruenissent, iubet Comes Abbatem, cunctamque congregationem sibi vltra flumen occurrere. Illi autem ignari futurorū alacriter iussis Comitis obaudiunt. Cumque cuncti adunati fuissent, præcepit vt qui cum Abbate Maiolo manere in Cœnobio voluissent, eiusque iussis in omnibus obedire, liberam haberent licentiam reuertendi. Qui vero nollent, abirent quo vellent. Illi autem tristes admodum effecti, vtpote omni humano destituti auxilio, magis elegerunt vias cordis proprij appetere, quam cum Abbate vel Monachi sibi in votis ad Ecclesiam redire. Nemini enim licuit ex his quæ habebant secum quicquam deferre, exceptis indumentis quibus induti erant. Abbas autem Magenardus, qui, vt diximus, nobilis progenie erat: ex sanguinitate enim Ansoaldi diuitis Parisiacæ ciuitatis existebat, in cœnobio S. Mauri, quod Glannafolium dicebatur, transmissus est, vt ibidem Pastor fratrum illic degentium existeret. Qui quamdiu vixit, in eodem loco conuersatus est. Quo defuncto ante vultum crucifixi Domini in Ecclesia corpus eius sepultum est. Sanctus igitur Maiolus sæpe sanctum locum cum suis suscipiens Monachis, districtionem regularis Ordinis districte obseruare cœpit, vt omnino nihil prætermitteretur ex his quæ sancti Benedicti præcipit Regula. Cumque regulariter intus  exterius cuncta ibidem agerentur, ac sollicite omnia, vt possibile erat, emendata fuissent, accedens ad Hugonem Francorum Regem, exoratus est, vt victus alimoniam seruorum Dei sub eo conuersantium multiplicando adaugere dignaretur. Cuius preces Rex benigne suscipiens, adhortante eum Comite Burchardo contulit Ecclesiæ Fossatensi villam quæ dicitur Mansiones cum Ecclesiis,  cum cunctis sibi adiacentiis, sitam in Parisiaco inter Sequanam  Matronam, sicut ipse eam regali iure habere videbatur. Facto itaque testamento monogrammate firmatur,  in eo sigillum regalis Majestatis a Ragenaldo Cancellario filio Comitis postea Parisiorum Præsule imponitur anno incarnati Verbi DCCCC. hoc est nongentesimo LXXXVIII. sub die XII. Calend. Iuliarum, perpetuoque in eodem Monasterio conseruatur. Ob hoc etiam dies obitus ipsius Regis IX. Cal. Nouembr. vsque hodie in ipso Monasterio solemniter celebratur. His igitur ita peractis Sanctus Pater Maiolus ad propria regredi accelerabat. Commitens ergo locum cuidam religioso viro nomine Teutoni, quem de Cluniaco secum cum cæteris adduxerat, ipse vnde venerat, reuersus est. Post multum vero temporis, dum sanctus vir Maiolus in Galliam reuerti differret, defuncto iam inclyto Rege Hugone, cum piæ memoriæ Robertus Rex filius eius regnum suscepisset, consilio  hortatu Comitis eidem Teutoni donum Abbatiæ isdem Rex dedit, eumque Abbatem ordinare præcepit. Quod cum ad aures Cluniacensium peruenisset, valde tristes effecti sunt, quia cupiebant sibi ipsum locum ad Cellam redigere. Ordinatus autem prædictus vir ad honorem regiminis magno studio conabatur onus susceptum æquo disponere moderamine, ac Ecclesiam sibi commissam summo sublimare honore. Parietes enim ipsius aulæ, qui ab antiquis fuerant constructi, nimia vetustate erant cōsumpti. Quod idem Pater cernens, eamque meliorando restaurare cupiens, omne ædificium illius solotenus euertit, atque aliam maioris amplitudinis,  excellentiori dignitate conspicuam, Deo sibi auxiliante construxit: deinde duo signa preciosa nomen suum vni imponens, ad honorem Domini facere præcepit. Hæc itaque  multa alia ipse Deo dignus Abbas bona in eodem loco operatus est opera. Et paucis interpositis paginis. Religiosus denique Abbas Teuto ieiuniis  orationibus vigiliarumque pernoctationibus assidue intentus, Deo semper placere fideliter desiderabat. Cum ergo in loco sibi cōmisso arduam, vt cupiebat vitam, ob pastoralis custodiæ curam, minime seruare posset, Remensis vrbis pagum ad habitandum sibi elegit. Habetur siquidem illuc quædam possessiuncula quam gloriosus Rex Carolus Caluus Ecclesię Fossatensi, Abbatique Godofredo, refugij causa propter Nortmannorum persecutionē dedit, in qua etiam corpus S. Mauri multis annis reuerenter traditur conseruatum. Illuc ergo iam dictus Abbas arduam pro Christo peragens vitam, multo tempore conuersatus est. Quo pergens, ibidemque permanere desiderans, baculum curæ pastoralis per sui seruitij ministrū nomine Walterum, quem ipse in Domini timore nutriuerat, fratribus transmisit, mandans vt sibi secundum Christi voluntatem dignum Pastorem eligerent. Hoc ergo Cœnobitæ audientes, valde mirati atque tristes effecti, Comiti præcipuo ac eius filio Parisiorum Præsuli Raynaldo protinus studuerunt innotescere. Illi autem hæc omnia Regis auribus innotuerunt. Venerabilis autem Pater Teuto in iam dicta villa multis diebus commoratus, in ieiuniis  orationibus, atque in cunctis bonorum operum exhibitionibus in quantum homini mortali possibile fuit, Deo sibi opem ferente solitariam peregit vitam. Postmodum vero cupiens locum sibi commissum, fratresque quos reliquerat reuisere, vsque ad Nouigentum prope monasterium peruenit. Ibidem ergo figens gressum, mandat fratribus se adesse, atque ad eos se velle venire. Quod multi audientes hanc eius desiderij deuotionem prohibuerunt, dicentes suo loco iam Abbatem suscepisse, nec debere eum recipi, quia animarum curam penitus reliquerat. Cum autem ipsi Dei seruo hoc nunciatum fuisset, valde mœstus efficitur, ignorans quid agere, aut quo se vertere deberet. Tandem meditatus in corde suo confortante illum Domino, qui sperantes in se non deserit, salubre consilium reperit. Nam repente ad Cluniacum sui Cœnobij locum rediit: ibique duos Abbates qui post ipsum in sibi commisso loco ordinati sunt, superuixit, atque in sancta conuersatione, vt cœperat, permansit. Nemo enim illorum diu viuere potuit, quia Domini disponente iudicio potestatem regiminis nonnisi quinque annis tenuerunt. Completo igitur termino, qui præteriri non potest, ibidem fœliciter obiit sub die Iduum Septembrium. Ad cuius sepulchrum, vt referre audiuimus, multi infirmi postea sanitatem receperunt.