Ego Theobaldus, Campagnie et Brie comes palatinus, notum facio universis, tam presentibus quam futuris, quod ego ratum, stabile et firmum habeo dictum quod protulerunt dilectus meus Stephanus de Alto-Villari et Thomas, scutifer, milites et baillivi domini regis, et Radulphus de Pontibus, miles et baillivus carissime domine matris mee, in arbitrio sibi commisso, super multis et diversis querelis que vertebantur inter ecclesiam Beati-Martini Turonensis et Willelmum, prepositum Chableiarum, ex una parte, et homines de Chableiis, ex altera, sicut plenius vidi et intellexi in litteris eorumdem arbitrorum, sigillis eorum sigillatis, et sicut continetur carta carissime domine matris mee Blanche illustris comitisse Trecensis, quam vidi et inspexi, sigillo ejus sigillatam, que subscripta est in hac forma: Ego Blancha, comitissa Trecensis palatina, notum facio universis, tam presentibus quam futuris, quod super multis et diversis querelis quas habebant inter se ecclesia Beati-Martini Turonensis et prepositus Chableiarum, ex una parte, et homines de Chableiis, ex altera, de assensu et voluntate mea, coram domino rege Francie, tam ecclesia et prepositus quam homines de Chableiis compromiserunt in dilectos et fideles meos Stephanum de Alto-Villari et Thomam, scutiferum, milites, baillivos domini regis, et Radulphum de Pontibus, militem, baillivum meum, qui in arbitrium seu impositum taliter processerunt, et in testimonium sui processus et cartam conscripserunt sigillatam in hunc modum: Omnibus presentes litteras inspecturis, Stephanus de Alto-Villari, Thomas scutifer domini regis, milites et baillivi, Radulphus de Pontibus, domine comitisse Campanie miles et baillivus, salutem. Noverint universi quod, cum verteretur discordia inter venerabilem virum, Willelmum, precentorem Beati-Martini Turonensis, prepositum Chableiarum, ex una parte, et burgenses Chableienses, ex alia, super multis querelis, videlicet super eo quod dicti burgenses conquerebantur de preposito, super eo quod ipse capi fecerat Garnerium Bercier, sicuti dicebant, pro cujus captione, multas habuerunt perditas quas sibi ab eodem preposito petebant restitui et etiam emendari; conquerebantur etiam de furnagio, de banno, de vineario Clementolie et Bellimontis, de pecudibus captis in bosco Clementolio, de boscheis aque, de equis et asinis qui solebant duci per villam ad blada defferenda molendinis, de fidelitate quam petebant a preposito, de fossatis ville, de petraria, de pascuis et garenna et manu-mortua. E contra prepositus conquerebatur de ventis quas nollebant reddere, de allodiis, de justicia, de vendicione teneurarum, de decimis, de juramento, fide et levata communiter factis. Tandem, ab utraque parte, coram domino rege, in nos tres fuit compromissum. Nos vero, facta inquisitione legitima, de prudentum virorum consilio, diximus primitus de Garnerio Bercier quod prepositus non tenetur dictis burgensibus super hoc respondere; diximus, autem, de furnagio quod quindecim panes pro uno pane decoquentur; de banno, vero, diximus quod ecclesia Beati-Martini Turon. potest ponere bannum in territorio illo quod emit a domino Guidone de Monteregali; de vineario Clementolie et Bellimontis diximus quod sicut prepositus ponebat forestagium in bosco illo cum esset superstans, ita licebit ei ponere vinearium in vineis ibidem plantatis, et habebit ibi totam justiciam, sicut habebat in bosco; de bosco Clementolie, in quo capiebantur pecudes, diximus quod si prepositus facit scindere boscum suum ad tailliam, vel cum ad tailliam vendiderit, potest illum servare et deffendere a pecudibus usque post quartum folium, et ex tunc in antea pecudes ibunt per boscum ad pasturam sine emenda; de boscheis aque, diximus quod nemo potest vel debet rumpere ripas aque que est in defensa, ita quod pisces inde possint exire; de equis et asinis diximus quod nemo potest vei debet adducere per villam Chableiam equum nec aliam bestiam ad blada defferenda molendinis extraneis, sed tamen burgenses Chableienses possunt ducere seu deferre blada sua ad quecumque voluerint molendina; de fidelitate repetita preposito, diximus quod prepositus quando primo recepit preposituram Chableiensis facit fidelitatem capitulo Turonensis quod bona ecclesie fideliter observabit; et quia ipsi sunt de bonis ecclesie prepositus non tenetur eis aliam facere fidelitatem; de fossatis que sunt circa villam diximus quod capitulum et prepositus possint facere et defacere, et fieri permittere domos in illis ad libitum suum, quia nihil pertinet ad burgenses; de petraria diximus quod burgenses nihil habent in ea, quia prepositus eam emit quittam et liberam a monachis Pontiniacensis; de pascuis diximus quod terra illa quam vocabant pascua, erat per jus capituli et prepositi, quia hec terra gasta erat, de qua nullas reddebat aliquas consuetudines nec servicium. Sed tamen, ad precum nostrarum instanciam, supradictus Willelmus, prepositus, ad communes utilitates et essentias ville dedit et concessit medietatem illius terre supradictis burgensibus, liberam et absque consuetudine et servicio eis imperpetuum possidendam; et illa medietas tradetur per nos tres, vel per duos nostrum, et hoc donum prepositus laudari faciet a capitulo Turonensi et impetrabit litteras capituli istud donum approbantes et testantes, et tradentur littere iste burgensibus prenotatis; de manumortua, quia prepositus eam semper ad tempus suum habuit, et predecessores sui Jollanus et Theobaldus, prepositi Chableiarum, eam ad tempus suum habuerunt, proinde diximus quod capitulum et prepositus eam habeant sicut solent; de garenna diximus quod prepositus potest facere garennam in boscis Clemantolie et Bellimontis, in quibus tota justicia est sua et etiam fundus terre, ita tamen quod in vineis garennam facere non licebit; de ventis diximus quod burgenses in bona pace super hoc remaneant sicut solent, quia nunquam eas reddiderunt; de allodiis diximus quod si quis filio suo seu filie sue, vel alicui alii aliquid de censiva sua dederit vel vendiderit, unusquisque reddet capitali domino de censu, secundum quod tenebit de censiva; burgenses autem remanebunt in sesina sua de alodiis suis, salvo jure domini, quia si dominus probare potuerit, prout debuerit, secundum usus patrie, quod allodia illa extracta fuerint de censiva sua prava ratione, illa ei quitta remanebunt et hoc erit ei emendatum; de justicia diximus quod quicquid juris Beatus-Martinus habet in villa Chableiensi, illud totum habent in eadem villa capitulum et prepositus; ideoque diximus quod homines illi qui se cognoscunt homines Beati-Martini, et per eum se advocant de quibus capitulum et prepositus habent sanguinem, letum et manummortuam, tenentur justiciare se per prepositum de corporibus suis, de rebus mobilibus et teneuris quas tenent ab eisdem, sicut hominem capituli et prepositi; de vendicione teneurarum diximus quod si quis vendiderit teneuram suam quam tenet ab ecclesia Beati-Martini ad censum, et aliquis de genere suo eam per jus habere non possit, capitulum et prepositus eam habere poterunt pro tanto quanto vendetur alieno; de decima diximus quod homines Chableiarum reddant rectam decimam suam de vino suo et blado, ita quod de singulis bladis in singulis campis et ostendant servientibus capituli et prepositi vinum suum de decimatione capituli et prepositi; et si prepositus aliquod suspectum habuerit quod eam juste non reddiderit: ab eodem habere poterit juramentum quod eam bene reddiderit vel reddet, et quod totum vinum de decimatione illa ostendit servientibus capituli et prepositi; quod si jurare vel decimam recte reddere noluerit, prepositus capiet vel capere faciet de rebus illius pro decima sua in cellario suo, vel alibi in sua justicia; de sacramento, fide et levata communiter factis, diximus quod hec omnia cassa et irrita habeantur et penitus remaneant, quia hec vel eis similia non possunt vel debent, sine assensu domini; et si deinceps talia fecerent, emendare domino tenerentur; de fide autem quem mulieres Chableienses fecerunt communiter pro tortellis, diximus quod penitus remaneat et cassa similiter habeatur. Quod ut ratum sit, presentes litteras fecimus sigillari. Actum apud Melodunum, anno Domini millesimo CCº XIXº, mense decembri. Ego, itaque, dictum prefatorum arbitrorum, sicut superius est prolatum, quod plenius vidi in litteris eorum sigillis suis munitis, ratum habeo et approbo, et sigilli mei munimine confirmo. Actum, anno Gracie Mº CCº XIXº, in festo Purificationis Beate-Marie; que omnia, ut nota permaneant in posterum et firma teneantur, litteris annotata, ego, Theobaldus, comes, sigilli mei munimine roboravi. Actum, anno Gracie Mº CCº XXIIJº, mense octobri.