STVLTVM videtur scribere ad vos pro Domino CLVNIACENSI,  ei quasi velle patrocinium ferre, quem omnes sibi patronū habere desiderant. Sed scribo, etsi non necessarie illi, satisfaciens tamen affectui dico meo, non alterius: ipso enim quia corpore non possum, prosequor amicum peregrinātem. Quis nos separabit? Nec altitudo Alpium, nec niuium frigora, nec longitudo itineris. Et nunc præsens sum, in litteris his assistens illi. Sine me poterit esse nusquam. Debitor sum dignationi eius, per quam dignus habitus sum assumi in id gratiæ. Sed debito ipsa absoluit gratia, quia necessitas in voluntatem transiit. Honorate virum, vt vere honorabile membrum in Christi corpore. Vas est in honorem, ni fallor, plenum gratiæ  veritatis, refertum plurimis bonis. Remittite eum cū lętitia, quamplurimos de suo reditu lætificaturum. Dignemini eum ampliori, vt dignum est, gratia,  ita vt de plenitudine eius omnes, cū redierit, accipiamus. Sane si quid petierit, in nomine Domini Iesu, non debet apud vos pati difficultatē. Nā si nescitis, iste est, qui manus suas extendit ad pauperes Ordinis nostri: iste est, qui possessionib. Ecclesiæ suæ, quātum cum pace potest suorum, libenter frequēterque largitur ad victum. In nomine Iesu cur dixerim audite. Si enim petierit (quod suspicor vereorque) dimitti a regimine Monasterij, quis illū noscens in nomine Iesu petere putet? Fallor, si nō solito timoratior, si non seipso melior factus sit, ex quo vidistis eum. Quanquam pene ab introitu suo in multis Ordinem illum meliorasse cognoscitur: verbi gratia, in obseruantia ieiuniorum, silentij, indumentorum preciosorum  curiosorum. Idem Epist. CCLXXXIII. ad eundem pro Gigniacensibus. Apud Cluniacum occurimus Gigniacensib. spe pacis, pro qua laboratū multū, elaboratū nihil. Nam totum quatriduanū laborē nostrū sola demū secuta est ruina spei.  Siquidē Abbatia vna, ne per singula euagemur, tota destructa est. Cæterum de tantis amissis multa dimittere parati fuimus, cum illi tam minimum obtulerunt, vt venerabilis Abbas Cluniacensis, qui affectuosius quam efficacius pro reformanda pace laborabat, nec dignum relatu iudicaret. Itaque non prouenit compositio, quia reparatio tam ridicula offerebatur. Dicebant autem, Quidam maligni de nostris totum malum fecerunt. Quid ad nos? Ipsi viderint,  Denique ipse Dominus Abbas istiusmodi tergiuersationes palam refellebat  conuincebat, affirmans iuste ab Ecclesia repeti, quod per Ecclesiam amissum esse constabat. Innocentius Papa II. in diplomate quodam MS. Innocentius Episcopus, seruus seruorum Dei, dilecto in Christo Filio, Theobaldo Priori Monasterij sancti Martini de Campis, eiusque successoribus.  Eapropter dilecte in Domino fili Theobalde Prior, tuis petitionibus annuentes, beati Martini Monasterium, cui auctore Domino, ex Venerabilis fratris nostri PETRI Abbatis Cluniacensis institutione præsides, præsentis decreti auctoritate munimus  Datum Laterani per manum Gerardi S.R.E. Presbyteri Cardinalis ac Bibliothecarij, X. Cal. Aprilis, Incarn. Dominicæ an. 1142. Indict. VI. Pontificatus vero Domni Innocentij II. Papæ an. 14. Eugenius Papa III. in alio Diplomate. Eapropter dilecte in Domino fili Odo Prior, tuis iustis petitionibus annuentes, beati Martini Monasterium, cui auctore Domino, ex Venerabilis fratris nostri PETRI Cluniacensis Abbatis institutione præsides, quemadmodum cætera Cluniacensis Cœnobij membra, sub beatri Petri  nostra protectione suscipimus,  præsētis scripti priuilegio communimus  Datum Parisiis per manum Hugonis Presbyteri Cardinalis tenentis vicem domni Guidonis S.R.E. Cardinalis  Cancellarij, VI. Non. Iulij, Indict. X. Incarn. Dominicæ an. 1147. Pontificatus vero domni Eugenij Papæ III. anno 3. Petrus ipse Venerabilis lib. 2. Miracul. c. XII. Fratres  isto [Hugone II.] ita subtracto, nouæ electioni diem statuunt, proximis quibusque  remotis, vt ad diem statutum conueniant, indicunt. Congregatur cum quibusdam Episcopis  Abbatibus, multus Monachorum populus,  in octauis Assumptionis beatæ Virginis, vtinam sibi melius consulentes, in præsentium scriptorem conueniunt. Mandant iam dicto Papę huius suæ electionis assensum,  ab eo rescriptū hoc quod fecerant confirmans suscipiunt. Monachus Clun. Anonymus in Tractatu de reliquiis S. Stephani Protomartyris. Has vero beati Stephani reliquias, necnon  dentem sancti Baptistæ Ioannis domnus ac venerabilis Petrus Abbas studio  diligentia, quā erga sacra  diuina omnia gerit singulis crystallinis phylacteriis, gemmis  auro pulcherrime decoratis includi honestissime fecit,  vnum ad dextram, aliud ad sinistram super altare maius, in catenis argenteis, sicut modo cernitur, appendi mādauit. Robertus de Monte in Supplemento ad Chronicon Sigeberti an. Domini 1158. Calendis Ianuarij Venerabilis Petrus Cluniacensis Abbas ingressus est viam vniuersæ carnis. Matthæus Paris Histor. Angl. in Henrico II. sub annum 1155. Per idem tempus Henricus Wintoniensis Antistes præmisso thesauro suo per Abbatem Cluniacensem, absque licentia Regis ab Anglia clam recessit. Quapropter Rex tria eius complanari fecit castella. Henricus de Gandauo lib. de Illustrib. Eccl. Scriptoribus. Petrus Abbas Cluniacensis, scripsit ad diuersos diuersas Epistolas, sententiis vtiles,  verborum venustate placentes. Scripsit etiam visiones  reuelationes quibusdam suo tempore ostensas. Nicolaus de Clamengijs Cantor Baiocensis, Epist. ad Galiotum de Petramala. Ex recentioribus autem primo Bernardus occurrit, deinde Ildebertus Cenomanensis, Iuo Carnotensis, Odilo, Hugo,  PETRVS VENERABILIS Abbates Cluniacenses, Hugo denique  Richardus Canonici sancti Augustini Regulæ sectatores. Ioan. Trithemius lib. 2. virorum illustrium Ord. S. Bened. cap. 123. Petrus Abbas Cluniacensis, in scripturis sanctis eruditus,  secularis doctrinę non ignarus, ingenio  eloquio clarus, non minus religione  morum integritate, quam scientia venerabilis, scripsit Sermones ad fratres vtiles  elegantes lib. 1. De Vita solitaria lib. 1. Epistolarum ad diuersos lib. 1. Scripsit etiam quædam mirabilia,  reuelationes varias suo tempore factas, quæ a multis habentur. Alia quoque nonnulla edidit, quæ necdum vidi. Idem Trithemius libro de Scriptoribus Ecclesiasticis. Petrus Abbas Cluniacensis, ordinis S. Benedicti, vir in diuinis scripturis iugi exercitatione doctus, ingenio placidus, sermone dulcis atq. compositus,  ad persuadendum satis idoneus, conuersatione deuotus  laudabilis, ac regularis obseruantię zelator insignis, nomen suum scribēdo posteris notificans, ad vtilitatem legentiū quędā deuota cōposuit opuscula, de quib. ista ferūtur: Relationes multorum lib. 1. De conuersatione heremitica lib. 1. Suscepi litteras tuas. Epistolarum ad diuersos, lib. 1. Alia quoque nonnulla edidit, quæ ad notitiam meam non venerunt. G. Paradinus lib. 2. Histor. Lugdun. cap. 35. Anno Domini 1157. erat Eraclius Archiepi. Lugdunensis, frater Petri Venerab. Abbatis Cluniacensis, ambo viri excellentes vitæ sanctitate,  litterarum scientia. Chronicum rerum Burgundionum ad an. 1122. Post Pontium HVGO fit trium mensium Cluniacensis Abbas:  eo mortuo PETRVS cognomento MAVRICIANVS, siue Venerabilis, cuius nonnulla scripta extant, eidem Cœnobio præficitur. Chonradus Gesnerus in Bibliotheca sua. Petrus Abbas Cluniacensis, ordinis S. Benedicti, scripsit Reuelationes multorum lib. 1. De Conuersatione heremitica lib. 1. Epistolarum ad diuersos lib. 1. Eius Epistola ad D. Bernardum Claræuallis Abbatem de translatione Alcorani, siue Sarracenorum legis ex Arabico in Latinum, impressa Basileæ apud Ioan. Oporinum cum Alcorano. Antonius Posseuinus in Apparatu sacro, Tomo III. Sanctus Petrus Cognomento Venerabilis, nobilis Aruernus, Abbas Clun. 9.  Generalis octauus, die octaua assumptionis beatissimæ Virginis renunciatus an. 1123. postea functus officio generalatus annos 35. menses 4.  dies 4. obiit Cluniaci plenus virtutum, scientiæ, ac dierum an. 1157. octauo Kal. Ianuar. ibidem sepultus inter altare SS. Iacobi  Philippi,  altare S. Dionysij. Scripsit autem Reuelationes multorum, lib. 1. De Conuersatione heremitica lib. 1. Suscepi litteras dilectionis. Epistolarum ad diuersos, lib. 6. In quibus inseruit librum contra Iudæos,  alterum contra Petrobrusianos hæreticos. Cum vero degeret in Hispania ex Arabico vertit in Latinum Alchoranum Mahometi, quem Cluniacū reuersus confutauit quinque doctissimis libris, qui  impressi sunt. Scripsit etiam De Miraculis sui temporis lib. 2. De Transfiguratione Domini. De laude Sepulchri. De S. Marcello Papa  Martyre. De veneratione Reliquiarum quarumlibet, Ser. 1. Aduersus negantes Christum numquam se in Euangeliis aperte Deum dixisse, Epistolam vberē atque perutilem ad Petrum de S. Ioanne. De vita S. Matthæi Cardinalis Alban. lib. 1. De diuersis Monachis Epitaphia. De laude Saluatoris. Rythmos. De Resurrectione. D. S. Hugone Abbate. De B. Virgine Maria. Hymnos. De S. Benedicto. De S. Maria Magdalena. De ead. beatissima Virgine Maria, Prosam. Eius autem quædam opera Parisiis excusa an. 1522. apud Damianum Hincman:  Ingolstadij apud Alexandrum Vissenhorn anno 1546. Martyrologium Monasticum Benedictinum, ad VIII. Cal. Ianuar. Cluniaci Natalis Sancti Petri Mauritij Abbatis, doctrina  sanctitate clarissimi. Kalendarium S. Leonorij Bellimontis. Octauo Cal. Ianuar. depositio domni Petri Cluniacensis Abbatis.