Breues dies hominis sunt. Fugiūt, nec redeūt. Vestigia eorum nulla retrorsum. Labitur miser homo, more fluentis aquæ, cum ipsis:  præcipiti cursu, ad finem quē nescit, excurrit. Eapropter non est dissimulandum, sed festinandum: nō est periculosa procrastinatio sustinenda, non est mora libera nobis: quia nescit homo, vt Scriptura clamat, qui superuentura pariat dies. Obtemperādum est ei  alibi dicēti, Quodcunq. potest manus tua facere, instanter operare. Ad quid istud? Non hoc, venerāde  charissime frater, dico, vt te, cuius multiplicia  sancta opera mihi ac mundo nota sunt, velut ociosum ad operandum prouocem: vel tarditatis alicuius, ad cœlestia  æterna multis sudoribus festinanti notam imponā. Stultum est enim currentibus in stadio dicere, currite. Sed non est stultum dicere, sic currite, vt comprehendatis. Cucurristi hactenus multum, iuuante Domino gressus tuos: sed non est cessandum, quousque secura mēte dicere audeas: cursum consummaui, fidem seruaui. Videor, vt dicitur, docere Mineruā. Verum ego Mineruam non doceo: sed vt his, quæ animo insederunt, perficiendis totam, quam poteris, operam impendas, toto nisu admonere satago. Et ne diu rem protraham, teque plus nimio suspensum teneam: audi quid intendam. Doleo, immo iam ab antiquo dolui,  miseris quibusdam (quo salua bonorum gratia dico) cōdolui: quod spectaculū facti mundo,  angelis,  hominibus: quod stulti propter Christum, quod infirmi, quod ignobiles, qui vsque in hanc horam  esuriunt,  sitiunt,  nudi sunt,  operantur manibus suis,  pene magnum Paulum ex toto sequuntur: quæ grauia sūt, faciunt: quæ leuia, facere nolunt. Audiuimus, ait ille, quem diligebat Iesus, mandata ipsius. Et mandata eius grauia non sunt. Seruas quicunque talis es, grauia Christi mandata, cum ieiunas, cum vigilas, cum fatigaris, cum laboras:  non vis leuia seruare, vt diligas. Propter verba labiorum eius, custodis vias duras, per eas fortiter gradiendo:  propter verba eorundem labiorum eius, non vis custodire viam mollem, per eam leniter  placide incedendo. Castigas corpus tuum,  in seruitutē redigis, ne forte reprobus inueniaris:  dulci charitatis lacte vel melle, te ipsum refouere nolēdo, reprobus fieri non perhorrescis? Qui prodest tormentis teipsum absumere,  ad nullum tormentorum profectum absente charitate proficere? Huic tāto fratrum periculo tu subuenire, huic tam noxio animarum morbo, tu, charissime, mederi poteris: si gregem Congregationis tuæ, immo oues pascuæ Christi, quæ te post ipsum præ cunctis mortalibus suscipiunt, quæ tibi maxime innituntur, corpori societatis nostræ laudabili arte vnieris. Mirabere fortassis, quia dixi arte. Sed noli mirari. Profero quod vsitatum est. Ars est artium, regimen animarum. Ars, inquam, tibi necessaria est: si hoc opus tam laudabile, tam salutiferum, tam Deo gratum implere volueris. Sed interrogas. Quæ? Nouit sapientia tua, stultorum esse infinitum numerum: sapientium, finitum  paruum. Nec ignoras alium esse spiritualium oculū, alium carnalium. Recordaris scriptum esse. Animalis homo non percipit ea quæ sunt spiritus Dei. Vt quid hæc dico? Color varius, habitacula diuersa, vsus dissimiles obuiant dilectioni, contraria sunt vnitati. Aspicit albus nigrum,  miratur quasi monstrum. Intuetur niger album,  miratur velut informe prodigium. Exasperant mentē aliis assuetā vsibus noua instituta: nec facile potest ei placere, quod nō consueuit videre. Hoc tamen apud eos, qui vident in facie,  nō attendunt quid versetur in mente. Non illa sic intuentur oculi rationabiles: non illa sic contemplantur oculi spirituales. Vident, intelligunt, agnoscunt: nihil in seruis Dei differre colorem varium, nihil vsum diuersum, nihil diuisa habitacula: cum iuxta Apostolum neque circuncisio valeat aliquid, neque præputium, sed noua creatura:  rursus iuxta eundem, Quia non est Iudæus vel Græcus, non est masculus neque femina, non Barbarus  Scytha, non seruus  liber: sed omnia  in omnibus Christus. Hoc plane tales vident, intelligunt, agnoscunt. Sed quia non omnes tales sunt,  raro inueniuntur quibus hoc cernere detur: condescendendum est, vt mihi videtur, inferioribus: eisque iuxta illum qui ait, Omnibus omnia factus sum, vt omnes lucrifacerem, iuxta eorum morem, mos est dispensatiue gerendus. Non dico vt color vniatur, hoc est vt de albo niger, vel de nigro albus fiat. Non dico vt vel antiqui vsus in nouos, vel noui transferantur in antiquos. Nihil horum dico, licet hoc ex parte iure dicere possem. Vereor ne si quod inde sentio dicerem, forte altera parte offensa,  verba in irritum fūderem:  quos in inuicem placari desidero, verbis non placentibus irritarem. Vtatur vnusquisque colore, quem elegit: teneat vsus, quibus se salua fide  charitate deuouit. Vniantur saltem habitacula, sit indifferens diuersorum colorum  vsuum cohabitatio: nutriatur  prouehatur in seruis Dei tali arte charitas, perturbetur  expellatur contraria charitati iniquitas. Fiet hoc vel ex toto, vel ex plurima parte, vt arbitror: si quando antiqui Ordinis monachi ad nouorum fratrum monasteria vel habitacula venerint: ab ecclesia, a claustro, a dormitorio, a refectorio, seu ab officinis reliquis exclusi non fuerint. Auferetur ab aduenientis fratris corde scandalum, ori ne detrahat imponetur silentium: quando  suscepti  suscipientis commune fuerit habitaculum, vel hospitium. Recedent vetera de ore eius, quæ dicere, quæ frequentare consueuerat. Nunquid ego Iudæus sum? Christianum me esse putabam,  pro Ethnico reputor. Monachum me credebam,  vt Publicanus abiicior. Conciuem me æstimabam,  vt Samaritanus expellor. Vere nunc agnoui, quia nō covtuntur Iudæi Samaritanis. Et quis potest cūcta similia istis, quæ hac de causa prolata sunt, maledica verba referre? Obstruatur igitur tali charitatis obice os loquentium talia, ne dicam iniqua: consulatur infirmis, quorum se medicum Christus dixit. Caueatur pusillorum scādalum, timeatur mola asinaria: quæ non cauētes mergit in profundum maris. Non timeatur illud, quod nuper apud Claramuallem a quibusdam fratribus mecū inde conferentibus audiui: timere se, ne si aduenientes monachi hospites intra claustra sua suscepti fuerint, tam austeritate consuetudinum, quā insolita ciborum asperitate deterriti, inusitata hospitia perhorrescant: ac malint deinceps in talia claustra non ingredi, quam morem tam asperum tolerare. Ad istud ego, quod tunc respondi, adhuc respondeo. Tollatur tantum non ingrediēdi scandalum, sit pro more apud vestros constituto hospitium. Sit commune vtrisque habitaculū, sit quale aliis apud vos impendi solet obsequium. Sint contenti, qui ingredi voluerint, consuetudine loci quam inuenerint. Sequantur in hoc morē apostolicum, sequantur morem discipulorum Christi, quibus ab ipso præcipitur, edentes  bibentes quæ apud illos sunt. Hoc si pati recusauerint, non erit iam quid obiiciant, non restabit quid dicant. Non poterunt vltra conqueri, extrudi monachos a monachorum claustris: non poterunt læsam deflere charitatem, vel schisma fratrum claustris apertis,  præparatis ad suscipiendum habitaculis, deplorare. Et licet hoc dicam, licet claustra vestra ingredientes, contentos iuxta regulam cōsuetudine loci esse debere astruam: sum tamen immemor nec esse te immemorem, vir venerande, credo, quod in capitulo suscipiendorum hospitum de talibus Regula dicat. Nam post adorationem, post orationem, post lectionem, de susceptis hospitib. subdit. Post hæc, omnis ei exhibeatur humanitas. Credo quod hæc verba magis aliquid humanitatis exhiberi pręcipiunt hospiti quā ciui, aduenæ quam indigenæ, peregrino quam colono. Non dixit tamen regula quod dico, aliquid ei exhibeatur humanitatis: sed omnis ei exhibeatur humanitas. Omnem vero intelligo, nō superfluam, sed necessariam: non illam quæ quotidiano more impenditur propriis, sed illam quæ præter solitum maior iure hospitij impenditur alienis. Vnde mihi videtur, quod non solum extra manētibus clericis vel laicis, sed  ipsis claustra ingredientibus monachis, omnis modo, quo intellexi, humanitas est exhibenda. Sed quid dixi, non solū clericis  laicis, sed  ipsis monachis? Immo saluo monachi proposito, plusquam clericis, vel laicis, est exhibenda monachis. Si enim iure præceptum est, operemur bonum ad omnes, maxime autem ad domesticos fidei: operandum est bonum ad omnes clericos vel laicos, maxime autem ad eiusdem monastici Ordinis domesticos. Prætulit tunc in illis verbis suis Apostolus Iudæis  Ethnicis fidei domesticos, id est Christianos: præfero ego a quodam simili, ipsis etiam aliis Christianis monachos. Non est igitur deterius prouidendum a monachis iuxta congruam proposito humanitatem hospiti monacho in claustro, quam hospiti clerico vel laico, in exteriore hospitio. Sed non his diu immoror. Habeant tantum monachi quādiu hospites fuerint, monachorum claustra communia: sint contenti, si sic vestris placuerit, vestro quotidiano cibo, ordine, institutis. Ferant, vt dictum est, si ingredi ad vos voluerint, quæ apud vos sunt, quæ apud vos fiunt: quia si ingredi noluerint, murmurare cessabunt. Si non cessauerunt, ratio eos destituet, charitas pro vobis aget. Præueni ego, quod non me efferens dico, verba mea operibus:  prius verba cœpi facere, quam docere. Admisi ante quindecim annos vniuersos vestri ordinis fratres,  recipi præcepi, præter Cluniacense claustrum, in omnia claustra nostra: nec de albo vel nigro colore simul in locis nostris admixto curaui, nec curantes, cum multi mihi ne id fieret instarent, audiui. Securus ergo vt faciatis moneo, quod iam feci: vt sicut præter vnum, quod præmissum est, loca omnia nostra patent vestris, sic omnia vestra absque discretione pateant nostris. Si hoc factum fuerit, illud maius claustrum, quod exceptum fuerat, cæteris addam:  vt ipsum quoque vestris omnib. aperiatur, præcipiam. Instruatur vtraque species fratrum, si nō possunt sermone, saltem paulatim frequenti cohabitatione nihil discernendum vario colore: nihil distinguēdū diuersis vsibus, hos inter  illos monachos, quos eadem fides  charitas vere facere debet germanos. Scripsi hoc tibi, mi dilectissime, festinanter, vt festinantius mittere possem: antequam ad diem indictam, quæ, sicut audiui, in festo omnium Sanctorum futura est, quidam Abbatum vestri Ordinis tecum conueniant:  cum illis inter cætera de hoc meo capitulo tractans, eos in hanc sententiam, quæ, sicut æstimo, non solum mea, sed  tua est, adducas:  vt a cunctis vestri Ordinis fratrib. amodo teneatur, vbiq. teneatur, vbique promulges. Propone eis verba Domini dicentis, Quæcunque vultis vt faciant vobis homines:  vos eadem facite illis. Si volunt ingredi claustra nostra, non prohibeat. Si seruitutis debitum ex charitatis mandato ab aliis exigunt, reddant vicem illius exemplo, qui dicit, Non veni ministrari, sed ministrare. Si sibi seruiri volunt, ipsi quoque fratribus, id est Christi membris, deseruiant: vt impleant quod dicitur, Ex charitate seruite inuicem. Sint omnibus omnia cōmunia, non tantum substantia, sed  ipsa habitacula. Vnientur paulatim hoc remedio corda discissa,  dum nil inter se discretum viderint, de diuersis, ne dicam aduersis, inspirante eo, qui vbi vult spirat, vnum esse addiscent.