Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

MALTA QORTI ĊIVILI PRIM'AWLA

Seduta tal-1 ta' Novembru, 2019

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Rat ir-Rikors Maħluf ippreżentat fl-4 ta' April, 2018 mis-soċjetà attriċi Bank of

(C 2833), (minn issa 'l quddiem "il-bank attur"), u maħluf minn

Johanna Ehrhardt (K.I. numru 406984M), li jgħid kif ġej:

Illi bit-termini u kundizzjonijiet imsemmija fi skrittura privata datata 7 ta' Ottubru 2008 (Dok.

'A'), fejn is-soċjetà attriċi kkonċediet faċilitajiet bankarji lil Renald Abela Grech.

Illi s-soċjetà attriċi tinsab kreditriċi ta' Renald Abela Grech fis-somma ta' tlieta u ħamsin elf, u tmienja u erbgħin Euro u sittax-il ċenteżmu (€53,048.16), bilanċ għad-debitu fil-'Loan Account' ta' Renald Abela Grech mal-Bank of Valletta p.l.c.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 1 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

'B'), flimkien mal-imgħax ulterjuri mis-16 ta' Marzu 2018 sad-data tal- effettiv pagament;

Illi seħħew waħda jew aktar mill-ġrajjiet imsemmija fl-iskrittura privata fuq imsemmija (u hawn esebita bħala Dok.

'A'), partikolarment imma mhux esklussivament, billi Renald Abela Grech:

(a) Naqas milli jħallas il-pagamenti dovuti lis-soċjetà mittenti kif stipulat fl- imsemmija skrittura privata (b), kien inadempjenti f'obbligi oħra minnu assunti fl-istess skrittura privata sopraindikati, u/jew (ċ) hemm bidliet jew materjali fiċ-ċirkostanzi tal-istess Renald Abela Grech jaffettwaw ħażin il-possibilità tal-ħlas lura tal-imsemmi debitu dovut lis- soċjetà attriċi;

Illi l-attur nomine jaf bil-fatti fuq imsemmija personalment.

Illi l-konvenut Renald Abela Grech ġie interpellat permezz ta' ittra uffiċjali datata 18 ta' Jannar 2010, li kopja tagħha qed tiġi hawn esebita u mmarkata Dok.

'C', sabiex jitħallas id-dejn fuq imsemmi, iżda dan baqa' inadempjenti u għal din ir- raġuni kellha ssir din il-kawża.

Għaldaqstant, wara il- provvedimenti opportuni, jgħid il-konvenut għaliex m'għandhiex din l-Onorabbli Qorti tilqa' t-talbiet tas-soċjetà attriċi li qiegħda hawn titlob li din il-Qorti jogħġobha:

jsiru d-dikjarazzjonijiet neċessarji u

jingħataw

imsemmija (u hawn esebita bħala Dok.

Tiddikjara u tiddeċiedi illi seħħew waħda jew iżjed mill-ġrajjiet imsemmija fl- 'A'), iskrittura privata fuq partikolarment imma mhux esklussivament, billi Renald Abela Grech (a) naqas milli jħallas il-pagamenti dovuti lis-soċjetà mittenti kif stipulat fl-imsemmija skrittura privata (b) kien inadempjenti f'obbligi oħra minnu assunti fl-istess skrittura privata sopraindikata, u/jew, (ċ) kien hemm bidliet materjali fiċ- ċirkostanzi tal-istess Renald Abela Grech li jipperikolaw jew jaffettwaw ħażin il- possibilità tal-ħlas lura tal-imsemmi debitu dovut lis-soċjetà attriċi, u

Tikkundanna lil Renald Abela Grech jħallas lis-soċjetà attriċi s-somma ta' tlieta u ħamsin elf, u tmienja u erbgħin Euro u sittax-il ċenteżmu (€53,048.16), bilanċ għad-debitu fil-'Loan Account' ta' Renald Abela Grech mal-Bank of Valletta p.l.c.

'B'), flimkien mal-imgħax ulterjuri mis-16 ta' Marzu 2018 sad-data tal- effettiv pagament.

Bl-ispejjeż kompriżi dawk tal-ittra uffiċjali datata 18 ta' Jannar 2010 kontra l- konvenut u tal-Mandat ta' Sekwestru li qed jiġu ppreżentati kontestwalment kontra l-konvenut li huwa inġunt minn issa sabiex jidher għas-subizzjoni.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 2 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Rat ir-Risposta Maħlufa tal-konvenut Renald Abela Grech (K.I. numru 30188M),

(minn issa 'l quddiem "il-konvenut"), li ġiet ippreżentata fid-9 ta' Mejju, 2018,

u maħlufa mill-mandatarju speċjali tiegħu Anton Abela Grech (K.I. numru

715319M), fejn eċċepixxa:

Illi fl-ewwel lok u preliminarjament in-notifika tal-atti ta' din il-kawża mhijiex valida stante li saret fid-dar tal-ġenituri tal-konvenut, li ma jirrisjedix hemm u ilu jgħix fl-esteru diversi snin; 2. a tenur tal-artikolu 2156(f) tal-Kap.

16 tal-Liġijiet ta' Malta;

Illi fit-tieni lok u mingħajr preġudizzju għas-suespost it-talba attriċi hija preskritta

Illi fil-mertu u mingħajr preġudizzju għas-suespost, il-konvenut jeċċepixxi bir- rispett illi t-talbiet attriċi huma infondati kemm fil-fatt u kemm fid-dritt u għandhom jiġu miċħuda bl-ispejjeż stante li l-ammonti mitluba mis-soċjetà attriċi mhumiex dovuti u hu m'għandu xejn x'jagħtihom;

Illi dawn il-fatti Anton Abela Grech noe sar jafhom wara li ddiskutihom mal-konvenut

4. ibnu Renald Abela Grech li mhuwiex residenti Malta;

B'riserva ta' difiża ulterjuri.

Għaldaqstant, in vista tas-suespost, il-konvenut jitlob bir-rispett li din l-Onorabbli Qorti jogħġobha tiċħad it-talbiet attriċi bħala infondati kemm fil-fatt kif ukoll fid-dritt u tiddikjara li l-konvenut m'għandux xejn x'iħallas lill-atturi, bl-ispejjeż kollha kontra r- rikorrenti.

Rat l-atti kollha tal-kawża.

Rat id-dokumenti li ġew esebiti in atti.

Semgħet ix-xhieda prodotti mill-partijiet.

Rat il-verbal tal-udjenza tad-29 ta' April, 2019 fejn il-partijiet ngħataw terminu

sabiex jippreżentaw in-noti ta' sottomissjonijiet tagħhom, u fejn il-kawża

tħalliet għal-lum għas-sentenza.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 3 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Rat in-noti ta' sottomissjonijiet ippreżentati mill-partijiet.

Il-kwistjoni bejn il-partijiet

Il-bank attur jgħid li wara li kien ikkonċeda faċilitajiet ta' self bankarju lill-

konvenut, dan is-self baqa' ma tħallasx lura mill-konvenut.

Il-każ imur lura għal

qabel is-sena 2008, meta l-konvenut kellu faċilitajiet ta' self għad-dispożizzjoni

tiegħu li ġew konċessi lilu mill-bank attur għal raġunijiet varji, fosthom għax-

xiri ta' vettura.

Permezz ta' sanction letter tas-7 ta' Ottubru, 2008, il-faċilitajiet

ta' self kollha li kellu l-konvenut kienu ġew ristrutturati f'faċilità waħda.

Permezz ta' dawn il-proċeduri, il-bank attur qiegħed jilmenta li l-konvenut

naqas milli jagħmel il-ħlasijiet dovuti minnu, li kien inadempjenti fl-obbligi

assunti minnu mal-bank, kif ukoll li l-konvenut kellu minn tibdil materjali fiċ-

ċirkostanzi tiegħu li affettwaw il-possibilità li jħallas lura l-imsemmi debiti.

bank attur interpella lill-konvenut jersaq għall-ħlas tad-debiti dovuta minnu

permezz ta' ittra uffiċjali tat-18 ta' Jannar, 2010, iżda l-konvenut baqa'

inadempjenti.

Permezz tal-kawża mressqa minnu, il-bank attur qiegħed jitlob

lill-Qorti tiddikjara li seħħew waħda jew aktar mill-events of default stipulati

fis-sanction letter maħruġa mill-bank, u għalhekk il-konvenut għandu jiġi

kkundannat iħallas lura s-somma ta' tlieta u ħamsin elf, u tmienja u erbgħin

Euro u sittax-il ċenteżmu (€53,048.16) rappreżentanti l-bilanċ tad-debitu fil-

kont tas-self tal-konvenut, bl-imgħaxijiet ulterjuri b'effett mid-data tas-16 ta'

Marzu, 2018, sad-data tal-ħlas effettiv.

Min-naħa tiegħu l-konvenut wieġeb li t-talbiet tal-bank attur huma infondati

fil-fatt u fid-dritt stante li l-ebda ammont mhu dovut minnu lill-bank.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 4 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

konvenut eċċepixxa l-preskrizzjoni ai termini tal-artikolu 2156(f) tal-Kapitolu

16 tal-Liġijiet ta' Malta.

Provi u riżultanzi

Il-bank attur esebixxa kopja tas-sanction letter maħruġa minnu fis-7 ta'

Ottubru, 20081, li permezz tagħha l-Bank of Valletta p.l.c. informa lill-konvenut

li kien ser jingħata faċilità ta' self fl-ammont ta' tletin elf u ħamsin Euro

(€30,050), bit-termini u kundizzjonijiet stabbiliti fl-istess ittra.

Annessa ma' din

statement of account fir-rigward tal-kont tal-konvenut, minn fejn jirriżulta li

sal-15 ta' Marzu, 2018, il-konvenut kellu jagħti s-somma ta' tlieta u ħamsin elf

u tmienja u erbgħin Euro u sittax-il ċenteżmu (€53,048.16) lill-bank attur, li

minnhom tletin elf, mija u sitta u erbgħin Euro u tnax-il ċenteżmu (€30,146.12)

huma kapital, filwaqt li l-ammont ta' tnejn u għoxrin elf, disa' mija u żewġ

Euro u erba' ċenteżmi (€22,902.04) huma imgħaxijiet fuq il-kapital.3 Ġiet

esebita wkoll kopja tal-ittra uffiċjali tat-18 ta' Jannar, 2010, li permezz tagħha

l-bank attur interpella lill-konvenut għall-ħlas tad-debitu u l-imgħaxijiet dovuti

Il-bank attur ippreżenta affidavit ta' Johanna Mockridge, li hija vestita bir-

rappreżentanza legali tal-bank attur, li qalet li l-Bank of Valletta p.l.c. kien

ikkonċeda faċilitajiet bankarji lil Renald Abela Grech permezz ta' ittra tas-7 ta'

4 tal-proċess.

8 tal-proċess.

9 tal-proċess.

11 tal-proċess.

17 tal-proċess.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 5 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Ottubru, 2008, u sa dakinhar li nbdew dawn il-proċeduri, il-bank attur kien

kreditur tal-konvenut fis-somma ta' tlieta u ħamsin elf u tmienja u erbgħin

euro u sittax-il ċenteżmu (€53,048.16), flimkien ma' mgħax ulterjuri mid-data

tas-16 ta' Marzu, 2018 sad-data tal-pagament effettiv.

Ix-xhud qalet li kien

hemm għadd ta' ġrajjiet elenkati fis-sanction letter li f'każ li jseħħu setgħet tiġi

pperikolata jew affettwata ħażin il-possibilità tal-ħlas lura tad-debitu dovut lill-

bank attur, fosthom li l-konvenut naqas milli jħallas il-pagamenti dovuti lill-

bank skont kif stipulat fl-iskrittura privata ffirmata bejn il-partijiet, kif ukoll li

kien inadempjenti f'obbligi oħra assunti minnu fl-istess skrittura, jew inkella

kien hemm bidliet materjali fiċ-ċirkostanzi li sab ruħu fihom il-konvenut.

xhud ikkonkludiet li minkejja li kienet intbagħtet ittra uffiċjali lill-konvenut, li

permezz tagħha dan ġie interpellat jersaq għall-ħlas tad-dejn dovut minnu,

dan kien baqa' inadempjenti.

Permezz ta' nota tal-1 ta' Ġunju, 20186, il-konvenut ippreżenta prokura

speċjali li permezz tagħha huwa awtorizza lil missieru Anton Abela Grech

jirrappreżentah f'dawn il-proċeduri, fost materji oħra.

Waqt l-udjenza tal-4 ta' Ġunju, 2018 xehdet Marisa Rausi, relationship

manager fid-debt management department tal-bank attur, li qalet li r-

relazzjoni tal-konvenut mal-bank attur taqa' taħt il-portafoll tagħha.

Hija qalet

li minkejja diversi tentattivi sabiex jiġi stabbilit kuntatt mal-konvenut, permezz

ta' telefonati, emails, ittra uffiċjali, dan xorta waħda naqas milli jwieġeb b'xi

mod lill-bank.

Ix-xhud spjegat li oriġinarjament il-konvenut kellu żewġ loans, u

self fuq credit cards, kif ukoll budget account, iżda fis-7 ta' Ottubru, 2008 is-

28 tal-proċess.

30 tal-proċess.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 6 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

self kollu li dan kellu nġabar f'kont wieħed, u nħarġet sanction letter ġdida

mill-bank attur fir-rigward tal-konvenut.

Ix-xhud spjegat li l-ammont ta' tnejn

u għoxrin elf, erba' mija u sitta u disgħin Euro u disgħa u sebgħin ċenteżmu

(€22,496.79) kien ikopri tliet loans li ngħataw lill-konvenut, fosthom self biex

tinxtara vettura, li ngħata fil-25 ta' Marzu, 2006 u li kien jammonta għal ħdax-

il elf, tmien mija u tletin Euro u tnejn u tletin ċenteżmu (€11,830.32), self

għax-xiri ta' żiemel li ngħata fl-14 ta' Ġunju, 2007 u li kien jammonta għal

sebat elef, disa' mija u ħmistax-il Euro u tlieta u erbgħin ċenteżmu

(€7,915.43), u self li ngħata f'budget account fl-14 ta' Novembru, 2007 fl-

ammont ta' elfejn, seba' mija u wieħed u ħamsin Euro u erba' ċenteżmi

(€2,751.04), li flimkien jammontaw għal tnejn u għoxrin elf, erba' mija u sitta u

disgħin Euro u disgħa u sebgħin ċenteżmu (€22,496.79).

Ix-xhud żiedet tgħid li

l-bank kien irriżultalu li l-konvenut ma kienx qiegħed iħaddem il-credit cards

tiegħu b'mod tajjeb, bir-riżultat li dawn il-credit cards kienu ngħalqu mill-bank,

u minflok il-konvenut ingħata self bankarju, fl-ammont ta' sebat elef, ħames

mija u wieħed u erbgħin Euro u tnejn u sittin ċenteżmu (€7,541.62).

spjegat li l-file tal-konvenut għadda f'idejn diversi dipartimenti, u kienu saru

diversi tentattivi biex jiġi stabbilit kuntatt mal-konvenut, kemm permezz ta'

telefonati, messaġġi telefoniċi, u anki emails, sakemm il-ġenituri tal-konvenut

kienu infurmaw lill-bank li l-konvenut kien telaq mill-pajjiż.

Permezz ta' nota tat-18 ta' Lulju, 2018, il-bank attur esebixxa għadd ta'

dokumenti li juru l-andament tal-kontijiet tal-konvenut, anki permezz ta'

customer detail report, b'dettalji dwar il-komunikazzjonijiet li kienu saru mal-

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 7 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

konvenut minn diversi uffiċjali tal-bank8, kif ukoll ittra tat-28 ta' Lulju, 2011

fejn il-konvenut ġie mgħarraf bil-bidla fin-numru tal-kontijiet tiegħu.9

Il-konvenut ippreżenta l-affidavit tiegħu permezz ta' nota tat-12 ta' Ottubru,

201810, fejn qal li huwa kien ġie infurmat minn missieru li kienu nbdew

proċeduri kontra tiegħu mill-bank attur, u kien għalhekk li huwa ħatar lil

missieru bħala mandatarju speċjali tiegħu biex jirrappreżentah f'dawn il-

proċeduri.

Il-konvenut ċaħad li l-bank attur huwa kreditur tiegħu, jew li

għandu jħallas lura xi ammonti lill-bank, u żied jgħid li huwa għamel din id-

dikjarazzjoni ai termini tal-artikolu 2160 tal-Kodiċi Ċivili.

Il-konvenut qal li

huwa kien ilu tmien snin li telaq minn Malta, u f'dan iż-żmien huwa ma kien

irċieva ebda forma ta' komunikazzjoni mingħand il-Bank of Valletta.

konvenut qal li kull dokumentazzjoni li huwa rċieva mill-bank attur kien ħalliha

fid-dar ta' ommu, u l-ġenituri tiegħu kienu ddisponew minn dawn id-

Madanakollu żied jgħid li mill-memorja jiftakar li fl-2007 huwa

kien ħa self flimkien mat-tfajla tiegħu Sarah Rummolino Testone, sabiex jixtru

żiemel.

Qal li meta hu u Aquilina Testone infirdu, iż-żiemel inkwistjoni kien

inżamm minn Rummolino Testone, u s-self li l-partijiet kienu ħadu għax-xiri taż-

żiemel kien ġie ttrasferit f'isem Sarah Rummolino Testone, bi qbil mal-manager tal-

fergħa li l-Bank of Valletta p.l.c. għandu fil-Valletta Waterfront.

Il-konvenut

żied jgħid li kwalsiasi self li huwa kellu sa dak iż-żmien kien tħallas minnu, u

kellu wkoll xi kontijiet li ngħalqu minnu għax ma kienx qiegħed jużahom.

konvenut qal li kien sorpriż bil-fatt li l-bank attur kien ipproċeda fil-konfront

tiegħu wara għaxar snin, u qal ukoll li d-dettalji pprovduti lilu mill-bank attur,

36 tal-proċess.

41 tal-proċess.

45 tal-proċess.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 8 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

xorta waħda m'għenuhx

il-bank fuq xiex qiegħed

jibbaża

pretensjonijiet tiegħu.

Waqt l-udjenza tat-12 ta' Ottubru, 2018 xehdet Doris Korsten, li tiġi omm

il-konvenut, li qalet li l-konvenut kien ilu li telaq minn Malta madwar tmien

Qalet li hija għad għandha kuntatt kontinwu ma' binha, u dakinhar li

kienet irċeviet id-dar tagħha it-taħrika tal-bank attur, hija kienet infurmat lil

Żiedet tgħid li l-konvenut binha qalilha li min-naħa

tiegħu huwa ma kellu xejn pendenti mal-bank attur, u hija kienet iċċekkjat fid-

dar tagħha u ma sabet ebda dokumenti li setgħu ntbagħtu lil binha mill-

Ix-xhud qalet li binha kien ilu li telaq minn Malta madwar seba'

jew tmien snin, u kien qiegħed jgħix ir-Renju Unit.

Ix-xhud tat l-uniku indirizz li

kellha ta' binha, u qalet li kemm ilu li telaq minn Malta hija tieħu ħsieb li tiftaħ

kull posta li tkun indirizzata lilu.

Waqt l-udjenza tad-19 ta' Novembru, 2018, sar il-kontroeżami ta' Johanna

Borg Mercieca, li qalet li hija għandha r-rappreżentanza legali tal-bank attur, u f'dan

ir-rwol hi tassigura li d-dettalji fl-affidavits li jinkitbu jkunu korretti.

li min-naħa tagħha hija qatt ma ltaqgħet jew b'xi mod ippruvat tikkomunika

mal-konvenut.

Waqt l-istess udjenza xehed il-konvenut Renald Suban, li qal li huwa kien

ilu aktar minn tmien snin li telaq minn Malta, u huwa m'għandu l-ebda dejn

Qal li hu m'għandu l-ebda dokument fil-pussess tiegħu li seta'

kellu fiż-żmien meta huwa kien klijent tal-bank attur, u sa fejn jaf hu s-self

47 tal-proċess.

57 tal-proċess.

59 tal-proċess.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 9 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

bankarju li kien ingħata mill-bank attur kien ħallsu kollu.

Qal ukoll li s-self li

kien ħa ma' Sarah Rummolino Testone biex inxtara żiemel, kien inqaleb kollu fuqha

għax iż-żiemel inkwistjoni kien ġie rreġistrat f'isimha.

Il-konvenut qal li l-karti li

kellu bid-dettalji dwar dan is-self u self ieħor kien ħalliehom id-dar tal-ġenituri

tiegħu, li kienu ddisponew minnhom wara xi żmien.

Il-konvenut qal li huwa

siefer fl-2007, u wara li siefer huwa qatt ma rċieva xi dokument mill-bank.

konvenut ikkonkluda billi qal li qabel telaq minn Malta, huwa kien ta

struzzjonijiet ċari lil ommu biex fl-assenza tiegħu, hija tieħu ħsieb li tiftaħ il-

posta kollha indirizzata lilu u tinfurmah biha.

Qal li fil-fatt huwa kien ġie

mgħarraf bl-atti tal-kawża odjerna immedjatament.

Waqt l-udjenza tat-12 ta' Diċembru, 2018 sar il-kontroeżami ta' Marisa

Cameron, li qalet li hija setgħet tagħti x-xhieda tagħha f'din il-kawża abbażi

tad-dokumenti li sabet fil-file relattiv.

Qalet li dak iż-żmien kien involva ruħu l-

branch manager, ċertu Simon D’gostino, li kien iffirma s-sanction letter hu

u kien ħa ħsieb ir-ristrutturar tal-kontijiet tal-konvenut.

Ix-xhud spjegat li r-

rapport ippreżentat mill-bank attur fl-atti ta' dawn il-proċeduri ittella' minn

diversi nies li jaħdmu d-debt collection unit, li mmonitorjaw il-file qabel dan

intbagħat id-debt management department.

Ix-xhud spjegat li l-mod kif il-

kontijiet tal-konvenut ġew ristrutturati jinsab dettaljat fis-sanction letter

maħruġa mill-bank attur fis-7 ta' Ottubru, 2008.

Ix-xhud qalet li b'ristrutturar

wieħed għandu jifhem li l-konvenut kellu diversi loans li kienu jinkludu self

għax-xiri ta' vettura, self għax-xiri ta' żiemel, budget account, kif ukoll żewġ

credit cards, u dawn ġew amalgamati f'kont wieħed, anki biex ħajjet il-

konvenut tiġi ffaċilitata billi jħallas id-dejn dovut minnu permezz ta' pagament

wieħed.

66 tal-proċess.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 10 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Waqt l-udjenza tat-28 ta' Jannar, 2019, reġgħet xehdet omm il-konvenut,

Doris Pickard, li qalet li rnexxielha ssib irċevuta maħruġa mill-Malta Racing

Club fir-rigward ta' żiemel li l-konvenut u Sarah Rummolino Testone kellhom

Waqt l-udjenza tat-18 ta' Frar, 2019, xehed Simon Kamel El Din, li qal li hu

jaħdem bħala executive mal-bank attur, u fl-2008 hu kien jaħdem bħala

branch manager fil-fergħa li l-bank attur għandu fil-Waterfront tal-Belt

Ix-xhud qal li fuq is-sanction letter esebita mill-bank attur hemm il-

firma tiegħu, kif ukoll dik tal-konvenut.

Ix-xhud qal li s-sanction letter

inkwistjoni hi fir-rigward ta' liabilities personali li kellu l-konvenut, u żied jgħid

li huwa kien iltaqa' mal-konvenut fit-13 ta' Ġunju, 2008, li kellu jagħtih

risposta sas-16 ta' Ġunju tal-istess sena dwar x'kien se jagħmel biex iħallas l-

arretrati li kellu fuq il-kontijiet bankarji tiegħu.

Ix-xhud qal li lilu rriżultalu li

meta huwa beda jikkomunika mal-konvenut, dan kien diġà nfired minn ma'

Sarah Rummolino Testone, u hu la qatt kien kellem lil din il-persuna u lanqas qatt

ma ddiskuta magħha l-kontenut tas-sanction letter esebita.

Żied jgħid li l-

budget account li kellu l-konvenut kien miżmum flimkien ma' Sarah Rummolino

Emsting li f'dan il-każ kien hemm impjegati tal-bank attur li jaħdmu fis-

sezzjoni tad-debt collection unit li bdew jippruvaw jikkomunikaw mal-

Ix-xhud ikkonferma li l-ftehim u s-sanction letter relattivi kienu ġew

iffirmati mill-konvenut f'Ottubru tal-2008.

74 tal-proċess.

76 tal-proċess.

81 tal-proċess.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 11 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Rummolino Armatys, li qalet li hija kienet għamlet perijodu ta' madwar għaxar

xhur toħroġ mal-konvenut.

Qalet li hija u l-konvenut kienu għamlu konvenju

biex jixtru post bejniethom, liema post kien f'Baħar iċ-Ċagħaq, iżda meta r-

relazzjoni ta' bejniethom spiċċat, kienu kkanċellaw il-konvenju u ma kellhomx

bżonn jieħdu s-self mill-bank minħabba li ma kinux xtraw il-proprjetà li kienu

beħsiebhom jixtru bejniethom.

Ix-xhud qalet li s-self bankarju għax-xiri ta'

żiemel kien ittieħed minnha personalment, u dak is-self kien tħallas minnha

kollu kemm hu.

Hija qalet li ż-żiemel, li għadu fil-pussess tagħha, kien inxtara

minnha fl-2006, u l-konvenut ma kellu x'jaqsam xejn mas-self relatat mal-

akkwist ta' dan iż-żiemel.

Ix-xhud qalet li hija ma kienet ħadet l-ebda

faċilitajiet mill-bank flimkien mal-konvenut, għax meta ħassru l-għerusija ta'

bejniethom ma kienx baqgħalhom interess li jakkwistaw proprjetà flimkien.

xhud qalet li s-self li hija kellha biex xtrat iż-żiemel kien ilu li tħallas madwar

sitta jew seba' snin, u minn dak iż-żmien hija qatt ma kienet reġgħet semgħet

xejn mingħand il-bank.

Qalet ukoll li kienet ilha ma tkellem lill-konvenut

madwar għaxar snin, miż-żmien meta r-relazzjoni ta' bejniethom kienet

spiċċat.

Fuq suġġeriment li sar mill-avukat difensur tal-konvenut, ix-xhud qalet

li seta' kien il-każ li ż-żiemel inkwistjoni nxtara minnha u mill-konvenut

flimkien, u wara li spiċċat l-għerusija ta' bejniethom hija kienet iddeċidiet li

żżomm iż-żiemel u tibqa' tħallsu hi.

91 tal-proċess.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 12 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Konsiderazzjonijiet legali

Il-Qorti eżaminat il-provi miġjuba quddiemha u xtarret dak li ntqal mid-diversi

xhieda li taw id-depożizzjoni tagħhom fil-kawża, sabiex tasal għal deċiżjoni

dwar it-talbiet tal-bank attur, tenut kont ukoll tal-eċċezzjonijiet imressqa mill-

Il-bank attur ressaq provi dokumentarji li juru li fis-7 ta' Ottubru

2008, kienet ġiet konċessa faċilità bankarja lill-konvenut li permezz tagħha

ġew ristrutturati l-kontijiet bankarji b'diversi debiti li dan kellu, b'tali mod li

dan ingħata re-financing tas-self kollu li kien ġie konċess lilu preċedentement,

bl-intendiment li jiġu ffaċilitati l-pagamenti perjodiċi li kellu jħallas.

semgħet kif il-kapital misluf mill-bank attur lill-konvenut kien jammonta għal

€30,146.12.19 Flimkien mal-imgħaxijiet dovuti sal-15 ta' Marzu, 2018, meta

ġew ippreżentati l-atti ta' din il-kawża, l-ammont dovut mill-konvenut kien ta'

tlieta u ħamsin elf, u tmienja u erbgħin Euro u sittax-il ċenteżmu (€53,048.16),

li magħhom il-bank attur jippretendi li għandhom jiżdiedu l-imgħaxijiet

ulterjuri wara dik id-data.

Jirriżulta wkoll li l-unika ittra uffiċjali interpellatorja

li ntbagħtet mill-bank attur lill-konvenut kienet dik tat-18 ta' Jannar, 2010,

meta l-konvenut kien diġà naqas li jonora l-obbligi assunti minnu fil-konfront

tal-bank attur, u wara dik id-data ma kien hemm l-ebda interpellanza

ġudizzjarja oħra lill-konvenut da parti tal-bank attur.

Ir-rappreżentanta tal-

bank xehdet li kienu saru diversi tentattivi da parti ta' uffiċjali tal-bank attur

biex jiġi stabbilit kuntatt mal-konvenut, inkluż permezz ta' emails u telefonati,

iżda ma nġabet l-ebda prova ta' logs tat-telefonati li kienu saru u fuq liema

numru dawn saru, bħalma lanqas ma nġabet prova tal-emails li ntbagħtu minn

uffiċjali tal-bank lill-konvenut.

19 L-ammont indikat fis-sanction letter huwa ta' €30,050.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 13 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Min-naħa tiegħu l-konvenut xehed li l-ebda ammont mhuwa dovut minnu, u

kwalsiasi self li seta' kellu mal-bank attur kien ilu li tħallas.

Il-konvenut insista li

fit-tmien snin li kien ilu nieqes minn Malta, ma kien sar l-ebda kuntatt miegħu

mill-bank, u in vista tal-mogħdija ta' daqstant żmien, hu ma jistax jifhem il-

bank fuq xiex qiegħed jibbaża l-pretensjonijiet tiegħu għall-ħlas.

Il-konvenut

kien konsistenti fil-fehma tiegħu li m'għandu jagħti xejn lill-bank attur, u li

kwalunkwe self li seta' kien hemm fil-passat, kien ilu li tħallas.

konvenut ma ġab l-ebda prova ta' tali ħlasijiet, u qal li m'għad għandu l-ebda

dokument fil-pussess tiegħu taż-żmien meta huwa kellu faċilitajiet mal-bank

Il-Qorti tqis li l-pretensjoni tal-bank attur għandha tiġi eżaminata fid-dawl tal-

eċċezzjoni mqajma mill-konvenut, li l-azzjoni tal-bank hija preskritta ai termini

tal-artikolu 2156(f) tal-Kodiċi Ċivili, u dan in vista tal-fatt li tħalla jgħaddi żmien

pjuttost twil fejn il-bank attur m'għamel l-ebda komunikazzjoni mal-konvenut

dwar il-pretensjonijiet li qiegħed iġib 'il quddiem b'din il-kawża.20 Mill-provi

jirriżulta li l-bank attur kien ikkonċeda faċilitajiet ta' self lill-konvenut lura fis-7

ta' Ottubru, 2008, u kif jirriżulta mill-atti ppreżentati fil-kawża, dan is-self

ingħata lill-konvenut minkejja li fis-snin ta' qabel kien hemm istanzi fejn dan

naqas milli jħares l-obbligi assunti minnu fil-konfront tal-bank.

flok kien aktar kawt u mmonitorja l-andament tat-tħaddim tal-kontijiet

bankarji mill-attur bid-diversi mezzi u riżorsi li għandu għad-dispożizzjoni

tiegħu, ħalla jgħaddi inutilment perijodu ta' żmien li matulu l-bank m'għamel

xejn biex jirkupra dak li allegatament kien dovut lilu.

Uffiċjali tal-bank attur li

xehdu fil-kawża qalu li min-naħa tagħhom kienu għamlu diversi tentattivi

20 L-artikolu 2107(2) tal-Kodiċi Ċivili: "Il-preskrizzjoni hija wkoll mmezz sabiex wieħed jeħles minn azzjoni meta l-kreditur ma jkunx eżerċita l-jedd tiegħu għal żmien li tgħid il-liġi."

Paġna 14 minn 22

Qrati tal-Ġustizzja

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

sabiex jikkomunikaw mal-konvenut, iżda l-uniku mezz li bih tista' tiġi interrotta

l-preskrizzjoni f'każ bħal dan huwa billi jiġi ppreżentat att ġudizzjarju.21

Jirriżulta wkoll li l-unika darba li ġie ppreżentat att ġudizzjarju f'dan il-każ kien

permezz ta' ittra uffiċjali ppreżentata fit-18 ta' Jannar, 2010, u wara dik l-ittra

uffiċjali, li l-konvenut ma rreaġixxiex għaliha, il-bank attur ma bagħat l-ebda

att ġudizzjarju ieħor lill-konvenut.

Il-Qorti trid tissottolinea l-fatt, li anki jekk

kien diffiċli għall-uffiċjali tal-bank li jistabbilixxu kuntatt dirett mal-konvenut

minħabba li dan kien qiegħed jirrisjedi barra minn Malta, madanakollu bl-

istess mod li l-bank attur kien jaf fejn għandu jinnotifika lill-konvenut bl-atti ta'

il-proċeduri, seta'

jinnotifika

lill-konvenut fl-istess

indirizz b'atti

ġudizzjarji oħra.

Imma minn dan kollu, mill-provi jirriżulta li ma sar xejn.

minn hekk rappreżentant tal-bank li xehdet f'dawn il-proċeduri, Marisa

Blanco, li esebiet rapport dettaljat dwar ir-relazzjoni li kellu l-bank attur mal-

konvenut, naqset milli tippreżenta kopja sħiħa ta' dan ir-rapport, minn fejn

kellhom jirriżultaw it-tentattivi kollha li għamlu esponenti tal-bank attur

sabiex jistabbilixxu xi forma ta' kuntatt mal-konvenut.

B'żieda ma' dan Il-Qorti

tirrileva li ma nġiebet ebda prova li ġie notifikat xi att ġudizzjarju ieħor, jew li

almenu kien hemm tentattiv ta' notifika ta' xi att ġudizzjarju ieħor, għajr għall-

ittra uffiċjali tat-18 ta' Jannar, 2010.

Dan ifisser li l-konvenut huwa korrett fl-

asserzjoni tiegħu li tul it-tmien snin li huwa kien ilu nieqes minn Malta, huwa

ma rċieva l-ebda komunikazzjoni jew xi forma ta' korrispondenza mingħand il-

Huwa fid-dawl ta' dawn iċ-ċirkostanzi li l-konvenut qiegħed jinsisti

li huwa m'għandu jagħti xejn lill-bank attur, u apparti li jeċċepixxi l-

preskrizzjoni kwinkennali, jgħid ukoll li kwalsiasi debiti li huwa qatt kellu mal-

21 L-artikolu 2128 tal-Kodiċi Ċivili jgħid li: "Il-preskrizzjoni tinkiser ukoll b'kull att ġudizzjarju ppreżentat fl-isem tas-sid jew tal-kreditur innotifikat lill-parti li kontra tagħha wieħed irid li ma jħallix timxi l-preskrizzjoni, u li minnu jkun jidher biċ-ċar illi s-sid jew il-kreditur bi ħsiebhom iżommu l-jedd tagħhom."

Paġna 15 minn 22

Qrati tal-Ġustizzja

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

bank attur, kienu ġew imħallsa minnu.

Però prova ta' tali ħlas da parti tal-

konvenut, ma nġabitx lanqas.

Il-konvenut jinsisti li fl-affidavit tiegħu huwa ħa l-ġurament deċiżorju ai termini

tal-artikolu 2160 tal-Kodiċi Ċivili22, u li huwa bil-ġurament tiegħu insista li

mhuwiex debitur tal-bank attur.

Iżda l-Qorti tirrileva li f'dan il-każ, il-bank

attur ma ddiferixxa l-ebda ġurament bħal dan lill-konvenut, u għalhekk ma

jistax jiġi preżunt li dak li xehed dwaru l-konvenut fl-affidavit tiegħu għandu

jitqies daqslikieku hu ntalab jieħu ġurament ai termini tal-artikolu 2160 tal-

Kodiċi Ċivili u wieġeb għad-domandi ristrettissimi li l-kreditur jista' jistaqsi

meta jagħżel li jirrimetti ruħu għal dak li se jixhed id-debitur meta jitolbu jieħu

l-ġurament deċiżorju.

Dwar il-mod kif għandu jiġi diferit il-ġurament deċiżorju

u f'liema stadju tal-kawża dan għandu jingħata, il-Qrati tagħna ppronunzjaw

ruħhom kemm-il darba.

F'deċiżjoni fl-ismijiet R. Bajada Enterprises Ltd. vs.

Kummissarju tal-Artijiet23, intqal:

"Il-guramento decisorio, trattat taħt l-artikolu 2160 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta, iġorr miegħu konsegwenzi legali ben speċifiċi fl-eventwalità li r-risposta tad- debitur għad-domanda posta mill-kreditur ai termini tal-imsemmi artikolu tal-liġi tkun li mhuwiex debitur jew li ma jiftakarx jekk il-ħaġa ġietx imħallsa.

In effetti f'tali ċirkostanzi tal-preskrizzjoni u konsegwentement tiċħad it-talba tal-kreditur għall-ħlas."

l-eċċezzjoni

tilqa'

22 L-artikolu 2160 (1): "Il-preskrizzjonijiet imsemmija fl-artikoli 2147, 2148, 2149, 2156 u 2157, m'għandhomx effett jekk il-partijiet li jeċċepuhom, meta jingħata lilhom il-ġurament, ma jistqarrux li mhumiex debituri, jew li ma jiftakrux jekk il- ħaġa ġietx imħallsa." 23 P.A., 23.02.2016.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 16 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

F'deċiżjoni fl-ismijiet Rummolino Francis Xavier sive Pearson. vs Rummolino Emanuel J.

noe24, il-Qorti qalet:

"L-artikolu 2160 tal-Kodiċi Ċivili li jitkellem dwar il-ġurament deċiżorju dejjem kien interpretat b'mod illi min jeċċepixxi l-preskrizzjoni jeħtieġlu jixhed viva voce dwar il-kweżit hemm imniżżel, u ċioe li mhux debitur jew li ma jiftakarx jekk il-ħaġa hix imħallsa.

Anke jekk l-eċċezzjoni tal-preskrizzjoni tkun ġuramentata meta hekk ippreżentata, dment illi ma ssirx il-prova skont l-artikolu 2160 il-Qorti xorta ma tistax tiddeċiedi favur l-eċċipjent għaliex jitqies li ma tkunx inġiebet prova dwar dik l-eċċezzjoni."

Fid-deċiżjoni fl-ismijiet Id-Direttur tar-Reġistru Pubbliku vs. HSBC Bank Malta

p.l.c.25, il-Qorti għamlet riferiment għal diversi deċiżjonijiet li ngħataw mill-

Qrati tagħna tul is-snin dwar din il-kwistjoni:

"Imiss lill-parti li kontra tagħha l-preskrizzjoni tiġi eċċepita li tiddiferixxi l-ġurament lill-eċċipjent.

Jekk hi ma tiddeferixxix il-ġurament il-Qorti ma tistax tordnah ex officio.

Kummerċjali.

15.02.1965); Bħala regola ġenerali d-dilazzjoni ta' dan il-ġurament, minħabba n-natura tiegħu, għandha ssir wara li jkunu ġew magħrufa l-kwestjonijiet jekk kienx hemm interruzzjoni, jew sospensjoni jew rinunzja tal-preskrizzjoni li tkun ġiet eċċepita, u mhux qabel."

Ċiv.

11.10.1940); Jekk l-attur jagħżel il-mezz tal-ġurament, u l-konvenut ikun ħalef skont il-liġi, l- attur ma jkunx jista' jagħżel mezz ieħor, billi meta l-kreditur jitlob li jingħata lid- debitur il-ġurament, dan ifisser li hu qiegħed jirritjeni bħala ammissibbli l- preskrizzjoni eċċepita u li ma kienx hemm sospensjoni jew interruzzjoni tagħha, u li jrid jipprova l-mezz estrem tad-dilazzjoni tal-ġurament.

B'dan il-mezz huwa jkun qiegħed jirrimetti ruħu fil-kuxjenza tad-debitur."

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 17 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Fil-każ odjern, kien il-bank attur li kellu jilqa' għall-eċċezzjoni tal-preskrizzjoni

sollevata mill-konvenut billi jagħth l-ġurament deċiżorju ai termini tal-artikolu

2160 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta, xi ħaġa li ma saritx, jew inkella l-bank

attur bħala kreditur kellu mezzi oħra biex jiddefendi ruħu mill-eċċezzjoni tal-

konvenut, jiġifieri l-prova tar-rinunzja jew l-interruzzjoni tal-preskrizzjoni.

Qorti tirrileva li f'dan il-każ ma nġabet l-ebda prova, la min-naħa tal-attur u

lanqas min-naħa tal-konvenut, li l-preskrizzjoni ġiet interrotta, u għajr għall-

ittra uffiċjali waħda li ntbagħtet f'Jannar tas-sena 2010, ma kien hemm l-ebda

att ġudizzjarju ieħor da parti tal-bank attur fil-konfront tal-konvenut.

dokumenti esebiti mill-bank attur li jelenkaw dettaljatament il-korrispondenza

li kien hemm bejn il-bank u l-konvenut, kollha jirreferu għar-relazzjonijiet bejn

il-partijiet qabel intbagħtet l-ittra uffiċjali, u minkejja li x-xhud Marisa Blanco

wegħdet lill-Qorti li kienet ser tippreżenta rapport sħiħ dwar il-korrispondenza

kollha li rappreżentanti tal-bank kellhom mal-konvenut, din il-prova baqgħet

Il-Qorti m'għandha l-ebda prova oħra quddiema, għajr għal dak li

xehdu uffiċjali tal-bank li qalu li għamlu tentattivi varji biex jikkomunikaw mal-

konvenut, iżda ma setgħux isibuh, li permezz tagħha jista' jkollha l-konfort

meħtieġ li l-preskrizzjoni kwinkennali f'dan il-każ ġiet interrotta bil-mod

preskritt mil-liġi, jiġifieri bil-preżentata ta' att ġudizzjarju.

Lanqas mhu skużanti

dak li ntqal li l-bank attur li ma kienx jaf l-indirizz tal-konvenut jew b'liema

mod seta' jikkomunika miegħu, għax meta ġew intavolati l-proċeduri odjerni,

il-bank kien jaf fejn kellu jinnotifika dawn l-atti.

Ma kien hemm l-ebda raġuni

għalfejn għal perijodu ta' tmien snin sħaħ, il-bank attur ma għamel xejn u ma

bagħat l-ebda ittra uffiċjali biex jinterrompi kwalsiasi perijodu preskrittiv li

beda jiddekorri, partikolarment f'ċirkostanzi li jissuġġerixxu li l-konvenut kien

diġà defaulter drabi oħra, fejn allura li l-movimenti kollha tal-konvenut

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 18 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

kellhom ikunu segwiti aktar mill-viċin u mmonitorjati b'aktar regolarità mill-

Tul dawn il-proċeduri, u b'mod partikolari fin-nota ta' sottomissjonijiet

imressqa minnu, il-bank attur ħa l-pożizzjoni li ladarba l-konvenut ammetta li

kien hemm self bankarju meta qal li dan kien tħallas kollu, u meta qal li kien

hemm self bankarju li ttieħed biex jinxtara żiemel, u li dan is-self kompla

jitħallas minn terza persuna li m'għandha x'taqsam xejn ma' dawn il-

proċeduri, kien hemm rinunzja taċita da parti tal-konvenut għall-eċċezzjoni

tal-preskrizzjoni.

Il-Qorti tagħmel riferiment għal dak li jipprovdi l-artikolu

2133 tal-Kodiċi Ċivili, li jistipula illi:

"Il-preskrizzjoni tinkiser jekk id-debitur jew il-pussessur jagħraf il-jedd tal-parti li kontra tagħha dik il-preskrizzjoni tkun bdiet miexja."

Għall-bank attur, il-fatt li l-konvenut qal li huwa m'għandu jagħti xejn lill-bank,

u li kwalsiasi self li kien hemm għaxar snin qabel infetħu dawn il-proċeduri,

kien tħallas kollu, jammonta għal rinunzja taċita tal-preskrizzjoni.

tirrileva li l-pożizzjoni tal-konvenut f'dawn il-proċeduri dejjem kienet waħda

konsistenti, fis-sens li huwa dejjem ċaħad li għandu jagħti xi ħaġa.

tagħna tul is-snin taw diversi sentenzi fejn ġew stabbiti l-elementi li jwasslu

għal rinunzja taċita tal-preskrizzjoni.

Fid-deċiżjoni fl-ismijiet Korporazzjoni

għas-Servizzi tal-Ilma vs. Joseph Muscat Azzopardi, il-Qorti qalet illi:

"L-Artikolu 2109(1) tal-Kapitolu 16 testwalment jipprovdi illi "r-rinunzja għall- preskrizzjoni tista' tkun espressa jew taċita".

Fil-każ ta' rinunzja espressa din trid tirriżulta minn espressjonijiet ċari u univoċi, u fil-każ ta' rinunzja taċita għandha tiġi interpretata tant restrittivament illi mill-fatti li minnhom dik ir-rinunzja trid tiġi deżunta ma tkunx tista' tiġbed konġettura oħra ħlief il-propożitu evidenti tar-

26 Appell Inferjuri, 19.05.2004.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 19 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

rinunzja (Art.

Ċiv.

18.03.1977). illi r-rinunzja għall-preskrizzjoni hija Hija dottrina komunement aċċettata manifestazzjoni unilaterali tal-volontà inekwivokabbli tal-konvenut debitur li jabdika għall-effetti tal-preskrizzjoni u li ma jridx japprofitta ruħu mill-preskrizzjoni kompjuta.

F'deċiżjoni oħra fl-ismijiet Rhodes Joseph Barbara et vs. Segretarju tal-War

Damage Commission27, intqal illi:

"In kwantu għar-rinunzja tal-preskrizzjoni ġia kompita, ġie osservat li min jaċċetta li jħallas parti minn somma reklamata kontra tiegħu, wara li jkun għadda ż-żmien tal- preskrizzjoni favur tiegħu, jiġi li rrinunzja għall-preskrizzjoni ġia akkwistata.28 Biex l- attijiet tad-debitur jiġu interpretati bħala rikonoxximent jeħtieġ li jkunu univoċi.

Sempliċi kollokwiji bejn kreditur u debitur ma jammontawx għal rikonoxximent tad-dejn.

Ir-rikonoxximent, da parti tad-debitur, li jinterrompi l-preskrizzjoni jrid jirriżulta minn provi ċari u univoċi u li manifestement ikunu inkompatibbli mal-volontà tal- preskriventi li jikkontesta l-eżistenza u l-eżerċizzju tad-dritt. … Ir-rinunzja leċita għall-perijodu preskrittiv estintiv tal-azzjoni trid tirriżulta minn fatt li jippresupponi l-abbandun tad-dritt akkwistat.

Il-volontà taċita għandha tkun ċerta daqs dik espressa, u għalhekk ir-rinunzja trid tkun tali li ma tħalli ebda dubju dwar l-intenzjoni li jiġi abbandunat id-dritt akkwistat permezz tal-preskrizzjoni.

Fi kliem ieħor ir-rinunzja għall-preskrizzjoni trid tkun riżultat ta' attijiet jew fatti li ma jistgħux jitfissru jew jittieħdu b'ħaġa oħra ħlief bħala rinunzja jew ammissjoni.

Fil- każ ta' dubbju l-apprezzament għandu jwassal għal konvinċiment kontra r-rinunzja u mhux favur."

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 20 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Il-Qorti tqis li f'dan il-każ mill-provi ma jirriżultax li l-konvenut b'xi mod

irrinunzja għall-preskrizzjoni jew ammetta li hemm xi debiti dovuti minnu.

Għall-kuntrarju,

il-pożizzjoni tiegħu f'dawn

il-proċeduri kienet

m'għandu jagħti xejn lill-bank attur, mhux biss għaliex is-self ikkontrattat kien

tħallas, iżda wkoll in vista tal-mogħdija ta' żmien li matulu l-bank attur

m'għamel xejn biex jinterpella lill-konvenut jersaq għall-ħlas ta' dak li l-bank

jgħid li huwa dovut lilu.

Il-Qorti tirrileva li kuntrarjament għal sitwazzjonijiet

fejn l-allegat debitur jikkontesta l-quantum tad-debitu dovut minnu, f'dan il-

każ l-allegat debitur qiegħed jikkontesta l-eżistenza tad-dejn, anzi qiegħed

jinsisti li kwalsiasi dejn li kien ġie ikkontrattat, ilu li tħallas.

prova ta' dan ma nġabitx mill-konvenut, iżda l-Qorti tqis li quddiem il-prova li

l-bank attur ħalla tmien snin jgħaddu qabel ma ppreżenta xi att ġudizzjarju li

bih ittenta jiġbor dak allegatament dovut lilu, tqis li l-azzjoni tal-bank attur hija

Il-pożizzjoni tal-konvenut fil-kawża hija ċara, u mill-mod kif laqa'

għat-talbiet tal-bank attur u minn dak li xehed fil-kawża, il-Qorti ma tistax

loġikament tasal għall-konklużjoni li l-konvenut irrinunzja b'xi mod għat-

terminu preskrittiv li ddekorra favur tiegħu.

Għaldaqstant għar-raġunijiet hawn fuq mogħtija, il-Qorti qiegħda taqta' u

tiddeċiedi din il-kawża kif ġej:

Tilqa' l-eċċezzjoni tal-konvenut li t-talba attriċi hija preskritta ai

termini tal-artikolu 2156(f) tal-Kodiċi Ċivili;

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 21 minn 22

Rikors Maħluf Numru 306/2018 LM

Tiċħad it-talbiet tal-bank attur.

Spejjeż tal-kawża a karigu tal-bank attur.

Onor. Dr Lawrence Dean LL.D. Imħallef Rosemarie Diaby Deputat Reġistratur

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 22 minn 22


QORTI ĊIVILI (SEZZJONI FAMILJA) ONOR.IMHALLEF JACQUELINE TONG GRIMA LL.D., LL.M. (IMLI) Seduta ta' nhar il-Gimgha 1 ta' Novembru 2019

Rat ir-rikors ta' MC, datat 14 ta' Dicembru 2018, a fol 1 li jaqra hekk:

Illi l-kontendenti izzewgu f'Malta fit-8 ta' Lulju 1989 (Dok.

Illi l-kontendenti sseparaw permezz ta' kunratt ta' separazzjoni ppublikat fis-26

ta' Marzu 2008 in Atti Nutar Nicholas Cali (Dok B) u kif sussegwentement

emendat permezz ta' kuntratt datat 6 ta' Novembru 2018, fl-atti tan-Nutar David

Peresso Fiorentino ghalhekk il-kontendenti ilhom aktar minn ghaxar snin separati de facto u

legalment, u ma hemm l-ebda prospett ragonevoli ghal rikonciljazzjoni bejn il-

Illi bejn il-kontendenti m'hemmx kwistjonijiet pendent dwar il-manteniment;

il-ligi;

Illi ghalhekk ai termini tal-Att XIV tal-2011, l-esponenti jixtieq jitlob id-divorzju

Ghaldaqstant, l-esponenti bir-rispett lil din l-Onorabbli Qorti sabiex prevja kull

dikjarazzjoni li hija mehtiega skont il-ligi:-

Tiddikjara d-divorzju u/jew il-hall taz-zwieg ikkuntrattat bejn il-kontendenti fit-

8 ta' Lulju 1989;

Tordna lid-Direttur tar-Registru Pubbliku biex jirregistra d-divorzju u/jew il-

hall taz-zwieg fir-Registru Pubbliku.

Bl-ispejjez kontra l-intimata.

Rat li l-atti tar-rikors promotur, d-digriet u tal-avviz tas-smiegh gew debitament notifikati skond

Rat illi dehret l-intimata minghajr assistenza legali u wara li gew spjegati lilha d-drittijiet legali

taghha nformat lill-Qorti illi ma tridx assistenza legali u li ma toggezzjonax ghad-divorzju waqt

li ma ghandhiex tbati l-ispejjez (Vide fol 15);

Rat illi fil-verbal tal-11 ta' Lulju 2019, r-rikorrenti ddikjara li huwa lest li jhallas l-ispejjez tal-

Rat id–dokumenti ezebiti u l-atti kollha tal-kawza;

Rat l-Artikoli 66A, 66B u 66C tal-Kapitolu 16 tal-Ligijiet ta' Malta;

Ikkonsidrat;

MC xehed illi l-partijiet izzewgu fit-8 ta' Lulju 1989 u kienu ottjenew s-separazzjoni personali

fis-26 ta' Marzu 2008 permezz ta' kuntratt ta' separazzjoni konsenswali.

Xehed illi minn dan iz-

zwieg il-partijiet kellhom tifla wahda, li llum il-gurnata hija maggorenni.

Xehed illi m'hemm l-

ebda pendenzi ta' manteniment.

Qal ukoll illi l-partijiet ilhom jghixu separatament ghal cirka

ghaxar snin, u li m'hemm ebda tama ta' rikonciljazzjoni.

MRC xehdet u kkonfermat u kkoroborat ix-xhieda tal-attur.

Ikkonsidrat;

Rat l-Artikoli 66A u 66B tal-Kapitolu 16 tal-Ligijiet ta' Malta fejn inghad:

(1) Kull wieħed u waħda mill-miżżewġin ikollu l-jedd illi jitlob id-divorzju

jew il-ħall taż-żwieġ skont kif inhu maħsub f'dan is-Sub-Titolu.

jkunx meħtieg illi qabel ma jiġi mitlub id-divorzju, il-miżżewġin ikunu

infirdu minn xulxin b'kuntratt jew b'sentenza. [...]

Bla ħsara għad-dispożizzjonijiet li ġejjin ta' dan l-artikolu, id-divorzju

ma jistax jingħata ħlief b'talba ta' żewġ persuni miżżewġa flimkien jew

ta' waħda minnhom kontra l-oħra, u sakemm il-qorti tkun sodisfatta

(a) fid-data li jibdew il-proċeduri ta' divorzju, il-miżżewġin ikunu

għexu mhux flimkien għal perjodu ta', jew perjodi li jammontaw

għal, mill-inqas erba' snin matul

il-ħames snin minnufih

preċedenti, jew ikunu għaddew mill-inqas erba' snin mid-data tas-

separazzjoni legali; u

miżżewġin; u

(b) ma hemm l-ebda prospett raġonevoli għal rikonċiljazzjoni bejn il-

(ċ) il-miżżewġin u kull wild tagħhom qed jirċievu manteniment

adegwat, fejn hu dovut, skont iċ-ċirkostanzi partikolari tagħhom, kif

hemm maħsub fl-artikolu 57:

Iżda l-miżżewġin jistgħu f'kull żmien jirrinunzjaw għad-dritt tagħhom ta'

Ikkonsidrat:

Jirrizulta sodisfacentement pprovat illi l-partijiet kienu zzewgu nhar it-8 ta' Lulju 1989 (Vide Dok

A fol 4) u li minn dan iz-zwieg huma kellhom tifla wahda.

Jinsab stabbilit ukoll illi l-partijiet isseparaw legalment permezz ta' kuntratt in atti tan-Nutar

Dottor Nicholas Cali, datat 26 ta' Marzu 2008 (vide Dok.

B fol 5 et seqq.) li gie emendat fis-6

ta' Novembru 2018 fl-atti tan-Nutar David Joseph Diascari (vide Dok C fol ) u ghalhekk jirrizulta li

l-partijiet ilhom legalment isseparati ghal aktar mill-erba' snin rikjesti mill-ligi.

Jirrizulta ukoll m'hemmx pendenzi rigward hlas ta' manteniment bejn il-partijiet.

Il-Qorti tqis inoltre illi jirrizulta sufficjentement pruvat illi ma hemm l-ebda prospett ragonevoli

ta' rikonciljazzjoni bejn il-partijiet.

Ghalhekk jirrizulta illi l-attur irnexxilu jissodisfa r-rekwiziti kollha mehtiega mil-ligi sabiex z-

Ghal dawn il-motivi, il-Qorti taqta' u tiddeciedi billi tilqa' t-talbiet, tippronunzja il-hall taz-

zwieg bejn il-partijiet u tordna lir-Registratur tal-Qrati sabiex, fi zmien xahar mill-llum,

javza lid-Direttur tar-Registru Pubbliku bid-divorzju tal-partijiet biex dan jigi registrat fir-

Registru Pubbliku.

In vista tad-dikjarazzjoni maghmula mill-attur fil-verbal tal-11 ta' Lulju 2019, il-Qorti

tordna li l-ispejjez kollha ghandhom jithallsu mill-attur.

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


TRIBUNAL GĦAL TALBIET ŻGĦAR ĠUDIKATUR DR JOHN BONELLO, B.A., LL.M.(IMLI), LL.D.

Seduta ta' nhar it-Tlieta, 1 ta' Dicembru, 2015

Awtorita' ghat-Trasport f'Malta vs Paul Charles Batakis (K.I.: 281021L)

It-Tribunal, Ra t-talba prezentata nhar l-4 ta' Mejju 2015, fejn ghar-ragunijiet hemm premessi, l- Awtorita' Attrici talbet li l-Konvenut jigi kkundannat ihallas is-somma ta' mitejn u sitta u tmenin euro u tlieta u sittin centezmu (€286.63); Ra li l-kawza giet appuntata ghas-smiegh ghas-seduta tat-22 ta' Settembru, 2015; Ra li ghad li gie debitament notifikat bl-atti, il-Konvenut naqas milli jipprezenta risposta fil- waqt li t-terminu preskritt mil-ligi ghal dan il-ghan iddekorra inutilment; Ra li ghad li l-kawza kienet differita ghas-seduta tal-lum, deher biss rapprezentant tal- Awtorita' Attrici li kkonferma bil-gurament il-pretensjoni tal-Awtorita' Attrici; Ikkunsidra; Illi l-Att dwar Tribunal ghal Talbiet Zghar (Kap. 380) jipprovdi espressament fl-Art.

9(2)(a) li gudikatur "għandu jiżgura li każ għandu, daqskemm ikun possibbli, jinstema' u jinqata' sommarjament fl-istess jum tas-smigħ tiegħu u li dak is-smigħ ma jtulx iktar minn seduta waħda".

Tali dispozizzjoni naturalment mghandhiex tigi implimentata b'mod li taghti lok ghal ksur tad-dettami tal-gustizzja naturali; Illi inoltre, l-Art.

13 tal-Kap.

380 jipprovdi espressament:

Jekk xi parti tonqos li tidher fid-data stabbilita għas-smigħ tal-kawża, id-disposizzjonijet li ġejjin għandhom jgħoddu:

(b) jekk il-konvenut jonqos li jidher, il-ġudikatur jista' jiddeċiedi l-kawża fin-nuqqas tal-konvenut u tista' ssir ammissjoni bis-subizzjoni tal-konvenut, u d-disposizzjonijet tas-Sub-titolu VI tat- Titolu I tat-Tielet Ktieb tal-Kodiċi ta' Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili, li jirrigwardaw l- ammissjoni bis-subizzjoni jgħoddu mutatis mutandis.

tal-konvenut fil-qrati

inferjuri għandhom

Illi hu car li fil-kawza odjerna, il-Konvenut wera kontumelja assoluta meta ghad li kien notifikat bl-avvizi tat-talba u tas-smiegh naqas milli jipprezenta risposta kif ukoll naqas milli jidher ghas-seduta.

Mill-banda 'l ohra, l-Awtorita' Attrici, permezz tar-rapprezentant taghha Nicholas Farrugia Grech, li xehed bil-gurament, irnexxielha tipprova t-talba kif dedotta u dan it- Tribunal ma jarax ghalfejn mghandux joqghod fuq il-provi li ghandu quddiemu.

Fuq kollox, it-Tribunal iqis in-natura tal-proceduri quddiemu u l-ispeditezza li trid il-ligi; Ghal dawn il-motivi, it-Tribunal jaqta' u jiddeciedi din il-kawza billi jilqa' t-Talba attrici u jikkundanna lill-Konvenut ihallas lill-Awtorita' Attrici s-somma ta' €286.63 bl-imghax legali skond il-ligi b'effett mid-data tan-notifika ta' din il-kawza u cjoe d-9 ta' Novembru 2015.

L- ispejjez kollha tal-proceduri jkunu a karigu tal-Konvenut.

Dr John Abela Cuschieri Ġudikatur Alan K. Zerafa Deputat Reġistratur