QORTI ĊIVILI

Illum it-3 ta' Novembru, 2015

Fl-atti tar-Rikors Ġuramentat Nru 254/2015(LM) General Workers Union vs.

Union Vassallo Grant Melillo Fenech 3.

Ir-Reġistratur tat-Trade Unions

U wara l-ħruġ tal-Mandat ta' Inibizzjoni numru 247/2015EG fl-istess ismijiet

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 1 minn 31

Il-Qorti, Rat ir-Rikors ippreżentat fid-9 ta' Ottubru, 2015 mill-Union Vassallo Grant

Melillo Fenech (minn issa 'il quddiem "il-UĦM") li bih għar-raġunijiet imfissra

talbet li din il-Qorti:

Illi permezz ta' rikors tat-13 ta' Frar, 2015, l-imsemmija General Workers Union (GWU) talbet u ottjeniet il-ħruġ ta' Mandat ta' Inibizzjoni Nru 247/15EG fil-konfront tal-Union esponenta u magħha s-soċjetà Malta Public Transport Services (Operators) Limited (MPTSOL) u r-Reġistratur tat-Trade Unions.

Illi riżultat ta' tali digriet tal-4 ta' Marzu, 2015, l-hemmhekk u hawnhekk intimati inżammu milli:

"Jibdew eżerċizzju ta' verifika ta' records ta' sħubija trejdunjonistika ta' ħaddiema in segwitu ta' deċiżjoni u digriet mogħtija mit-Tribunal Industrijali nhar il-11 ta' Frar, 2015, jew xi forma ta' verifika oħra, stante illi tali proċedura hija leżiva għad-drittijiet tal-union rikorrenti u tippreġudikaha (recte) irrimedjabbilment, u inoltre, Iżomm intimata Malta Public Transport Services (Operations) Limited milli tagħti rikonoxximent trejdunjonistiku sħiħ jew parzjali lill-Union Ħaddiema Magħqudin".

lis-soċjetà

Illi l-Union esponenta qegħda, għar-raġunijiet li ser jiġu hawnhekk elenkati, tissottometti illi l-Mandat ta' Inibizzjoni msemmi għandu jiġi revokat, kollu jew parti minnu, ai termini tal-Artikolu 836(1)(f) tal-Kap.

12 tal-Liġijiet ta' Malta.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 2 minn 31

A bażi tal-Artikolu 836(1)(f) – Mandat jista' jiġi revokat, in toto jew in parte, jekk jintwera illi fiċ-ċirkostanzi ma jkunx raġjonevoli li jinżamm fis- seħħ l-att kawtelatorju jew parti minnu jew li dan l-att jew parti minnu mhux aktar meħtieġ jew ġustifikabbli.

Ċirkostanzi li jsawwru l-ħruġ tal-Mandat ta' Inibizzjoni 247/15EG:

a. Paċifiku jingħad inoltre, kif anki espress fid-digriet stess ("in segwitu ta' deċiżjoni u digriet mogħtija mit-Tribunal Industrijali nhar il-11 ta' Frar, 2015") – illi l-bidu tal-proċeduri kollha, inkluż dawk pendenti u inkluż il-Mandat de quo, skattaw riżultat tal- proċeduri quddiem it-Tribunal Industrijali Nru. 3294/FM.

b. Illi l-ilment prinċipali tal-GWU rigwardanti dawn il-proċeduri quddiem it-Tribunal Industrijali kien li hija ma kinitx parti minn dawk il-proċeduri fejn ġie deċiż illi "d-drivers jiffurmaw a separate bargaining unit u għaldaqstant għandhom dritt illi jkunu hekk rikonoxxuti." – u din l-Onorabbli Qorti fid-dawl ta' dawn il-proċeduri dehrilha li prima facie il-GWU kellha raġun, u kwindi inibiet, kif fuq imsemmi, milli ssir verifika u inibiet lis- soċjetà MTPSOL milli tagħti rikonoxximent, sħiħ jew parzjali, lill- UĦM.

c. Illi dik it-tilwima mressqa quddiem it-Tribunal Industrijali skattat peress illi l-Union esponenti kienet qed tikkontendi illi hija kellha l-maġġoranza tax-xufiera tas-soċjetà intimata u kwindi kienet qed titlob ir-rikonoxximent ewlieni tagħhom, ad esklużjoni tal- ħaddiema l-oħra tal-istess soċjetà intimata MPTSOL.

Ċirkostanzi llum:

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 3 minn 31

Illum, iċ-ċirkostanzi varjaw u, a benefiċċju tal-Qorti, qed jingħad illi: a. Illum il-UĦM qed tikkontendi li hija għandha tingħata għarfien ewlieni tal-ħaddiema kollha tal-MPTSOL u mhux tax-xufiera biss, u dan peress illi llum jirriżulta (dok anness) illi l-UĦM għandha 755 membru mill-ħaddiema kollha tal-MPTSOL, li jlaħħqu b'kollox 1090, allura ben 70% tal-ħaddiema tal-MPTSOL huma membri tal-UĦM.

b. Illum, appuntu kontestwalment ma' dan ir-rikors, il-UĦM intavolat nota fir-Reġistru li permezz tagħha ċediet il-proċeduri msemmija quddiem it-Tribunal Industrijali 3294/FM (li tinsab differita sine die) stante it-tibdil fiċ-ċirkostanzi u l-mod ieħor kif ser tirregola ruħha, in kwantu illi l-pożizzjoni tagħha li tat lok għal dawk il-proċeduri, saret superfluwa, peress li t-talba tal-UĦM illum hija għall-ħaddiema kollha tal-MPTSOL u mhux tax-xufiera biss.

Illum, appuntu kontestwalment ma' dan ir-rikors, il-UĦM intavolat nota fl-atti ta' dawn l-odjerni proċeduri (Rik.

Nru. 254/2015LM) l-partijiet kollha jkunu (recte), sabiex din Industrijali it-Tribunal konsapevoli 3294/FM ġew ċeduti u li l-UĦM m'għadx għandha aktar interess, la in parte hemmhekk lanqas fid-deċiżjoni il-proċeduri u f'dawk mogħtija fil-11 ta' Frar, 2015.

l-Onorabbli Qorti u illi tali proċeduri quddiem

d. Illi rinfaċċjata b'dawn iċ-ċirkostanzi ġodda, il-UĦM talbet lis-soċjetà MPTSOL sabiex tivverifika l- maġġoranza assoluta tal-ħaddiema kollha, iżda dan ma sarx in vista tal-Mandat ta' Inibizzjoni Nru 247/15EG.

l-pretensjoni tagħha

illi għandha

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 4 minn 31

e. Illum, appuntu kontestwalment ma' dan ir-rikors, ingħata bidu għall- Industrijali fuq terms of remit proċeduri quddiem kompletament tingħata ossia, rikonoxximent tal-ħaddiema kollha (u mhux tax-xufiera biss) tal- l-maġġoranza MPTSOL, wara assoluta tal-ħaddiema kollha bħala membri tagħha, u dan wara li t- Tribunal Industrijali jordna illi jsiru l-verifiki kollha meħtieġa skont il- liġi u l-prassi industrijali.

l-UĦM għandha

jirriżulta

il-UĦM

Huwa għalhekk fil-kuntest ta' dawn iċ-ċirkostanzi ġodda, kif trid il-liġi ċċitata, illi dan il-Mandat ta' Inibizzjoni 247/2015EG ma hux, kollu jew parti minnu, raġjonevoli li jinżamm fis-seħħ u mhux aktar meħtieġ jew ġustifikabbli.

Jekk din il-Qorti min-naħa l-oħra, jidhrilha opportun illi mhux f'loku illi l- Mandat 247/15EG jiġi revokat għal kollox, imma ċertament jeżistu l- elementi kollha sabiex din l-Onorabbli Qorti tirrevoka in parte.

Dan qed jingħad peress illi żgur u ċertament illi mhux aktar meħtieġ u ġustsifikabbli:

a. illi l-intimati jibqgħu inibiti milli jagħmlu "xi forma ta' verifika oħra", frasi li qed ixxekkel l-iżvilupp industrijali li qed iseħħ kif espress fiċ-ċirkostanzi ġodda hawn fuq imsemmija u inoltre qed ixekkel ukoll id-dritt ta' assoċjazzjoni tal-ħaddiema u wkoll l- obbligu fiduċjarju illi għandha illum il-UĦM illi tirrappreżenta tali ħaddiema,

b. mhux aktar meħtieġ u ġustifikabbli illi s-soċjetà intimata MPTSOL "tinżamm milli tagħti rikonoxximent trejdjunjonistiku sħiħ" lill- UĦM.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 5 minn 31

Fl-ewwel lok, huwa opportun illi l-Inibizzjoni jrid jitpoġġa fl-isfond taċ- ċirkostanzi preċedenti u mhux dawk attwali, inkluż illi kien hemm talba għal rikonoxximent parzjali (tax-xufiera) u li hemm deċiżjoni parzjali mogħtija mit-Tribunal Industrijali, li l-Qorti fid-digriet tagħha, rreferiet ampjament għaliha anke fid-decide tagħha.

Ċertament illi dawn huma żewġ fatturi importanti fl-isfond tad-digriet li permezz tiegħu intlaqa' l- Inibizzjoni – żewġ fatturi però illi llum tilfu r-relevanza tagħhom u saru superfluwi.

Tant hu minnu, illi t-talbiet prinċipali kontenuti fl-ewwel u t-tieni talba tal-kawża odjerna, huma sabiex din l-Onorabbli Qorti "tħassar, tirrevoka u tannulla d-deċiżjoni tat-Tribunal Industrijali 2362 tal-11 ta' Frar, 2015 .....".

Jingħad ulterjorment, illi jekk il-Mandat ikun qed jinżamm u din l- Onorabbli Qorti ma tirrevokax, almenu in parte, allura l-effetti ta' tali digriet ċertament illi jkunu qed imorru lil hinn u ferm oltre minn dak illi kien, f'għajnejn il-Qorti, neċessarju u opportun, f'dawk iċ-ċirkostanzi partikolari li jiċċirkondaw id-deċiżjoni tat-Tribunal Industrijali li l-GWU qed tittenta li timpjunja.

Illi jekk jitħalla dan l-istat, il-UĦM umilment tħoss illi:

a. ir-relazzjonijiet industrijali, li huma ħaġa ħajja u jinbidlu minn żmien għall-ieħor, ikunu qed jiġu fgati u ma jingħatawx l- opportunità illi jiżviluppaw f'sens demokratiku,

b. ikun hemm ksur tal-provvedimenti tal-Kodiċi Ċivili dwar l-obbligi fiduċjarji in kwantu illi jirriżulta ċara illi l-GWU ma għadhiex tgawdi l-maġġoranza tal-ħaddiema imma tibqa' hi tirrappreżenta

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 6 minn 31

lill-istess ħaddiema a detriment ta' min veru jirrappreżenta l- ħaddiema, u

c. dan ikun qed isir anke għad-detriment tad-dritt sagrosant ta' ħaddiem, dritt sanċit anke fil-Kostituzzjoni tagħna, li jissieħeb f'union tal-għażla tiegħu, hi liema hi, u li permezz tagħha jressaq ir-rappreżentazzjonijiet tiegħu mal-Management.

jekk

jingħad għax

l-effetti tal-Mandat ta'

Inibizzjoni Dan qed 247/2015EG ser jibqgħu hekk miftuħa u applikabbli anke fiċ-ċirkostanzi tal-lum, (anke jekk il-Qorti ċertament illi rabtet id-deċiżjoni tagħha mal- effetti tad-deċiżjoni tat-Tribunal Industrijali tal-11 ta' Frar, 2015), allura l-proċess demokratiku industrijali ikun qed jiġi mittiefes u mxekkel lil hinn mill-pretensjonijiet tal-Union rikorrenti kif mressqa b'dawn il- proċeduri.

Kwindi, huwa opportun illi l-Inibizzjoni msemmi jiġi revokat, almenu in parte, u jkun hemm ir-reviżjoni tad-digriet tal-4 ta' Marzu, 2015, fis-sens illi l-Inibizzjoni jibqa' viġenti biss fil-kuntest tad-deċiżjoni tat-Tribunal Industrijali tal-11 ta' Frar, 2015 sakemm it-talbiet kontenuti fir-Rikors Ġuramentat tal-GWU jiġu determinati, u b'hekk tiġi akkordata reviżjoni parzjali, sabiex il-ħajja industrijali tkun tista' tiżviluppa fil-kuntest taċ- ċirkostanzi ġodda hawn fuq imsemmija.

U dan, mingħajr preġudizzju għall-ilmenti u t-talbiet illi l-GWU qegħda tressaq f'dawn l-odjerni proċeduri, b'dan illi l-kumpannija, minn jeddha jew b'ordni tat-Tribunal Industrijali, u wara li l-partijiet kollha, inkluż mill-GWU, tkun parteċipi f'dan il-proċess kif issa inizjalat quddiem it-Tribunal Industrijali, iżżomm il-verifika jew addirittura jinżamm il-ballot fuq il-ħaddiema kollha tal- MPTSOL.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 7 minn 31

Illi għalhekk, fl-umli fehma tal-UĦM, jissussistu l-elementi kollha tal- Artikolu 836(1)(f) tal-Kap.

12 tal-Liġijiet ta' Malta, u din l-Onorabbli Qorti għandha tirrevoka d-digriet tal-4 ta' Marzu, 2015 in toto, fin- nuqqas in parte, billi:

 tirrevoka dik il-parti tad-digriet illi tinibixxi "jew xi forma ta'

verifika oħra", u

il-parti tad-digriet

illi tinibixxi

lis-soċjetà

MPTSOL "milli tagħti rikonoxximent trejdjunjonistiku sħiħ",

stante illi fil-preżent qed jiġu maħnuqa l-iżviluppi kollha industrijali li jistgħu jseħħu minn żmien għal żmien, u mhux dawk biss limitati għad-deċiżjoni tat-Tribunal Industrijali tal-11 ta' Frar 2015.

Għaldaqstant, tenut kont ta' dan kollu, il-Union esponenta titlob bir- rispett illi taħt dawk il-pattijiet u kundizzjonijiet kollha li din il-Qorti l-istess Onorabbli Qorti mingħajr jidrilha xierqa u opportuni, din dewmien minħabba preġudizzju illi qiegħda ssofri intortament il-Union esponenta u partikolarment il-ħaddiema tal-MPTSOL għandha tirrevoka, in toto jew in parte il-Mandat ta' Inibizzjoni 247/15EG u dan ai termini tal-Artikolu 836(1)(f) tal-Kap.

12 għar-raġunijiet hawn fuq indikati.

ir-risposta

tas-soċjetà

(Operations) Limited (minn issa 'il quddiem "l-MPTSOL") li ġiet ippreżentata

fit-23 ta' Ottubru, 2015, fejn għar-raġunijiet imfissra wieġbet inter alia:

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 8 minn 31

Illi f'dan l-istadju l-MPTSOL tissottometti li għar-raġunijiet segwenti hija ma topponix għat-talba tal-UĦM sabiex il-Mandat de quo jiġi revokat in toto jew in parte u għall-istess raġunijiet taderixxi mat-talba sabiex il- Mandat jiġi hekk revokat u dan ai termini tal-Artikolu 836(1)(f) stante li fiċ-ċirkostanzi mhuwiex raġjonevoli, meħtieġ jew ġustifikabbli li jinżamm fis-seħħ l-att kawtelatorju jew parti minnu:

fl-ewwel lok, fil-fehma tal-MPTSOL qatt ma kienet l-intenzjoni ta' din l-Onorabbli Qorti li tinibixxi lill-MPTSOL b'dan il-mod tant wiegħsa – b'mod li ma tkunx tista' tibda proċess ta' verifika, ikun liema jkun, anke proċess li jkun trasparenti, ekwu u demokratiku fost il-ħaddiema kollha tal-kumpannija u bl-involviment tal- ħaddiema kollha – u għaldaqstant mhuwiex raġjonevoli illi l- Mandat jibqa' fis-seħħ b'dan il-mod;

bl-istess mod, fil-fehma tal-MPTSOL qatt ma kienet l-intenzjoni ta' din l-Onorabbli Qorti li tinibixxi lir-Reġistratur tat-Trade Unions b'dan il-mod tant wiegħsa - b'mod li hu ma jkunx jista' jibda jew ikompli proċess ta' verifika, ikun liema jkun, anke proċess li jkun trasparenti, ekwu u demokratiku fost il-ħaddiema kollha tal- kumpannija u bl-involviment tal-ħaddiema kollha tal-kumpannija jew xi forma oħra ta' verifika f'xi post tax-xogħol ieħor - u għaldaqstant mhuwiex raġjonevoli illi l-Mandat jibqa' fis-seħħ b'dan il-mod;

fit-tieni lok, huwa paċifiku illi l-bidu tal-proċeduri kollha, inkluż dawk pendenti, skattaw riżultat tal-proċeduri quddiem it-Tribunal Industrijali Nru 3294/FM.

Dawn il-proċeduri issa ġew terminati stante li l-UĦM irtirat il-pretensjonijiet tagħha u saħansitra t- Tribunal Industrijali, fil-15 ta' Ottubru, 2015 ma baqax jieħu

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 9 minn 31

konjizzjoni tat-tilwima u ordna li tiġi kkanċellata minn fuq il-Lista tal-Kawżi.

iż-żewġ unions iddikjaraw illi m'għandhomx interess li ssir verifika fost ix-xufiera biss u t-tnejn li huma jallegaw illi jgawdu sħubija tal-maġġoranza tal-ħaddiema kollha u għaldaqstant it-tnejn li huma jippretendu għarfien għall-iskopijiet ta' collective bar- gaining.

Għaldaqstant għal din ir-raġuni wkoll mhuwiex raġjonevoli illi l-Mandat jibqa' fis-seħħ b'mod li ma jippermettix proċess ta' verifika għall-ħaddiema kollha;

fit-tielet lok, li ż-żewġ unions igawdu l-maġġoranza fost il- ħaddiema kollha hija impossibbiltà u għalhekk waħda miż-żewġ unions ma tgawdix il-maġġoranza, u jista' jkun ukoll li l-ebda waħda miż-żewġ unions ma tgawdi l-maġġoranza.

Ħlief permezz ta' proċess ta' verifika li għandu jkun wieħed trasparenti u li jinvolvi l-partijiet kollha, il-partijiet ma jistgħu jkunu qatt ċerti dwar il-preferenza tal-maġġoranza tal-ħaddiema u dan għaliex l- informazzjoni li għandhom il-unions dwar il-membri tagħhom mhux neċessarjament tirrappreżenta dak li l-impjegat ikun dispost li jiddikjara jekk jintalab jiddikjara l-preferenza tiegħu, inkluż pereżempju għaliex impjegat jista' jissieħeb bħala membru f'żewġ unions fl-istess ħin, u saħansitra, minkejja li impjegat ikun membru f'union, huwa mhux neċessarjament ikun dispost jew interessat jeleġġi lil dik il-union partikolari biex tirrappreżentah;

fir-raba' lok, l-MPTSOL tibqa' tikkontendi li kwalunkwe negozjati li hija kienet qed tagħmel mal-GWU bħala l-union rikonoxxuta minnha, kienu leġittimi u in buona fede.

Dan qed jingħad stante illi sal-ġurnata tal-preżentata tal-aħħar rikors għall-ħruġ ta' Mandat ta' Inibizzjoni ntavolat mill-UĦM (li permezz tiegħu l-kumpannija

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 10 minn 31

ġiet inibita milli tkompli tinnegozja mal-GWU minħabba din il- kwistjoni ta' rikonoxximent trejdunjonistiku), l-MPTSOL qatt ma ngħatat informazzjoni jew prova almenu prima facie li l-UĦM setgħet kisbet sħubija tal-maġġoranza tal-ħaddiema jew li l-GWU tilfet il-maġġoranza u għaldaqstant ma kelliex raġuni tiddubita r- rikonoxximent li baqgħet tagħti.

Iżda wara l-ħruġ tal-Mandat tal- UĦM jidher illi ċ-ċirkostanzi nbidlu b'mod sostanzjali tant illi l- MPTSOL hija rinfaċċjata b'informazzjoni konfliġġenti ferm dwar dak li l-ħaddiema (jew aħjar, il-maġġoranza tal-ħaddiema tagħha) jixtiequ u għaldaqstant hija disposta u riżoluta li toqtol darba għal dejjem tkun rikonoxxuta u sabiex tkun ċerta illi n-negozjati huma verament leġittimi;

liema mill-unions għandha

il-kwistjoni dwar

(ħaġa

impossibbli) u t-tnejn

issa li nbidlu ċ-ċirkostanzi b'dan il-mod, ċjoѐ issa li l-kumpannija hija rinfaċċjata b'sitwazzjoni fejn l-akbar żewġ unions f'Malta qegħdin jinsistu li skont l-informazzjoni tagħhom huma għandhom li huma qed il-maġġoranza jippretendu rikonoxximent - l-MPTSOL inqabdet f'morsa bejn iż- żewġ unions minħabba din il-power struggle li għandhom fil- konfront ta' xulxin, tant li l-MPTSOL qed tiġi inibita milli tipproċedi bit-tibdil neċessarju li hija għandha bżonn tintroduċi f'dan il- mument delikat li tinsab fih, fejn min-naħa waħda għandha l- obbligu li tagħti servizz ta' trasport aħjar lill-pubbliku anke tramite l-Concession Agreement li hija għandha mal-Awtorità tat-Trasport ta' Malta, liema Concession Agreement jimmira għal tibdil fin- network u rotot eżistenti u li jeħtieġ għalhekk tibdil fl-operat tal- kumpannija, fis-sistemi tax-xogħol, rotot u ħinijiet u kwindi tibdil fil-kundizzjoni tax-xogħol tal-ħaddiema sabiex l-operat isir aħjar, iżjed effiċjenti, iżjed sostenibbli u saħansitra aktar vantaġġjuż għall-ħaddiema stess tal-kumpannija bi ftehim kollettiv ġdid;

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 11 minn 31

li ċertament mhumiex meritati għaliex dawn

viii. b'dawn l-intoppi l-MPTSOL mhux biss mhiex ser tkun tista' ttejjeb l-operat tagħha, iżda saħansitra qed tirriskja li ma tkunx tista' tonora l-obbligi legali jew kuntrattwali illi hija għandha ma' terzi tant illi tista' ssofri danni inġenti u kontinwi fosthom penali għad- dewmien iċ- ċirkostanzi huma barra mill-kontroll tal-MPTSOL u imposti fuqha mhux minħabba xi ħaġa li għamlet hi jew minħabba l-għażliet tagħha iżda minħabba din il-pika infantili bejn iż-żewġ unions, liema pika sfortunatament għal Malta, ma teżistix biss fil-kuntest tal-MPTSOL, iżda anki f'postijiet tax-xogħol oħrajn fejn hemm prinċipali oħrajn fl-istess sitwazzjoni ta' limbu, bil-ħaddiema vittmi tal-aġir irresponsabbli tal-unions li suppost jirrappreżentawhom;

l-MPTSOL tinsab f'punt fejn il-ftehim kollettiv eżistenti ser jiskadi fl-aħħar tas-sena, iżda apparti minnhekk għandha bżonn tagħmel tibdil fil-kundizzjonijiet eżistenti u barraminhekk tixtieq tagħmel tibdil mhux biss għaliex huwa neċessarju, iżda għaliex huwa ta' benefiċċju għall-impjegati stess.

L-MPTSOL hija ben infurmata li ħafna mill-ħaddiema jixtiequ li jidħol fis-seħħ ħafna mit-tibdil propost mill-kumpannija u dan għaliex ser iwassal għal titjib fil- kundizzjonijiet tax-xogħol tal-impjegati, iżda dan ma jistax iseħħ għaliex minħabba din id-disputa bejn il-unions, il-kumpannija qed tiġi inibita milli tagħlaq in-negozjati, b'theddid kontinwu li ser issofri iktar tilwim industrijali, inkluż strikes, b'theddid ukoll illi jekk tiffirma ftehim ġdid, dan mhux ser jiġi rikonoxxut għaliex il- union li ser tiffirma m'għandhiex (allegatament) il-maġġoranza;

iċ-ċirkostanzi mhux biss qed

dawn joħolqu problemi għall- MPTSOL, iżda qed joħolqu piki inutili bejn il-ħaddiema stess fuq il- post tax-xogħol li sfortunatament huma wkoll qed jisfaw vittmi ta'

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 12 minn 31

din il-power struggle bejn il-unions, u dan għaliex il-ħaddiema huma rinfaċċjati b'ħafna wegħdiet foloz, tixwix kontra l-unions u d-diriġenti tagħhom, nofs veritajiet li ma jagħmlu ġid ta' xejn u lil ħadd u li joħonqu kwalunkwe tentattiv ta' negozjati, bil-unions jagħmlu talbiet eżorbitanti li jimlew l-irjus ta' xejn.

Illi din hija sitwazzjoni li ħolqot konfużjoni u inċertezzi għall-ħaddiema, tant illi l-MPTSOL semgħet li ħafna ħaddiema huma inċerti dwar liema union għandha tirrappreżentahom, b'ħaddiema jsiru membri f'aktar minn union waħda, ħaddiema jirriżenjaw minn ma' union biex jerġgħu jissieħbu ftit wara, ħaddiema konfużi b'ordnijiet u direttivi mill-unions li ma jafux humiex fl-interess proprju tagħhom jew għall-interessi personali tal-union li tkun ħarġithom.

Iċ-ċirkostanzi li fihom intalab il-ħruġ tal-ewwel mandat inbidlu u nbidlu b'mod li 'llum ma baqax raġjonevoli, ġustifikat jew neċessarju li l-Mandat jibqa' jinibixxi lill-MPTSOL milli tagħmel kwalunkwe forma ta' proċess ta' verifika skont it-termini tal- Mandat;

xii. bl-istess mod ma baqax raġjonevoli li f'każ li jsir il-proċess su riferit, l-MPTSOL tkun inibita milli tirrikonoxxi lill-union li tgawdi s- sħubija tal-maġġoranza, inkluż jekk ikun il-każ, il-UĦM, basta li r- riżultat ikun ġie deċiż wara proċess trasparenti u demokratiku li jinkludi l-partijiet kollha;

Għal kull buon fini l-MPTSOL terġa' tiddikjara li hija disposta u riżoluta illi jekk din il-Qorti tilqa' t-talbiet għar-revoka, hija ser tara li jseħħ proċess trasparenti u demokratiku li jinkludi l-partijiet kollha biex din il-kwistjoni tinqata' fl-iqsar żmien possibbli sabiex ikunu jistgħu jitkomplew it-taħdidiet u n-negozjati mal-union li

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 13 minn 31

tgawdi sħubija tal-maġġoranza u li b'hekk tkun rikonoxxuta għall- iskopijiet ta' collective bargaining;

xiv. l-MPTSOL hija l-operatur tal-uniku servizz tat-trasport pubbliku nazzjonali tal-passiġġieri ġewwa Malta, servizz tal-linja skedat li huwa rikonoxxut bħala ta' interess ekonomiku ġenerali għall- pubbliku, regolat permezz ta' Concession Agreement mal-Awtorità tat-Trasport, settur speċifiku, delikat u tant bżonnjuż għall- ekonomija ta' Malta, tant li huwa regolat b'liġijiet speċifiċi, saħansitra soġġett għal obbligi ta' "minimum services" stabbiliti permezz tal-Att dwar l-Impjiegi (Kap. 452 tal-Liġijiet ta' Malta) u għalhekk interruzzjonijiet kontinwi u bla bżonn mhux biss huma ta' ħsara għall-kumpannija, iżda wkoll huma ta' ħsara għall- impjegati tal-kumpannija, għall-klijenti passiġġieri tagħha, għall- pubbliku in ġenerali, u saħansitra ta' ħsara għall-pjanijiet tal- Gvern u l-Awtorità tat-Trasport;

Huwa proprju f'dan il-kuntest illi wieħed għandu jikkunsidra jekk humiex raġjonevoli jew ġustifikati mandati ta' dan it-tip kontra l- MPTSOL li ġja ħliet xhur twal tinnegozja mal-GWU, li jista' jkun kien kollu għalxejn, apparti li sofriet ukoll azzjonijiet industrijali.

Rat ir-Risposta tal-intimat Reġistratur tat-Trade Unions (minn issa 'il quddiem

"ir-Reġistratur") ippreżentata fit-23 ta' Ottubru, 2015 fejn għar-raġunijiet

imfissra wieġeb inter alia:

Fir-rikors qed jingħad illi l-UĦM ċediet il-proċeduri quddiem it-Tribunal Industrijali 3294/FM, liema proċeduri kienu jikkostitwixxu l-bażi tat-

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 14 minn 31

talba għall-ħruġ tal-Mandat ta' Inibizzjoni fis-sens illi kien f'dawk il- proċeduri li t-Tribunal Industrijali kien iddetermina li d-drivers tas- soċjetà intimata jiffurmaw a separate bargaining unit u li għandhom dritt li jkunu rikonoxxuti u li per konsegwenza l-esponenti kien ġie ordnat mit-Tribunal Industrijali sabiex jagħmel proċess ta' verifika.

Illi tali fatt jikkostitwixxi ċirkostanza li timmerita li tiġi kkunsidrata ai termini tal-Artikolu 836(1)(f) tal-Kap.

12 tal-Liġijiet ta' Malta u dan peress li l-proċeduri li minnhom ħarġet l-ordni tal-11 ta' Frar, 2015 mit- Tribunal Industrijali sabiex l-esponenti jibda l-proċess ta' verifika ġew ċeduti.

Illi l-esponenti jissottometti li huwa l-impjegat li għandu l-jedd li jkun imsieħeb fi trade union jew li ma jkunx.

Hija tali sħubija li tagħti dritt lil union b'maġġoranza ta' ħaddiema li tirrappreżenta lill-ħaddiema kollha b'mod kollettiv u tali tgawdija ta' fiduċja fil-union tista' tinbidel minn żmien għal żmien.

Rat ir-Risposta tal-intimata General Workers Union (minn issa 'il quddiem "il-

GWU") ippreżentata fis-26 ta' Ottubru, 2015 fejn għar-raġunijiet imfissra

wieġbet inter alia:

F'każ li din l-Onorabbli Qorti tilqa' t-talba għar-revoka tal-Mandat (kemm fl-intier tiegħu kif ukoll parzjalment), allura l-GWU ser tiġi il-lanjanza tagħha irrimedjabbli għaliex preġudikata b'mod prinċipali u l-mertu li fuqha l-kawża fl-ismijiet premessi hija bbażata ser ikun eżawrit fis-sens li mhux ser ikun hemm rimedju prattiku għaliha anke f'każ li l-istess GWU jirnexxielha tikkonvinċi

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 15 minn 31

lil din l-Onorabbli Qorti sal-grad rikjest mil-liġi u t-talbiet tagħha (tal-kawża) jiġu milqugħha.

Dan qiegħed jingħad għaliex il- mandat odjern ġie intavolat wara li l-GWU tħalliet barra bl-aktar mod assolut fil-proċeduri ta' quddiem it-Tribunal Industrijali (li wassal sabiex id-drittijiet tal-GWU jiġu leżi) u huwa proprju tali deċiżjoni tat-Tribunal Industrijali u l-metodu ta' verifika hekk kif kien ordnat mill-istess Tribunal Industrijali li qed jiġi kkontestat permezz tal-kawża odjerna.

Jekk il-Mandat jiġi revokat, anke jekk parzjalment, ser ikun intilef b'mod irrimedjabbli r-rimedju li fil- prattika l-GWU qed titlob quddiem din l-Onorabbli Qorti.

Il-UĦM tista' targumenta li issa l-partijiet kollha huma parteċipi fil-kawża u kollha huma miżmumin permezz tal-mandat odjern u allura tista' tgħid li issa m'hemm ebda problema dwar il-proċess ta' verifika, però dan hu l-punt kollu – id-deċiżjoni tat-Tribunal Industrijali (u li fuqha hu bbażat il-mandat odjern) ma jinkludix lil GWU u din l-Onorabbli Qorti għadha trid tiddeċiedi jekk tali fatt kienx leżiv għad-drittijiet tal-istess GWU (kif qiegħda tikkontendi l- istess GWU).

Jekk il-verifika ser issir waqt li għadha għaddejja l- kawża, allura ser ikun intilef l-iskop kollu tal-mertu tal-kawża odjerna bir-riżultat li l-GWU mhux ser ikollha rimedju għall-fatt li d-drittijiet tagħha ġew leżi;

li r- Il-Mandat għandu jibqa' fis-seħħ anke abbażi tal-fatt Reġistratur tat-Trade Unions huwa wieħed mill-partijiet fil-kawża odjerna (u ċioè wieħed mill-intimati) b'dan li l-istess GWU qiegħda wkoll dan indipendentement mit-tilwima mal-UĦM.

F'dan il-kuntest il-GWU tagħmel referenza għat-talba tagħha fejn qed titlob lil din l- Onorabbli Qorti sabiex:

tikkontesta

l-proċess

ta'

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 16 minn 31

"Tiddikjara li l-proċess ta' sħubija trejdunjonistika adoperat mir- Reġistratur tat-Trade Unions huwa ultra vires, abbużiv u leżiv għad-drittijiet tal-union rikorrenti".

Dan allura jfisser li l-kwistjoni ma ddurx sempliċement fuq verifika ta' numri (kif qed tipprova targumenta l-UĦM) iżda tmur oltre għaliex hemm kwistjonijiet ta' natura legali marbuta mal-istess proċess.

F'dan il-kuntest kollu, jekk l-Onorabbli Qorti tilqa' (anke in parte r-rikors revoka) allura l-GWU ser tiġi ppreġudikata irrimedjabbilment għaliex anke fil-konfront tar-Reġistratur tat- Trade Unions mhux ser ikollha rimedju prattiku f'każ li t-talbiet tagħha fil-kawża odjerna jiġu milqugħa.

Għalhekk pendenti l- proċeduri tal-kawża fl-ismijiet premessi, jkun prematur wisq li l- mandat jiġi revokat b'dan li l-istess deċiżjoni ser tpoġġi lilll-GWU f'sitwazzjoni fejn mhux ser tkun tista' tieħu rimedju effettiv f'każ li t-talbiet tagħha jiġu milqugħa.

Dan hu l-preġudizzju li ser issofri l- GWU f'każ li tali rikors jiġi milqugħ (anki jekk in parte);

Il-UĦM targumenta li issa hemm ċirkostanzi ġodda li jagħtu lok sabiex il-mandat odjern jiġi revokat in toto jew in parte għaliex tallega li għandha l-maġġoranza tal-ħaddiema kollha impjegati mas-soċjetà MPTSOL bħala membri tagħha, iżda jrid jingħad li l- Mandat ma ġiex milqugħ sempliċement għaliex dak iż-żmien il- GWU (kif għadha sal-lum) tgawdi l-maġġoranza tal-ħaddiema kollha tal-MPTSOL, imma għaliex id-drittijiet tal-istess GWU ġew leżi u din l-Onorabbli Qorti kif diversament ippresjeduta rat u rikonoxxiet tali fatt. Min fil-verità għandu l-maġġoranza assoluta tal-ħaddiema (li l-GWU tibqa' tisħaq li hija hi) mhuwiex il-mertu tal-istess mandat kif qed tipprova ddawwarha l-UĦM.

Il-mertu tal-mandat odjern imur oltre minn hekk għaliex hu bbażat fuq il- proċess kollu ta' verifika kif ordnat mit-Tribunal Industrijali – liema

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 17 minn 31

deċiżjoni għadha qed tiġi attakkata mill-GWU permezz tal-kawża odjerna fl-ismijiet premessi.

Dan mhux sempliċi eżerċizzju ta' min għandu l-aktar membri issa, iżda kwistjoni li d-drittijiet tal-GWU ġew leżi abbażi tad-deċiżjoni tat-Tribunal Industrijali u kien proprju f'dan l-isfond kollu li ntalab b'suċċess il-mandat odjern.

Li kieku l-kwistjoni kienet iddur biss fuq il-kwistjoni ta' numri (kif qed tipprova tgħid issa l-UĦM) allura l-kwistjoni probabbli ma kienitx teskala bil-mod kif skalat – imma peress li d-drittijiet tal-GWU ġew leżi allura l-mandat odjern għandu jibqa' in vigore sakemm l- istess GWU tipprova l-każ tagħha u turi fattwalment it-talbiet tagħha;

il-proċeduri quddiem

it-Tribunal Il-fatt Industrijali 3294/FM jkompli jsaħħaħ l-argument kollu tal-GWU u ċioè li l-istess GWU kellha raġun dak iż-żmien li talbet il-mandat odjern u sussegwentement ġiet intavolata l-kawża odjerna li tikkontendi li tali proċeduri kienu leżivi għad-drittijiet tagħha.

Tant hu hekk li l-istess UĦM issa m'għadhiex tinsisti fuqhom.

L- argument tagħha huwa allegat ta' bdil ta' ċirkostanzi però dak li jekk hemmx trid tiddeċiedi din verament bdil ta' ċirkostanzi imma jekk id-drittijiet tal-GWU ġewx leżi permezz tal-istess proċeduri u d-deċiżjoni tal-istess Tribunal Industrijali li wasslu għall-mandat odjern u l-kawża fl-ismijiet premessi.

Dak kollu li ġara wara jew li jista' jseħħ 'il quddiem ċertament mhux il-mertu tal-istess mandat jew il-kawża odjerna u dan hu l-punt kruċjali li tixtieq tressaq il-GWU.

Dan qiegħed jingħad għaliex kwalunkwe ħaġa li setgħet ġrat wara l-istess deċiżjoni, jibqa' l-fatt li d-drittijiet tal-GWU ġew leżi u din l- Onorabbli Qorti għadha trid tippronunzja ruħha dwarhom;

l-Onorabbli Qorti mhuwiex

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 18 minn 31

li t-Tribunal Industrijali jordna

Il-UĦM hija verament sfaċċata meta tiddikjara intavolat proċeduri quddiem it-Tribunal Industrijali fuq terms of remit bil- għan li jingħata rikonoxximent tal-ħaddiema kollha tal-MPTSOL wara l-verifiki kollha meħtieġa meta l-istess UĦM hija inibita milli tagħmel xi forma ta' proċess sal-lum).

Huwa inkonċepibbli li l-istess UĦM tintavola proċedura b'dan il-għan meta hi konsapevoli tal-mandat odjern.

Dan juri kemm l-istess UĦM la għandha rispett lejn l-ordni ta' din l-Onorabbli Qorti kif diversament preseduta u kemm l-istess UĦM qed tipprova tinjora l-istess mandat bi ksur sfaċċat tiegħu.

verifikazzjoni

(għall-anqas

ta'

Rat l-atti kollha tar-Rikors.

Semgħet lill-avukati difensuri tal-partijiet jittrattaw ir-Rikors.

Rat il-verbal tas-seduta tas-27 ta' Ottubru, 2015 fejn l-avukati difensuri tar-

rikorrenti UĦM iddikjaraw li l-patroċinata tagħhom tkun disposta li tmur għal

secret ballot organizzata mill-kumpannija bl-għajnuna u s-sorveljanza taż-żewġ

unions u f'dan il-kuntest it-talba għal revoka in parte tista' wkoll tinqara billi d-

digriet tal-4 ta' Marzu, 2015 jiġi meqjus li mhux qed jinkludi secret ballot taħt

l-effetti tiegħu.

Rat il-verbal tas-seduta tas-27 ta' Ottubru, 2015 fejn l-avukat difensur tas-

soċjetà intimata MPTSOL ikkonferma illi l-kumpannija hija disposta, anzi

tinterpella lill-partijiet kollha sabiex immedjatament isir il-proċess ta' verifika

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 19 minn 31

bl-involviment tal-partijiet kollha b'secret ballot bl-istess mod kif sar ftit

ġimgħat ilu fil-Freeport.

Rat il-verbal tas-seduta tat-30 ta' Ottubru, 2015 fejn l-avukat difensur tal-GWU

filwaqt li rrefera għall-parametri tal-mandat ta' inibizzjoni kif milqugħ mill-

Qorti kif diversament ippresjeduta, iddikjara li l-General Workers Union

taċċetta li tali parametri jeskludu minn taħt l-effetti tal-mandat ta' inibizzjoni

ż-żamma ta' secret ballot li tista' talvolta tkun ordnata in segwitu tal-proċeduri

ġodda li ġew istitwiti mill-UĦM quddiem it-Tribunal Industrijali li għalihom

saret referenza fir-rikors odjern.

Min-naħa tagħhom l-avukati difensuri tal-

UĦM opponew għal din il-kwalifika abbażi tal-fatt illi jekk ma tkunx impeduta

(bil-Mandat), l-MPTSOL tista' ssejjaħ proċess ta' verifika meta trid għax

finalment hi trid tagħti r-rikonoxximent u peress illi t-talba odjerna taħt l-

Artikolu 836 tal-Kap.

12 mhijiex marbuta mal-proċeduri ġodda inizjati quddiem

Rat il-verbal tas-seduta tat-30 ta' Ottubru, 2015 fejn ir-Rikors ġie mħolli għal

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 20 minn 31

Ikkunsidrat:

F'dawn il-proċeduri, ir-rikorrenti UĦM qiegħda titlob ir-revoka in toto jew in

parte tal-Mandat ta' Inibizzjoni numru 247/2015EG (minn issa 'il quddiem il-

Mandat) ai termini tal-Artikolu 836(1)(f) tal-Kap.

12 tal-Liġijiet ta' Malta.

Ir-rikorrenti Union Ħaddiema Maqgħudin tikkontendi li minn dak iż-żmien li

kien ġie milqugħ il-Mandat u ġiet intavolata l-kawża dwar il-mertu, seħħew

żviluppi u kien hemm tibdil sostanzjali fiċ-ċirkostanzi, fis-sens li l-maġġoranza

assoluta (aktar minn 70%) tal-impjegati tal-MTPSOL, skont hi, illum huma

msieħba magħha u allura l-UĦM għandha dritt tkun rikonoxxuta u tingħata

għarfien bħala t-trade union li tirrappreżenta lill-maġġoranza assoluta tal-

ħaddiema tal-MPTSOL għall-iskopijiet ta' collective bargaining.

Il-UĦM

qiegħda titlob li ssir verifika ta' dan, li tista' ssir anki permezz ta' secret ballot

organizzata mill-MPTSOL bl-involviment taż-żewġ unions.

U biex dan ikun jista'

jseħħ, l-MPTSOL qiegħda titlob li jkun hemm reviżjoni tad-digriet tal-4 ta'

Marzu, 2015, fis-sens illi l-Mandat ta' Inibizzjoni jibqa' viġenti biss fil-kuntest

tad-deċiżjoni tat-Tribunal Industrijali tal-11 ta' Frar, 2015 sakemm it-talbiet

kontenuti fir-Rikors Ġuramentat tal-GWU (Rikors Maħluf Nru. 254/15LM) jiġu

Min-naħa tagħha l-MPTSOL ma opponietx għat-talba tal-UĦM sabiex il-

Mandat jiġi revokat in toto jew in parte u għall-istess raġunijiet taderixxi mat-

talba sabiex il-Mandat jiġi hekk revokat u dan ai termini tal-Artikolu 836(1)(f)

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 21 minn 31

tal-Kap.

li fiċ-ċirkostanzi mhuwiex raġjonevoli, meħtieġ

ġustifikabbli li jinżamm fis-seħħ l-att kawtelatorju jew parti minnu.

L-MPTSOL

iddikjarat li hija disposta u riżoluta illi jekk din il-Qorti tilqa' t-talbiet għar-

revoka, hija ser tara li jseħħ proċess trasparenti u demokratiku permezz ta'

secret ballot li jinkludi l-partijiet kollha biex din il-kwistjoni tinqata' fl-iqsar

żmien possibbli sabiex ikunu jistgħu jitkomplew it-taħdidiet u n-negozjati mal-

union li tgawdi sħubija tal-maġġoranza u li b'hekk tkun rikonoxxuta għall-

iskopijiet ta' collective bargaining.

Min-naħa tiegħu ir-Reġistratur tat-Trade Unions isostni li l-fatt li l-proċeduri

quddiem it-Tribunal Industrijali (3294/FM) ġew ċeduti mill-UĦM (ara l-verbal

tat-Tribunal Industrijali tal-15 ta' Ottubru, 2015 a fol.

53 tal-proċess),

jikkostitwixxi ċirkostanza li timmerita li tiġi kkunsidrata ai termini tal-Artikolu

836(1)(f) tal-Kap.

12 tal-Liġijiet ta' Malta u dan peress li l-proċeduri li minnhom

ħarġet

l-ordni tal-11 ta' Frar, 2015 mit-Tribunal Industrijali sabiex

ir-

Reġistratur jibda l-proċess ta' verifika, ġew ċeduti.

Il-General Workers Union min-naħa tagħha tikkontendi illi jekk il-Qorti tilqa' t-

talba għar-revoka tal-Mandat, allura l-GWU ser tiġi preġudikata b'mod

irrimedjabbli għaliex il-lanjanza tagħha prinċipali u l-mertu li fuqha l-kawża fl-

ismijiet premessi hija bbażata ser ikun eżawrit, fis-sens li mhux ser ikun hemm

rimedju prattiku għaliha anke f'każ li t-talbiet tal-GWU (tal-kawża) jiġu

milqugħin.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 22 minn 31

In-Nadur waqt is-smigħ tar-Rikors, wara li ġie mitlub mill-Qorti jiddikjara

jekk iż-żamma ta' secret ballot fost il-ħaddiema kollha tal-MPTSOL tistax

tippreġudika irrimedjabbilment il-pretensjonijiet tal-GWU li għandhom jiġu

determinati fil-kawża dwar il-mertu (Rikors Maħluf Nru. 254/15LM), l-avukat

difensur tal-GWU iddikjara li l-General Workers Union taċċetta li l-parametri

tal-Mandat ta' Inibizzjoni kif milqugħ minn din il-Qorti kif diversament

ippresjeduta, jeskludu minn taħt l-effetti tal-Mandat iż-żamma ta' secret ballot

li tista' talvolta tkun ordnata in segwitu tal-proċeduri ġodda li ġew istitwiti

mill-UĦM quddiem it-Tribunal Industrijali li għalihom saret referenza fir-rikors

Fid-dawl ta' dak li ġie dikjarat mill-partijiet waqt is-smigħ tar-Rikors, din il-

Qorti tikkonkludi li fil-prinċipju l-partijiet kollha jaqblu li ż-żamma ta' votazzjoni

sigrieta (secret ballot) bil-għan li jiġu żblukkati l-vertenzi bejn il-partijiet dwar

għarfien trejd-unjonistiku għar-rigward tal-impjegati kollha tal-MPTSOL,

m'għandhiex

tinqabad

taħt

tikkwalifika dan il-qbil tagħha billi tgħid illi tali secret ballot għandu jkun

ordnat mit-Tribunal Industrijali fil-kors tal-proċeduri l-ġodda istitwiti mill-UĦM

Fil-fehma konsiderata ta' din il-Qorti, indipendentement minn min tista' tiġi

ordnata jew indetta tali votazzjoni sigrieta (secret ballot), dak li jrid jiġi żgurat

fl-ambitu ta' dawn il-proċeduri huwa biss li l-pretensjonijiet ta' min talab il-

ħruġ tal-Mandat ma jiġux preġudikati f'każ li l-Mandat jiġi mħassar għal kollox

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 23 minn 31

jew f'parti minnu minn din il-Qorti.

Fl-istess waqt irid jiġi żgurat li huwa u jsir

dan ma jiġux milquta jew affettwati d-drittijiet ta' terzi aktar milli jkun

strettament meħtieġ biex jiġu kkawtelati l-pretensjonijiet u d-drittijiet ta' min

talab il-ħruġ tal-Mandat.

L-analiżi

titwettaq minn din

il-Qorti

tal-proċedura

kkontemplata bl-Artikolu 836(1)(f) tal-Kap.

12 tal-Liġijiet ta' Malta hija waħda

ta' verifika dwar jekk ċ-ċirkostanzi huwiex raġonevoli li jinżamm s-seħħ l-a

kawtelatorju jew par minnu jew li dan l-a jew par minnu mhuwiex aktar

meħ eġ jew ġus kabbli.

Loġikament din id-dispożiżzjoni tal-liġi qiegħda

tagħmel riferiment għaċ-ċirkostanzi tal-lum, ċioè iċ-ċirkostanzi ta' meta ġie

ppreżentat ir-rikors fejn saret it-talba għar-revoka tal-att kawtelatorju jew ta'

Din id-dispożizzjoni tal-liġi timplika li tibdil fiċ-ċirkostanzi li jseħħ

wara li jkun ġie milqugħ il-Mandat, jista' jipprovdi bażi għal talba biex jiġi

revokat il-Mandat jew parti minnu 'l għaliex mhuwiex raġonevoli li jinżamm

fis-seħħ jew li dan l-att jew parti minnu mhuwiex aktar meħtieġ jew

ġustifikabbli.

Fil-provvediment fl-ismijiet Jamar Malta Limited (C45236) vs. Office Group

Limited (C39197)1 din il-Qorti kif diversament ippresjeduta qalet hekk dwar l-

836(1)(f) tal-Kap 12 :-

1 Mogħti fl-10 ta' Awwissu, 2012 (JRM), fl-atti tar-rikors għat-tħassir tal-mandat ta' sekwestru kawtelatorju nru 609/2012 ippreżentat nhar l-4 ta' Mejju, 2012 fl-ismijiet: Office Group Limited (C39197) vs. Jamar Malta Limited (C45236).

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 24 minn 31

"Illi jingħad ukoll li id-dispożizzjoni tal-liġi taħt ezami timplika li, wara l-ħruġ tal-Mandat, tkun tbiddlet xi ċirkostanza li minħabba fiha ma jkunx xieraq li l-istess Mandat jibqa' (għal kollox jew in parti) fis-seħħ.

Din it-tifsira toħroġ mill-kliem "jinżamm" u "aktar meħtieġ" li jinsabu fl-imsemmija dispoż- izzjoni, liema termini t-tnejn jimplikaw li dak li qabel kien jiġġustifika l-ħruġ u ż-żamma fis-seħħ tal-Mandat issa m'għadux il-każ; ".

Il-fatt li l-UĦM fil-15 ta' Ottubru, 2015 ċediet il-proċeduri (3294/FM) li kien

hemm pendenti quddiem it-Tribunal Industrijali, proċeduri li minnhom kienet

tħalliet għal kollox barra l-GWU, u fl-atti ta' liema proċeduri ngħataw deċiżjoni

u digriet li wasslu għall-Mandat u għall-kawża dwar il-mertu, dan jista'

jammonta għal tibdil fiċ-ċirkostanzi li jista' jservi bħala bażi biex tiġi milqugħa

talba taħt l-Artikolu 836(1)(f) tal-Kap.

Però din il-Qorti hija tal-fehma li m'għandhiex għalfejn tidħol fil-qofol ta' din il-

kwistjoni li xi ftit jew wisq tista' tinċidi fuq il-kawża dwar il-mertu, ladarba l-

partijiet waqt is-smigħ tar-Rikors qablu fil-prinċipju li l-kwistjoni tal-għarfien

ta' liema trade union tgawdi l-isħubija tal-maġġoranza tal-impjegati tal-

MPTSOL, tista' tiġi determinata permezz ta' votazzjoni sigrieta (secret ballot).

Din il-Qorti trid li f'dan il-punt tenfasizza u tissottolinea li talba għall-ħruġ ta'

Mandat ta' Inibizzjoni f'kuntest ta' tilwima industrijali jew talba sussegwenti

għat-tħassir għal kollox tal-istess Mandat ta' Inibizzjoni jew ta' parti minnu,

tippreżenta sitwazzjoni ferm aktar kumplessa u problematika mill-kuntest li fih

normalment jintalab il-ħruġ ta' mandat ta' inibizzjoni sabiex jiġu kkawtelati l-

pretensjonijiet ta' kreditur kontra d-debitur tiegħu.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 25 minn 31

F'kuntest ta' konflittwalità u lottizzazzjoni ħarxa għall-għarfien bejn żewg

unions ewlenin f'post ta' xogħol li jipprovdi impjieg lil għadd kbir ta'

ħaddiema, filwaqt li jridu jitħarsu d-drittijiet tat-trade unions għal dawk li

huma drittijiet ta' rappreżentanza għall-finijiet ta' collective bargaining, l-

ikkawtelar tad-drittijiet u l-pretensjoniiet tat-trade unions permezz ta' mandati

kawtelatorji m'għandux mill-banda l-oħra jippreġudika d-drittijiet ta' terzi u

tal-pubbliku in ġenerali lil hinn minn dak li hu assolutament meħtieġ biex ma

jiġux ippreġudikati u l-pretensjonijiet u l-jeddijiet ta' min jitlob il-ħruġ tal-

L-iskop ta' mandat ta' inibizzjoni hu dak li jżomm persuna milli tagħmel

kwalunkwe ħaġa li sta' tkun ta' preġudizzju għall-persuna li qed titlob il-

mandat.2 Il-Qorti f'dawn il-proċeduri trid tiżgura li jintlaħaq bilanċ ġust bejn

dak li huwa assolutament meħtieġ biex jiġu kkawtelati u salvagwardjati l-

pretensjonijiet ta' min talab il-ħruġ tal-Mandat u l-ħarsien ta' jeddijiet ta' terzi

li m'għandhomx ikunu affettwati jew ippreġudikati bla bżonn, liema bżonn

għandu jkun iddettat biss minn dak li huwa assolutament neċessarju biex jiġu

kkawtelati l-pretensjonijiet tal-persuna li tkun talbet il-ħruġ tal-Mandat.

Fil-proċess ta' verifika li trid issir mill-Qorti fl-ambitu ta' din il-proċedura,

jeħtieġ li jiġi identifikat (i) liema eżattament huma l-pretensjonijiet tal-GWU li

ġew ikkawtelati bil-Mandat pendenti l-eżitu tal-kawża dwar il-mertu, u (ii) xi

2 Ara Artikolu 873(1) tal-Kap.

12 tal-Liġijiet ta' Malta.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 26 minn 31

preġudizzju tista' ssofri l-GWU fl-ikkawtelar tal-pretensjonijiet tagħha jekk tiġi

milqugħa t-talba a tenur tal-Artikolu 836(1)(f) tal-Kap.

12 sabiex il-Mandat jiġi

mħassar fit-totalità tiegħu jew jiġi varjat f'parti minnu.

Tqis illi l-pretensjonijiet tal-GWU li ġew issalvagwardjati kawtelattivament

permezz tal-Mandat pendenti l-eżitu tal-kawża dwar il-mertu, huma dawk li

oriġinaw mis-sitwazzjoni li żviluppat fil-Każ Nru. 3294/FM (i) minħabba d-

deċiżjoni preliminari tat-Tribunal Industrijali (Nru 2362) meta dan iddeċieda

fil-11 ta' Frar, 2015 mingħajr ma kienet imsejjħa f'dawk il-proċeduri il-GWU, li

x-xufiera impjegati tal-MPTSOL jiffurmaw a separate bargaining unit u li

għaldaqstant għandhom dritt illi jkunu hekk rikonoxxuti, u (ii) minħabba d-

digriet tal-istess Tribunal Industrijali mogħti fl-atti tal-istess Każ Nru. 3294/FM

fejn ġie inkarigat ir-Reġistratur tat-Trade Unions biex jivverifika permezz ta'

eżami bir-reqqa tar-records tal-MPTSOL, kif ukoll tar-records tal-UĦM biex

jiddetermina n-numru ta' xufiera impjegati mal-MPTSOL kif ukoll kemm minn

dawn ix-xufiera huma membri tal-UĦM, u jirrapporta fil-25 ta' Frar, 2015 lit-

Tribunal ir-riżultat tal-verifika tiegħu.

Tqis illi l-GWU permezz tat-talba tagħha għall-ħruġ tal-Mandat u anki permezz

tal-kawża dwar il-mertu, qiegħda tallega li d-drittijiet tagħha ġew leżi meta t-

Tribunal Industrijali ta d-deċiżjoni preliminari u d-digriet tiegħu su riferiti

mingħajr ma l-GWU ġiet imsejħa biex tkun parti f'dawn il-proċeduri meta din

kellha l-għarfien tal-MPTSOL bħala l-union li kellha l-maġġoranza tal-isħubija

tal-impjegati tal-MPTSOL.

Baraminnhekk il-GWU ssostni li d-drittijiet tagħha

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 27 minn 31

ġew leżi wkoll bl-imsemmija digriet tat-Tribunal Industrijali fejn dan ordna li l-

verifika ta' kemm mix-xufiera tal-MPTSOL huma membri tal-UĦM issir mir-

Reġistratur tat-Trade Unions, meta l-GWU m'għandhiex fiduċja fl-imparzjalità

tal-uffiċċju tar-Reġistratur peress li skont hi, ħafna mill-impjegati f'dan l-

uffiċċju huma msieħba fil-UĦM u huma magħrufin għall-attiviżmu tagħhom

f'dik il-union u minħabba f'hekk ma jistax jiġi assigurat li l-imsemmi proċess ta'

verifika jkun wieħed trasparenti u attendibbli.

Tqis illi konsegwenza tad-digriet tal-4 ta' Marzu, 2015 ta' din il-Qorti kif

diversament ippresjeduta fejn ġiet milqugħa t-talba għall-ħruġ tal-Mandat, l-

Ħaddiema Magħqudin u r-Reġistratur tat-Trade Unions inżammu milli:

"Jibdew eżerċizzju ta' verifika ta' records ta' sħubija trejdunjonistika ta' ħaddiema in segwitu ta' deċiżjoni u digriet mogħtija mit-Tribunal Industrijali nhar il-11 ta' Frar, 2015, jew xi forma ta' verifika oħra, stante leżiva għad-drittijiet tal-union rikorrenti u illi tali proċedura hija tippreġudikaha irrimedjabbilment, u inoltre, Iżomm lis-soċjetà intimata Malta Public Transport Services (Operations) Limited milli tagħti rikonoxximent trejdunjonistiku sħiħ jew parzjali lill- Union Ħaddiema Maqgħudin".

Din il-Qorti tqis li sabiex jiġu kkawtelati l-pretensjonijiet tal-GWU kien

suffiċjenti li l-intimati jiġu inibiti milli jibdew eżerċizzju ta' verifika ta' records

ta' sħubija trejdunjonistika ta' ħaddiema in segwitu ta' deċiżjoni u digriet

mogħtija mit-Tribunal Industrijali nhar il-11 ta' Frar, 2015 fejn kien deċiż illi x-

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 28 minn 31

xufiera tal-MPTSOL jiffurmaw a separate bargaining unit u li għaldaqstant

għandhom dritt illi jkunu hekk rikonoxxuti u li għandu jsir proċess ta' verifika

mir-Reġistratur tat-Trade Unions tar-records tal-MPTSOL u tal-UĦM sabiex jiġi

determinat kemm mix-xufiera tal-MPTSOL huma membri tal-UĦM.

Din il-Qorti tqis li ż-żamma ta' votazzjoni sigrieta (secret ballot) mill-MPTSOL

fost l-impjegati kollha ta' din il-kumpannija, bil-parteċipazzjoni taż-żewġ

unions f'dan l-eżerċizzju, bl-ebda mod ma tippreġudika l-pretensjonijiet tal-

GWU kif dedotti fit-talbiet li saru minnha fil-kawża dwar il-mertu.

Tqis għalhekk illi hija mistħoqqa t-talba tal-UĦM sabiex id-digriet ta' din il-

Qorti kif diversament ippresjeduta tal-4 ta' Marzu, 2015 jiġi varjat u revokat in

parti 'il għaliex fiċ-ċirkostanzi mhuwiex raġjonevoli, mhuwiex meħtieġ u mhux

ġustifikabbli li jinżamm fis-seħħ il-Mandat f'parti minnu, fis-sens li l-Mandat ta'

Inibizzjoni 247/15EG apparti li jibqa' jżomm milli jinbeda l-eżerċizzju ta'

verifika ta' records ta' sħubija trejdunjonistika ta' ħaddiema in segwitu tad-

deċiżjoni preliminari u tad-digriet mogħtija mit-Tribunal Industrijali nhar il-11

ta' Frar, 2015, m'għandux jibqa' miżmum taħt l-effetti tal-istess Mandat: (i) "xi

forma ta' verifika oħra", b'mod partikolari ż-żamma ta' votazzjoni sigrieta

(secret ballot) fost il-ħaddiema kollha tal-MPTSOL biex jiġi determinat liema

miż-żewġ trade unions (il-GWU jew UĦM) igawdu l-isħubija tal-maġġoranza

tal-impjegati kollha tal-MPTSOL; u (ii)

l-MPTSOL m'għandhiex tibqa'

miżmuma milli tagħti għarfien għall-finijiet ta' collective bargaining lil dik it-

trade union li b'riżultat tal-imsemmija votazzjoni sigrieta (secret ballot)

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 29 minn 31

jirriżulta li tgawdi l-appoġġ tal-isħubija tal-maġġoranza tal-impjegati kollha tal-

Għaldaqstant din il-Qorti qiegħda taqta' u tiddeċiedi billi a tenur tal-Artikolu

836(1)(f) tal-Kap.

12 tal-Liġijiet ta' Malta tilqa' t-talba tal-Union Ħaddiema

Magħqudin għar-revoka in parti tal-Mandat ta' Inibizzjoni 247/15EG, fis-sens

illi l-parti dispożittiva ta' dan il-Mandat issa għandha taqra kif ġej:

Tordna għalhekk l-Mandat ta' Inibizzjoni (247/15EG) għandu jibqa' fis-

seħħ

fil-konfront

(Operations) Limited, Union Ħaddiema Maqgħudin u r-Reġistratur tat-

Trade Unions sabiex jibqgħu jinżammu milli:

Jibdew eżerċizzju

ta' verifika

ta'

ta'

sħubija

trejdunjonistika

in segwitu għad-deċiżjoni

preliminari u tad-digriet mogħtija mit-Tribunal Industrijali nhar

il-11 ta' Frar, 2015, stante illi tali proċedura tista' tkun leżiva

għad-drittijiet tal-General Workers Union u tista' tippreġudikaha

irrimedjabbilment;

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 30 minn 31

barraminhekk iżomm lis-soċjetà intimata Malta Public Transport

Services (Operations) Limited milli tagħti rikonoxximent parzjali

lil xi trade union abbażi tal-imsemmija deċiżjoni preliminari tat-

impjegati tal-Malta Public

Transport Services (Operations) Limited setgħu

Din il-Qorti trid tippreċiża a skans ta' kull ekwivoku, li ż-żamma ta'

votazzjoni sigrieta (secret ballot) mis-soċjetà Malta Public Transport

Services (Operations) Limited fost l-impjegati kollha tagħha, f'liema

eżerċizzju

jingħataw

il-fakultà

jipparteċipaw kemm

il-General

Workers Union u l-Unjoni Ħaddiema Maqgħudin u liema votazzjoni

sigrieta (secret ballot) tista' twassal biex xi waħda minn dawn iż-żewġ

(Operations) Limited bħala t-trade union li tgawdi l-isħubija tal-

maġġoranza

tal-impjegati kollha

tagħha, bl-ebda mod m'hija

miżmuma jew affettwata b'effett ta' dan il-Mandat ta' Inibizzjoni.

Il-Qorti tirriżerva li tipprovdi dwar il-kap tal-ispejjeż ta' din il-proċedura fis-

sentenza dwar il-mertu.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 31 minn 31


QORTI CIVILI (SEZZJONI TAL-FAMILJA)) IMHALLEF Onor. Abigail Pace Seychell LL.D., Dip.

Illum 3 ta' Novembru, 2016

A B (Karta tal-Identita` numru 4021909 M ) vs C B (Karta tal-Identita Numru 918286 M)

Il-Qorti: Rat ir-rikors tar-rikorrenti A B, li permezz tieghu ippremetta :

Illi l-partijiet izzewgu nhar il-Gimgha, 14 ta' Awwissu 1998 u miz-zwieg taghhom twieled tifel, M B fis-17 ta ' Jannar 2005 li llum ghadu minuri ;

Illi z-zwieg bejn il-partijiet tkisser irrimedjabilment u l- kontendenti ffirmaw kuntratt ta' separazzjoni nhar id-19 ta' Ottubru 2010 fl-atti tan-Nutar Dottor Ritienne Callus Mizzi

liema kuntratt jirregola l-aspetti kollha tas-separazzjoni taghhom (Kopja tal-Kuntratt qed jigi anness u mmarkat Dokument A ) ;

Illi tul ix-xhur, l-intimata naqset serjament milli tonera diversi obbligi naxxenti mill-istess kuntratt u in vista tal- inadempjenza riferita ghal taghha, Medjazzjoni skont il-ligi ;

il-kwistjoni giet

Illi sfortunatament, il-procedura ta' medjazzjoni kellha ezitu negattiv u b'digriet datat it-18 ta' April 2011, dina l- Qorti ddikjarat il-Medjazzjoni maghluqa u awtorizzat lil A B jipprocedi b'kawza u dan fit-termini imposti mill-ligi (Kopja tad-Digriet anness u mmarkat Dokument B) ;

Illi l-inadempjenza tal-intimata hija relatata ma' diversi

Artikoli tal-kuntratt u tikkonsisti fis-segwenti :

Illi ai termini tal-Artikolu 8( e ) tal-Kuntratt, il-partijiet ftehmu illi kontijiet tad-dawl u tal-ilma u kontijiet ohra relatati mat-telefon u servizz ta' internet relatati mal-fond matrimonjali Cavallino Rampante, Triq Parilja Santa Venera, kemm –il darba ghad hemm xi ammonti pendenti u in kwantu jirrigwarda il-perjodu mit-tletin ta' Mejju 2009 sad-data tal-kuntratt ghandhom jihallsu mill-mara.

Dan il-hlas ma sarx bil-konsegwenza illi min jipprovdi dawn is-servizzi jista` in vista tan- nuqqas ta' hlas jissospendi s-servizzi u dan a detriment tal-minuri M B illi jirrisjedi gewwa l-istess dar mal-intimata ; Illi minghajr pregudizzju ghas-suespost, u ai termini tal-Artikolu 12 tal-istess kuntratt, il-partijiet qablu u ftehmu illi ; « fl-eventwalita` illi l-mara jkollha relazzjoni ma' jirrisjedi terza persuna u dan permanentement jew fuq bazi regolari hafna gewwa d-dar matrimonjali, il-mara tkun obbligata thallas nofs il-pagament mensili tad-dejn gravanti fuq il- propjeta ossia l- eventwalita biss, titlef il-beneficcju illi tghix gewwa d-dar minghajr ma thallas ir-rati mensili. »

l-mara

Illi minn ftit gimghat biss wara l-iffirmar tal-kuntratt ta' separazzjoni, il-mara, illi kellha u ghad ghandha relazzjoni ma' terza persuna bl-isem ta' Frank B, accettat gewwa d-dar matrimonjali lill-istess Frank B u kif sejjer jigi ppruvat waqt il-kawza, B beda jirrisjedi b'mod regolari hafna god-dar god- dar matrimonjali, flimkien mal-intimata u ukoll l-iben minuri M. Illi kif sejjer jigi ampjament ippruvat waqt il-kawza, l- istess Frank B iqum u jorqod kuljum gewwa d-dar gia matrimonjali u qieghed jikkoabita mal-intimata u binha.

Illi ghaldaqstant sehhet il-kundizzjoni kontemplata fl-Artikolu 12 tal-Kuntratt ta' Separazzjoni u l- intimata hija ghalhekk obbligata thallas nofs il-Home Loan u dan fl-ammont ta' Euro 131 fix-xahar u dan mix-xahar ta' Dicembru 2010 u cioe` id-data meta Frankie B beda effettivament jghix u jirrisjedi gewwa d-dar matrimonjali.

Illi nonostante dan il-fatt, l-intimata ghada tinnega sahansitra l-ezistenza tal-« partner » gdid taghha u ghalhekk irrifjuta milli thallas dak minnha dovut sa minn Dicembru 2010.

Illi ai termini tal-Artikolu 14 (e) tal-istess kuntratt il- partijiet ftehmu illi : « Fl-evetwalita` illi l-Mara jkollha relazzjoni stabbli tircevi ma manteniment ghaliha u l-ammont pagabbli f'dan il- kaz minghand ir-Ragel ikun esklussivament ghat- tifel u cioe` fis-somma ta' Euro 550 »

Illi in vista tal-fatti tal-kaz kif sejjer jigi ampjament

ippruvat, tezisti relazzjoni stabbli bejn l-intimata u

Frank B sa minn Dicembru 2010, il-manteniment ta'

C B mhuwiex izjed dovut izda ir-rikorrent, sabiex

kappara, san ġwannMara ma

tibqax

jezimi ruhu minn kwalsiasi responsabilita` beda jiddepozita l-ammont ta' Euro 250 taht l-Awtorita` ta' dina l-Qorti u dan minghajr ebda ammissjoni illi huwa dovut stante illi l-intimata tilfet id-dritt ghall- manteniment ai termini tal-Artikolu 14 ( e ) tal- kuntratt iffirmat liberalment minnha stess.

Talab b'referenza tas-suespost li l-intimata tghid ghaliex din il- Qorti m'ghandhiex :

Tiddikjara u tiddeciedi illi l-intimata naqset milli thallas tad-dawl u tal-ilma kif kienet obbligata illi taghmel ai termini tal-Artikolu 8 (e) tal-Kuntratt u bi ksur tal-obbligi tali taghha naxxenti mill-istess Artikolu u ammont;

ewwel talba;

Tiddikjara u tiddeciedi illi sa minn Dicembru 2010 jew data ohra verjuri li tigi stabbilita mill-qorti , l-intimata kellha relazzjoni ma terza persuna u dan tal-ahhar beda jirrisjedi permanentement jew fuq bazi regolari hafna gewwa id- dar matrimonjali u dan ai termini tal-Artikolu 12 tal- Kuntratt ta' Separazzjoni ;

Tiddikjara u tiddeciedi illi l-intimata hija obbligata thallas nofs il-pagament mensili tad-dejn gravanti fuq il-propjeta` ossia l-Home Loan minn Dicembru tas-sena 2010 u ukoll illi l-intimata tilfet il-beneficcju illi tghix gewwa d-dar minghajr ma thallas ir-rati mensili ai termini tal-Artikolu 12 tal-Kuntratt ta' Separazzjoni u sussegwentement tordna lill-intimata thallas is-sehem taghha mill-pagamenti sa minn Dicembru 2010 jew data ohra verjuri stabbilita mill- qorti.

Tiddikjara u tiddeciedi illi l-intimata sa minn Dicembru 2010 jew data ohra verjuri, kienet involuta f'relazzjoni stabbli ma terza persuna u sussegwentement tiddikjara u tiddeciedi illi sa minn Dicembru 2010, l-intimata tilfet id- dritt li tircievi manteniment ghaliha fis-somma ta' Euro 250 fix-xahar u dan ai termini tal-Artikolu 14 (e ) tal-

kuntratt ta' separazzjoni, u illi l-ammont pagabbli sa minn Dicembru jkun esklussivament ghat-tifel u cioe` fis-somma ta' Euro 550 fix-xahar.

2010 mir-rikorrent

Bl-ispejjez u bl-imghaxijiet kontra l-intimata illi hija minn issa ngunta ghas-subizzjoni.

Rat il-lista tax-xhieda tal-attur ;

Rat ir-risposta tal-intimata, li permezz taghha eccepiet;

fuq

il-mertu

ittra ghall-medjazzjoni

Illi in linea preliminari u minghajr pregudizzju ghall- eccezzjonijiet sussegwenti r-rikors promotur huwa irritu u null stante illi ma gewx osservati d-disposizzjonijiet tal- avviz legali 397 tal-2003 stante illi ma giet ipprezentata l- ebda tal-kawza odjerna.

Illi jigi rilevat illi l-uniku ittra ghal ftuh ta' medjazzjoni ipprezentata mill-attur (vide kopja annessa u mmarkata `Dok.

SB1`) kienet tirrigwarda l-varjazzjoni tal- klawsola numru hmistax (15) tal-kuntratt ta' separazzjoni mertu tal-kawza odjerna rigwardanti l-hinijiet ta' access biss minghajr ebda referenza ghall-materji u klawsoli mertu tal-kawza odjerna.

Infatti l-attur ipprezenta kawza fl- istess ismijiet bin-numru 150/2011 NC permezz ta' liema huwa qieghed jitlob il-varjazzjoni tal-klawsola numru hmistax (15) tal-kuntratt ta' separazzjoni rigwardanti l- hinijiet ta' access tal-iben minuri M B. Illi jigi rilevat ukoll illi apparti dak li nghad aktar 'il fuq, anqas huwa legalment possibbli illi minn medjazzjoni wahda jigu intavolati zewg kawzi.

Illi minghajr pregudizzju ghall-eccezzjonijiet precedenti u dawk sussegwenti u in linea preliminari ukoll it-talbiet attrici huma intempestivi, frivoli u vessatorji u intizi biss sabiex jivvessaw lill-konvenuta u sabiex l-attur jittenta jilledi l-obbligi minnu assunti fil-konfront ta' martu l- konvenuta fuq il-kuntratt ta' separazzjoni personali, u dana kif sejjer jigi ppruvat waqt it-trattazzjoni tal-kawza u ghalhekk ghandhom jigu michuda bl-ispejjez kontra l- attur;

Illi minghajr pregudizzju ghall-eccezzjonijiet precedenti u dawk sussegwenti u in linea preliminari ukoll din il-Qorti ma hiex kompetenti rationae materiae sabiex tisma u tiddeciedi l-ewwel (1) u t-tieni (2) talbiet tal-attur;

Illi minghajr pregudizzju ghall-eccezzjonijiet precedenti u dawk sussegwenti u in linea preliminari ukoll l-ewwel (1) u t-tieni(2) talbiet tal-attur kif dedotti huma intempestivi u ma jistghux jintlaqghu u dana stante illi l-klawsola 8 (e) tal- kuntratt ta' separazzjoni ma tistipulax z-zmien li fih kellu jsir il-hlas u ghaldaqstant semmai t-talba kellha tkun sabiex il-qorti tistabilixxi zmien li fih il-konvenuta ghandha tesegwixxi l- Illi l-obbligi l-pagamenti konvenuta qieghda regolarment relattivi u l-arretrati ta' dawl u ilma fuq il-fond matrimonjali Cavallino Rampante, Triq il-Parilja, Tas-Sliema jirraprezentaw in parte l-perjodu ta' qabel id-data tat-30 ta' Mejju 2009 indikata fil-klawsola 8 (e) u in parte l-perjodu illi fih kienet qeghda tigi kkuntrattata s-separazzjoni personali bejn il-kontendenti u illi fih l-attur kien qieghed ighaddi ta' manteniment li bilkemm kienu jservu sabiex hija tghajjex lill-iben minuri ;

lill-konvenuta mara

Illi minghajr pregudizzju ghall-eccezzjonijiet precedenti u dawk sussegwenti t-talbiet attrici numru tlieta (3) sa hamsa (5) it-tnejn inkluzi huma nfondati fil-fatt u fid-dritt u l-attur u jigu michuda bl-ispejjez kontra ghandhom ghalkemm il-konvenuta ghandha relazzjoni ta' hbiberija mal-imsemmi Frankie B ma huwiex minnu illi hemm xi forma ta' relazzjoni li tista tigi deskritta bhala wahda "stabbli" kif riferut fil-klawsola 14 (e) tal-kuntratt ta' s- separazzjoni personali u/jew illi l-imsemmi Frankie B qatt irrisjeda u /jew qieghed jirrisjedi "permanentement jew fuq bazi regolari hafna gewwa d-dar matrimonjali" u dana kif ser jigi ppruvat waqt it-trattazzjoni tal-kawza;

Illi minghajr pregudizzju ghall-eccezzjonijiet precedenti u dawk sussegwenti t-talbiet attrici huma nfondati fil-fatt u fid-dritt u ghandhom jigu michuda bl-ispejjez kontra l- istess attur;

Salv eccezzjonijiet ulterjuri.

taghha skond

Rat il-lista tax-xhieda tal-konvenuta; Semghet lix-xhieda illi tressqu; Rat id-dokumenti li gew esebiti, il-provi li gew prodotti u l-atti ta' dan il-procediment; Rat in-nota ta' sottomissjonijiet tal-attur; Rat illi l-kawza thalliet ghas-sentenza ghallum; Ikkunsidrat : Illi il-Qorti ghandha quddiemha kawza li permezz taghha l-attur qieghed jitlob lill-Qorti biex tordna lill-konvenuta tonora diversi obbligi li sar il-kuntratt bejniethom issa ladarba skont hu sehhet kundizzjoni skond il- kuntratt, u cioe' li l-konvenuta, ghandha relazzjoni stabbli ma' terza persuna.

Il-konvenuta min-naha taghha qeghda teccepixxi diversi eccezzjonijiet preliminari u fil-mertu tichad fil-fatt u fid- dritt il-premessi maghmula mill-attur.

Verzjoni attur L-attur jixhed permezz ta' affidavit1 u jghid li minn dejjem kien hemm problemi bejnu u bejn martu fiz-zwieg u eventwalment hass li kien fl-ahjar interess taghhom it-tnejn li jisseparaw.

Fil- fatt il-partijiet isseparaw b'kuntratt ta' separazzjoni datat 19 t'Ottubru 2010 u l-attur jghid li huwa obbliga ruhhu li jhalli lil martu u lil ibnu jghixu fl-istess livell ta' ghixien li kellhom waqt iz- zwieg.

Il-konvenuta tghix fid-dar matrimonjali sakemm iben il- partijiet jaghlaq l-eta ta' tmintax-il sena u huwa wkoll qieghed ihallas ghal-loan tad-dar wahdu u mhux ser jirkupra dan il-hlas mal-bejgh tad-dar.

Illi l-attur obbliga ruhhu wkoll li jhallas

ta' separazzjoni

1 Ara fol 57 et seq tal-process

il-partijiet qallu

manteniment ta' €800 fix-xahar, €550 ghal ibnu M u €250 ghall- konvenuta.

Dawn l-obbligi ghall-hlas ta' manteniment u loan kienu soggetti ghal-kundizzjonijiet li llum il-gurnata sehhew.

L-attur jghid li ftit zmien wara li l-partijiet iffirmaw il-kuntratt ta' l-konvenuta kellha separazzjoni, relazzjoni, ghalhekk huwa iddecieda li jinvestiga.

Huwa beda jmur personalment u beda jara li filghodu kmieni kien qed johrog ragel mid-dar matrimonjali tal-partijiet u dan kien qieghed isir ta' kuljum.

Sahansitra l-vetturi ta' dan ir-ragel kienu jkunu ipparkjati quddiem id-dar ta' kuljum.

Sahansitra iben il-partijiet beda jirreferi ghal dan ir-ragel bhala Daddy Cauchi.

Illi l-kuntratt ta' separazzjoni tal-partijiet fi klawsola 12 tal- kuntratt jghid, "Fl-eventwalita' illi l-Mara jkollha relazzjoni ma' terza persuna u dan ta' l-ahhar jibda jirrisjedi permanentement jew fuq bazi regolari hafna gewwa d-dar matrimonjali, Il-Munxar tkun obbligata thallas nofs il-pagament mensili tad-dejn gravanti fuq il-propjeta' ossia' il-Home Loan u l-Mara f'din l-eventwalita' biss, titlef il-beneficcu illi tghix gewwa d-dar mibghajr ma thallas ir-rati mensili."

Ghalhekk skont hu, bl-applikazzjoni ta' l-Artikolu 12 tal-kuntratt, il-konvenuta hija obbligata thallas nofs il- pagamenti tal-home loan peress li hija issa qeghda f'relazzjoni ohra ma' terza persuna.

Illi l-istess kuntratt ta' separazzjoni fil-klawsola 14(e) jghid hekk, "Fl-eventwalita' illi l-Mara ikollha relazzjoni stabbli ma' terza persuna, San Ġiljan ma tibqax tircevi manteniment ghaliha u l- ammont pagabbli ikun esklussivament ghat-tifel u cioe' fis-somma ta' Euro550 fix- xahar".

Hawn ukoll l-attur ihoss li peress li l-konvenuta qeghda f'relazzjoni ohra, il-manteniment dovut lill-konvenuta ghandu jigi sospiz.

Verzjoni konvenuta

ta' April 20114

Il-konvenuta tixhed2 u tghid li rigward id-dar matrimonjali l-loan ma hallsitux minn Frar 2011 sa l-2013 izda f'Jannar 2014 bdiet thallas.

Tghid li l-attur ghandu jhallasha hlas ta' dawl u ilma sakemm kien ghadu d-dar sat-30 ta' Mejju 2009.

Provi rigward l-eccezzjonijiet preliminari Flimkien mar-risposta guramentata il-konvenuta ipprezentat kopja ta' l-ittra ta' medjazzjoni bejn il-partijiet datata 11 ta' Jannar 2011 bin-numru 103/20113.

L-attur mar-rikors guramentat tieghu ipprezenta id-digriet datat 18 il- li permezz tieghu medjazzjoni bejn il-partijiet u awtorizzat lill-attur jipprocedi b'kawza fit-termini imposti mill-Ligi.

Id-digriet jaghmel referenza ghall-ittra numru 103/2011.

Kunsiderazzjonijiet dwar preliminari tal-konvenut L-ewwel eccezzjoni tal-konvenuta hija fis-sens illi ma giet prezentata ebda ittra ghall-medjazzjoni fuq il-mertu tal-kawza odjerna ai termini ta' l-avviz legali 397 ta' l-2003.

Hi tghid li l- uniku l- varjazzjoni tal-klawsola numru hmistax (15) tal-kuntratt ta' separazzjoni mertu tal-kawza odjerna li tirrigwarda l-hinijiet t'access biss, minghajr referenza ghall-kawza odjerna.

Hi tghid li l-attur ipprezenta kawza fl-istess ismijiet numru 150/2011 NC li permezz taghha qieghed jitlob il-varjazzjoni tal-klawsola

2 Ara fol 243 tal-process xhieda datata 8 ta' Gunju 2015

3 Ara fol 73 tal-process

4 Ara fol 23 tal-process

l-ewwel erba' eccezzjonijiet

ta' medjazzjoni kienet

il-Qorti ghalqet

tirrigwarda

numru hmistax (15) tal-kuntratt ta' separazzjoni.

Tghid li huwa legalment impossibbli illi minn medjazzjoni wahda jigu intavolati zewg kawzi.

Filwaqt li din il-Qorti tirrileva li ma gietx prezentata kopja legali l- kawza l-ohra 150/2011NC sabiex din il-Qorti tara fuq liema bazi saret, il-kawza msemmija, l-Qorti qeghda taghmel referenza ghar-regolament 9 ta' l-Avviz 397 ta' l-2003, li jghid is-segwenti : 9. tar- (1) Minghajr pregudizzju ghad-disposizzjonijiet regolamenti 4 sa 7 meta persuna tkun trid tipprocedi quddiem il- Qorti fuq is-segwenti; (a) nuqqas ta' qbil bejn partijiet, sew mizzewgin jew le, dwar il- kustodja, manteniment u access ta' wliedhom; jew (b) manteniment bejn il-konjugi; jew (c) bidliet f'kull haga regolata minn sentenza ta' firda personali jew minn kuntratt ta' firda personali; jew (d) tibdil fi ftehim dwar kull haga msemmija fil-paragrafu (a) ta' dan is-subregolament; dik il-parti ghandha, fl-ewwel lok, tipprezenta ittra fir-registru tal- Qorti fejn tghid x'inhi t-talba taghha, li jkun fiha d-dettalji elenkati fil-paragrafu 1 tar-regolament 4 u li tkun iffirmata u tigi pprezentata skont m'hemm f'dik id-diposizzjoni.

Il-Ligi f'dan ir-rigward hija cara, tghid li l-ittra tal-medjazzjoni f'dan ir-rigward, wara li jkun hemm diga' ftehim bejn il-partijiet, il-partijiet jistghu jitolbu li tinfetah medjazzjoni permezz ta' ittra li f'din l-ittra jrid ikun hemm miktub x'inhi t-talba ta' dik il-parti.

F'dan ir-rigward l-ittra ta' medjazzjoni ipprezentata din ma tirraprezentax it-talba ta' l-attur li ghamel lil din il-Qorti permezz ta' din il-kawza, ghalhekk l-awtorizzazzjoni li nghatat permezz tad-digriet datat 18 t'April 2011 a fol 23 tal-process biex l-attur jipprocedi bil-kawza, ma kenitx biex jipprocedi b'din il-kawza.

Izda l-Qorti qatt ma setghet fi kwalunkwe kaz taghti digriet biex l-attur jkun jista' jipprocedi bil-kawza odjerna fejn qieghed jitlob lill-Qorti tordna lill-konvenuta tonora l-obbligazzjonijiet taghha taht kundizzjoni suspensiva skond il-kuntratt ta' separazzjoni personali li sar bejn il-partijiet datat 19 t'Ottubru 2010 fl-atti tan- Nutar Ritienne Cardona Scerri.

Wisq inqas seta' l-attur jipprezenta ittra f'dak is-sens, u dan peress li r-Regolament 9 ta' l-Avviz Legali 397 ta' l-2003 huwa wiehed estintiv u ma jippermettix li ssir medjazzjoni fuq it-talbiet li giet imsejsa din il-kawza fuqhom Illi ghalhekk f'dan ix-xenarju l-Qorti se tghaddi direttament ghat- tielet eccezzjoni preliminari tal-konvenuta, li tghid li din il-Qorti ma hix kompetenti rationae materiae biex tisma' u tiddeciedi l- ewwel (1) u t-tieni (2) talbiet ta' l-attur.

Il-Qorti se taghmel referenza ghall-Avviz Legali 9 ta' l-2004, fejn hemm ir-regolamenti li jemendaw ir-regolamenti dwar il-Qorti Civili (Sezzjoni Familja), il- Qorti Civili (Sezzjoni Gurisdizzjoni (Ghawdex)(Gurisdizzjoni Generali) u Qorti Superjuri) (Sezzjoni Familja), fl-iskeda, fl-artikolu 4, hemm ipprovdut illi lill- Qorti Civili (Sezzjoni Familja) ghandhom jigu assenjati dawk il-kawzi li jaqghu fil-kompetenza tal-Qorti Civili li ghandhom x'jaqsmu ma':

Titoli 1,11 u IV ta l-ewwel ktieb tal-Kodici Civili; L-Ordinanza dwar l-Esekuzzjoni ta' Degrieti u Manteniment; L-att dwar Manteniment; L-att dwar iz-Zwieg u L-att dwar is-sekwestru u l-kustodja ta' minuri.

l-esekuzzjoni

ta' ordnijiet

ta'

Imbaghad skont l-artikolu 6, lill-Prim Awla tal-Qarti Civili ghandhom jigu assenjati l-kawzi kollha li jaqghu fil-kompetenza tal-Qorti Civili u li ma jigux assenjati lis-Sezzjoni tal-Familja jew lis-Sezzjoni ta' Gurisdizzjoni Volontarja.

Illi l-ewwel u t-tieni talbiet attrici jirrigwardaw hlas ta' dejn u t- tielet, ir-raba u l-hames talbiet jirrigwardaw dikjarazzjoni li sehhet il-kundizzjoni msemmija fil-klawsoli 12 u 14(e) ta' l-istess kuntratt tas-separazzjoni.

Il-Qorti tinnota li din il-kawza ma saritx ai termini ta' wahda mid-dispozizzjonijiet fir-regolament 9 ta' l-Avviz Legali 397 ta' l-2003 jew ta' l-Artikolu 4 fl-iskeda ta' l- Avviz Legali 9 ta' l-2004.

Ghalhekk certament il-kompetenza ta' l-ewwel u t-tieni talba hija dik tal-Prim' Awla, u wkoll fir-rigward tat-talbiet l-ohra il- kompetenza hija dik tal-Prim' Awla tal-Qorti Civili.

Hawnhekk il-Qorti qeghda taghmel referenza ghall-Artikolu 774 tal-Kap 12 tal-Ligijiet ta' Malta li jaqra hekk; 774.

Fin-nuqqas inkompetenza, ta' eċċezzjoni għandha, ex officio, tiddikjara l-inkompetenza tagħha – (a) meta l-kawża mhix ta' ġurisdizzjoni tal-qrati ta' kompetenza ċivili ta' Malta u l-konvenut jew ikun baqa' kontumaċi jew ikun assenti rappreżentat fil-kawża minn kuraturi maħtura skont l- artikolu 929; jew (b) meta, minħabba x-xorta jew il-valur tal-ħaġa li tkun fil- kwistjoni, il-kawża ma tkunx ta' kompetenza ta' dik il-qorti; jew (ċ) meta f'kawżi ta' żbank ta' depożiti, il-flus jew ħwejjeġ oħra jkunu ddepożitati taħt l-awtorità ta' qorti oħra: Iżda, fil-każijiet imsemmija fil-paragrafu (b), l-eċċezzjonijiet ta' inkompetenza ma jistgħux jingħataw u lanqas ma jistgħu jiġu dikjarati ex officio, f'qorti fi grad ta' appell.

il-qorti

ta'

Il-Qorti hija obbligata li minn jeddha tqajjem kwistjoni dwar il- kompetenza tagħha biex tisma' dan il-każ.

Kif inhu magħruf, ir- regoli ta' proċedura huma materja ta' ordni pubbliku li ma jistgħux jiġu njorati mill-Qorti.

Decide Ghal dawn il-motivi, il-Qorti qegħda tilqa' t-tielet eċċezzjoni u qegħda tiddikjara ruhha inkompetenti għar-rigward it-tielet, ir- raba' u l-hames talbiet tal-attur u tastjeni milli tiehu konjizzjoni tat-talbiet u l-eccezzjonijiet l-ohra attrici.

Bl-ispejjez kontra l-attur.

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


QORTI TA' L-APPELL KRIMINALI

S.T.O. Prim Imħallef Silvio Chircop Beck Jovanoski. Imħallef David Hammoud Jovanoski. Imħallef Joseph Arab Azzopardi Cilia Seduta ta' nhar-il Ħamis 3 ta' Novembru 2016

Fl-atti ta' l-allegazzjoni ta' ġenn fl- ismijiet

Ir-Repubblika ta' Malta

Dan hu appell ta' Jonathan Visanich mill-verdett tal-ġurati (mogħti fl-1 ta' Mejju 2014) u mid-deċiżjoni tal-Qorti Kriminali (mogħtija fl-istess jum) dwar l-allegat stat ta' genn ta' l-istess Visanich fi żmien l-allegati reati, u cioe` "f'xi ġranet bejn Lulju u Settembru 2012 u anke fix-xhur ta' qabel".

Għall-aħjar intendiment ta' din is-sentenza, tajjeb li jiġi riassunt fil-qosor l-iter ta' dan il-każ.

Jonathan Visanich tressaq b'ċitazzjoni quddiem il-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti Istruttorja fis-6 ta' Ġunju 2013 akkużat talli f'xi ġranet bejn Lulju u Settembru 2012, u anke fix-xhur ta' qabel f'dawn il-Gżejjer, b'diversi atti magħmulin minnu li jiksur l-istess disposizzjoni tal-liġi u li ġew magħmula b'risoluzzjoni waħda: (1) b'meżżi kontra l-liġi jew billi għamel użu ta' ismijiet foloz, jew ta' kwalifiki foloz, jew billi nqeda b'qerq ieħor, ingann, jew billi wera ħaġa b'oħra sabiex iġiegħel titwemmen l-eżistenza ta' intrapriżi foloz, jew ta' ħila jew setgħa fuq ħaddieħor jew ta' krediti immaġinarji jew sabiex iqanqal tama jew biża' dwar xi ġrajja kimerika, biex jagħmel qliegħ għalih jew għal persuni oħra, ta' aktar minn elfejn, tliet mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa u tletin ċenteżmu (€2,329.37) għad-dannu ta' Paul El Aida Chaffey; (2) fl-istess dati, ħin, lok u ċirkostanzi, għamel falsifikazzjoni f'att awtentiku u pubbliku, jew fi skrittura kummerċjali jew ta' bank privat, b'falsifikazzjoni jew b'tibdil fl-iskrittura jew fil-firem, billi ħoloq pattijiet, disposizzjonijiet jew obbligi foloz jew ħelsien minn obbligi, jew billi daħħal dawn il-pattijiet, disposizzjonijiet, obbligi jew ħelsien minn obbligi f'dawn l-atti jew skritturi wara li ġew iffurmati, inkella billi żied jew biddel klawsoli, dikjarazzjonijiet jew fatti, illi dawk l-atti jew skritturi kellhom ikollhom fihom jew kellhom jippruvaw; (3) fl-istess dati, ħin, lok u ċirkostanzi xjentement għamel użu mill-istes atti, skritturi jew kitba falza.

Għal dawn l-imputazzjonijiet Jonathan Visanich, li kien dejjem assistit legalment, wiegeb (quddiem il-Qorti Istruttorja – fol.

11 ta' l-atti tal- kumpilazzjoni) li "jirriżerva".

Fl-istess jum tas-6 ta' Ġunju 2013, id-difiża rrilevat li minkejja li l- imputazzjonijiet addebitati lill-imputat Jonathan Visanich kienu qed jiġu kontestati, huwa kien qiegħed jeċċepixxi illi fiż-żmien ta' l-allegati reati, l-istess imputat kien fi stat ta' ġenn tal-moħħ temporaneju u għalhekk ma kellux il-mens rea neċessarja biex jikkommetti reati kriminali hekk kif tirrikjedi l-liġi, inkluż dawk ir-reati addebitati lilu fl-akkuża odjerna.

F'dik l-udjenza l-Qorti Istruttorja, wara li rat l-artikolu 402(1)(a) tal-Kap.

9 tal-Liġijiet ta' Malta, ħatret lil Dr. David Critien, Dr. Ethel De Flavia u Dr. Joe Sciberras Borg Visanich bħala esperti psikjatri.

B'rikors tat-18 ta' Ġunju 2013, Dr. David Critien talab li jiġi eżentat mill-inkarigu minħabba pressjoni ta' xogħol.

Din it-talba ġiet akkordata b’digriet tal-21 ta’ Ġunju 2013 mingħajr sostituzzjoni.

Fis-16 ta’ Jannar 2014, il-kulleġġ peritali ppreżenta u ħalef ir-relazzjoni

tiegħu (Dok.

F’din ir-relazzjoni huma kkonkludew :

"li ma hemmx evidenza li fil-perijodu tal-allegat reat is-Sur Jonathan Visanich kien qed ibati minn xi kundizzjoni li timmenomalu l- kapaċita` di intendere e di volere (jiġifieri stat ta' ġenn jew psikożi)."

Fit-30 ta' Jannar 2014 Jonathan Visanich ppreżenta rikors quddiem il- Qorti Istruttorja fejn iddikjara li ma kienx qiegħed jaqbel mar-rapport ta' l- esperti psikjatri u talab, b'referenza għall-artikolu 402(5) tal-Kap.

9 tal-Liġijiet ta' Malta sabiex dik il-Qorti tordna lill-Avukat Ġenerali jintavola rikors quddiem il-Qorti Kriminali u jġib din il-kwistjoni quddiem dik il-Qorti skont l- artikoli 620, 627 u 628 ta' l-istess Kap. 9.

Dakinhar stess, il-Qorti Istruttorja, seduta stante, ordnat notifika ta' l-imsemmi rikors lill-Avukat Ġenerali ai termini ta' l-artikolu 402(5) imsemmi.

L-Avukat Ġenerali ntavola tali rikors fl-4 ta' Frar 2014 quddiem il-Qorti Kriminali.

B'digriet tal-11 ta' Frar 2014 dik il-Qorti nnominat lil Dr. George Catania, Dr. Joseph Giordano Psaila u Dr. Jean Pierre Rota sabiex jeżaminaw klinikament lil Jonathan Visanich filwaqt li awtoriżżathom li jkollhom aċċess għall-case-history tiegħu f'kull sptar jew klinika f'Malta kif ukoll għall- atti ta' dawn il-proċeduri.

Ir-rapport tagħhom ġie ppreżentat fir-reġistru tal- Qorti Kriminali fl-14 ta' April 2014.

Fl-istess jum Jonathan Visanich ppreżenta permezz ta' nota, rapport psikjatriku ta' Dr. Mark Summersgill, il-psikjatra kuranti tiegħu.

Il-kwistjoni li għalhekk kellha quddiemha l-Qorti Kriminali, u li kellha tiġi deċiża minn ġurija maħtura skont l-artikolu 627 imsemmi, kienet jekk fil- mument ta' l-allegati reati Jonathan Visanich kienx fi stat ta' ġenn għall- finijiet u effetti kollha ta' l-artikolu 33(a) tal-Kodiċi Kriminali.

Wara li semghu l-provi, it-trattazzjoni u l-indirizz ta' l-Imħallef li ppresjeda l-ġuri, il-ġurati, fl-1 ta' Mejju 2014, iddikjaraw b'seba' (7) voti favur u żewġ (2) voti kontra li kienu qed "isibu li Jonathan Visanich ma kienx fi stat ta' ġenn skont il-liġi fil- mument li għamel dak deskritt fl-akkuża".

Dakinhar stess il-Qorti Kriminali ppronunzjat ruħha, inter alia, hekk:

"Rat il-verdett tal-gurija tal-1 ta' Mejju 2014 li bih b'7 voti favur u 2 voti kontra sabu li Jonathan Visanich ma kienx fi stat ta' ġenn skont il-liġi fil-mument li għamel dak deskritt fl-akkuża; "Rat l-art.

33(a), 402, 620, 627 u 628 tal-Kodiċi Kriminali; "Għalhekk tiddikjara illi Jonathan Visanich ma kienx fi stat ta' ġenn meta seħħew l-allegati reati.

Tordna li l-atti jintbagħtu lura lill-Qorti tal- Maġistrati (Malta) bħala Qorti Istruttorja ghall-kontinwazzjoni tal- proċeduri fil-konfront tiegħu."

Fit-22 ta' Mejju 2014 Jonathan Visanich appella mill-verdett u deċiżjoni msemmija u talab li din il-Qorti tħassar, tirrevoka u tannulla l-verdett u sentenza appellata jew, alternattivament, tordna li jerġa' jiġi proċessat.

L-aggravji tiegħu huma li kien hemm interpretazzjoni jew applikazzjoni ħażina tal-liġi li seta'

kellha influwenza fuq il-verdett, li kien hemm irregolaritajiet matul il-kawża li seta' kellhom influwenza fuq il-verdett, u li ġie misjub ħażin li ma kienx fi stat ta'ġenn fuq il-fatti tal-kawża.

Qabel xejn, pero`, din il-Qorti sejra tikkunsidra l-eċċezzjonijiet imqajma mill- Avukat Ġenerali fir-risposta tiegħu tad-9 ta' Diċembru 2014, u cioe` fl-ewwel lok li l-ġurin ma kellux isir u, fit-tieni lok, jekk dan kien legalment sostenibbli, l-appell huwa rritu u null.

Dwar l-ewwel eċċezzjoni, l-Avukat Ġenerali jirreferi għas-subartikolu (5) ta' l-artikolu 402 tal-Kodiċi Kriminali u jgħid li skont dan is-subartikolu "jispetta lill-Avukat Ġenerali illi kemm-il darba ma jaqbilx mal-fehma tal-periti dwar il-ġenn tal-imputat (ossia meta jkunu sabu li l-imputat kien fi stat ta' ġenn), b'rikors ippreżentat quddiem il-Qorti Kriminali iġib il-kwistjoni quddiem dik il-Qorti, u jitlob li titmexxa skont l-Artikoli 620, 627 u 628 tal-Kap.

9 tal- Liġijiet ta' Malta" (sottolinear ta' din il-Qorti).

Din il-Qorti taqbel ma' dak li jgħid l-Avukat Ġenerali illi l-ġurin ma kellux isir, peress illi l-artikolu 402(5) tal-Kodiċi Kriminali jittratta dwar fejn il-periti maħtura mill-Qorti Istruttorja jkunu kkonkludew li l-imputat kien fi stat ta' ġenn [fit-test Ingliz: "the finding of the experts that the accused was insane".

Inoltre s-subartikolu (5) jsegwi minn dak li jipprovdi s-subartikolu (4): "Jekk mir- rapport tal-periti jinsab li l-imputat kien miġnun fiż-żmien tar-reat, il-qorti tordna li l-atti tal-kompilazzjoni jintbagħtu lill-Avukat Ġenerali fiż-żmien imsemmi fis-subartikolu (3) tal-aħħar artikolu qabel dan, u tagħti l- provvediment imsemmi fl-artikolu 623" (sottolinear ta' din il-Qorti).

Fil-każ odjern il-periti kkonkludew li l-imputat ma kienx fi stat ta' ġenn.

Dan ifisser li l- Avukat Ġenerali ma kellu xejn x'jikkontesta skond l-imsemmi artikolu filwaqt illi l-imputat ma setax jippreżenta rikors sabiex jikkontesta dik il-konklużjoni.

Ġara iżda illi l-imputat ippreżenta rikors quddiem il-Qorti Istruttorja fit-30 ta' Jannar 2014 (ara para 5 supra) sabiex jikkontesta tali konklużjoni u dik il- Qorti ordnat li r-rikors jiġi notifikat lill-Avukat Ġenerali "ai terminu tal-artikolu 402(5)".

L-Avukat Ġenerali, minflok ma kkontesta t-talba ta' l-imputat, mill- ewwel ġab il-kwistjoni quddiem il-Qorti Kriminali b'rikors ippreżentat fl-4 ta' Frar 2014 (ara para 6 supra).

Ġaladarba l-Avukat Ġenerali naqas milli jikkontesta t-talba ta' l-appellant biex jikkontesta l-konklużjoni peritali, ma

jistax issa f'dan l-istadju tardiv jirnexxi fl-ewwel eċċezzjoni tiegħu meta kien hu

stess illi ppropona r-rikors ai termini tal-proviso ta' l-art.

402(5) tal-Kodiċi

Permezz tat-tieni eċċezzjoni tiegħu l-Avukat Ġenerali jgħid, inter alia, illi l-

Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta ma jipprovdix għal appell minn verdett ta'

ġurin, u li r-rikors ta' appell kellu semmai jiġi intavolat fi żmien tlett ijiem tax- xogħol.

L-Avukat Ġenerali jissottometti:

"Illi, jiġi rilevat bir-rispett, illi r-rikors odjern ma jinkwadrax ruhu fil-parametri tal-Artikolu 499 tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta u dana stante illi dan l- artikolu jitkellem dwar dritt t'appell minn eċċezzjonijiet preliminari li jkunu ingħataw wara l-qari tal-att tal-akkuża.

Filwaqt illi l-istess artikolu, b'referenza ghall-Artikolu 449(f) tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta jagħti dritt t'appell lill- akkużat minn kull deċiżjoni dwar l-eċċezzjoni tal-ġenn tal-akkużat fiż-żmien tar- reat, huwa ċar u manifest illi dan l-artikolu qiegħed jirreferi għall-istadju quddiem il-Qorti Kriminali meta din l-istess Qorti tkun tat deċizjoni dwar eċċezzjoni preliminari f'dan is-sens – xi ħaġa li ma tirriżultax f'dan il-każ.

Inoltre, is-sub- inċiż (4) tal-Artikolu 499 tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta fuq imsemmi, jipprovdi illi appell skont dan l-artikolu irid isir fi żmien tlett ijiem tax-xogħol mid-data tad-deċiżjoni appellata, u wara li l-appellant prospettiv ikun ta avviż t'appell minnufih wara li tkun ingħatat deċiżjoni tal-Qorti – xi haġa li evidentement ma ġratx f'dan il-każ; "Illi, l-Artikoli 500 et seq tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta, imbagħad, jipprovdu dwar id-dritt t'appell tal-akkużat lill-Qorti tal-Appell Kriminali minn dikjarazzjoni ta' ħtija u/jew piena mogħtija mill-Qorti Kriminali, u l-proċedura li għandha tiġi adoperata f'dan ir-rigward.

Fil-każ odjern, verdett ta' ġurin ċertament li ma jammontax għal dikjarazzjoni ta' ħtija ai termini ta' dan l- artikolu; "Illi, effettivament, it-titolu V tat-Taqsima I tat-Tieni Ktieb tal-Kapitolu 9 tal- Liġijiet ta' Malta, intitolat "Fuq il-Qorti tal-Appell Kriminali" imkien ma jipprovdi għal appell quddiem din l-Onorabbli Qorti minn verdett ta' ġurin.

Fl- umli fehma tal-esponent ir-raġuni għal dan hija ċara, u cioe` li l-ġurin huwa forma t'appell/review fih innifsu.

Dana għaliex, kif ġie rilevat aktar il-fuq f'din l-umli risposta, ai termini tal-artikolu 402(5) tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta, il-ġurin jista' jintalab mill-Avukat Ġenerali jew l-akkużat kemm il-darba ma jkunux iridu joqogħdu ghall-fehma tal-esperti nominati mill-Qorti li jkunu iddikjaraw li l- imputat kien miġnun fiż-żmien tar-reat.

Kwindi, l-istituzzjoni tal-ġurin hija fiha innifisha istituzzjoni ta' review, u għaldaqstant jagħmel sens li l-liġi nostrana ma tipprovdix għall-appell minn ġurin".

L-ewwelnett l-Avukat Ġenerali m'għandux raġun jgħid li minn ġurin m'hemmx dritt ta' appell.

Dan id-dritt hu mogħti mill-artikolu 499(2) tal-Kodiċi Kriminali li jipprovdi:

"(2) Jista' jsir appell ukoll fuq talba tal-akkużat minn kull deciżjoni mogħtija fuq rikors tal-Avukat Ġenerali skont l-artikolu 402(5) jew minn kull deċiżjoni mogħtija wara l-qari tal-att tal-akkuża u qabel ma l-akkużat iwieġeb jekk hux ħati jew le fuq kull waħda mill-eċċezzjonijiet imsemmija fl- artikolu 449(1)(e) u (f)" (sottolinear ta' din il-Qorti).

Fil-każ odjern, l-appellant, kif ingħad (supra para.

11), ma kellux dritt jipprevalixxi ruħu mill-artikolu 402(5) tal-Kodiċi Kriminali, iżda għar-raġunijiet ġa` msemmija (supra para.

11 u 12) l-Avukat Ġenerali ma jistax f'dan l-istadju iqajjem din il-kwistjoni.

Konsegwentement, una volta ngħatat id-deċiżjoni mill- Qorti Kriminali wara l-verdett tal-ġurati, l-appellant seta' jintavola appell skont is-subartikolu (2) ta' l-artikolu 499 imsemmi.

Din il-Qorti, pero`, qed tirreferi wkoll għas-subartikoli (3) u (4) ta' l-artikolu 499 imsemmi li jipprovdu hekk:

"(3) Meta l-Avukat Ġenerali jew, skont il-każ, l-akkużat ikun irid jappella skont is-subartikolu (1) jew (2) huwa għandu jagħti avviż ta' appell permezz ta' nota minnufih wara li tiġi mogħtija d-deċiżjoni tal-qorti u wara dan il- qorti, jekk ikun il-każ, għandha tissospendi proċeduri oħra sa l-egħluq iż- żmien mogħti kif hawnhekk iżjed 'il quddiem provdut għall-appell jew, jekk isir appell, sad-deċiżjoni tiegħu mill-Qorti tal-Appell Kriminali.

"(4) Appell skont is-subartikolu (1) jew (2) jsir b'rikors preżentat fil-Qorti tal-Appell Kriminali fi żmien tliet ijiem tax-xogħol mid-data tad-deċiżjoni appellata" (sottolinear ta' din il-Qorti).

Dawn iż-żewġ subartikoli kjarament jistabilixxu żewġ kondizzjonijiet biex jista' jiġi ntavolat appell: (1) li jekk l-akkużat ikun irid jappella, għandu jagħti avviż ta' dan permezz ta' nota minnufih wara li tingħata d-deċiżjoni tal-Qorti Kriminali, u (2) li l-appell jiġi ntavolat fi żmien tlett ijiem tax-xogħol mid-data tad-deċiżjoni appellata.

Din il-Qorti eżaminat l-atti tal-Qorti Kriminali u minnhom ma jirriżultax illi n-nota ta' avviż ta' appell ġiet preżentata.

Inoltre, filwaqt illi d-deċiżjoni tal- Qorti Kriminali ngħatat fl-1 ta' Mejju 2014, ir-rikors ta' appell ġie ntavolat fit- 22 ta' Mejju 2014, ħmistax-il jum tax-xogħol wara l-imsemmija deċiżjoni.

M'hemmx dubju illi l-kondizzjoni li tiġi preżentata n-nota msemmija hija meħtieġa ad validitatem u li t-terminu msemmi huwa wieħed fatali.

L-appellant naqas milli josservahom.

L-artikolu 499 tal-Kodiċi Kriminali għandu forma ta' saving clause li huwa s-subartikolu (7) li jipprovdi:

"(7) In-nuqqas tal-akkużat li jappella skont dan l-artikolu ma jipprekludihx milli jqanqal il-kwistjoni li seta' jqanqal b'appell tali f'appell li jista' jagħmel skont l-artikolu ta' wara dan."

L-artikolu 500 tal-Kodiċi Kriminali, pero`, jirrigwarda appelli li jistgħu jsiru minn persuni misjuba ħatja fuq Att ta' Akkuża "kontra d-dikjarazzjoni ta'

ħtija tagħha fil-każijiet kollha jew kontra s-sentenza mogħtija fuq id- dikjarazzjoni ta' ħtija tagħha kemm-il darba s-sentenza ma tkunx waħda iffissata bil-liġi".

Għalhekk is-subartikolu (7) ma japplikax għall-każ odjern.

Fiċ-ċirkostanzi, din il-Qorti hi prekluża milli tieħu konjizzjoni tar-rikors ta' appell ta' Jonathan Visanich peress illi huwa rritu u null.

Għal dawn il-motivi tiddeċiedi billi tiddikjara l-appell ta' Jonathan Visanich irritu u null, u tastjeni milli tieħu konjizzjoni ulterjuri tiegħu.

Tordna li l-atti jintbagħtu lill-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti Istruttorja għall-kontinwazzjoni Jonathan Visanich. ...

tal-proċeduri

fil-konfront

ta'


QORTI CIVILI (SEZZJONI TAL-FAMILJA) IMHALLEF Buonanno. Abigail Shoieb LL.D., Dip.

Illum 3 ta' Novembru, 2016

Il-Qorti: Rat ir-rikors tar-rikorrenti, li permezz tieghu ippremettiet:

ILLI l-partijiet iżżewġu nhar il-hamsa u għoxrin (25) ta' Mejju tas-sena elf disa' mija sitta u disgħin (1996) (Ara ċ-ċertifikat taż-żwieġ hawn anness u mmarkat bħala 'Dok.

ILLI minn dan iż-żwieġ twieldu żewġt itfal, li llum il-ġurnata għandhom tmientax (18)–il sena u erbatax (14) –il sena rispettivament (Ara ċ-ċertifikati tat-twelid hawn annessi u mmarkati bħala 'Dok.

ARB 2' u 'Dok.

ILLI r-rekwiżiti għall-pronunzjament tad-divorzju, kif elenkati fl-Artikolu 66 B tal-Kapitolu 16 tal-Liġjijiet ta' Malta, huma sodisfatti stante: i.

Illi l-partijiet ilhom jgħixu separatament, u għalhekk de facto separati, sa minn circa nofs s-sena elfejn u disgha (2009), filwaqt li ilhom legalment separati sa

mis-sebgha u ghoxrin (27) ta' Diċembru tas-sena elfejn u hdax (2011) in forza ta' kuntratt redatt min-Nutar Elena Lagana (Ara l-kuntratt ta' separazzjoni hawn anness u mmarkat bħala 'Dok.

raġonevoli għal l-ebda prospett Illi ma hemm rikonċiljazzjoni bejn il-ġurnata, llum li, il-partijiet qegħdin jgħixu ħajja totalment separata minn xulxin u saħansitra ffurmaw rabtiet ma' persuni oħra;

Illi ai termini tal-klawżola numru erbgħa (4) tal-fuq imsemmi kuntratt ta' Diċembru, 2011 ('Dok.

ARB 4'), il-partijiet irrinunzjaw għall-obbligu tal-manteniment reċiproku u, għalhekk, l- ebda manteniment m'hu dovut f'dan ir-rigward;

ta' separazzjoni datat 27

Illi l-imsemmi kuntratt tas-27 ta' Diċembru, 2011 gie ammendat permezz ta' kuntratt datat disgha (9) ta' Awissu elfejn u tnax ( 2012) fl-atti tal-istess Nutar Elena Lagana, kopja hawn annessa u markata dok ARB 5; illi ai termini ta' klawzola 5(iii) tal-istess kuntratt Charles Dalli Gonzi obbliga ruħu illi jħallas manteniment ghall-uliedu fuq imsemmija fl-ammont hemm stipulat; illi s'issa ma hemm l-ebda kwistjoni bejn il-partijiet dwar l-imsemmi manteniment;

ILLI dawn il-fatti huma debitament ikkonfermati fl-affidavit

hawn anness u mmarkat bħala 'Dok.

ILLI għall-finijiet tal-Artikolu 66 N (1)(a) u (b) qiegħed jiġi rilevat li l- partijiet huma domiċiljati f'Malta u għandhom ir- residenza tagħhom f'Malta;

Talbet, in vista tas-suespost, li l-intimat ighid ghaliex din il-Qorti m'ghandhiex prevja kwalsijasi dikjarazzjoni u/jew provvediment opportun a tenur tal-Artikolu 66 A et seq tal-Kaptitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta:

TIPPRONUNZJA l-ħall ta' żwieġ li ġie ċelebrat mill-partijiet

fid-25 ta' Mejju, 1996;

TORDNA lir-Reġistratur tal-Qrati sabiex, fiż-żmien imħolli għaldaqshekk minn din l-Onorabbli Qorti, javża lid-Direttur tar-Reġistru Pubbliku bid-divorzju u l-ħall taż-żwieġ tal- partijiet, biex dan fir-Reġistru Pubbliku;

jiġi debitament reġistrat

ir-risposta guramentata

li permezz

Rat ikkonferma :

Illi minkejja mhux notifikat, ghal kull buon fini, l- esponenti konvenut qieghed jaghti ruhu b'notifikat bir- rikors odjern;

jikkonferma

l-partijiet izzewgu nhar il-hamsa u ghoxrin (25) ta' Mejju tas- sena elf disa' mija sitta u disghin (1996) u li minn dan iz-zwieg twieldu zewgt itfal, cioe' Analyse u Nejla ahwa Magri, li llum il-gurnata ghandhom tmintax (18)-il sena u erbatax (14)-il sena rispettivament; 3.

Illi hekk kif sottlineat mir-rikorrenti,

l-esponenti konvenut jikkonferma li r-rekwiziti ghall-pronunzjament tad-divorzju, kif elenkati fl-Artikolu 66 B tal-Kapitolu 16 tal-Ligijiet ta' Malta, huma sodisfatti stante : i.

Il-partijiet ilhom jghixu separatament, u ghalhekk de facto separati, sa minn circa nofs s-sena elfejn u disgha (2009), filwaqt li ilhom legalment ta' separati sa mis-sebgha u ghoxrin (27) Dicembru tas-sena elfejn u hdax (2011) in forza ta' kuntratt gja anness u mmarkat bhala 'Dok ARB 4'; ii.

rikonciljazzjoni bejn il-partijiet; Filwaqt li fir-rigward tal-manteniment reciproku l- ebda manteniment m'hu dovut, fir-rigward tal- manteniment dovut mill-esponenti ghall-ulied, ma hemm l-ebda kwistjoni bejn il-partijiet dwar l- imsemmi manteniment;

Illi da parti tieghu l-esponenti qieghed jikkonferma tali fatti fl- affidavit hawn anness u mmarkat bhala 'Dok.

Illi l-fatti kollha indikati f'din ir-risposta huma maghrufin lill- esponenti personalment;

Illi in vista tas-suespost, l-esponenti mhux jopponi t-talbiet hekk kif dedotti mir-rikorrenti; Rat id-dokumenti kollha illi gew esebiti; Rat id-digriet taghha tat-18 ta' Lulju, 2016; Rat l-affidavit bix-xhieda tar-rikorrenti; Rat l-Artikolu 66 B tal-Kap.

16 tal-Ligijiet ta' Malta; Rat l-atti kollha; Ikkunsidrat : Illi l-Qorti rat li r-rikorrenti irnexxielha tissodisfa ir-rekwiziti kollha mehtiega mill-Ligi sabiex zwieg jigi mahlul u dana peress illi ippruvat illi l-partijiet ilhom legalment separati mis-27 ta Dicembru, 2011; l-ebda prospett Illi r-rikorrenti ragonevoli ta' rikonciljazzjoni bejn il-partijiet u illi ma hemm l-ebda pendenzi fir-rigward ta' hlas ta' manteniment; Ghaldaqstant, u ghar-ragunijiet fuq imsemmija, il-Qorti qeghda tilqa' t-talbiet, tippronunzja il-hall taz-zwieg bejn il-partijiet u tordna lir-Registratur tal-Qrati sabiex, fi zmien xahar millum, javza lid- Direttur tar-Registru Pubbliku bid-divorzju tal-partijiet biex dan jigi registrat fir-Registru Pubbliku; Il-Qorti tordna illi l-ispejjez jibqghu bla taxxa bejn il-partijiet.

illi ma hemm


FIL-QORTI TAL-MAGISTRATI TA' MALTA MAGISTRAT DR FRANCESCO DEPASQUALE Seduta ta' nhar it-Hamis tlieta (3) ta' Novembru 2016 Rikors Numru 18/15 FDP Silvio Phyall (ID 033167M) vs Alexander Cilia Vincenti (ID 806654M)

Il-Qorti:- Rat ir-rikors promotur ippresentat fit 14 ta' Jannar 2015 fejn ir-rikorrenti, filwaqt illi ghamel referenza ghall-artikolu intitolat "Paul Farrugia Bozac imgieghel jigdeb li spara fl-arja" ippubblikat fil- gazzetta In-Nazzjoni tat-Tnejn 24 ta' Novembru 2014, talab lill-Qorti tiddikjara tali artikolu bhala libelluz u malafamanti fil-konfront tar-rikorrenti u ghalhekk, talab wkoll lill-Qorti tikkundanna lill- intimat, bhala editur ta' l-istess gazzetta, ihallsu danni ai termini tal-Artikolu 28 tal-Kap 248.

Rat l-eccezzjonijiet ta' l-intimat ippresentati fit 30 ta' Jannar 2015 fejn sahaq illi ma kien hemm xejn libelluz fl-artikolu peress illi huwa bbazat fuq fatti verifikabbli u kienu kummenti dwar kwistjonijiet fl-interess pubbliku dwar persuna pubblika.

Semghet ix-xhieda tar-rikorrent Silvio Phyall moghtija fil 5 ta' Ottubru 2015 u fit 12 ta' Novembru 2015.

Rat illi fis 27 ta' Gunju 2015, l-intimat ressaq eccezzjoni ulterjuri fejn stqarr illi huwa ma kienx l- editur registrat tal-gazzetta in-Nazzjon fil-mument illi saret il-pubblikazzjoni, u ghal dan il-ghan ippresenta certifikat mahrug mill-Ufficcju tar-Registratur tal-Istampa datat 12 ta' April 2016 fejn

gie ddikjarat illi fl-24 ta' Novembru 2014, l-Editur registrat tal-gazzetta In-Nazzjon kien Nathaniel Cilia Vincenti.

Rat il verbal li sar fis-seduta tal-14 ta' Lulju 2016 fejn, filwaqt illi r-rikorrent ikkonceda illi l- intimat ma kienx l-editur tal-gazzetta In-Nazzjon fid-data tal-pubblikazzjoni meritu tal-kawza odjerna, talab illi jkun jista jaghmel is-sottomissjonijiet tieghu.

Semghet it-trattazzjoni finali ta' l-abbli difensuri tal-partijiet moghtija fl-10 ta' Ottubru 2016, wara liema data il-kawza giet differita ghas-sentenza ghallum.

Ikkunsidrat Jirrizulta, mill-provi prodotti, illi l-intimat, fil-mument tal-pubblikazzjoni ta' l-artikolu meritu tal- kawza odjerna, ma kienx l-editur registrat tal-gazzetta In-Nazzjon.

Jirrizulta illi, a tenur ta' l-artikolu 23 tal-Kap 248, kull azzjoni tista tittiehed kontra:

(a) l-awtur tal-kitba, jekk huwa jkun kitibha sabiex tiġi ppubblikata, jew jekk ikun ta' l-kunsens tiegħu għal hekk; (b) l-editur; jew, jekk dawk il-persuni ma jkunux jistgħu jiġu identifikati, (ċ) ir-responsabbli għall-pubblikazzjoni.

Jirrizulta illi, ghalhekk, l-azzjoni odjerna ma setghetx tittiehed kontra l-intimat Alexander Cilia Vincenti, stante illi huwa la huwa l-awtur tal-kitba u lanqas l-editur tal-gazzetta, u wisq anqas ma jista jitqies bhala il-persuna responsabbli ghall-pubblikazzjoni ossija gazzetta stante illi l-editur tal-gazzetta seta jigi identifikat, u gie attwalment identifikat bhala Nathaniel Cilia Vincenti.

Konkluzjoni Il-Qorti, ghalhekk Wara illi rat il-provi kollha prodotti quddiemha, Wara illi semghet it-trattazzjoni ta' l-abbli difensuri tal-partijiet Tghaddi biex taqta u tiddeciedi l-kaz billi

Tillibera lill-intimat mill-osservanza tal-gudizzju, u ghalhekk Tichad it-talbiet attrici kif dedotti.

Spejjez tal-proceduri odjerni ikunu a karigu tar-rikorrent.