Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

MALTA QORTI TAL-APPELL (Kompetenza Inferjuri) ONOR.

IMĦALLEF LAWRENCE MINTOFF Seduta tat-28 ta' Ottubru, 2020

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

Youssef Bibiano (detentur tal-Passaport Tuneżin Numru Y850426) (l-appellant)

Id-Direttur taċ-Ċittadinanza u Expatriate Affairs (l-appellat)

Dan huwa appell magħmul mir-rikorrent, hawnhekk "l-appellant"

Youssef Bibiano (Passaport Tuneżin Numru Y850426) mid-deċiżjoni mogħtija

mill-Bord tal-Appelli dwar l-Immigrazzjoni (minn issa 'l quddiem "il-Bord"), fis-

26 ta' Frar, 2019 (minn issa 'l quddiem "id-deċiżjoni appellata"), li permezz

tagħha l-Bord iddeċieda illi,

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 1 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

Ir-rikorrent kien beda proċeduri ta' appell quddiem il-Bord tal-Appell

dwar l-Immigrazzjoni wara li fl-24 ta' Awwissu, 2018 huwa ġie infurmat minn

Identity Malta li l-applikazzjoni tiegħu sabiex ikun jista' jaħdem u jirrisjedi

f'Malta ġiet rifjutata, u dan wara li lid-Dipartiment intimat irriżultalu li l-

persuna li għamlet reference letter għar-rikorrent naqset milli tikkonferma l-

awtentiċità tal-ittri ta' referenza pprovduti, u b'hekk id-Dipartiment intimat

ma setax jikkonferma jekk ir-rikorrent kienx persuna adattata għall-pożizzjoni li

huwa applika għaliha.

Ir-rikorrent appella minn din id-deċiżjoni permezz ta'

appell li huwa intavola quddiem il-Bord tal-Appelli dwar l-Immigrazzjoni.

Il-Bord ikkonsidra li wieħed mid-diretturi tal-kumpannija Fish and Fish

Limited, ċertu David Rucka, għamel sottomissjonijiet wara

mibgħuta minn Jobsplus lill-persuna li kellha tipprovdi r-referenzi tar-rikorrent

kienet daħlet fl-ispam folder tagħha, u konsegwentement baqgħet mhix

imwieġba.

Azzopardi informa lill-Bord li sal-ġurnata meta kellu jiddaħħal l-

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 2 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

appell, il-persuna li kellha tipprovdi r-referenza tal-appellant kienet wieġbet l-

email ta' Jobsplus, u kkonfermat li l-ittra ta' referenza pprovduta minnha

oriġinarjament kienet awtentika.

Il-Bord iżda kkonsidra li dak sottomess ma

kienx sostnut minn xi forma ta' dokumentazzjoni, kopji tal-emails inkwistjoni

ma ġewx esebiti, u l-ebda affidavit ma ġie ppreżentat quddiem il-Bord.

innota wkoll li persuni differenti mill-kumpannija Fish and Fish Limited qalu

affarijiet differenti fix-xhieda tagħhom, fejn David Rucka qal li l-email ta'

Jobsplus marret fl-ispam folder ta' min kellu jippreżenta referral letter, filwaqt

li x-xhud Saviour Lagana’ qal li l-ittra ta' Jobsplus baqgħet mhux imwieġba

minħabba li min kellu jipprovdi r-referenza għar-rikorrent xtaq li r-rikorrent

jibqa' jaħdem miegħu.

Il-Bord irrileva wkoll li ż-żewġ verżjonijiet sottomessi

minn persuni differenti fl-istess kumpannija, it-tnejn saru fuq letterhead tal-

kumpannija, u t-tnejn kellhom l-istess data, u għalhekk qies li l-verżjonijiet

mogħtija minn dawn iż-żewġ esponenti tal-kumpannija li magħha kellu jmur

jaħdem r-rikorrent, ma kinux veritieri.

Id-deċiżjoni appellata

Permezz tad-deċiżjoni mogħtija fis-26 ta' Frar, 2019, il-Bord ċaħad l-

appell tar-rikorrent, u dan wara li għamel is-segwenti konsiderazzjonijiet:

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 3 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 4 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

L-appellant ħassu aggravat bid-deċiżjoni tal-Bord, u intavola appell

minnha fid-19 ta' Settembru, 2019, fejn talab lil din il-Qorti sabiex,

"… jogħġobha tħassar u tirrevoka s-sentenza appellata tal-Bord tal-Appelli dwar l- Immigrazzjoni tas-26 ta' Frar 2019 fl-ismijiet premessi u (i) tibgħat l-Atti lura lill- istess Bord tal-Appelli dwar l-Immigrazzjoni sabiex wara li jisma' lill-partijiet jgħaddi għad-deċiżjoni jew fin-nuqqas (ii) wara li tisma' lill-partijiet u tiddeċiedi dwar il- mertu billi tilqa' t-talba tal-esponenti appellant u tordna lill-intimat appellat jogħġbu joħroġ single permit to reside for the purpose of work in Malta, bl-ispejjeż taż-żewġ istanzi kontra l-intimat appellat."

L-appellant jgħid li huwa jħoss ruħu aggravat bid-deċiżjoni tal-Bord

prinċipalment għaliex fil-fehma tiegħu l-Bord applika l-liġi u r-regolamenti

b'mod żbaljat għall-appell li kellu quddiemu.

L-appellant spjega li huwa kien

applika għall-ħruġ ta' permess ta' residenza u sabiex ikun jista' jaħdem hawn

Qal li l-applikazzjoni tiegħu ma ġietx aċċettata u ġiet miċħuda, kif ġie

mgħarraf minn Identity Malta permezz ta' ittra tal-24 ta' Awwissu, 2018.

L-

appellant qal li huwa qatt ma ġie notifikat b'talba bil-miktub sabiex jipprovdi

informazzjoni addizzjonali u/jew ulterjuri, u dan kontra d-dettami u r-rekwiżiti

li tistipula

l-liġi.

L-appellant spjega

li r-Regolament 16 tal-Leġislazzjoni

Sussidjarja Numru 217.17 jistipula illi:

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 5 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

id-Direttur għandu

"(1) Jekk l-informazzjoni jew id-dokumenti tal-applikazzjoni mhumiex mimlija kompletament, l-applikant bil-miktub għal informazzjoni u dokumenti addizzjonali meħtieġa, filwaqt li jagħmel skadenza raġonevoli lill-applikant biex jipproduċihom u, f'dan il-każ, it-terminu perentorju imsemmi fir-regolament 12 għandu jkun sospiż sakemm id-Direttur ikun irċieva l- informazzjoni addizzjonali.

jinnotifika

(2) Id-Direttur jista' jiċħad applikazzjoni jekk l-informazzjoni jew id-dokumenti addizzjonali msemmija fis-subregolament (1) mhumiex provduti fi żmien l-iskadenza stipulata f'dak is-subregolament."

L-appellant qal li kuntrarjament għal dak li jipprovdi dan ir-Regolament, huwa

qatt ma ġie nnotifikat bil-miktub mid-Direttur li l-informazzjoni jew id-

dokumenti tal-applikazzjoni pprovduti minnu ma kinux mimlija kompletament,

u li għalhekk id-Direttur appellat kien qiegħed jesiġi li tingħata aktar

informazzjoni u dokumenti addizzjonali minnu.

L-appellant għamel riferiment

għal deċiżjoni mogħtija minn din il-Qorti diversament preseduta fl-ismijiet

Affairs1, fejn il-Qorti kienet qalet li ma kien hemm l-ebda raġuni valida għalfejn

id-Direttur appellat ma kkuntattjax lill-appellant direttament u infurmah li min

kien iħaddmu naqas milli jikkonforma mat-talba tad-Dipartiment u ma

rrispondiex email mibgħuta lilu.

L-appellant żied jgħid li anki f'każ li jirriżulta li

l-applikant ġie nnotifikat li kien hemm il-ħtieġa ta' aktar informazzjoni u ta'

dokumentazzjoni addizzjonali mid-Direttur appellat, huwa d-Direttur appellat

li jrid iġib prova ta' tali notifika, u mhux l-appellant.

L-appellant qal li ladarba

huwa qatt ma ġie nnotifikat mid-Direttur appellat li huwa kellu jipprovdi

informazzjoni u dokumenti addizzjonali, dawn id-dokumenti qatt ma setgħu

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 6 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

jiġu pprovduti minnu, stante li huwa ma kienx jaf u ma setax ikun jaf li l-

applikazzjoni tiegħu ma kinitx waħda kompluta.

Ir-risposta tal-appell

Fir-risposta tal-appell tiegħu l-appellat id-Direttur taċ-Ċittadinanza u

Affarijiet ta' Espatrijazzjoni wieġeb li s-sentenza tal-Bord hija waħda ġusta u

L-appellat qal li ai termini tal-artikolu 25A(8) tal-Att dwar

l-Immigrazzjoni (Kap. 217 Liġijiet ta' Malta), id-deċiżjoni tal-Bord tal-Appell

dwar l-Immigrazzjoni hija waħda finali u m'hemmx appell minnha, għajr għal

istanzi fejn hemm lok għal appell dwar punt ta' dritt.

L-appellat qal li jirriżulta li

l-aggravju tal-appellant huwa msejjes fuq il-punt li l-appellat kellu jġib prova

quddiem il-Bord li l-appellant ġie notifikat bil-miktub dwar l-informazzjoni

addizzjonali rikjesta ai termini tar-regolament 16(1) u (2) tal-Liġi Sussidjarja

L-appellat kompla jgħid li fil-fehma tiegħu r-raġunament tal-appellant

huwa wieħed assurd, u li in linea mal-massima li min jallega jrid jipprova,

ladarba l-applikant intavola proċeduri ta' appell kien imissu ssottometta

dokumentazzjoni awtentika sabiex jikkonvinċi lill-Bord li d-deċiżjoni tad-

Direttur appellat kienet waħda żbaljata.

L-appellat qal li mill-proċeduri li saru

quddiem il-Bord, irriżulta li d-direttur ta' Fish and Fish Limited, li l-appellat

jirreferi għalih bħala "ir-referee", kien informa lill-bord li huwa kien irrisponda

l-email ta' JobsPlus, imma dan naqas milli jissottometti l-istess email bħala

Imma t-technical manager tar-referee stqarr li huwa ma rrispondiex lill-

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 7 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

JobsPlus għaliex xtaq li l-appellant jirritorna għax-xogħol miegħu.

L-appellat qal

li minn dan jirriżulta li l-Bord kien iffaċċjat b'żewġ verżjonijiet differenti tal-

istess storja, u li l-ebda waħda minn dawn il-verżjonijiet ma kienet sostanzjata

b'dokumentazzjoni jew b'xhieda maħlufa.

L-appellat qal li huwa jinsab sorpriż

kif l-appellant jgħid li huwa ma kienx jaf li kien hemm xi informazzjoni

addizzjonali li kellu jgħaddi lid-Direttur appellat, iżda fl-appell tiegħu quddiem

il-Bord indika li r-referee kien jaf li kellu jissottometti informazzjoni jew

dokumentazzjoni, iżda għal xi raġuni naqas milli jipprovdi din l-informazzjoni

fil-ħin.

F'dan ir-rigward, l-appellat żied jgħid li l-fattispeċi tal-kawża ċċitata mill-

Expatriate Affairs), ma jsibu l-ebda applikazzjoni fl-isfond tal-fattispeċi tal-każ

odjern, u dan għaliex fil-każ odjern, kemm l-appellat kif ukoll l-appellant kienu

li kienu mistennija

jippreżentaw aktar dokumentazzjoni għall-

konsiderazzjoni tal-Bord.

L-appellat qal li bl-aggravju mressaq minnu, l-

appellant qiegħed jippretendi li din il-Qorti tagħmel evalwazzjoni tal-fatti mill-

ġdid.

Żied jgħid li anki li kieku l-appell inkwistjoni kien ammissibbli, xorta

waħda r-regola ġenerali għandha tkun li l-apprezzament tal-fatti minn tribunal

tal-ewwel grad m'għandux jiġi ddisturbat minn qorti ta' kompetenza superjuri,

u għandu jsir biss f'dawk il-każijiet fejn iċ-ċirkostanzi jkunu tali li l-qorti tkun

konvinta li ser tiġi kkreata inġustizzja f'każ li jitħalla l-apprezzament tal-provi li

jkun sar fl-ewwel istanza.

L-appellat kompla jgħid li minn qari tar-rikors tal-

appell, l-appellant ma rnexxilux jipprova li l-interpretazzjoni tal-provi li kellu

quddiemu l-Bord kienet tant żbaljata li biha ser tinħoloq inġustizzja.

qal ukoll li l-komunikazzjoni mibgħuta minn JobsPlus intbagħtet fl-email

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 8 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

address indikat mill-appellant fl-applikazzjoni tiegħu għas-single permit for

Konsiderazzjonijiet ta' din il-Qorti

Din il-Qorti sejra tgħaddi sabiex fl-ewwel lok, tikkonsidra l-appell

imressaq mill-appellant, l-aggravji sollevati minnu, u r-risposta tad-Direttur

appellat, fil-kuntest tad-deċiżjoni mogħtija mill-Bord.

Qabelxejn iżda, u b'riferiment għar-risposta tad-Direttur appellat u għas-

sottomissjonijiet li saru f'isem id-Direttur appellat waqt it-trattazzjoni, il-Qorti

tirrileva li l-fatti kif spjegati mill-appellat mhumiex korretti.

jirriżulta li kuntrarjament għal dak li ntqal mid-Direttur appellat, il-kumpannija

Fish and Fish Limited mhijiex il-kumpannija li ntalbet tipprovdi r-referenza lill-

appellant, u għalhekk l-appellat kien żbaljat meta fir-risposta tiegħu rrefera

għaliha bħala "ir-referee".

kumpannija li magħha kien ser jiġi ingaġġat l-appellant f'każ li jikseb il-

permessi u l-approvazzjonijiet neċessarji sabiex ikun jista' jaħdem hawn Malta.

Ir-referral kellu jsir minn kumpannija bl-isem 'Aqua Fish Tunisie', li pprovdiet

referenza lill-appellant li ma kinitx awtentikata, kif irrileva l-Bord.

qiegħda tiġbed l-attenzjoni dwar dan il-fatt sabiex il-fatti jkunu ċari għall-

partijiet kollha fil-proċeduri.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 9 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

L-uniku aggravju:

Il-Bord applika l-liġi u r-regolamenti b'mod żbaljat għall- appell li kellu quddiemu

L-appellant iħoss ruħu aggravat għaliex huwa qatt ma ġie mgħarraf minn

Identity Malta li kienet rikjesta aktar dokumentazzjoni jew informazzjoni

ulterjuri mingħandu.

L-appellant jgħid li dan imur kontra

l-ispirtu tar-

Regolament 16 tal-Leġislazzjoni Sussidjarja 217.17, li jispeċifika li f'każ li l-

informazzjoni sottomessa ma tkunx kompluta, id-Direttur għandu jinnotifika

lill-applikant bil-miktub u jitlob mingħandu l-informazzjoni jew id-dokumenti

addizzjonali meħtieġa, filwaqt li jistabbilixxi terminu raġonevoli sabiex l-

applikant jipproduċihom.

Mill-provi prodotti ma jirriżultax li l-appellant ġie

infurmat personalment li l-informazzjoni addizzjonali rikjesta mid-Direttur

appellat kienet għadha ma ġietx sottomessa.

Limited, li kienu qegħdin isegwu l-applikazzjoni tal-applikant għaliex xtaqu li

huwa jinġieb Malta sabiex imur jaħdem magħhom, spjegaw li aktarx li l-email

bit-talba ta' Jobsplus lill-kumpannija li kellha tagħti r-referral lill-appellant fl-

ispam folder tagħha, u minkejja dan, din l-istess kumpannija Aqua Fish Tunisie

kienet bagħtet tinforma lil Jobsplus li l-ittra ta' referenza oriġinarjament

mibgħuta minnha kienet ġiet awtentikata.

mal-istess kumpannija Fish and Fish Limited bagħat jinforma lill-Bord li l-

kumpannija li kien jaħdem magħha l-appellant preċedentement, kienet

qiegħda tirrifjuta li tirrispondi għat-talbiet ta' Jobsplus għaliex dawn riedu li l-

appellant jerġa' jirritorna fl-impjieg li kellu magħhom.

spjega wkoll li esponenti tal-kumpannija Fish and Fish Limited kienu raw il-

mod kif jaħdem l-appellant, u spjegaw li huwa diffiċli għalihom li jsibu

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 10 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

ħaddiema b'dan il-livell ta' esperjenza u li kapaċi joffri xogħol ta' kwalità bħall-

appellant, u huwa għalhekk li huma kienu qegħdin jassistuh fl-applikazzjoni li

għamel sabiex dan ikun jista' jmur jaħdem magħhom.

Mix-xhieda ta' dawn iż-

żewġ esponenti tal-kumpannija, li magħha kien ser jaħdem l-appellant f'każ li

jingħata permess biex jaħdem f'Malta, għal xi raġuni l-Bord ikkonkluda li ma

jista' jemmen l-ebda verżjoni ta' dawn l-esponenti tal-kumpannija Fish and

Fish Limited, u abbażi ta' dan ċaħad l-appell tal-appellant.

Il-Qorti tqis li l-appellant għandu raġun meta jgħid li d-Direttur appellat naqas

milli jinfurmah bil-miktub li kien hemm dokumentazzjoni importanti li kienet

nieqsa mill-inkartament

ippreżentat minnu.

il-każ

jirriżulta

dokumentazzjoni meħtieġa u li mingħajrha l-applikazzjoni tal-appellant ma

setgħetx tkompli tiġi pproċessata, kienet referral letter awtentikata, li minflok

ma ntalbet lill-appellant, intalbet direttament lill-kumpannija li huwa indika

bħala l-kumpannija li setgħet tipprovdi tali referral.

Kienet x'kienet ir-raġuni

għalfejn din it-talba baqgħet mhux imwieġba, jirriżulta li l-appellat ma mexiex

mar-rekwiżiti tal-liġi meta naqas milli jinforma lill-appellant li l-informazzjoni

mitluba baqgħet ma ġietx ipprovduta.

L-esponenti tas-soċjetà Fish and Fish

Limited, il-kumpannija li magħha l-appellant kien ser jibda l-impjieg tiegħu

f'Malta, ittentaw jispjegaw x'ġara u x'kienet ir-raġuni għalfejn it-talba għal

referral letter awtentikata baqgħet ma ġietx imwieġba, b'wieħed mid-diretturi

jgħid li minkejja li l-email bit-talba kienet daħlet fl-ispam folder, il-kumpannija

li kienet tħaddem lill-appellant xorta waħda bagħtet l-informazzjoni mitluba

għalkemm tard, u esponent ieħor tal-istess kumpannija li qal li peress li l-

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 11 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

kwalitajiet tal-appellant huma mfittxija ħafna fl-industrija, aktarx li min kien

iħaddmu fil-passat ma riedx jagħmillu referral bit-tama li dan jirritorna lura fl-

impjieg li kellu.

Il-Qorti tirrileva li ladarba min offra l-impjieg il-ġdid lill-

appellant hawn Malta kien lest li jiddikjara li l-appellant għandu kwalitajiet li

jagħmluh bniedem speċjalizzat ħafna fil-qasam tax-xogħol li ser jiġi jaħdem fih,

l-insistenza għal referral letter mingħand min kien iħaddem lill-appellant qabel

dan iddeċieda li jibda l-proċess sabiex ikun jista' jaħdem hawn Malta, hija xi

pjuttost superfluwa.

Il-Qorti tistaqsi wkoll x'inhi l-ħtieġa għal tali referral, meta

l-kumpannija li ser tingaġġa lill-appellant hawn Malta qalet li hija konvinta mill-

kwalitajiet uniċi tiegħu?

U x'inhi l-ħtieġa li l-appellat jibqa' jinsisti għal tali

referral sabiex jagħmel l-evalwazzjoni tiegħu dwar jekk l-applikant hux il-

persuna adattata għall-pożizzjoni li applika għaliha, kif allegat fl-ittra li

ntbagħtet lill-appellant minn Identity Malta, meta l-kumpannija li ser timpjega

lill-appellant hawn Malta tat attestazzjoni bħal dik dwar l-abbiltajiet tiegħu?

In vista ta' dawn il-konsiderazzjonijiet, il-Qorti qiegħda tilqa' l-aggravju tal-

appellant, u tiddikjara li l-atti ta' dan l-appell għandhom jintbagħtu lura

quddiem il-Bord sabiex dan jagħti deċiżjoni wara li jieħu konjizzjoni tal-

konsiderazzjonijiet li għamlet din il-Qorti fid-deċiżjoni tagħha.

Għar-raġunijiet premessi, din il-Qorti qiegħda tiddeċiedi dwar l-appell tal-

appellant billi tilqa' l-aggravju tal-appellant, filwaqt li tħassar u tannulla d-

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 12 minn 13

Appell Inferjuri Numru 71/2019 LM

deċiżjoni appellata.

Tordna li l-Atti jintbagħtu lura quddiem il-Bord, sabiex

jgħaddi għal deċiżjoni dwar it-talbiet tal-appellant wara li jieħu konjizzjoni

tal-konsiderazzjonijiet li għamlet din il-Qorti fid-deċiżjoni tagħha.

Bl-ispejjeż taż-żewġ istanzi kontra l-intimat appellat.

Onor. Dr Lawrence Martin LL.D. Dall Rosemarie Calafato Deputat Reġistratur

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 13 minn 13

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


QORTI ĊIVILI – PRIM'AWLA

Rikors Ġuramentat Nru.: 734/2016 MH

Illum, 28 ta' Ottubru, 2020

Pierre Chetcuti Thompson [Karta ta' Identita' Numru: 883710(M)] u għal kull interess

li jista' jkollha martu Antonella Chetcuti Thompson [Karta ta' Identita' Numru:

Rat ir-rikors ġuramentat ta' l-atturi konjuġi Chetcuti Thompson tal-25 ta' Awwissu 2016

li permezz tiegħu esponew:

"Ir-rikorrent attur esponent Pierre Chetcuti Thompson jaħdem u jopera bħala sensal.

Huwa kien ġie avviċinat sabiex isib akkwirent għall-Marina Hotel li tinsab

Ir-rikorrent attur esponent Pierre Chetcuti Thompson ppresta xogħol, servizzi u

assistenza lis-soċjeta' konvenuta in konnessjoni mal-bejgħ tal-Marina Hotel

u konsegwenza ta' dan ix-xogħol u ta' dawn is-servizzi u assistenza, li ħadu

x-xhur u li kienu jinvolvu diversi laqgħat, kuntatti u kommunikazzjonijiet,

ġie ffirmat Memorandum of Understanding bejn is-soċjeta' konvenuta u s-

soċjeta' Carmelo Stivala Group Limited.

Kopja ta' dan il-Memorandum of

Understanding qiegħed jiġi hawn unit u mmarkata bħala Dokument PG 1.

Il-fatt li ġie ffirmat Memorandum of Understanding flok ma ġie iffirmat

konvenju kien dovut għax-xewqa espressa mis-soċjeta' Seaborg Company

Limited li riedet għal raġunijiet u esiġenzi tagħha tirreġistra kumpannija

ġdida bl-istess azzjonisti u imbagħad titrasferixxi l-Marina Hotel lis-

soċjeta' ġdida sabiex wara jiġu trasferiti lill-kumpannija akkwirenti l-ishma

tas-soċjeta l-ġdida.

Dan il-proċess jinsab spjegat u rifless fil-Memorandum

Irriżulta iżda li s-soċjeta' konvenuta ikkonkludiet kuntratt ta' trasferiment

tal-Marina Hotel mas-soċjeta' MyHotels Limited li magħha kellha ftehim

ta' kiri, liema Ftehim ta' kiri kien jistipula u jipprovdi li s-soċjeta' MyHotels

a. ikollha dritt li tixtri l-Marina Hotel fi żmien sena mill-15 ta' Diċembru, 2011

għall-prezz ta' seba miljuni u ħames mitt elf Euro (€7,500,000); u

b. ikollha dritt li tagħzel li tixtri l-Marina Hotel f'każ li is-soċjeta' konvenuta

bħala sid tal-Marina Hotel tiddeċiedi li tbiegħ din ta' l-aħħar lil xi terz.

L-imsemmija kundizzjonijiet qatt ma ġew svelati u/jew kommunikati lir-

rikorrent esponent Pierre Chetcuti Thompson fil-kors tan-negozjati mas-soċjeta'

kien ġie informat bih u għalhekk kien jaf, kien li s-soċjeta' Carmelo Stivala

Group Limited kienet aċċettat li tixtri l-Marina Hotel bil-kirja viġenti

dakinhar u billi s-soċjeta' MyHome Limited ftit taż-żmien qabel ma kinitx

aċċettat li tixtri l-Marina Hotel għas-somma ta' sitt miljuni u ħames mitt elf

(€6,500,000) u għalhekk kien improbabbli li kienet ser taċċetta li tixtri l-

Marina Hotel għas-somma ta' disa' miljun Euro (€9,000,000) prezz

miftiehem mas-soċjeta' Carmelo Stivala Group Limited.

Meta is-soċjeta' MyHomes Limited ipprevalixxiet mid-dritt tagħha li tixtri

l-Marina Hotel għall-prezz miftiehem mat-terz ix-xogħol, is-servizzi u l-

assistenza kollha li r-rikorrent esponent Pierre Chetcuti Thompson esegwixxa u ppresta

in konnessjoni mal-bejgħ u xiri tal-Marina Hotel lis-soċjeta' Carmelo

Stivala Group Limited sewa u serva biss sabiex is-soċjeta' konvenuta tbiegħ

u titrafserixxi l-Marina Hotel lis-soċjeta' MyHotels Limited.

Kawża ta' dan ir-rikorrenti esponenti inkorrew dannu konsistenti f'telf ta'

senserija jew kumpens għax-xogħol, servizzi u assistenza li r-rikorrent

esponent Pierre Chetcuti Thompson kien esegwixxa u ppresta fir-rigward tal-bejgħ u xiri

tal-Marina Hotel lis-soċjeta' Carmelo Stivala Group Limited, liema bejgħ u

xiri kellu t-termini u kundizzjonijiet fondamentali, vitali u essenzjali tiegħu

miftehma u konklużi u kawża ta' liema qbil u ftehim ta' termini u

kundizzjonijiet seta' jseħħ il-kuntratt ta' bejgħ u xiri finali mas-soċjeta'

Huwa marsaskala u jsegwi b'mod loġiku illi kieku ma kienx għax-xogħol, servizzi u

assistenza esewgiti u pprestati mir-rikorrent esponent fir-rigward tal-bejgħ

u xiri tal-Marina Hotel lis-soċjeta' Carmelo Stivala Group Limited il-

kuntratt finali ta' bejgħ u xiri lis-soċjeta' MyHotels Limited ma kienx iseħħ

u għalhekk is-soċjeta' konvenuta għandha tagħmel tajjeb u tħallas kumpens

għall-imsemmija xogħol, servizzi u assistenza esegwiti u pprestati mir-

Għalhekk qiegħda ssir din il-kawża sabiex prevja dikjarazzjoni li s-soċjeta'

konvenuta hija responsabbli għal u għalhekk għandha tħallas kumpens

għax-xogħol, servizzi u assistenza esegwiti u pprestati mir-rikorrent

esponent Pierre Chetcuti Thompson, jiġi likwidat l-ammont ta' kumpens dovut lir-

rikorrenti esponenti għax-xogħol, servizzi u assistenza esewgiti u pprestati

Għalhekk ir-rikorrenti esponenti umilment jitolbu lil dina l-Onorabbli Qorti

għar-raġunijiet premessi jogħġobha:

prevja dikjarazzjoni li r-rikorrenti esponenti huma intitolati

għall-senserija u/jew kumpens għall-servizzi u assistenza marbuta mal-

bejgħ u xiri eventwali tal-Marina Hotel lis-soċjeta' MyHotels Limited u dan

għar-raġunijiet fuq spjegati, tillikwida, okkorrendo permezz ta' periti

nominandi, dik is-somma li dina l-Onorabbli Qorti jidhrilha ġusta, bħala

kumpens għax-xogħol, servizzi u assistenza esegwiti, reżi u pprestati mir-

rikorrent esponent Pierre Chetcuti Thompson u li kawża u riżultat tagħhom seta' jseħħ il-

bejgħ u xiri tal-Marina Hotel lis-soċjeta' MyHotels Limited;

tikkundanna lis-soċjeta' konvenuta sabiex tħallas lir-

rikorrenti atturi esponenti is-somma li tiġi hekk likwidata minn dina l-

Onorabbli Qorti.

Bl-imgħaxijiet mid-data tas-sentenza sal-ħlas effettiv.

Bl-ispejjeż kontra s-soċjeta' konvenuta li hija nġunta għas-subizzjoni."

Rat il-lista tax-xhieda u d-dokumenti annessi mar-rikors ġuramentat.

Rat ir-risposta ġuramentata ta' Seaborg Company Limited tal-1 ta'

Diċembru 20161 li permezz tagħha esponiet:

"Illi d-domandi attriċi huma infondati fil-fatt u fid-dritt stante illi l-intimat

m'għandu jagħti l-ebda senserija u/jew kumpens lill-atturi stante illi l-

kuntratt ta' vendita tal-Marina Hotel, Tigne Seafront, In-Nadur ma seħħx ma'

Carmelo Stivala Group Limited imma ma' terzi fejn l-attur ma aġixxiex

bħala sensar u lanqas ippresta servizzi.

Illi kif jirriżulta Seaborg Company Limited m'għandha tagħti xejn lill-

intimati Pierre Chetcuti Thompson et u dan anke kieku seħħ il-ftehim ma' Carmelo

Stivala Group Limimted għax kif

jirriżulta mill-Memorandum of

Understanding tat-3 ta' Ottubru 2014 redatt bejn Seaborg Company

Limited u Carmelo Stivala Group Limited li kopja tiegħu qed tiġi hawn

annessa u mmarkata bħala dokument A kull senserija li talvolta setgħet

kienet dovuta kellha titħallas minn Carmelo Stivala Group Limited u mhux

mill-intimat.

A hawn anness hemm pattwit illi kull senserija u/jew kummissjoni li kellha

titħallas fuq il-Memorandum of Understanding iffirmat bejn Seaborg

Company Limited u Carmelo Stivala Group Limited kellha titħallas minn

951365M) u Victor Cross (KI 45515M) u dan kif jirriżulta mill-istess

klawsola hawn fuq riferita u ċioe' - "No commission is due by Savasta

Cross jafu b'dan għax kienu preżenti waqt l-iffirmar tal-Memorandum

of Understanding fuq referit oltre li dan kien ġie miftiehem magħhom

Illi għalhekk xejn ma jista' qatt ikun dovut minn Seaborg Company Limited

bħala senserija u/jew kumpens għas-servizzi pretiżi għax il-bejgħ ma'

Kayell Limited skond kuntratt tat-3 ta' Frar 2015, fl-atti tan-Nutar Dottor

Malcolm Mokaddem., li kopja tiegħu qiegħda tiġi hawn annessa u mmarkarta

bħala Dokument B kienu naxxenti minn skrittura ta' lokazzjoni tas-17 t'

Hotels Limited kellha d-dritt ta' l-ewwel għażla ai termini ta' klawżola 29

fl-istess skrittura ta' lokazzjoni hawn imsemmija.

Illi l-atturi Pierre Chetcuti Thompson et ma kellhom x'jaqsmu xejn fir-redazzjoni tal-

iskrittura ta' lokazzjoni u d-dritt tal-ewwel għażla ai termini tal-iskrittura

ta' lokazzjoni tas-17 t'Ottubru 2011.

Illi Pierre Chetcuti Thompson et lanqas ma kellhom xejn x'jaqsmu mal-bejgħ lil Kayell

Limited bid-Dokument B fuq msemmi stante illi ai termini tal-iskrittura ta'

lokazzjoni tas-17 t'Ottubru 2011 bejn Seaborg Limited u My Hotels Limited

li kopja tagħha qiegħda tiġi hawn annessa u mmarkata bħala Dokument C,

l-aħwa Jean Pierre u Etienne Handy eżerċitaw id-dritt tal-ewwel preferenza

ai termini ta' klawżola 29 tal-iskrittura ta' lokazzjoni hawn eżebita.

Illi Pierre Chetcuti Thompson et kienu jafu b'din l-iskrittura ta' lokazzjoni tas-17

t'Ottubru 2011 u d-dritt tal-ewwel għażla li kellhom l-aħwa Handy stante

illi din hija msemmija tlett darbiet fil-Memorandum of Understanding tat-

3 t'Ottubru 2014, Dokument A, li tiegħu huma kienu a konoxxenza.

Illi fil-fatt Pierre Chetcuti Thompson kellu kopja tal-iskrittura ta' lokazzjoni tas-17

t'Ottubru 2011 fuq referita.

Illi qabel ma seħħ dan il-kuntratt ta' vendita, Dokument B, Carmelo Stivala

Limited ittenta joħroġ mandat ta' inibizzjoni numru 1971/2014 LM fl-

liema mandat ġie miċħud mill-Prim Awla tal-Qorti Ċivili bid-digriet tagħha

tat-22 ta' Jannar 2015 li kopja tiegħu qed jiġi hawn anness u mmarkat

bħala Dokument D għar-raġunijiet hemm imsemmija, fosthom il-

konsapevolezza tal-iskrittura ta' lokazzjoni tas-17 t'Ottubru 2011.

tal-Qorti Ċivili sabet

Understanding kien hemm mill-inqas tlett istanzi fejn saret riferenza ghall-

fatt illi l-Marina Hotel, Tigne Seafront, tas-Sliema kienet soġġetta għal

kirja ma' My Hotels Limited ġestita mill-aħwa Handy skond skrittura tas-

17 ta' Ottubru 2011 u għalhekk kienet taf jew kienet f'posizzjoni li tkun taf

li s-soċjeta' rikorrenti kienet obbligata li toffri lill-inkwilini tal-Marina

Hotel ossija l-aħwa Handy tramite waħda mis-soċjetajiet tagħhom l-ewwel

għażla li jixtru l-lukanda għal prezz miftiehem.

Illi l-intimat Pierre Chetcuti Thompson u Victor Cross kienu preżenti waqt l-iffirmar

tal-Memorandum of Understanding u kienu jafu bl-esistenza ta' din l-

lokazzjoni tas-17 t'Ottubru 2011 ma' My Hotels Limited għax kellhom

kopja tal-istess skrittura ta' lokazzjoni u għax tirriżulta mill-istess

għaddew lil Carmelo Stivala Group Limited.

Illi ġaladarba ma seħħx il-bejgħ tal-Marina Hotel, Tigne Seafront, In-Nadur

lill-Carmelo Stivala Group Limited l-intimati Pierre Chetcuti Thompson et ma jistgħux

jippretendu l-ħlas la minn Carmelo Stivala Group Limited u wisq inqas

minn Seaborg Company Limited li ftehmet ma' l-intimati illi hija mhix

obbligata għall-ħlas ta' senserija minnhom pretiża u dan kif jirriżulta mill-

istess Dokument A hawn anness.

Illi konsegwentement m'hemm l-ebda relazzjoni ġuridika bejn Seaborg

sar ma' terzi u mhux ma Carmelo Stivala Group Limited, u anke kieku kellu

jsir ma' Carmelo Stivala Group Limited, m'huwiex l-intimat kellu jħallas

Illi a tenur tal-artiklu 1137 tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta l-attur ma jistax

jirriklama danni li ma jkunux l-effett immedjat u dirett tan-nuqqas tal-

obligazzjoni u għalhekk ma jistax jiġi misjub responsabbli biex iħallas

senserija u/jew kumpens għall-bejgħ ta' proprjeta' li l-attur ma kienx

direttament involut fiha u dan kif jirriżulta ukoll mill-awturi ossia Guido

Cuomo (Le Obbligazioni,2008, it-tieni edizzjoni, lezzjonijiet tiegħu

miġburin minn Chiara Borg Mifsud, paġna 129).

Illi ma kien hemm ebda inadempiment da parti tal-intimati stante illi huma

ġew meħlusa milli jersqu għat-trasferiment tal-proprjeta' lil Carmelo

Stivala Group Limited bid-Digriet ta' din l-Qorti tat-22 ta' Jannar 2015 fl-

atti tal-Mandat t'Inibizzjoni numru 1971/14/LM Carmelo Stivala Group

Illi konsegwentement gialadarba ma sarx il-bejgħ skond il-Memorandum

m'għandhom dritt jirċievu xejn bħala senserija u/jew kumpens u dan kif

tiddisponi il-ġiurisprudenza bis-sentenza deċiża mill-Qorti tal-Appell

Inferjuri tat-23 ta' Novembru 2005 fl-ismijiet 'Anthony Tomasuolo Dandrea Vs

Stephen Tomasuolo Dandrea' fejn ġie stabbilit illi biex medjatur ikollu dritt għas-

senserija jew il-kummissjoni pattwita hu jeħtieġlu juri għas-sodisfazzjon

tal-Qorti li kien hu li wassal lill-partijiet għal ftehim definitttiv fuq il-

kundizzjonijiet kollha, sostanzjali u aċċidentali tal-operazzjoni.

Illi inoltre bis-sentenza tal-Prim Awla tal-Qorti Ċivili fl-ismijiet "Legend

Real Estate Limited vs Paul Bruno", deċiża fid-29 t'Ottubru 2004 din l-

Qorti stabbiliet illi "biex jiskatta d-dritt għas-senserija jridu jikkonkorru

tlett elementi prinċipali: (1) Il-konklużjoni tan-negozju prospettat; (2) Illi l-

intromissjoni tas-sensar tkun ġiet rikjesta jew almenu aċċettata miż-żewġ

kontraenti; (3) illi l-attivita' tas-sensar tkun wasslet lill-partijiet għal in

Illi fil-każ in eżami m'hemmx konklużjoni tan-negozju prospettat, illi l-

intimat ma kellux iħallas l-ebda senserija u m'hemm l-ebda in idem

huwa konvenju ma ġie konkluż bejn il-partijiet u l-atturi ma kienux involuti

fil-ftehim ossia id-dritt tal-ewwel għażla li My Hotels Limited kellhom bl-

iskrittura tas-17 t'Ottubru 2011 u għalhekk xejn mhu dovut lill-atturi kif

minnhom pretiż u l-intimati għandhom konsegwentament jiġu liberati mill-

osservanza tal-ġudizzju.

Salv eċċezzjonijiet oħra."

Rat il-lista tax-xhieda u d-dokumenti annessi mar-risposta ġuramentata.

Rat ir-risposta ġuramentata ulterjuri ta' Seaborg Company Limited tas-26

ta' Marzu 20182 permezz ta' liema eċċepiet –

Illi Seaborg Company Limited qatt ma uzat is-servizzi ta' Pierre Chetcuti Thompson ghall-

L-interlokutur kienet MC

Investments Limited, u mhux Pierre Chetcuti Thompson, u dan kif jirrizulta mid-dokument PG

1, fl-atti ta' din il-kawza, datat 1 ta' Settembru 2014.

Illi l-imsemmi Pierre Chetcuti Thompson la huwa azzjonista u lanqas direttur u/jew xi

funzjonarju iehor tal-istess socjeta' MC Investments Limited, li hija gestita minn

San Lawrenz, Parti minn Ħaż-Żebbug (Malta), u dan kif jirrizulta mill-company involvements mahruga mill-

Illi kif jirrizulta mid-dokument tal-1 ta' Settembru 2014 anness mal-Affidavit

tal-istess Pierre Chetcuti Thompson mahluf fit-2 ta' Gunju 2017 (Dokument PG1 fil-process)

l-imsemmi Pierre Chetcuti Thompson m'huwiex il-legittimu kuntradittur u ghalhekk l-imsemmi

Seaborg Company Limited ghandha tigi liberata mill-osservanza tal-gudizzju, kif

del resto gie dikjarat fis-seduta ta' nhar it-23 ta' Marzu 2018 minn Victor

Cross li xehed li kwalsiasi hlas, kieku sar il-bejgh ma' Carmelo Stivala Group

Limited, kellu jithallas minn Carmelo Stivala Group Limited u mhux mill-

Salv eccezzjonijiet ohra."

permezz ta' liema esponiet –

Rat il-kontro-talba ta' Seaborg Company Limited tal-1 ta' Diċembru 20163

(1) "Illi l-attur rikonvenzjonat qed jitlob b'dan ir-rikors guramentat senserija

u/jew kumpens ghal servizzi u assistenza marbuta mal-bejgh tal-Marina

Hotel, b'kuntratt tat-3 ta' Frar 2015, fl-atti tan-Nutar Dottor Malcolm

Mokaddem., li kopja tieghu qieghda tigi hawn annessa u mmarkarta bhala

(2) Illi l-attur rikonvenzjonat ma kienx is-sensar u lanqas offra servizzi u/jew

assistenza marbuta mal-bejgh

lill-intimat

rikonvenzjonant Kayell Limited stante illi l-ahwa Saliba diretturi ta'

Kayell Limited kellhom id-dritt ta' l-ewwel ghazla ai termini tal-artiklu 29

tal-iskrittura ta' lokazzjoni tas-17 t'Ottubru 2011 bejn Seaborg Limited u

My Hotels Limited li l-ahwa Saliba kienu wkoll diretturi taghha u li kopja

taghha qieghda tigi hawn annessa u mmarkata bhala Dokument C

(3) Illi l-attur rikonvenzjonat kien involut fl-iffirmar tal-Memorandum of

Understanding tat-3 ta' Ottubru 2014 redatt bejn Seaborg Company

Limited u Carmelo Stivala Group Limited Dokument A fil-process liema

Memorandum of Understanding qatt ma gie konkluz bejn il-partijiet hawn

imsemmija u dan minkejja proceduri li ttiehdu minn Carmelo Stivala

Group Limited bl-atti tal-Mandat ta' Inibizzjoni numru 1971/2014 LM fl-

degretat 22 ta' Jannar 2015 hawn anness u mmarkat bhala Dokument D.

(4) Illi kif jirrizulta mid-Dokument A hawn anness l-attur rikonvenzjonant ma

kellu jhallas l-ebda senserija u/jew kumpens ai termini ta' (C) Obligation

of Second Party, clause 6 stante li kull senserija u/jew kummissjoni li

Pierre Chetcuti Thompson (KI KI) u Victor Cross (KI 01513M). u dan kif

jirrizulta mill-istess klawzola hawn fuq riferita u cioe - "No commission

(5) Illi l-bejgh tal-Marina Hotel ma sarx lill Carmelo Stivala Group Limited

imma lil terzi persuni li ma kellhomx x'jaqsmu mad-diretturi tas-socjeta

hawn imsemmija.

(6) Illi minkejja dan l-attur rikonvenzjonat hareg mandat ta' sekwestru

Company Limited li kopja tieghu qed jigi hawn annes u mmarkat bhala

Dokument E fejn HSBC Bank Malta Plc u Banif Bank Malta Plc wara dan

is-sekwestru iddepozitaw fir-Registru ta' din l-Qorti zewg Cedoli ta'

Depozitu li jgibu n-numri rispettivament 1570/16 u 1553/16, li kopja

taghhom qed jigu hawn annessi u mmarkati bhala Dokumenti F u G.

(7) Illi bl-azzjoni tal-hrug ta' dan il-mandat ta' sekwestru kawtelatorju

Dokument E l-intimat rikonvenzjonant gie mcahhad mill-uzu ta' flusu u

qed isofri danni, inkluz telf ta' profit u imghaxxijiet stante illi huwa ma

jistax juza flusu ghall-iskopijiet tieghu.

(8) Illi ai termini tal-Artiklu 1047(1) tal-Kap.

16 tal-Ligijiet ta' Malta "l-ħsara

li tikkonsisti f'illi ttellef lil persuna l-użu tal-flus tagħha, tissewwa bil-ħlas

tal-imgħaxijiet li jinqiesu bit-tmienja fil-mija fis-sena."

(9) Illi ai termini tal-Artiklu 1047(2) tal-Kap.

16 tal-Ligijiet ta' Malta "jekk

il-parti li tikkaġuna l-ħsara tkun għamlet dan dolożament, il-qorti tista',

skont iċ-ċirkostanzi, tagħti wkoll lill-parti li tbati l-ħsara indennizz għal

kull ħsara oħra li tkun batiet,kompriż kull telf ta' qligħ, jekk jigi ppruvat li

l-parti li kkaġunat il-ħsara, meta tellfet lill-parti li batietha l-użu ta' flusha,

kellha partikolarment il-ħsieb li tagħmlilha dik il-ħsara l-oħra, jew jekkdik

il-ħsara tkun il-konsegwenza immedjata u diretta tal-fatt li l-parti li batiet

il-ħsara ġiet hekk imtellfa l-użu ta' flusha."

Illi l-attur rikonvenzjonat agixxa dolozament ghax kien jaf illi l-ebda

senserija mhi dovuta lilu mill-intimat rikonvenzjonant kif jirrizulta mid-

Illi ghalhekk l-attur rikonvenzjonat huwa responsabbli ghad-danni

sofferti mill-intimat rikonvenzjonant talli huwa ma jistax jadopera flusu li

gew depozitati taht l-awtorita' ta' din l-Qorti malizzjozament wara l-hrug

tal-mandat ta' sekwestru 1325/2016.

Jghidu l-atturi rikonvenzjonati prevja kwalsiasi dikjarazzjoni necesarja u

opportuna u ghar-ragunijiet premessi ghaliex din l-Qorti m'ghandhiex:

(1) Tiddikjara u tiddecidi illi l-attur rikonvenzjonat huwa responsabbli ghad-

danni sofferti mill-intimat rikonvenzjonant bil-hrug tal-Mandat ta'

Sekwestru numru 1325/2016 stante illi l-ebda senserija u/jew kumpens qatt

ma kienu dovuti lill-attur rikonvenzjonat kif jirrizulta mill-Memorandum

of Understanding tat-3 ta' Ottubru 2014 redatt bejn Seaborg Company

Limited u Carmelo Stivala Group Limited u dan gialadarba l-kuntratt ta'

vendita ma giex publikat ma' Carmelo Stivala Group Limited imma ma'

Kayell Limited skond kuntratt tat-3 ta' Frar 2015 fl-atti tan-Nutar Malcolm

id-danni sofferti mill-intimat rikonvenzjonant Seaborg

Company Limited f'somma determinata minn din l-Onorabbli Qorti ai

termini tal-Artikolu 1047 tal-Kap.

16 tal-Ligijiet ta' Malta, wara l-hrug

tal-Mandat ta' Sekwestru Kawtelatorju numru 1325/2016 fuq referit liema

somma ghandha mhux biss tinkludi l-imghaxijiet bi 8 % fis-sena fuq is-

somma kapitali depozitata fir-Registru tal-Prim Awla tal –Qorti Civili

imma wkoll fuq it-telf ta' qliegh soffert mill-intimat rikonvenzjonant u

liema imghaxijiet ghandhom jibdew jiddekorru mid-depozitu li sar fir-

Registru ta' din l-Qorti minn HSBC Bank Malta Plc u Banif Bank Malta

Plc skond zewg cedoli ta' depozitu 1570/16 u 1553/16, li kopja taghhom

qed jigu hawn annessi u mmarkati bhala Dokument F u G u dan sar-rilaxx

effetiv tal-flus hemm depozitati.

(3) Tikkundanna lill-attur rikonvenzjonat ihallas dik s-somma hekk likwidata

minn din l-Qorti bhala danni sofferti a tenur tal-artiklu 1047 tal-Kap 16

tal-Ligijiet ta' Malta wara l-hrug tal-Mandat ta' Sekwestru Kawtelatorju

numru 1325/2016 fuq referit.

Bl-ispejjez u bl-ingunzjoni tal-attur rikonvenzjonat ghas-subizzjoni."

Rat il-lista tax-xhieda u d-dokumenti annessi mal-kontro-talba.

Rat ir-risposta ġuramentata tal-atturi rikonvenzjonati Pierre Chetcuti Thompson et tad-

19 ta' Diċembru 20164 permezz ta' liema ressqu dawn l-eċċezzjonijiet -

L-attur esponent rikonvenzjonat Pierre Chetcuti Thompson ta u esegwixxa servizzi u

assistenza marbuta mal-bejgħ tal-Marina Hotel lis-soċjeta' intimata u għalhekk

l-istess attur esponent rikonvenzjonat għandhu kull dritt li jressaq talba għall-

kundanna u ħlas ta' kumpens għall-servizzi u assistenza marbuta mal-bejgħ tal-

L-attur esponent rikonvenzjonat għandu kull dritt li jikkawtela l-pretensjoni

tiegħu kontra s-soċjeta' intimata Seaborg Company Limited permezz ta' talba

għall-ħruġ ta' Mandat ta' Sekwestru

Dan id-dritt ta' l-attur esponent rikonvenzjonat ma jista' qatt jirrendih

responsabbli ta' agir doluz u għall-konsegwenti responsabilita għal xi ħlas ta'

danni kawżati mill-ħruġ ta' Mandat ta' Sekwestru.

Konsegwentament it-talbiet rikonvenzjonali tas-soċjeta' intimata għall-

dikjarazzjoni ta' responsabilita' għad-danni sofferti minnha kwantu l-ħruġ ta'

Mandat ta' Sekwestru u għall-likwidazzjoni u kundanna tal-danni allegatament

sofferti huma nfondati fil-fatt u fid-dritt u bħala tali għandhom jiġu miċħuda bl-

ispejjez kontra s-soċjeta' intimata.

Salv eċċezzjonijiet ulterjuri."

Rat il-lista tax-xhieda annessa mar-risposta ġuramentata.

Rat il-provi mressqa mill-partijiet u n-Noti ta' Sottomissjonijiet skambjati

Semgħet it-trattazzjoni tad-difensuri tal-partijiet.

Rat li l-kawża tħalliet għall-lum għas-sentenza.

Rat l-atti kollha tal-kawża.

Ikkunsidrat:

Ir-rikorrenti ntavolaw il-proċeduri odjerni sabiex jitolbu lill-Qorti tordna lis-

soċjeta' konvenuta sabiex tħallashom senserija u/jew kumpens għall-servizzi u

assistenza mogħtija mill-attur in konnessjoni mal-bejgħ u xiri eventwali tal-

Marina Hotel lis-soċjeta' MyHotels Limited, liema pretensjoni hija fermement

opposta mis-soċjeta' konvenuta.

Addirittura s-soċjeta' konvenuta permezz ta' kontro-talba tivvanta pretensjoni

għall-ħlas ta' danni kawżati miċ-ċaħda tal-użu ta' flusha inkluż telf ta' profitt u

mgħaxijiet wara li l-atturi rikonvenvenzjonati ottjenew il-ħruġ ta' mandat ta'

sekwestru Rik 1325/16 allegatament b'mod abbużiv.

L-atturi rikonvenzjonati

jirrespinġu dawn il-pretensjonijiet bħala nfondati fil-fatt u fid-dritt.

L-AZZJONI PRINĊIPALI

Sintetikament mill-atti lill-Qorti jirriżultalha li –

i. Is-soċjeta' konvenuta kienet is-sid tal-Marina Hotel ġewwa Kappara, San Ġwann;

Permezz ta' skrittura datata 17 t'Ottubru 20115 hija kienet kriet tali lukanda

lis-soċjeta' Myhotels Ltd għal perjodu ta' sittax -il sena6 b'effett mill-1 ta' Marzu

Ta' rilevanza partikolari għall-finijiet tal-kawża odjerna huma klawsoli 28

u 29 tal-ftehim –

Din il-klawsola ma ġiet qatt utilizzata mill-inkwilini fil-perjodu ndikat.

Il-klawsola l-oħra taqra li "29.

Wara xewqa tas-soċjeta' konvenuta li tbiegħ il-lukanda in kwistjoni, Victor

Cross, awditur tas-soċjeta' msemmija, kien avviċina lill-attur bħala sensal u

estate agent u ntroduċih ma' George Borg Irimia, direttur tas-soċjeta' konvenuta;

Fl-1 ta' Settembru 2014 ġie ffirmat Agency Agreement fuq letterhead ta'

Superhomes bejn l-attur Pierre Chetcuti Thompson għan-nom u in rappreżentanza ta'

Superhomes li tinnegozja bħala MC Investments Ltd ("Il-Kumpanija") u George

Borg Irimia indikat bħala sid tal-lukanda Marina ("Il-Klijent") fejn ġie ndikat li din il-

lukanda kienet qegħda titpoġġa għall-bejgħ bil-prezz fis-suq ta' €9,200,000.

partijiet qablu li f'każ ta' bejgħ il-klijent kellu jħallas lill-kumpanija senserija ta'

v. In segwitu għal dak il-ftehim l-attur kien iltaqa' ma' ċertu Michael Ruscio Debattista li,

għan-nom u in rappreżentanza tas-soċjeta' Carmelo Stivala Group Ltd, wera ruħu

Kemm l-attur kif ukoll Michael Ruscio Debattista għan-nom

ta' Carmelo Stivala Group Ltd irrikonoxxew fix-xhieda tagħhom li huma kienu

konsapevoli tal-klawsoli msemmija fil-kuntratt ta' lokazzjoni tal-2011 iżda

jsostnu li kien intqalilhom li l-kerrejja tal-lukanda ma kinux interessati li jixtru l-

Wara diversi negozjati, fit-3 t'Ottubru 2014 ġie ffirmat Memorandum of

Understanding (MoU) bejn George Borg Irimia għan-nom u in rappreżentanza tas-

soċjeta' konvenuta Seaborg Company Ltd ("l-ewwel parti") u Michael Ruscio Debattista

għan-nom u in rappreżentanza tas-soċjeta' Carmelo Stivala Group Ltd ("it-tieni

L-iskop ta' dan l-MoU kien preċiżat hekk –

7 Fol 99 8 Xhieda ta' l-attur a fol 98 u ta' Michael Ruscio Debattista a fol 119 9 Fol 5 et seq

Ta' rilevanza partikolari għall-kawża huma s-segwenti klawsoli –

Irriżulta pero' li sal-għeluq tal-ħames ġimgħat appena msemmija, l-Lombard

Bank Limited la ħarġet is-sanction letter u lanqas ta r-rilaxx lis-soċjeta'

konvenuta peress li ma kienx ser ikun hemm bejgħ imma trasferiment ta' ishma10

u għalhekk finalment l-MoU xorta ma ġiex attwat u bejn Carmelo Stivala Group

Ltd u s-soċjeta' konvenuta sfaxxa kollox ;

10 Xhieda ta' Anthony Desjardins, rappreżentant tal-Lombard Bank a fol 233

Fil-frattemp is-soċjeta' Carmelo Stivala Group Ltd kienet laħqet bagħtet

surveyor tagħha sabiex jieħdu xi qisien tal-lukanda peress li kienet interessata

tagħmel xi żvilupp fuqha.

MyHotels Ltd xehdu11 li malli ċemplilhom wieħed mill-impjegati tagħhom u

avżahom x'qed jiġri issuspettaw li l-lukanda kienet ser tinbiegħ u bagħtu ittra bl-

avukat lis-soċjeta' konvenuta fejn invokaw it-termini ta' klawsola 29 tal-ftehim

ta' lokazzjoni tal-201112;

Permezz ta' korrispondenza elettronika li ntbagħtet lill-awditur Victor

Cross mis-soċjeta konvenuta fil-31 t'Ottubru 201413 sar magħruf li s-soċjeta'

konvenuta kienet kitbet lid-diretturi ta' Myhotels Ltd fejn għarrfithom a tenur tal-

klawsola numru 29 tal-ftehim ta' lokazzjoni li terza persuna kienet interessata

tixtri l-lukanda bis-segwenti kundizzjonijiet –

• Bejgħ ta' €7,000,000 għall-binja u €1,500,000 għall-għamara, makkinarju

u oħrajn

• €25,000 ground rent fis-sena li jinfeda fi żmien 5 snin bil-5%

• Mal-konvenju jridu jitħallsu 10% tas-somma miftehma

• Il-kuntratt isir fi żmien 3 xhur mill-konvenju

Huma ġew infurmati wkoll li skont l-istess klawsola 29 kellhom 15 -il ġurnata

biex jagħtu risposta lis-soċjeta' konvenuta;

x. Saru trattativi bejn l-inkwilini tal-lukanda u s-soċjeta' konvenuta u peress li,

kif anke xehed Etienne Handy, matul is-snin il-business fil-lukanda kien

11 Fol 188 et seq 12 Għal kull buon fini JeanPierre u Etienne Handy spjegaw ukoll li s-soċjeta' Myhotels Ltd ma kinitx utilizzat l- għażla li tixtri l-lukanda Marina fl-ewwel sena tal-kirja skont il-klawsola 28 kien għax dehrilhom li kummerċjalment ma kienx l-aħjar pass li jagħmlu f'dak il-perjodu bikri u dan irrispettivament mill-prezz li kien abbinat ma' tali għażla.

immeljora, huma ddeċidew li jutilizzaw ir-right of first refusal skont il-kuntratt

ta' lokazzjoni sabiex jixtru l-lukanda in kwistjoni;

Fid-19 ta' Diċembru 2014 is-soċjeta' Carmelo Stivala Group Ltd ntavolat

rikors għall-ħruġ ta' mandat t'inibizzjoni kontra s-soċjeta' konvenuta bil-għan li

twaqqafha milli tbiegħ il-Marina Hotel iżda b'digriet tat-22 ta' Jannar 201514

it-talba ġiet miċħuda;

Fit-3 ta' Diċembru 2015 ġie ffirmat il-kuntratt ta' bejgħ perrmezz ta' liema

s-soċjeta' konvenuta biegħet il-lukanda Marina lil Kayell Limited (li għandha l-

istess diretturi u azzjonisti

tas-soċjeta' MyHotels Ltd) għall-prezz

ta'

Stabbiliti dawn il-fatti l-Qorti tagħmel is-segwenti osservazzjonijiet –

Il-pretensjoni tal-attur hija għall-ħlas mingħand is-soċjeta' konvenuta ta'

senserija u/jew kumpens għal servizzi u assistenza in konnessjoni mal-bejgħ tal-

Marina Hotel lis-soċjeta' Kayell Limited fit-3 ta' Frar 2015.

L-attur jargumenta16 li s-sors ta' dritt li fuqu huma bbażati t-talbiet tiegħu huwa

l-kważi kuntratt li skont l-artikolu 1012 tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta

jipprovdi hekk -

"ll-kważi-kuntratt huwa fatt leċitu u volontarju, li minnu toħroġ obbligazzjoni

lejn persuna oħra, jew obbligazzjoni tal-partijiet lejn xulxin."

14 Fol 54 et seq 15 Fol 27 et seq 16 Nota ta' Sottomissjonijiet a fol 291 et seq

Huwa jisħaq li jistħoqqlu s-senserija/kumpens għaliex fi kliemu "huwa ċar li

George Borg Irimia wasal sabiex ibiegħ il-hotel lill-kumpanija ta' Handy grazzi għax-

xogħol li kont għamilt jiena meta rnexxieli nsib bejjiegħ għall-prezz ta' tmien

miljun u ħames mitt elf Euro (€8,500,000) u għalhekk inħoss li jiena għandi niġi

kkumpensat għas-servizzi li jiena pprestajt lis-soċjeta' Seaborg Limited li allura

ippermetta li l-bejgħ lil Handy li qabel ma kienx seħħ, iseħħ b'suċċess17."

In linea ġurisprudenzjali ingħad hekk fil-każ Mark Handy vs L & M Camilleri

Ltd deċiż fil-15 ta' Frar 2018 -

"Fis-sentenza Michael Boukaoua vs Mill Reef Limited et tat-28 ta' Frar 2014,

il-Qorti tal-Appell iċċitat dak li tgħid il-ġurisprudenza dwar ix-xogħol ta' sensar:

"il-ġurisprudenza tagħna in materja hija waħda kostanti fis-sens li l-iskop

prinċipali ta' kwalunkwe persuna sabiex takkwista d-dritt ta' medjazzjoni huwa

dak li tlaqqa' l-kunsens tal-partijiet interessati fl-operazzjoni wara li jieħu sehem

attiv u intelliġenti fil-proġettata u proposta konvenzjoni.

Għall-akkwist tas-

senserija, is-sensar irid jara li permezz tiegħu hu jlaqqa' l-partijiet interessati

fuq dawk l-elementi tal-operazzjoni klassikament imsejħa 'is- sostanzjali u l-

aċċidentali' tal-kuntratt" [App C.Reynold Zerafa Civelli et v. Tarcisio Mousu’ et deċiża

27 Novembru 1985; Vol.XXXVI.II.394; XLII.II.1135 u sentenzi hemm ċitati] [PA

Avukat Dottor Gavin Cortis Gauci noe v. Alfred Schinina’ et, deċiża 30 ta' Marzu 2005].

F'sentenza oħra, il-Qorti tal-Appell fil-kawża Anthony Magri Polidano vs Stephen

Magri Polidano, 23 ta' Novembru 2005, ikkonfermat illi:

loġiku

l-intitolar għall-kummissjoni ma

awtomatikament għax sempliċement jigi demostrat illi l-ftehim negozjali ġie

finalizzat.

Kif tgħallem il-ġurisprudenza, biex medjatur ikollu dritt għal senserija

jew il-kummissjoni appattwita hu jeħtieġlu juri għas-sodisfazzjon tal-Qorti illi

kien hu li wassal il-partijiet għall-ftehim defenittiv fuq il-kondizzjonijiet kollha,

sostanzjali u aċċidentali, ta' l-operazzjoni.

XLII.ii.1135 fost bosta oħrajn".

Fil-kawża Maria Dolores De Gabriele vs Tarcisio Garg et deċiża fid-9 ta' Lulju

2008, il-Qorti tal-Appell qalet is-segwenti:

"Sempliċi għoti ta' informazzjoni mogħtija fi sforz biex tlaqqa' l-volonta' tal-

kontraenti biex jiġi assikurata l-idem placitum consensus meħtieġ biex il-kuntratt

isir ma jagħti lok la għall-ħlas ta' senserija u lanqas ta' serviġi" ("Alfred

Din il-Qorti tifhem u tapprezza l-atteġġjament assunt mill-Qrati tagħna f'din il-

ġurisprudenza.

Il-mera informazzjoni jew senjalazzjoni ma tilleġittimax lill-

pretendent tad-dritt ta' medjazzjoni jew tal-kumpens in kwantu dawn ma

jikkostitwux dak ir-riżultat utli ta' xi riċerka magħmula minnu u lanqas jista' per

se jekwivali għal xi kontribut kawżali rilevanti għall-konklużjoni tal-kuntratt";

Fis-sentenza tat-28 ta' Frar 2014 Michael Boukaoua vs Mill Reef Limited et,

fuq ġia imsemmija, il-Qorti tal-Appell ikkunsidrat ukoll jekk kienx dovut xi ħlas

lill-attur għas-servizz li seta' ta, u osservat:-

Jinsab ritenut fir-rigward li: "Il fatt li bniedem jagħti sempliċement

informazzjoni bla ma jagħmel xejn aktar, cioe' bla ma jadopera ruħu bl-ebda

mod biex ilaqqa' l-kunsens tal-partijiet, ma jagħtix dritt la għal senserija u lanqas

għal kumpens" [Pace v. Tabone, Vol.36.ii.394; Bonavia v. Grech 21.2.47;

Testaferrata pro et noe, deċiża 28 ta' Jannar 2004]".

Is-soċjeta' konvenuta tirrikonoxxi li kien ġie ffirmat agency agreement fl-1 ta'

Settembru 2014 għall-fini ta' bejgħ tal-lukanda u li fiha kien involut l-attur Pierre

Chetcuti Thompson, iżda hemmhekk huwa kien iffirma għan-nom ta' terzi.

ffirmat f'Ottubru 2014 il-qbil kien li hija ma tħallas ebda senserija/kumpens lill-

U fir-rigward tal-bejgħ eventwali tal-lukanda lil Kayell Ltd, l-attur ma kellu

Għalhekk hija tinsisti li m'hemm ebda relazzjoni ġuridika bejnha u

bejn l-atturi fir-rigward tal-bejgħ tal-lukanda u għandha tiġi liberata mill-

osservanza tal-ġudizzju.

Il-Qorti tibda billi tosserva li bħala fatt, kif diġa' ngħad fis-sinteżi tal-provi, huwa

minnu li l-attur odjern Pierre Chetcuti Thompson fl-iskrittura tal-1 ta' Settembru 2014 deher

Bħala

fatt ukoll, l-attur la huwa azzjonista, la direttur u lanqas xi funzjonarju ieħor ta'

dik is-soċjeta'18.

B'hekk dik l-iskrittura huwa ċertament iffirmaha għan-nom ta'

ħaddieħor.

Dan indipendentement minn x'kien l-intendiment u l-arranġament li

l-istess attur jixhed li kien għamel ma' MC Investments Ltd19 peress li dak kollu

Il-Qorti pero' tosserva wkoll li dak il-ftehim Pierre Chetcuti Thompson iffirmah direttament

lukanda hija s-soċjeta' konvenuta Seaborg Company Ltd li tagħha Borg huwa

18 Dok MC1 – Estratt mir-Reġistru tal-Kumpaniji tal-MFSA a fol 102 et seq 19 A fol 235 et seq 20 Tipa grassa b'enfasi tal-Qorti

biss direttur.

Biex wieħed jimxi bil-punt u l-virgola, kif del resto qed tagħmel is-

soċjeta' konvenuta fir-rigward ta' dak l-agency agreement, allura huwa doveruż

jiġi sottolineat ukoll li mkien f'dan il-ftehim ma ġie ndikat li Borg kien qiegħed

jidher għan-nom u in rappreżentanza ta' Seaborg Company Ltd; anzi s-soċjeta'

Detto cio' pero' hija l-fehma tal-Qorti li, fi kwalunkwe każ, dak kollu li ġie

miftiehem fl-agency agreement imsemmi ġie sussegwentement sorpassat mill-

MoU tat-3 t'Ottubru 2014 in kwantu fih, ġie invece miftiehem li fit-termini ta'

dak il-ftehim (a) is-soċjeta' Carmelo Stivala Group Ltd biss kellha tħallas

commission lil attur; (b) is-soċjeta' konvenuta u l-azzjonisti tagħha ma

kellhom iħallsu ebda commission.

affidavit stess tal-attur.

Di piu' l-attur tniżżel fl-MoU fil-kwalita' tiegħu personali tiegħu u ħadd mill-

partijiet firmatarji m'oġġezzjona għal dan.

Issa safejn jirrigwarda dak miftiehem fl-MoU żgur li, kif tajjeb targumenta s-

soċjeta' konvenuta, ma hemm ebda relazzjoni ġuridika bejnha u bejn l-attur għall-

fini ta' ħlas ta' senserija/kumpens.

Kif ingħad, m'hemm ebda dubju li f'dik l-

iskrittura hemm indikat iswed fuq l-abjad u b'mod inekwivoku, li Seaborg

Company Limited ma kellha tagħmel ebda ħlas ta' senserija/kumpens lill-attur u

għal massimu se mai kwalunkwe ħlas kellu jsir biss minn Carmelo Stivala Group

Il-klawsola appena ċitata ma tħalli ebda lok ta' interpretazzjoni oħra.

Pero' evidentement il-pretensjoni tal-attur testendi aktar minn hekk in kwantu

huwa jargumenta li kien l-MoU li hu ħadem għall-iffirmar tiegħu li pprovoka u

skatta l-mekkaniżmu permezz ta' liema s-soċjeta' konvenuta rnexxielha tbiegħ

il-Marina Hotel lil Kayell Ltd taħt kundizzjonijiet aħjar (għax l-arja kummerċjali

fuq quddiem tal-lukanda u mikrija lil kumpanija li topera l-franchise Burger King

ma ġietx trasferita b'differenza għal dak li l-istess soċjeta' konvenuta kienet

qablet li tagħmel fil-każ tal-ftehim ma' Carmelo Stivala Group Ltd).

Iżda hija l-fehma ferma tal-Qorti li anke din il-pretensjoni tal-attur hija nfondata

fil-fatt u fid-dritt.

L-MoU tal-2014 ma ġiex esegwit u l-bejgħ tal-lukanda lis-soċjeta' Carmelo

Stivala Group Ltd ma seħħx.

In-negozjati li saru bejn is-soċjeta' konvenuta u

MyHotels Ltd u li wasslu għall-iffirmar tal-kuntratt ta' bejgħ tal-lukanda fl-2015

kienu unikament naxxenti mit-tħaddim ta' waħda mill-klawsoli tal-kuntratt ta'

lokazzjoni tal-2011 li dawk l-istess partijiet kienu ffirmaw bejniethom,

senjatament ir-right of first refusal konċess lil dik is-soċjeta' a tenur tal- klawsola

29 tal-kuntratt ta' lokazzjoni tal-2011.

It-taħdidiet u n-negozjati li wasslu għall-

bejgħ effettiv tal-lukanda saru unikament u esklussivament bejn is-soċjeta'

konvenuta u d-diretturi ta' MyHotels Ltd/Kayell Ltd22 dejjem ad esklussjoni ta'

l-istess attur, tant li kif igħid fl-affidavit tiegħu stess hu sar jaf bil-konvenju li

għamel l-attur mat-terzi għax kien ċempillu Stivala li qallu b'dan23.

22 Kayell Ltd kellha l-istess diretturi u azzjonisti ta' MyHotels Ltd – fol 115 23 Folio 97

L-attur ma jiffigura mkien fil-proċess li wassal għall-iffirmar tal-kuntratt

ta' bejgħ tal-2015 u wisq inqas kellu ebda sehem u ma ppresta ebda servizzi

għall-iffirmar tal-ftehim ta' lokazzjoni tal-201124.

L-allegazzjoni tal-attur li Kayell Ltd xtrat il-lukanda bis-saħħa tal-fatt li hu kien

sab bħala xerrej lil Carmelo Stivala Group Ltd ma ssib ebda fondament legali.

jibbenefikaw mill-vantaġġ li kienet ittihom il-klawsola 29 tal-kuntratt u hekk

għamlu.

Dan id-dritt kien disponibbli għall-inkwilini minn ferm qabel ma daħal

La ma ntalab ebda servizz tal-attur fin-negozjati li wasslu għall-

iffirmar tal-kuntratt ta' bejgħ, u s-soċjeta' konvenuta u Kayell Ltd resqu għal dak

il-pass mingħajr ebda ntervent tal-attur, b'ebda tiġbid tal-immaġinazzjoni ma

jista' jitqies f'għajnejn il-liġi li l-attur jimmerita xi ħlas għal senserija jew

kumpens fir-rigward.

Fi kliem ieħor l-intervent ta' l-attur fejn kien jirrigwarda

Carmelo Stivala Group Ltd ma seta' qatt jinċidi fuq il-klawsola ġia pattwita ma

Tali klawsola kienet tippersisti anke mingħajr l-intervent

ta' l-attur.

B'hekk għandha raġun targumenta s-soċjeta' konvenuta li ma hemm ebda

relazzjoni ġuridika bejnha u bejn l-attur fir-rigward tal-bejgħ tal-lukanda lil

Għal dawn il-motivi, l-pretesjoni tal-atturi għall-ħlas ta' senserija/kumpens,

tħares mill-liema angolu tħares lejha, legalment ma treġix.

24 Irriżulta mill-provi nkluż fuq ammissjoni tal-attur stess li huwa kien jaf bit-termini u l-kundizzjonijiet tal-kuntratt ta' lokazzjoni tal-2011 inkluż ir-right of first refusal a favur ta' MyHotels Ltd.

It-talbiet tal-attur fl-azzjoni prinċipali sejrin għalhekk jiġu respinti u l-

eċċezzjonijiet tas-soċjeta' konvenuta sejrin jintlaqgħu.

IL-KONTRO-TALBA

Mill-provi jirriżulta li –

i. Fit-13 ta' Settembru 2016 l-attur rikonvenzjonat intavola rikors għall-ħruġ ta'

mandat ta' sekwestru kawtelatorju Rik 1325/16 kontra s-soċjeta' konvenuta

rikonvenzjonanti għas-somma ta' €200,000 bil-kawżali tkun il-valur u mport ta'

senserija u/jew kumpens għal servizzi u assistenza marbuta mal-bejgħ u xiri

eventwali tal-Marina Hotel lis-soċjeta' MyHotels Ltd.

Ir-rikors intlaqa' mill-

Qorti fl-istess jum25;

In segwitu għall-ħruġ tal-Mandat, l-HSBC Bank Malta plc iddepożitat taħt l-

awtorita' tal-Qorti s-somma ta' €200,000 u approprja s-somma ta' €2,724.71

mill-kont tas-sekwestrat sabiex jagħmel tajjeb għad-drittijiet u spejjeż taċ-ċedola

ta' depożitu26;

Anke l-Banif Bank (Malta) iddepożita fil-Qorti s-somma ta' €681.97 u żamm

€68.03 bħala spejjeż u drittijiet27.

Is-soċjeta' konvenuta rikonvenzjonanti tilmenta li hija ġiet imċaħħda mill-użu tal-

flus u qed issofri danni inkluż telf ta' profit u mgħaxijiet.

Hija tinvoka l-artikolu 1047 (1) u (2) tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta li jgħidu

hekk -

"(1)Il-ħsara li tikkonsisti f'illi ttellef lil persuna l-użu tal-flus tagħha, tissewwa

bil-ħlas tal-imgħaxijiet li jitqiesu bit-tmienja fil-mija fis-sena;

(2) "Iżda, jekk il-parti li tikkaġuna l-ħsara tkun għamlet dan dolożament, il-

qorti tista', skont iċ-ċirkostanzi, tagħti wkoll lill-parti li tbati l-ħsara indennizz

għal kull ħsara oħra li tkun batiet,kompriż kull telf ta' qligħ, jekk jigi ppruvat li

l-parti li kkaġunat il-ħsara, meta tellfet lill-parti li batietha l-użu ta' flusha,

kellha partikolarment il-ħsieb li tagħmlilha dik il-ħsara l-oħra, jew jekk dik il-

ħsara tkun il-konsegwenza immedjata u diretta tal-fatt li l-parti li batiet il-ħsara

ġiet hekk imtellfa l-użu ta' flusha."

Talba taħt is-subartikolu (1) tal-artikolu msemmi ma teskludix talba taħt is-

Dan għaliex il-ħsara li twassal għall-applikazzjoni tal-ewwel

subartikolu tirrikjedi biss il-prova tal-ħsara wasslet biex ittellef lil persuna l-użu

tal-flus tagħha, filwaqt li t-tieni sub-artikolu jipprovdi għal kumpens għal ħsarat

oħra sofferti u fil-fatt jispeċifika li l-Qorti "tista', skont iċ-ċirkostanzi, tagħti

wkoll lill-parti li tbati l-ħsara indennizz għal kull ħsara oħra li tkun batiet"

dment li l-parti li tkun għamlet il-ħsara tinstab li aġixxiet dolożament.

L-attur rikonvenzjonat jargumenta li huwa kellu dritt li jikkawtela l-pretensjoni

tiegħu u għalhekk ma aġixxiex dolożament.

George Borg Irimia għan-nom tas-soċjeta' konvenuta rikonvenzjonanti xehed28 li

b'riżultat tas-sekwestru msemmi ġew depożitati fil-Qorti €200,750 pero' hija

sofriet ukoll spejjeż ta' €2,792.74.

Huwa qal li s-soċjeta' konvenuta

rikonvenzjonanti ma

tinnegozjahom mill-bidu t'Ottubru 2016 biex b'hekk hija qed titlef €16,000 fis-

sena imgħaxijiet fit-tidwir tan-negozju b'dana li sal-lum is-soċjeta' tilfet €32,000

oltre li kellha ssofri spejjeż ta' €2,792.74, globalment ammontanti għal

ta' terzi.

Naturalment u bħala prinċipju legali bażilari jiġi sottolineat fl-ewwel lok li kull

persuna għandha d-dritt li teżerċita d-drittijiet tagħha sakemm hija ma tabbużax

minn dan id-dritt u ma jiġix muri li aġixxiet b'mod doluż jew vessatorju a skapitu

L-artikolu 1030 tal-Kodiċi Ċivili jipprovdi hekk –

"Kull min jagħmel użu ta' jedd tiegħu fil-qies li jmiss, ma jweġibx għall-ħsara li

tiġri b'dan l-użu."

Fil-proċeduri fl-ismijiet Karkanja Developments Limited (C-34155) vs Paul

Chetcuti Thompson et deċiż fid-29 ta' Novembru 2018 ingħad hekk -

"Kif irriteniet din il-Qorti diversament presjeduta fis-sentenza Zarb vs Port

Cottonera deċiża fit-18 ta' Settembru 2002 u dan b'referenza partikolari għal

sentenza preċedenti Busietta Gardens Madliena Limited vs Civil Engineering

and Contractors Co. Ltd deċiża fil-11 ta' Jannar 2002:

"Din il-Qorti, kif presjeduta, tħoss bir-rispett kollu, li t-terminu ta' dan id-dicta

huwa ftit wiesgħa.

Skond dik is-sentenza, jekk persuna tiftaħ kawża in buona fede,

għax ġenwinament tħoss li għandha raġun, u tikkawtela l-pretensjoni tiegħu bi

ħruġ ta' mandat kawtelatorju, jekk, għal xi raġuni jew oħra, titlef il-kawża, tkun

passibbli għad-danni.

Din il-Qorti tħoss li dan il-prinċipju jista' jkun perikoluż

għal min ikun titolar tad-dritt, għax il-possiblità li kawża tintilef huwa dejjem

reali, sod kemm ikun sod it-titolu pretiż mill-attur.

Dan il-prinċipju jista' jbiegħed

lil min ikun fis-sewwa milli jitob ir-rimedju mill-Qorti u dan minħabba l-biża,

dejjem reali, li jitlef il-kawża u, kwindi, ikollu jħallas danni.

Il-prinċipju assodat mill-ġurisprudenza lokali hija li eżerċizzju ta' dritt ma jista'

qatt iwassal ghar-responsabbilità għad-danni, sakemm dak id-dritt ma jkunx

abbużat u jkun eżerċitat fil-limiti permessibbli mill-liġi."

Imbagħad fil-każ Adrian Cucchiara et vs James Sapiano deċiż fit-22 ta' Novembru

2018 il-Qorti rreferiet b'mod estensiv għall-ġurisprudenza in materja –

"Illi f'dan il-kuntest issir referenza eżawstiva għall-prinċipji enunċjati fis-

sentenza tal-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fl-ismijiet John Flask vs. Port Cottonera

Limited, datata t-18 ta' Settembru, 2002, li stabbiliet is-segwenti:

"Il-prinċipju assodat mill-ġurisprudenza lokali hi li eżerċizzju ta' dritt ma jista'

qatt iwassal għar-responsabbilita` għad-danni, sakemm dak id-dritt ma jkunx

abbużat u jkun eżerċitat fil-limiti permessibili mill-liġi ...

"Hu meta persuna taġixxi kapriċċosament jew b'mala fede, li tista' tkun

responsabbli għad-danni li jsegwu l-aġir irresponsabbli tagħha;

"Din il-qorti, għalhekk, filwaqt li tista' taqbel li ċ-ċirkostanzi ta' meta min ikun

ħareġ mandat kawtelatorju jista' jinsab responsabbli għad-danni, mhux limitati

għal dak provdut fl-artikolu 836(8) tal-Kap.

12, tħoss li r-responsabbilita` trid

toħroġ mill-applikazzjoni tal-artikolu 1031 u 1032 tal-Kodiċi Ċivili (Kap 16),

b'mod li jkun responsabbli biss jekk jaġixxi b'imprudenza, b'negligenza jew

mhux bil-ħsieb ta' bonus pater familias;

"Din il-posizzjoni tidher li kienet abbraċċjata ukoll min din il-qorti kif

diversament presjeduta ...fil-kawża "Spiteri vs Cross" deċiża fl-10 ta'

F'dik il-kawża ġew riaffermati s-segwenti prinċipji:

"(a) Illi hu prinċipju fundamentali illi min jeżerċita dritt li jispetta lilu ma jistax

jitqies li f'dan l-eżercizzju ikun responsabbli għall-ħsara li bħala konsegwenza

jista' jbagħti ħaddieħor, in omaġġ għall-massima "qui suo iure utitur non videtur

damnum facere", bil-konsegwenza li d-dritt għar-rikors għall-protezzjoni tal-

qorti, hu dritt li l-eżerċizzju tiegħu miċ-cittadin ma għandhu bl-ebda mod jiġi

"(b) Illi tali dritt taċ-ċittadin għar-rikors lejn il-qorti ma għandux jiġi abbużat;

"(c) Illi l-fatt li t-talba ta' min ipprovoka l-proċeduri tiġi miċħuda mill-qorti, bl-

ebda mod ma jfisser neċċessarjament li sar abbuż mid-dritt li tiġi adita l-qorti.

Dan għaliex għalkemm il-liġi hi l-istess għal

kulħadd, huwa veru ukoll li l-liġi hi soġġetta għal diversi, interpretazzjonijiet li

l-partijiet jafdaw fil-ġudikant biex jinterpreta u jiddeċiedi dwarhom;

"(d) Illi tali abbuż jiġi riskontrat biss f'każijiet eċċezzjonali u dan kważi dejjem

f'każijiet ta' vessatorjeta` ("Emanuele Borg Falzon vs Carmelo Baldacchino Schembri" Kollez.

fejn min ikun adixxa lill-qorti għall-ħruġ ta' tali mandat kawtelatorju ikun ibbaża

"(e) Illi dan l-aħħar prinċipju hu bbażat fuq il-fatt li l-element ta' vessatorjeta`

jimplika abbuż tad-dritt ta' azzjoni ġudizzjarja, għaliex ingħad sew illi:

Applikat dan il-prinċipju għad-dritt ta' azzjoni kontra persuna jfisser illi "chi

Fil-każ Anna Spiteri Paris vs Eric Ofosu deċiż fis-26 ta' Frar 2015 il-Qorti

elenkat is-segwenti prinċipji ġurisprudenzjali –

"Kif ġie enunzjat fil-kawża Jane Falzon v Nicholas Cross (PA(JSP) - deċ.

ta' Jannar 1992) "Hu ċar ukoll li d-dritt għar-rikors għall-protezzjoni tal-Qorti

hija fost l-aqwa drittijiet li fl-eżercizzju tiegħu ċ-ċittadin bl-ebda mod ma għandu

jiġi mxekkel.

Jinkombi fuq iċ-ċittadin pero' d-dover li ma jabbużax minn dan id-

dritt u jekk jabbuża jkun ritenut responsabbli għad-danni provokati b'tali abbuż.

Mill-banda l-oħra hu ċar ukoll l-fatt li t-talba ta' min ikun ipprovoka l-proċeduri

tiġi miċħuda mill-Qorti, bl-ebda mod ma jfisser neċessarjament li sar abbuż tad-

dritt li tiġi adita l-Qorti.

Hu biss f'każ eċċezzjonali li dan ikun il-każ.

Dan għaliex

hu risaput li għalkemm il-liġi hi oġġettivament waħda għal kullħadd, fl-istess ħin

hi spiss tagħti lok għall-interpretazzjonijiet vari u soġġettivi li l-partijiet u s-

soċjeta' jafdaw f'idejn il-ġudikant biex jiddetermina u japplika.

il-principju ghaddritt ta' azzjoni kontra persuna jfisser illi " chi agisce in mala

Il-limiti ta' responsabbilita' ġew imfissra minn din il-Qorti diversament

presjeduta f'sentenza mogħtija fis-17 ta' Mejju 1902 fl-ismijiet Francesco

"...kif ġie kostantement ritenut minn din il-Qorti, min ikun rebbieħ f'kawża jkollu

dritt jitlob id-danni mill-parti l-oħra, meta jkunu fondati, mhux fuq is-sempliċi

fatt tal-kontestazzjoni, imma fuq att doluż jew kolpuż ta' dik il-parti, li b'malizzja

jew negliġenza gravi tkun ikkaġunatlu danni billi daħħlitu f'kawża."

Il-Qorti ssoktat tiċċara li "Dan ma jfissirx li kull min jitlef kawża għandu wkoll

jirrispondi għad-danni, għax min jesercita d-dritt tiegħu mhux responsabbli

għad-danni li jistgħu jiġru, sakemm il-pretensjoni tiegħu ma tkunx arbitrarja jew

96;Vol.V,222;Vol.VII,I;Vol.XII,434;Vol.XXVII-I-72; u Appell 7 ta' Dicembru

1931 in re: Barbara v Garcia fejn ġie ritenut li "Meta jiġu applikati l-prinċipji fuq

esposti għall-każ in eżami, l-appellant għandu jiġi miżmum responsabbli għad-

danni mitluba minnħabba l-pretensjoni tiegħu temerarja u kapriċċjuża."

Illi jirriżulta li tali abbuż jiġi riskontrat biss f'każijiet eċċezzjonali u dan kważi

dejjem f'każijiet ta' vessatorjeta' (Emanuele Borg Falzon vs Carmelo Baldacchino Schembri -A.C. -

I. 24) nascenti minn mala fede jew dolo jew almenu negliġenza

gravament kolpuża (Agius vs Dott. Carbone nomine -XIII.

min ikun adixxa lill-Qorti għall-ħruġ ta' tali mandat kawtelatorju ikun ibbaża fuq

Minn dan joħroġ li l-element ta' vessatorjeta' jimplika abbuż tad-dritt ta' azzjoni

ġudizzjarja u mhux is-suċċess o meno fis-sentenza finali."

In vista ta' dak li ġie deċiż fl-azzjoni prinċipali, il-Qorti ssib li għandha raġun is-

soċjeta' konvenuta rikonvenzjonanti li tissolleva l-pretensjoni ta' riżarċiment

għall-ħsara li saritilha bil-mandat kawtelatorju in kwantu hija ġiet imċaħħda

nġustament mill-użu ta' dawk il-flus li ġew iffriżati bil-mandat ta' sekwestru u

sussegwentement depożitati taħt l-awtorita' tal-Qorti.

Kif ingħad fis-suespost,

f'għajnejn il-liġi taħt l-ebda ċirkustanza skont il-fattispeċje tal-każ odjern ir-

rikorrent ma kien intitolat għal xi ħlas ta' senserija/kumpens mingħand is-

soċjeta' konvenuta.

Dan għaliex anke li kieku l-lukanda nbiegħet lil Carmelo

Stivala Group Ltd l-attur kellu jitħallas senserija BISS mingħand dik il-

kumpanija u mhux mingħand is-soċjeta' konvenuta rikonvenjenti filwaqt li

fir-rigward tal-bejgħ tal-lukanda lil Kayell Ltd hu ma pparteċipa f'ebda stadju

tan-negozjati bejn dik il-kumpanija u s-soċjeta' konvenuta.

Għalhekk il-Qorti

l-mandat kawtelatorju

in kwistjoni ntalab mill-attur

rikonvenzjonat abbużivament u dolożament biex jivvessa lill-istess soċjeta'

konvenuta rikonvenzjonanti.

L-ewwel talba mressqa mis-soċjeta' konvenuta rikonvenzjonanti sejra

għalhekk tiġi milqugħa.

Per konsegwenza t-tieni u t-tielet talba tagħha wkoll jimmeritaw li jiġu

akkolti kif ġej:

i. Għandu jiġi applikat l-artikolu 1047 (1) tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta a favur

is-soċjeta' konvenuta rikonvenjenti b'dana li fuq is-somma globali ta'

€200,750.00 iddepożitata mill-Banek fil-Qorti b'effett tal-mandat ta' sekwestru

1570/16 għandu jitħallas imgħax ta' 8% dekorribli b'effett mit-3 t'Ottubru 2016

fuq is-somma ta' €750 (meta sar id-depożitu fil-Qorti) u b'effett mill-5 t'Ottubru

2016 fuq is-somma ta' €200,000 (meta sar id-depożitu fil-Qorti).

Dan l-imgħax

għandu jibqa' għaddej sad-data tar-rilaxx effettiv tal-flus hemm depożitati;

Għandu jiġi applikat ukoll l-artikolu 1047 (2) tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta

a favur is-soċjeta' konvenuta rikonvenjenti.

Mill-atti, l-unika prova konkreta li

rriżultat lil Qorti bħala kwalifikabbli għal "ħsara oħra" li s-soċjeta' konvenuta

rikonvenzjonanti batiet kawża tal-aġir tal-attur rikonvenzjonat hija s-somma ta'

€2,724.71 imħallsa bħala spejjeż u drittijiet ġudizzjarji taċ-ċedola ta' depożitu

Għalhekk sejra tillikwida s-somma ta' €2,724.71 bħala danni.

Għar-raġunijiet kollha suesposti l-eċċezzjonijiet kollha tal-attur rikonvenzjonat

sejrin jiġu respinti.

Għal dawn il-motivi l-Qorti taqta' u tiddeċiedi l-kawża billi –

Tilqa' l-eċċezzjonijiet tas-soċjeta' konvenuta u tiċħad it-talbiet tal-atturi;

Tiċħad l-eċċezzjonijiet tal-atturi rikonvenzjonati;

Tilqa' l-ewwel talba tas-soċjeta' konvenuta rikonvenzjonanti kif dedotta;

Tilqa' t-tieni u t-tielet talba tas-soċjeta' konvenuta rikonvenzjonanti billi

tillikwida u tordna l-ħlas mill-atturi rikonvenzjonati tal-imgħax ta' tmienja

(8)% fuq is-somma globali ta' €200,750.00 iddepożitata mill-Banek fil-Qorti

b'effett tal-mandat ta' sekwestru 1570/16 dekorribli mit-3 t'Ottubru 2016

fuq is-somma ta' €750 u b'effett mill-5 t'Ottubru 2016 fuq is-somma ta'

Dan l-imgħax għandu jibqa' għaddej sad-data tar-rilaxx effettiv

tal-flus depożitati taħt l-awtorita' tal-Qorti.

Tillikwida u tordna l-ħlas ukoll

mill-atturi rikonvenzjonati tas-somma ta' elfejn seba' mija u erbgħa u

għoxrin Ewro u wieħed u sebgħin ċenteżmu (€2,724.71) bħala danni;

L-ispejjeż kollha jkunu a karigu tal-atturi.

Imħallef

Reġ.


Kopja Informali ta' Sentenza

Seduta tat-28 ta' Novembru, 2014

Citazzjoni Numru.

Emma Pace Gouder u b'digriet tal-24 ta' Ottubru 2011 Atlas Insurance PCC Limited interveniet fil-kawza

Permezz ta' rikors guramentat prezentat fil-21 ta' Dicembru 2010 l-attur ippremetta u talab:- 1 Ara nota tat-8 ta' Gunju 2011 (fol.

23) u l-ftehim tas-17 ta' Mejju 2011 (fol.

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

Illi fit 18 ta' Settembru 2010 gewwa Triq il-Kapuccini, Ħ' Attard sehh incident tat-traffiku li fih il-vettura numru EBL 376 misjuqa mill-intimata Emma Pace Gouder, naqset milli tieqaf fuq Stop Sign bir-risultat illi hija habtet mall-vettura numru HGY 030 propjieta tar-Rikorrenti li dak il-hin kienet qed tinsaq regolarment minn Eleno Mintoff;

Illi bhala konsegwenza tal-impatt bejn iz-zewg vetturi, l-vettura tar-Rikorrenti

Illi ghal dan l-incident tahti biss l-intimata, Emma Pace Gouder imhabba sewqan

traskurat u negligenti u nuqqas ta' tharis tar-Regolamenti tat-Traffiku;

Illi b' rizultat ta' dan l-istess incident l-esponenti sofra danni konsiderevoli billi fost affarijiet ohra l-vettura numru HGY 030 propjieta tieghu garbet hsarat kbar, li waslu biex din il-vettura tigi dikjarata beyond economincal repair u dan kollu kif sejjer jigi ampjament provat waqt is-smiegh tal-kawza; oltre dan l-attur qed jsofri spejjes relatati ma' loss of use u garaging expenses;

Illi l-intimata ghalkemm interpellata, anki tramite l-assikurazzjoni taghha, sabiex taddivvjeni ghal-likwidazzjoni u hlas tad-danni baqghet inadempjenti;

Illi dawn il-fatti huma maghrufa personalment lill-esponenti; 7.

Illi ghalhekk kellha ssir din il-kawza;

Għaldaqstant, l-attur jitlob għar-raġunijiet premessi, lil din l-Onorabbli Qorti sabiex:

Tiddikjara il-konvenuta unikament responsabbli ghall-incident in kwistjoni u d-

danni relattivi minhabba traskuragni u negligenza kif premess;

Tillikwida d-danni sofferti mill-esponenti okkorrendo permezz ta' periti

nominandi jekk ikun il-kaz; u

Tikkundanna lill-intimata thallas lir-rikorrenti dik is-somma hekk likwidata in linea ta' danni flimkien mall-imghaxijet legali mid-data tan-notifika ta' Ittra Ufficjali tat 18 ta' Novembru 2010.

Bl-ispejjes ta' dawn il-proceduri, inkluzi dawk ta' Ittra Ufficjali datata 18 ta' Novembrul 2010, u ta' Ittra Ufficjali ohra ipprezentata kontestwalment mall-prezenti kontra l-assikurazzjoni tal-intimata, kontra l-intimata li tibqa minn issa ingunta ghas- subizzjoni.

Permezz ta' risposta prezentata fit-30 ta' Gunju 2011 (fol.

26), il-konvenuta Emma Pace Gouder qalet:-

Illi l-konvenuta u s-socjeta` assiguratrici Atlas Insurance PCC Limited [C- 5601] (li kienet l-assiguratrici tal-vettura EBL 376 misjuqa mill-istess konvenuta) kienu accettaw u ammettew mal-ewwel illi l-incident awtomobilistiku tat-18 ta' Settembru 2010 fi Triq il-Kapuccini, Ħ' Attard, bejn il- vettura bin-numru EBL 376 misjuqa mill-istess konvenuta u l-vettura bin- numru HGY 030 misjuqa minn Eleno Mintoff, kien sehh b'tort tal-konvenuta;

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

Illi konsegwentement, il-konvenuta u s-socjeta` assiguratrici taghha Atlas Insurance PCC Limited kienu qabbdu surveyor ikkwalifikat sabiex jaghmel stima tal-hsarat u tad-danni inkorsi mill-attur konsegwenza tal-imsemmi incident tat-18 ta' Settembru 2010 u kienu dahhlu fi trattativi mal-attur sabiex jillikwidaw u jhallsu d-danni sofferti minnu konsegwenza tal-fuq imsemmi incident;

Illi l-imsemmi surveyor kien sab u iddikjara illi konsegwenza tal-fuq imsemmi incident, il-vettura bin-numru HGY 030 propjeta` tal-attur, li kienet vettura kummercjali, kienet beyond economical repair;

Illi meta l-esperti hadu in konsiderazzjoni c-cirkostanzi kollha tal-kaz kif titlob il-ligi, inkluz, izda mhux limitatament, il-market value tal-vettura kummercjali HGY 030 fid-data tal-incident u l-prezz mitlub minn terzi ghall-vetturi tal-istess ghamla u sena li kienu ghall-bejgh fis-suq, gew stabbiliti d-danni realment inkorsi mill-attur konsegwenza tal-fuq imsemmi incident u bhala hlas ta' dawn id-danni, l-konvenuta u s-socjeta` assiguratrici taghha Atlas Insurance PCC Limited kienu offrew lill-attur is-somma ta' tmien t'elef Euro (€8,000), bl-attur izomm ukoll il-wreck tal-vettura propjeta` tieghu (liema wreck kellha valur ta' madwar elfejn Euro (€2,000)), in sodisfazzjon (full and final settlement) tal- pretensjonijiet kollha tieghu kontrihom rizultanti mill-fuq imsemmi incident;

Illi l-attur ma riedx jaċċetta din l-offerta mingħajr ġusta kawza; 6.

Illi konsegwentement il-konvenuta u s-socjeta` assiguratrici taghha Atlas Insurance PCC Limited kienu iddepozitaw is-somma ta' €8000 il-Qorti, permezz tac-cedola ta' depozitu numru 265/2011 (li kopja taghha qed tigi hawn annessa u mmarkata bhala "Dok.

EM01") sabiex din is-somma depożitata tiġi liberament mogħtija lill-attur (li kellu jzomm ukoll ir-wreck tal- vettura) in sodisfazzjon tal-pretensjonijiet kollha tieghu kontra l-konvenuta (jew is-socjeta` assiguratrici taghha) rizultanti mill-fuq imsemmi incident u sabiex jissalvagwardjaw id-drittijiet tagħhom (inkluz, izda mhux limitatament, li ma jiddekkorix l-imghax kontrihom) u ghall-finijiet u effetti kollha tal-ligi; 7.

Illi l-attur ma zbankax il-fuq imsemmija somma ta' €8,000 (bl-attur izomm

ukoll il-wreck tal-vettura tieghu) u minflok istitwixxa dawn il-proceduri;

Illi di' piu` l-attur kien intavola din il-kawza waqt li kienu ghadhom ghaddejjin in-negozjati u t-trattativi bejn il-partijiet u b'hekk il-kawza sart b'mod intempestiv;

Illi in vista tas-suespost kollu, id-danni sofferti mill-attur ghandhom jigu likwidati f'somma li ma teccedix it-tmien t'elef Euro (€8,000), bl-attur izomm ukoll il-wreck tal-vettura tieghu, liema somma tista` tigi liberament zbankata mill-attur;

Illi in vista tas-suespost kollu din l-Onorabli Qorti ghandha wkoll tichad it-talba tal-attur ghall-ispejjez u ghall-imghax u l-konvenuta (u s-socjeta` assiguratrici taghha Atlas Insurance PCC Limited) m'ghandha tigi ikkundannata thallas l- ebda spejjez u l-ebda imghax;

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

Illi minghajr pregudizzju ghas-suespsost, l-attur irid igib prova tad-danni

realment subiti u inkorsi minnu;

Permezz ta' risposta prezentata fis-7 ta' Novembru 2011, l-intervenuta fil-kawza s- socjeta' Atlas Insurance PCC Limited [C-5601] ippremettiet u talbet:-

Illi l-konvenuta Emma Pace Gouder u s-socjeta` assiguratrici Atlas Insurance PCC Limited (li kienet l-assiguratrici tal-vettura EBL 376 misjuqa mill-istess Emma Pace Gouder) kienu accettaw u ammettew mal-ewwel illi l-incident awtomobilistiku tat-18 ta' Settembru 2010 fi Triq il-Kapuccini, Ħ' Attard, bejn il- vettura bin-numru EBL 376 misjuqa mill-konvenuta Pace Gouder u l-vettura bin- numru HGY 030 misjuqa minn Eleno Mintoff, kien sehh b'tort tal-konvenuta Pace Gouder;

Illi konsegwentement, il-konvenuta Emma Pace Gouder u s-socjeta` assiguratrici taghha l-esponenti Atlas Insurance PCC Limited kienu qabbdu surveyor ikkwalifikat sabiex jaghmel stima tal-hsarat u tad-danni inkorsi mill-attur konsegwenza tal-imsemmi incident tat-18 ta' Settembru 2010 u kienu dahhlu fi trattativi mal-attur sabiex jillikwidaw u jhallsu d-danni sofferti minnu konsegwenza tal-fuq imsemmi incident;

Illi meta l-esperti hadu in konsiderazzjoni c-cirkostanzi kollha tal-kaz kif titlob il-ligi, inkluz, izda mhux limitatament, il-market value tal-vettura kummercjali HGY 030 fid-data tal-incident u l-prezz mitlub minn terzi ghall- vetturi tal-istess ghamla u sena li kienu ghall-bejgh fis-suq, gew stabbiliti d- danni realment inkorsi mill-attur konsegwenza tal-fuq imsemmi incident u bhala hlas ta' dawn id-danni, l-konvenuta Mattei u s-socjeta` assiguratrici taghha l-esponenti Atlas Insurance PCC Limited kienu offrew lill-attur is- somma ta' tmien t'elef Euro (€8,000), bl-attur izomm ukoll il-wreck tal-vettura propjeta` tieghu (liema wreck kellha valur ta' madwar elfejn Euro (€2,000)), in sodisfazzjon (full and final settlement) tal-pretensjonijiet kollha tieghu kontrihom rizultanti mill-fuq imsemmi incident;

Illi l-attur ma riedx jaċċetta din l-offerta mingħajr ġusta kawza; Illi konsegwentement il-konvenuta Pace Gouder u s-socjeta` assiguratrici taghha l-esponenti Atlas Insurance PCC Limited kienu iddepozitaw is-somma ta' €8,000 il-Qorti, permezz tac-cedola ta' depozitu numru 265/2011 (li kopja taghha giet annessa mar-risposra guramentata tal-konvenuta Emma Pace Gouder u mmarkata bhala "Dok.

EM01") sabiex din is-somma depożitata tiġi liberament mogħtija lill-attur (li kellu jzomm ukoll ir-wreck tal-vettura) in sodisfazzjon tal- pretensjonijiet kollha tieghu kontra l-konvenuta u kontra l-esponenti socjeta` assiguratrici, rizultanti mill-fuq imsemmi incident u sabiex jissalvagwardjaw id- drittijiet tagħhom (inkluz, izda mhux limitatament, li ma jiddekkorix l-imghax kontrihom) u ghall-finijiet u effetti kollha tal-ligi;

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

Illi di' piu` l-attur kien intavola din il-kawza waqt li kienu ghadhom ghaddejjin in-negozjati u t-trattativi bejnu u bejn il-konvenuta u s-socjeta` Atlas Insurance PCC Limited u b'hekk il-kawza giet intavolata b'mod intempestiv;

Illi in vista tas-suespost kollu din l-Onorabli Qorti ghandha wkoll tichad it- talba tal-attur ghall-ispejjez u ghall-imghax u l-konvenuta u s-socjeta` assiguratrici taghha Atlas Insurance PCC Limited m'ghandhom jigu ikkundannati jhallsu l-ebda spejjez u l-ebda imghax;

realment subiti u inkorsi minnu;

Kwistjoni.

Il-kaz jitratta dwar incident tat-traffiku li sehh fit-18 ta' Settembru 2010 bejn vetturi numru EBL 376 misjuqa mill-konvenuta u HGY 030 proprjeta tal-attur, li kienet qeghda tinstaq minn Eleno Mintoff.

Il-konvenuta ammettiet ir-responsabbilta ghall- incident.

Il-vettura garrbet hafna hsara u m'hemmx kontestazzjoni li spiccat beyond economical repair.

Il-kwistjoni hi limitata ghad-danni li jippretendu l-atturi.

Mill-provi rrizulta kif fis-17 ta' Mejju 2011 l-attur kien wasal fi ftehim ma' Thomas Smith Insurance Agency Limited li bih ircieva l-hlas ta' €12,000 u zamm il-fdalijiet tal-vettura (stmati €2,000) [fol.

Konsiderazzjonijiet.

Il-pretensjoni tad-danni tirrelata ghal:-

Valur tal-vettura HGY 030 meta sehh l-incident.

L-atturi jsostnu li l-pre-accident value tal-vettura (Peugeot 607 tas-sena 2003) kien ta' €14,000.

Fil-mori l-kumpannija assiguratrici tal-vettura hallset lil Fitz is-somma ta' €12,000.

Il-kumpannija intervenuta fil-kawza tat stima ta' €10,000.

Il-fdalijiet tal- vettura zammhom Fitz u zewg partijiet taw stima ta' €2,000.

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

Is-surveror Joseph Pleven, inkarigat minn Thomas Rodrigues Fernandes, ta stima ta' €14,000 ghal dak li hu l-pre-accident value tal-vettura (fol.

Jirrizulta li fid-data tal-incident il- vettura kienet assigurata ghal €18,000 (Dok.

Hu evidenti li l-istima li ghamel kull surveyor hi bazata fuq guide book li johrog minn zmien ghal zmien ghall-uzu ta' kumpanniji ta' assikurazzjoni.

Ghalhekk il-qorti ma tifhimx kif il-kumpanniji attrici jippretendu li l-guide book m'huwiex rilevanti (ara nota ta' sottomissjonijiet).

F'email datata 21 ta' Ottubru 2010 id-difensur tal-attur kien talab il-hlas ta' €20,300.

Is-survey report ta' Joseph Pleven (datat 3 ta' Dicembru 2010) hu bazat fuq guide book b'valuri sa April 2009 (fol.

L-incident sehh fit-18 ta' Settembru 2010.

Muscat xehed li: "Irreferejt ghall-guide book tal-insurance tat-2009 ghax tat-2010 kien ghadu ma harigx" (fol.

Mela hu evidenti li l- istima li ta Pleven ma kenitx tirrifletti l-valur tal-vettura fid-data tal-incident, gialadarba hu ghazel li jibbaza l-istima fuq il-guide book li kien japplika ghall- valur iktar minn sena qabel sehh l-incident.

Is-survey report ta' Peter Abela Fiteni hu bazat fuq guide book b'valuri sa Ottubru 2010 (fol.

116) u ta stima ta' €10,200 ghall-vettura.

Stima li tapplika ghall-vettura 607 HDI 2.2 (fol.

116) li ghandha engine capacity ta' 1894cc filwaqt li l-vettura HGY 030 ghandha engine capacity ta' 1997 cc (ara certifikat tal-polza ta' assikurazzjoni a fol.

59), li hu nqas.

Skond il-guide book li kien jaghti l-valur ta' vetturi ghal Ottubru 2010, il-valur ta' Peugeot 607 HD110, cjoe' li hi l-vettura b'magna bhal dik li kellha l-vettura ta' Fitz, kien ta' €8,800 (ara Dok.

Dan ifisser li l-hlas offrut kien iktar minn dak li jissemma fil-guide book.

Dan apparti li jidher li l-istima saret a bazi ta' valur ta' vettura li mhux tintuza ghall-kummerc.

Joseph Grima Bugeja xehed: ".… hemm differenza fir-registrazzjoni tal-karozza meta tinxtara minghand l-Agent.

Jekk hija l-vettura li ha tuzaha ghall-uzu kummercjali ser tithallas inqa.

Ir- registrazzjoni hija inqas milli kieku wahda privata" (fol.

Fil-kaz in ezami jidher li l-vettura kienet tintuza ghall-kiri.

Ghalkemm fil-polza li tkopri l-perjodu 1 ta' Settembru 2010 sal-31 ta' Awissu 2011 il-valur gie ddikjarat bhala €18,000 (fol.

59), mill-istess dokument jirrizulta li dak hu valur moghti mill-assigurat u ghalhekk il-qorti ma tistax tistrieh fuqu.

'Il fatt li l-assigurat iddikjara valur ta' €17,000 ma jfissirx li

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

l-vettura kellha dak il-valur3.

2.Telf ta' uzu tal-vettura u kiri ta' garaxx.

73 jidher li l-attur Fitz jippretendi wkoll hlas ta':

€1,785 ghall-kiri ta' garaxx.

Jidher li l-attur jippretendi hlas ghal 255

€6,375 ghall-kiri ta' vettura ghall-perjodu ta' 255 gurnata.

Total ta' tmint elef mija u sittin ewro (€8,160).

F'dan ir-rigward il-qorti tosserva:-

Ma tressqitx prova sodisfacenti li turi li l-attur ghamel l-ispejjez li jallega fir-rigward ta' kiri ta' garaxx.

Dan apparti li s-surveyor Abela Fiteni xehed li meta f'Settembru 2010 mar jara l-vettura: "Il-karozza kienet mixhuta go qisha ghalqa.

Kienet qisha building site, jekk m'inhiex sejjer zball ma' genb l- ufficcju ta' sidha, sid il-karozza" (fol.

Xhieda li qatt ma giet kontradetta.

Ghalhekk l-attur ma jistax jippretendi li l-qorti temmnu li kien qieghed jikri garaxx biex fih izomm vettura beyond economical repair.

Inoltre ma kien hemm xejn li jzommu li minnufih jiddisponi mill-vettura wara li giet spezzjonata mis-surveyor Peter Abela Fiteni;

Jirrizulta li lejn l-ahhar ta' Ottubru 2010 Atlas Insurance PCC Limited kienet diga' offriet is-somma ta' €8,000 u Fitz izomm il-fdalijiet tal-vettura (valur ta' €2,000) [ara skambju ta' emails (fol.

M'hemmx dubju li hemm element ta' telf ta' uzu, fis-sens li fuq bazi ta' probabilita' ma kienx possibbli li minnufih Fitz ikollu l-uzu ta' vettura alternattiva li hi tieghu.

Il-qorti temmen li f'dawk ic-cirkostanzi hu kredibbli li kien kera vettura alternattiva iktar u iktar meta tqies li l-vettura kienet tinkera.

Il-qorti qeghda arbitrio boni viri tiffissa perjodu ta' 30 gurnata sabiex Fitz jakkwista vettura ohra, bir-rata ta' €21.195 ghal kull gurnata.

Dan ifisser

3 Dan inghad ghaliex fis-seduta tat-22 ta' April 2013 Fitz xehed: "Qed nigi mistoqsi barra dawn it- 12,000 Euro li tawni Thomas Smith Insurance jiena x'danni qed nitlob, nispjega illi jiena ghadni qed nitlob l-ammont ta' €5,000 Euro li jigu d-differenza ta' 17,000 minus it-12,000 Euro li gejt offrut" (fol.

4 Fitz xehed li biegh il-vettura 255 gurnata wara l-incident (fol.

5 Cifra li jippretendi l-attur u li l-qorti tqies li hi konservattiva.

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

hlas ta' sitt mija u hamsa u tletin ewro u sebghin centezmu (€635.70).

Il-qorti hi tal-fehma li l-pretensjoni ta' Fitz li jithallas ghall-kiri ta' vettura ghall-perjodu ta' 255 gurnata:-

255 gurnata jfissru mal-erba' xhur; m'hijiex sorretta minn provi sodisfacenti;

Ghal dawn il-motivi l-qorti tiddeciedi l-kawza billi tilqa' t-talbiet attrici b'dan li:-

Tillikwida d-danni fis-somma ta' tmint elef sitt mija u hamsa u

Tikkudanna lill-konvenuta thallas lill-atturi s-somma ta' tmint elef sitt mija u hamsa u tletin ewro u sebghin centezmu (€8,635.70) bl-imghax mil-lum.

Spejjez jinqasmu in kwantu ghal 66% a karigu tal-atturi u 34% a karigu tal-konvenuta gialadarba hu evidenti li l-pretensjoni tal-atturi kienet eccessiva.

Ovvjament jekk Atlas ghamlet xi spejjez b'riferenza ghat- twegiba guramentata li pprezentat, ghandha taghmel tajjeb ghalihom gialadarba m'hijiex konvenuta.

Qrati tal-Gustizzja