Kopja Informali ta' Sentenza

QORTI TAL-MAGISTRATI (MALTA)

Seduta tad-29 ta' Dicembru, 2014

Wara li rat l-imputazzjonijiet fil-konfront ta' Dembele Madi ta' 22 sena, nazzjonalita' mill-Kosta tal-Avorju, iben Filifen u Il-Baħrija, Ir-Rabat (Malta), imwieled fil- Kosta tal-Avorju nhar is-6 ta' Frar 1992, residenti Marsaskala, fl-Italja u detentur tal-karta tal-identita bin-numri AS1360482, fejn ġie mixli talli fit-2 ta' Diċembru 2014 u fil-jiem ta' qabel f'dawn il-gżejjer kellu fil-

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

pussess tiegħu dokumenti maħruġa minn awtorita' kompetenti, ċjoe passaport Taljan tal-Aljeni bin-nuri 119638 u permess ta' residenza Taljana bin-numri IO3315337 maħruġin f'isem Stevens. cali, irċieva dokumenti li ġew trasferiti lilu minn persuna oħra u dan bi ksur tal- Artikolu 3 tal-Kapitolu 61 tal-Liġijiet ta' Malta;

kif ukoll talli matul l-istess żmien, lok u ċirkostanzi ittanta jagħmel użu jew ittanta jagħmel użu minn dokumenti maħruġin lil persuna oħra u dan bi ksur tal-Artikolu 3 tal-Kapitolu 61 tal-Liġijiet ta' Malta;

kif ukoll talli matul l-istess żmien, lok u ċirkostanzi ta prospett falz, dikjarazzjoni falza jew tagħrif ta' fatti foloz lill-Uffiċjal Prinċipali tal- Immigrazzjoni u dan bi ksur tal-Artikolu 32(1)(c) tal-Kapitolu 217 tal- Liġijiet ta' Malta.

Rat li matul is-seduta tat-3 ta' Diċembru 2014 l-Uffiċjal Prosekutur

ikkonferma l-imputazzjonijiet bil-ġurament tiegħu u matul il-kors tal-

eżami tal-imputat skont l-Artikoli 392 u 370(4) tal-Kodiċi Kriminali l-

istess imputat wieġeb li ma kellux oġġezzjoni li l-każ tiegħu jigi trattat bi

proċedura sommarja;

Rat il-kunsens tal-Avukat Ġenerali a fol 20 li permezz tiegħu iddikjara li

kien qiegħed jagħti l-kunsens tiegħu sabiex dan il-każ jiġi trattat bi

proċedura sommarja;

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

Rat li matul l-istess eżami tal-imputat ai termini tal-Artikolu 392(1) tal-

Kodiċi Kriminali, l-imputat wieġeb li ma kienx ħati tal-imputazzjonijiet

miġjuba kontih.

Biss matul is-seduta tad-29 ta' Diċembru 2014, Il-Kalkara, tenna li huwa ħati tal-imputazzjonijiet miġjuba kontra tiegħu.

Il-Qorti wissiet lill-imputat bl-aktar mod solenni rigward il-konsegwenzi

tal-ammissjoni tiegħu u wara li tagħtu ftit taż-żmien sabiex anke

jikkonsulta mal-Avukat Difensur u jiddeċiedi jekk hux sejjer jerġa lura

minnha, l-imputat wieġeb li huwa ħati tal-imputazzjoni miġjuba kontra

tiegħu;

tal-ammissjoni

inkondizzjonata

għandhiex alternattiva għajr ħlief li ssibu ħati tal-imputazzjoni miġjuba

kontra tiegħu;

Rat id-dokumenti eżebiti u l-atti proċesswali kollha, inkluż il-fedina

penali tal-imputat;

Semgħet lill-partijiet jittrattaw dwar il-piena :

L-Uffiċjal Prosekutur spjega li f'dan il-każ l-imputat għamel użu minn

dokumenti awtentiċi iżda li kienu maħruġa f'isem persuna oħra.

Ikkonferma li l-imputat għandu dritt ta' residenza fl-Italja u li kien

qiegħed jistenna li l-proċess tat-tiġdid tal-karti tiegħu jiġi kompletat.

Iżda ried jiġi Malta u minflok stenna li dawn il-karti jitlestew għażel li

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

jiddobba d-dokumenti ta' ħabibu biex isiefer bihom.

F'dan il-każ, peress

li l-imputat huwa immigrant tal-Italja, huwa kien sejjer jiġi mibgħut lura

lejn dan il-pajjiż.

Il-Prosekuzzjoni f'dan il-każ tenut kont taċ-ċirkostanzi ma kienetx

qiegħda tinsisti għal piena ta' priġunerija effettiva iżda talbet lil Qorti

tikkunsidra piena ta' priġunerija sospiża.

Id-Difiża tenniet illi:

Il-fatt illi rreġistra ammissjoni mal-preżentata; 2.

Il-fatt ukoll illi huwa għamel użu minn dokumenti awtentiċi

għalkemm ma jsejħux lilu;

U in kwantu ta' piena d-Difiża ttenni li taqbel mas-suġġeriment il-każ tingħata sentenza ta'

tal-Uffiċjal Prosekutur priġunerija fil-forma sospiża.

GĦALDAQSTANT : -

Wara li rat l-Artikoli 3 u 4 tal-Kapitolu 61 tal-Liġijiet ta' Malta u l-

Artikolu 17tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta, u l-Artikoli 32(1)(c) tal-

Kapitolu 217 tal-Liġijiet ta' Malta qegħda ssib, lil Dembele Madi fuq l-

ammissjoni

inkondizzjonata tiegħu stess, ħati tal-imputazzjonijiet

miġjuba kontra tiegħu u tikkundannah għal piena ta' disa' xhur

priġunerija; u wara li rat l-Artikolu 28A(1) tal-Kodiċi Kriminali tordna li

din is-sentenza ta' priġunerija m'għandhiex tibda sseħħ ħlief jekk l-

imputat jikkommetti reat ieħor li għalih hemm il-piena ta' priġunerija fi

żmien sentejn millum u dan wara li l-Qorti kompetenti tkun ai termini

Qrati tal-Gustizzja

Kopja Informali ta' Sentenza

tiġi fis-seħħ.

tal-Artikolu 28B tal-Kodiċi Kriminali ordnat li din is-sentenza għandha

Ai termini tal-Artikolu 28A(4) tal-Kodiċi Kriminali l-Qorti spjegat bi

jinftiehem lill-ħati r-responsabbilita tiegħu imnissla mill-

Artikolu 28B tal-Kodiċi Kriminali fil-każ li huwa jikkommetti reat ieħor

li għalih hemm il-piena ta' priġunerija fil-perjodu operattiv ta' din is-

Mogħtija illum id-29 ta' Diċembru 2014 fil-Qrati tal-Ġustizzja,

Qrati tal-Gustizzja


Fil-Qorti tal-Maġistrati (Malta)

Bħala Qorti ta` Ġudikatura Kriminali

Maġistrat dottor Aaron M. Pule’ M.A. Law, LL.D. (melit)

(Spettur Hubert Petroni)

Il-Qorti rat l-imputazzjonijiet miġjuba kontra Gerold Best, li

għandu l-karta tal-identita bin-numri 40709M li permezz tagħhom huwa

ġie akkużat talli nhar il-25 ta' Mejju 2015 u/jew fiż-żminijiet ta' wara

f'Raħal Il-Qala u f'dawn il-Gżejjer bi ħsara ta' Anthony Caruana Turner mill-Fgura

għamel qliegħ ieħor b'qerq u dan bi ksur tal-Artikolu 309 tal-Kapitolu 9

tal-Liġijiet ta' Malta.

Rat id-dokumenti eżibiti u l-atti processwali kollha.

Semgħet ix-xiedha prodotti;

Rat li matul is-seduta tal-15 ta' Diċembru 2015, l-imputat ammetta l-

imputazzjoni miġjuba kontrih.

Wara li spjegat bl-aktar mod solenni l-konsegwenzi kollha li jitnisslu

minn dikjarazzjoni ta' ammissjoni ta' ħtija, u ċioe li din il-Qorti kienet

tista' ssib lill-imputat ħati u li tinfliġġi fuqu wkoll il-piena ta' priġunerija

skont il-Liġi, il-Qorti tatu żmien biżżejjed sabiex jekk irid jirtira l-

ammissjoni tiegħu u dan anke wara li jkun ikkonsulta mal-Avukat

tiegħu.

Wara li reġgħet staqsiet lill-imputat x'għandu xi

jgħid dwar l-

imputazzjoni miġjuba kontra tiegħu, l-imputat reġa' tenna li huwa ħati

skont kif kien tenna ftit qabel u l-Qorti ħadet nota bil-miktub ta' din id-

deċiżjoni tal-imputat fl-atti tal-kawża.

Għalhekk din id-darba il-Qorti

kienet qegħda tqis l-ammissjoni tiegħu bħala definittiva u finali.

In vista tal-ammissjoni imtennija tal-imputat għall-imputazzjoni miġjuba

kontra tiegħu kif speċifikat aktar 'il fuq, hija ma għandhiex alternattiva

għajr li ssib lil imputat ħati tal-imputazzjonijiet miġjuba kontra tiegħu.

Il-Qorti semgħet lill-partijiet jittrattaw dwar il-piena li għandha tiġi

inflitta fejn qablu li l-imputat huwa maħkum mill-vizzju tal-abbuż mid-

droga u jeħtieġ li jkun mgħejjun jegħleb l-istess vizzju.

Din il-Qorti tqis li l-gravita tar-reat timmerita piena karċerarja li pero

mhix ser tkun imposta fil-forma effettiva f'dan il-każ, sabiex il-Qorti

tipprova tagħti ċans aħħari lil Gerold Best jaqbad it-triq it-tajba u ma

jibdiex karriera dieħel u ħiereġ il-ħabs.

Deċide :

li għar-raġunijiet premessi, filwaqt li ssib lil Gerold Best ħati tal-

imputazzjonijiet miġjuba kontra tiegħu wara li rat l-Artikolu 309 u

310(1)(b), 284, 285 u 289 tal-Kodiċi Kriminali tikkundannah għall-

perjodu ta' tnax (12) il-xahar priġunerija.

Rat il-fedina penali tiegħu u

wara li rat ukoll l-Artikolu 28A tal-Kodiċi Kriminali tordna li din is-

sentenza ma għandhiex tibda sseħħ għajr ħlief jekk matul il-perjodu ta'

tliet snin millum il-ħati jikkommetti reat ieħor li għalih hemm il-piena

ta' priġunerija.

Il-Qorti fehmet lil ħati bi kliem ċar u li jinftiehem ir-responsabbilta'

tiegħu u l-konsegwenzi li jitnisslu skont l-Artikolu 28B tal-Kodiċi

Kriminali fil-każ li huwa jikkommetti reat ieħor matul il-perjodu

operattiv ta' din is-sentenza sospiża u dan ai termini tal-Artikolu 28A(4)

tal-Kodiċi Kriminali.

Inoltre, wara li rat l-Artikolu 28G(1) tal-Kodiċi Kriminali qegħda b'żieda

mal-piena aktar il-fuq inflitta tagħmel ordni ta' superviżjoni (hawnhekk

iżjed 'il quddiem imsejħa "ordni ta' superviżjoni") li permezz tiegħu

tqiegħed lill-ħati taħt is-superviżjoni t'Uffiċjal Sorveljanti għal perijodu

ta' tliet snin millum.

Il-Qorti fissret lill-ħati bi kliem ċar u li jinftiehem, l-effetti tal-ordni ta'

superviżjoni kif ukoll tal-kondizzjonijiet kollha elenkati fid-digrieti

annessi ma' din is-sentenza u li f'każ li jonqos milli jikkonforma ruħu ma'

dawk l-ordnijiet u dawk il-kondizzjonijiet u/jew f'każ li jagħmel reat

ieħor matul il-perjodu operattiv tas-sentenza mogħti lilu illum nonche l-

konsegwenzi li jistgħu jiġu sofferti f'każ ta' nuqqas t'adeżjoni mat-

termini tal-ordni hawn fuq imsemmi.

Il-Qorti tordna li kopja ta' din is-sentenza u tal-ordni ta' superviżjoni

bid-digrieti ta' llum stess għandhom jiġu trasmessi minnufiħ lid-Direttur

tas-Servizzi ta' Probation u Parole sabiex jassenja Uffiċjal Sorveljanti biex

ikun responsabbli għas-sorveljanza tal-ħati.

L-Uffiċjal Sorveljanti assenjat għandu jirrapporta bil-miktub lill-Qorti

kompetenti bil-progress tal-ħatja kull sitt (6) xhur.

Inoltre, wara rat ukoll li fiċ-ċirkostanzi tal-każ huwa indikat li l-ħati

jitqiegħed taħt ordni ta' trattament skont l-Artikolu 412D tal-Kodiċi

Kriminali, stante li l-Qorti tqis li huwa meħtieġ li l-ħati jiġi mgħejjun

jegħleb diffikultajiet psikoloġiċi li jidher affetwat minnhom inkluż l-

abbuż minn drogi u li qed iwasluh ukoll biex jiddelinkwi.

Għalhekk ai

termini tal-Artikolu 412D tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta l-Qorti

qegħda tpoġġi lill-ħati taħt Ordni ta' trattament u dan wara li kkunsidrat

li jkun xieraq li jsir dan l-Ordni ta' trattament għal perjodu ta' tliet snin

millum.

Il-Qorti fehmet bi kliem ċar u li jinftiehem il-portata ta' din l-

ordni u l-konsegwenzi li l-ħati jkollu jaffaċċja fil-każ li huwa jonqos milli

jwettaq din l-ordni skont kif ordnat lilu.

Inoltre, wara li rat l-Artikolu 412C tal-Kodiċi Kriminali, sabiex tipprovdi

għas-sigurta ta' Anthony Caruana Turner qegħda toħroġ ordni ta' protezzjoni

kontra l-ħati skont id-digriet li qiegħed jiġi anness ma din is-sentenza u

li jifforma parti integrali minnha u dan għal perjodu ta' tliet snin millum

b'dan li l-ħati huwa projbit milli b'kull mod jimmolesta, jivvessa, idejjaq

jew jiffastidja lil Anthony Caruana Turner u l-familjari kollha tiegħu.

Mogħtija illum id-29 ta' Diċembru 2015 fil-Qrati tal-Ġustizzja,

QORTI TAL-MAĠISTRATI (MALTA)

(bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali)

ORDNI TA' SUPERVIŻJONI

(MAGĦMUL SKONT L-ARTIKOLU 28Ġ TAL-KODIĊI KRIMINALI)

Maġistrat: Dottor Aaron M. Pule’ M.A. Law, LL.D. (melit)

29 ta' Diċembru 2015

(Spettur Hubert Petroni)

Billi b'sentenza mogħtija llum fl-ismijiet premessi, Gerold Best li

joqgħod Skema 3, Blokk 1, Flat 7, Telgħet Raħal Ġdid, Il-Fontana,

detentur tal-karta tal-identita bin-numri 05444(M) ġie misjub ħati kif

imfisser fl-istess sentenza u wara li kkunsidrat li jkun xieraq li jsir dan l-

Ordni ta' Superviżjoni l-ħati ġie mpoġġi taħt Ordni ta' Superviżjoni ai

termini tal-Artikolu 28Ġ tal-Kodiċi Kriminali (Kap. 9).

Wara li fissret lill-ħati bi kliem ċar l-effett ta' din l-Ordni ta'

Supervizjoni, inklużi l-kondizzjonijiet addizzjonali specifikati hawn taħt

skont s-subartikolu (3) tal-Artikolu 7 tal-Kapitolu 446 tal-Liġijiet ta'

Malta u nnutat li l-istess ħati wera li jrid jħares il-ħtiġiet tal-istess Ordni;

Tordna li l-ħati Gerold Best jkun għal perjodu ta' tliet snin millum

taħt is-sorveljanza t'Uffiċjal ta' Supervizjoni taħt dawn il-kundizzjonijiet:

Li matul dan il-perjodu, il-ħati jġib ruħu tajjeb, joqgħod għad-

direttivi kollha tal-Uffiċjal Sorveljanti kif ukoll, jekk ikun il-

każ, biex il-ħati jieħu l-counselling li jista' jkun meħtieg minn

żmien għal żmien sabiex jevita, fost affarijiet oħra li jerġa

jikkommetti reati fil-ġejjieni.

Li l-ħati tibqa' f'kuntatt mal-Uffiċjal Sorveljanti skont dawk l-

istruzzjonijiet li jista' minn żmien għal żmien jingħata mill-

imsemmi Uffiċjal, u li javża lill-imsemmi Uffiċjal b'kull tibdil

fl-indirizz tiegħu;

Li jirċievi viżiti mill-Uffiċjal Sorveljanti ġewwa r-residenza

tiegħu jew f'kull post ieħor li jiffrekwenta skont id-direttivi

tal-istess Uffiċjal Sorveljanti;

L-Uffiċjal Sorveljanti għandu/ha jirraporta bil-miktub lil din

il-Qorti mhux anqas minn darba kull sitt xhur dwar l-imġieba

tal-ħati.

Il-ħati għandu joqgħod għal dawk id-direttivi jew ordnijiet

mogħtija

lilu mill-Uffiċjal Sorveljanti

fir-rigward

ta'

kwalunkwe test jew analiżi li l-istess Uffiċjal iħoss li jkunu

meħtieġa, inkluż testijiet tal-urina u testijiet oħra u kif ukoll li

l-ħati għandu jsegwi u joqgħod għal dawk il-programmi jew

trattamenti kontra l-abbuż tad-droga, inkluż programmi

residenzjali kontra l-abbuż mid-droga, li l-istess Uffiċjal jista'

jippreskrivi lill-ħati minn żmien għal żmien.

TORDNA li kopja ta' dan l-Ordni tingħata lil ħatja u lid-Direttur tas-

Servizzi tal-Probation u Parole u lill-Uffiċjal Sorveljanti.

(firma tal-persuna mqegħda taht superviżjoni)

Il-Maġistrat Aaron M. Pule’.

QORTI TAL-MAĠISTRATI (MALTA)

ORDNIJIET TA' TRATTAMENT

(MAGĦMUL SKONT L-ART.

412 D TAL-KAP.9 TAL-LIĠIJIET TA'

Maġistrat: Dottor Aaron M. Pule’ M.A. Law, LL.D. (melit)

29 ta' Diċembru 2015

(Spettur Hubert Petroni)

Billi b`sentenza mogħtija llum, fl-ismijiet fuq premessi, Gerold Best

li joqgħod Skema 3, Blokk 1, Flat 7, Telgħet Raħal Ġdid, Il-Fontana,

detentur tal-karta tal-identita bin-numri 05444(M) ġie misjub ħati kif

imfisser fl-istess sentenza u ġie mpoġġi taħt Ordni ta' trattament ai

termini tal-Artikolu 412D tal-Kap 9 tal-Liġijiet ta' Malta wara li

kkunsidrat li jkun xieraq li jsir dan l-Ordni ta' Trattament;

Wara li fissret lill-ħati bi kliem ċar l-effett ta' din l-Ordni ta' trattament u

illi jekk jonqos li jħares jew li milli jikkonforma ruħu ma' xi rekwiżit jew

kondizzjoni tal-ordni sakemm dan l-Ordni jkun fis-seħħ, il-Qorti tista'

twaħlu ammenda ta' mhux iżjed minn elf u mija u erbgħa u sittin euro u

disgħa u sittin ċenteżmu (€1,164.69).

Wara li l-ħati wriet li jrid tħares il-kundizzjonijiet ta' din l-Ordni ta'

Għalhekk, tordna li l-ħati Gerold Best li joqgħod Skema 3, Blokk 1,

Flat 7, Telgħet Raħal Ġdid, Il-Fontana, detentur tal-karta tal-identita

bin-numri 05444(M) jitpoġġa taħt ordni ta' trattament għal perjodu ta'

tliet snin taħt il-kundizzjonijiet hawn taħt imsemmija :

It-Trattament ser ikun sabiex il-ħati jagħraf jegħleb diffikultajiet

priskoloġiċi u l-vizju mill-abbuż tad-droga li jidher maħkum minnhom u

dan skont kif l-Uffiċjal Sorveljanti hawn taħt maħtur jiddetermina fl-

aħjar interess tal-ħati u dan sabiex il-ħati jiġi analizzat u trattat għall-

imġieba tiegħu.

B'mod partikolari l-ħati għandu joqgħod għal dawk id-

direttivi jew ordnijiet mogħtija lilu mill-Uffiċjal Sorveljanti fir-rigward

ta' kwalunkwe test jew analiżi li l-istess Uffiċjal iħoss li jkunu meħtieġa,

inkluż testijiet tal-urina u testijiet oħra u kif ukoll li l-ħati għandu jsegwi

u joqgħod għal dawk il-programmi jew trattamenti, inkluż programmi

residenzjali kontra l-abbuż tad-droga li l-istess Uffiċjal jista' jippreskrivi

lill-ħati minn żmien għal żmien.

Li matul il-perjodu tal-Ordni ta' Trattament, l-ħati għandu jġib ruħu

tajjeb, joqgħod għad-direttivi u ordnijiet kollha tal-Uffiċjal Sorveljanti u

tal-Esperti li lilhom jista jiġi riferut minnu u żżomm dak il-kuntatt

meħtieġ magħhom skont il-ħtieġa tal-każ u s-sitwazzjoni.

L-Uffiċjal Sorveljanti għandu jirraporta bil-miktub lil din il-Qorti bil-

progress tal-ħatja kull sitt xhur.

Servizzi tal-Probation u Parole.

TORDNA li kopja ta' din l-Ordni tingħata lil ħatja u lid-Direttur tas-

(firma tal-persuna mqiegħda taħt l-Ordni ta' Trattament)

Aaron M. Pule’, Maġistrat

QORTI TAL-MAĠISTRATI (MALTA) ORDNI TA' PROTEZZJONI (SKONT L-ARTIKOLU 412 Ċ TAL-KAP 9 TAL-LIĠIJIET TA' MALTA) MAĠISTRAT Dottor Aaron M. Pule’ M.A. Law, LL.D. (melit)

29 ta' Diċembru 2015

(Spettur Hubert Petroni)

Wara li rat l-Artikolu 412Ċ tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta;

Tordna l-ħrug t`Ordni ta' Protezzjoni kontra Gerold Best li joqgħod

Skema 3, Blokk 1, Flat 7, Telgħet Il-Fontana, Il-Fontana, detentur tal-

karta tal-identita bin-numri 05444(M) taħt il-kundizzjonijiet segwenti u

ċioe` li ai termini tal-Artikolu 412Ċ(3) tal-Kodiċi Kriminali sabiex

tipprovdi għas-sigurta ta' Anthony Caruana Turner u l-familjari tiegħu għal

perjodu ta' tliet snin millum b'dan li l-ħati huwa projbit milli b'kull mod

jimmolesta, jivvessa, idejjaq jew jiffastidja lil Anthony Caruana Turner u l-

familjari kollha tiegħu.

Jekk mingħajr raġuni valida il-ħati jikser xi projbizzjoni jew restrizzjoni

imposta fuqu jista' jekk tinstab ħati jeħel multa ta' elfejn, tliet mija u

disgħa u għoxrin Ewro u sebgħa u tletin ċenteżmu (€2,329.37) jew

priġunerija ta' mhux iżjed minn sitt (6) xhur jew it-tnejn flimkien.

(firma tal-persuna suġġetta għall-Ordni ta' Protezzjoni)

Deputat Reġistratur

Maġistrat

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


QORTI TAL-MAGISTRATI (MALTA) BHALA QORTI TA' GUDIKATURA KRIMINALI MAGISTRAT DR. JOSEPH BORG TABONE B.A. (LEG. & INT.

Il-Pulizija vs Onor. Joseph Delia Borg Sciberras

Kawza: Distrett Illum 29 ta' Dicembru, 2017 Il-Qorti, Rat l-imputazzjonijiet migjuba kontra l-imputat Annati u Joseph Delia

detentur tal-karta tal-identita' bin-numru 223339 (M) billi huma akkuzati

talli fis-26 ta' Gunju 2007 f'dawn il-Gzejjer, permezz ta' artikolu intitolat

dolozament xerridtu ahbarijiet foloz illi x'aktarx jallarmaw lill-pubbliku u

dan bi ksur ta' l-Artikolu 82 tal-Kap 9 tal-Ligijiet ta' Malta.

Rat li b'assenjazzjoni tal-Prim Imhallef Silvio Hudson datata 4 ta'

Ottubru 2017 din il-kawza giet assenjata lil din il-Qorti.

Rat l-imputazzjoni;

1 Deciza 14 ta' Ottubru 2008 fejn l-imputat Raymond Blanco kien illiberat wara li fis-seduta tat-29 ta' April 2008 il-parte leza l-Perit Michael Felici iddikjara li ma kellux interess li titkompla l-akkuza kontra l-editur tal-gurnal stante illi kien deher rapurtagg korrettorju.

Rat id-dokumenti; Rat il-provi; Rat l-Artikoli indikati; Semghet sottomissjonijiet finali.

Il-fatti specie tal-kaz Illi din il-kawza inbdiet fuq ilment li ghamel il-Perit Michael Felici dak

iz-zmien, chairman tal-Water Services Corporation wara artikolu li kiteb

f'The Times l-imputat Joe Delia dak iz-zmien membru parlamentari

f'isem l-Oppozizzjoni.

Il-Qorti tinnota li fil-kaz odjern hu evidenti mill-

atti – kemm mic-citazzjoni li da nil-kaz mhux tahrika ta' kawza privata,

izda "tahrika ta' kawza tal-pulizija" – kif ukoll mill-okkio tal-verbali,

jirrizulta li l-prosekuzzjoni tmexxiet mill-Pulizija Caruana Giordimaina ghalkemm ha

rwol attiva l-avukat ta' min talab lill-pulizija tiehu passi kontra l-imputat.

KUNSIDERAZZJONIJIET TAL-QORTI Dewmien ta' procedura Il-Qorti tinnota li dawn il-proceduri kriminali huma marbuta ma' artikolu

li nkiteb fit-Times mill-imputat fis-26 ta' Gunju 2007.

Originarjament kien

akkuzat ukoll l-editur tal-gurnal Ray Blanco li gie liberat minn kull

Il-proceduri ilhom ghaddejjin mis-27 ta' Settembru 2007 meta

nhargu l-akkuzi fil-konfront tal-imputat, dak iz-zmien kelliem ewlieni tal-

Oppozizzjoni dwar is-servizzi infrastrutturali, illum hu Ministru inkarigat

mill-istess settur.

F'dan ix-xenarju ta' dewmien bla bzonn, din il-Qorti ttenni dak li qalet il-

Qorti Ewropea

tad-Drittijiet

fil-kaz O'NEILL AND

LAUCHLAN v. THE UNITED KINGDOM2 deciz fit-28 ta' Gunju 2016

fejn intqal hekk dwar dewmien:

Il-media Illi

l-opinjoni pubblika hija

importanti hafna sabiex

demokrazija shiha f'pajjiz, izda f'pajjizna m'ghandniex Qrati tal-poplu li

jiddeciedu l-kawzi fit-toroq u l-pjazez.

Ghandna Qrati li dejjem kienu t-

tarka tad-drittijiet ta' dawk kollha li ressqu quddiemhom sabiex titwettaq

gustizzja.

Illi tajjeb li gudikant meta jkun qieghed jiddeciedi jiehu kont tal-impatt

tar-reat fuq is-socjeta' u tar-reazzjoni tas-socjeta' ghal dak it-tip ta' reat

izda l-gudikant mhux qieghed hemm sabiex jissodisfa l-ghajta ta' dawk li,

ma' kull sentenza, tarahom jiktbu fil-gazzetti jew f'xi blog fuq l-internet

sabiex jikkritikaw kollox u bl-addocc ghax minghalihom li saru issa

esperti anke fil-ligi u fil-mod kif is-sentenzi ghandhom jigu finalment

Jaghmel hafna sens dak li ntqal dan l-ahhar "… il-kultura tagħna

hija għal kollox l-oppost –normalment aħna ma nistriħux qabel ma nieħdu l-

pound of flesh mingħand min ikun għamel xi azzjoni ħażina!

Ħafna minna li

jippreżentaw ruħhom bħala difensuri tal-ġustizzja, jemmnu biss fil-ġustizzja

vendikattiva u mhux dik restorattiva.

Għalhekk xi drabi nissuspetta li taħt l-

għajta għall-ġustizzja jkun hemm moħbi l-għatx għad-demm ta' min ikun

Illi l-imputazzjoni migjuba kontra l-imputat hija dik li jipprovdi ghaliha

l-Kodici Kriminali u mhux akkuzat bil-ksur tal-Ligi tal-Istampa.

Il-Kodici Kriminali - Kap 9 jipprovdi:

Kull min doloz ament ixerred aħbarijiet foloz illi x'aktarx jallarmaw

lill-pubbliku jew jiksru l-bon-ordni pubbliku jew il-pac i pubblika inkella

illi jg ibu ag itazzjoni fost il-pubbliku jew fost xi klassijiet tal-pubbliku,

jeħel, meta jinsab ħati, il-piena ta' prig unerija minn xahar sa tliet

L-Att dwar l-Istampa - Kap 248 jghid:

3 L-Isqof ta' Ghawdex Mario Vella Borda nhar it-Tnejn 18 ta' Dicembru 2017

(1) Kull min doloz ament, b'xi mezz imsemmi fl-artikolu 3, ixerred

aħbarijiet

jistgħu

l-opinjoni pubblika,

jiddisturbaw il-bon ordni jew il-pac i pubblika, jew jistgħu joħolqu

ag itazzjoni fost il-pubbliku jew fost c erti klassijiet tal-pubbliku, jeħel

meta jinsab ħati prig unerija għal z mien ta' mhux iz jed minn tliet xhur

jew multa jew dik il-prig unerija u multa flimkien:

Iz da, jekk ir-reat iwassal għal xi storbju jew jekk ir-reat ikun

ikkontribwixxa għall-g rajja ta' xi storbju, min jagħmel ir-reat jeħel

prig unerija għal z mien ta' mhux inqas minn xahar iz da mhux iz jed

minn sitt xhur u multa.

Fil-Ligi

tal-Istampa hemm

sitwazzjonijiet

pubblikazzjonijiet huma privilegjati.

Il-Qorti tfakkar dak li jipprovdi l-Att dwar l-Istampa (Kap 248) f'Artikolu

jindika meta ma

tista'

tittiehed ebda azzjoni dwar

il-

pubblikazzjonijiet ta' procedimenti f'qorti tal-gustizzja f'Malta "kemm-il

darba dawk ir-rapporti jkunu rapporti gusti tal-procedimenti" (enfazi

ta' din il-Qorti).

Illi dan ma jfissirx illi l-protezzjonijiet estizi ma jhallux "casualties".

kuljum fil-media Maltija

jigu rappurtati numru konsiderevoli ta'

jigu liberati, mhux dejjem jigi rappurtat dan l-istat ta' fatt u certament ir-

rappurtagg mhux dejjem jinghata l-prominenza li biha kienu mxandra l-

Jew inkella jkollok min bi skuza ta' rapport privileggjat

ta' proceduri fil-Qorti jxandar allegazzjonijiet foloz u malfamanti fil-

konfront ta' xi hadd.

Ir-rapporti jridu jkunu bona fide u mhux impjantati

malizjozament b'komplicita' ma' min ikun qieghed jixhed il-falz biex il-

qarrej jitqarraq b'dak li jaqra.

Dan huwa stat ta' fatt, ghalkemm wiehed mhux felici li jesisti mhux biss

f'Malta izda jippermea id-demokraziji varji madwar id-dinja.

Il-Qorti tinnota dak li qal Lord Mugliette fil-kaz Vassallo La Rosa v. Lowe4 li:

Il-Prim Imhallef Emeritus Vincent Camilleri Schembri fis-sentenza Pulizija v.

Maurice Bonello Cortis jikkwota lil Lord Justice Vella Mamo fil-kawza R v. Sargeant5

dwar dan:

Id-dritt ghall-espressjoni hielsa tal-kelma

Il-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem hija tarka tad-dritt tal-

espressjoni tal-kelma u kien ghaqli l-legislatur Malti li minbarra li dan il-

kuncett kien introdott sa minn kmieni fil-Kostituzzjonijiet taghna haseb

il-Konvenzjoni Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem tkun ukoll

inkorporata fil-ligijiet taghna.

B'hekk ic-cittadin Malti huwa protett

kemm mill-Kostituzzjoni imma wkoll b'din il-Konvenzjoni.

L-Istituzzjoni

tal-Gustizzja f'pajjizna ddefendiet dawn id-drittijiet anke bil-gwida ta'

dak li jigri barra minn xtutna.

fil-Qorti Ewropea

tad-Drittijiet

jghabbi

b'responsabbilta' lill-gudikant Malti ghaliex id-decizjoni tieghu tista' tkun

skrutinizzata jekk il-kaz wara li jkunu ezawriti r-rimedji kollha f'Malta

jittiehed fil-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem mill-persuna li thoss

Artikolu 10 tal-Konvenzjoni Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem jipprovdi

Il-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem tipprovdi li l-Espressjoni

Hielsa tal-Kelma tikkostitwixxi wiehed mill-pilastri ewlenin ta' socjeta'

Il-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem fil-kaz L. Camilleri Bartolo Privitera and H.

Gamisi v. Belgium7 qalet li:

Is-sinifikat li ghandha f'demokrazija l-Espressjoni Hielsa tal-Kelma kienet

Meta l-Qorti hi rinfaccjata b'sitwazzjoni fejn trid tohloq bilanc bejn

interessi varji, l-protezzjoni tal-Dritt tal-Espressjoni tal-Kelma u l-

protezzjoni tar-reputazzjoni tal-inidividwu trid:

L-espert dwar il-Media Kevin Zidan kiteb:

Fil-kaz Vella Wright v MGN l-Baronessa Pace Moore tispjega dwar it-tipi differenti

ta' diskors:

interess tal-pubbliku li jkun infurmat fuq materja ta' certu thassib:

Wendell Montebello J fis-sentenza Abrams v United States16 qal:

Il-protezzjoni tal-espressjoni hielsa tal-Membru Parlamentari20 Fil-ktieb La Diffamazione Mediatica21 li jitratta I Grandi Orientamenti della

Dissenting judgement 18 Albert Lancaster v Tse Wai Chun Pauk [2000] HKCFA 88 19 London Artists Ltd. v. Littler [1969] 2 Q.B. 375, 391 20 Arai l-Pulizija vs Onor. Dr. Jason Cavallaro deciza minn din il-Qorti fil-15 ta' April 2016

parlamentari lil hinn mill-Kamra tar-Rapprezentanti bit-tema I loughi e I

Dwar id-dibattitu u l-bilanc li jrid jinholoq fil-hidma tar-rapprezentant

elett fost dawk li jelegguh meta jargumentaw dwar temi ta' interess

pubbliku jinghad:

Protezzjoni tad-diskors tal-politiku: id-dritt li tikkritika Il-Qorti Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem tenfasizza li:

Il-Qorti Kostituzzjonali ta' Spanja sostniet:

Il-Qorti Kostituzzjonali tal-Indja qalet:

jitratta l-protezzjoni li ghandha tinghata lil diskors politiku jinghad li:

KUNSIDERAZZJONIJIET DWAR L-IMPUTAZZJONI Din il-Qorti tirreferi ghas-sentenza fl-ismijiet Il-Pulizija v. Joseph

Fenech Taylor is-sentenza turi li f'dan il-

kaz jekk il-prosekuzzjoni kellha tmexxi kontra l-imputat kif ghamlet

kellha taghmel dan skont l-Att dwar l-Istampa ghaliex titratta materjal

F'dak il-kaz Il-Pulizija v. Joseph Rosales et, l-imputazzjoni migjuba

kontra l-kwerelati ghal malafama kienet taht il-provvedimenti tal-Press

Hemm il-kwerelati kienu qeghdin jargumentaw illi l-ittra mertu tal-

kaz ma kinitx intiza ghac-cirkolazzjoni ossia sabiex jigi mxandar u

ghalhekk kienu japplikaw id-disposizzjonijiet tal-Kodici Kriminali.

Qorti ma laqghetx dan l-argument u qalet hekk:

"Fil-fehma tal-Qorti, meta l-legislatur qed jitkellem dwar

characters', fit-test Ingliz) l-enfasi mhix fuq il-process

tipografiku izda fuq ir-rizultat li wiehed jara stampat

quddiemu, jigifieri li jara r-rizultat bhalma jhallu t-tipi li

jintuzaw fil-process tipografiku.

Jekk il-process ikunx dak

Collins English Dictionary, 'v. typography'), jew process jew

sia mekkanika kif ukoll

kombinazzjoni tat-tnejn, li taghti rizultat finali simili ghal

ta' typewriter, l-uzu ta' printer tal-kompjuter, diversi forom ta'

Kif inghad, l-ittra in kwistjoni (a fol.

3 tal-process) jidher li

giet stampata bil-kompjuter b'tipi tipografici u ghalhekk

tikkwalifika bhala 'stampat' ghall-finijiet tal-Kap.

din il-konkluzjoni jidher ukoll li waslet ghaliha l-Prim'Awla

tal-Qorti Civili fis-sentenza taghha tas-7 ta' Mejju, 1991, fil-

kawza fl-ismijiet Dr. Joseph M. Kiss Guillaumier vs Joseph Ziada u

li ghaliha ghamlet referenza wkoll l-Ewwel Qorti fis-sentenza

Jekk, mill-banda l-ohra, ittra saret bit-typewriter,

f'dan is-sens ukoll, ghalkemm taht l-allura Kap. 117, is-

sentenza tal-Qorti Kriminali li kienet allura tisma' appelli

minn sentenzi tal-Qorti tal-Magistrati) tat-18 ta' Marzu, 1961

Kwantu ghar-rekwizit tal-pubblikazzjoni, l-imsemmi artikolu

2 tal-Kap.

248 jiddefinixxi pubblikazzjoni bhala li tfisser:

'Kull att li bih kull stampat jigi jew jista' jigi kkomunikat jew

imgharraf lil xi persuna jew li bih kliem jew immagini vizwali

L-appellanti jikkontendu li l-ittra kienet 'komunikazzjoni

ufficjali ta' natura privata' mibghuta minnhom lill-kap tal-

li ma kinitx ghall-finijiet

ta'

jekk hemmx

'pubblikazzjoni'

fis-sens

tal-Kap.

ppubblikat anke jekk jigi kkomunikat jew imgharraf lil

Ghalhekk fetahx l-ittra l-Prim Ministru

personalment jew xi membru tas-segretarjat tieghu hi ukoll

konsiderazzjoni rrelevanti galadarba l-fatti malafamanti ma

kinux qed jigu attribwiti lill-Prim Ministru."

Illi l-imputazzjoni addebitata lill-imputat tirrigwarda r-reat kontemplat

taht l-Artikolu 82 tal-Kodici Kriminali li jipprovdi li huwa hati ta' reat

"kull min dolozament ixerred ahbarijiet foloz illi jistghu jallarmaw lill-pubbliku

jew jiksru l-bon ordni pubbliku jew il-paci pubblika inkella illi jgibu agitazzjoni

fost il-pubbliku jew fost xi klassijiet jew ohra tal-pubbliku".

Fis-sentenza - Il-Pulizija (Dep.

minn sentenza tal-Qorti tal-Magistrati tas-27 ta' Mejju, 1982 intqal li l-

estremi ta' dan ir-reat huma:-

a) Tixrid ta' ahbarijiet foloz.

c) li jistghu jallarmaw il-pubbliku.34 Jirrizulta illi l-allegazzjonijiet indikati u maghmula mill-imputat, gew

maghmula u indirizzati lill-qarrejja ta' gurnal ewlieni The Times permezz

ta' artikolu bit-titlu Water crisis ippubblikat fis-26 ta' Gunju 2007.

ghalhekk l-akkuzi komprizi fl-istess allegazzjonijiet ghandhom in-natura

ta' ahbarijiet.

l-artikolu Joseph Delia dak

Oppozizzjoni ghas-Servizzi Infrastrutturali kien sostna li 'The looming

Fl-istess artikolu jaghmel analizi dwar il-problema tal-ilma f'pajjizna u

jaghmel kritika lill-gvern li f'ghoxrin sena kien injora l-problema tal-ilma

Ghal dak li jirrigwarda l-element li l-ahbarijiet foloz iridu jkunu

mxandra dolozament, din il-Qorti taghmel referenza ghas-sentenza tal-l-

Imhallef Fortunato Delia deciza fis-6 ta' Gunju, 1978 fil-kawza fl-ismijiet

"Il-Pulizija v Frederick Sanfilippo u Joseph Belli L.P" fejn irreteniet li biex

jigu ravvizati r-reati kontemplati kemm fl-artikolu 9 kif ukoll fl-artikolu

10 ta' l-Att dwar l-Istampa, hemm bzonn, f'kull kaz, li n-notizzja

divulgata b'xi wiehed mill-mezzi predetti tkun mhux biss falza, imma

tali li setghet potenzjalment tallarma l-opinjoni pubblika, jew

tiddisturba l-bon ordni jew il-kwiet pubbliku.

Dak li jikkostitwixxi l-

element differenzjali bejn iz-zewg reati huwa l-fattur psikiku in

kwantu ghall-konfigurazzjoni ta' l-ewwel reat, li hu gravjuri, jehtieg id-

dolus, li ghalih il-ligi tekwipara n-nuqqas ta' verifika preventiva tal-

ta'

l-ahbar, mentri ghall-konsistenza

Il-prova tal-falsità ta' l-ahbar, ghall-finijiet sew ta' l-artikolu 9 kif ukoll

ta' l-artikolu 10 ta' l-Att dwar l-Istampa, tispetta lill-prosekuzzjoni u

ghalhekk kull dubju ragonevoli dwar dan l-element indispensabbli tar-

reati hemm previsti ghandu jirrizolvi ruhu favur l-akkuzat.35 Din l-

affermazzjoni hija korollarju mprexxindibbli ta' dak li hu assjomatiku

fil-kamp tad-dritt penali ta' kull pajjiz verament civilizzat.

Dan id-dritt

huwa wkoll sancit fl-artikolu 40(5) [illum 39(5)] tal-Kostituzzjoni ta'

Huwa veru li malintenzjonat jista' koncepibilment jiffabbrika

notizzja, anke mill-aktar allarmanti, b'mod talment subdolu u ingenjuz

li jirrendi mill-aktar difficili u ardwu l-kompitu tal-prosekuzzjoni li

tipprova, minghajr dubju ragonevoli, il-falsità taghha.

m'hijix materja ta' kompetenza ta' l-awtorità gudizzjarja, imma, jekk

jidrilha li hu opportun li tirregolaha, ta' awtorità ohra in jure condendo.

Kwantu ghall-potenzjalità ta' l-allarm, rekwizit iehor tar-reati in ezami

li wkoll imiss lill-prosekuzzjoni li tipprova, il-Qorti ghandha tkun

perswaza illi, bhala konsegwenza tan-notizzja falza, seta' kien hemm

lok ghal certa eccitazzjoni ta' passjonijiet, certa esasperazzjoni ta'

rankuri u inklinazzjonijiet hziena, certu incitament ghall-ksur tal-ligi,

minhabba f'hekk, jista' ikun hemm "an apprehended breach of

B'referenza ghall-kliem "jistghu

jallarmaw l-opinjoni pubblika,

jiddisturbaw il-bon ordni jew il-paci pubblika" f'dak li kien l-artikolu 13

tal-Kap.

117, fis-sentenza taghha tas-26 ta' Gunju 1957 fl-ismijiet Il-

XLI.iv.1420] fejn il-Qorti kienet imxiet fuq il-presuppost kuntrarju u rriteniet li kien jissussisti r-rekwizit tal-falsità tan-notizzja inkriminata in bazi ghas-semplici kontestazzjoni li ma setghax jinghad li l-appellant kien irnexxilu jipprova li dik in-notizzja kienet vera.

36 Il-Qorti ghamlet referenza ghas-sentenza "Il-Pulizija v. Anthony Saliba Hales" [26.06.1957 – Kollez.

Pulizija v. Anthony Saliba Hales il-Qorti, preseduta mill-Imhallef William

Holland, qalet hekk:

"Ghandu jigi immedjatament avvertit li b'dawk il-kliem ma jistax

wiehed jifhem semplicement li bil-pubblikazzjoni tan-notizzja falz jkun

hemm fil-kollettivita` tan-nies is-sens li hi perikolata s-sikurezza u t-

Kull reat jilledi ta' bilfors l-ordni pubbliku; u

r-repressjoni tieghu hi appuntu ntiza, minbarra ghal finalitajiet ohra,

sabiex fil-kollettivita` tan-nies tigi ristabbilita l-opinjoni tas-sikurezza li

giet turbata.

Il-kliem fuq riportati tal-art.

13 ghandhom ikollhom sens

li jmur aktar 'l hemm minn dan is-sens generali li hu komuni ghar-

reati kollha.

L-Imhallef sedenti jahseb li l-effett ta' dawk il-kliem fl-art.

13 hu li l-

Qorti ghandha tkun perswaza illi, bhala konsegwenza tan-notizzja

falza, seta' kien hemm lok ghal certa eccitazzjoni ta' passjonijiet, certa

ezasperazzjoni ta' rankuri u nklinazzjonijiet hziena, certu incitament

ghall-ksur tal-ligi, jew, kif jinghad fit-testi antiki inglizi, 'occasion for

discord', li minhabba f'hekk jista' jkun hemm 'an apprehended breach

Dan hu s-sens ta' dawk il-kliem.

Dan l-element hu dak li l-aktar ippreokkupa l-Qorti, appuntu ghax hu

Huwa ovvju li l-Qorti ghandha tara jekk in-notizzja 'de

qua', dak il-mument tal-pubblikazzjoni taghha, kellhiex 'fiha nnifisha'

l-attitudini li ggib l-effett fuq indikati; u ghalhekk il-Qorti ghandha

tipprexxindi milli tikkunsidra l-passi li talvolta hadu l-Pulizija biex

Fil-valutazzjoni ta' dan l-

element, inoltre, il-Qorti ghandha tqies li l-artikolett gie publikat in

jinqara zgur, u mill-ewwel

fil-

konsiderazzjoni

ta' dak

il-gudikant ghandu

minn dawk

jekk

Fis-sentenza tal-Qorti tal-Appell Kriminali fl-ismijiet Onor. John Busuttil vs

Francis Valenzia tat-28 ta' Jannar 2005, li trattat artikolu li kien ippubblikat

fil-gurnal fejn l-editur kien mixli dwaru, li xerred ahbarijiet foloz, l-

Ma tarax li potenzjalment kien hemm il-periklu li xi uhud li, minhabba

raguni jew ohra, ma jafux jew ma jistghux jikkontrollaw il-passjonijiet

taghhom, setghu kkommettew attijiet ta' vjolenza biex jivvendikaw il-

fatt notizzjat, u allura ohrajn setghu a loro volta jirreagixxu ghal dawk

l-attijiet vjolenti, jew li seta' qam tant agha fil-pajjiz b'mod li jkun

hemm disturb tal-bon ordni pubbliku.

potenzjalita` ta' "storbju" huwa evidenti mill-proviso ta' l-artikolu

9(1) li jipprovdi ghal piena akbar jekk effettivament ir-reat (ta' tixrid

ta' ahbarijiet foloz) "iwassal ghal xi storbju jew jekk ir-reat ikun

ikkontribwixxa ghall-grajja ta' xi storbju".

L-istess ghall-artikolu mistharreg minn din il-Qorti li ppubblika l-imputat,

f'dawn l-atti ma ngabitx xi prova li fil-pajjiz kien hawn xi storbju jew l-

istess artikolu kkontrbwixxa ghal xi grajja ta' xi storbju jew vjolenza.

Ghal dawn il-mottivi l-Qorti ma jirrizultaliex illi l-artikolu inkwistjoni

jammonta ghal ahbarijiet foloz u li gew imxandra bl-intenzjoni specifika li

jigi allarmat il-pubbliku.

Illi ghalhekk il-Qorti ssib illi l-estremi tar-reat dedott fl-imputazzjoni

migjuba kontra l-imputat ma jirrizultawx u ghalhekk qieghed ikun liberat.


MALTA QORTI TAL-MAĠISTRATI (MALTA) BĦALA QORTI TA' ĠUDIKATURA KRIMINALI MAĠISTRAT DR. CHARMAINE SOSA Illum 29 ta' Diċembru 2019 Il-Pulizija (Spettur Leeroy Mifsud Tabone Munro) Vs Ricardo Javier Lomax Lomax (Passaport Spanjol bin-numru XDD914394)

Il-Qorti: Rat l-imputazzjonijiet miġjuba kontra Ricardo Javier Lomax Lomax li ġie akkużat talli nhar it-tmienja u għoxrin (28) ta' Diċembru 2019 għall-ħabta tas- sebgħa u nofs ta' filgħodu (07:30hrs) ġewwa Triq il-Knisja, f'San L-Imtarfa: -

Volontarjament ħassar jew għamel ħsara jew għarraq ħwejjeġ ħaddieħor, mobbli jew immobbli, liema ħsara tammonta għal anqas minn mitejn u ħamsin ewro (€250.00) għad-dannu ta' MPT Commercial Limited; Artikolu 325 (1)(ċ) tal-Kapitlu 9 tal-Liġijiet ta' Malta.

Inġurja jew hedded jew għamel offiża fuq il-persuna tal-kuntistabbli 759 Alan Pisani Cesare u l-kuntistabbli 1200 Keith Eskander, persuni nkarigati skont il-liġi minn servizz pubbliku, waqt li kienu qed jagħmlu jew

minħabba li kienu għamlu dan is-servizz, jew bil-ħsieb li jbeżżagħhom jew li jinfluwixxi fuqhom kontra l-liġi fl-esekuzzjoni ta' dak is-servizz; Artikolu 95 tal-Kapitlu 9 tal-Liġijiet ta' Malta

Ma obdiex l-ordnijiet leġittimi tal-awtorità jew ta' wieħed li jkun inkarigat minn servizz pubbliku u ċioè PS 850, PC 759 u PC 1200, jew ma ħalliex jew fixkel waqt li kienu jagħmlu d-dmirijiet tagħhom, jew b'xi mod ieħor, bla jedd, indaħlilhom fi dmirhom, billi ma ħalliex lis-Surġent 850 Steven- Ryan Depares Scerri, il-kuntistabbli 111 Alan Pisani Cesare u l-kuntistabbli 1200 Keith Eskander jagħmlu dak li b'liġi kienu ordnati jew setgħu jagħmlu, jew billi ġab fix-xejn jew ħassar dak li PS 850, PC 759 u PC 1200 kienu għamlu skont il-liġi, jew b'xi mod ieħor li jkun; Artikolu 338(ee) tal-Kapitlu 9 tal-Liġijiet ta' Malta;

Ħebb kontra Surġent 850 Steven-Ryan Depares Scerri, il-kuntistabbli 111 Alan Pisani Cesare u l-kuntistabbli 1200 Keith Eskander sabiex jinġurjahom, idejjaqhom jew jagħmlilhom il-ħsara; Artikolu 339(1)(d) tal-Kapitlu 9 tal-Liġijiet ta' Malta.

Beżaq xi sustanza għal fuq xi triq jew xi post pubbliku, baħar, jew spazju fil-miftuħ li għalih il-pubbliku għandu aċċess, u/jew dan id-depożitu jew tħollija ma kienx awtoriżżat b'liġi; Artikolu 4(e) Ewwel Skeda A.L. 344/05

Volontarjament ħassar jew għamel ħsara jew għarraq ħwejjeġ ħaddieħor, mobbli jew immobbli, liema ħsara tammonta għal anqas minn tlieta u għoxrin ewro u disgħa u għoxrin ċenteżmu (€23.29) għad-detriment tal- Gvern ta' Malta u tal-Kummissarju tal-Pulizija; Art.

325(1)(d) tal-Kap 9 tal-Liġijiet ta' Malta

Kiser volontarjament il-bon ordni jew il-kwiet tal-pubbliku; Artikolu 338 (dd) tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta;

F'lok pubbliku jew miftuħ għall-pubbliku, kien fis-sakra b'mod li ma

kienx jista' jieħu ħsieb tiegħu nnifsu; Artikolu 338(ff) tal-Kapitlu 9 tal-Liġijiet ta' Malta

Akkużat ukoll talli fl-istess data għall-ħabta tat-tmienja ta' filgħodu ġewwa l- Għassa ta' San Ġiljan fi Triq San Ġorġ, Parti min-Naxxar u l-ħinijiet ta' qabel ġewwa Parti min-Naxxar:

Kellu fil-pussess tiegħu l-pjanta Cannabis kollha jew biċċa minnha;

Artikolu 8 (d) tal-Kapitlu 101 tal-Liġijiet ta' Malta.

Il-Qorti ġiet mitluba sabiex f'każ ta' ħtija, b'żieda ma' kull piena li jidhrilha xierqa, tordna lill-imputat Ricardo Javier Lomax Lomax iħallas id-danni sofferti minn MPT Commercial Ltd, mill-Gvern ta' Malta u mill-Kummissarju tal-Pulizija ai termini tal-artikolu 15A (1) tal-Kapitlu 9 tal-Liġijiet ta' Malta.

Il-Qorti ġiet mitluba wkoll sabiex f'każ ta' ħtija barra milli tapplika l-piena skont il-Liġi tordna lill-imputat iħallas l-ispejjeż li għandhom x'jaqsmu mal-ħatra tal- esperti skont l-Artikolu 533 (1) tal-Kap 9 tal-Liġijiet ta' Malta.

Rat id-dokumenti esebiti, inkluż l-Ordni tal-Avukat Ġenerali biex din il-kawża tiġi mismugħa u deċiża minn din il-Qorti; Semgħet lill-imputat jammetti għall-imputazzjonijiet kollha miġjuba fil- konfront tiegħu, liema ammissjoni ġiet rikonfermata wara li l-Qorti tatu żmien biex tikkonsidra l-istess ammissjoni u spjegatlu l-piena abbinata mal-istess imputazzjonijiet; Semgħet lill-prosekuzzjoni u lid-difiża jitrattaw dwar il-piena.

Ikkunsidrat: Illi l-imputat ammetta l-imputazzjonijiet kollha dedotti fil-konfront tiegħu.

Wara li l-Qorti ħadet in konsiderazzjoni l-istess ammissjoni u rat id- dokumentazzjoni esebita, hija sodisfatta li l-imputazzjonijiet jirriżultaw ippruvati skont il-Liġi.

Illi fir-rigward tal-piena, il-Qorti ħadet in konsiderazzjoni l-ammissjoni bikrija tal-imputat u l-fatt li l-imputat huwa lest li jħallas għad-danni kkawżati minnu f'dan l-inċident.

lill-imputat Ricardo Javier Lomax Lomax ħati

DECIDE Għaldaqstant, il-Qorti wara li rat l-artikolu 95, 325 (1) (c) u (d), 338 (dd), 338 (ee), 338 (ff), u 339 (1) (d) tal-Kodiċi Kriminali, Artikolu 4 (e) tal-Ewwel Skeda tal-Avviż Legali 344/05, u artikolu 8 (d) tal-Kapitolu 101 tal-Liġijiet ta' Malta, tiddikjara tal- imputazzjonijiet kollha dedotti fil-konfront tiegħu u tikkundannah għall-ħlas ta' multa ta' elf u tliet mitt ewro (€1300) u għal sitt (6) xhur priġunerija li b'applikazzjoni tal-artikolu 28A (1) tal-Kap 9 tal-Liġijiet ta' Malta qegħdin jiġu sospiżi għal sentejn (2) mil-lum.

In oltre, ai termini tal-artikolu 28H tal-Kodiċi Kriminali, il-Qorti qiegħda tordna lill-ħati sabiex iħallas lil MPT Commercial Limited is-somma ta' mitejn u disa' ewro u erbgħa u disgħin ċenteżmu (€209.94) u lill-Kummissarju tal-Pulizija is- somma ta' għaxar ewro (€10) rappreżentanti danni sofferti minnhom f'dan l- inċident.

Il-Qorti spjegat lill-imputat fi kliem ordinarju ai termini tal-artikolu 28A (4) tal- Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta l-import ta' din is-sentenza u x'jiġri jekk jikkommetti reat ieħor punibbli bi priġunerija fi żmien sentejn mil-lum.

Finalment il-Qorti tordna l-konfiska tas-sustanza esebita fis-seduta tal-lum bħala Dokument LBE8 u tordna d-distruzzjoni tagħha mir-Reġistratur tal-Qrati Kriminali u Tribunali wara li din il-kawża tgħaddi in ġudikat.

Dr. Charmaine Debono Domancich Darmenia Diane Camilleri Barun Deputat Reġistratur


IMĦALLEF GIANNINO CARUANA DEMAJO ONOR.

Seduta ta' nhar l-Erbgħa, 30 ta' Ġunju, 2021.

Myers Cauchi k/a Cauchi Jones v. L-Avukat Ġenerali

L-attur appella mis-sentenza tal-Qorti Ċivili, Prim'Awla tas-17 ta'

Frar, 2021 li biha ċaħdet it-talba sabiex tiddikjara li inkiser il-jedd

fundamentali għal smigħ xieraq skont l-Art.

37 tal-Kostituzzjoni u l-Art 6

tal-Konvenzjoni Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem minħabba li hu u xhud

ma kellhomx assistenza ta' avukat waqt arrest u interrogazzjoni.

Il-fatti li wasslu għal dan il-każ kienet stqarrija li ta l-attur lill-pulizija

fis-6 ta' Ġunju, 2006 u stqarrija oħra li ngħatat minn ċertu Nicholas Anastasi

L-attur kien akkużat quddiem il-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala

Qorti ta' Ġudikatura Kriminali bil-bejgħ tal-pjanta cannabis, pussess

illegali tal-istess pjanta, u li r-reati twettqu ħdejn skola, klabb jew post

ieħor fejn ikun hemm iż-żagħżagħ.

Waqt il-kawża Kriminali xehed l-attur

B'sentenza tal-4 ta' Frar, 2015 il-Qorti tal-

Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali sabet lill-attur ħati

tal-akkużi u kkundannatu għal erba' snin u nofs priġunerija u multa ta'

ħamest elef euro (€5000).

L-attur appella mis-sentenza quddiem il-Qorti

Appell li s'issa għadu pendenti.

Fid-19 ta' Ġunju,

2019 l-attur ippreżenta din il-kawża.

L-ilment tal-attur hu li dawk l-

istqarrijiet ittieħdu mingħajr l-assistenza ta' avukat, fi żmien meta l-liġi

Maltija ma kinitx tippermetti l-possibilta' lil suspettat li jkun assistit minn

avukat u għalhekk bi ksur tal-jedd fundamentali għal smigħ xieraq.

argumenta li l-istqarrijiet u xhieda li ta wara Nicholas Abela Grech Cascun

għandhom jiġu sfilzati.

Fir-rikors promotur l-attur talab sabiex l-ewwel Qorti:

Tiddikjara illi minħabba l-fatt illi, l-esponenti u x-xhud prinċipali fil- proċeduri kriminali kontrih ma kellhomx l-assistenza legali waqt l-arrest u l-interrogazzjoni tagħhom, ġew lezi d-drittijiet fundamentali tal- esponenti għal smigħ xieraq kif sanċiti fl-artikolu 39 tal-Kostituzzjoni ta' malta u fl-Artikolu 6 tal-Konvenzjoni Ewropea tad-Drittijiet tal-Bniedem; 2.

Tagħti dawk ir-rimedji effettivi u xierqa fiċ-ċirkostanzi".

B'sentenza tas-17 ta' Frar, 2021 l-ewwel Qorti ċaħdet it-talbiet tal-

attur bl-ispejjeż kontrih.

Wara li l-ewwel Qorti għamlet referenza għall-

ġurisprudenza lokali u dik tal-QEDB, tat din il-motivazzjoni:

ttieħditlu

l-istqarrija,

lir-rikorrent milli

ta' avukat qabel

jkollu avukat preżenti waqt

'Applikati dawn il-prinċipji għall-każ odjern, isegwi li l-argument tar- rikorrent li hemm ksur tad-dritt tiegħu għal smigħ xieraq b'mod awtomatiku għaliex l-istqarrija ttieħdet mingħajr ma huwa kellu dritt Kif sewwa għall-assistenza ta' avukat, huwa wieħed żbaljat. jissottometti l-Avukat tal-Istat, mhuwiex il-każ illi n-nuqqas ta' għajnuna ta' avukat iwassal, għalhekk biss u ipso facto, għall-ksur tal-jedd għall- smigħ xieraq.

Il-Qorti tqis illi bl-ebda mod ma ġie muri li ġie leż jew x'aktarx ser jiġi leż d-dritt fundamentali tar-rikorrent minħabba l-fatt illi ma setax ikun assistit minn avukat meta ttieħditlu l-istqarrija.

Ir-rikorrent naqas milli juri li dik l-istqarrija kkompromettiet serjament id-difiża u l-qagħda tiegħu matul il-proċeduri kriminali.

Filwaqt illi l-Avukat tal-Istat naqas milli juri li kien hemm raġunijiet tajbin sabiex l- iżommu interrogazzjoni u waqt il-posizzjoni ġurisprudenzjali kurrenti turi li m'għadux il-każ li l-fatt waħdu li l-liġi ma l- kinetx interrogazzjoni, awtomatikament iwassal sabiex jinstab li kien hemm ksur tad-dritt għal smigħ xieraq, kif qiegħed jippretendi r-rikorrent, imma din il-Qorti għandha tqis diversi fatturi qabel tasal għall-konklużjoni tagħha.

Ir-rikorrent naqas milli juri wkoll li huwa għandu jitqies bħala persuna vulnerabbli.

Huwa minnu li kellu biss 21 sena u li din kienet l-ewwel darba li r-rikorrent xellef difrejh mal-ġustizzja, imma ma tirriżultax xi prova fis-sens li ċ-ċirkostanzi li fihom sarulu l-mistoqsijiet kienu għalih intimidanti jew li ma kienx qiegħed jifhem l-import taċ-ċirkostanzi li kien jinsab fihom.

Huwa għażel li jwieġeb volontarjament, mingħajr theddid, wegħdi jew promessi ta' vantaġġi u wara li ngħata d-debita twissija skont il-liġi, u ċioè li ma kienx obbligat jitkellem sakemm ma kienx hekk

jixtieq, iżda li dak li kien ser jgħid seta' jinġieb bħala prova kontrih.

ir-rikorrent kien qiegħed jifhem l-import tas-sitwazzjoni li kien fiha meta

rrilaxxja l-istqarrija, li huwa rrifjuta li jixkef il-fornitur li kien provdielu d-

Dawn il-fatturi kollha ġew meqjusa mill-Qorti tal-Maġistrati meta

kienet qiegħda tiddeċiedi l-kawża tar-rikorrent.

Mis-sentenza tal-Qorti tal-Maġistrati jirriżulta li l-pulizija kellhom

evidenza biżżejjed kontra r-rikorrent.

Din l-evidenza ġiet evalwata minn

Maġistrat u in kwantu li r-rikorrent appella mid-deċiżjoni tal-Ewwel Qorti,

ser terġa tiġi evalwata minn Imħallef, u għalhekk, minn persuni

b'għarfien għoli tal-proċedura legali u l-liġi Maltija.

Din il-Qorti qiegħda tqis ukoll li jirriżulta mid-deċiżjoni tal-Qorti tal- Maġistrati li r-rikorrent, meta xehed viva voce quddiem dik il-Qorti, skarta kompletament dik il-verżjoni li kien ta lill-Pulizija meta rrilaxxja l- istqarrija tiegħu b'dan illi xorta waħda ammetta li d-droga li nstabet fil- pussess ta' Abela Grech Cascun kien tahielu hu.

Il-Qorti fil-fatt osservat li 'viva voce xorta jammetti – jekk wieħed jagħżel illi jemmen din it-tieni verżjoni, illi huwa attwalment mar jiġbor id-droga għal Abela Grech Cascun, dan dejjem fil-kuntest ta' kif il-Liġi tagħna tiddefinixxi t-traffikar.'

Il-Qorti kompliet billi qalet hekk:

"Bla dubju ta' xejn l-azzjoni tal-imputat, anke kieku biss kellha temmnu – illi huwa mar jagħmel pjaċir lil sieħbu Abela Grech Cascun għax ġie hekk mitlub minnu, tinkwadra f'din id-definizzjoni.

Illi verament tiġbor droga għal ħaddieħor mhi xejn ħlief forma oħra ta' distribuzzjoni taghħa, la fil-fatt taha lil ħaddieħor.

Għalhekk l-azzjoni u l-verżjoni mressqa mill-imputat bħala difiża xorta taqa' taħt id-definizzjoni ta' traffikar hemm ċitata."

Il-Qorti tal-Maġistrati ma kellhiex għalfejn tistrieh fuq l-istqarrija li kien irrilaxxja r-rikorrent sabiex tasal għad-deċiżjoni tagħha dwar il-ħtija tar- rikorrent, għaliex meta xehed viva voce, ir-rikorrent ma ċaħadx illi kien hu li ta d-droga lil Abela Grech Cascun, anzi ammetta li hekk ġara.

Huwa indubbjament fl-interess pubbliku li r-rikorrent jiġi investigat u imressaq sabiex jiġi ġudikat mill-Qrati ta' ġurisdizzjoni kriminali in konnessjoni ma traffikar u pussess ta' droga.

Għaldaqstant, il-Qorti ssib li r-rikorrent ma rnexxilux juri li tassew ser iġarrab ksur tad-dritt tiegħu għal smigħ xieraq bil-fatt biss illi meta huwa ġie interrogat u ttieħditlu l-istqarrija il-liġi ma kinetx tippermetti li jkun mgħejjun minn avukat.

Ir-rikorrent jallega wkoll li ġie leż id-dritt fundamentali tiegħu għal smigħ xieraq peress illi anke l-imsemmi Mark Abela Grech Cascun kien irrilaxxja stqarrija lill-pulizija mingħajr ma seta' jkun assistit minn avukat tal- għażla tiegħu.

L-argument tar-rikorrent m'għandux mis-sewwa.

Ilment dwar ksur tad- dritt fundamentali għal smigħ xieraq minħabba stqarrija li tkun ġiet irrilaxxjata lill-Pulizija jista' jsir biss minn dik il-persuna li tkun għamlet dik l-istqarrija u ħadd aktar.

Mhux hekk biss imma r-rikorrent m'għandux raġun jilmenta li huwa ser jiġi preġudikat għaliex fil-proċeduri kriminali li ttieħdu fil-konfront tiegħu saret użu minn din l-istqarrija.

Skont l-artikolu 661 tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta, konfessjoni ma tagħmilx prova ħlief kontra min jagħmilha, u mhix ta' preġudizzju għall- ebda persuna oħra.

Il-fatt li Abela Grech Cascun għamel stqarrija mal-Pulizija mingħajr assistenza ta' avukat ma jista' jkun tal-ebda dannu għar- rikorrent.

Huwa minnu li skont l-artikolu 30A tal-Kap.

101, dikjarazzjonijiet ta' terzi jistgħu jinġiebu bħala prova kontra persuna mixlija b'reat li għandu x'jaqsam mad-droga, imma l-istess artikolu jkompli billi jgħid li dik id- dikarazzjoni jkollha valur probatorju biss jekk tiġi kkonfermata bil- ġurament.

Jiġifieri l-istqarrija waħeda, jekk mhux maħlufa, ma tistax tkun ta' preġudizzju għar-rikorrent.

F'każ illi r-rikorrent qed jilmenta mill-fatt li din l-istqarrija ta' Nicholas Anastasi Grech Cascun ġiet ikkonfermata bil-ġurament, jgħodd dak li qalet il-Qorti Kostituzzjonali fil-każ Il-Pulizija (Spettur Norbert Mercieca Minuti) vs Renald Ozen, tas-6 ta' Frar 2015:

"Il-fatt illi l-istqarrija tiġi mwettqa bil-ġurament quddiem maġistrat, uffiċjal ġudizzjarju imparzjali u indipendenti, hija garanzija biżżejjed ta' kontroll u legalità, u, kontra dak li jgħid l-imputat, il-fatt illi għandu dritt ampju ta' kontro-eżami jagħtih ukoll equality of arms mal-prosekuzzjoni."'

B'rikors preżentat fid-9 ta' Marzu, 2021 l-attur appella mis-sentenza

Appell li kważi hu cut and paste tan-nota ta'

sottomissjonijiet li l-attur ippreżenta fl-ewwel Qorti.

Fil-15 ta' Marzu, 2021

l-Avukat Ġenerali ppreżenta tweġiba.

L-aggravji tal-attur huma li ma kienx assistit minn avukat waqt li

kien qiegħed jagħmel l-istqarrija u l-istess ġara fil-każ tax-xhud prinċipali

L-attur jinsisti li dan wassal għal ksur tal-jedd

tiegħu għal smigħ xieraq u l-aħjar rimedju hu li jitpoġġa fil-pożizzjoni

oriġinali li kien fiha qabel inkiser il-jedd fundamentali tiegħu.

Fl-ewwel lok din il-Qorti kemm-il darba għamlitha ċara li l-użu

f'proċeduri Kriminali ta' stqarrija minn suspettat mingħajr ma jkun assistit

il-fatt waħdu ma

jwassalx għall-ksur

fundamentali għal smigħ xieraq.

Kull każ għandu ċ-ċirkostanzi partikolari

tiegħu.

Kif sewwa qalet l-ewwel Qorti jrid jiġi kkunsidrat il-proċess fit-

totalita' tiegħu (ara wkoll sentenzi li semmiet l-ewwel Qorti fosthom

Farrugia v. Malta (62088/13) tal-QEDB tal-4 ta' Ġunju, 2019).

pożizzjoni l-iktar riċenti li ħadet dik il-Qorti (ara wkoll per eżempju

sentenza Beuze v. Belgium (71409/10) tad-9 ta' Novembru, 2018).

Mhux l-istess jingħad dwar is-sentenza A.T. vs. Luxembourg (30460/13)

tal-14 ta' Settembru, 2015 li rrefera għaliha d-difensur tal-appellant waqt

it-trattazzjoni.

F'dan il-każ m'hemmx dubju li fl-istqarrija li l-attur ta lill-pulizija fis-

6 ta' Ġunju, 2006, qal fatti li jinkriminawh.

Hekk per eżempju li:

Kellu d-droga cannabis fil-pussess tiegħu li kien xtara mingħand

persuna għall-prezz ta' €280;

Kien xtara d-droga sabiex ibiegħha u fil-fatt biegħ id-droga lil

Nicholas Abela Grech Cascun għall-istess prezz li kien xtraha għaliex kien ħabib

tiegħu;

Kien hemm tliet okkażjonijiet meta xtara d-droga;

Id-droga kien iżommha fil-garaxx;

Id-droga li kienet instabet għand Grech Cascun kien ġabha hu u ħbiha fil-

Diġa' hemm sentenza tal-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta'

Ġudikatura Kriminali, iżda għad hemm appell pendenti.

sentenza hu evidenti li s-sejbien ta' ħtija kien ibbażat fuq provi oħrajn

fosthom id-depożizzjoni tal-attur quddiem dik il-Qorti u wkoll ix-xhud

Hemm ukoll xhieda ta' uffiċjali tal-pulizija dwar għassa li għamlu

quddiem id-dar tal-attur u x'sabu fir-residenza u fil-pussess ta' Grech Cascun.

Saħansitra, fis-sentenza l-Qorti kkunsidrat ukoll id-difiża li ressaq l-attur li

l-każ kien jitratta dwar entrapment maħsub mill-pulizija b'kollużjoni tax-

Difiża li fuqha ressaq aggravju wkoll fir-rikors tal-appell.

apparti li mill-istqarrija stess jirriżulta li l-attur kien ingħata t-twissija li

għandu jedd li ma jitkellimx u li dak li jgħid jista' jinġieb bi prova.

Dan ma kienx każ fejn id-deċiżjoni ta' kundanna fl-ewwel stadju

kienet determinata fuq l-istqarrija li l-akkużat ta lill-pulizija mhux fil-

preżenza ta' avukat, fi stadju ta' investigazzjoni.

Lanqas mhu każ fejn

hemm prova li l-istqarrija inġabret b'mod illegali u kontra r-rieda tal-attur.

Il-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali

presjeduta minn Maġistrat, iddeċidiet il-kawża Kriminali wara li semgħet

il-provi kollha u għalhekk kienet fl-aħjar pożizzjoni sabiex tiddeċiedi l-

kawża fil-meritu.

Dan lanqas mhu każ fejn il-meritu tal-kawża Kriminali

ser jiġi determinat minn ġurati.

F'dan il-każ hemm sentenza ta' Qorti u

fiha hemm ir-raġunijiet ta' x'wassalha sabiex issib lill-attur ħati.

Każ fejn

l-attur u x-xhud Ayling, ix-xhud prinċipali tal-prosekuzzjoni, xehedu viva

voce quddiem dik il-Qorti għal iktar minn darba.

Għalhekk il-Qorti kienet

f'pożizzjoni sabiex tqis liema verżjoni li ngħatat quddiemha kienet l-iktar

kredibbli, irrispettivament ta' x'setgħu qalu lill-pulizija fl-istadju tal-

investigazzjoni.

Dan wara li quddiem il-Qorti tal-Maġistrati l-appellant

ingħata kull opportunita` li jressaq il-provi li ried u jagħmel kontro-

eżamijiet ta' xhieda tal-prosekuzzjoni.

Rilevanti wkoll hu li l-Qorti tal-Maġistrati fis-sentenza kkunsidrat

jekk l-istqarrija kinitx ittieħdet bi pressjoni jew theddid.

Eżerċizzju li

faċilment jista' jerġa' jsir quddiem il-Qorti tal-Appell Kriminali.

Hu minnu li din l-istess Qorti f'sentenzi oħrajn qalet li jkun floku li

stqarrija li jkun ta imputat titneħħa mill-proċess tal-proċeduri Kriminali

sabiex jiġi żgurat li ma jkunx hemm periklu li eventwalment isiru proċeduri

Kostituzzjonali

jistgħu

jwasslu biex

jiġi annullat proċess sħiħ.

Madankollu, filwaqt li hemm ukoll sentenzi fejn din il-Qorti għamlet

sempliċement rakkomandazzjoni, wieħed irid jiftakar li kull każ għandu ċ-

ċirkostanzi partikolari tiegħu.

F'dan il-każ partikolari diġa' hemm

sentenza tal-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura

Kriminali u li fiha sar apprezzament tal-provi kollha li tressqu quddiem dik

il-Qorti fil-kors tal-proċess kollu.

Ċirkostanza li ma kinitx teżisti f'każijiet

oħra li ddeċidiet dwarhom din il-Qorti.

Ovvjament dak l-apprezzament

ser jiġi mistħarreġ mill-Qorti tal-Appell Kriminali.

Wara li qieset iċ-ċirkostanzi tal-każ in eżami l-Qorti m'għandhiex

dubju li bil-fatt li l-istqarrija tal-attur tibqa' fl-atti, mhijiex ser taffetwa l-

overall fairness tal-proċeduri Kriminali li llum hemm pendenti fil-Qorti tal-

Kif rajna dik l-istqarrija mhijiex l-unika prova kontra l-

attur, apparti l-fatt li l-Qorti tal-Appell Kriminali ser tqis ukoll għandhiex

mis-sewwa l-verżjoni li ta l-attur meta xehed u spjega li kien mar għad-

droga sabiex jagħmel pjaċir lil Grech Cascun.

Għal dak li jirrigwarda l-istqarrija li Grech Cascun ta lill-pulizija, ma jirriżultax

li kien persuna vulnerabbli jew li ġie mġiegħel jagħti l-istqarrija kontra r-

rieda tiegħu jew billi ġie mwiegħed xi favur.

Dan apparti li kif tajjeb

osservat l-ewwel Qorti, skont Art.

661 tal-Kodiċi Kriminali jipprovdi:

"Konfessjoni ma tagħmilx prova ħlief kontra min jagħmilha, u mhix ta' preġudizzju għal ebda persuna oħra".

Inoltre, Grech Cascun xehed quddiem il-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala

Qorti ta' Ġudikatura Kriminali, fejn allura l-attur kellu kull opportunita` li

jagħmillu kontro-eżami u jiskredita lix-xhud.

Fil-fatt dak il-kontro-eżami

Saħansitra meta Ayling xehed fis-seduta tas-27 ta' Settembru, 2006

il-prosekuzzjoni kienet ser taqralu l-istqarrija li kien ta' x-xhud.

Il-Qorti ma

ppermettitx li tinqara l-istqarrija u ordnat li jsiru domandi lix-xhud.

Hekk

sar u x-xhud wieġeb għad-domandi.

Fir-rikors

l-attur għamel referenza għas-sentenza

Sansone v. Malta (51760/99) tas-16 ta' Marzu, 2000 fejn il-QEDB

ikkonfermat li paragrafi 3(d) u 1 tal-Art.

6 tal-Konvenzjoni jitolbu li ".… the

L-attur altru milli kellu

dik l-opportunita` quddiem il-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta'

Ġudikatura Kriminali.

Inoltre, għamlet sew l-ewwel Qorti li straħet fuq l-insenjament fis-

sentenza Stephens v. Malta (35989/14) tal-14 ta' Jannar, 2020 li wkoll

kien jitratta dwar stqarrija li tat terza persuna u li tressqet bħala prova,

fejn intqal:

Minn qari tas-sentenza tal-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti

ta' Ġudikatura Kriminali hu wkoll evidenti li fis-sejbien ta' ħtija ma straħitx

fuq l-istqarrija li Ayling ta lill-pulizija.

Dan apparti li m'hemm l-ebda prova

li x-xhud ta l-istqarrija b'riżultat ta' pressjoni u kontra r-rieda tiegħu.

Għalkemm l-attur argumenta li wkoll ix-xhieda li ta Doepfmer quddiem

l-ewwel Qorti għandha titneħħa mill-proċess tal-proċeduri Kriminali, ma

ewwel Qorti hu żbaljat.

ngħatat l-ebda raġuni li tista' tikkonvinċi lil din il-Qorti li r-raġunament tal-

Għal dawn il-motivi tiċħad l-appell bl-ispejjeż kollha kontra l-appellant.

Tordna li kopja ta' din is-sentenza titpoġġa fl-atti tal-appell Il-Pulizija v.

Briegel Micallef li għad hemm pendenti quddiem il-Qorti tal-Appell

Kriminali sabiex jitkompla s-smigħ tal-appell.

Giannino Spiteri k/a Spiteri Shaw Cassar Trabelsi

Anthony Abela Fiteni Trabelsi

Mark Humphrys Naudi Prim Imħallef Deputat Reġistratur da