BORD LI JIRREGOLA L-KONTROLL TA' KIRI TA' RABA'

MAĠISTRAT DR. SALT GRECH

Paul u Joseph aħwa Borg

Illum, 29 ta' Ottubru, 2020

Ra r-rikors ippreżentat minn Eileen Cassar Jackson fit-3 ta' Frar 2020, fejn esponiet bir- rispett:

Illi l-esponenti tikri lill-intimati r-raba' maghrufa bhala 'Tal-ballut' gewwa l-Wardija, limiti ta' Ix-Xgħajra, komprizi numru ta' strutturi go fiha, versu l-qbiela ta' erbatax-il Ewro uu sitta u hamsin centezmu (EUR 14.56) fis-sena, pagabbli nhar is-16 ta' Dicembru ta' kull sena' Illi l-porzjonijiet ta' art, komprizi l-istrutturi ta' go fihom, li huma mqabblin mill-esponenti lill-intimati huma dawk immarkati fuq il-pjanta hawn annessa (DOK A); Illi dan l-ahhar, l-esponenti giet a konoxxenza tal-fatt illi l-intiamti wettqu diversi hsarat fir-raba' mqabbla lilhom u fl-istrutturi komprizi fl-istess raba' u anke naqsu milli jaghmlu uzu u/jew ghamlu uzu hazin minn diversi porzjonijiet tal-istess raba' u dan kif jirrizulta car mir-rapporti tal-Perit Arkitett Mark Zerafa Le Gros u mir-ritratti hemm annessi, ossija fost ohrajn:

A) Naqsu milli jiehdu hsieb l-istrutturi, ezistenti fl-entratura tar-raba' liema strutturi jidhru kompletament abbandunati wara li kienet anke saritilhom estensjoni mhux awtorizzata mill-esponenti bil-bricks, kif jirrizulta mir- rapport u mir-ritratti hawn annessi (DOK B);

B) Naqsu milli jiehdu hsieb tarag tal-gebel ezistenti fuq ir-raba' tant illi llum il- gurnata dan bil-kemm ghadu jintgharaf bhala tali, kif jirrizulta mir-rapport u mir-ritratti hawn annessi (DOK C);

C) Naqsu milli jiehdu hsieb il-farmhouse li wkoll tidher abbandunata ghal kollox,

kif jirrizulta mir-rapport u mir-ritratti hawn annessi (DOK D);

D) Naqsu milli jaghmlu uzu u/jew ghamlu uzu hazin minn diversi porzjonijiet mir-raba' mqabbla lilhom kif jirrizulta mir-rapport u mir-ritratti hawn annessi (DOK E).

Illi l-agir tal-intimati kkaguna u qieghed ikompli jikkaguna hsara estensiva fir-raba' komprizi l-istrutturi ta' go fiha, proprjeta' tal-esponenti u dan kollu jmur kontra l- kondizzjonijiet tal-kirja de quo;

Illi inoltre l-hsarat u n-nuqqas ta' uzu u/jew l-uzu hazin hawn fuq imsemmija jikkostitwixxu ksur mill-aktar flagranti tad-disposizzjonijiet tal-Att dwar it-Tigdid ta' Kiri ta' Raba' (Kapitolu 199 tal-Ligijiet ta' Malta) u l-esponenti ghandha kull interess illi tipproteggi r-raba', komprizi l-istrutturi ta' go fiha, proprjeta' taghha.

Ghaldaqstant u ghar-ragunijiet kollha hawn fuq premessi, l-esponenti umilment titlob lil dan l-Onorabbli Bord sabiex joghgbu, prevja kwalsiasi dikjarazzjoni necessarja u opportune, jawtorizza lill-istess esponenti sabiex tirriprendi l-pussess tar- raba' maghrufa bhala 'Tal-Ballut' gewwa l-Wardija, limiti ta' Burmarrad, San Pawl il-Baħar, komprizi l-istrutturi kollha ta' go fiha, minghand l-intimati, fi zmien qasir u perentorju li joghgbu jiffisa dan l-istess Onorabbli Bord ghal dan l-iskop u dan that dawk il-pattijiet u l-kundizzjonijiet kollha li dan l-istess Onorabbli Bord jista' jidhrulu li jkunu xierqa u opportuni.

Bl-ispejjez kontra l-intimati li minn issa huma ngunti ghas-subizzjoni u b' rizerva ghal kwalsiasi azzjoni ghad-danni u/jew ghall-kumpens spettanti lill-esponenti fil- konfront tal-intimati skond il-ligi.

Ra r-rikors konġuntiv tal-partijiet ippreżentat fis-16 ta' Settembru 2020, fejn il- partijiet talbu lil dan il-Bord, sabiex jippronunzja sentenza finali fil-kawża odjerna, fit-termini tal-ftehim ta' transazzjoni raġġunt bejniethom.

Ra li l-Bord laqa' din it-talba fis-16 ta' Settembru 2020;

Ra li din il-kawża ġiet differita għas-sentenza.

Jirriżulta li ai termini ta' ftehim raġġunt bejn il-partijiet fis-16 ta' Marzu 2020, il- partijiet qablu li l-kirja agrikola viġenti bejniethom, għandha titqies xolta u terminata b'effett mill-15 ta' Marzu 2021.

Ikkunsidra:

Għaldaqstant, dan l-Onorabbli Bord qiegħed jilqa' t-talba tar-rikorrenti, fis-sens li qed jawtorizza lill-istess rikorrenti, sabiex tirriprendi l-pussess tar-raba' magħrufa bħala Tal-Ballut, ġewwa l-Wardija, limiti ta' Burmarrad, San Pawl il-Baħar, kompriżi l-istrutturi kollha ta' ġo fiha, mingħand l-intimati, b'effett mill-ħmistax (15) ta' Marzu, tas-sena elfejn u wieħed u għoxrin (2021).

Il-Bord jordna li l-ispejjeż relattivi jibqgħu bla taxxa bejn il-partijiet.

Maġistrat Dr. Simone Coppola

Janet Spalding Deputat Reġistratur

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


QORTI ĊIVILI (SEZZJONI TAL-FAMILJA) IMĦALLEF Onor. Abigail Xuereb Fiorini LL.D., Dip.

Illum, 29 ta' Ottubru 2020

Rat ir-rikors tar-rikorrent li permezz tiegħu espona:

Illi l-partijiet iżżewġu bir-reġistru fit-tmintax ta' Settembru tas-sena

elfejn u erba' (18/9/2004) (Ċertifikat anness Dok AM 1).

Illi minn dan iż-żwieġ il-partijiet m'għandhomx tfal.

Illi l-partijiet isseparaw legalment minn xulxin permezz ta' kuntratt ta' separazzjoni personali fl-atti tan-Nutar Dottor Peter Tenimu Ferrando Cutajar tat- 23 ta' Novembru 2017 (Vide Dok AM 2 anness) b' dan illi l-partijiet ilhom separati de facto sa' mit-3 ta' Novembru 2015.

Illi m'hemm ebda prospett

rikonċiljazzjoni bejniethom stante illi mhux biss ilhom snin twal mifrudin, iżda saħansitra għandhom ħajja totalment separata minn xulxin.

raġonevoli ghal

Illi m'hemm ebda manteniment dovut lill-intimata stante li ai termini tal-kuntratt ta' separazzjoni l-partijiet irrinunzjaw għall-manteniment reċiproku.

Illi għalhekk il-kundizzjonijiet kollha maħsuba fl-artikolu 66B tal-

Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta huma sodisfatti.

Talab lill-intimata tgħid għaliex din il-Qorti m'għandhiex:

Tippronunzja l-ħall taż-żwieġ tal-partijiet.

lir-Reġistratur

imħolli għal tal-Qrati sabiex, daqshekk minn din il-Qorti, javża lid-Direttur tar-Reġistru Pubbliku bid-divorzju/ ħall taż-żwieġ tal-partijiet sabiex dan jiġi debitament reġistrat skont il-liġi.

fiż-żmien

Rat ir-risposta ġuramentata tal-intimata a fol 11 li permezz taghha esponiet:

Illi l-esponenti żżewġu Malta nhar it-tmintax (18) ta' Settembru tas- sena elfejn u erba' (2004) u ż-żwieġ huwa rreġistrat fir-Reġistru ta' Malta;

Illi minn dan iż-żwieġ ma kellhomx tfal;

Illi l-partijiet huma legalment separati b'kuntratt redat minn Nutar Dottor Peter Tenimu Ferrando Cutajar fit-tlieta u għoxrin (23) ta' Novembru tas- sena elfejn u sbatax (2017);

Illi l-partijiet ilhom jgħixu separatament għal aktar minn erba' (4) snin

u b'hekk jissodisfaw il-kriterja tal-Artikolu 66B;

Illi m'hemm

raġonevoli għall-rikonċiljazzjoni bejniethom stante illi ilhom snin separati de facto u illum il-ġurnata għandhom ħajja totalment separata minn xulxin;

Illi skont il-kuntratt ta' separazzjoni, ma hemm l-ebda manteniment irrinunzjaw għall-manteniment fih

lill-partijiet stante

dovut reċiproku;

Għaldaqstant, in vista tas-suespost, stante li l-fatti hawn fuq imsemmija jissodisfaw il-kundizzjonijiet kollha meħtieġa għall-ksib tad-divorzju skont l-artiklu 66B tal-Kodiċi Ċivili (Kap 16) tal-Liġijiet ta' Malta, l-esponenti m'għandha l-ebda oġġezzjoni li jiġi pronunzjat il-ħall taż-żwiep bejn il- partijiet a tenur tal-artikolu 66 tal-Kap 16 tal-Liġijiet ta' Malta u li jiġi ordnat ir-Reġistratur tal-Qrati sabiex, fi żmien mħolli għal daqshekk mill-istess Qorti, javża lid-Direttur tar-Reġistru Pubbliku bid-divorzju tal-partijiet sabiex l-istess jiġi reġistrat fir-Reġistru Pubbliku.

Bl-ispejjeż kontra ir-rikorrenti.

Rat id-dokumenti li ġew esebiti;

Rat id-digriet tagħha tat-28 ta' Lulju, 2020;

Rat ir-risposta tal-intimata li ġiet ikkomfermata minnha bil-ġurament;

Rat l-Artikolu 66 B tal-Kap.

16 tal-Liġijiet ta' Malta;

Rat l-atti kollha;

Ikkunsidrat :

Illi il-Qorti rat illi ir-rikorrenti irnexxielu jissodisfa ir-rekwiziti kollha meħtieġa mill-Liġi sabiex żwieġ jiġi maħlul u dana peress illi ipprova illi il-partijiet ilhom legalment separati mit-23 ta' Novembru, 2017 u de facto separati sa mit-3 ta' Novembru, 2015.

Illi l-Qorti rat illi r-rikorrenti ipprova ukoll illi ma hemm l-ebda prospett raġonevoli ta' rikonċiljazzjoni bejn il-partijiet u illi ma hemm l-ebda pendenzi fir-rigward ta' ħlas ta' manteniment;

Għaldaqstant, u għar-raġunijiet fuq imsemmija, il-Qorti qegħda tilqa' t- talbiet, tippronunzja il-ħall taż-żwieġ bejn il-partijiet u tordna lir-Reġistratur tal-Qrati sabiex, fi zmien għaxart ijiem millum, javża lid-Direttur tar- Reġistru Pubbliku bid-divorzju tal-partijiet biex dan jiġi reġistrat fir-Reġistru Pubbliku;

Il-Qorti tordna illi l-ispejjez jibqgħu bla taxxa bejn il-partijiet.

Il-Qorti takkorcja t-terminu tal-appell għal erbat ijiem.


QORTI ĊIVILI (SEZZJONI TAL-FAMILJA) IMĦALLEF Onor. Abigail Zbaida LL.D., Dip.

Illum, 29 ta' Ottubru 2020

Rat ir-rikors li ġie kkonfermat bil-ġuramentat mir-rikorrenti u li permezz tiegħu espona ;

Illi l-esponent A B C u l-intimata D E żżewġu bir-rit ċivili fil-Mellieħa Holiday Centre, Burmarrad, San Pawl il-Baħar fl-għoxrin (20) ta' Ġunju tas-sena elfejn u disgħa (2009), u ż-żwieġ tagħhom jinsab reġistrat fir-Reġistru Pubbliku biċ-ċertifikat taż-Żwieġ numru tmien mija u tnejn u disgħin tas-sena elfejn u disgħa (892/2009)

Illi minn dan iż-żwieġ, il-partijiet ma kellhomx ulied.

Illi l-partijiet ilhom jgħixu mifrudin għal aktar minn seba' snin, u

sseparaw legalment b' att tan-Nutar Dottor Francesca Testa tat- tnejn u għoxrin (22) ta' Lulju tas-sena elfejn u tlettax (2013) (Dok B)

Illi l-esponent u martu D E huma finanzjarjament indipendenti minn xulxin, u għandhom il-mezzi biex jipprovdu għalihom infushom, u għalhekk ħadd minnhom ma jippretendi ebda ħlas ta' manteniment mingħand l-ieħor, la għaż-żmien li għadda u lanqas għall-futur.

Effetivament, bil-kuntratt tas-separazzjoni msemmi, il-kontendenti ddikjaraw li ddekadew mid-dritt li jitolbu jew jirċievu ħlas tal- manteniment mingħand xulxin.

Illi ma hemm ebda prospettiva ta' rikonċiljazzjoni bejn il-

Illi għalhekk jeżistu l-kundizzjonijiet kollha meħtieġa għad-divorzju

bejn il-partijiet ai terminu tal-Artikolu 66B tal-Kodiċi Ċivili.

Talab lill-intimata tgħid għaliex din il-Qorti m'għandhiex:

Tordna l-ħall taż-żwieġ bejn il-kontendenti reġistrat bl-Att taż-Żwieġ imsemmi numru 892/2009 (tmien mija u disgħin tas-sena elfejn u disgħa);

Tordna lir-Reġistratur javża b'dan kollu lid-Direttur tar-Reġistru Pubbliku, li għandu jipproċedi għar-Reġistrazzjoni tal-istess.

Rat id-dokumenti li ġew esebiti;

Rat id-digriet tagħha tat-28 ta' Lulju 2020;

Semghet lill-intimata prezenti fl-awla twieġeb fuq domanda tal-Qorti li m'għandha ebda oġġezzjoni li jintlaqgħu t-talbiet kollha kontenuti fir- rikors promotur;

Rat l-Artikolu 66 B tal-Kap.

16 tal-Liġijiet ta' Malta;

Rat l-atti kollha;

Ikkunsidrat :

Illi il-Qorti rat illi ir-rikorrenti irnexxielu jissodisfa ir-rekwiziti kollha meħtieġa mill-Liġi sabiex żwieġ jiġi maħlul u dana peress illi ipprova illi il- partijiet ilhom legalment separati mit-22 ta' Lulju 2013;

Illi l-Qorti rat illi r-rikorrenti ipprova ukoll illi ma hemm l-ebda prospett raġonevoli ta' rikonċiljazzjoni bejn il-partijiet u illi ma hemm l-ebda pendenzi fir-rigward ta' ħlas ta' manteniment;

Għaldaqstant, u għar-raġunijiet fuq imsemmija, il-Qorti qegħda tilqa' t- talbiet, tippronunzja il-ħall taż-żwieġ bejn il-partijiet u tordna lir- Reġistratur tal-Qrati sabiex, fi zmien għaxart ijiem millum, javża lid- Direttur tar-Reġistru Pubbliku bid-divorzju tal-partijiet biex dan jiġi reġistrat fir-Reġistru Pubbliku;

Il-Qorti tordna illi l-ispejjez jibqgħu bla taxxa bejn il-partijiet.

Il-Qorti takkorcja t-terminu tal-appell għal erbat ijiem.


QORTI ĊIVILI (SEZZJONI TAL-FAMILJA) IMĦALLEF Onor. Abigail Brock LL.D., Dip.

Law) Illum 29 ta' Ottubru 2020

Rat ir-rikors ġuramentat1 tal-attriċi li permezz tiegħu ippremettiet:

Illi l-partijiet izzewgu fit-2 ta' Marzu 1991 u li minn dan iz-zwieg kienu twieldu zewgt itfal – D li twieldet fil-23 ta' Marzu 1992 u E li twieldet fis-27 ta' Dicembru 1997.

Illi z-zwieg ta' bejn il-partijiet tkisser irrimedjabilment stante illi l- konvenut rrenda ruhu hati versu l-attrici ta' sevizzi, eccessi u ingurji

gravi u sahansitra ghaddej kumpilazzjoni dwar attentat ta' qtil tal- istess attrici.

Illi minkejja li saru tentattiv sabiex jintlahaq ftehim bonarju anki tramite l-procedura ta' medjazzjoni, ma intlahaq l-ebda ftehim u l-attrici giet awotirizzata tiftah din il-kawza.

Illi l-esponenti taf b'dawn il-fatti personalment.

Talbet lill-intimat jgħid għaliex din il-Qorti m'għandhiex:

Tippronunzja l-firda personali bejn il-konjugi kontendenti minhabba

Tafda l-kura u kustodja tal-minuri E esklussivament f'idejn l-attrici.

Tirregola l-access tal-konvenut ghall-minuri E fl-ahjar interess tal- istess minuri u jekk jehtieg tordna li l-access jigi ezercitat taht supervizjoni.

Tordna lill-konvenut ihallas manteniment ghaliha u ghall-minuri fl- ammont iffissat u skond il-modalitajiet iffissati minn din l-Onorabbli Qorti.

Tordna lill-konvenut ihallas manteniment ghal bint il-partijiet D B, fl- ammont iffissat u skond il-modalitajiet iffissati minn din l-Onorabbli Qorti, u dan peress illi l-istess D B ghadha tistudja fuq bazi full-time u ghadha ma ghalqitx l-eta ta' 23 sena.

Tapplika kontra l-konvenut l-effetti tad-disposizzjonijiet ta' l-Artikoli

Tiddikjara xolta l-komunjoni ta' l-akkwisti ezistenti bejn il-kontendenti u tornda li l-istess oggetti formanti parti mill-komunjoni ta' l-akkwisti jigu divizi bejn il-partijiet, okkorendo b'opera ta' perit nominandi sabiex jillikwida l-istess komunjoni.

Bl-ispejjez komprizi dawk tal-proceduri kollha inkorsi mill-attrici kontra l- konvenut ingunt minn issa in subizzjoni.

Rat il-lista tax-xhieda tal-attriċi;

Rat ir-risposta ġuramentata2 ta' C B li permezz tagħha eċċepixxa:

Illi ghalkemm huwa minnu li z-zwieg ta' bejn il-kontendenti tkisser b'mod irrimedjabbli u hemm lok ghal separazzjoni personalo bejniethom, dan pero' gara biss minhabba tortijiet u htijiet unikament u esklussivament imputabbli lil-attrici;

Ma hux minnu li l-eccipjenti jahti ghat-tifrik taz-zwieg, ghall-kuntrarju kienet l-attrici li b'diversi sevizzi, ingurji gravi, relazzjonijiet adulteri, minacci, eccessi, farrket iz-zwieg u dan kif se jirrizulta fit-trattazzjoni tal-kawza;

Illi l-esponenti jaqbel li l-kura u kustodja tal-minuri E ghandha tkun fdata f'idejn l-attrici;

Illi l-access tal-konvenut ghall-minuri m'ghandhiex tigi ezercitata taht supervizjoni u dan peress li ma jezistux estremi legali ghaliex il- konvenut ghandu jkun supervizjonat u dan kif se jigi pruvat fit- trattazzjoni tal-kawza;

Illi konsegwentament din il-Qorti ghandha tiddetermina u tiffissa, l- hinijiet tad-dritt t'access ghall-konvenut;

Illi in kwantu ghall-mantniment dovut ghall-attrici innifisha, l-konvenut m'ghandux jigi kkundannat ihallsu u dan stante li kienet l-attrici stess li kienet il-kagun tat-tkissir taz-zwieg bejn l-imsemmija kontendenti, inoltre l-attrici tahdem;

Illi in kwantu ghar-retta alimentarja dovuta lill-minuri E, din il-Qorti ghandha tiddetermina kemm ghandhom jikkontribwixxu z-zewg partijiet u mhux l-esponenti biss u dan wara li l-Qorti tikkunsidra u tiddetermina min ikun qed jiehu hsieb il-minuri u l-bzonnijiet kollha ta'

l-istess minuri u l-qliegh taz-zewg kontedenti;

Illi in kwantu ghat-talba ghall-manteniment dovut lill-bint il-partijiet D B, din hija talba li tista' tigi biss proposta mill-istess D B u dan stante li llum il-gurnata hija maggorenni u ghalhekk din it-talba ghandha tigi michuda;

Illi s-sanzjonijiet legali kontemplati fl-Artikolu 48 et seq tal-Kap 16 tal- Ligijiet ta' Malta ghandhom ghall-kuntrarju jigu applikati fil-konfront ta' l-attrici;

Illi dwar il-komunjoni tal-akkwisti ezistenti bejn il-partijiet l-esponenti ghandu xi mobbli u krediti parafernali li ghandu jiehu lura oltre l- abitazzjoni tad-dar matrimonjali ghandha tigi assenjata b'mod esklussiv lill-esponenti;

Bl-ispejjez kontra l-attrici rikorrenti li minn issa qieghda tigi ingunta ghas- subizzjoni.

Rat il-lista tax-xhieda tal-konvenut;

Rat l-atti kollha tal-proċediment;

Rat l-affidavits ipprezentati u d-dokumenti annessi magħhom;

Rat il-verbali tas-seduti mizmuma quddiem l-Assistenti Ġudizzjarji Dr Nadia Vella King, Dr Anna Elamrousy u Dr Abigail Castellanos, ix-xhieda li ddeponew quddiemhom u d-dokumenti esebiti mill-istess xhieda;

Rat in-nota ta' sottomissjonijiet tal-attriċi;

Rat illi l-kawża tħalliet għas-sentenza għal-lum.

Ikkunsidrat:

KONSIDERAZZJONIJIET:

L-Azzjoni Odjerna:

Illi permezz tal-azzjoni odjerna l-attriċi qiegħda titlob lil din il-Qorti tippronunzja s-separazzjoni personali bejn il-partijiet, stante li z-zwieġ tagħhom tkisser irrimedjabbilment, għar-ragunijiet kontemplati fl-Artikolu 40 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta, unikament imputabbli lill-konvenut.

Magħdud ma' dan l-attriċi titlob ukoll lil din il-Qorti sabiex tirregola l-effetti konsegwenzjali għas-separazzjoni personali.

Issir referenza għar-rikors promotur fejn l-attriċi telenka x'inhuma l-pretensjonijiet tagħha fil-kawża odjerna:

Tippronunzja s-separazzjoni personali bejn il-partijiet filwaqt li tiddikjara li in kwantu għar-responsabbilita' tat-tifrik taż-żwieġ, din għandha tkun unikament imputabbli lill-intimat minħabba sevizzi, eċċessi u inġurji gravi;

Tapplika kontra l-konvenut d-dekadenzi stipulati fl-Artikolu 48 et seq

tal-Kodiċi Ċivili;

Tiddeċiedi dwar il-kura, l-kustodja, aċċess u l-manteniment għall-

Tordna lil konvenut iħallas manteniment għall-attriċi nnifisha u kif ukoll għal binthom D B li minkejja li għandha tmintax-il (18) sena din għadha taħt it-tlieta u għoxrin (23) sena u għadha tistudja fuq bazi full-time;

Tiddikjara xolta l-komunjoni tal-akkwisti, filwaqt li tillikwida u taqsam

l-istess komunjoni tal-akkwisti bejn il-partijiet;

Min-naħa l-oħra l-konvenut jiċħad dak attribwit lilu u jsostni li l-ħtija tirrisjedi unikament fuq l-attriċi ai termini tal-Artikolu 38 u 40 tal-Kapitolu 16 tal- Liġijiet ta' Malta.

Is-Separazzjoni Personali u r-Responsabbilita' għat-Tkissir taz-Zwieġ:

Il-Verzjoni tal-Attriċi u l-Allegati Tortijiet tal-Konvenut

r-relazzjoni

l-għira esaġerata

Fl-affidavit tagħha, l-attriċi tiddikjara li zzewġet lil konvenut nhar it-2 ta' Marzu 1991 minn liema zwieġ twieldu zewġt itfal, D li twieldet fl-1992 u llum għandha tmienja u għoxrin (28) sena u E li twieldet fl-1997 u fil- prezent għandha tnejn u għoxrin (22) sena.

Appena l-partijiet izzewġu dawn marru joqgħodu ma' omm il-konvenut u dan sakemm il-partijiet xtraw id-dar matrimonjali tagħhom.

L-attriċi tal-partijiet dejjem kienet waħda tal-konvenut.

Fil-fatt problematika u dan stante minħabba tali għira l-attriċi kienet toqgħod ferm attenta dwar il-movimenti tagħha kemm ġewwa u kif ukoll barra d-dar.

Barra minn hekk, l-attriċi tispjega ukoll li zewġha kien dejjem nervuz u vjolenti magħha fejn wara sena biss miz-zwieġ tagħhom, il-konvenut allegatament refa' idejh għall- ewwel darba fuq l-attriċi.

Sussegwentament l-attriċi tgħid li l-konvenut kien reġa' refa' jdejh fuqha fl-1996, fejn din id-darba l-attriċi kienet telqet mid- dar bit-tifla D u marret għand ommha.

Minkejja dan, l-attriċi tgħid li kienet ħafritlu u rritornat lura d-dar flimkien ma' zewġha.

L-istess kien ġara fl- 2004 fejn il-konvenut kien mill-ġdid refa' jdejh fuq l-attriċi, izda din id-darba l-attriċi tispjega li kienet telqet mid-dar u marret tagħmel rapport lill- Pulizija.

Madanakollu l-attriċi tispjega li l-Pulizija ma kienx ħalliha tagħmel ir-rapport u kkonvinċiha li kien ser jikkomunika direttament mal-konvenut.

Għal darb'oħra l-attriċi ħafret lil konvenut u rritornat lura d-dar bit-tfal.

Madanakollu minn tali incident, l-attriċi tikkonferma li l-konvenut ma reġgħax refa' jdejh fuqha izda beda jsawwat lit-tfal izda mhux quddiemha.

Il-fissazzjonijiet tal-konvenut komplew jiggravaw hekk kif twieldet it-tieni wild fl-1997 u wara li mietet ommu fl-2001.

Il-fissazzjonijiet tal-konvenut kienu jinkludu n-neċċessita' li ma jgħarraqx u jagħmel dannu lill-affarijiet materjali tiegħu.

L-attriċi saħansitra tiddikjara li l-konvenut ma kienx iħalli lil attriċi u lil uliedu jagħmel uzu mill-kamra tal-banju.

Kellu ukoll nuqqas ta' fiduċja fl-attriċi li sempliċiment tfarfar l-għamara u dan għaliex kien ikollha ċċaqlaq u tmiss l-affarijiet.

Meta l-konvenut kien jidħol lura d-dar filgħaxija dan kien jispezjona l-għamara kollha sabiex jivverifika jekk l- attriċi jew it-tfal kienux missew xi ħaġa.

Din il-fissazzjoni tal-konvenut kienet fl-estramita' li jekk it-tfal kienu jixgħelu t-televizjoni kien ukoll jgħajjat magħhom għaliex missew id-DVD Player.

L-istess kien jiġri meta jitilgħu

fil-karozza tal-konvenut, fejn l-attriċi ma kienetx tista' tnizzel it-tieqa jew tmiss xi ħaġa mill-karozza.

Magħdud mal-premess l-attriċi tispjega li meta t-tifla l-kbira bdiet tattendi l-Junior College, il-konvenut irrifjuta li jixtrilha l-kotba izda riedha toħroġ taħdem sabiex taqla' l-flus.

Għaldaqstant l-attriċi ħarġet taħdem bħala cleaner mal-Point de Vue ġewwa Il-Qala sabiex b'hekk bintha tkun tista' tkompli bl-istudji tagħha.

L-istess kien ġara meta kienet ser tattendi l- Universita', għaliex il-konvenut ma ried bl-ebda mod li D tkompli bl-istudji tagħha izda toħroġ taħdem, tant li kien ta' sikwit jheddidha, joffendiha u jkeċċiha mid-dar.

Minkejja dan u bis-sostenn tal-attriċi, illum il-ġurnata D B laħqet accountant u għanda impjieg tajjeb.

L-attriċi tispjega li ma felħitx iktar din l-attitudni tal-konvenut u li tgħix ħajja taħt tensjoni enormi, tant li fl-2012 marret ssib l-għajnuna għand l-Aġenzija Appoġġ.

Is-social worker kienet irreferrit lill-attriċi għal Dar Merħba Bik u fit-3 ta' Lulju 2012 kemm l-attriċi kif ukoll it-tfal telqu mid-dar u marru jgħixu hemmhekk.

Tispjega ukoll illi qabel ma għamlet dan il-pass, madwar xahar qabel, l-attriċi kienet talbet lil konvenut sabiex ifittex l-għajnuna izda dan waqa' fuq widnejn torox għaliex skontu hu ma kellux problemi.

Wara li l-attriċi u uliedha telqu mid-dar matrimonjali, l-konvenut baqa' jippressa lill-attriċi sabiex jara lil binthom iz-zgħira E u dan minkejja li hi ma riedetx tara lil missierha.

Għaldaqstant sabiex E kienet tara lil missierha, l-attriċi kienet tmur magħha.

Darbtejn minn dawn il-mawriet, il-konvenut kien ħadhom Ħal Tarxien, fejn ġiegħel lill-attriċi tinzel mill-karozza u tersaq lejn xifer l-irdum.

Tul dan il-perjodu l-attriċi tikkontendi ukoll li l-konvenut kien imur ix-xogħol tal-attriċi sabiex iħeġġiġha tmur lura lejn id-dar, izda tgħid li dejjem irrifjutat.

L-istess kien ġara nhar it-26 ta' Settembru 2012 fejn il-konvenut mar fuq ix-xogħol tal-attriċi sabiex ikellimha u jikkonvinċiha sabiex tmur lura d-dar.

L-attriċi bħalma kienet għamlet drabi oħra kienet irrifjutat li tmur lura d-dar u hekk kif qaltlu li ma kienx beħsiebha tmur lura d-dar bit-tfal, dan għolla pistola, semgħat ħoss qawwi u ħasset weġgħa kbira f'sidirha.

Il-konvenut kien spara lill-attriċi u din dlonk telqet tiġri lura lejn il-post tax- xogħol tagħha titlob għall-għajjut.

Il-konvenut ġie arrestat u wara proċeduri kriminali kontra tiegħu, huwa nstab ħati ta' attentat ta' qtil.

Il-Verzjoni tal-Konvenut u l-Allegati Tortijiet tal-Attriċi

Fir-rigward tal-ulied, l-attriċi tgħid li dawn illum huma maġġorenni u jaħdmu fuq bazi full-time.

Fir-rigward tal-komunjoni tal-akkwisti, l-attriċi tgħid li d-dar matrimonjali nxtrat waqt iz-zwieġ, u ċjoe' nhar it-18 ta' Frar 1999.

L-istess kienu nxtraw il-vetturi tal-marka Toyota u Peugeot, u kif ukoll il-papagalli.

Għaldaqstant l-attriċi tippretendi li tingħata nofs il-valur ta' dan kollu.

Barra minn hekk, l- attriċi tispjega li kienet nefqet is-somma ta' sitt mija u tletin Ewro (€630) f'aċċessorji tad-dar.

Rigward il-mobbli, l-attriċi tikkontendi li l-biċċa l-kbira tal-għamara li tinsab fid-dar matrimonjali tappartjeni lil konvenut, izda hi kienet xtrat il-kamra tas-sodda qabel iz-zwieġ versu l-prezz ta' disa' mija u tmenin lira Maltin (LM980) u kif ukoll numrru ta' aġġeġġi oħra.

Fl-aħħar nett tgħid illi meta kienu għadhom għarajjes, l-attriċi kienet selfet lil konvenut is-somma ta' elf lira Maltin (LM1,000) sabiex jixtri vettura.

Il-verzjoni tal-attriċi tinsab ikkorrabborata permezz tax-xiehda ta' bintha D B3 u ommha Ca Purshouse.4 2.2.

Il-konvenut fir-risposta ġuramentata tiegħu jiddikjara li z-zwieġ ta' bejnu u martu tkissier b'mod irrimedjabbli minħabba ħtija tal-attriċi stess.

Huwa rrileva li l-attriċi kkontribwixxiet għal diversi sevizzi, inġurji gravi, relazzjonijiet adulterji, minaċċi, eċċessi.

Għajr għal din id-dikjarazzjoni, il- konvenut ma ressaqx iktar provi u dan minkejja l-opportunita' li kellu quddiem l-Assisstent Ġudizzjarju, hekk kif jirrizulta mill-atti proċesswali.5 Tal-Pieta', il-Qorti tista' tagħmel referenza għax-xiehda in subizzjoni tal-konvenut kif prodott mill-attriċi ta' nhar il-14 ta' Marzu 2014.

F'din ix- xiehda l-konvenut jikkonferma li d-dar matrimonjali, l-vetturi u kif ukoll il- papagalli kienu nxtraw waqt iz-zwieġ.

Magħdud ma' dan jikkonferma ukoll li ħafna mill-affarijiet li jinsabu fid-dar matrimonjali jappartjenu lilu għaliex kien wirithom minn għand ommu.

Barra minn hekk, ikkonferma ukoll li kien għaddej minn proċeduri kriminali minħabba akkuzi ta' attentat ta' qtil tal- attriċi.

5 Ara l-verbal tal-udjenza ta' nhar is-27 ta' Frar 2020 a fol.

Provi Oħra Marisa Tate in rapprezentanza ta' Aġenzija Appoġġ,6 tgħid li saret taf lil attriċi stante li din tal-aħħar kienet għamlet kuntatt mad-Domestic Violence Unit fi ħdan l-Aġenzija Appoġġ nhar it-2 ta' April 2012 fejn allegat li zewġha kien jabbuza minnha emozzjonalment, li kien għajjur ħafna u kif ukoll li pprova jifgaha.

Barra minn hekk, ix-xhud tispjega ukoll li l-attriċi kienet infurmathom ukoll li l-konvenut kellu numru ta' fissazzjonijiet li kienu jpoġġu lill-attriċi u lil uliedhom taħt tensjoni kbira għaliex ma setgħux jgħixu l-ħajja b'mod normali.

Mill-case papers tax-xhud jirrizulta li l-attriċi kienet tikkomunika mad-Domestic Violence Unit permezz tat-telefon fejn kienet tinfurmahom b'dak li kien qiegħed jiġri d-dar, fosthom: (i) nhar id-9 ta' April 2012 il-konvenut kien irid lil D B ma tkomplix l-istudju u tmur issib xogħol, (ii) nhar il-20 ta' April 2012 l-konvenut kien għadu jgħajjat ma' bintu D u kien għadu jinsisti li għandha titlaq mill-iskola u tmur issib xogħol ħalli taqla' l-flus, (iii) nhar it-8 ta' Mejju 2012 għal darb' oħra l-konvenut baqa' jiġġieled u jgħajjat rigward il-futur ta' D B, (iv) nhar l-1 ta' Ġunju 2012 l- konvenut ried rapport sesswali mal-attriċi izda din irrifjutat u beda jheddidha li jkeċċiha barra mid-dar, (v) il-konvenut kien id-dar fuq sick leave għal xahar u kien qiegħed jagħmillhom ħajjithom mizerja għaliex il- ħin kollu jgħajjat magħhom, u (vi) nhar it-3 ta' Lulju 2012 l-attriċi ġiet ammessa Dar Merħba Bik flimkien ma' uliedha u l-konvenut xorta waħda għadu jċemplilha.

Meta l-attriċi bdiet tgħix f'Dar Merħba Bik, kienu jsiru shelter visits fejn deher li l-attriċi u t-tfal kienu komdi u jħossuhom ferm aħjar, izda nfurmathom li l-konvenut kien qiegħed imur ifittixha x-xogħol fejn iwiegħda li ser jinbidel.

Meta l-attriċi ġiet feruta minn zewġha permezz ta' arma tan-nar nhar is-26 ta' Settembru 2012, saret ukoll vista ġewwa l- isptar fejn l-attriċi rrakkontat mill-ġdid l-fatti kif seħħew.

Pamela Mupimhidza bħala l-Kap tad-Dar Merħba Bik,7 tgħid li l-attriċi saret tafha għaliex daħlet ġewwa d-dar nhar it-3 ta' Lulju 2012 flimkien mat-tfal tagħha u dan wara li allegat li zewġha kien jikkontrollha lilha u lil uliedhom, fizikament. jheddidhom u Tikkonferma ukoll li nhar is-26 ta' Settembru 2012, l-attriċi kienet ċemplitilha mill-isptar fejn infurmatha li zewġha kien sparalha.

Wara li ġiet

jabbuza minnhom emozzjonalment u

rilaxxata mill-isptar, l-attriċi reġgħet marret lura lejn Dar Merħba Bik fejn baqgħet hemm sa nhar is-6 ta' Frar 2013 u dan għaliex kienet sabet flat bl-għajnuna tal-Awtorita' tad-Djar.

Dr Jean Pierre Seiberras bħala Psikjatra,8 xehed illi l-konvenut kien pazjent tiegħu għal tlett (3) ġimgħat fis-sena 2012 u dan wara li kien spara lill- attriċi.

Fil-fatt wara li kien spara lil martu huwa kien spiċċa l-isptar Monte Karmeli nhar is-27 ta' Settembru 2012.

Jgħid illi meta ġie invistat il- konvenut kien jinsab imdejjaq u aġitat.

Il-konvenut ġie ċċertifikat ukoll li jsofri minn obsessional personality u l-psikjatara ma setgħax jeskludi li l- konvenut kien ibati ukoll minn għira abnormali esaġerata għall-attriċi.

Konsegwentament Dr Seiberras rrilaxxa lil konvenut nhar il-15 ta' Ottubru 2012 u minn dakinhar il-psikjatra jgħid li qatt ma ra aktar lill-konvenut.

Dr Joseph ElHusseini bħala konsulent psikjatra tal-Forensic Unit fil-Faċilita' Korrettiva ta' Kordin u fl-isptar Monte Karmeli, jixhed illi l-konvenut daħal fil-Forensic Unit nhar is-16 ta' Ottubru 2012 taħt il-kura tal-psikjatra, fejn ġie intervistat kemm-il darba.

Il-psikjatra jgħid li kkonkluda li l-konvenut isofri minn morbid jealousy u din kienet fil-kwantita' ta' deluzjoni (false belief).

Wara diversi intervisti kliniċi mal-konvenut, il-psikjatra jispjega li l- konvenut kien jgħid u dan b'referenza għall-attriċi li "jekk ma nohodhiex jien ma johodha hadd" u b'hekk il-psikjatra kien konvint li l-istat mentali tal- konvenut kien wieħed perikoluz partikolarment lejn martu.

Barra minn hekk il-psikjatra jispjega li l-konvenut kellu ukoll sintomi ta' dipressjoni u l- kundizzjoni tal-fittaġni OCD.

Magħdud mal-premess, ġie pprezentat ukoll rapport tal-Pulizija magħmul mill-konvenut stess wara li spara lill-attriċi nhar is-26 ta' Settembru 20129 u kif ukoll is-sentenza mill-Qorti Kriminali bin-numru 12/2015 mogħtija nhar it-8 ta' Marzu 2016 fejn il-Qorti kkundannat lil konvenut għal perjodu ta' seba' (7) snin u nofs priġunerija.10 2.4.

Prinċipji Legali u Applikazzjoni Tagħhom għall-Kaz Odjern

Il-Qorti sejra tgħaddi sabiex tistabilixxi dawk il-prinċipji legali li huma relevanti sabiex sussegwentament jiġu applikati għal kaz odjern.

Artikolu 40 tal-Kodiċi Ċivili: Eċċessi, Il-Birgu, Theddid u Offizi

Fl-ewwel lok il-Qorti tagħmel referenza għal Artikolu 40 tal-Kodiċi Ċivili, Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta, li jistipula:

"Kull waħda mill-persuni miżżewġin flimkien tista' titlob il-firda minħabba eċċessi, moħqrija, theddid jew offiżi gravi tal-parti l-oħra kontra l-attur, jew kontra xi wieħed jew ieħor mit-tfal tiegħu, jew minħabba li l-ħajja flimkien ma tkunx għadha possibbli għax iż-żwieġ ikun tkisser irremedjabilment".

tagħmel referenza għal kaz

Il-Qorti fl-ismijiet Elisa Consiglio vs. Edward Consiglio,11 fejn ġie stabbilit illi sabiex tiġi promossa b'suċċess l-azzjoni tas-separazzjoni personali, ma hemmx il- ħtieġa illi jiġu ppruvati l-eċċessi, sevizzi, minaċċji u l-inġurji gravi b'mod kumulattiv, iżda jkun suffiċjenti illi tiġi pprovata raġuni waħda sabiex jiġi stabbilit illi l-ħajja matrimonjali tkun ġiet reża impossibbli da parti ta' xi waħda mill-partijiet jew min minnhom.

Hemm ġiurisprudenza kostanti li tispjega l-motivi elenkati f'Artikolu 40 hawn fuq ċitat.

F'dan l-istadju ssir referenza għas-sentenzi fl-ismijiet: A Montefort vs Vincenzo Vella Bonnici u Antoinette Barrile vs Alexander Barrile,13 fejn ġie ritenut illi fir-rigward ta' moħqrija, "Ċerti fatti, kliem u modi ta' azzjoni jew atteġġjamenti illi jistgħu irendu l-ħajja komuni insapportabbli, huma ritenuti mid-dottrina bħala sevizzi" u fir-rigward ta' inġurji u offizi gravi li dawn "ma ġewx speċifikament dezinjati mid-duttrina imma l-karattru ġenerali tagħhom ġie dejjem imħolli fis-sagaċja u l- kuxjenza ta' l-Imħallef sabiex jivvalutahom", filwaqt li ġew definiti bħala li"jinkludu kliem jew aġir illi joffendu l-pudur ta' dak illi jkun minkejja illi dawn jirreferu għal affarijiet veru jew foloz", rispettivament.

Is-sentenza fl- 11Deċiża mill-Onorabbli Prim'Awla tal-Qorti Ċivili nhar it-12 ta' Mejju 1925 u kkwotata fis-Sentenza deċiża minn dina l-Onorabbli Qorti diversament preseduta mill-Onorevoli Mħallef Raymond C. Cezek nhar it-2 ta' Ottubru 2003 [Ċit.

12Deċiza mill-Onorabbli Prim' Awla tal-Qorti Ċivili nhar it-30 ta' Ġunju 1961, Vol.

13Deċiża mill-Onorabbli Prim'Awla tal-Qorti Ċivili preseduta mill-Onorevoli Mħallef Raymond C. Cezek fit- 2 ta' Ottubru 2003 [Ċit.

ismijiet A Montefort vs. Vincenzo Montefort, appena ċitata tagħti tifsira lil eċċessi, li jfissru "att mwettqa fuq il-parti l-oħra, liema atti jridu jkunu ta' serjeta' kbira stante illi niente di meno jridu jkunu ta' perikolu għall-ħajja tal-parti l-oħra".

Min-naħa l-oħra u b'mod speċifiku fir-rigward ta' theddid u vjolenza, il-Qorti ma tixba' qatt tirrepeti illi "Il-liġi tikkontenta ruħha bil-persistenza f'ċerta mġieba ħazina u mhux b'xi atti izolati waqt xi tilwima".14 Fin-natura tagħha, il-vjolenza domestika tikkostiwixxi inġurja gravi ħafna u ma tista' bl-ebda mod tiġi ġustifikata.

Hekk kif ippronunzjat ruħha l-Onorabbli Prim'Awla tal- Qorti Ċivili fil-kawża fl-ismijiet Joanne Van Der Groen pro. et noe. vs. Jesmond Van Der Groen,15 "il-vjolenza hi fost l-aktar elementi, jekk mhux ukoll l-aktar waħda, li inevitabilment twassal għal firda personali, anke għaliex, kif ingħad, "huwa ferm diffiċli li tiġi superata minn min ikun ħalla lilu nnifsu jintrikeb minnha"16; Skond l-istess Qorti "Is-swat, ..., hi l-agħar forma ta' att ta' krudelta' li joffendi lill-persuna u spiss drabi jwassal għat-tifrik taz- zwieġ".17

Applikazzjoni tal-Prinċipji Legali għal Kaz Odjern

Il-Qorti wara li rat il-provi esebiti da parti l-attriċi ma tarax għaliex m'għandhiex tiddeċiedi li z-zwieġ bejn il-partijiet tkisser irrimedjabbilment u konsegwentament tgħaddi sabiex tippronunzja s-separazzjoni personali bejniethom.

Il-Qorti ħadet konjizzjoni ukoll tal-fatt illi l-partijiet fil-prezent ma jgħixux taħt l-istess saqaf u li ma jidhirx li hemm lok għal rikonċiljazzjoni bejniethom.

Fir-rigward tal-allegata vjolenza da parti l-konvenut fuq il-persuna tal- attriċi, il-Qorti ħadet konjizzjoni tan-numru ta' episodji msemmija mill- attriċi, inkluz l-inċident tas-26 ta' Settembru tal-2012 fejn il-konvenut spara fuq l-attriċi u instab ħati mill-Qorti Kriminali.

Il-Qorti tikkontendi li rigward dawk l-inċidenti fejn l-attriċi allegat li l-konvenut refa' jdejh fuqha, dawn ma ġewx minimament ippruvati permezz ta' provi bħal rapporti mal-Pulizija.

Madanakollu l-attriċi resqet kull prova neċessarja sabiex tipprova illi l-

14Antonia Montefort vs. Giuseppe Montefort, deċiza mill-Qorti tal-Appell Ċivili nhar il-21 ta' Frar 1969.

15Deċiża fit-3 ta' Ottubru 2003.

16Genoveffa Rosales vs. Joseph Rosales, deċiża mill-Qorti tal-Appell fis-6 ta' Ottubru 2000.

17Charmaine Abdilla Bason pro. et noe. vs. Alfred Abdilla Bason, deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fis-27 ta' Ġunju 2003.

konvenut ma kienx kapaċi biss jerfa' jdejh fuqha, talli kien wasal f'estramita' li jispara fuqha bl-intiza li joqtolha.

In vista ta' din il-ħtija ta' omoċidju volontarju, il-Qorti tikkonsidra li l-verzjoni tal-attriċi ma hijiex waħda inverosimili jew esaġerata.

Temmen ukoll li l-konvenut wasal għal din l-estramita' gradwalment, fejn fil-bidu kien vjolenti magħha fizikament u verbalment, u konsegwentament wasal sabiex jisparalha bl-intiza li joqtolha wara li rrealizza li martu ma kienetx sejra lura d-dar ma' uliedhom hekk kif kienet għamlet drabi oħra.

Għaldaqstant il-Qorti tinsab konvinta li l-attriċi verament sfat għal perjodu twil bħala l-vittma tal-konvenut, bil- konsegwenza li meta qabzet għad-drittijiet tagħha, sofriet minn inċident daqstant ikrah u inuman.

Il-Qorti tirritjeni li l-vjolenza ma tieħux biss forma fizika izda anke dik verbali u emozzjonali.

Fil-kaz odjern il-Qorti tinsab ukoll konvinta li l-attriċi bagħtiet ferm minn zewġha u dan forsi minħabba l-problemi ta' saħħa mentali li huwa kellu.

L-ossessjoni u l-fissazzjonijiet li kellu l-konvenut fuq l-attriċi nnifisha, l-effetti personali kollha tiegħu u l-flus kienu bil-wisq eċċesivi lill-attrriċi emozzjonalment bil- konsegwenza li kienet tħossha mkissra.

Minħabba dawn il-fisazzjonijiet l- attriċi u kif ukoll uliedha kienu qegħdin jgħixu konstantament fil-biza', tensjoni, fejn kienu jibzgħu jgħixu b'mod liberu.

Tali aġir da parti l-konvenut kien ikompli jsarraf f'għixien inuman u mill-inqas dinjituz li zgur ma jawgurax ħajja mizzewġa feliċi.

Fil-fatt l-attriċi u uliedu marru jgħixu 'il bogħod mill-konvenut, fejn ġie ippruvat li kienu qegħdin jgħixu ħafna aħjar.

Barra minn hekk il-Qorti tinsab konvinta ukoll li l-attriċi u uliedha sfaw vittimi ta' attakki verbali fejn l-konvenut kien jesprimi ruħu b'mod aggressiv f'kaz li dawn ma kienux josservaw ir-regolamenti tiegħu.

Għaldaqstant il-Qorti ma għandha l-ebda dubju li l-attriċi sfat vittma ta' vjolenza fizika, verbali u emozzjonali, inġurji gravi, sevizzi u eċċessi.

Dan jingħad ukoll in vista tal-fatt li l-verzjoni attriċi ma tinsabx kontradetta stante li l-konvenut naqas milli jipprova l-kaz tiegħu.

Għaldaqstant il-Qorti ma għandhiex ma temminx illi l-attriċi xorta waħda sfat vittma tal- konvenut.

Fid-dawl ta' dan, il-Qorti tirrileva li ma hemm l-ebda raġuni għaliex m'għandhiex tippronunzja s-separazzjoni personali bejn il-partijiet u dan stante li l-ħajja ta' bejn il-partijiet ma għandhiex iktar possibbli għaliex iz-zwieġ tkisser b'mod irrimedjabbli, b'dan illi l-ħtija ghat-tifrik taz-

zwieġ hija imputabbli unikament lill-konvenut stante inġurji gravi, sevizzi u eċċessi ai termini tal-Artikolu 40 tal-Kodiċi Ċivili.

Dwar l-Applikazzjoni tal-Artikoli 48 et seq tal-Kodiċi Ċivili fil-

Konfront tal-Konvenuta:

L-attriċi titlob lill-Qorti sabiex tapplika fil-konfront ta' zewġha d-dekadenzi stipulati fl-Artikoli 48 et seq tal-Kodiċi Ċivili.

Il-firda personali motivata mill-adulterju u l-abbandun, iġibu magħhom, skond il-liġi, konsegwenzi ibsin, liema konsegwenzi huma mandatorji u jridu jiġu applikati fil-konfront tal-konvenut/a ai termini tal-Artikolu 48 tal- Kodiċi Ċivili.

Dana b'differenza mill-motivi tas-separazzjoni personali fejn il-Qorti għandha d-diskrezzjoni, ai termini tal-Artikoli 51 u 52 tal-istess Kodiċi, jekk tapplikax jew le dawn id-dekadenzi.

l-oħra

L-Artikolu 48 jistipula:

"(1) Il-parti, ir-raġel jew il-mara, illi tkun il-ħtija tal-firda għal waħda mir-raġunijiet imsemmijin fl-artikoli 38 u 41 titlef -

(a) il-jeddijiet imsemmijin fl-artikoli 631, 633, 825, 826 u 827;18

(b) dak kollu li tkun kisbet mill-parti l-oħra b'donazzjoni bi ħsieb taż- żwieġ, jew waqt iż-żwieġ, jew taħt titolu ieħor gratuwitu;

(ċ) kull jedd ta' parti miż-żwieġ għan-nofs tal-akkwisti illi jkunu saru l-aktar bil-ħidma tal-parti l-oħra wara datastabbilita mill-qorti bħala d- data meta l-parti għandha tkunkunsidrata li minnha tkun ħatja tal- firda.

Għall-finijiet ta' danil-paragrafu biex jiġi determinat jekk akkwist ikunx sar l-aktar bil-ħidma ta' waħda mill-partijiet fiz-zwieġ, għandhom jitqiesu l-kontributi b'kull mod taz-zewġ partijiet skont l- artikolu 3;

(d) il-jedd li iġġiegħel lill-parti l-oħra, f'kull kaz, li tagħtiha l- manteniment bis-saħħa tal-obbligu li jitnissel miz-zwieġ".

L-Artikolu 51 jistipula:

18L-artikolu 631 u 633 jirrigwardaw id-drittijiet ta' suċċessjoni bejn il-konjuġi filwaqt illi l-artikoli 825, 826 u 827 ġew imħassra bl-Att XVIII tal-2004.

"Il-firda li ssir minħabba xi waħda mir-raġunijiet imsemmijin fl- artikolu 40, tista' jkollha l-effetti msemmijin fl-artikolu 48, meta l-qorti jidhrilha li, taħt iċ-ċirkostanzi tal-każ, għandhom igħoddu, f'kollox jew f'biċċa, id-dispożizzjonijiet ta'dak l-artikolu."

L-Artikolu 52 jistipula:

"Hu mħolli wkoll f'idejn il-qorti li tiddeċidi, skont iċ-ċirkostanzi, jekk id-dispożizzjonijiet tal-artikolu 48 għandhomx igħoddu, f'kollox jew f'biċċa, għar-raġel u għall-mara, jew għal wieħed jew għall-oħra biss, inkella, m'għandhomx igħoddu għal ħadd minnhom, jekk il- wieħed u l-oħra jkunu ħtija ta' għemil li jagħti lok għall-firda."

Fil-każ odjern, il-konvenut huwa ħati ta' inġurji gravi, sevizzi u eċċessi fil- konfront tal-attriċi.

Fuq talba tal-attriċi sabiex tapplika fil-konfront tal- konvenut l-effetti tad-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 48 et seq iċċitati, il-Qorti hija tal-fehma li tenut kont taċ-ċirkostanzi odjerni, b'mod partikolari l- inċident fejn il-konvenut spara fuq l-attriċi, għandha tgħaddi sabiex tuza d- diskrezzjoni tagħha ai termini tal-Artikolu 51 tal-Kodiċi Ċivili u tilqa' t-talba attriċi billi tapplika s-sanzjonijiet kollha elenkati f'Artikolu 48 tal-Kodiċi Ċivili fil-konfront tal-konvenuta.

Kura, Kustodja, Aċċess u Manteniment tal-Ulied:

L-attriċi titlob illi tiġi fdata bil-kura u l-kustodja ta' bintha E B. Il-konvenut ma joġġezzjonax.

Fid-data tal-preżentata tal-kawża, u ċioe fl-1 ta' Novembru 2012, bint il-partijiet diġa kellha ħmistax-il (15) sena.

Għalhekk jirriżulta illi fid-data preżenti hija għandha tnejn u għoxrin (22) sena u b'hekk laħqet l-eta` maġġorenni.

Għaldaqstant m'hemmx iktar lok li l-Qorti tippronunzja ruħha dwar il-kura u l-kustodja tagħha u għalhekk ser tkun qiegħda tastjeni milli tieħu konjizzjoni ta' din it-talba.

Magħdud mal-premess u fir-rigward tal-manteniment, l-attriċi titlob lil Qorti sabiex il-konvenut iħallas manteniment għall-ulied D u E, aħwa B. Il-Qorti tevalwa li D B, imwielda nhar it-23 ta' Marzu 1992, fil-prezent għandha tmienja u għoxrin (28) sena u tinsab f'impjieg full time bħala accountant.

Għaldaqstant il-Qorti ma tara li hemm l-ebda lok li l-Qorti tordna li l- konvenut iħallas manteniment.

Min-naħa l-oħra u fir-rigward E B, imwielda nhar is-27 ta' Diċembru 1997, jingħad illi fil-prezent għandha tnejn u

għoxrin (22) sena u b'hekk hija maġġorenni ukoll.

Madanakollu l-Qorti tevalwa ukoll li mill-affidavit tal-attriċi ġie ddikjarat li E B tinsab f'impjieg full-time u b'hekk mhux qiegħda ssegwi kors ta' studju.

Għaldaqstant il- Qorti ma tarax li hemm lok għall-konvenut li jħallas manteniment.

Manteniment għall-Attriċi:

Permezz tar-rikors ġuramentat l-attriċi talbet manteniment għaliha.

Madanakollu, il-konvenut ma jaqbilx li għandu jħallas manteniment għal martu stante li l-attriċi taħdem.

Mill-atti proċesswali jirrizulta li l-attriċi tinsab f'impjieg u fl-2013 kellha introjtu gross ta' elfejn, tlett mija, ħamsa u għoxrin Ewro, disgħa u tletin ċentezimu (€2,325.39)19 u kif ukoll dħul mid-Dipartiment tas-Sigurta' Soċjali, abbazi tas-sena 2013 li jammonta għal ħamest elef, tmien mija, tnejn u erbgħin Ewro, sebgħa u erbgħin ċentezimu (€5,842.47).20

Min-naħa l-oħra, l-konvenut iddikjara li għandu introjtu ta' mitejn, disgħa u għoxrin Ewro, u sitt ċentezimi (€229.06), liema somma ma ġietx ikkontestata mill-attriċi.

Ma ġiex ippruvat jekk l-konvenut hux eleġibbli u qiegħed jipperċepixxi minn xi għajnuna mid-Dipartiment tas-Sigurta' Soċjali.

Fid-dawl tal-premess, il-Qorti tieħu in konsiderazzjoni illi l-attriċi ħadmet għal zmien twil sabiex tkun tista' tgħajjex lilha nnifisha u lil uliedha.

Barra minn hekk irid jiġi sottolinejat illi l-attriċi ħarġet taħdem primarjament sabiex tkun f'pozizzjoni li tassisti lil bintha bl-istudji tagħha stante li l- konvenut ma riedx li jgħin lil bintu finanzjarjament għall-istess studji.

Madanakollu, l-attriċi fl-ebda waqt matul din il-kawza ma ddikjarat li ma tinsabx f'pozizzjoni li taħdem sabiex tgħajjex lilha nnifisha.

Magħdud ma' dan, il-Qorti tirrileva ukoll li ħadet konjizzjoni tal-prospett ta' spejjez fix- xahar tal-attriċi,21 liema prospett fil-fehma tal-Qorti ma għadux fil-prezent relevanti ġialadarba ulied l-attriċi illum huma maġġorenni u jistgħu

135, liema dokument juri li għas-sena bazi 2013 l-attriċi kellha dħul ta' €6,947.32 li kien jinkludi l-Allowance għat-Tfal.

Għaldaqstant il-Qorti u dan in vista tal-fatt li ulied l-attriċi huma maħħorenni, neħħiet is-somma relatata mal-Allowance tat-Tfal sabiex tieħu konjizzjoni tad-dħul preċiz li tista' tipperċepixxi minnu l-attriċi fil-prezent.

jikkontribwixxu għall-għixien tal-ħajja u dan a kuntrarju ta' meta kienu għadhom minuri jew jistudjaw fuq bazi full-time.

Barra minn hekk, il-Qorti tinsab ukoll konvinta li l-konvenut għandu problem serji psikoloġiċi u dan kif ikkonstatat mill-esperti fil-qasam li ġew prodotti mill-attriċi stess.

Ġie evalwat ukoll li ma ġiex ikkonfermat jekk wara li l-konvenut skonta s-sentenza tiegħu ta' priġunerija, dan kienx jinsab f'impjieg o meno.

Għaldaqstant u tenut kont tan-nuqqas ta' provi dwar id-dħul tal-konvenut u ċjoe' jekk dan huwiex wieħed ferm għola minn dak tal-attriċi jew le, u kif ukoll dwar il-kapaċita' tal-attriċi li fil-prezent tista' tkompli tgħajjex lilha nnifisha, il-Qorti tirrileva li f'dan l-istadju l-attriċi m'għandhiex tkun intitolata għall-manteniment minn għand il-konvenut.

Madanakollu u fl-istess waqt, il-Qorti tikkonferma illi nonostante li fil-prezent l-attriċi m'għandhiex tipperċepixxi manteniment minn għand il-konvenut, din xorta waħda ma tilfitx id-dritt illi titlob u/jew tirċievi manteniment mingħand il-konvenut fil- futur minħabba tibdil fil-mezzi u/jew ċirkostanzi.

It-Terminazzjoni tal-Komunjoni tal-Akkwisti:

Il-Qorti tirrileva illi ġialadarba l-partijiet izzewġu nhar it-2 ta' Marzu 1991, din id-data għandha titqies bħala d-data li fiha ġiet stabbilita l-komunjoni tal-akkwisti bejn il-partijiet.

It-Terminazzjoni tal-Komunjoni tal-Akkwisti

Bis-saħħa tal-preżenti sentenza, il-Qorti qiegħda tittermina l-komunjoni tal-akkwisti sal-lum eżistenti bejn il-partijiet.

Elenku ta' dak kollu li Jifforma parti mill-Komunjoni tal-Akkwisti u d-

Divizjoni tal-Komunjoni tal-Akkwisti

Il-komunjoni tal-akkwisti hija komposta: (i) mid-dar matrimonjali, (ii) minn tlett (3) vetturi, (iii) tlett (3) pappagalli, (iv) mobbli li jinsabu fid-dar matrimonjali.

Fir-rigward tad-dar matrimonjali, l-attriċi pprezentat il-kuntratt tal-akkwist ta' din id-dar li seħħ nhar it-18 ta' Frar 1999 fl-atti tan-Nutar Dr Sandra Costantino.22 Fil-mori ta' din il-kawza u fl-udjenza ta' nhar is-16 ta' Frar 2017 ġie maħtur tad-dar matrimonjali.23 Il-Perit ipprezenta r-rapport tiegħu datat u debitament maħluf nhar it-3 ta' April 2017 fejn ġie kkonstatat illi l-fond bl-indirizz XX, X, Triq XX, Is-Siggiewi iġib il-valur ta' mija, tmienja u sittin elf Ewro (€168,000).

il-Perit Alan Giuliano sabiex

jagħmel stima

Il-Qorti ħadet konjizzjoni tal-proposta tal-attriċi li l-fond in kwistjoni għandu jinbiegħ b'liċitazzjoni ai termini tal-Artikolu 515 sub-inċiz 1 tal-Kodiċi Ċivili li jaqra: "Meta l-beni in komun ma jistgħux jiġu maqsuma bla xkiel u bla ħsara, u ma tistax issir tpattija b'beni oħra in komun ta'xorta differenti iżda tal-istess valur, dawk il-beni jiġu mibjugħa b'liċitazzjoni sabiex jinqasam il- prezz tagħhom".

Sabiex il-Qorti tkun f'pozizzjoni li tawtorizza l-bejgħ b'liċitazzjoni, din għandha tevalwa jekk tali bejgħ jistgħax isir 'bla xkiel u bla ħsara'.

Fis-sentenza fl-ismijiet Carmelo Farrugia Holland sive Charles et vs Dr Martin Schroeder noe,24 fejn ġie mgħallem illi "Il-kwestjoni għalhekk dwar jekk għandhiex tiġi ordnata l-liċitazzjoni bħala mezz estrem biex wieħed joħroġ mill-komunjoni, minflok ir-rimedju ordinarju tad-diviżjoni, tirriduċi ruħha f'jekk il-qasma materjali hijiex possibbli fil-limiti hawn fuq imfissra" u ċjoe': (i) mingħajr ma ssir ħsara lill-interessi ta' dawk li qegħdin jaqsmu u (ii) mingħajr ma jkun hemm tnaqqis fil-valur tal-ġid bil-qasma tiegħu.

Tenut kont tal-fattispeċji odjerni, Il-Qorti tinsab konvinta illi d-divizjoni tar- reġim tal-komunjoni tal-akkwisti jaf ikun process diffiċli għal konvenut u dan fid-dawl tal-ossessjoni u l-kontroll li għandu fuq l-attriċi.

Għaldaqstant, il-Qorti bil-wisq temmen li tezisti l-probabbilita' li l-kovenut jipprova jxekkel il-proċess ta' bejgħ bl-intiza li jkompli jenforza ruħu fuq il-ħajja tal-attriċi.

Fid-dawl ta' dan, il-Qorti tinsab moralment konvinta illi l-bejgħ tad-dar matrimonjali fis-suq miftuħ ma huwiex daqstant possibbli.

Magħdud ma' dan u ġialadarba l-Qorti hija vestita bir-responsabbilita' li tara li l-interessi ta' kull parti jiġu salvagwardjati u mhux mittiefsa, fiċ-ċirkostanzi odjerni l- Qorti tara li huwa idoneju li tordna l-bejgħ b'liċitazzjoni tad-dar matrimonjali bil-proċedura mfissra mil-liġi għall-bejgħ bl-irkant fil-Qorti, bis-sehem ta' offerenti barranin, u bil-prezz kif iffissat fl-istima magħmula mill-perit tekniku fir-Relazzjoni li tagħmel parti mill-atti ta' din il-kawża, u bid-dħul 22 Fol.

24 Deċiza mill-Prim' Awla tal-Qorti Ċivili nhar is-17 ta' Settembru 2009.

mill-imsemmi bejgħ jinqasam nofs bin-nofs, bil-kundizzjoni li l-konvenut minn sehemu jħallas lill-attriċi l-imsemmi debitu hekk kif elenkat segwentament.

Fir-rigward tal-mobbli li jinsabu fid-dar matrimonjali, l-Qorti rat li hemm qbil bejn il-partijiet li ħafna mill-għamara li tinsab fid-dar jappartjenu lill- konvenut, liema għamara għaddiet fil-pussess tiegħu minn għand ommu.

Għaldaqstant il-Qorti tordna li dik l-għamara kollha li hija parafernali tal- konvenut u li għaddiet fil-pussess tiegħu permezz ta' wirt jew donazzjoni, għandha tiġi assenjata u rritornata lilu.

Fir-rigward tal-allegazzjoni tal- attriċi li xtrat il-kamra tas-sodda u kif ukoll numru ta' aġġeġġi oħra, il-Qorti tevalwa li l-attriċi ma pprovdiet l-ebda prova rigward dan u b'hekk ma tistgħax tieħu in konsiderazzjoni tat-talba tagħha li tiġi kkumpensata tagħhom jew assenjata lilhom.

Għaldaqsant, il-mobbli kollha l-oħra rimanenti li jinsabu fid-dar matrimonjali u li ma jiffurmawx parti mill-beni parafernali tal-konvenut, dawn għandhom jinbiegħu mad-dar, b'dana illi l- prezz tal-bejgħ tad-dar matrimonjali għandha tirrifletti dawn il-mobbli.

ta'

reġistrazzjoni CBL-656, Peugeot 306 bin-numru

Fir-rigward tat-tlett (3) vetturi u ċjoe' l-vettura tal-marka Toyota Tercel bin- numru ta' reġistrazzjoni ABG-167 u Peugeot 406 bin-numru ta' reġistrazzjoni DBH- 364, dawn għandhom jiġu assenjati lill-konvenut.

Madanakollu l-konvenut għandu jirrifondi lill-attriċi s-somma ta' ħamsa u għoxrin elf (€25,000) bħala sehem l-attriċi mill-istess vetturi.

Sabiex wasslet għal din is-somma l-Qorti ħadet in konsiderazzjoni d-dikjarazzjoni tal-konvenut stess dwar kemm xtara dawn il-vetturi fix-xiehda li ta in subizzjoni nhar l-14 ta' Marzu 2014.

F'din ix-xiehda l-konvenut ddikjara li kien xtara l-vettura Toyota Tercel versu l-prezz ta' LM5,200 (€12,116) u l-Peugeot 306 versu l-prezz ta' LM8,000 (€18,640), liema somom ma ġewx ikkontestati mill-attriċi.

Fir- rigward tal-vettura Peugeot 406, il-partijiet ma pprovdewx valur kemm inxtrat u għaldaqstant il-Qorti ħadet il-valur ta' €19,244 stante li hija vettura mudell aħjar minn dik ta' qabilha.

Is-somma komplessiva tal-vetturi hija dik ta' €50,000 u n-nofs ta' din is-somma jappartjeni lill-attriċi.

Fir-rigward tat-tlett (3) pappagalli, il-konvenut fix-xiehda li ta in subizzjoni ddikjara li dawn il-pappagalli u ċjoe': (i) African Grey li kien xtraħ għas- somma ta' tmien mija u ħamsin Ewro (€850), (ii) Makau li kien xtrah għas- somma ta' elf, ħames mija u ħamsin (€1,550), u (ii) Amazon li kien xtrah għas-somma ta' mitt lira Maltin (LM100) li huwa ekwivalenti għal mitejn,

tlieta u tletin Ewro (€233), li flimkien jammontaw għas-somma ta' elfejn, sitt mija, tlieta u tletin Ewro (€2,633).

Għaldaqstant il-Qorti tordna li dawn il-pappagalli għandhom jiġu assenjati lill-konvenut, filwaqt li dan għandu jirrifondi lill-attriċi s-somma ta' elf, tlett mija u sittax-il Ewro u ħamsin ċentezimu (€1,316.50).

Fir-rigward tal-allegat self ta' elf liri Maltin (LM1,000) mill-attriċi lil konvenut sabiex jixtri vettura, il-Qorti tosserva li din l-allegazzjoni ma ġietx tistgħax minimament tikkunsidraha.

ippruvata mill-attriċi u għaldaqstant ma

Fir-rigward tal-kontijiet bankarji hekk kif imsemmija mill-attriċi fin-nota ta' sottomissjonijiet tagħha, il-Qorti tirrileva illi ma nġabet l-ebda prova rigward il-kontijiet bankarji li presumibbilment għandhom il-partijiet f'isimhom jew b'mod konġunt.

Madanakollu, l-Qorti tordna illi f'kaz li jirrizulta li l-partijiet għandhom kontijiet bankarji, ikun idoneju illi l-partijiet jzommu dawk il-kontijiet li huma ntestati fuq isimhom, filwaqt li f'kaz li jirrizulta li hemm kontijiet bankarji li huma konġunti, dawn għandhom jiġu immedjatment magħluqa, fejn l-ammonti tal-istess kontijiet għandhom jappartjenu lill-attriċi u dan b'applikazzjoni tal-Artikolu 48 tal-Kodiċi Ċivili ta' Malta.

DEĊIDE:

Għalhekk, għal dawn il-motivi, din il-Qorti qiegħda taqta' u tiddeċiedi din il-kawza billi:

Tilqa' l-ewwel talba attriċi u tippronunzja l-firda personali bejn il- konjuġi B u dan minħabba ħtija unikament imputata lil konvenut minħabba sevizzi, eċċessi u inġurji gravi ai termini tal-Artikolu 40 tal- Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta;

Tastjeni milli tieħu konjizzjoni ulterjuri tat-tieni u t-tielet talbiet attriċi,

stante li E B hija maġġorenni;

Tiċħad ir-raba' talba fis-sens illi l-konvenut m'għandux iħallas manteniment għal E B stante li din illum għandha tnejn u għoxrin (22) sena u tinsab f'impjieg full time, filwaqt li fir-rigward tal- manteniment għall-attriċi, il-Qorti tiddikjara li fil-prezent l-attriċi

m'għandhiex tipperċepixxi manteniment minn għand il-konvenut, b'dana illi l-attriċi xorta waħda mhux qiegħda titlef id-dritt tagħha illi titlob u/jew tirċievi manteniment mingħand il-konvenut fil-futur minħabba tibdil fil-mezzi u/jew ċirkostanzi;

Tiċħad il-ħames talba attriċi stante li D B illum għandha tmienja u

għoxrin (28) sena u tinsab f'impjieg full time;

Tilqa' is-sitt talba attriċi u tapplika fil-konfront tal-konvenut l-effetti

kollha tal-Artikolu 48 tal-Kodiċi Ċivili;

Tilqa' is-seba' talba attriċi u tillikwida, tiddividi u tassenja l-komunjoni tal-akkwisti lil partijiet skont il-provvedimenti tas-sitt (6) parti ta' din is-sentenza u ċjoe' 'It-Terminazzjoni u d-Diviżjoni tal-Komunjoni tal- Akkwisti'.

Bl-ispejjez kollha, inkluz tal-Perit Alan Giuliano, għandhom ikunu sapportati mill-konvenut.


QORTI TAL-MAGISTRATI (MALTA)

Illum, 29 ta' Ottubru 2020

Rat ir-Rikors tas-socjeta' attrici pprezentat fir-Registru ta' din il-Qorti nhar it-

22 ta' Novembru 2019 fejn talbet lil din il-Qorti tikkundanna lil konvenuta

thallas lilha s-somma ta' hdax-il elf u erba' mitt Euro (€11,400.00) oltre l-

interessi sad-data effettiva tal-hlas, liema ammont hu rapprezentanti hlas tal-

bilanc dovut fuq il-prezz tal-vettura Toyota Vitz targata FBX-886, liema vettura

giet akkwistata permezz ta' kuntratt 'hire and purchase' bejn il-partijiet datat

hamsa (29) ta' Marzu tas-sena elfejn u dsatax (2019) (hawn anness).

Illum, 29 ta' Ottubru 2020 Magistrat Dr. Rachel Chetcuti Theuma B.A. LL.D.

Rat li l-konvenuta giet notifikata bir-Rikors promotur u bl-avviz tas-smigh tal-

kawza fil-5 ta' Frar 20201;

Rat illi l-konvenuta baqghet ma deheritx quddiem il-Qorti biex tikkontesta l-

kawza u lanqas ma pprezentat ebda risposta in linea ta' kontestazzjoni;

Rat illi fis-seduta tat-13 ta' Lulju 2020 gie pprezentat kapitolu ghas-subizzjoni

Rat ukoll illi fl-udjenza tat-23 ta' Lulju 2020, il-konvenuta wara li gie msejjha

diversi drabi, naqset milli tidher biex twiegeb ghall-kapitolu ghas-subizzjoni

Semghet ix-xhieda ta' Thorn Tagliaferro fis-seduta tat-23 ta' Lulju 2020 u

semghet ukoll ix-xhieda ta' Luke Staples fis-seduta tat-8 ta' Ottubru 2020;

Semghet it-trattazzjoni tal-abbli difensur tas-socjeta` attrici waqt l-udjenza tat-8

Rat il-provi u d-dokumenti kollha esebiti;

Rat illi l-kawza giet imhollja ghal-lum ghas-sentenza;

tal-konvenuta.

ta' Ottubru 2020;

Rat l-atti kollha;

Ikkunsidrat;

Illi b'din l-azzjoni

is-socjeta` attrici qieghda titlob il-hlas ta' somma

fuq

il-prezz

tal-vettura bin-numru

registrazzjoni FBX-886 li giet konsenjata lill-konvenuta taht titolu ta' hire

purchase skont ftehim datat 29 ta' Marzu 2019.

Illi fis-seduta tat-23 ta' Lulju 2020, il-konvenuta wara li gie msejha diversi

drabi, naqset milli tidher ghas-subizzjoni.

Illi skont kif jirrizulta mid-dispozizzjonijiet tal-Artikolu 702 et seq. tal-Kapitolu

12 tal-Ligijiet ta' Malta, u skont kif jinsab ukoll pacifikatament ritenut fil-

gurisprudenza tal-Qrati taghna2, in-nuqqas minghajr raguni valida tas-subent li

jidher u jwiegeb ghall-kapitoli tas-subizzjoni - li del resto huma intizi biex

jaghmlu prova tad-domanda attrici - jitqies bhala prezunta konfessjoni.

Madanakollu, billi s-subizzjoni hija biss wahda mill-mezzi ta' prova ta' fatt li

tista' tingieb in sostenn tat-talba attrici, huwa wkoll risaput3 li din il-prova

wahedha mhux necessarjament bizzejjed biex

l-piz

tal-prova

inkombenti fuq l-attur ghas-success tal-pretensjoni tieghu.

Jinghad ukoll illi l-

gudikant m'huwiex marbut f'kull kaz bil-konfessjoni li tista' tirrizulta min-

nuqqas li jitwiegbu l-kapitoli tas-subizzjoni, jekk din tikkuntrasta ma' provi

ohrajn li jirrizultaw mill-atti processwali, u dan in omagg ghall-principju actor

Kif inqtal in propositu mill-Qorti tal-Appell fis-sentenza fl-ismijiet James

Vella Smith et v. Vincent Barbieri, bin-nuqqas tal-konvenut li jwiegeb ghall-kapitoli,

dawn "… … … jitqiesu konfessati pero` dan ma jfissirx li l-Qorti kienet

obbligata toqghod fuq dik il-prezunta ammissjoni.

Dik il-prova kellha tigi

evalwata u meqjusa flimkien ma' kull prova ohra li sa dak l-istadju setghet

Ikkunsidrat;

2 Ara Leonard Palmer Morewood vs Manwel Borg Camilleri et – deciza mil-Qorti tal-Appell (Sede Inferjuri) fl-4 ta' Gunju 2018.

2357/1996, deciza 28 ta' April 2000.

Illum, 29 ta' Ottubru 2020 Magistrat Dr. Rachel Chetcuti Theuma B.A. LL.D.

Illi fil-kaz odjern, oltre ghas-subizzjoni tal-konvenuta, il-kumpannija attrici

ressqet kopja tal-ftehim ta' hire-purchase datat 29 ta' Marzu 2019 li permezz

tieghu l-konvenuta intrabtet illi thallas il-prezz ta' €12,000 permezz ta'

pagamenti mensili fis-somma ta' €200 li kellhom jithallsu fl-29 gurnata ta' kull

xahar, u pprezentat ukoll kopji tal-kambjali illi gew konsenjati lilha mill-

konvenuta ghall-hlas ta' kull pagament li jaghlaq skont kif miftiehem fil-ftehim

in kwistjoni5.

Illi x-xhud Thorn Tagliaferro, impjegat tas-socjeta` attrici, xehed illi wara li

hallset tliet pagamenti, il-konvenuta ma baqghetx thallas skont il-ftehim, bil-

konsegwenza illi huwa dovut minghandha bilanc fuq il-prezz tal-vettura fis-

somma ta' €11,400 u dan kif jirrizulta mill-istatement of account Dok.

Xehed ukoll illi sussegwentement is-socjeta` attrici giet infurmata li kien sar

rapport li l-vettura kienet instabet mahruqa.

Illi x-xhud Luke Staples, sales manager tas-socjeta` attrici xehed illi l-vettura

Toyota Vitza bin-numru ta' registrazzjoni FBX-886 inharqet fit-23 ta'

Settembru 2019 izda ma kienetx assikurata kontra l-hruq u kienet assikurata

biss kontra riskji ghal terzi persuni.

Ikkonferma illi l-vettura tinsab fil-pussess

Ikkunsidrat;

Il-Qorti fehmet illi din m'hijiex azzjoni cambiaria ghaliex evidentement, is-

socjeta` attrici ma mxietx skont id-dispozizzjonijiet tal-Artikolu 253(e) tal-Kap.

12 u f'kull kaz, jigi osservat illi bosta mill-kambjali li nhargu ghall-hlas tal-

prezz tal-vettura, li jinsabu esebiti in atti, ghadhom sal-lum mhux skaduti.

Jirrizulta minflok, illi l-azzjoni odjerna ghall-hlas tal-ammont bilancjali dovut

fuq il-vettura, tinsab imsejsa fuq il-klawsola 7 tal-ftehim tad-29 ta' Marzu 2019,

Illum, 29 ta' Ottubru 2020 Magistrat Dr. Rachel Chetcuti Theuma B.A. LL.D.

liema klawsola jaghti jedd lis-sid, ossia s-socjeta` attrici, illi jitlob il-hlas

immedjat tal-bilanc dovut fuq il-prezz tal-vettura f'kaz inter alia ta' "default on

Il-Qorti tosserva illi skont il-klawsola 7.2 u 7.2.1 tal-istess ftehim ta' hire

purchase, il-morozita` tal-Hirer (f'dan il-kaz, il-konvenut) fil-pagamenti tal-

prezz tal-vettura, twassal ghat-terminazzjoni ipso iure [sic.] tal-kuntratt kif

ukoll taghti l-jedd lis-socjeta` attrici, bhala s-sid tal-vettura, li titlob u tikseb ir-

restituzzjoni immedjata tal-pussess fizika tal-vettura.

Huwa sinjifikanti wkoll li

gie miftiehem fl-istess skrittura, dejjem skont il-klawsola 7.2, illi f'kaz ta'

restituzzjoni tal-pussess tal-vettura lis-socjeta` attrici, l-istess socjeta` attrici

ghandha l-jedd titlob il-hlas tad-differenza bejn il-bilanc dovut fuq il-prezz tal-

vettura skont il-ftehim, u l-prezz tal-vettura wara li din terga' tinbiegh

presumibbilment, lil terzi.

Dan premess u stabbilit, il-Qorti ma ghandha ebda diffikolta` illi tqis illi f'dan

il-kaz, in-nuqqas tal-konvenuta li twiegeb ghall-kaptiolu ghas-subizzjoni,

ipprovoka il-konfessjoni taghha ghat-talba ghall-hlas tal-bilanc shih tal-prezz u,

b'applikazzjoni tal-Artikolu 702(3) tal-Kapitolu 12 tal-Ligijiet ta' Malta, tqis

ukoll li l-kapitolu gie debitament mistqarr u accettat mill-istess konvenuta fil-

kwadru tal-konsiderazzjonijiet fuq maghmula.

ippruvat mix-xhieda ta' Thorn Tagliaferro u Luke Staples illi l-konvenuta hija

moruza ai termini tal-ftehim ghaliex naqset milli thallas iktar minn pagament

wiehed mensili dovut skont il-ftehim u konsegwentement, bl-applikazzjoni tal-

klawsola 7 tal-ftehim, is-socjeta` attrici ghandha l-jedd li titlob il-hlas immedjat

tal-bilanc dovut fuq il-prezz tal-vettura.

Ikkunsidrat;

Illum, 29 ta' Ottubru 2020 Magistrat Dr. Rachel Chetcuti Theuma B.A. LL.D.

Illi fil-kaz in dizamina, ghalkemm il-Qorti hija tal-fehma li s-socjeta` attrici

ghandha jedd, minhabba l-morozita` tal-konvenuta fil-hlas tar-ripagamenti

mensili ai termini tal-klawsola 7 tal-ftehim, ghall-hlas tal-bilanc tal-prezz,

madanakollu, mill-provi jirrizulta illi l-vettura giet konsenjata lura lis-socjeta`

attrici u tinsab fil-pussess taghha.

Ghaldaqstant, il-Qorti tqis illi l-istess attrici

ghandha timxi skont dak li gie pattwit fil-klawsola 7.2 u tnaqqas mill-bilanc tal-

prezz lilha dovut skont il-ftehim, il-prezz tal-vettura li giet hekk ritornata lilha.

Dan qed jinghad ghaliex galadarba jirrizulta illi l-vettura giet ritornata lis-

socjeta` attrici u tinsab fil-pussess taghha, jekk tintlaqa' t-talba taghha ghall-

hlas tal-bilanc kollu dovut fuq il-prezz tal-vettura, kif del resto minnha mitlub

il-proceduri, hija

indebitament a skapitu tal-konvenuta u l-Qorti trid tara li dan ma jsirx.

hija tal-fehma illi s-socjeta` attrici, galadarba giet reintegrata fil-pussess tal-

vettura li taghha hija wara kollox is-sid licenzjat6, ghandha jedd ghall-hlas tal-

bilanc tal-prezz mhux imhallas, wara li jitnaqqas minn dan il-bilanc il-valur tal-

vettura u mhux tal-bilanc kollu dovut.

Jehtieg ghalhekk illi l-vettura tinbiegh taht l-awtorita' tal-Qorti sabiex is-

socjeta` attrici tithallas id-differenza bejn il-bilanc tal-prezz mhux imhallas

skont il-ftehim, cioe` s-somma ta' hdax-il elf u erba' mitt Euro (€11,400) u

r-rikavat mill-bejgh tal-vettura, u dan b'applikazzjoni tal-klawsola numru

7.2 tal-ftehim.

Wara kollox, din il-Qorti bhala l-Qorti tal-Magistrati (Malta)

ghandha s-setgha, skont l-Artikolu 213 tal-Kapitolu 12 illi f'kaz li ma tiġix

ippruvata t-talba kif imfissra fir-rikors, iżda jiġi ppruvat jedd ieħor, għad li dan

il-jedd l-ieħor ma jkunx jidħol sewwa fit-talba oriġinali, hija tista' tiddeċiedi fuq

dan il-jedd l-ieħor kif ikun ġie hekk ippruvat, fuq l-istess rikors.

Ikkunsidrat finalment;

49 u 50.

Illum, 29 ta' Ottubru 2020 Magistrat Dr. Rachel Chetcuti Theuma B.A. LL.D.

Kwantu ghall-imghax, billi ma jirrizultax illi l-obbligazzjoni hija wahda

kummercjali anke ghaliex kif diga` nghad, l-azzjoni odjerna m'hijiex wahda ta'

natura kambjarja, dan ghandu

interpellazzjoni ufficjali li saret lill-konvenut a tenur tal-Artikolu 1141(2) tal-

Izda, f'dan il-kaz, billi ma giet esebita l-ebda interpellazzjoni

ufficjali, il-Qorti tqis illi l-konvenuta giet interpellata ufficjalment ghall-ewwel

darba ghall-hlas tal-ammont mertu ta' din il-kawza bil-prezentata tar-rikors

promotur fit-22 ta' Novembru 2019.

Ghal dawn il-motivi, il-Qorti taqta' u tiddeciedi billi, abbazi tal-

konsiderazzjonijiet kollha fuq maghmula, filwaqt li tiddikjara li l-

Malta Limited, tikkundanna lill-istess konvenuta sabiex thallas lill-istess

socjeta` attrici d-differenza bejn is-somma ta' hdax-il elf u erba' mitt Euro

(€11,400.00) rapprezentanti l-bilanc mhux imhallas fuq il-prezz tal-vettura

targata FBX-886 bl-imghax dovut mit-22 ta' Novembru 2019, u l-valur tal-

vettura, u dan billi s-socjeta` attrici ghandha qabel xejn tipprocedi

minnufih bil-bejgh tal-imsemmija vettura taht l-awtorita` tal-Qorti b'dan

illi mis-somma ta' €11,400 ghandu jitnaqqas il-quantum tar-rikavat tal-

L-ispejjez jithallsu mill-konvenuta.


Fil-Qorti tal-Magistrati (Malta)

Bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali

Magistrat Dr. Nadine Micallef Cauchi B.A; LL.M (Kent); LL.D

(Spettur Hubert Vella Bardon)

Illum id-29 ta' Ottubru 2020

Wara li rat l-imputazzjonijiet migjuba kontra Jane Bugeja Coster akkuzata

B'diversi atti maghmulin ukoll jekk fi zminijiet differenti, li jiksru

l-istess dispozzijonijiet tal-Ligi u li gew maghmula b'rizoluzzjoni

wahda, u cioe' talli fiz-zminijet bejn il-07 ta' Awissu 2013 u l-24 ta'

Marzu 2014 mill-fond Dolce Sorpiza, Triq George Caruana, San Ġwann, Malta u/jew f'dawn il-gzejjer ikkommetejt serq ta' dawl

elettriku fl-ammont ta' aktar minn 2,392.37 euros, liema serq hu

ikkwalifikat bil-mezz, valur, lok, u hin ghad-detriment tal-

Korporazzjoni u jew persuni/entitajiet ohra.

U aktar talli fl-istess zmien u cirkostanzi ghamilt hsara fil-

makkinarju jew fil-gumni tal-elettriku jew ikkagunajt telf tal-

tal-Ligijiet ta' Malta.

Il-Qorti hija gentilment mitluba li tapplika ukoll l-artikolu 533 tal-Kap 9

Rat illi matul is-seduta tal-24 ta' Ottubru 2016 l-Ufficjal Prosekutur

ikkonferma l-imputazzjonijiet bil-gurament1;

Rat id-dokumenti esebiti u l-atti processwali kollha ta' dan il-kaz;

Semghet lix-xhieda, inkluz dik ta' l-imputata li nghatat b'mod volontarju

u rat id-dokumenti kollha prodotti mill-prosekuzzjoni.

Wara li rat li din il-kawza giet assenjata lil din il-Qorti kif ippreseduta

nhar il-10 ta' Mejju 2019 mis-Sinjurija Tieghu l-Onorabbli Imhallef

Wara li fl-udjenzja tat-30 ta' Jannar 2020 rat li l-partijiet ivverbalizzaw li

ezentaw din il-Qorti milli terga tisma' lix-xhieda prodotti li kienu diga

instemghu minn din il-Qorti kif kienet qabel ippreseduta.4

Wara li rat li l-Avukat Generali nhar is-26 ta' Novembru 2018 ipprezenta

formalment l-artikoli tal-gudizzju ta' liema l-imputata ghandha tinsab

Ligijiet ta' Malta;

(a) Fl-artikoli 17, 18, 31 u 533 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-

(b) Fl-artikoli 261(b)(c)(e)(f), 263, 264, 267, 269, 270 u 279(b) tal-Kodici

Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta;

(c) Fl-artikoli 326 tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta.

Wara li rat li waqt is-seduta ta' nhar is-26 ta' Novembru 20186 inqraw l-

artikoli ghal-gudizzju mibghuta mill-Avukat Generali ai termini tal-

artikolu 370(3)(b) tal-Kodici Kriminali, saqsiet lill-imputata jekk kelliex

oggezzjoni li l-kaz taghha jigi trattat u deciz minn din il-Qorti u wara li

waqt l-istess seduta l-imputata iddikjarat li m'ghandhiex oggezzjoni li l-

kaz taghha jigi ttrattat bi procedura sommarja.

Il-Qorti hadet nota bil-

miktub ta' din it-twegiba fil-process ai termini tal-artikolu 370(3)(c) tal-

Kodici Kriminali u kkonvertiet ruhha ghal dik ta' Gudikatura Kriminali.

Rat illi l-prosekuzzjoni ghalqet il-provi taghha nhar is-26 ta' Novembru

Rat illi d-difiza ghalqet il-provi taghha nhar il-23 ta' Lulju 2020.8

Rat it-traskrizzjonijiet tax-xhieda u tas-sottomissjonijiet li nstemghu

quddiem il-Qorti kif diversament preseduta;

Rat id-dokumenti kollha pprezentati, hadet konjizzjoni tax-xhieda

prodotti, fliet l-atti kollha tal-kawza;

Semghet lill-partijiet jitrattaw bis-sottomissjonjiet finali fl-udjenza tat-23

ta' Lulju 2020.

Rat l-atti kollha

Ikkunsidrat:

Rat illi l-kawza thalliet ghal-lum ghas-sentenza.

Illi l-imputata tinsab akkuzata b'zewg imputazzjonijiet tali ikkommetiet

serq ta' dawl elettriku liema serq huwa ikkwalifikat bil-mezz, valur, lok,

u hin ghad-detriment tal-Korporazzjoni Enemalta kif ukoll tali ghamlet

hsara fil-makkinarju jew fil-gummi tal-elettriku jew ikkagunat telf tal-

Illi din il-kwistjoni sarret meta nhar l-25 ta' Marzu 2014 saret spezzjoni

jgib l-indirizz 'Dolce Sorpresa', Triq George Caruana, Marsaxlokk.

Waqt din l-ispezzjoni l-haddiema osservaw li l-arlogg tad-dawl ma

kienx jahdem tajjeb u kien qed jaqra inqas min-normal.

Ikkunsidrat

Il-Qorti ser taghmel riferenza ghax-xhieda u ghad-dokumenti saljenti li

gew mismugha u prezentati tul il-mori tal-proceduri odjerni.

Illi nhar il-24 ta' Ottubru 2016 xehdu bil-gurament Robert Bartoli u l-

Illi nhar it-30 ta' Novembru 2016 xehed bil-gurament Michael Abela Spearing,

John Vassallo Mersey, u PS 159 Glenn Chircop Zahra.

Illi nhar l-1 ta' Marzu 2016 xehed l-Ispettur Hubert Vella Bardon.

Illi nhar id-9 ta' Marzu 2018 xehed Cyril Ackhdr.

Illi l-imputata tat stqarrija nhar it-8 ta' Jannar 20169 kif ukoll ix-xhieda

taghha fis-seduta tat-3 ta' April 2019.

Robert Spagnol Bonnici, Senior Distribution Tradesman mal-Korporazzjoni

Ix-xhud stqarr li

nhar il-25 ta' Marzu 2014 kien involut f'surprise inspection fil-fond Dolce

Sorpresa, Triq George Caruana, L-Isla.

Il-persuni l-oħrajn involuti

kienu l-Inġinier Chris Sollars, l-Inġinier John Vassallo Mersey kif ukoll PS 159

Minn din l-ispezzjoni irriżulta illi kien hemm arloġġ tad-

dawl li kien qed jaqra baxx jew aħjar under registry.

Dan ġie skopert wara

li sar test fuq l-arloġġ permezz tal-MET u nstab li kien qed jirreġistra -

Filwaqt li l-arloġġ kellu s-siġilli, dawn ma kienux intatti u jidhru li

kienu infetħu u reġgħu ingħalqu.

Dakinhar inbidel l-arloġġ u dak

suspettat ġie elevat.

Sabiex inqala' ma tneħħewx is-siġilli u s-Sinjura Jane

Bugeja Coster, li kienet il-persuna preżenti fuq il-post, iffirmat fuq il-borża.

Ix-xhud ikkonferma li dak il-ħin huma kienu spjegaw lil Jane Bugeja Coster

x'kien qed jiġri.

Wara dan sar rapport mal-Ispettur Zammit li dak iż-

żmien kien qed jieħu ħsieb każijiet simili.

Meta x-xhud ġie riferut għal

Jane Bugeja Coster fl-awla, huwa sab diffikultà sabiex jidentifikaha.

L-Inġinier Christopher Spiteri Hili, uffiċjal tal-Korporazzjoni Enemalta,

xehed waqt is-seduta tal-24 t'Ottubru 2016.

Ix-xhud għaraf lill-imputata

Huwa spjega illi nhar il-25 ta' Marzu 2014 huwa kien qed

jagħmel random inspections flimkien ma uffiċjali oħrajn fuq każijiet ta'

tampering fuq l-arloġġi tad-dawl.

Kien waqfu fil-ħanut Dolce Sorpresa

ġewwa Triq George Caruana, Ix-Xagħra fejn saret spezzjoni u eżami

bl-użu tal-apparat MET.

In segwitu ta' dan l-eżami, irriżulta li l-arloġġ

kien qiegħed jirreġistra 68% anqas milli suppost.

It-test jaħdem billi l-

apparat jipparaguna kemm ikun qed qed jaqra l-arloġġ ma kemm ikun

il-kosum attwali skont il-load li tkun preżenti.

Għalkemm dak il-ħin ma

nfetaħx l-arloġġ, ir-riżultat tat-test minnu nnifsu kien jindika li kien

hemm xi ħaġa ħażina.

Skont ix-xhud, sinjal ieħor li arloġġ tad-dawl ikun

ġie miftuħ huwa jekk ikolli l-issiġillar ta' wara maqsum.

F'dan il-każ,

Ix-xhud ikkonferma li wara li l-arloġġ in kwistjoni ġie mibdul

ma' ieħor, il-qari tal-konsum kien jidher aktar verosimili.

Ix-xhud iċċara

li fil-verità ma hemmx sinjali esterni li jistgħu jindikaw il-kawża għalfejn

l-arloġġ qed jaqra bin-nieqes.

Is-siġilli jindikaw biss li jista' jkun li l-

arloġġ ikun infetaħ.

Spjega ukoll li hemm taqsima speċjali fi ħdan l-

Enemalta li kapaċi tistudja kontijiet antiki u taqbad każijiet ta' abbuż.

Fuq mistoqsija tal-Qorti jekk il-qari ħażin hux riżultat ta' tampering jew

inkella minħabba li l-arloġġ innifsu ħareġ difettuż mill-fabbrika, ix-xhud

indika li l-akbar probabbilità hija li l-apparat ġie mbagħbas, speċjalment

in vista tal-fatt li ġew skoperti ħafna każijiet simili fi żmien qasir.

Michael Sammut De Marco, uffiċjal

tar-Revenue Assurance

fi ħdan

il-

Korporazzjoni Enemalta xehed fit-30 ta' Novembru 2016.

ikkonferma illi l-arloġġ in kwistjoni huwa reġistrat fuq Jane Bugeja Coster,

detentriċi tal-karta tal-identità 978262(M).

rigward ta' unregistered consumption hija ta' €2,541.87 biss li l-bilanċ

attwalment dovut jitla' għal €3,193.08 minħabba disconnection charges,

VAT u imgħaxijiet.

Iż-żmien in kwistjoni ikopri bejn is-7 t'Awwissu 2013

u l-25 ta' Marzu 2014.

Ix-xhud iċċara illi jekk hemm xi dubbju jew

approssimazzjoni fil-matematika, din tmur favur il-klijent.

L-Inġinier John Pesa, uffiċjal tal-Korporazzjoni Enemalta xehed fit-

30 ta' Novembru 2019.

Ix-xhud spjega li fil-jum in kwistjoni, huwa kien

involut f'surprise inspections flimkien ma' Robert Bartoli u l-Inġinier

Scaletta jagħmlu spezzjoni fil-fond Dolce Sorpresa fi

Triq George Caruana, Ix-Xagħra.

Waqt li kienu qed isiru t-testijiet, ix-

xhud kien għadu jistenna barra fil-karozza.

Eventwalment, l-oħrajn

sejhulu sabex jidħol.

Ix-xhud jiftakar li r-riżultat tat-testijiet kien li l-

arloġġ kien qed jaqra 68% anqas milli supost.

Kien instab ukoll li s-siġilli

tal-imsemmi arloġġ kien ġew imbagħbsa ukoll billi infetħu u reġgħu

ġew inkollati.

Madankollu, l-arloġġ ma nfetaħx fuq il-post iżda ġie

Ix-xhud ikkonferma li mhuwiex faċli li taqla' s-siġilli li jkun

hemm mal-arloġġ tad-dawl.

Filfatt, fl-użu normali dawn jintaqgħu u jiġi

Mhuwiex normali li b'xi mod jinfetħu u imbagħad jerġgħu

jitwaħħlu l-istess.

PS 159 Glenn Vella James, stazzjonat fir-Rapid Intervention Unit, xehed fis-

seduta tat-30 ta' Novembru 2016 fejn ikkonferma illi nhar il-25 ta' Marzu

2014 huwa kien mar flimkien ma uffiċjali tal-Enemalta sabiex issir

spezzjoni sorpriża fl-istabbiliment Dolce Sorpresa ġewwa Ix-Xagħra

iżda fl-ebda mument ma kien bżonn l-intervent tiegħu u kollox mexa

b'mod ċivili.

L-Ispettur Hubert Cassone, stazzjonat ġewwa l-Għassa ta' Il-Mellieha,

xehed fis-seduta tal-1 ta' Marzu 2017 fejn huwa kkonferma bil-ġurament

l-awtentiċità taċ-ċertifikat tat-twelid u l-fedina penali tal-imputata kif

ukoll l-istqarrija tagħha li ttieħdet nhar it-8 ta' Jannar 2016 fil-preżenza

ta' WPC 328 Samantha Mangion Abela.

Mejju 2018.

Huwa kkonferma li ġabar l-arloġġ in kwistjoni imbagħad

isir stħarriġ preliminari.

It-testijiet

neċessarji saru fil-meter room tal-Enemalta fil-preżenza tal-imputata u d-

difensur tagħha.

L-ewwel figuri indikaw li l-arloġġ kien qed jaqra ċirka

50% anqas milli suppost.

Wara li ġie kkonstatat li l-arloġġ ma kienx qed

jaħdem tajjeb, infetaħ u ġie skopert li kienet ġiet mpoġġija a conductive

substance bejn żewġ contacts u b'hekk kien hemm interferenza mal-qari

tal-kurrent mill-arloġġ u allura kien qed jaqra inqas.

Fi kliem sempliċi,

ġie maħluq forma ta' short circuit fil-printed circuit board tal-arloġġ.

xhud eskluda l-possibilità li l-arloġġ kien afflitt minn difett tal-

manifattura u tabilħaqq, min għamel l-intervent kien jaf x'inhu jagħmel

għax is-short circuit ġie introdott fil-post idoneju sabiex jiġi affettwat il-

qari tal-kurrent.

Madankollu, ix-xhud ikkjarifika li l-komportament tal-

arloġġ wara li jsir tali intervent huwa random u ma hemmx xi formula

speċifika ta' kemm ser jaqra inqas.

Huwa fatt ukoll li sabiex jinfetħu

arloġġi tat-tip konċernat kienet tinħtieġ biċċa għodda speċjalizzata li

lanqas il-ħaddiema tal-Enemalta ma kien ikollhom.

Jista' jkun ukoll li

din ġiet fabrikata apposta.

kkonfermat illi l-fond in kwistjoni ġie mixtri minnha mingħand terzi.

Huwa ħanut żgħir ta' daqs ċirka 17-il pied b'17-il pied u jintuża bħala

Il-ħanut infetaħ fil-bidu ta' Jannar 2014 imbagħad fil-25 ta'

Marzu 2014, jiġifieri xahrejn wara, saret l-ispezzjoni dwar l-arloġġ tad-

Meta Skont l-imputata fil-25 ta' Marzu 2014 għall-ħabta tas-7pm

jew ftit qabel marru madwar sitta min nies u qalulha li kienu ser

jiċċekjaw daqsxejn l-arloġġ.

Wara ftit qalulha li kien hemm bżonn illi l-

arloġġ jinbidel.

L-imputata stqarret li ftit wara li akkwistat il-garaxx, u

ċioè għall-ħabta ta' Frar 2014 inbidlu l-arloġġi tat-triq kollha u lilha ukoll

għamlulha arloġġ ġdid flok dak li kien diġa installat.

Sqarret ukoll li

minn meta installaw l-arloġġ il-ġdid, irċiviet xi tlett kontijiet li hija

ħallset fil-pront.

Skont l-imputata, wara ftit taż-żmien irċeviet telefonata

fejn qalulha "trid tħallas €2000 u qisu qatt ma ġara xejn?".

In-numru li

Hija staqsietu min hu imma

huwa rrisponda li "mhux importanti.

Jekk trid tirranġa hekk għax se

jkollok ħafna qrati u dieħla f'ħafna hassle".

L-imputata qalet illi hija

rrifjutat din l-offerta u preferiet li titla' l-Qorti għax skont hi, ma għamlet

xejn ħażin.

F'Mejju 2014, irċeviet kont ta' €1,314 u ċemplitilhom biex

skont hi tkun taf x'inhi r-raġuni kif post daqshekk żgħir tella' dak il-

Ir-risposta li ħadet kienet illi trid tħallas dak il-kont għax "kellek il-

meter ma jaqrax tajjeb.

Biex tiġi eżatt għax inkella naqtgħu d-dawl."

xhud ikkonfermat illi hija ħallset €1,314 kif ukoll €3,151.93.

irċeviet kont ieħor ta' €2329.30.

Skont l-imputata, minn meta fetħet il-

ħanut, hija ma żieditx makkinarju u filfatt kienu raw kollow fl-

ispezzjoni.

Madwar tmien xhur wara l-ispezzjoni il-fond ingħalaq

minħabba raġunijiet ta' mard.

Ikkunsidrat

Illi mill-provi prodotti irrizulta li l-meter kien gie mbaghbas hekk kif

"Iva l-meter kellu s-sigilli, ma kienux intatti, jidhru li kienu infethu u regghu

inghalqu u fil-fatt imbaghad biddilna l-meter u l-meter qieghed hawn nista'

Dawk is-sigilli huma dak it-tip ta' sigilli illi kien hawn ta' l-meters irrigjati li

nfethu u regghu inghalqu jigifieri dawn kien hawn kazijiet ohra hekk bhalhom

minn dawn ta' l-smart meters imbabsin u b'xi mod fethuhom u regghu

ghalquhom jigifieri storja li diga' ltqajna fuq kazijiet ohra fuqhom."18

L-inginier Christopher Sollars ikkorobora dan is-stat ta' fatt:

"....it-test indika li l-meter kellu xi haga, intervent fih illi kien qed jikkawza dan

in-nuqqas ta' reading.

… rajnieh fuq il-post ezatt."19

"Rajt illi s-sealing kien krekjat.

Appart s-sealing, il-problema qieghda internament."20

Ix-xhud John Vassallo Mersey stqarr:

"..… sibna ukoll li z-zewg sigilli li jkollu isfel l-arlogg kienu mbabsin ukoll

jigifieri dan l-arlogg infetah u rega' inghalaq b'mod illegali."21

Ix-xhud espert Cyril Williams Harvey stqarr:

"Magistrat: U dan irrizultalek li kien tampered?

Iva jew le?

Xhud: Iva u jidher car mir-ritratt jigifieri u hemm ritratt li jidher fejn hemm car

il-substance applikat."22

Illi dan huwa wkoll ikkonfermat fir-ritratt numru 11 li jifforma parti mir-

rapport esebit, Dok CCS kif ukoll il-konkluzzjonijiet ta' l-istess rapport23.

Illi ghalhekk, m'hemmx dubju li l-prosekuzzjoni ppruvat il-"ksur"

skond il-ligi.

Jirrizulta wkoll li l-meter tad-dawl kien, qabel l-ispezzjoni,

qed jaqra hazin, u wara l-ispezzjoni u l-bdil tieghu, beda jaqra b'mod

aktar realistiku, minghajr ebda riduzzjoni.

Illi dan ma jfissirx li l-imputazzjonijiet kif addebitati lill-imputati

ghandhom japplikaw b'xi mod awtomatiku, izda jonqos li l-elementi

kollha tar-reat jigu ppruvati kumulattivament.

Illi l-Qorti issa ser tezamina l-element formali tal-istess reat.

Illi huwa ppruvat li l-meter huwa registrat fuq l-imputata.

"Spettur Hubert Vella Bardon: Dan il-meter tista' tikkonfermalna fuq min qieghed

irregistrat jekk joghgbok?

Xhud: Skont l-istima li hrigna qieghed fuq Jane Bugeja Coster."24

Illi dan huwa wkoll ippruvat in vista tad-dokument CC1 esebit minn l-l-

Inginier Sollars li jindika li l-meter huwa rregistrat f'isem l-imputata25.

Irrizulta wkoll li dan il-meter kien ilu registrat fuq l-imputata minn nhar

is-7 ta' Awissu 2013 kif ukoll li fix-xhieda taghha stess l-imputata

tikonferma li l-hanut huwa taghha stess.

"Difiza: Il-fond huwa proprjeta' ta' min?

"Pros: Il-fond xtrajtu inti?

Illi l-artikolu 264(2) tal-Kodici Kriminali jistqarr:

(2) Fil-każ ta' ksur ta' kanni tas-servizz pubbliku tal-ilma jew tas-servizz tal-

gass, jew ta' fili jew gumni tas-servizz elettriku, jew tal-meters tagħhom, jew ta'

xi siġill ta' xi meter, jew fil-każ tal-eżistenza ta' mezzi qarrieqa li bihom wieħed

jista' jkollu l-użu jew il-konsum illeġittimu ta' dan l-ilma, gass, jew kurrent

elettriku, jew li bihom jista', jwaqqaf jew ibiddel il-kejl jew markar fil-meter tal-

kwantità meħuda jew ikkunsmata, jitqies, sakemm ma jiġix ippruvat il-

kuntrarju, bħala prova illi d-detentur tal-fond jew il-persuna li jkollha

f'idejha l-fond fejn ikunu jinsabu dawk il-ksur jew il-mezzi qarrieqa, jaf

jew taf b'dan l-użu jew konsum ta' ilma, gass jew kurrent elettriku,

skont ma jkun il-każ (enfasi ta' din il-Qorti).

Illi permezz ta' din id-disposizzjoni, il-legislatur ried li l-element

formali, ossija l-mens rea, ikun prezunt u mbaghad ikun jispetta lill-

imputat u d-difiza, biex tipprova l-kuntrarju.

Mill-provi prodotti minn imkien ma gie stabbilit li kienet proprju l-

imputata stess li baghbset il-meter tal-elettriku li kellha installat fil-fond

L-imputata kemm fl-istqarrija kif ukoll fix-xhieda taghha tinnega li

kienet hi li baghbset il-meter bir-rizultat li l-meter tad-dawl kien qed

jirregistra livell inqas minn kif suppost.

Kemm fl-istqarrija kif ukoll fix-

xhieda taghha, l-imputata tichad kategorikament li hija qatt kienet

messet il-meter tal-elettriku jew li kienet b'xi mod konsapevoli li l-meter

Ghall-kuntrarju, skond l-imputata, jidher li

kienet sahansitra sorpriza bil-kontijiet gholjin li waslulha wara li saret l-

ispezzjoni u sahansitra staqsiet dwarhom.

Illi f'dan il-kuntest, il-Qorti taghmel referenza ghas-sentenza Leonard Bonavia vs

Louis Jappy li stqarret:

"Illi ghalhekk huwa mportanti fl-isfond ta' dan il-kaz li jigi ppruvat li kien l-

imputat biss li ghamel dak li gie akkuzat bih u cioe' li baghbas il-meter li kellu

installat fil-fond tieghu u b'hekk seraq il-konsum tal-elettriku ghad detriment

tal Enemalta liema serq hu aggravat bil-mezz u valur.

Hu ghalhekk li l-Qorti

28 Qorti ta' l-Appell (Inferjuri) Kriminali, Onor. Imhallef Conseulo Lindsay Jr, 23 ta' Lulju 2019

sejra tikkonsidra kwalunkwe prova possibilment cirkostanzjali li tista' torbot

lill-imputat b'mod univoku bir-reati addebitati lilu"

Illi inoltre, din il-Qorti taghmel referenza ghas-sentenza fl-ismijiet

Leonard Bonavia vs Conrad Benoit Trepa Torres fejn il-Qorti ezaminat kif il-prosekuzzjoni

naqset li tipprova mhux biss li l-imputat ma kkawzax il-hsara li wasslet

ghas-serq ta' elettriku, izda wisq anqas il-konsapevolezza tal-istess

imputat li kien jezisti xi tbaghbis fil-meter tad-dawl:

Illi fil-kaz odjern din il-Qorti wara li ezaminat bir-reqqa kollha dovuta l-

provi migjuba mill-Prosekuzzjoni u mid-Difiza f' dan il-kaz jidrilha li l-

imputat irnexxielu jipprova li hu ma kienx jaf li kien hemm dawn l-

irregolaritajiet fil-meter tad-dawl installat fil-fond tieghu.

Dan jinghad

mhux biss ghaliex l-imputat dejjem sostna li huwa ma kienx a

konnoxxenza tal-irregolaritajiet li nstabu fil-meter f' Mejju 2014 izda

principalemnt ghaliex meta xehed Alan Lipp, ir-rapprezentant tal-

Enemalta, waqt l-udjenza tal-4 ta' Gunju, 2015 u fuq talba tad-Difiza

provda r-records tal-konsum tal-elettriku in kwantu jirrigwarda l-meter

de quo mill-1996 sat-2015 (Dok AD1 a fol 54), huwa spjega li mis-sena

1996 sa Mejju 2014 il-konsum li kien qed jigi registrat kien bejn wiehed u

jindika

l-irregolaritajiet

riskontrati kienu qed jaffetwaw ir-recording effettiv tal-konsum tal-

elettriku dawn kienu jezistu ferm qabel ma l-imputat xtara l-fond in

kwistjoni u qabel ma beda' jghix fih.

Irid inoltre jigi rilevat li meta xehed

Joseph Maric’, dejjem ghan-nom tal-Korporazzjoni Enemalta, dan indika

29 Deciza minn din il-Qorti diversament ippresjeduta fl-4 ta' Dicembru 2015

li ghalkemm kien hemm grif fuq id-diska tal-meter ma nstab xejn qed

ihokk maghha u li kien qed iwaqqafha milli ddur.

Il-Qorti ghalhekk jidrilha li l-Prosekuzzjoni la rnexxielha tipprova sal-

grad rikjest mill-ligi li kien l-imputat li volontarjament ikkaguna hsara

fil-meter tad-dawl in kwistjoni u wisq anqas li kien jaf b' dawn l-

irregolaritajiet jew hsarat jew li huwa ried jisraq xi elettriku ghad-dannu

tal-Korporazzjoni Enemalta.

Illi inoltre, il-proksekuzzjoni lanqas ma hadet il-passi necessarji biex

tinforma lill-Magistrat ta' l-ghassa dakinnhar meta effettivament l-

impjegati tal-Enemalta ghamlu l-ispezzjoni u sabu li kien hemm meter

Li kieku ittiehed dan il-pass sabiex issir inkjesta

magisterjali bil-ghan li jigi ppreservat l-oggett, l-esperti nominati setghu,

possibilment, ikunu f'posizzjoni li jghidu meta sar it-tbaghbis u l-prova

tal-prosekuzzjoni, minkejja l-presunzjoni ex lege, kienet tkun ferm aktar

L-artikolu 546(1) tal-Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta

"546.(1) Bla ħsara tad-dispożizzjonijiet tas-subartikoli li jiġu minnufih wara

dan, wara r-rapport, id-denunzja jew il-kwerela ta'reat li jista' jingħata l-piena

ta' priġunerija għal iżjed minn tliet snin, u jekk is-suġġett materjali tar-reat

ikun għadu jeżisti, għandu jiġi deskritt l-istat tiegħu, bid-dettalji kollha wieħed

wieħed, u għandu jiġi msemmi l-istrument u l-mod li bih dan l-istrument seta'

jġib l-effett.

Għall-finijiet ta' kull investigazzjoni bħal din, għandu jsir aċċess

fuq il-post:

Iżda fejn jirriżulta li l-fatt li dwaru ma tkunx saret investigazzjoni taħt

dan is-subartikolu kien jikkostitwixxi reat li għalih kienet tingħata l-piena

msemmija f'dan is-subartikolu, n-nuqqas li tinżamm investigazzjoni taħt dan

is-subartikolu m'għandux, għal dik ir-raġuni biss, jippreġudika b'kull mod li

jkun li jinbdew jew jitkomplew proċedimenti kriminali għal dak ir-reat jew l-

ammissibilità ta' kull prova dwar dak ir-reat f'dawk il-procedimenti:

Iżda wkoll minkejja kull dispożizzjoni oħra, meta reat li jkun qed jiġi investigat

ikun ta' serq tal-elettriku jew reat taħt l-artikolu 326(1)(ċ), (e) u (f) ebda aċċess

ma għandu jsir ħlief fuq talba espressa tal-Enemalta plc.

(2) Il-maġistrat li lilu jsiru r-rapport, id-denunzja jew il-kwerela msemmija

fl-aħħar subartikolu qabel dan jista' ma jagħmilx aċċess jekk il-fatt li għandu

jiġi investigat huwa ksur għall-finijiet tal-artikolu 263(a) kif imfisser fl-ewwel

paragrafu tal-artikolu 264(1) u jekk is-serq li għalih il-ksur jirriferixxi jew jista'

jirriferixxi jkun dwar ħwejjeġ li ma jkunux jiswew aktar minn tlieta u għoxrin

euro u disgħa u għoxrin ċenteżmu (23.29), għalkemm jista' jkun ikkwalifikat kif

imsemmi fl-artikolu 261(a), (b), (d),(e),(f) u (g) jew x'wħud minnhom, ukoll

jekk il-fatt x'aktarx li jikkostitwixxi reat li għalih hemm il-piena ta' priġunerija

għal iżjed minn tliet snin:

Iżda d-deċiżjoni ta' maġistrat li ma jagħmilx aċċess skont dan is-subartikolu ma

timpedix, dwar il-fatt jew il-fatti li dwarhom dik id-deċiżjoni tkun ittieħdet, l-

istituzzjoni jew it-tkomplija ta' proċeduri kriminali għal reat li jkun iktar gravi,

sew minħabba x-xorta tiegħu sew minħabba l-ammont involut sew għal xi

raġuni oħra, tkun liema tkun, mir-reati msemmija f'dan is-subartikolu.

(3) Meta r-reat li għandu jiġi investigat ikun serq, li ma jkunx serq bi vjolenza

kontra l-persuna, il-Maġistrat jista' minflok li jagħmel aċċess fuq il-post, jordna

lil uffiċjal tal-Pulizija mhux taħt il-grad ta' spettur biex jistabbilixxi l-fatti

rilevanti, u l-uffiċjal hekk maħtur u kull fotografu jew espert ieħor li jkunu qed

jgħinuh għandhom jixhdu fl-inkjesta fuq il-fatti investigati u stabbiliti

minnhom u għandhom jipproduċu r-ritratti kollha li kunu ttieħdu u l-oġġetti

l-oħra kollha

jkunu rilevanti għall-investigazzjoni

Illi dan gie ikkonfermat minn l-istess sentenza Leonard Bonavia vs Louis

tagħhom."

"Ghalhekk f'dan il-kaz l-prosekuzzjoni messha infurmat lill-Magistrat li

kien ta' l-ghassa meta effettivament l-impjegati tal-Enemalta ghamlu

spezzjoni u sabu li kien hemm meter tal-elettriku imbagbas u dan ghaliex

hemm l-aggravju tal-valur u ghalhekk kien jispetta li ssir inkjesta

magisterjali bil-ghan li jigi preservat l-oggett.

esperti li gew nomianti ma stqarrew li ma kienux prezenti meta gie

maqlugh il-meter u sostitiwit u ghalhekk ma kienux f'posizjoni li jghidu

Dwar it-tbaghbis l-esperti nominati ma jghidu xejn

salv li ma kienx hemm sigilli u lanqas ma instabu fil-parti t'isfel tal case.

Pero jekk kienx hemm xi toqba fil-packing tal-meter jew affarijeit bhal dan

ma jirizultax mill-atti.

30 Qorti tal-Appell Kriminali, Imhallef Consuelo Mcintyre Desira Micallef, Deciza 23 ta' Lulju 2019; Appell Numru 92/2018 u 132/2018

Illi min-naha taghha, id-difiza esebiet kuntratt tat-terminazzjoni tal-

komunjoni tal-akkwisit31 li sar nhar il-20 ta' Mejjju 2015, u cioe' wara z-

zmien meta allegatament sar ir-reat.

Illi f'dan il-kuntratt jirrizulta li r-ragel assenja lil martu, l-imputata, li

min-naha taghha rceviet bl-istess titolu, il-hanut bin-numru sitta u sittin

(66) fi Triq George Caruana, L-Imqabba, bid-drittijiet u l-pertinenzi kollha

tieghu u bl-istock kollu ta' go fih.

Illi d-difiza kkonfermat li din il-

propjeta hija l-istess propjeta mertu ta' din il-kawza – din il-Qorti

m'ghandhiex ghalxiex tiddubita li huwa hekk.

Fis-sottomissjonijiet taghha, id-difiza tikkontendi wkoll li jezisti dubju

dwar l-identita' ta' min seta' kkommetta r-reat in kwistjoni peress li l-

imputata ma kinitx l-unika proprjetarja jew detentrici tal-proprjeta' in

kwistjoni fiz-zmien mertu tal-imputazzjonijiet izda din kienet tifforma

parti mill-komunjoni ta' l-akkwisti gja' ezistenti bejnha u bejn zewgha

Ghalhekk ma jistax jinghad li l-imputata b'mod

definittiv tista tigi meqjusa bhala l-persuna unikament responsabbli u se

mai, jekk ghandha tigi kkunsidrata bhala persuna responsabbli, l-akkuzi

kellhom johorgu ukoll fil-konfront tar-ragel taghha in vista tal-fatt li l-

hanut kienu kompromprjetarji u koamministraturi l-imputata u zewgha

Minkejja din l-informazzjoni, jirrizulta li l-pulizija qatt ma

interrogat lil Charles Bugeja Coster wisq anqas harget akkuzi fil-konfront

Id-difiza ikkjarifikat li filwaqt li l-propjeta' fil-gurnata tar-reat kienet

f'idejn l-imputata u l-hanut kienet tmexxih hi, il-proprjeta' kienet tghajjat

lil eks ragel taghha wkoll.

Dwar din is-sottomissjoni tal-imputata pero', din il-Qorti tqis li ftit li

xejn tista' tiswa bhala difiza u dan in vista tal-presuzjoni stabbilita fil-

ligi, senjatament fl-artikolu 264 (2) tal-Kodici Kriminali, li l-persuna

detentrici jew li jkollha f'idejha l-proprjeta', hija prezunta konsapevoli

bil-ksur u bis-serq tad-dawl.

Ghalhekk, meta l-imputata tghid li l-

komproprjeta' tal-hanut fiz-zmien mertu tal-imputazzjonijiet tohloq

dubju dwar l-identita' ta' min seta' kkommetta r-reat in kwistjoni,

mhuwiex argument validu fid-dawl tal-ligi.

Id-difiza tirrileva wkoll li l-imputata ma nghatax id-drittijiet taghha fil-

l-investigazzjoni.

investigazzjoni bdiet fil-mument li dahhlu l-ufficjali tal-Enemalta u

bdew jinvestigaw u jaghmlu l-mistoqisijiet taghhom u mhux meta

intervjenew il-pulizija.

Minhabba f'hekk l-imputata giet michuda mid-

drittijiet taghha li ghandha kull dritt li ma twegibx u ma titkellimx

sakemm tkun assista minn avukat.

F'dan ir-rigward saret referenza

ghal-kaz Il-Pulizija vs Louis Catalogna ghad-direttiva 2013/48/UE tal-

Parlament tal-Kunsill tal-Ewropa tat-22 ta' Ottubru 2013.

Illi madankollu mill-provi, u partikolarment mill-istqarrija, l-imputata

qatt ma amettiet xi fatti inkriminanti jew sahansitra ghall-akkuzi odjerni

u ghall-kuntrarju, innegat ghal kollox l-involviment taghha f'din il-

32 Qorti tal-Appell Kriminali, Sant Portanier Consuelo Mcintyre Mifsud Bugeja; Deciza nhar is-17 ta' Ottubru 2019

kwistjoni.

Sussegwentement, l-imputata kompliet tinnega kollox fl-

istqarrija li ttehditilha.

Illi ghalhekk, jekk il-Qorti kellha tiskarta

kwalunkwe dikjarazzjoni, anke

ghamlet, ma jirrizultax li hi qatt ammetiet bl-ebda mod l-involviment

taghha fl-istadju ta' meta l-ufficjali ta' l-Enelmalta ghamlu s-spot check

Illi sussegwentement l-imputata ghazlet li tixhed fil-proceduri

odjerni b'mod volontarju u regghet ikkonfermat dak li sostniet mill-bidu

nett, ossija li m'ghandhiex tigi konsidrata bhala responsabbli ghar-reat

in kwistjoni.

Ikkunsidrat

Fid-dawl ta' dak kollu hawn fuq espost, din il-Qorti ma tqisx li d-difiza

irnexxilha ggib il-prova sufficjenti biex teghleb il-prezunzjoni juris

tantum tal-artikolu 264 (2) tal-Kodici Kriminali.

prova li giebet l-imputata kienet ic-cahda taghha li hija kienet involuta

b'xi mod f'xi tbaghbis jew serq ta' dawl elettriku.

Din il-Qorti ghalkemm

naturalment taghti l-piz ta' tali dikjarazzjonijiet, tqis li dawn wahedhom

mhumiex bizzejjed biex jeghlbu l-provi tal-prosekuzzjoni migjuba f'din

il-kawza, meta

jigu maghduda mal-prezunzjoni

tistabbilixxi il-ligi in konnessjoni ma' dawn it-tip ta' reati.

Ghal dawn ir-ragunijiet, filwaqt li l-element materjali tar-reat jinsab

konfermat mix-xhieda, inkluz dawk teknici, migjuba mill-prosekuzzjoni,

l-element formali, li huwa dak li l-imputata setghet teghleb li kieku

gabet provi sufficjenti hi, jinsab ippruvat ukoll, inkluz bil-prezunzjoni

tal-hsara volontarja.

L-istess ma jistax jinghad fir-rigward tat-tieni imputazzjoni, ossija dik

L-artikolu 326 (1) (c), dwar hsara fil-makkinarju jew fil-gumni tal-

elettriku jew dwar kagunar ta' telf tal-kurrent elettriku ma jibbenefikax

mill-istess prezunzjoni li tibbenefika l-imputazzjoni l-ohra dedotta fil-

konfront ta' l-imputata Jane Bugeja Coster.

Lanqas ma hemm il-prova li l-

hsara giet imwettqa proprju mill-imputata, u wisq anqas giet pruvata l-

mens rea necessarja ghar-reat tal-hsara volontarja.

Ghaldaqstant il-Qorti wara l-artikoli 15A, 17, 18, 31, 28A, 261(b)(c)(e)(f),

263, 264(1), 264(2), 267, 269, 270, 279, 279(b), 280, 326, 532A u 533 tal-

Kodici Kriminali, Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta ssib lill-imputata Jane

Bugeja Coster hatja ta' l-ewwel imputazzjoni u tikkundannaha ghal tmintax

(18)-il xahar prigunerija, li bl-applikazzjoni tal-artikolu 28A tal-Kap.

tal-Ligijiet ta' Malta, ghandhom ikunu sospizi ghal zmien tliet (3) snin u

imputazzjoni, u minnha

tilliberaha minn kull piena u htija.

Inoltre, u dan bl-applikazzjoni tal-artikolu 28H tal-Kodici Kriminali, hija

tordna lill-hatja sabiex fi zmien sitt (6) xhur millum, thallas lill-

Korporazzjoni Enemalta s-somma ta' tliet elef, mija tlieta u disghin Euro

u tmien centezmi (€3,193.08), rapprezentanti telf u danni kif mitluba u

konfermati mill-Korporazzjoni Enemalta.

Il-Qorti spjegat lill-hati bi kliem car ir-responsabbilita' taghha taht l-

artikolu 28B tal-Kodici Kriminali jekk hija tikkommetti, matul il-perjodu

operattiv, reat li ghalih hemm piena ta' prigunerija.

Deciza illum nhar id-29 ta' Ottubru 2020 fil-Qrati tal-Gustizzja