QORTI ĊIVILI (SEZZJONI TAL-FAMILJA) IMĦALLEF Onor. Abigail Toledo LL.D., Dip.

Law) Illum 29 ta' Ottubru 2020

Rat ir-rikors ġuramentat1 tal-attur li permezz tiegħu ippremetta:

Illi l-kontendenti żżewwġu is-7 ta' Mejju, 1995.

Illi minn dan iż-żwieġ twieldu żewġt itfal L li għandha seba' (7) snin u M li għandu tlett snin (3).

Illi l-ħajja konjugali bejn il-kontendenti ġiet resa impossibli minħabba li l- intimata rrendiet ruħha ħatja t' adulterju, inġurji gravi, theddid, sevizzi, eċċessi u minaċċi u għalhekk iż-żwieġ tkisser irrimedjabilment.

Illi l-kontendenti ġew awtorizzati jipproċedu bis-separazzjoni skont digriet maħruġ mill-Qorti Ċivili (Sezzjoni tal-Familja) u dan wara ma ntlaħaq l- ebda ftehim waqt il-proċeduri ta' separazzjoni.

Talab lill-konvenuta tgħid għaliex din il-Qorti m'għandhiex:

Tiddeċiedi u tippronunzja s-separazzjoni personali bejn il-konjugi B għat-tortijiet imputabbli lill-konvenuta li rredniet ruħha ħatja ta' adulterju, inġurji gravi, theddid, sevizzi, eċċessi u minaċċi, tant li għalhekk iż-żwieġ tkisser irrimedjabilment;

Takkordalu l-kura u kustodja tal-minuri L u M;

Tiddikjara xolta l-kommunjoni tal-akkwisti eżistenti bejn il-partijiet;

Tillikwida, taqsam u tiddividi l-komunjoni tal-akkwisti eżistenti bejn il-

partijiet;

Tillikwida l-assi parafernali tal-partijiet;

Tassenja lill-partijiet sehemhom mill-kommunjoni tal-akkwisti, kif fuq

maqsum, kif ukoll l-propjeta' parafernali;

Tiddikjara li l-konvenuta ddekadiet mill-Artikoli tal-Kodiċi Ċivili numru

48 u 49 jew min minnhom applikabbli.

Bl-ispejjeż kontra l-konvenuta.

Rat il-lista tax-xhieda tal-attur;

Rat ir-risposta ġuramentata2 tal-konvenuta li permezz tagħha eċċepixxiet:

Illi fl-ewwel lok, filwaqt li huwa minnu li hija ndkata u rikjesta s- separazzjoni legali bejn il-partijiet kontendenti, mhu minnu xejn illi tali separazzjoni tista' titqies li ġiet preċipitata b' riżultat tal-ħtijiet li qiegħed jallega l-attur fil-konfront tal-esponenti.

Kien l-istess attur illi bir-rapporti intimi li kellu ma' terzi minbarra l-komportament vjolenti tiegħu wassal biex iż-żwieġ tal-partijiet jitfarrak b'mod irrimedjabbli.

Illi, riferibbilment għat-tieni talba tal-attur, jingħad li l-attur m'huwiex il- persuna idoneja li jista' jkollha l-kura u l-kustodja tal-ulied minuri tal- partijiet.

Hawnhekk ukoll, l-attur ġab ruħu b'mod li setgħet ġiet sfrattata għal-kollox il-ħajja tal-ulied.

Illi, riferibbilment għat-talbiet tal-attur li jirrigwardaw il-beni tal-partijiet, sew dawk formanti parti mill-komunjoni tal-akkwisti kif ukoll dawk parafernali, l-esponenti taqbel illi għandhom isiru l-likwidazzjoni, id- diviżjoni u l-assenjazzjonijiet opportuni.

L-esponenti tgħid illi dan għandu jsir fid-dawl tal-ħtijiet tal-attur li kif ingħad wasslu għat-tifrik taż-żwieġ.

Illi, riferibbilment għas-seba' talba tal-attur, jingħad li ma hemm l-ebda bażi kwalsiasi fil-fatt u fil-liġi li tiġġustifika din it-talba; u li kif ser jiġi pruvat id-dekadenza li qed jintalab li tiġi applikata fil-konfront tal- esponenti għandha effettivament tiġi applikata fil-konfront tal-attur.

Rat il-lista tax-xhieda tal-konvenuta.

Rat il-kontro-talba3 tal-konvenuta li permezz taghha ippremettiet:

Illi l-ħajja taż-żwieġ bejn il-partijiet kontendenti tfarrket b' mod irrimedjabbli b' riżultat tal-adulterju imwettaq minn żewġ l-esponenti kif ukoll b' riżultat ta' eċċessi u nġurji gravi da parti tiegħu.

Illi kien għalhekk li fl-1 ta' Frar, 2008, l-esponenti ressqet it-talba tagħha biex tiġi awtorizzata li tgħaddi għas-separazzjoni personali minn żewġha; iżda kull tentattiv biex l-istess separazzjoni isseħħ konsenswalment ġiet imblukkata mir-raġel.

Illi għal raġunijiet diversi, mhux lanqas il-propensita' li għandu żewġ l-esponenti għal atti ta' vjolenza, kif ser jiġi pruvat, ir-raġel għandu jiġi eskluż definittivament milli jirrisjedi fid-dar taż-żwieġ, u jkun fl-aħjar interess tal-ulied minuri tal-partijiet, L u M, li jiġu fdati fil-kura u l- kustodja tal-esponenti.

Titlob lill-attur rikonvenzjonat għaliex din il-Qorti m'għandhiex:

Tiddikjara s-separazzjoni personali bejn il-partijiet kontendenti għar- raġunijiet imputabbli lil żewġ l-esponenti kif fuq spjegat, u għall-finijiet tal-artikolu 48(c) tal-Kodiċi Ċivili (Kap. 16) tistabilixxi d-data meta huwa għandu jkun kunsidrat li kien ħati tal-firda;

Tawtorizza lill-esponenti sabiex tgħix separata minn żewġha;

lill- lill-istess attur rikonvenzjonat sabiex esponenti, għaliha u għall-ulied minuri tal-partijiet fuq imsemmija, dik ir-retta alimentarja xierqa li tiġi ffissata minn din il-Qorti, jew jekk hekk jidher xieraq lil din il-Qorti tordnalu jħallas lill-esponenti, minflok dak il-manteniment kollu jew parti minnu, somma globali li fil-fehma tal- Qorti tkun biżżejjed sabiex l-esponenti tkun tista' tiffinanzja l- bżonnijiet tagħha u dawk ta' uliedha;

iħallas

Tapplika kontra l-attur rikonvenzjonat id-dispożizzjonijiet tal-artikolu

48 tal-Kodiċi Ċivili (Kap. 16);

Tiddikjara xjolta l-komunjoni tal-akkwisti esistenti bejn il-partijiet, u tordna li l-beni formanti parti mill-istess komunjoni jiġu diviżi kif jiġi ordnat minn din il-Qorti fid-dawl, 'inter alia', tal-ħtijiet għat-tifrik taż- żwieġ, billi għall-finijiet ta' din it-talba jiġi nominat perit biex jagħmel il- likwidazzjoni mitluba, nutar biex jirċievi l-att opportun, u kuratur biex jirrapreżenta lill-eventwali kontumaċi fuq l-att;

Tordna illi d-dar taż-żwieġ tiġi okkupata esklussivament mill-

esponenti flimkien mal-ulied minuri tal-partijiet:

Rat il-lista tax-xhieda tal-konvenuta rikonvenzjonanti;

Rat ir-risposta ta' l-attur ghat-talba rikonvenzjonali tal-konvenuta,4 li permezz tagħha eċċepixxa:

Illi fl-ewwel lok, l-esponent jaqbel illi s-separazzjoni personali bejniethom għandha tiġi awtorizzata, iżda dan minħabba raġunijiet

imputabbli lill-intimata, li rrendiet ruħha ħatja ta' adulterju, eċċessi, moħqrija, sevizzi u inġurji gravi.

Hemm qbil fuq it-tieni kontro-talba tal-intimata.

Dwar it-tielet talba, l-esponent qiegħed jinsisti li għandu jingħata l- kura u kustodja tal-minuri u dan għaliex l-intimata mhix omm responsabbli u minflok tkun mat-tfal toħroġ ma' terza persuna u t-tfal ikunu iktar għand ommha.

Fi każ li dina l-Qorti taċċetta t-talba tal- intimata għandu jkun hemm ordni għall-ħlas ta' manteniment għall- minuri u dan minħabba li s-separazzjoni seħħet tort tal-intimata.

Inoltre, l-esponent ma jaqbilx illi l-manteniment għandu jitħallas jew totalment jew in parti bħala somma globali.

Ma jaqbilx mar-raba' talba.

Jaqbel illi għandha ssir il-likwidazzjoni tal-komunjoni tal-akkwsiti, b'dana pero' li l-esponent dejjem jingħata d-dritt tiegħu li jżomm il- propjeta' parafernali tiegħu.

Ma hemmx qbil fuq is-sitt talba, peress illi kif ser jirriżulta waqt is- smiegħ u trattazzjoni tal-kawża, ma kienx hemm vjolenza jew aggressjoni da parti tal-esponent sabiex jiġġustifika li jiġi żgumbrat mid-dar matrimonjali, anzi l-esponent jinsisti li se mai għandha tiġi żgumbrata l-intimata, stante l-adulterju tagħha, kif ukoll peress li l- istess dar matrimonjali, hija parafernali għall-esponent.

Rat il-lista tax-xhieda tal-attur rikonvenzjonat;

Rat id-dokumenti kollha esebiti u l-atti proċesswali kollha;

Rat il-verbali tas-seduti miżmuma mill-Assistenti Ġudizzjarju Dottor Nadia CUTAJAR CONTI u li ddeponew l-Perit Legali Dottor Abigail Shtewil Cuthbert, quddiemhom u d-dokumenti esebiti mill-istess xhieda;

Rat ir-rapport tal-Perit Legali Dottor Abigail Shtewil Cuthbert, debitament maħluf nhar id-9 ta' Mejju 2019;5

Rat it-trattazzjonijiet finali taz-zewġ partijiet;6

Rat illi l-kawża tħalliet għas-sentenza għal-lum.

Il-Qorti tirrileva illi, għall-faċilita` tal-espressjoni u l-kjarezza, ser tirreferi invarjabbilment għal A B bħala r-"rikorrent" u/jew l-"attur" u għal C B bħala l-"intimata" u/jew il-"konvenuta", u dan minkejja l-eżistenza tal-kontro-talba relattiva.

Ikkunsidrat:

KONSIDERAZZJONIJIET:

Il-Qorti tirrileva illi l-Perit Legali ħadet konsiderazzjoni profonda u akkurata tax-xiehda kollha miġjuba quddiemha, kif ukoll ta' dawk id-dokumenti esebiti direttament fl-atti tal-kawża.

Il-Qorti evalwat bir-reqqa l-imsemmi rapport u għandha l-konvinċiment morali sħiħ li l-Perit Legali qdiet bis- sewwa l-obbligu tagħha u pprovdiet lil Qorti bi stampa ċara tal-mertu tal- kaz odjern.

Madanakollu l-Qorti xorta waħda hija tal-fehma illi ikun idoneju li tagħmel l-osservazzjonijiet tagħha u dan partikolarment fid-dawl tad-domandi in eskussjoni u t-trattazjonijiet finali.

L-Azzjoni Odjerna:

Illi permezz tal-azzjoni odjerna l-attur qiegħed jitlob lil din il-Qorti tippronunzja s-separazzjoni personali bejn il-partijiet, stante li z-zwieġ tagħhom tkisser irrimedjabbilment, għar-ragunijiet kontemplati fl-Artikoli 38 u 40 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta, unikament imputabbli lill- konvenuta.

Magħdud ma' dan l-attur jitlob ukoll lil din il-Qorti sabiex tirregola Issir referenza għar-rikors promotur u n-nota ġuramentata li permezz tagħhom l-attur jelenka x'inhuma l-pretensjonijiet tiegħu fil-kawża odjerna:

l-effetti konsegwenzjali għas-separazzjoni personali.

Tippronunzja s-separazzjoni personali bejn il-partijiet filwaqt li tiddikjara li in kwantu għar-responsabbilita' tat-tifrik taż-żwieġ, din

għandha tingħata lill-intimata minħabba ħtijiet imputabbli lilha fosthom adulterju, inġurji gravi, theddid, sevizzi, eċessi u minaċċi;

Tapplika kontra l-konvenuta s-sanzjonijiet kollha tal-Artikolu 48 u 49

tal-Kodiċi Ċivili, jew liema minnhom;

Tiddeċiedi dwar il-kura, l-kustodja u l-manteniment għall-ulied minuri

L u M, aħwa B;

Tiddikjara xolta l-komunjoni tal-akkwisti, filwaqt li tillikwida u taqsam

l-istess komunjoni tal-akkwisti bejn il-partijiet;

Tillikwida l-assi parafernali tal-attur u tassenja l-istess lilu.

Ċivili;

Il-Qorti tirreferi wkoll għat-talba rikonvenzjonali tal-konvenuta, illi permezz tagħha l-konvenuta rikonvenzjonata titlob lill-Qorti:

Tippronunzja s-separazzjoni personali bejn il-partijiet filwaqt li tiddikjara li in kwantu għar-responsabbilita' tat-tifrik taż-żwieġ, din għandha tingħata lill-attur minħabba ħtijiet imputabbli lilu fosthom adulterju, eċċessi, inġurji gravi, filwaqt li tawtorizza lil konvenuta tgħix separatament minn zewġha;

Tapplika kontra l-attur id-disposizzjonijiet tal-Artikolu 48 tal-Kodiċi

Tordna lill-attur iħallas manteniment għall-konvenuta u għal minuri;

Tawtorizza

lill-konvenuta

fl-imsemmija dar

matrimonjali ad eskluzjoni tal-attur.

Għaldaqstant, il-Qorti tevalwa li għalkemm hemm qbil bejn il-partijiet sabiex tiġi ddikjarata s-separazzjoni personali, hemm disgwid kbir bejniethom fir-rigward ta' min għandu jiġi attribwit il-ħtija tal-ħtija għat-tifrik taz-zwieġ.

Is-Separazzjoni Personali u r-Responsabbilita' għat-Tkissir taz-

Zwieġ:

Il-Verzjoni tal-Attur u l-Allegati Tortijiet tal-Konvenuta

L-attur jispjega fl-affidavit tiegħu li mill-bidu taz-zwieġ tagħhom il-partijiet bdew jippruvaw sabiex ikollhom familja.

Ftit taz-zmien wara z-zwieġ tagħhom, twieldet L. L-attur jispjega li martu bdiet traqqad lil binthom magħhom fis-sodda u meta bdiet tikber l-attur beda jinsisti li l-minuri kellha tidħol torqod fil-kamra tas-sodda tagħha.

Madanakollu l-konvenuta ma rieditx taf u konsegwentament ir-relazzjonijiet intimi bejn il-partijiet bdew jonqosu.

Dan l-aġir kompla meta twieled M, fejn l-attur jgħid li l-konvenuta kompliet tinqata' iktar minnu hekk kif iz-zewġ minuri spiċċaw jorqdu flimkien mal-ġenituri fis-sodda matrimonjali.

Għaldaqstant l-attur jispjega li minħabba tali insistenza da parti martu li traqqad lil minuri magħhom fis- sodda u dan għaliex skontha dawn kienu jibku, l-attur safa' sabiex mar jorqod fl-ispare bedroom.

Wara li l-partijiet kellhom lil minuri, l-attur jikkontendi li l-konvenuta kienet saret taħtfu iktar minn qabel.

Il-konvenuta kienet ukoll tordnalu u tikkmandah jagħmel numru ta' affarijiet u sussegwentament kienet tikkritikah għaliex skontha kien jagħmel kollox ħazin.

L-attur jgħid ukoll li martu bdiet ukoll tgħajru bl-apparenza u li zbaljat meta zzewġitu.

Il- konvenuta hija persuna li ma tantx turi affezzjoni u kienet tirrifjuta li toħroġ bħala familja għaliex qatt ma kien ikollha aptit.

Minħabba l-problemi li l-partijiet kellhom fiz-zwieġ, l-attur beda jiftaħ qalbu ma' ċertu S P. Jispjega li darba minnhom kien iltaqa' ma' din il-mara u martu saret taf b'din il-laqgħa ma' mara oħra għaliex oħt il-konvenuta kient rat lill-attur magħha.

L-attur jispjega li bejnu u S P kien hemm ħbiberija biss, izda l-konvenuta ma kienetx konvinta u kienet perswaza li l-attur kellu relazzjoni extra-matrimonjali.

L-attur kien wiegħed lil martu li ma kienx ser jitkellem jew jiltaqa' ma' S P u dan għaliex ix-xewqa aħħarija tiegħu kienet li jsalva z-zwieġ.

Madanakollu l-konvenuta xorta waħda ma bdietx temmen lill-attur u bdiet tagħmillu l-għassa.

Maz-zmien l-attur jgħid li l-konvenuta saret insapportabbli għaliex daħlitha f'moħħha li l-attur kellu relazzjoni.

Fil-fatt jirrakkonta li kien hemm drabi fejn l-attur telaq mid-dar f'nofs ta' lejl għaliex ma setgħax jissapporti iktar lil martu.

Minkejja t-tensjoni ġewwa d-dar, l-attur beda jinnota li martu bdiet

izzomm ruħha iktar minn qabel u kienet persistenti li jkollhom rapport intimi ħafna iktar sikwit.

Fil-fehma tal-attur, il-konvenuta "riedet taghmel kollox meta dehrilha u hassejtni qed nigi uzat, u ma kien hemm ebda romanicizmu".

Barra minn hekk l-aġir tal-konvenuta kompla jiggrava fejn bdiet tgħajjar lill-attur "aħdar, zibel, nittien, hamallu" u dan saħansitra is- quddiem sitwazzjoni bejn il-partijiet ggravat ferm u l-konvenuta ma bdietx issajjar u taħsel il-ħwejjeġ tal-attur.

L-attur jgħid li l-konvenuta kien moħħha li toħroġ u tirritorna lura d-dar tard bil-lejl.

Jekk l-attur kien jipprova jikkuntatjaha, din ma kienetx tirrispondi.

L-attur beda jissuspetta li l-konvenuta kellha relazzjoni extra-matrimonjali u dan anke' fid-dawl tal-fatt li r-relazzjonijiet intimi naqsu drastikament f'daqqa waħda.

Konsegwentament

Minn verifiki li għamel l-attur rrizulta li għax-xahar ta' Diċembru 2007, il- konvenuta kellha mija u sittin (160) messaġġ u tlett (3) telefonati għal u minn għand in-numru ċellulari 99443734, liema numru kien jappartjeni lil ċertu R D. L-attur pprova jċempel fuq dan in-numru u meta kkonfronta lil R D dwar kif jaf lil konvenuta, dan qata' t-telefonata u wara tlett (3) ijiem dan in-numru ċellulari ma baqgħax jintuza iktar.

Fl-affidavit ulterjuri tiegħu, l-attur jiddikjara li l-konvenuta ma tiffrekwentax biss lil Spiteri Paris izda ukoll numru ta' irġiel oħra, u ċjoe' ċertu Alex, Brian u Mark.

Magħdud ma' dan, l-attur jikkontendi ukoll li l-konvenuta kellha relazzjoni ma' J Q.

Min-naħa l-oħra l-attur jinnega illi dan kien parteċipi f'xi chatting ma' nisa oħra.

B'referenza speċifika għall-printouts tac-chats ezebiti mill-intimata, l-attur jgħid illi ma kienx involut.

Il-konversazzjoni ta' din ic-chat qiegħda bejn 'A' u 'S', madanakollu l-attur jinnega illi l-persuna msemmija bħala 'A' huwa hu nnifsu u li 'S' hija l-istess persuna li semma' li jiftaħ qalbu magħha.

Verzjoni tal-Konvenuta u l-Allegati Tortijiet tal-Attur

Il-konvenuta tispjega li wara ftit taz-zmien li kienu għadhom kif izzewwġu, kienet sabet lil attur fuq is-sufan ma' kuġintu, fejn l-attur kien biz-zip tal- qalziet imnizzel.

Barra minn hekk, l-attriċi tagħti ukoll rendikont ta' kemm- il darba raqdet barra mid-dar, li l-Pulizija ġew imsejħa kemm-il darba d- dar tagħhom rigward swat fis-sigħat bikrin ta' filgħodu, u li tort ta' zewġha li din illum tinsab b'dizabilita' meta dan tela' bilwieqfa fuqha.

Konsegwentament tgħaddi sabiex tgħid illi oħtha kienet infurmata li kienet rat lill-attur fil-vettura tiegħu ma' mara oħra.

F'dak iz-zmien partikolari, l- attur kient idum ma' jmur lura lejn id-dar.

Wara li skopriet li zewġha kien ma' mara oħra, kienet fetħet il-computer ta' zewġha li kien juza għax- xogħol u sabet numru ta' chats bejn l-attur u nisa oħra, inkluz 'S'.

Il- konvenuta tispjega li ħadet kopja ta' dawn ic-chats billi għamlet copy and paste u pprintjat kollox.

Appena l-attur ġie rinfaċċjat b'dawn ic-chats minn martu, din tal-aħħar tgħid li l-attur kien sabbat waħda fuq il-computer b'tali mod li llum ma tistgħax tikseb iktar chats izda tispjega ukoll li l-hard drive tal-istess computer tinsab fil-pussess tagħha.

Għalhekk il-konvenuta tikkontendi li ilha tissaporti dan l-aġir da parti zewġha.

Magħdud mal-premess, il-konvenuta tkompli billi tgħid li r-relazzjonijiet intimi ta' bejniethom naqsu u dan għaliex l-attur kellu wiċċ ħaddieħor.

Fil- fehma tal-konvenuta, kien għalhekk li l-attur kien telaq jorqod fl-ispare bedroom sabiex ikun waħdu u jagħmel uzu mill-computer.

Madanakollu u sussegwentament li l-konvenuta skopriet dwar ir-relazzjonijiet adulteri tal- attur, din ma rieditx ikollha iktar rapport intimi mal-attur stante li ma kienx hemm iktar fiduċja u kif ukoll sabiex ma terġax taqbadha xi infezzjoni bħalma kien ġralha qabel.

Min-naħa l-oħra l-konvenuta tgħid li ma kellhiex relazzjonijiet ma' irġiel oħra u tinnega ukoll li qatt kellha relazzjoni mal- Pulizija J Q, izda tammetti li kellha ċ-ċavetta tad-dar tiegħu.

Nelfrattemp il-konvenuta tgħid li kienet soġġetta għal tgħajjir bħal 'ħoxna, kerha u qaħba'.

Tgħid ukoll li ma kienux imorru f'ristoranti għaliex ma kienx ikun irid l-attur u b'hekk kienu jispiċċaw jixtru take-away u jieklu fil-karozza.

Sabiex tikkorrabora l-verzjni tagħha, l-konvenuta tipproduċi x-xiehda ta' oħtha Y X.7

Prinċipji Legali u Applikazzjoni Tagħhom għall-Kaz Odjern

Il-Qorti sejra tgħaddi sabiex tistabilixxi dawk il-prinċipji legali li huma relevanti sabiex sussegwentament jiġu applikati għal kaz odjern.

Artikolu 40 tal-Kodiċi Ċivili: Eċċessi, San Ġwann, Theddid u Offizi

Fl-ewwel lok il-Qorti tagħmel referenza għal Artikolu 40 tal-Kodiċi Ċivili, Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta, li jistipula:

"Kull waħda mill-persuni miżżewġin flimkien tista' titlob il-firda minħabba eċċessi, moħqrija, theddid jew offiżi gravi tal-parti l-oħra kontra l-attur, jew kontra xi wieħed jew ieħor mit-tfal tiegħu, jew minħabba li l-ħajja flimkien ma tkunx għadha possibbli għax iż-żwieġ ikun tkisser irremedjabilment".

tagħmel referenza għal kaz

fl-ismijiet Elisa PerrenGriscti Darmanin vs. Edward Darmanin,8 fejn ġie stabbilit illi sabiex tiġi promossa b'suċċess l-azzjoni tas-separazzjoni personali, ma hemmx il- ħtieġa illi jiġu ppruvati l-eċċessi, sevizzi, minaċċji u l-inġurji gravi b'mod kumulattiv, iżda jkun suffiċjenti illi tiġi pprovata raġuni waħda sabiex jiġi stabbilit illi l-ħajja matrimonjali tkun ġiet reża impossibbli da parti ta' xi waħda mill-partijiet jew min minnhom.

Hemm ġiurisprudenza kostanti li tispjega l-motivi elenkati f'Artikolu 40 hawn fuq ċitat.

F'dan l-istadju ssir referenza għas-sentenzi fl-ismijiet: Maria Costa vs Vincenzo Kara u Antoinette Pleven vs Alexander Pleven,10 fejn ġie ritenut illi fir-rigward ta' moħqrija, "Ċerti fatti, kliem u modi ta' azzjoni jew atteġġjamenti illi jistgħu irendu l-ħajja komuni insapportabbli, huma ritenuti mid-dottrina bħala sevizzi" u fir-rigward ta' inġurji u offizi gravi li dawn "ma ġewx speċifikament dezinjati mid-duttrina imma l-karattru ġenerali tagħhom ġie dejjem imħolli fis-sagaċja u l- kuxjenza ta' l-Imħallef sabiex jivvalutahom", filwaqt li ġew definiti bħala li "jinkludu kliem jew aġir illi joffendu l-pudur ta' dak illi jkun minkejja illi dawn jirreferu għal affarijiet veru jew foloz", rispettivament.

Is-sentenza fl-ismijiet Maria Costa vs. Vincenzo Costa, appena ċitata tagħti tifsira lil eċċessi, li jfissru "att mwettqa fuq il-parti l-oħra, liema atti jridu jkunu ta' serjeta' kbira stante illi niente di meno jridu jkunu ta' perikolu għall-ħajja tal-parti l- oħra".

Min-naħa l-oħra u b'mod speċifiku fir-rigward ta' theddid u vjolenza, il-Qorti ma tixba' qatt tirrepeti illi "Il-liġi tikkontenta ruħha bil-persistenza f'ċerta

8 Deċiża mill-Onorabbli Prim'Awla tal-Qorti Ċivili nhar it-12 ta' Mejju 1925 u kkwotata fis-Sentenza deċiża minn dina l-Onorabbli Qorti diversament preseduta mill-Onorevoli Mħallef Raymond C. Quintano nhar it-2 ta' Ottubru 2003 [Ċit.

9 Deċiza mill-Onorabbli Prim' Awla tal-Qorti Ċivili nhar it-30 ta' Ġunju 1961, Vol.

10 Deċiża mill-Onorabbli Prim'Awla tal-Qorti Ċivili preseduta mill-Onorevoli Mħallef Raymond C. Quintano fit-2 ta' Ottubru 2003 [Ċit.

mġieba ħazina u mhux b'xi atti izolati waqt xi tilwima".11 Fin-natura tagħha, il-vjolenza domestika tikkostiwixxi inġurja gravi ħafna u ma tista' bl-ebda mod tiġi ġustifikata.

Hekk kif ippronunzjat ruħha l-Onorabbli Prim'Awla tal- Qorti Ċivili fil-kawża fl-ismijiet Joanne Norman pro. et noe. vs. J Norman,12 "il-vjolenza hi fost l-aktar elementi, jekk mhux ukoll l-aktar waħda, li inevitabilment twassal għal firda personali, anke għaliex, kif ingħad, "huwa ferm diffiċli li tiġi superata minn min ikun ħalla lilu nnifsu jintrikeb minnha"13; Skond l-istess Qorti "Is-swat, ..., hi l-agħar forma ta' att ta' krudelta' li joffendi lill-persuna u spiss drabi jwassal għat-tifrik taz- zwieġ".14

Artikolu 38 tal-Kodiċi Ċivili: Adulterju

L-adulterju wkoll huwa motiv għas-separazzjoni fil-Liġi Maltija u fil-fatt, il- Kodiċi Ċivili jistipula: "Kull parti mizzewġa tista' titlob il-firda minħabba l- adulterju tal-parti l-oħra".15 Magħdud ma' dan, il-ġurisprudenza kostanti tagħna tirritjeni illi "L-adulterju hija bla dubju l-kawża l-iżjed gravi li għaliha l-liġi tawtorizza sseparazzjoni personali"16.

Il-kwistjoni kollha ddur fuq il-prova tal-istess adulterju u jekk min jallega l- istess, jistax fattwalment jagħti prova tagħha.

F'dan l-istadju, il-Qorti tagħmel referenza għall-kawża fl-ismijiet Maria Dolores sive Doris Preca Trapani vs. Anthony Tomasuolo fejn ġie dikjarat li: "L-adulterju minn dejjem ġie meqjus bħala l-kawżali l-aktar gravi li għaliha l-liġi tawtorizza s- separazzjoni personali ...… Huwa ormai paċifiku fid-dottrina u fil- ġurisprudenza li l-adulterju jista' jkun pruvat permezz ta' indizzji u preżunzjonijiet, purche' dawn ikunu gravi, preċiżi u konkordanti, b'mod li ma jħallu ebda dubju f'min għandu jiġġudika".

11 Antonia Costa vs. Giuseppe Costa, deċiza mill-Qorti tal-Appell Ċivili nhar il-21 ta' Frar 1969.

12 Deċiża fit-3 ta' Ottubru 2003.

13 Genoveffa Debono Mizi vs. Joseph Debono Mizi, deċiża mill-Qorti tal-Appell fis-6 ta' Ottubru 2000.

14 Charmaine Zammit Marquette pro. et noe. vs. Alfred Zammit Marquette, deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fis-27 ta' Ġunju 2003.

15 Artikolu 38 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta.

16 Hugh Ticehurst vs. Lucia Ticehurst, deċiża nhar it-2 ta' Ottubru 2003 mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili, (Ċitazzjoni 98/2002/1RCP).

17 Deċiża nhar is-27 ta' Novembru 2011 mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili, (Ċitazzjoni 1715/2001/1RCP).

Applikazzjoni tal-Prinċipji Legali għal Kaz Odjern

Il-Qorti wara li rat il-provi kollha esebiti, waslet għal konvinċiment tagħha sal-grad rikjest mil-liġi li ż-żwieġ bejn il-partijiet tkisser irrimedjabbilment.

Konsegwentement, tas- separazzjoni personali bejn il-partijiet.

Il-Qorti ħadet ukoll konjizzjoni tal- fatt illi l-partijiet ilhom jgħixu separatament għal numru ta' snin u li ma jidhirx li hemm lok għal rikonċiljazzjoni bejniethom.

lok għall-pronunzja

il-Qorti

Il-partijiet jipproduċu zewġ verzjonijiet differenti għaliex iz-zwieġ tagħhom tkisser b'mod irrimedjabbli.

L-attur jikkontendi li z-zwieġ tiegħu falla stante adulterju da parti l-konvenuta, u minħabba li kienet titrattah hazin u b'mod negattiv.

L-attur jgħid li kien beda jaqsam u jitkellem dwar il-problemi maritali tiegħu ma' ċertu S P, li fil-bidu jgħid li kienet kollega tiegħu fuq accounts u sussegwentament ibiddel il-verzjoni u jgħid li kienet klijenta.

Min-naħa l-oħra, il-konvenuta tgħid illi z-zwieġ tagħha falla b'mod partikolari minħabba l-adulterju da parti zewġha, b'mod partikolari ma' ċertu 'S' u l-kliem dispreġġattiv li kien juza fil-konfront tagħha.

Wara evalwazzjoni tal-atti proċesswali u fir-rigward l-allegazzjonijiet ta' relazzjonijiet adulteri da parti l-partijiet fil-konfront tagħhom stess, il-Qorti tinsab konvinta li l-attur verament kellu relazzjoni extra-matrimonjali, filwaqt li fir-rigward tal-konvenuta ma hemm xejn li jikkonferma li kellha relazzjoni adultera ukoll waqt li l-partijiet kienu għadhom qegħdin jgħixu bħala familja taħt saqaf wieħed.

Fir-rigward tal-adulterju tal-attur, il-Qorti temmen li l-attur kellu relazzjoni adultera ma' ċertu 'S'.

F'dan ir-rigward il-Qorti pjenament taqbel mal- osservazzjonijiet tal-Perit Legali u ċjoe' li r-relazzjoni in kwistjoni tista' tiġi kkonfermata permezz: (i) tal-fatt li l-persuna li l-attur jikkonferma li kien jiftaħ qalbu magħha kien jisimha 'S P',18 (ii) il-fatt li l-attur mhux kredibbli li jinsa' l-kunjom ta' S hekk kif rinfaċċjat bil-print outs tac-chats,19 (iii) il-fatt li l-attur mhux kredibbli li jinsa kif iltaqa' ma' S P u ċjoe' jekk hux bħala kollega li kienet toħodlu ħsieb xi accounts20 jew bħala klijenta tiegħu,21 (iv) il-fatt li l-attur oppona bis-saħħa għax-xiehda ta' S P u kien biss fuq teknikalita' legali li tali xhud ma xehditx – pero' l-fatt li S P ġiet inġunta

f'indirizz preċiż juri li l-intimata qiegħda taċċenna għal persuna partikolari u identifikabbli, (v) iċ-chat li ġiet ippreżentata fl-atti li l-attur stess jikkontesta pero' l-intimata li hija konsistenti fix-xiehda tagħha tgħid li hi kapaċi tagħmel copy and paste u fil-verita' tali chat tidher li hekk hi,22 (vi) iċ-chat innifisha turi li kien hemm relazzjoni mhux biss sesswali bejn 'S' u 'A', izda relazzjoni ta' mħabba fejn ssir referenza ukoll għall-affarijiet li qalu bejniethom li tikkorrabora dik il-parti tax-xiehda tal-attur fejn jgħid li kien jiftaħ qalbu ma' din S, (vii) il-fatt li hemm xhud li ra lill-attur ma mara oħra.

Fid-dawl tas-suespost il-Qorti tirrileva li l-attur ma kienx kredibbli fi kliemu u pprova jgħawweġ il-verita' hekk kif rinfaċċjat bi prova inekwivoka li tistabbilixxi iswed fuq abjad ir-relazzjoni extra-matrimonjali li kellu u/jew li għad għandu ma' S P. Madanakollu mill-atti proċesswali ma huwiex possibbli li jiġi ppreċizat iz-zmien meta bdiet ir-relazzjoni bejn l-attur u S P. Mix-xiehda ta' Y X joħroġ illi din rat lill-attur ma' mara oħra fil-vettura tiegħu fil-perjodu meta t-tifel tal-partijiet kien għadu zgħir.

Għalkemm tali xhieda tikkorrabora l-fatt li l-attur ma kienx fidili lejn martu, xorta waħda ma tikkonfermax jekk il-mara li kien hemm fil-vettura dakinhar kienetx proprju S P jew mara oħra.

Għaldaqstant ma hemmx dubju f'għajnejn il- Qorti illi l-attur huwa ħatji ta' adulterju ai termini tal-Artikolu 38 tal-Kodiċi Ċivili u fil-fehma tal-Qorti huwa proprju stante tali adulterju li z-zwieġ tfarrak b'mod irrimedjabbli.

L-adulterju da parti l-attur kien proprju l- funditus tal-kwistjoni odjerna.

Minkejja l-premess, il-Qorti madanakollu tevalwa li fil-konfront tal- konvenuta, ma hemm xejn li jikkonferma li waqt li kienet għadha qiegħda tgħix ma' zewġha bħala familja, din kellha relazzjoni adultera ukoll.

Jibda sabiex jingħad illi għalkemm l-attur jallega li martu kellha relazzjonijiet adulteri ma' numru ta' rġiel waqt li kienu għadhom jgħixu flimkien, l-attur ma rnexxilux jipprova li l-konvenuta verament kellha relazzjoni adultera minħabba liema z-zwieġ tagħhom tkisser b'mod irrimedjabbli.

Għalkemm l-attur jinsisti li f'perjodu partikolari l-konvenuta inbidlet fis-sens li bdiet izzomm ruħha, dan ma ġiex ikkorraborat anzi ġie nnegat mill-konvenuta tagħmel ukoll referenza għall- stess.

Magħdud ma' dan, il-Qorti allegazzjoni tal-attur li martu kellha relazzjoni ma' ċertu R D li kellu n- numru ċellulari 99443734, liema allegazzjoni qatt ma ġiet ippruvata sal- grad rikjest mil-liġi.

L-attur kellu kull opportunita' li jressaq xhieda rilevanti

sabiex jixhdu dwar in-numru ċellulari in kwistjoni, il-frekwenza ta' messaġġi u telefonati, u l-identita' tal-persuna li kellha dan in-numru ċellulari, li magħha l-konvenuta allegatament kellha relazzjoni.

L-attur kellu ukoll il-fakolta' li jressaq bħala xhud lill-istess R D, izda dan baqa' ma sarx u b'hekk il-Qorti ma tistgħax temmen tali verzjoni da parti l-attur.

Madanakollu mill-atti proċesswali jirrizulta u dan minn dikjarazzjoni tal- Pulizija J Q (PC 627),23 illi mill-2009 huwa kien beda relazzjoni mal- konvenuta, liema relazzjoni damet għal sena u nofs.

Fl-istess xiehda J Q jiddikjara li r-relazzjoni tiegħu mal-konvenuta ma kienetx waħda platonika, izda kienet tinvolvi rapport intimi.

Madanakollu, l-konvenuta tinnega li hi qatt kellha relazzjoni mal-istess J Q, izda ssostni li bejniethom kien hemm sempliċiment ħbiberija.

Tispjega li meta marru weekend break flimkien huma kienu ħbieb u marru bit-tfal tagħhom.

Barra minn hekk tammetti li għalkemm huma ħbieb, hi kellha fil-pussess tagħha ċ-ċavetta tad-dar ta' J Q. Il-Qorti ssib il-verzjoni tal-konvenuta inversimili f'dan ir-rigward u ma tinsabx konvinta li r-relazzjoni ta' bejn il-konvenuta u J Q kienet waħda platonika.

Din ir-relazzjoni bdiet fis-sena 2009 u ċjoe' l-istess sena li fiha nbdew il-proċeduri ta' separazzjoni quddiem din il-Qorti.

Għaldaqstant, għalkemm iz-zwieġ tal-partijiet tkisser primarjament minħabba r-relazzjoni adultera li sussegwentament il-konvenuta ukoll bdiet relazzjoni extra-matrimonjali ma' J D waqt li kienet separata de facto minn ma' zewġha u ftit taz-zmien wara li nbdew il-proċeduri ta' separazzjoni.

il-Qorti għandha dikjarazzjonijiet ġuramentati

F'dan il-kuntest, il-Qorti tagħmel referenza għas-sentenza fl-ismijiet Rita Brincat Dowdall pro et noe vs Rmond Brincat Dowdall, deċiza mill-Qorti tal-Appell nhar il-15 ta' Diċembru 2015, fejn ġie ritenut illi: "Din il-Qorti tosserva li, tal- l-inkwiet matrimonjali kien originarjament ghalkemm komportament abuziv tal-konvenut fil-konfront tal-attrici, iz-zwieg bejn il- partijiet tkisser irrimedjabbilment meta, wara s-separazzjoni de facto, l- attrici dahlet f'relazzjoni adulteruza ma' terza persuna.

Ghalhekk ma jistax validament jinghad li, ghax ir-relazzjoni adulteruza tal-attrici bdiet cirka hames snin wara s-separazzjoni de facto, allura hija m'ghandha ebda htija ghas-separazzjoni.

B'din ir-relazzjoni extra-matrimonjali l-attrici issigillat it-

tkisser taz-zwieg bejn il-partijiet b'mod li qerdet kwalunkwe speranza li dawn jergghu jghixu flimkien".

Il-Qorti tinsab tal-fehma illi dan il-prinċipju għandu jiġi applikat fil-kaz odjern fil-konfront tal-konvenuta u dan għaliex wara s-separazzjoni de facto tagħhom, bdiet relazzjoni extra-matrimonjali u b'hekk kompliet jkomplu bil-ħajja telimina kull possibilita' matrimonjali tagħhom flimkien, hekk kif kienet għamlet fil-bidu taz-zwieġ tagħhom meta sabet lil zewġha ma' kuġintu fuq is-sufan.

jirranġaw u

l-partijiet

Fit-trattazjonijiet finali, l-intimata tagħmel referenza għas-sentenza fl- ismijiet Francis Gat Baldacchino vs Josephine Bone gja Gat Baldacchino, deċiza mill-Qorti tal-Appell nhar is-26 ta' Marzu 1996.

Din il-Qorti madanakollu tirrileva li tali sentenza għandha ftit li xejn vertenza għall-kaz odjern stante li l-kaz ta' Gat Baldacchino jitratta proprju "l-attur appellat qiegħed sempliċiment jitlob li jiġi ezonerat mill-obbligu li jkompli jmantni lil martu, obbligu impost fuqu fil- kuntratt ta' separazzjoni personali konsenswali tat-22 ta' Diċembru, 1993, liema talba qed issir fuq il-motiv ta' adulterju ta' l-appellanti, sopravvenut għal dak il-kuntratt".

B'hekk il-kaz msemmi mill-intimata ma jiffukax dwar separazzjoni ppronunzjata minn Qorti kompetenti izda separazzjoni konsenswali ex contractu, fejn l-implikazzjonijiet huma ferm differenti għaliex hekk kif ġie ritenut għal diversi snin mill-Qrati tagħna, hemm differenza bejn kwistjonijiet li ġew maqbula u rizolti mill-partijiet infushom bonarjament, u dawk il-kwistjonijiet li ġew rizolti u imposti mill-Qorti hekk kif dehrilha xieraq fiċ-ċirkostanzi.24

Flimkien mal-premess, il-Qorti tevalwa li l-partijiet ma allegawx biss il- kwistjoni ta' adulterju izda ukoll allegazzjonijiet oħra, u ċjoe', l-attur jallega li l-konvenuta kienet titrattah ħazin, torndalu u tikmandah, filwaqt li l- konvenuta tallega li zewġha kien jgħajjarha u jitrattaha ħazin.

Il-Qorti tevalwa li fir-rigward tal-allegazzjoni tal-attur, dan tal-aħħar ma ressaq l- ebda prova sabiex jikkorrabora dak vantat minnu u ċjoe' li l-konvenuta kienet verament titrattah ħazin.

Min-naħa l-oħra, l-konvenuta ma ressqet l-ebda prova li zewġha kien jgħajjarha.

Madanakollu l-Qorti tevalwa sentenza esebita fl-atti fl-ismijiet Pulizija vs A B, deċiza nhar it-8 ta' Lulju 2010 mill-Qorti tal-Maġistrati Malta (Ġudikatura Kriminali), fejn l-attur instab ħati talli: (i) naqas milli jħares waħda mill-kundizzjonijiet imposti mill-

24 Ara s-sentenzI fl-ismijiet Alfred Buhaglar Bugeja vs Pauline Buhaglar Bugeja, deċiza mill-Qorti tal-Appell nhar is-16 ta' April 2004, u Saviour Tanti Desjardins vs Carmela Tanti Desjardins, deċiza mill-Qorti tal-Appell nhar id-29 ta' Jannar 2016.

Qorti fid-digriet tagħha ta' nhar it-12 ta' Frar 2009, (ii) talli kiser ukoll xi projbizzjoni jew restrizzjoni li jersaq lejn id-dar matrimonjali u, (iii) talli ukoll bl-imġieba tiegħu kkaġuna lil konvenuta biza' li ser tintuza vjolenza kontra l-persuna jew il-proprjeta' tagħha, jew kontra xi ħadd mill-axxendenti, dixxendenti, aħwa subien jew bniet.

Permezz ta' din is-sentenza l-attur ġie kkundannat ħabs effettiv ta' xahar.

In vista tal-fatt li l-akkuzi miġjuba fil- konfront tal-attur kienu seħħew wara li nbdew il-proċeduri ta' medjazzjoni u separazzjoni ta' bejn il-partijiet fejn diġa' bdiet teskala l-pika ta' bejniethom, din il-Qorti ma tistgħax tibbaza d-deċizjoni tagħha fuq tali mġieba għaliex ma kienetx ir-raġuni prinċipali għaliex iz-zwieġ ta' bejn il- partijiet tkisser b'mod irrimedjabbli.

Tenut kont tal-premess, il-Qorti hija tal-fehma li ma hemm l-ebda dubju li l-aġir tal-attur kif irrappurtat f'din is-sentenza, b'mod speċifiku r-relazzjoni adultera li kellu ma' S P, irrendiet il-ħajja komuni bejn il-partijiet insapportabbli u l-partijiet isseparaw de facto minn xulxin.

Fid-dawl ta' dan, il-Qorti tirrileva li ma hemm l-ebda raġuni valida għaliex m'għandhiex tippronunzja s-separazzjoni personali bejn il-partijiet bi ħtija għat-tkissir taż-żwieġ tiġi attribwita liż-żewġ partijiet.

Għaldaqstant, il-Qorti ssib lil attur ħati ta' adulterju u inġurji gravi, filwaqt li ma ssib l-ebda ħtija ta' eċċessi da parti l-istess attur fil-konfront tal-konvenuta stante li din ma ġietx minimament ippruvata.

Min-naħa l-oħra, l-Qorti ssib lil konvenuta ħatja ta' adulterju, filwaqt li ma ssib l-ebda ħtija ta' sevizzi, theddid, eċċessi u inġurji gravi.

Fil-fehma tal-Qorti, l-attur għandu jkun ħati tal-firda mill-1 ta' Frar 2008 u ċjoe' meta nbdew il-proċeduri ta' medjazzjoni, filwaqt li l-konvenuta għandha tkun ħatja tal-firda mill-1 ta' Jannar 2009 u ċjoe' s-sena li fiha bdiet ir-relazzjoni extra-matrimonjali ma' J Q.

Dwar l-Applikazzjoni tal-Artikolu 48 u 49 tal-Kodiċi Ċivili fil-

Konfront tal-Attriċi u l-Konvenut:

L-attur jitlob lill-Qorti sabiex tapplika fil-konfront ta' martu d-dekadenzi stipulati fl-Artikoli 48 u 49 tal-Kodiċi Ċivili.

F'dan ir-rigward il-Qorti tissottolineja li t-talba kif dedotta mill-attur abbazi tal-Artikolu 49 tal- Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta m'hijiex viabbli stante li dan l-artikolu tal- liġi ġie mħassar bl-Att Numru XXI tal-1993.

Min-naħa tagħha, il-konvenuta

tgħid illi d-disposizzjonijiet tal-Artikolu 48 tal-Kodiċi Ċivili għandhom japplikaw fil-konfront tal-attur.

Il-firda personali motivata mill-adulterju, bħalma huwa l-każ odjern, iġġib magħha, skond il-liġi, konsegwenzi ibsin, liema konsegwenzi huma mandatorji u jridu jiġu applikati ai termini tal-Artikolu 48 tal-Kodiċi Ċivili.

Dana b'differenza mill-motivi l-oħra tas-separazzjoni personali fejn il-Qorti għandha d-diskrezzjoni, ai termini tal-Artikoli 51 u 52 tal-istess Kodiċi, jekk tapplikax jew le dawn id-dekadenzi.

L-Artikolu 48 jistipula:

"(1) Il-parti, ir-raġel jew il-mara, illi tkun il-ħtija tal-firda għal waħda mir-raġunijiet imsemmijin fl-artikoli 38 u 41 titlef -

(a) il-jeddijiet imsemmijin fl-artikoli 631, 633, 825, 826 u 827; 25

(b) dak kollu li tkun kisbet mill-parti l-oħra b'donazzjoni bi ħsieb taż- żwieġ, jew waqt iż-żwieġ, jew taħt titolu ieħor gratuwitu;

(ċ) kull jedd ta' parti miż-żwieġ għan-nofs tal-akkwisti illi jkunu saru l-aktar bil-ħidma tal-parti l-oħra wara data stabbilita mill-qorti bħala d-data meta l-parti għandha tkun kunsidrata li minnha tkun ħatja tal- firda.

Għall-finijiet ta' dan il-paragrafu biex jiġi determinat jekk akkwist ikunx sar l-aktar bil-ħidma ta' waħda mill-partijiet fiz-zwieġ, għandhom jitqiesu l-kontributi b'kull mod taz-zewġ partijiet skont l- artikolu 3;

(d) il-jedd li iġġiegħel lill-parti l-oħra, f'kull kaz, li tagħtiha l- manteniment bis-saħħa tal-obbligu li jitnissel miz-zwieġ".

Fil-każ odjern, il-partijiet huma t-tnejn ħatja ta' adulterju fil-konfront ta' xulxin.

Għaldaqstant, tal-adulterju, m'għandha l-ebda diskrezzjoni għajr li tilqa' t-talba tal-attur u tal- konvenuta f'dan ir-rigward.

il-ħtija

Kura, Kustodja, Aċċess u Manteniment tal-Minuri:

25 L-artikolu 631 u 633 jirrigwardaw id-drittijiet ta' suċċessjoni bejn il-konjuġi filwaqt illi l-artikoli 825, 826 u 827 ġew imħassra bl-Att XVIII tal-2004.

Miż-żwieġ bejn il-partijiet twieldu zewġt itfal, u ċjoe' L B u M B. Il-Qorti tirrileva li ġie fl-atti tal-kawza ġie preżentat biss l-Att tat-Twelid ta' M B u abbazi tal-istess Att tat-Twelid jirriżulta li l-istess wild għadu minorenni u għandu ħmistax-il (15) sena.

Min-naħa l-oġra u fir-rigward ta' L B, minkejja li ma ġiex esebit l-Att tat-Twelid tagħha, mill-premessi tar-rikors ġuramentat jirriżulta li din hija madwar erba' (4) snin akbar minn ħuha u għalhekk għandha madwar dsatax-il (19) sena.

Għaldaqstant L B fil- prezent hija maġġorrenni.

Fir-rigward tal-kura, kustodja, aċċess u manteniment għall-ulied il-partijiet, il-Qorti tinnota li:

a. Permezz tad-digriet datat 11 ta' Jannar 2014,26 il-Qorti ordnat u dan wara li evalwat ir-rapport tas-social worker Denise Scicluna ta' nhar id-9 ta' Jannar 2014 "li l-kura u kustodja tal-minuri tkun konġunta bejn il-ġenituri, dwar l-aċċess, tordna li alternattivament, l- aċċess għall-minuri mill-missier ikun nhar ta' Tlieta mill-4:00pm sat- 8:00pm u nhar ta' Ħamis il-minuri jmorru għand il-missier fil-5:00pm u jorqdu hemm.

Il-Ġimgħa l-missier iwassalhom l-iskola jew għall- privat u l-omm tara li t-tfal jieħdu l-uniformi magħhom.

Is-Sibt il- missier ikollu aċċess mis-6:00pm sal-għada l-Ħadd fis-7:00pm.

Il- ġimgħa ta' wara, it-tfal jaraw lill-missier mill-Erbgħa fil-5:00pm sal- Ħamis filgħodu u l-Ġimgħa mill-4:00pm sas-Sibt fis-7:00pm.

Fil- btajjel tal-Milied, l-Għid u s-Sajf, il-minuri iqattgħu tlett ijiem mal- missier u tlieta mal-omm, skond kif jixtiequ huma.

Il-Handover tat- tfal tkun fis-7:30pm.

F'jum l-omm, it-tfal ikunu mal-omm u jekk ikunu mal-missier, l-aċċess jintemm fl-10:00am l-istess jgħodd għal Jum il-Missier.

Il-missier jara lit-tfal mill-10:00am sas-6:00pm.

Il-minuri iqattgħu l-ħin mal-missier mill-10:00am sal-5:00pm u l-Ewwel tas- Sena mal-omm mil-10:00am sal-5.30pm u s-sena ta' wara bl- invers".

b. Permezz tad-digriet datat 21 ta' Jannar 2010,27 il-Qorti ordnat lill- attur sabiex iħallas is-somma ta' tlett mitt Ewro (€300) bħala manteniment għall-minuri, liema manteniment beda jitnaqqas b'mod

direttament mill-introjtu tal-attur u dan permezz tad-digriet datat 16 ta' Jannar 2015;28

Għaldaqstant għal dawn l-aħħar snin, il-kura u kustodja kienet tinsab konġunta bejn il-partijiet, fejn l-ulied kienu qegħdin jgħixu mal-omm b'dana illi l-missier kellu aċċess adegwat għal uliedu.

Barra minn hekk u sa mill- 2010 l-attur kien ordnat li jħallas lill-intimata s-somma ta' €300 fix-xahar għal uliedu.

Il-Kura, Kustodja u Aċċess tal-Ulied

Fil-kawza odjerna, il-Qorti tinnota illi l-partijiet jiddikjaraw li l-kura u kustodja ta' uliedhom m'għandhiex tibqa' konġunta bejniethom, izda fil- fehma tal-omm, din għandha tkun assenjata lilha, filwaqt li fil-fehma tal- missier, din għandha tkun assenjata lilu.

Minn dejjem kien ritenut fil-ġurisprudenza tagħna li, f'kawżi bħal din, il- Qorti għandha tikkunsidra l-aqwa interess tal-minuri.

Fil-kawża Jennifer Scicluna pro.et noe. vs. John Psaila intqal: "Jingħad illi l-kura tat-tfal komuni tal-mizzewġin, sew fil-liġi antika u sew fil-liġi viġenti, kif ukoll fil- ġiurisprudenza estera u f'dik lokali hija regolata mill-prinċipju tal-aqwa utilita' u l-akbar vantaġġ għall-interess tal-istess tfal li ċ-ċirkustanzi tal-kaz u l-koeffiċjenti tal-fatti partikulari tal-mument ikunu jissuġġerixxu.

Illi in konsegwenza, ir-regola sovrana fuq enunċjata għandha tipprevali dwar il- kustodja u l-edukazzjoni tat-tfal komuni tal-mizzewġin, sew meta l-konjuġi jisseparaw ruħhom ġuddizzjarjament, sew meta jiġu biex jisseparaw konsenswalment".

29 Deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fil-25 ta' Ġunju 2003, Ċitazz Numru: 2668/1996/2RCP.

30 Deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fil-8 ta' Diċembru 1858.

Ingħad ukoll fil-kawża fl-ismijiet John LaGrasta vs. Amelia LaGrasta et31 u Maria Dolores sive Doris Preca Trapani vs. Anthony Spiteri Camilleri illi "apparti l-ħsieb ta' ordni morali u dak ta' ordni legali, li għandhom setgħa fil-materja ta' kura u kustodja tat-tfal in ġenerali, il-prinċipju dominant in 'subjecta materia', li jiddetermina normalment u ġeneralment il-kwistjonijiet bħal din insorta f'dina l-kawza, huwa dak tal-aktar utilita' u dak tal-aqwa vantaġġ u nteress tal-istess minuri fl-isfond taċ-ċirkostanzi personali u 'de facto' li jkunu jirrizultaw mill-provi tal-kaz li jrid jiġi rizolut...".

Tenut kont tal-prinċipji bazilari hekk kif enunċjati mill-ġiurisprudenza appena ċitata, u ċjoe' l-prinċipju tal-aktar utilita' u dak tal-aqwa vantaġġ għal minuri, il-Qorti għandha l-fakolta' li abbazi tal-Artikolu 56 tal-Kodiċi Ċivili, saħansitra tafda l-kura u kustodja tal-minuri lil ġenitur wieħed biss u dan sabiex l-interess suprem tal-minuri jkun dejjem issalvagwardjat.

Il- Qorti tissottolineja illi l-interess tal-minuri huwa iprem mid-drittijiet tal- ġenituri.

Fis-sentenza fl-ismijiet Frances MIGGIANI vs. Duncan Parsons u Marlon Buhaglar Bugeja vs. Charlene Ellul Lanfranco ġie ritenut illi l-Qorti "filwaqt li dejjem tagħti piz għad-drittijiet tal-ġenituri, l-interess suprem li zzomm quddiemha huwa dejjem dak tal-minuri, kif anke mgħallma mill-ġiurisprudenza kostanti tagħna".

Wara konsiderazzjoni tal-prinċipji legali u kif ukoll tal-provi, il-Qorti tinnota illi l-kura u kustodja pendente lite tal-minuri kienet fil-maġġor parti tagħha fdata b'mod konġunt f'idejn il-partijiet.

Il-Qorti evalwat in-nota tal-Avukat tat-Tfal Dr Stephanie Wubbels Cassar u kif ukoll ir-rapport tas-social worker Denise Scicluna,36 fejn it-tfal jidhru li għandhom relazzjoni tajba maz-zewġ partijiet b'mod ugwali.

Barra minn hekk il-Qorti tevalwa ukoll illi wara d-digriet tagħha ta' nhar il-11 ta' Jannar 2014 rigward il-kura, kustodja u aċċess tal- minuri, il-partijiet ma pprezentaw l-ebda rikors sabiex tali digriet jiġi varjat pendente lite bl-intiza li tiġi fdata unikament u esklussivament lil xi parti minnhom stante xi preġudizzju li qiegħed jinħoloq fil-konfront tal-minuri.

31 Deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fit-28 ta' Jannar 1956.

32 Deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fis-27 ta' Novembru, 2003 (Ċitazzjoni Numru.

33 Deċiża fil-31 ta' Mejju 2017 (Rikors Ġuramentat 268/11AL).

34 Deċiża fil-15 ta' Ġunju 2017 (Rikors Ġuramentat 218/13AL).

Fid-data tal-preżentata tal-kawża, u ċjoe' fid-29 ta' Jannar 2009, L B kellha seba' (7) snin.

Għalhekk jirriżulta illi fid-data preżenti hija għandha bejn it- tmintax (18) u d-dsatax-il (19) sena u b'hekk laħqet l-eta` maġġorenni.

Għaldaqstant m'hemmx iktar lok li l-Qorti tippronunzja ruħha dwar il-kura u l-kustodja tagħha u għalhekk ser tkun qiegħda tastjeni milli tieħu konjizzjoni tat-talba fir-rigward il-kura u kustodja ta' L B.

Min-naħa l-oħra u fir-rigward ta' M B, fil-prezent dan għadu minorenni stante li għad għandu ħmistax-il (15) sena u għadu taħt is-setgħa tal- ġenituri tiegħu.

Fid-dawl tal-fatt li l-minuri ilu għal sitt snin taħt il-kura u kustodja konġunta tal-ġenituri tiegħu, fejn ordinarjament jgħix ma' ommu filwaqt li għandu aċċess adegwat ma' missieru, il-Qorti tinsab konvinta li M B daħal f'rutina ta' ħajja, li mill-atti proċesswali ma jidhirx li tali rutina ma kienetx qiegħda taħdem jew li kienet qiegħda toħloq xi preġudizzju lil partijiet b'mod partikolari lil minuri nnifsu.

Il-partijiet baqgħu jinsistu tul il- proċeduri li l-kura u kustudja tal-minuri m'għandhiex tibqa' vestita b'mod konġunt f'idejn il-partijiet u dan stante l-allegat nuqqas ta' trobbija sew miz- zewġ naħat.

Fil-fatt l-attur jikkontendi li l-intimata ma tieħux ħsieb sew lill- ulied u dan minħabba l-ħruġ tagħha u l-ħinijiet twal li kienet tagħmel barra bit-tfal stess sa tard bil-lejl.

Prova ta' dan hemm diversi rikors li ġew intavolati u kif ukoll in-nota tal-Avukat tat-Tfal Dr Stephanie Tanti Desjardins, abbazi ta' liema nota din il-Qorti ordnat permezz ta' digriet ta' nhar il-25 ta' Novembru 2011 sabiex it-tfal ma jkunux fil-prezenza ta' terzi persuni tas- sess oppost u ma jdumux barra sa tard bil-lejl.37 Min-naħa l-oħra l- konvenuta ma ġġib l-ebda prova inekwivoka li turi li l-attur mhux idoneju sabiex ikun parti ċentrali fil-ħajja tal-minuri.

Il-Qorti hija konsapevoli tas- sentenzi kriminali li hemm kontra l-attur, madanakollu ebda minn dawn is- sentenzi ma jagħtu ħjiel li dan qatt kien vjolenti fil-konfront ta' uliedu jew li ma jimxix bil-bonus paterfamilias.

Barra minn hekk il-Qorti tirrileva li meta l-ulied tkellmu mal-Avukat tat-Tfal u s-social worker dejjem kienu konsisteni dwar ir-relazzjoni tagħhom ma' missierhom.

Magħdud mal-premess, il-Qorti tirrileva li għalkemm l-attur dejjem kellu aċċess għal uliedu, mir-rikors ġuramentat u mit-talba rikonvenzjonali ma jirrizultax li l-partijiet għamlu talba speċifika sabiex l-attur ikollu aċċess adegwat versu uliedu.

Madanakollu u dan abbazi tar-rakkomondazzjoni tal-Avukat tat-Tfal Dr Stephanie Tanti Desjardins, is-Social Worker Denise Scicluna u

x-xewqa ta' M B, il-Qorti ma tistgħax tinjora l-fatt li l-minuri għandu d-dritt li jgawdi lil missieru daqskemm igawdi lil ommu.

Minkejja l-pika u r-rabja li tezisti fil-partijiet fil-proċeduri ta' separazzjoni, Il-Qorti ma taċċetta bl-ebda mod li l-minuri jkunu mċaħda mill-ġenituri tagħhom.

Il-fatt li jkun hemm disgwid bejn zewġ partijiet ma għandux ifisser li l-minuri jintuzaw għal skopijiet ulterjuri, izda għandhom jitrabbew f'għozza u mħabba, b'mod partikolari f'tali perjodu tal-firda personali.

Il-Qorti ma tixba' qatt tisħaq illi l-ulied m'għandhomx jisfaw il-vittmi f'dan il-proċess tant delikat u l- interessi supremi tagħhom għandhom dejjem jiġu meqjusa.

Għaldaqstant fil-kaz odjern, il-missier għandu jkollu d-dritt li jgawdi lil ibnu u jkun parteċipi f'ħajtu, u dan speċjalment meta l-minuri stess jagħmilha ċara li għandu relazzjoni tajba ma' missieru u jixtieq iqatta' ħin miegħu.

Minkejja l-fatt li l-partijiet ma għamlux talba speċifika fir-rigward tal-aċċess tal- missier versu uliedu, il-Qorti u dan bis-setgħa mogħtija lilha permezz tal- Artikolu 149 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta tordna li l-missier għandu jibqa' jkollu aċċess versu ibnu skont kif iddikjarat fid-digriet ta' din il-Qorti ta' nhar il-11 ta' Jannar 2014, hekk kif irrakkomandat mis-social worker Denise Scicluna fir-rapport tagħha ta' nhar id-9 ta' Jannar 2014.

Għaldaqstant, il-Qorti ma tħossx li fiċ-ċirkostanzi għandha tiddisturba r- rutina tal-minuri, u dan tenut kont tan-nuqqas ta' provi suffiċċjenti li jistabbilixxu li l-ħajja li għix u għadu qiegħed jgħix l-minuri taħt dik l-ordni mogħtija mill-Qorti fil-11 ta' Jannar 2014 hija waħda li kienet u/jew qiegħda tippreġudikalu d-drittijiet tiegħu.

B'hekk il-Qorti hija tal-fehma illi jkun idoneju u fl-aħjar interess suprem tal-minuri li l-kura u kustodja tibqa' fdata b'mod konġunt bejn il-partijiet, b'dan illi l-missier jibqagħlu d-dritt għall- aċċess għall-ibnu skont kif regolat fid-digriet tal-11 ta' Jannar 2014.

Il-Qorti tordna ukoll li dawk id-deċizjonijiet ordinarji ta' kuljum rigward il-minuri għandhom jittiehdu minn dik il-parti li magħha/miegħu jkun imisshom jirrisjedu l-minuri, filwaqt li dawk id-deċizjonijiet ta' natura importanti, inkluz dawk ta' saħħa, edukazzjoni u safar tal-minuri, għandhom jittiehdu mill- partijiet b'mod konġuntiv.

Manteniment lil Minuri mill-Partijiet

Il-prinċipju legali tal-manteniment tal-ulied huwa msejjes fuq l-Artikolu 7(1) tal-Kodiċi Ċivili li jistipula: "Il-ġenituri għandhom l-obbligu li jieħdu

ħsieb, imantnu, jgħallmu u jedukaw lil uliedhom bil-mod stabbilit fl- artikolu 3B ta' dan il-Kodiċi."

L-Artikolu 3B sub-inċiz 1 tal-istess Kodiċi jistipula illi: "Iż-żwieġ jimponi fuq il-miżżewġin l-obbligu li jieħdu ħsieb, imantnu, jgħallmu u jedukaw lil ulied li jiġu miż-żwieġ skond il-ħila, xeħtiet naturali u aspirazzjonijiet ta' l-ulied."

Għalhekk abbażi tal-premess, jirriżulta mid-dispożizzjonijiet tal-liġi, li l- ġenituri għandhom l-istess obbligi versu l-ulied tagħhom, u għalhekk it- tnejn li huma għandhom jikkontribwixxu għat-trobbija tal-istess.

Il-Qorti tfakkar illi l-manteniment ma huwiex marbut ma' xi impjieg jew introjtu partikolari izda huwa obbligu assolut.

Għaldaqstant, kull ġenitur għandu jipprovdi sabiex jassigura li uliedu għandhom manteniment adegwat li ai termini tal-Artikolu 19 subinċiz 1 u 2 tal-Kodiċi Ċivili għandu jkopri l-ikel, ilbies, saħħa, abitazzjoni u spejjez reltati mal-istess saħħa u edukazzjoni.

Ċertament li l-obbligi mnissla miż-żwieġ, isofru mutament fil-kors ta' separazzjoni bejn il-partijiet, anke fil-każijiet ta' pendente lite.

B'hekk l- obbligu taż-żewġ ġenituri lejn l-ulied jibqa' l-istess fi kwalsiasi sitwazzjoni tal-ħajja, liema obbligu jkun dettat skont il-mezzi tiegħu, ikkalkulati skond id-dispożizzjonijiet ta' l-Artikolu 20 tal-istess Kodiċi Ċivili, u l-bżonnijiet tal- istess minuri.

Meta l-Qorti tiġi sabiex tistabbilixxi manteniment, ma hemmx xi formula stabbilita fil-liġi li biha l-Qorti tagħmel il-kalkoli biex imbagħad joħroġ ir- riżultat.

Madanakollu Artikolu 20 tal-Kodiċi Ċivili jservi mezz ta' gwida sabiex jassisti lil Qorti tasal għal konkluzjonijiet tagħha f'dan ir-rigward.

Dan l-artikolu jaqra hekk: "(1) Il-manteniment għandu jingħata skont il-bżonn ta' min jitolbu u l-mezzi ta' min għandu jagħtih.

(2) Fl-istħarriġa sabiex jinsab jekk min jitlob il-manteniment jistax jaqalgħu xort'oħra, għandu jittieħed qies ukoll tal-ħila tiegħu fl- eżerċizzju ta' xi professjoni, arti jew sengħa.

(3) Meta jinqiesu l-mezzi ta' min hu obbligat għall-manteniment, għandu jingħadd biss il-qligħ tiegħu mix-xogħol tal-professjoni, arti

jew sengħa, is-salarju jew il-pensjoni tiegħu mogħtija mill-Gvern jew

jekk din

minn ħaddieħor, u tal-utili tal-beni, sew mobbli kemm immobbli u kull dħul li jinħoloq taħt trust.

(4) Ma jitqiesx li għandu mezzi biżżejjed biex jagħti l-manteniment min ma jistax jagħtih ħlief billi jilqa' f'daru l-persuna li titlob dak il- jew il-persuna ma manteniment, dixxendent.

(5) Meta jinqiesu l-mezzi ta' min jitlob il-manteniment, għandu jittieħed qies ukoll ta' kemm jiswew il-beni tiegħu mobbli jew immobbli kif ukoll ta' kull interess benefiċjarju taħt trust".

Ikkonfermat li l-ġenituri jridu jieħdu ħsieb, imantnu, jgħallmu u jedukaw lil uliedhom, il-Qorti għandha l-obbligu li tqis li kull ġenitur jikkontribwixxi skont il-mezzi rispettivi tiegħu u l-bzonnijiet tal-istess minuri.

Fil-kaz odjern jirrizulta li l-attur A B jaħdem mal-Ministeru tat-Trasport u l- Infrastruttura fuq bazi full-time, fejn skont l-aħħar payslip esebita jidher li f'Ottubru tal-2016 kellu introjtu nett ta' €1,183.38.38 Naturalment dan l- introjtu kompla jizdied kull sena u b'hekk il-Qorti tinsab ċerta li l-introjtu nett li l-attur għandu fil-prezent huwa iktar minn dak li kellu fl-2016.

Min- naħa l-oħra l-intimata ma taħdimx minħabba li tallega li tbati minn dizabilita' li allegatament ikkaġunalha zewġha stess.

Il-Qorti tevalwa li permezz ta' digriet datat 21 ta' Jannar 2010, l-attur kien ordnat iħallas is-somma ta' €300 bħala manteniment għal uliedu, fejn kull wild kien qiegħed jirċievi s-somma ta' €150 fix-xahar.

Il-Qorti hija konsapevoli tad-dejn li għandhom il-partijiet, madanakollu taqbel mal- osservazzjonijiet tal-Perit Legali li kull wild għandu jingħata manteniment ta' €200 fix-xahar u dan oltre nofs l-ispejjez rigward is-saħħa, edukazzjoni u attivitajiet extra-kurrikulari.

F'dan ir-rigward ukoll, il-Qorti tissottolineja illi ġialadarba L B hija maġġorenni u ma tresqet l-ebda prova li din għadha qiegħda tistudja fuq bazi full time, il-Qorti m'għandhiex il-fakolta' li tordna lill-attur sabiex jibqa' jħallas il-manteniment versu l-istess bintu L B.

In vista tas-suespost, il-Qorti tordna lil attur u dan ġialadarba l-minuri M Farrugia Lauri ser ikompli jabita ma' ommu, iħallas lil konvenuta s-somma ta' mitejn Ewro (€200) kull erba' ġimgħat u dan oltre nofs l-ispejjez relatati mas-saħħa, edukazzjoni u attivitajiet extra-kurrikulari.

Dan il-manteniment jogħla kull sentejn skont l-indiċi tal-għoli tal-ħajja u jista' jitnaqqas direttament minn kwalsiasi paga, introjtu jew benefiċċju soċjali li tista' jipperċepixxi minnu l-attur.

Bl-applikazzjoni tal-Artikolu 3B tal-Kodiċi Ċivili, l-attur huwa obbligat li jħallas manteniment għal M B sakemm il-minuri jagħlaq l-eta` ta' tmintax (18)-il sena.

Madanakollu fl-eventwalita` li ulied il-partijiet jagħzlu li jibqgħu jistudjaw fuq bażi full-time wara li jilħqu l-eta` maġġorenni, il-manteniment għandu jibqa' jitħallas sakemm dak il-wild jagħlaq l-eta` ta' tlieta u għoxrin (23) sena jew sakemm item l-istudji tiegħu, skont liema eventwalita` tavvera ruħha l-ewwel.

Kwalunkwe benefiċċju soċjali in konnessjoni mal-minuri, inkluz children allowance għandu jkun perċepibbli mill-konvenuta għan-nom tal-minuri.

Jekk il- minuri jagħżel li jmur igħix għal rasu, il-manteniment għandu jitħallas direttament lilu.

Manteniment lill-Konvenuta:

Fil-kontrotalba tagħha l-konvenuta titlob sabiex tingħata manteniment xieraq minn għand l-attur.

Il-Qorti tevalwa illi fil-mori tal-kawza odjerna, l- intimata intavolat rikors sabiex pendente lite l-attur jiġi ordnat iħallasha manteniment għaliha nnifisha b'dana illi permezz ta' digriet datat il-21 ta' Jannar 2010,39 din l-Onorabbli Qorti laqgħat it-talba tal-konvenuta u ordnat lill-attur sabiex pendente lite jgħaddi lil martu is-somma ta' €200 kull 4 ġimgħat bħala mateniment għaliha.

Wara tali digriet, l-attur intavola numru ta' rikorsi fejn talab lil Qorti sabiex tirrevoka l-ordni tagħha u tneħħi l- manteniment lill-konvenuta filwaqt li tagħtiha terminu sabiex issib impjieg jew se mai li tali manteniment jitnaqqas.

Minkejja tali sforzi da parti l-attur, il-Qorti dejjem ċaħdet it-talbiet kif dedotti u l-attur baqa' jissupplixxi lil konvenuta bil-manteniment.

39 Ara a fol 80 tal-proċess

tagħhom,

fil-konfront

tal-konvenuta

Madanakollu u wara li ġew kkunsidrati l-atti ta' din il-kawza, il- konsiderazzjonijiet tal-Qorti dwar it-tifrik taz-zwieġ ta' bejn il-partijiet, u l- allegata dizabilita' da parti l-konvenuta, il-Qorti tirrileva li l-konvenuta m'għandhiex tkun intitolata għall-manteniment minn għand l-attur u dan għas-segwenti raġunijiet.

Fl-ewwel lok jingħad illi ġialadarba l-Qorti sabet lill-konvenuta ħatja ta' adulterju għat-tifrik taz-zwieġ b'mod konġunt mal-attur, hekk kif ġie spjegat fil-parti rigward is-sanzjonijiet tal-Artikolu 48 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta, il-Qorti tirrepeti li ma kellha l-ebda għazla ħlief li tapplika dawn is- sanzjonijiet id- dekadenza tad-dritt tal-konvenuta li titlob jew li jkollha l-jedd għall- manteniment minn għand l-attur.

Fit-tieni lok il-Qorti tistabbilixxi ukoll illi kieku għal grazzja tal-argument l- konvenuta ma kienetx ħatja għat-tifrik taz-zwieġ, naturalment il-Qorti ma kienetx tapplika fil-konfront tagħha s-sanzjonijiet kollha kif ikkontemplati f'Artikolu 48 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta u b'hekk il-konvenuta kien ikollha d-dritt li titlob il-manteniment min għand l-attur.

Madanakollu f'tali ipotesi, il-Qorti xorta waħda ma kienetx kieku ser tgħaddi sabiex tifissa manteniment lil konvenuta fil-prezent u dan mingħajr ebda preġudizzju għad-dritt tal-konvenuta li ipotetikament titlob manteniment fil-futur minħabba tibdil fiċ-ċirkostanzi.

Il-Qorti tirrileva li għalkemm l-konvenuta tallega dizabilita' li skontha ġiet ikkaġunata minn zewġha stess, il-Qorti ma hijiex konvinta li dan huwa minnu stante li l-provi prodotti mill-konvenuta ma humiex sal-grad rikjest mil-liġi.

Il-Qorti tirrileva li sabiex il-konvenuta tikkorrabora d-dizabilita' allegata minnha tressaq bħala prova: (i) ċertifikat mid-Dipartiment tas-Saħħa Primarja li jiċċertifikaw li l-konvenuta kellha ġrieħi ta' natura ħafifa wara ġlieda li kellhom il-partijiet fl-20 ta' Novembru 2008,40 (ii) appuntament mill-iSptar Mater Dei,41 (iii) kopja tar-rapport maħruġ mill-iSptar Mater Dei rigward il-MR Spine Lumbar Sacral,42 (iv) karta tal-parkeġġ għall-Persuni b'Dizabilita' valida sas-sena 2013,43 u (v) karta maħruġa mill-Kummissjoni Nazzjonali Persuni b'Dizabilita' valida

sas-sena 2021.44 Minkejja li uħud minn dawn id-dokumenti jagħtu ħjiel li l- konvenuta jista' jagħti l-kaz li għandha problema ta' saħħa, madanakollu l-Qorti ma ġietx ipprezentata b'rapporti b'indikazzjoni tal-presentaġġ ta' dizabilita' li għandha l-konvenuta, jew xiehda ta' professur sabiex jikkonstata dwar kemm hi severa o meno d-dizabilita' in kwistjoni u kif ukoll dwar l-impossibilita' tal-konvenuta li taħdem.

Il-Qorti tiġbed l-attenzjoni ukoll illi l-konvenuta lanqas ma pproduċiet xhieda mid-Dipartiment tas- Sigurta' Soċjali sabiex tikkonferma jekk hux qiegħda tipperċepixxi minn xi Għajnuna għal Mard jew tal-inqas sabiex jiġi kkonfermat jekk hijiex eleġibbli għal xi għajnuna jew assistenza skont l-Att dwar is-Sigurta' Soċjali (Kapitolu 318 tal-Liġijiet ta' Malta).

Magħdud ma' dan, huwa ukoll minnu li ġie stabbilit li l-konvenuta kienet ukoll tgħin lill-attur fix-xogħol tiegħu tal-airconditions.

Għaldaqstant il-Qorti ma tinsabx konvinta li l- konvenuta ma hijiex f'pozizzjoni li taħdem u l-kwistjoni tal-eta' tas-sinjura ma hijiex skuza viabbli għaliex jekk wieħed jimpenja ruħu verament sabiex isib xogħol, dan isib xogħol zgur.

Għaldaqstant u tenut kont tal-applikazzjoni tas-sanzjonijiet kollha tal- Artikolu 48 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta, il-Qorti tordna lill-attur sabiex jieqaf iforni lil konvenuta l-manteniment mensili u dan għaliex tilfet id-dritt għall-istess manteniment stante adulterju da parti tagħha.

It-Terminazzjoni u d-Divizjoni tal-Komunjoni tal-Akkwisti:

Il-Qorti tirrileva illi ġialadarba l-partijiet izzewġu nhar is-7 ta' Mejju 1995, din id-data għandha titqies bħala d-data li fiha ġiet stabbilita l-komunjoni tal-akkwisti bejn il-partijiet.

Terminazzjoni tal-Komunjoni tal-Akkwisti Bis-saħħa tal-preżenti sentenza, il-Qorti qiegħda tittermina l-komunjoni tal-akkwisti sal-lum eżistenti bejn il-partijiet.

Elenku ta' dak kollu li Jifforma parti mill-Beni Parafernali u mill-

Komunjoni tal-Akkwisti

Il-beni parafernali tal-partijiet huma s-segwenti:

Id-dar matrimonjali bl-isem xxxxx li tinsab fi xxxxxxxx tappartjeni lil attur.

Il-Qorti tissottolineja illi l-art li fuqha mibnija d-dar matrimonjali ġiet akkwistata mill-attur permezz ta' zewġ kuntratti minn għand oħtu u minn għand il-ġenituri tiegħu.45 Barra minn hekk l-attur jiċċara illi l-ispejjez relatati mal-binja tal-art intefqet mill-attur waħdu fejn ħareġ l-ispiza ta' €16,310 f'ġebel u konkos, u kif ukoll spejjez oħra relatati ma' dawl, ilma u tibjid.

Min-naħa l-oħra l-konvenuta ma tikkontestax tali verzjoni, tant li fl-affidavit tagħha filwaqt li telenka dak kollu li sar fiz-zwieġ, il-Qorti tosserva li din bl-ebda mod ma tagħmel referenza għad-dar matrimonjali izda sempliċiment tirrileva li "hawn li hawn fuq l-art jiswa ghax hawn kollu green area, u jien thabbat ghal permessi".

L-ammont ta' €11,650 li nefqet il-konvenuta fi spejjez relatati mal-

mobbli ġewwa d-dar matrimonjali.46

L-assi li jiffurmaw parti mill-komunjoni tal-akkwisti huma s-segwenti:

Il-mobbli kollha fid-dar matrimonjali u dan eskluz il-madum (€3,728), il-kamra tal-banju u shower (€3,262), aluminium tat-twieqi (€2,097), il-bibien tas-sodda matrimonjali (€1,864).

ta' barra (€699), u

l-għamara

Zewġ (2) vetturi u ċjoe' l-vannijiet bin-numru ta' reġistrazzjoni EBC 871 u EAG 921, rispettivament, tal-valur kumplessiv ta' €9,320;

Polza t'assigurazzjoni mal-Middlesea Insurance bin-numru 08336;

Il-vettura Toyota Vitz bin-numru ta' reġistrazzjoni MUM 109 li għalkemm hija reġistrata fuq terz, mill-provi u mid-dokumentazzjoni esebita jirriżulta li verament din inxtrat mill-partijiet u għalhekk għal finijiet ta' qasma u likwidazzjoni (kwantu għall-ammont) dan għandu

45 Ara l-kuntratti datati 17 ta' Awwissu 2001 fl-atti tan-Nutar Dr Isabelle Omran, a fol 31 u 481 tal-proċess.

46 Skont id-dikjarazzjoni tal-attur fl-affidavit tiegħu a fol 28 u 29.

jittieħed in konsiderazzjoni u jifforma parti mil-likwidazzjoni tal- komunjoni tal-akkwisti bejn il-partijiet;

Il-kontijiet bankarji f'isem l-attur ġialadarba ma nġabet l-ebda prova li l-ammonti f'dawn il-kontijiet bankarji ġejjin minn sorsi parafernali, liema kontijiet bankarji għandhom in-numru: a. 17497820731 mal-Bank of Valletta plc;47 b. 03778515773 mal-Bank of Valletta plc.48

Il-kontijiet bankarji f'isem l-attur ġialadarba ma nġabet l-ebda prova li l-ammonti f'dawn il-kontijiet bankarji ġejjin minn sorsi parafernali, liema kontijiet bankarji għandhom in-numru: a. 67650371225 mal-Bank of Valletta plc;49 b. 32906823064 mal-Bank of Valletta plc.50

Zewġ kontijiet bankarji f'isem il-partijiet b'mod konġunt li għandhom

zbilanċ: a. 94186342760 mal-Bank of Valletta plc, li huwa ndikat bħala

b. 95503016225 mal-Bank of Valletta plc, li huwa ndikat bħala

Il-kontijiet bankarji intestati jew intizi għal minuri:

a. 56411689236 mal-Bank of Valletta plc, intiz għal L B;53 b. 73847601556 mal-Bank of Valletta plc, intiz għal L B;54 c. 63051030105 mal-Bank of Valletta plc, intiz għal M B.55

Il-kumpanija Kool Air Systems Limited bin-numru C17877.56

Id-debitu tal-partijiet li jifforma parti mill-komunjoni tal-akkwisti huwa s- segwenti:

Dejn relattiv mal-kumpanija Kool Air Systems Limited fl-ammont ta' €173,752.83 li pero' l-partijiet ġew dikjarati debituri in solidum mal- istess kumpanija versu l-Bank of Valletta Plc hekk kif ġie deċiz fis- sentenza fl-ismijiet Bank of Valletta Plc vs Kool Air Systems Limited u A u Rose miżżewġin B ta' nhar it-8 ta' Novembru 2011;57

Dejn fl-ammont ta' €125,646.54 bl-interessi abbażi ta' sentenza fl- ismijiet Bank of Valletta Plc vs A u Mary Vella Carbonaro sive C miżżewġin B datata d-9 ta' Lulju 2012;58

Dejn mal-ARMS relatat mal-kontijiet tad-dawl u l-ilma tad-dar

Dejn mal-kumpanija GO, li dwaru nfetħu proċeduri ċivili;

Dejn mal-MFSA bħala penali relatati mal-kumpanija Kool Air

Mill-atti proċesswali jirrizulta illi d-dar li fiha stabilixxew il-familja tagħhom il-partijiet sal-prezent għadha tikkostitwixxi d-dar matrimonjali, u dan minkejja li tali fond hija parafernali tal-attur.

Barra minn hekk, jidher illi l- attur ġie mitlub jillontana ruħu mid-dar matrimonjali u dan minħabba proċeduri kriminali, filwaqt li l-konvenuta abbandunat id-dar matrimonjali u bdiet tgħammar ġewwa Antlou Court, Flat 1, Triq K Grima, Xlendi, Il-Munxar.

Magħdud ma' dan, il-Qorti tosserva ukoll li fl-affidavit tiegħu l-attur jipproponi li l-kumpanija Kool Air Limited għandha tiġi assenjata lilu u di piu' jassumi ukoll id-dejn li hemm fuq l-istess soċjeta'.60

59 Ara x-xhieda ta' Jean Karl Scicluna bħala rappreżentant tal-MFSA59 li jgħid li sal-10 t'Ottubru 2011 fuq is-soċjeta' Kool Air Systems Limited kien hemm penali u miżati għall-annual returns u accounts fl- ammont ta' €3776.61 60 Fol.

Divizjoni tal-Komunjoni tal-Akkwisti u Assenjazzjoni tal-Porzjonijiet Wara li l-Qorti ħadet konjizzjoni tal-provi kollha u tas-suġġerimenti tal-Perit Legali fir-rigward tad-divizjoni tal-Komunjoni tal-Akkwisti u l-assenjazzjoni tal-porzjonijiet lil partijiet, hija waslet għal konkluzjoni li l-komunjoni tal- akkwisti għandha tiġi diviza bejn il-partijiet u assenjata f'porzjonijiet lilhom skont is-segwenti: Porzjon Assenjat lil A B:

Nofs il-valur tal-mobbli li jinsabu fid-dar matrimonjali (ad eċċezzjoni tal-valur tal-madum, l-aluminium, il-kmamar tal-banju u l-bieb ta' barra li huma fattwalment mobbli li tħallsu mill-intimata u li għalhekk, il-valur tagħhom ser jiġi assenjat lill-istess intimata);

Nofs mir-rikavat tal-polza t'assigurazzjoni mal-Middlesea Insurance;

Il-vannijiet bin-numru ta' reġistrazzjoni EBC 871 u EAG 921;

L-ishma kollha tal-kumpanija Kool Air Systems Limited, inkluz dawk tal-intimata biex b'hekk il-kumpanija tkun tappartjeni esklussivament lir-rikorrent, b'dana illi l-memorandum u l-istatut tal-kumpanija għandhom jinbidlu fis-sens li l-intimata ma jkollhiex iktar irwol fl- istess kumpanija;

Kull kont bankarju intestat f'isem l-attur f'ismu, ad eskluzjoni ta' dawk

li huma relatati jew abbinati mal-minuri;

Nofs sehem indiviż mill-kontijiet intestati jew intiżi għall-minuri M B, liema kontijiet bankarji għandhom jsiru jsejħu liż-żewġ partijiet, fejn dawn tal-aħħar isiru both signatories għalihom b'dan li kull deċiżjoni spettanti lill-istess kontijiet għandhom jittieħdu miż-żewġ partijiet b'mod ugwali.

Filwaqt li l-kontijiet bankarji intestati jew intizi għal L B għandhom jinqalbu direttament fuq isimha;

Nofs l-ammont f'kull kont bankarju konġunt f'isem il-partijiet, liema

ammont jikkostitwixxi dejn;

Nofs id-dejn kollu relattiv mal-kumpanija GO;

L-arretrati u l-kontijiet tad-dawl u l-ilma dovuti lil ARMS Limited sad- data tas-sentenza għandhom jitħallsu esklussivament mir-rikorrent;

Id-dejn kollu relattiv mal-istess imsemmija kumpanija Kool Air Systems Limited inkluż dak tal-MFSA u d-dejn relattiv tas-sentenza fl-ismijiet Bank of Valletta Plc vs Kool Air Systems Limited u A u Rose miżżewġin B (Rikors Ġuramentat Numru 430/11 MCH) datata t-8 ta' Novembru 2011;

Nofs id-dejn relattiv mal-Bank of Valletta Plc skont is-sentenza fl- ismijiet Bank of Valletta Plc vs A u Mary Vella Carbonaro sive C miżżewġin B (33/2012AE) deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili nhar id-9 ta' Lulju 201261 u li permezz tagħha ġie dikjarat li l-partijiet in solidum bejniethom huma debituri tal-Bank attur fl-ammont ta' €125,646.54 bl-imgħax kif mitluba;

Is-somma ta' €11,650 lil C B rapprezentanti l-kreditu tal-intimata fuq l-ammont li nefqet għall-madum, aluminium, kmamar tal-banju, għamra tal-kamra matrimonjali u bieb ta' barra;

ta' €3,144.65

ta' €6,289.30 (LM2,700) li ġiet imħallsa biex inxtrat il-vettura f'isem terz bir-reġistrazzjoni MUM 109.

tirrappreżenta nofs

Porzjoni Assenjat lil C Farugia:

Nofs il-valur tal-mobbli li jinsabu fid-dar matrimonjali (ad eċċezzjoni tal-valur tal-madum, l-aluminium, il-kmamar tal-banju u l-bieb ta' barra li huma fattwalment mobbli li tħallsu mill-intimata stess);

61 Ara a fol 503 tal-proċess

Is-somma ta' €4,660 rapprezentanti sehemha mill-vannijiet bin-

numru ta' reġistrazzjoni EBC 871 u EAG 921;

Is-somma ta' €11,650 rapprezentanti l-kreditu tal-intimata fuq l- ammont li nefqet għall-madum, aluminium, kmamar tal-banju, għamra tal-kamra matrimonjali u bieb ta' barra;

Kull kont bankarju intestat f'isem l-konvenuta f'isimha, ad eskluzjoni

ta' dawk li huma relatati jew abbinati mal-minuri;

ammont jikkostitwixxi dejn;

Nofs id-dejn relattiv mal-Bank of Valletta Plc skont is-sentenza fl- ismijiet Bank of Valletta Plc vs A u Mary Vella Carbonaro sive C miżżewġin B (33/2012AE) deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili nhar id-9 ta' Lulju 2012 u li permezz tagħha ġie dikjarat li l-partijiet in solidum bejniethom huma debituri tal-Bank attur fl-ammont ta' €125,646.54 bl-imgħax kif mitluba;

Is-somma ta' €3,144.65 lil A B li tirrappreżenta nofs l-ammont ta' €6,289.30 (LM2700) li ġiet imħallsa biex inxtrat il-vettura f'isem terz bir-reġistrazzjoni MUM 109;

Il-Qorti osservat is-suġġeriment tal-Perit Legali u ċjoe' "L-esponenti, abbażi tad-dejn kbir li hija mifnija bih il-komunjoni tal-akkwisti, liema dejn fil-maġġor parti tiegħu huwa dejn li miegħu hemm titolu eżekuttiv fuq l- ammont dovut u hemm l-interessi legali li qed jakkumulaw, l-esponenti tħoss li l-unika soluzzjoni hi li tinbiegħ id-dar matrimonjali fis-suq miftuħ

bil-għan li jiġi sodisfatt tali dejn.

Fiċ-ċirkustanzi, l-esponenti umilment tirrileva li l-unika alternattiva għall-bejgħ tkun il-liċitazzjoni li naturalment m'hijiex ta' vantaġġ għall-partijiet.

Għalhekk, tali proprjeta' immobbli għandha tinbiegħ fis-suq miftuħ b'dan li l-partijiet għandhom jippruvaw jaqblu dwar il-prezz u l-valutazzjoni tal-istess dar u jkun fin-nuqqas ta' tali qbil li għandu jitqabbad Perit sabiex jagħti stima u valutazzjoni tal-istess dar u dan bi spejjeż ugwali bejn il-partijiet".

Il-Qorti pjenament taqbel mal- Perit Legali li l-komunjoni tal-akkwisti hija mifnija mid-dejn u li tali dejn sar minħabba n-negozju tal-partijiet li kien f'isimhom it-tnejn.

Għalkemm il- konvenuta tiddikjara li fl-affidavit tagħha li "mill-kumapnija ma naf xejn, naf li kull gimgha kien jidhol kontejner ikun ga mibjugh.

Jien tgidx kemm kont inbiegh, imma l-flus ma nafx x'sar minnhom", il-Qorti tirribadixxi illi tali raġunament ma jezonerax lill-intimata mill-obbligi tagħha versu l- kumpanija.

F'dan ir-rigward il-Qorti tagħmel referenza għas-sentenza fl- ismijiet Mafimex Limited (C7396) vs Saviour D’Alfonso et, deċiza mill- Prim' Awla tal-Qorti Ċivili nhar il-20 ta' Marzu 2019, fejn ingħad illi anke jekk waħda mill-partijiet miz-zwieġ ma jkollha xejn x'taqsam man-negozju, din ukoll għandha tkun responsabbli għad-dejn tal-kumonaija jekk ikun qiegħed jadopera r-reġim tal-komunjoni tal-akkwisti: "Fil-kawża tal-lum ma jiswa xejn li l-attriċi ma kellhiex x‟taqsam man-negozju.

Wara kollox, hija kienet taf illi l-konvenut kien qieghed jiggestixxi negozju filwaqt illi l- komunjoni tal-akkwisti kienet għadha qed topera bejniethom.

Il-fatt illi hi ma kellhiex x‟taqsam man-negozju ma jfissirx illi d-dejn in kwistjoni mhuwiex piż fuq il-komunjoni, u issa li ġiet xolta, piż fuq l-assi taż-żewġ konvenuti individwalment".

Għaldaqstant il-Qorti tkompli billi tisħaq illi fil- kaz odjern l-konvenuta kienet konsapevoli tar-responsabbiltajiet tagħha u dan meta hi stess kienet involuta fit-twaqqif u l-ġestjoni tal-istess kumpanija.

Huwa inutli li f'dan l-istadju l-konvenuta tiddikjara li ma kienet taf xejn rigward il-kumpanija.

In vista tal-premess, il-Qorti ma taqbilx li sabiex jitħallas dan id-dejn taz- zewġ partijiet li sar fiz-zwieġ, din għandha tobbliga lill-attur ibiegħ id-dar parafernali tiegħu.

F'dan l-istadju li l-komunjoni tal-akkwisti ġiet xolta, il- Qorti tordna lil kull parti sabiex terfa' r-responsabbilita' tiegħu jew tagħha bil-mod kif jidrilhom xieraq fiċ-ċirkostanzi, u in vista tal-fatt li z-zwieġ tal- partijiet tkisser primarjament minħabba adulterju da parti l-attur u kif ukoll

id-dikjarazzjoni tal-attur fl-affidavit tiegħu, il-Qorti kompliet sabiex għaddiet

lill-attur piz ikbar minn dak tal-intimata.

Magħdud ma' dan, il-Qorti ma tistgħax ma tikkumentax li n-negozju tal-partijiet ġie traskurat ferm matul il-proċeduri odjerni u dan probabilment sforz il-pika taz-zewġ partijiet.

Tali pika jekk xejn kompliet issarraf f'dannu ikbar għall-komunjoni tal-akkwisti.

Madanakollu tali traskuraġni ma tistgħax jiġi attribwita biss lill-attur, izda anke lil konvenuta.

It-tnejn kellhom l-obbligu li jħallsu dan id-dejn, anke jekk bil-ftit izda t-tnejn għazlu li jagħmlu ta' rashom u jinjoraw l-obbligi tagħhom, liema atitudni ma tirrispekja xejn sabiħ fuq il-partijiet.

ll-Qorti tinnota li l-attur ddikjara li d-dar xxxxxx tappartjeni lil attur.

Il-Qorti tinsab sodisfatta sal-grad rikjest mil-liġi li din id-dar verament hija parafernali tal-attur u dan in vista tal-fatt li fl-atti proċesswali ġew ezebiti zewġ kuntratti fl-atti tan-Nutar Isabelle Omran li jistabbilixxu li l-art li fuqha hi mibnija l-art tappartjeni lill attur, liema provi u verzjoni mhux qiegħda tiġi kontradetta mill-intimata.

Barra minn hekk, l-attur jiċċara illi l-ispejjez relatati mal-binja tal-art intefqet mill-attur waħdu fejn ħareġ l-ispiza ta' €16,310 f'ġebel u konkos, u kif ukoll spejjez oħra relatati ma' dawl, ilma u tibjid.

Min-naħa l-oħra l-konvenuta lanqas ma tikkontesta tali verzjoni, tant li fl-affidavit tagħha ma tagħmel l-ebda referenza għall-fatt li din id-dar tappartjeni l-komunjoni tal-akkwisti izda tirrileva li "hawn fuq l-art jiswa ghax hawn kollu green area, u jien thabbat ghal permessi".

Dan il-fond serva bħala d-dar matrimonjali tal-partijiet sa mid-data taz- zwieġ sal-jum li fih il-konvenuta telqet mill-istess dar sabiex tgħix f'appartament li kriet minn għand l-Awtorita' tad-Djar.62 Madanakollu, permezz ta' din is-sentenza qiegħed jiġi ddikjarat li tali fond m'għadux jikkostitwixxi d-dar matrimonjali tal-partijiet u di piu' jiġi ddikjarat li l-attur huwa l-uniku s-sid tal-fond xxxxxxxxxx stante li hija dar parafernali tiegħu u b'hekk din għandha tibqa' fil-pussess assoluta tiegħu.

Dwar id-Dar Matrimonjali:

li d-dar matrimonjali tal-partijiet, u ċjoe'

Huwa ppruvat permezz ta' kuntratti pubbliċi u dikjarazzjonijiet ġuramentati l-fond mhux kontradetti, xxxxxxxxxxx, huwa proprjeta' parafernali ta' A B. Inoltre, il-Qorti tevalwa li l-konvenuta ilha tgħix barra mid-dar matrimonjali sa mis-sena 2013 u ma jidhirx li din reġgħet irritornat lura sabiex tgħix fl-istess dar matrimonjali.

Għaldaqstant il-Qorti filwaqt illi tiddikjara li l-imsemmi fond m'għandux iktar jitqies bħala d-dar matrimonjali tal-partijiet, il-Qorti tiċħad it-talba tal- konvenuta illi tingħata d-dritt li tgħix ġewwa l-fond xxxxxxxx, stante li tali fond huwa parafernali tal-attur.

DEĊIDE: Għalhekk, għal dawn il-motivi, din il-Qorti qiegħda taqta' u tiddeċiedi din il-kawża billi:

Tilqa' l-ewwel talba attriċi u l-ewwel talba rikonvenzjonali billi tippronunzja s-separazzjoni personali bejn il-konjuġi B u dana bi ħtijiet ta' adulterju u inġurji gravi da parti l-attur, u ħtija ta' adulterju da parti l-konvenuta, b'dana illi l-attur għandu jkun ħati tal-firda mill- 1 ta' Frar 2008 u ċjoe' meta nbdew il-proċeduri ta' medjazzjoni, filwaqt li l-konvenuta għandha tkun ħatja tal-firda mill-1 ta' Jannar 2009 u ċjoe' s-sena li fiha bdiet ir-relazzjoni extra-matrimonjali ma' J Q;

Tilqa' it-tieni talba rikonvenzjonali u tawtorizza lill-konvenuta sabiex

tgħix separatament mill-attur;

Tastjeni milli tieħu konjizzjoni tat-tieni talba attriċi fir-rigward ta' L B stante li llum hija maġġorenni, filwaqt li tiċħad it-tieni talba attriċi fir- rigward ta' M B u tordna li l-kura u kustodja tal-minuri M B tkun fdata b'mod konġunt bejn il-partijiet, b'dana illi d-deċizjonijiet ordinarji ta' kuljum rigward il-minuri għandhom jittiehdu minn dik il-parti li magħha/miegħu jkun imisshom jirrisjedu l-minuri, filwaqt li dawk id-

deċizjonijiet ta' natura importanti, inkluz dawk ta' saħħa, edukazzjoni u safar tal-minuri, għandhom jittiehdu mill-partijiet b'mod konġuntiv; tordna ukoll u dan in forza tal-Artikolu 149 tal-Kapitolu 16 tal-Liġijiet ta' Malta u fl-aħjar interess suprem tal-minuri illi l-missier jibqagħlu d-dritt għall-aċċess għall-ibnu skont kif regolat fid-digriet tal-11 ta' Jannar 2014;

Tilqa' parzjalment it-tielet talba rikonvenzjonali fis-sens illi filwaqt li tiċħad li l-attur jivversa manteniment għall-konvenuta u għal bintu L B li llum hija maġġorenni, tordna lill-attur u dan ġialadarba l-minuri M Micallef ser ikompli jabita ma' ommu, iħallas lil konvenuta s- somma ta' mitejn Ewro (€200) kull erba' ġimgħat u dan oltre nofs l- ispejjez relatati mas-saħħa, edukazzjoni u attivitajiet extra- kurrikulari.

Dan il-manteniment jogħla kull sentejn skont l-indiċi tal- għoli tal-ħajja u jista' jitnaqqas direttament minn kwalsiasi paga, introjtu jew benefiċċju soċjali li tista' jipperċepixxi minnu l-attur.

Bl- applikazzjoni tal-Artikolu 3B tal-Kodiċi Ċivili, l-attur huwa obbligat li jħallas manteniment għal M B sakemm il-minuri jagħlaq l-eta` ta' tmintax (18)-il sena.

Madanakollu fl-eventwalita` li ulied il-partijiet jagħzlu li jibqgħu jistudjaw fuq bażi full-time wara li jilħqu l-eta` maġġorenni, il-manteniment għandu jibqa' jitħallas sakemm dak il- wild jagħlaq l-eta` ta' tlieta u għoxrin (23) sena jew sakemm item l- istudji tiegħu, skont liema eventwalita` tavvera ruħha l-ewwel.

Jekk it-tifel imur igħix għal rasu wara li jagħlaq it-tmintax il-sena, il- lilu.

Kwalunkwe manteniment għandu inkluz children benefiċċju soċjali allowance għandu jkun perċepibbli mill-konvenuta għan-nom tal- minuri;

in konnessjoni mal-minuri,

jitħallas direttament

Tilqa' it-tielet u r-raba' talba attriċi u kif ukoll il-ħames talba rikonvenzjonali, u xxolji, tillikwida u tiddividi l-komunjoni tal-akkwisti lil partijiet skont il-provvedimenti tal-ħames parti ta' din is-sentenza u ċjoe' 'It-Terminazzjoni u d-Diviżjoni tal-Komunjoni tal-Akkwisti';

Tilqa' il-ħames talba attriċi u dan skont il-provvedimenti tas-sitt parti

ta' din is-sentenza u ċjoe' 'Il-Beni Parafernali';

Tilqa' is-sitt talba attriċi u tassenja lill-partijiet sehemhom mill- komunjoni tal-akkwisti u l-beni parafernali skont il-ħames u s-sitt parti ta' din is-sentenza;

Tilqa' is-seba' talba attriċi u r-raba' talba rikonvenzjonali, u tapplika fil-konfront tal-partijiet is-sanzjonijiet kollha tal-Artikolu 48 tal-Kodiċi Ċivili;

Tiċħad is-sitt talba rikonvenzjonali u ċjoe' li l-konvenuta tokkupa esklussivament id-dar xxxxxxxxxxxxxxxx u dan ad eskluzjoni tal- attur.

Bl-ispejjez kollha tal-kawza għandhom ikunu sapportati zewġ terzi mill- attur u terz mill-konvenuta.


QORTI CIVILI PRIM'AWLA ONOR IMHALLEF ANNA FELICE Illum 29 ta' Ottubru, 2020

vs Kunsill Mediku

Il-Qorti: Rat ir-rikors ġuramentat tal-attur Denis Grech Cachia, li permezz tiegħu wara li ġie premess illi: L-esponenti huwa ta' nazzjonalità Macedonjana izda ilu residenti f'Malta ghal dawn l-ahhar hames snin.

F'dan iz-zmien huwa zzewweg persuna ta' nazzjonalità Maltija.

L-esponenti studja gewwa l-Università "Goce Delchev" – Sthip, Faculty of Medical Sciences gewwa l-Macedonja fejn huwa studja u ghandu kwalifiki fil-qasam tal-bijologija u "surgery with gynaecology and obstetrics with care", u dan kif jidher mill- anness certifikat mahrug mill-istess Università (mmarkata bhala Dok.

Il-kwalifiki tieghu gew rikonoxxuti mic-Centru Malti ghar- Rikonoxximent ta' Kwalifiki u ta' Informazzjoni u mill-Università ta' Malta, fejn l-istess esponenti qieghed ikompli l-istudji tieghu permezz ta' Masters Degree; (Dokumenti ta' Rikonoxximent annessi u mmarkati bhala Dok.

Meta l-esponenti applika mal-Kunsill Mediku Malti sabiex jigi mnizzel fir-Registru ta' Prattikanti Medici, l-Kunsill Mediku ma ta l-ebda risposta.

L-esponenti interpella lill-Kunsill Mediku diversi drabi sabiex jigi moghti risposta, izda s'issa l-Kunsill Mediku baqa' skiet.

A bazi tal-fatt li l-kwalifiki tal-esponent gew rikonoxxuti mic- Centru Malti ghar-Rikonoxximent ta' Kwalifiki u ta' Informazzjoni u mill-Università ta' Malta, l-applikazzjoni tal-esponent mal- Kunsill Mediku ghandha tkun sufficjenti sabiex ismu jkun miktub fir-Registru ta' Prattikanti Medici, u ghalhekk il-fatt li ma nghatax risposta, l-Kunsill qieghed imur kontra l-ligi skond il-Kapitlu 464 tal-Ligijiet ta' Malta, kif ukoll qed ikun diskriminatorju.

Intalbet din il-Qorti sabiex: 1.

Tiddikjara li n-nuqqas ta' risposta mill-Kunsill Mediku wara l-applikazzjoni tal-attur sabiex ismu jigi mnizzel fir-Registru tal-Prattikanti Medici hija ingustizzja, diskriminatorja u tmur kontra l-ligi.

Tordna lill-intimat Kunsill Mediku sabiex jirregistra lill-attur fir-Registru ta' Prattikanti Medici f'Malta, u li jaghmel dan fi zmien qasir u perentorju skond kif tordna din l-Onorabbli Qorti.

lill-Kunsill Mediku

unikament Tiddikjara responsabbli ghad-danni kollha sofferti mill-attur fiz-zmien li huwa ma nghatax risposta ghall-applikazzjoni tieghu.

Tillikwida d-danni kollha sofferti mill-attur okkorrendo bl- opera ta' periti nominandi.

Tikkundanna lill-Kunsill Mediku intimat ghall-hlas tad-danni sofferti mill-attur f'dik is-somma kif likwidata minn din l- istess Onorabbli Qorti.

Bl-ispejjez, kontra l-intimat Kunsill Mediku li huwa minn issa ngunt ghas-subizzjoni.

Rat id-dokumenti annessi.

Rat ir-risposta ġuramentata tal-Kunsill Mediku intimat, li permezz tagħha eċċepixxa illi: In linea preliminari, r-rikorrenti jinsab ultra vires ghar-raguni illi qabel ma wasal sabiex jipprezenta l-kawza odjerna kellu jezawrixxi rimedji ohrajn, specifikament dak ta' appell migjub quddiem il-Kumitat tal-Appelli kif inhu dettat f'Artikolu 49 ta' Kapitolu 464 tal-Ligijiet ta' Malta.

Rigward il-fatti esposti fl-ewwel paragrafu tad-dikjarazzjoni attrici, r-rikorrenti qabel xejn irid igib prova illi l-istess ilu residenti f'Malta ghal dawn l-ahhar hames snin u li huwa mizzewweg persuna ta' nazzjonalità Maltija.

Minghajr pregudizzju ghall-eccezzjoni surreferita, r-residenza u l-fatt li huwa mizzewweg ma' persuna ta' nazzjonalità Maltija, ma taghmel l-ebda differenza.

Il-fatti dikjarati fit-tieni paragrafu mhux qed jigu kontestati.

Il-fatti dikjarati fit-tielet paragrafu mhux qed jigu kontestati.

Il-fatti esposti fir-raba' paragrafu qed jigu kontestati in toto stante li l-Kunsill Mediku mhux talli wiegeb lill-intimat imma talli wiegeb l-ittra ufficcjali tar-rikorrenti permezz ta' ittra ufficcjali

risponsiva bin-numru ta' referenza 1235/2019 datata 1 ta' April 2019 (kopja tal-ittra ufficcjali hawn annessa u mmarkata bhala 'Dok.

A') u ghaldaqstant, l-istess Kunsill Mediku ma kien bl-ebda mod diskriminatorju u/jew ingust fil-konfront tar-rikorrenti stante illi kuntrarjament ghal dak pretiz mir-rikorrenti, l-intimat ta raguni u spjegazzjoni cara ghaliex isem ir-rikorrenti ma giex imnizzel fir-registru tal-Kunsill Mediku.

Dak sottomess mill-attur fil-hames paragrafu qieghed jigi kontestat u dan ghar-raguni li l-kwalifici li jippossjedi r-rikorrenti ma humiex sufficjenti skond il-ligi sabiex ismu jkun mnizzel fir- Registru ta' Prattikanti Medici ghar-ragunijiet segwenti:

Illi l-Artikolu 11 tal-Kapitolu 464 tal-Ligijiet ta' Malta jirrikjedi li sabiex persuna tigi rregistrata fir-Registru Mediku, din it- tali persuna ghandha jkollha kwalifika fil-Grad ta' Duttur fil- Medicina u Kirurgija mill-Università ta' Malta, jew xi wahda mill-kwalifiki elenkata fit-Tieni Skeda tal-istess Kapitolu, jew kwalifika rikonoxxuta ghal dak il-ghan minn xi Stat Membru, miksuba minn Kullegg Universitarju, jew Skola Medika.

Illi l-kwalifika tar-rikorrenti tikkonsisti f'Primary Medical Decree miksuba mill-Macedonia u cioè pajjiz li mhuwiex Membru Stat tal-Unjoni Ewropea.

Illi din il-kwalifika surriferita giet rikonoxxuta li taqa' fil-livell 6 tal-Qualification Framework, mill-Malta Qualifications Recognition Information Centre (MQRIC), u ghalhekk mhijiex tal-livell 7, u cioè l-livell li tissodisfa l-kwalifika Maltija.

Il-ligi surreferita tirrikjedi kwalifika il-livell ta' edukazzjoni, sabiex persuna tkun tista' tigi rregistrata fir- Registru Mediku.

Minghajr pregudizzju ghas-suespost, id-definizzjoni ta' "prova ta' kwalifiki formali" kif inhi dedotta fil-Kapitlu 464 tal-Ligijiet ta' Malta tispjega kif:

"prova ta' kwalifiki formali mahrugin minn pajjiz terz ghandhom jitqiesu bhala prova ta' kwalifiki formali jekk id-

detentur ikollu tliet snin ta' esperjenza formali fil-professjoni involuta fit-territorju tal-Istat Membru li jkun irrikonoxxa dik il-prova ta; kwalifika formali, certifikata minn dak l-Istat Membru."

Fuq dan il-punt, ir-rikorrent mkien ma prova illi ghandu mill- inqas tliet snin ta' esperjenza formali fil-professjoni involuta f'territorju ta' xi stat membru li rrikonoxxa l-kwalifika tieghu u ghalhekk, il-Kunsill Mediku ma seta qatt jirregistra lir-rikorrent, gialadarba ma ssodisfax ir-rekwiziti dedotti fil-ligi nostrana.

It-talbiet tal-attur fil-konfront tal-intimat Kunsill Mediku huma infondati fil-fatt u fid-dritt stante li l-ebda dannu ma sehh u/jew gie kkawzat minhabba xi nuqqasijiet attribbwibbli lil Kunsill Mediku.

Ghaldaqstant u in vista tas-suespost, l-intimat umilment jitlob lil din l-Onorabbli Qorti sabiex tichad it-talbiet tar-rikorrenti maghmula fir-rikors promotur (349/2019 AF) u filwaqt li tilqa' l- eccezzjonijiet preliminari kollha l- eccezzjonijiet l-ohra migjuba mill-esponenti, u dan taht dawk il- provvedimenti li dina l-Onorabbli Qorti jidhrilha li huma xierqa u opportuni.

Salv eccezzjonijiet ulterjuri skond il-ligi.

Bl-ispejjez kontra r-rikorrenti illi qieghed minn issa jigi ngunt in subizzjoni.

Rat in-noti ta' sottomissjonijiet tal-partijiet dwar l-ewwel eċċezzjoni preliminari tal-Kunsill intimat.

Rat li l-kawża tħalliet għas-sentenza dwar l-ewwel eċċezzjoni preliminari tal-Kunsill intimat.

Rat l-atti kollha tal-kawża.

Ikkunsidrat illi permezz ta' din l-azzjoni, l-attur qiegħed jattakka d-deċiżjoni tal-Kunsill intimat meta naqas milli jniżżel isem l- attur

il-

Professjonijiet tas-Saħħa, Kapitolu 464 tal-Liġijiet ta' Malta.

fir-Reġistru Mediku stabbilit skont

tal-Kodiċi

l-aħjar prova sabiex

Minkejja li l-ebda parti ma ddikjarat fuq liema artikolu tal-liġi qiegħda tibbaża t-talbiet u l-eċċezzjonijiet tagħha, il-Qorti jidhrilha li din hija kawża għal stħarriġ ġudizzjarju ta' għemil ta' 469A l-artikolu amministrattiv Organizzazzjoni u Proċedura Ċivili (Kap. 12).

Il-provi huma kemmxejn skarsi.

Mill-atti jirriżulta li l-attur huwa ċitaddin tal-Maċedonja.

Huwa studja fil-'Medical University' ta' Sofia, Bulgarija, speċifikament fil-Fakultà tal-Mediċina.

Huwa ppreżenta 'Transcript of Records' ta' 'semester' wieħed f'din l- Università.

Għalkemm jgħid li huwa studja u għandu kwalifiki 'surgery with gynaecology and fil-qasam tal-bioloġija u obstetrics with care' huwa ma ġab l-ebda prova f'dan is-sens u lanqas li huwa fil-fatt iggradwa bħala tabib jew xi prattikant mediku ieħor.

Il-Qorti kienet tistenna li ż-żewġ partijiet f'din il-kawża t-talbiet u jippreżentaw eċċezzjonijiet tagħhom.

L-ewwel nett, l-ebda parti ma ppreżentat kopja tal-applikazzjoni jew rikjesta li għamel l-attur flimkien mad-dokumentazzjoni kollha mal-Kunsill neċessarja sabiex isostni t-talba tiegħu.

Il-Qorti hija perplessa wkoll kif l-attur lanqas ippreżenta prova tal-kwalifiki li jgħid li għandu, rikonixxuti, skont hu, kemm skont il-liġijiet lokali kif ukoll tal-Unjoni Ewropea.

Il-Qorti qiegħda tgħid dan għaliex skont iċ-ċertifikat a fol.

5 tal-proċess, maħruġ mill-Kummissjoni Nazzjonali Għal Edukazzjoni Avvanzata u Għola, l-attur għandu l-kwalifika konsistenti ta' Infermier, MQF/EQF komparabbli għall-livell 4 tal-Qualification Framework u mhuwiex kwalifikat bħala prattikant mediku.

L-attur jgħid li huwa talab lill-Kunsill intimat sabiex ismu jiġi

mniżżel fir-Reġistru Mediku (u allura tat-tobba) imma li l-Kunsill

Huwa jikkontendi li għandu l-kwalifiki

kollha neċessarji sabiex ismu jitniżżel fl-imsemmi reġistru u li

allura n-nuqqas ta' risposta da parti tal-Kunsill intimat imur

kontra l-provvedimenti tal-Kap.

Isostni wkoll li l-Kunsill

aġixxa b'mod diskriminatorju fil-konfront tiegħu.

Huwa qiegħed għalhekk jitlob lill-Qorti tordna lill-Kunsill intimat sabiex jinkludih fl-imsemmi reġistru u kif ukoll likwidazzjoni u ħlas ta' danni li jgħid li sofra minħabba l-aġir tal-Kunsill intimati.

Din is-sentenza hija limitata għall-ewwel eċċezzjoni preliminari tal-Kunsill intimat li permezz tagħha eċċepixxa li l-attur jinsab ultra vires għaliex minflok ipproċeda b'din il-kawża huwa kien imissu eżawrixxa rimedji oħra, senjatament billi jintavola appell quddiem il-Kumitat tal-Appelli kif inhu dettat f'artikolu 49 tal- Kap. 464.

Għandu qabel kollox jiġi ċċarat illi l-kunċett tal-ultra vires fl- isfond ta' stħarriġ ta' għemil amministrattiv jirreferi għal meta diskrezzjoni ma tiġix eżerċitata mill-entità konċernata fil-limiti tal-poteri statutorji li jikkonferixxi l-istess diskrezzjoni jew jekk dak l-att ta' diskrezzjoni ma jkunx ezerċitat bil-formalitajiet preskritti jew mill-awtorità kompetenti investita bih mil-liġi.

Għalhekk, ir-riferenza li jagħmel il-Kunsill intimat għall-kunċett tal-ultra vires fl-ewwel eċċezzjoni tiegħu hija waħda żbaljata.

Ippreċiżat dan il-punt, l-artikolu 469A(4) tal-Kap.

12 jagħti lill- Qorti d-diskrezzjoni li ma terżerċitax il-poter tagħha u tisma' l- kawża meta jiġi pruvat li l-attur kellu rimedju ordinarju xieraq u effettiv.

Sabiex jiġi interpretat ġustament, dan is-subartikolu m'għandux tal- jingħata ġurisdizzjoni tal-Qorti, biex tistħarreġ l-għemil amministrattiv, tkun ġustifikata biss jekk il-Qorti tkun sodisfatta li, fil-prattika, persuna kellha rimedju effikaċi u adegwat verament disponibbli għaliha u hija irraġjonevolment ma utilizzatx tali proċeduri disponibbli.

(Ara Bunker Fuel Oil Company Limited et vs Paul Attard Grech et, deċiża mill-Qorti tal-Appell fis-6 ta' Mejju 1998, Dr Philip Gilson et vs Tigné Development Co. Ltd. et, deċiża minn din il-Qorti diversament presjeduta fid-29 ta' Marzu 2004 u Joseph Mennie et vs Chairman tal-Awtorità tad-Djar et, deċiża

minn din il-Qorti diversament presjeduta fit-28 ta' Jannar 2004).

Il-ġurisprudenza tghallem fis-sens li fejn il-liġi speċjali tipprovdi

rimedju xieraq u effikaċi ta' 'judicial review', allura l-istħarriġ tal-

għemil amministrattiv mill-Qorti ma jistax iseħħ (Il-Perit D'Amico

interpretazzjoni

L-esklużjoni

Attard Jarju noe vs Chairman tal-Awtorità tal-Ippjanar, deċiża mill-Qorti tal-Appell fid-19 ta' Awwissu 1996).

Kif ġie rilevat ukoll fid-deċiżjoni tal-Qorti tal-Appell fl-ismijiet John Phyall vs Chairman Awtorità tal-Ippjanar, tal-5 ta' Ottubru 2001, ġialadarba l-liġi speċjali kkrejat makkinarju u proċeduri ad hoc biex wieħed ikun jista' appożitament jikkontesta xi deċiżjoni u/jew xi għemil amministrattiv li bihom iħossu aggravat, allura l-Qorti ordinarja hi svestita, skont l-artikolu 469A(4), milli tistħarreġ ġudizzjarjament id-deċiżjoni amministrattiva, billi dak l-istħarriġ hu riżervat ex-lege lill-Bord speċjali.

Finalment, din il-Qorti diversament presjeduta fil-każ fl-ismijiet Jane Grima Belhadj vs Awtorità ta' Malta dwar l-Ambjent u l-Ippjanar et, tal-24 ta' April 2013 qalet hekk:

"Illi l-kwestjoni m'hijiex waħda faċli jew sempliċi, għaliex bosta drabi r-rimedju mogħti minn liġi dwar deċiżjonijiet ta' korp statutorju ma jkunx l-istess f'kull każ.

Mhux hekk biss, imma xi minn daqqiet, il-liġi tagħti jedd ta' appell wiesgħa filwaqt li f'oħrajn tagħti jedd ta' appell limitat jew biss f'ċirkostanzi partikolari, bħal fejn appell jista' jitressaq biss wara d-deċiżjoni aħħarija jew biss bil-permess tat-tribunal li jkun ta d-deċiżjoni.

Hija ħaġa xierqa għalhekk li aktar ma jkun limitat il-jedd tal-appell aktar għandha tibqa' fis-seħħ is-setgħa ta' din il-Qorti li tistħarreġ l-imġiba u d- id- li deċiżjonijiet determinazzjoni tal-kwestjoni tiddependi ħafna mill-għamla ta' rimedju li jkun; .… Illi f'dan ir-rigward huwa mgħallem ukoll mill-awturi li "One of the most common grounds upon which permission to apply for judicial review is refused is that an applicant has failed to pursue a more appropriate method of pursuing the grievance.

Għalhekk,

Applikati dawn il-prinċipji għall-kawża tal-lum, il-Qorti qieset li l- artikolu 49 tal-Kap.

464 jistabilixxi l-Kumitat tal-Appelli għall- professjonijiet tal-kura mediċi.

A tenur tal-artikolu 49(3), waħda mill-funzjonjiet ta' dan il-Kumitat huwa li:

"meta ssir applikazzjoni għaldaqstant mill-persuna involuta, li jisma' u jiddeċiedi dwar deċiżjoni tal-Kunsill rilevanti li biha tiġi miċħuda r-reġistrazzjonità professjonist fil-kura medika fir-reġistru adatt."

Skont is-sub artikolu sussegwenti, appell quddiem il-Kumitat tal- Appelli għandu jiġi ppreżentat fi żmien perentorju ta' għoxrin

jum mid-deċiżjoni tal-Kunsill.

Il-Kumitat tal-Appelli għandu s- setgħa li jikkonferma, iħassar jew jirrevoka b'kondizzjonijiet jew mingħajrhom, u li jissostitwixxi kull deċiżjoni tal-Kunsill Mediku għar-reġistrazzjoni ta' professjonist fil-kura medika fir-reġistru adatt (artikolu 49(8)).

Jirriżulta mill-atti li fil-fatt, fil-każ tal-attur, il-Kunsill Mediku kkomunika d-deċiżjoni tiegħu li ma jinkludix lill-attur fir-reġistru in kwistjoni permezz ta' e-mail tad-9 ta' Frar 2015.

F'din l-e-mail l-attur ġie nfurmat illi l-Kunsill Mediku kien ikkunsidra l-applikazzjoni tiegħu għal reġistrazzjoni u li skont il- provvedimenti tal-Kap.

464 u tad-Direttiva tal-UE 2005/36/EC kif ukoll skont il-policy tal-Kunsill, applikanti li ma jkunux ċittadini tal-UE li jkunu qegħdin japplikaw permezz ta 'non-EU first degree' iridu jgħaddu minn eżami għall-prattikanti mediċi msejjaħ 'Medical Council Malta Statutory Examination'.

Huwa ġie nfurmat li seta' jagħmel dan l-eżami darbtejn biss.

Fl-istess e-mail huwa ġie mgħarraf ukoll illi seta' jappella d-deċiżjoni tal- Kunsill li ma jniżżilx ismu fir-reġistru fi żmien għoxrin jum minn dakinhar a tenur tal-Kap.

464 billi jibgħat e-mail lis-segretarju tal-Kumitat tal-Appelli fuq l-e-mail address provdut.

Il-Qorti ma tifhimx kif allura l-attur qiegħed jippretendi li qatt ma ngħata tweġiba għat-talba tiegħu sabiex ismu jitniżżel fuq ir-Reġistru Mediku.

Fil-5 ta' Marzu 2015 l-attur bagħat e-mail lil Dr. Ivan Etim Grech li dak iż-żmien kien jokkupa l-kariga ta' segretarju tal-Kumitat tal- Appelli fejn talab sabiex l-applikazzjoni tiegħu terġa tiġi kkunsidrata peress li huwa kien studja kemm il-Bulgarija kif ukoll l-Amerika.

Dr. Etim Grech wieġeb għal din l-e-mail fit-13 ta' Marzu 2013 u talab lill-attur jibgħatlu l-ittra ta' rifjut li rċieva mingħand il-Kunsill Mediku kif ukoll ħlas amministrattiv ta' €128.20 li kellu jitħallas fi żmien għaxart'ijiem minn dakinhar.

Dan il-ħlas ma sarx u allura l-appell waqa'.

Jidher li minflok ipproċeda bl-appell, l-attur mar għall-eżami tal- Kunsill Mediku dakinhar tas-16 ta' Settembru 2015.

Dakinhar stess huwa ġie nfurmat permezz ta' e-mail li ma kienx ghadda.

Minkejja li fl-iskambju sussegwenti ta' e-mails mal-Kunsill

intimat huwa wera x-xewqa li jerġa jagħmel l-eżami kif kellu dritt

illi jagħmel, jirriżulta li baqa' qatt ma rega resaq ghall-ezami.

Huwa ghalhekk għadu jista' jagħmel l-eżami darb'oħra.

Fis-6 ta' Diċembru 2016 huwa bagħat e-mail oħra lill-Kunsill fejn talabhom jikkunsidraw l-applikazzjoni tiegħu mill-ġdid stante li huwa kien ilu kważi tlett snin li ssieħeb f'unjoni ċivili ma' ċittadin Malti.

Mill-atti ma jirriżultax jekk kellux tweġiba għal din l-e- mail.

L-attur għażel li ma jixhedx f'din il-kawża.

Mill-provi jidher li huwa reġa bdielu dwar l-appell mid-deċiżjoni tal-Kunsill Mediku tant illi abbandunah u minflok mar għall-eżami skont l- istruzzjonijiet tal-Kunsill.

Altru milli l-Kunsill ma tahx risposta.

Ried jew ma riedx jappella, il-Qorti hija sodisfatta li l-attur kellu rimedju effettiv u disponibbli għalih sabiex jindirizza l-ilment tiegħu li l-Kunsill intimat irrifjuta li jniżżel ismu fuq ir-Reġistru adatt.

Il-fatt li l-attur għażel jew naqas li jinqeda b'dak ir-rimedju ma jnaqqas xejn mid-disponibilità li dak iż-żmien huwa kellu tal- istess rimedju.

L-eżistenza ta' dak ir-rimedju, bil-possibilitajiet li jagħti lil min jinqeda bih, ineħħi s-setgħa ta' din il-Qorti li tistħarreġ f'dan l-istadju d-deċiżjoni mogħtija mill-Kunsill intimat mhux daqstant għaliex dik id-deċiżjoni kienet waħda finali, daqskemm għaliex ir-rimedju alternattiv disponibbli kien wieħed sħiħ u komprensiv.

Jekk l-ilment tal-attur jirreferi għall-fatt illi huwa ma ngħatax tweġiba u ma ġiex awtomatikament ikkunsidrat bħala kwalifikat bħala prattikant mediku abbażi tal-fatt li huwa kien issieħeb f'unjoni ċivili ma' ċittadin Malti, il-Qorti tirrileva li dan l-istatus tiegħu ma jiswa xejn għal finijiet tat-talba tiegħu sabiex ismu jitniżżel fuq ir-reġistru mediku għaliex l-artikolu 11 tal-Kap.

464 jgħid ċar u tond illi irrispettivament miċ-ċittadinanza tal- applikant jew tal-konjuġi tiegħu, huwa jehtieglu (naturalment) ikun kwalifikat sabiex jitniżżel fir-reġistru u jekk il-kwalifiki

tiegħu ma jkunux rikonoxxuti minn xi stat membru, u jidher li l-

kwalifiki tal-attur fil-fatt ma kienux hekk rikonoxxuti, il-Kunsill

Mediku jista' jeħtieġ lill-applikant jagħmel u jgħaddi minn eżami

ta' profiċjenza professjonali u lingwistika.

Fuq kollox, il-Qorti tqis illi l-attur assolutament ma rnexxilux jipprova l-allegazzjonijiet tiegħu għaliex quddiem din il-Qorti ma ressaqx l-iċken prova li huwa fil-fatt kwalifikat bħala prattikant mediku.

Għalhekk u għal dawn ir-ragunijiet, din il-Qorti qiegħda taqta' u tiddeċiedi l-kawża billi tilqa' l-ewwel eċċezzjoni preliminari tal- Kunsill Mediku u għaldaqstant, tilliberah mill-osservanza tal- ġudizzju.

L-ispejjeż tal-kawża jitħallsu mill-attur.

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments