Qorti tal-Magistrati (Malta) Bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali Magistrat Dr. Doreen ‘Theuma LL.D.

Illum 13 ta' Settembru 2021

Il-Pulizija (Spettur Sarah Kathleen Holland) vs Clint ‘Schembri

Kumpilazzjoni Nru: 432/2015 Il-Qorti

Rat l-akkuzi migjuba kontra l-imsemmi Clint ‘Schembri, ta' 32 sena, bin George u Bernardette nee' Yuan, imwieled San Lawrenz' fl-14 ta' Dicembru 1988, residenti fil-fond bin-numru 34, Triq Pinto, L-Imqabba u detentur tal-karta ta' l-identita' bin-numru 362075(M).

Akkuzat talli fit-28 ta' Marzu 2014 u xi zminijiet wara mill-fabbrika li tinsab fil-Qasam Industrijali San Gwann u/jew f'dawn il-gzejjer ikkommetta serq ta' forklifter Toyota numru ta' registrazzjoni ABH 796, generator u ghodod ohra u/jew oggetti ohra liema serq hu aggravat bil-valur li jeccedi l-elfejn tliet mija u disgha u ghoxrin Euro u sebgha u tletin centezmu (€2329.37), mezz, hin u lok ghad-detriment ta' Leonard Previ u Francis Khosla Hall u/jew persuni ohra.

Ukoll talli fiz-zminijiet bejn it-28 ta' Marzu 2014 u t-12 ta' April 2014 taht l- istess cirkustanzi xjentement laqa' ghandu jew xtara hwejjeg misruqa, mehuda

b'qerq, jew akkwistati b'reat sew jekk dan sar f'Malta jew barra minn Malta, jew, xjentement kull mod li jkun indahal sabiex ibieghhom jew imexxihom, u cioe' laqa' ghandu forklifter Toyota numru tar-registrazzjoni ABH 796 u/jew oggetti ohra.

Ukoll talli fl-istess cirkustanza volontarjament hassar, ghamel hsara, jew gharraq hwejjeg haddiehor mobbli jew immobbli u cioe' ghamel hsara fuq forklifter Toyota numru ta' registrazzjoni ABH 796, liema hsara ma tiskorrix elfejn u hames mitt Euro (€2500) izda izjed minn mitejn u hamsin Euro (€250).

U b'hekk irrenda ruhu recediv ai termini tal-artikoli 49, 50 u 289 tal-Kap 9 tal- Ligijiet ta' Malta.

Rat in-nota ta'l-Avukat Generali permezz ta' liema baghat lill-imputat biex jigi gudikat minn din il-Qorti bhala Qorti ta' Gudikatura Kriminali bi procedura sommarja kif mahsub f'l-artikoli: ▪ 17, 31 u 533 tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta; ▪ 261(b)(c)(e)(f), 263, 269, 270, 279(b), 280(2) u 281(b) tal-Kapitolu 9 tal-

Ligijiet ta' Malta;

▪ 334 tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta; ▪ 325(1) tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta; u ▪ 49, 50 u 289 tal-Kpitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta.

Rat li l-imputat ma kellux oggezzjoni li l-kawza titkompla bi procedura sommarja.

Semghet il-provi.

Rat l-atti processwali.

Ikkunsidrat

Il-Provi

Illi l-ufficjal prosekutur l-Ispettur Spiridione ‘Schembri xehed1 u spjega li f'l-1 ta'Aprl 2014 certu Francis Hall kien irrapporta s-serq ta' fork lifter (b'numru ta' registrazzjoni ABH 796) minn fabbrika f'San Gwann Industrial Estate; dan il-fork lifter kien orange bil-griz.

Flimkien mal-fork lifter kienu insterqu ukoll generator u xi oggetti ohra.

Fil-15 ta' Mejju 2014 il-pulizija irciviet informazzjoni li dak il-fork lifter kien qieghed Rahal-l-Gdid, f'scrap yard ta' JAC Steel Company Limited f' Garibaldi Street.

Il-Pulizija marret fuq il-post u

1 Depozizzjoni a fol 13.

fil-fatt il-fork lifter instab hemm; il-fork lifter kien mizbuh ahmar b'l-isfar u ma kellux pjanci u batterija pero gie stabbilit li c-chassis number tieghu huwa 6FD3947601 u l-engine number huwa 76Z1585716.

Minn verifiki li saru mal- logbook dawn in-numri kienu jikkorrispondu ma' dawk tal-fork lifter misruq.

Park qal lill-pulizija li huwa kien xtara l-forklifter fit-12 ta' April 2014 minghand l-imputat.

L-imputat ha il-fork lifter ghand Park irmunkat fuq trukk Yarranton b'numru ta' registrazzjoni KBB 012 li sidu huwa certu Victor Gauci Calleja; sa kemm il-fork lifter kien ghand Park inzebah isfar b'l-ahmar.

Skond Park l-imputat qallu li l-forklifter kien akkwistah bhala pagament ta' xi materjal.

Lill-pulizija Park qallhom ukoll li xi hmistax il-gurnata wara li akkwista il-forklifter xi hadd qallu biex joqghod attent mill- imputat minhabba xi kazijiet li kellu l-Qorti.

L-ispettur ‘Schembri kompla jispjega li huwa tkellem ukoll ma Steven Nnam Deezua.

Dan qallu li kien hemm okkazzjoni meta l-imputat kien talbu jirmonka forklifter biex jiehdu ghand Park u ghal dan ix-xoghol l-imputat tah mitt Euro.

Eventwalment gie arrestat l- imputat.

Kompliet l-investigazzjoni u irrizulta li dak in-nhar li l-pulizija marru l-iscrap yard ta' Park u arrestawh l-imputat kien qieghed hemm; minhabba dan il-fatt u xi inkonsistenzi ohra fil-verzjonijiet mghotija ittiehdu passi ukoll fil-konfront ta' Park.

Dawn gew decizi u permezz taghhom Park instab hati ta' ricettazzjoni.

Fil- kors tad-depozizzjoni tieghu l-ispettur Zammit esebixxa weight bill3 datata 15 ta' Mejju 2014 li tindika l-piz tat-trukk bin-numru KBB 012 meta kellu l-fork lifter irmunkat u l-piz minghajr il-forklifter; l-okkorrenza dwar dan il-kaz4; u sett ta ritratti li juru l-forklifter.5 L-ispettur Zammit prezenta ukoll hames stqarrijiet rilaxxjati mill-imputat tul il-kors ta'l-investigazzjoni6.

F'depozizzjoni sussegwenti7 x-xhud prezenta ukoll sentenza mghotija fil-konfront ta'l-imputat fil-25 ta' Jannar 20118.

Illi Francis Saviour Elphick spjega li huwa sid il-fork lifter in ezami; dan kien jiswa circa tmienja u erbghin elf Euro (€48,000) u kien orangjio u griz.

Huwa kien krieh lil Cuschieri Brothers ta' San Gwann u meta kien ilu ghandhom xi tlett xhur, f'l-1 ta' April 2014, kienu nfurmawh li kien insteraq; dwar dan sar rapport lill-pulizija.

Ftit ta' zmien wara ix-xhud kien ghaddej mill-Marsa fi Triq Garibaldi u ra l-forklifter tieghu qed jintuza; dak in-nhar kien mizbugh isfar b'l-

4 Dok SZ4 a fol 23; dan id-dokument gie konfermat mill-Ispettur Elron Sanfilippo (depozizzjoni a fol 68) u minn WPS 693 Loren Farrugia Soldat (depozizzjoni a fol 74) ir-rapport minn Leonard Previ ta' Cushieri Brothers. (flimkien ma' Francis Hall) f'l-ghassa ta' Tal-Virtu', Ir-Rabat (Malta).

9 Depozizzjoni a fol 55.

ahmar u kellu diversi hsarat.

Borg ikkonferma li l-forklifter li jidher fir-ritartti Dok SZ14 huwa il-forklifter tieghu.

In kontro-ezami ix-xhud spjega li bhall- forklifter tieghu f'Malta hawn tnejn biss u ghalhekk gharfu mill-ewwel.

Qal ukoll li meta rah jintuza fi Triq Garibaldi ma kellux number plate.

Ix-xhud prezenta xi dokumenti li jikkonfermaw il-verifiki li saru ma'l-engine number u chassis number biex jigi stabbilit li l-forklifter li nstab kien fil-fatt il-fork lifter tieghu u cioe dak bin-numru ta' registrazzjoni ABH 46304, kopja tal-log book11 u kopja ta' xi quotations u ircevuti relattivi ghall-hsarat li instabu fil- forklifter12.

Huwa ikkonferma li jiggestixxi fabbrika b'l-isem Cuschieri Brothers Aluminium f'San Gwann.

Huwa irrakkonta kif kien hemm okkazzjoni meta mar il-fabbrika u mar biex jixghel il-generator pero ma sabux; beda jdur u sab li kien hemm xi affarijiet ohra misruqin fosthom forklifter li huwa kien kera xi granet qabel minghand Borg.

Dwar dan sar rapport lill-pulizija.

Illi PS1314 Raymond PELINKUSpiteri Antignolo li spjega li huwa kien mar f'l-iscrapyard ta' Adolf Park fi Triq Garibaldi Marsa fejn instab il-forklifter in ezami; huwa kien mar ma'l-Agent Supretendent Francis Kokavessis.

Ix-xhud ikkonferma li fuq il-post tkellmu ma' Adolf Park u l-fork lifter gie irmunkat ghal hdejn l-ghassa tal-pulizija.

Ix-xhud spjega li r-ritratti esebiti bhala Dok SZ14 hadhom hu bil-mobile tieghu; uhud ittiehdu meta l-forklifter kien ghadu f'l- iscrapyard u uhud meta kien hdejn l-ghassa tal-pulizija.

Illi xehed ukoll PC768 Christian Eldessouki li kien wiehed mill-pulizija li fil- 15 ta' Mejju 2014 marru f'l-iscrapyard ta' Park meta gie rappurtat li l- forklifter kien instab.

Huwa ukoll ikkonferma li l-forklifter verament kien qieghed hemm f'l-iscrapyard u kien hu lil gie inkarigat biex jibqa fil-post b iex jaddigura li l-forklifter ma jittiehdix minn fuq il-post sa kemm jittiehed mill- pulizija.

Illi rapprezentant ta' Transport Malta, Karen Abela Cuschieri, ikkonfermat li il- forklifter bin-numru ta' registrazzjoni ABH 796 huwa registrat fuq isem Saviour Hall f'isem il-kumpanija FS and Co u li l-vettura b'numru ta'

registrazzjoni KBB 012 hija Leyland skip loader registrat fuq Victor Gauci Calleja.

xhud spjegat ukoll li l-numru ta' registrazzjoni tal-forklifter inbidel ffit-24 ta'

10 Dok FB1 a fol 63; dan id-dokument gie konfermat mill-pesuna li rredigietu: Eric Yuan ( depozizzjoni a fol 136.

12 Dok FB3 sa Dok FB5 a fol 65 et seq; ; dawn id-dokumenti gew konfermati mill-persuni koncernati: Christopher Psaila Valletta (depozizzjoni a fol 113)Victor Guiducci (depozizzjoni a fol 115) u Simon Kokavessis (depozizzjoni a fol 117)..

13 Depozizzjoni a fol 99.

14 Depozizzjoni a fol 45.

15 Depozizzjoni a fol 76.

Mejju 2014 u sar ACC 362 u dan minhabba li n-number plates originali ma nstabux.

Illi Victor Spiteri Holt ikkonferma li t-trukk bin-numru ta' registrazzjoni KBB 012 (tow truck) huwa tieghu u juzah it-tifel tieghu Steve Gauci Calleja.

Hu spjega li kien hemm okkazzjoni meta l-imputat (li huwa jafu bil-laqam) kien talbu biex igorrlu forklifter; ix-xhud qallu biex jirranga mat-tifel.

Ix-xhud kompla jghid li ibnu ikkonfermalu li, fuq inkarigu ta'l-imputat, kien ghabba fork lifter u hadu mill-Imqabba ghal ghand Adolf Park.

In kontro ezami Gauci Calleja zied li hu kellu l-impressjoni li l-forklifter ma kienx jistartja u li l-imputat ried jiehdu ghand Fenech Montfort bhala scrap.

Illi Steve Gerada Farrugia ikkonfema dak li qal missieru, Victor Gauci Calleja, u cioe li l- imputat kien ghamel kuntatt ma missieru biex igorrlu forklifter u li kien hu, u cioe Steve, li ha hsieb ig-garr; huwa fil-fatt uza l-iskip loader bin-numru ta'r- registrazzjoni KBB 012.

Ix-xhud ikkonferma ukoll li l-forklifter ghabbewh minn x'imkien San Ġwann, kien f'ghalqa, u minn hemm haduh il-Marsa.

Il- forklifter kien orangjio bil-griz u ma kellux pjanci.

Zied jghid li ghalkemm l-imputat riekeb mieghu huma u sejrin parti mill-fgura-Marsa, ma telaqx mieghu.

Huwa jghid li f'gurnata li kienet is-Sibt19 huwa dahhal forklifter fil-plant Jack Houlton florianaMarsa.

Ix-xhud kompla jispjega li l-imputat kien gab forklifter ta' xi hames tunellati; il- forklifter ingieb mghobbi fuq trukk ta' xi hadd Gauci Calleja.

Wara li wieznu l- forklifter, hallas lill-imputat permezz ta' cekk; il-prezz kien ta' tmien mija sebgha u seghin Euro (€877).

Jispjega ukoll l-imputat qallu li l-forklifter kien qieghed f'fabbrika ta' l-alumimium Hal Far u thallas bih, pero ma qallux ta xiex.

Kompla jghid li ghalkemm il-forklifter ingib ghall-iscrap zammewh u uzawh huma ghax kien ghadu tajjeb.

Il-lifter kien orangjio u griz meta xtrawh pero huma zebawh ahmar u isfar u kabbrulu r-roti; ghamlu xi xahar juzawh qabel ma gew il-pulizija.

Ix-xhud intwera l-weight bill (Dok SZ3) u konferma li dan id-dokument inhareg meta l-forklifter iddahhal il-plant fuq it-trukk KBB 012 u jindika kemm thallas l-imputat.

Dan id-dokument jindika ukoll id-data u l-hin meta jkunu qed jintiznu l-ingenji.

Ghalhekk ghalkemm Baldacchino ma setax mill-memorja jiftakar meta sehh dan kollu mid-dokument huwa seta' jghid li l-imputat hadlu l-forklifter fit-12 ta' April 201420.

16 Depozizzjoni a fol 49.

17 Depozizzjoni a fol 88.

18 Depozizzjoni a fol 275.

19 Id-data ,ma jiftakar meta kienet.

20 Id-data 15 ta' Mejju 2014 hija d-data ta' meta gie printjat dak id-dokument u cioe il-gurnata meta intervjenew il- pulizija.

Jirrizulta mill-provi li dan id-dokument gie mghodii lill-puizija dak in-nhar stess.

Illi l-imputat ghazel li jaghti d-depozizzjoni tieghu21.

Jghid li dak iz-zmien xogholu kien li jigbor il-metall minghand sprayers u jiehdu ghall- iscrap.

Dwar il-forklifter jghid li kien xtrah minghand habib tieghu, Toni Bal, ghall-prezz ta' xi sitt mija jew disgha mitt Euro; il-forklifter kien qieghed f'ghalqa il-Gudja pero Dalli qallu li mhux ghall-iscrap.

L-imputat spjega ukoll li kien certu wiehed Jurgen li "ressqu lejn Bal".

L-imputat insista li huwa saqsa lil Bal jekk kienx misruq il-forklifter, ghax hu ma riedx jiehu affarijiet misruqin.

Ikkonferma li qabbad lil Gauci Calleja biex jirmunkah u li haduh ghand Park u li Park hallsu wara li ntizen.

Jghid li Park saqsih kienx misrqu u hu qallu li le ghax hu stess kien ghadu kif xtrah.

Mistoqsi meta gara dan kollu l-imputat jghid li ghalkemm l-forklifter kien ghall-iscrap Park zammu, u xi hames xhur wara l-pulizija baghatu ghalih (cioe ghall-imputat) dwar il-kaz.

Aktar minn hekk l-imputat qal ukoll li Park xeghelu u startjah.

In kontro-ezami l-imputat jghid li hu saqsa lil Dalli kienx misruq il-forklifter u li kien minghalih li jiswa xi hamest elef.

L-imputat zied li Dalli qallu li l-magna kellha bzonn tinbidel u ma kienx jaqbel finanzjarjament li tibdidel il-magna.

Jghid ukoll li pjanci ma kellux meta xtrah u li ma pruvax jistartjah.

L-imputat ammetta li meta ra il-forklifter f'l-ghalqa kien kidher ghadu f'kundizzjoni tajba tant li gie f'dubbju u ghalhekk saqsa hames darbiet jekk kienx misruq.

Zied ukoll li Dalli qallu li l-magna tal-forklifter tiswa elef kbar u ghalhekk ma kien jaghmel sens li tinbidel.

Ikkunsidrat

L-Istqarrijiet ta'l-Imputat

Illi fil-kors tal-gbir tal-provi l-prosekuzzjoni prezentat hames stqarrijiet rilaxxjati mill-imputat22.

Dawn l-istqarrija gew rilaxxjati f'Mejju u Gunju 2014 u, konformament ma' dak li kienet tipprovdi l-Ligi dak in-nhar, l-imputat inghata d-dritt li jikkonsulta ma' avukat qabel ir-rilaxx ta'l-istqarrijiet izda ma nghatax id-dritt li jkun assistiet minn avukat waqt ir-rilaxx taghhom.

Illi l-kwistjoni jekk stqarrijiet rilaxxjati minn persuna imputata minghajr ma jkun inghata dritt li jikkonsulta ma' avukat qabel ir-rilaxx ta' dik l-istqarrija u/jew minghajr ma jkun nghata d-dritt li jkun assistit minn avukat waqt ir-rilaxx ta' dik l-istqarrija, humiex prova ammissibbli jew jekk jilledux id-dritt ghal smiegh xieraq, giet dibattuta diversi drabi, mhux biss quddiem il-Qrati domestici imma anke quddiem il-Qorti Ewropea dwar id-Drittijiet tal-Bniedem.

Illi inizjalment kien hemm kuntrast fil-hsieb bejn il-Qrati domestici u dik Ewropea pero bis-sentenza mghotija fil-kaz Beuze vs Belgium fid-9 ta' Novembru 2018 deher li l-pozizzjoni tal-Qorti Ewropea dwar id-Drittijiet tal- Bniedem dik il-Qorti resqet aktar vicin tal-pozizzjoni inzijalment mehuda mill- Qrati domestici fis-sens li t-test li kellu jiddetermina jekk stqarrija mehuda fic- cirkostanzi fuq imsemmija hiex leziva tad-dritt ghal smegh xieraq kien l-overall fairness of the proceedings.

Dik il-Qorti qalet hekk:

necessary in each case to view the proceedings as a whole (see Bugeja Gauci and Others, … § 262).23 Illi dawn il-principji huma riflessi fis-sentenza mghotija mill-Qorti Kostituzzjonali f'l-14 ta' Dicembru 2018 fil-kawza Il-Pulizija vs Aldo Castellanos.

F'dik is-sentenza il-Qorti Kostituzzjonali24 l-ewwel precizat li l-ewwel Qorti f'dawk il-proceduri25 ma qalitx li kien hemm ksur tal- jedd ta' Castellanos għal smigħ xieraq, iżda biss illi jkun hemm ksur jekk isir użu mill-istqarrija.

Li ma kienx hemm ksur huwa konsegwenza tal- fatt illi l-proċeduri kontrieh għadhom mexjin u, sakemm ma jintweriex li saret irregolarità hekk drastika li f'kull każ u inevitabilment ixxellef il-jedd għal smigħ xieraq, sejbien ta' ksur f'dan l-istadju26 kien ikun prematur.

Illi wara li ippuntwalizzat dan, u b'referenza ghall-gurisprudenza in tema, il- Qorti kompliet hekk:

Dan il-prinċipju ġie approvat f'diversi sentenzi mogħtija kemm mill- Qorti Ewropea u kemm mill-qrati Maltin, fosthom fil-każ ta' Tyrone Gialanze’ et v. Malta (5 ta' Jannar 2016.

Ara wkoll e.g.

23 Is-sottolinear huwa ta' din il-Qorti.

24 Dik is-sentenza inghatat wara li kwistjoni, kwazi identika ghal dik odjerna, sollevata mill-imputat f'dawk il- proceduri giet riferuta lill-Qrati ta' gurisdizzjoni Kostituzzjonali mill-Qorti tal-Magistrati.

25 Il-Prim' Awla tal-Qorti Civili (Sede Kostituzzjonali).

26 Cioe qabel ma jigu decizi l-proceduri penali kontra l-imputat u li fiha kienet prezentata l-istqarrija tieghu.

Without prejudice to the applicants' possibility of bringing new proceedings before this Court in the event of a conviction by the domestic courts, as matters stand to date, given that the criminal proceedings against the applicants are currently pending before the domestic courts, the Court finds this complaint to be premature. .....… L-appellanti għalhekk għandhom raġun jgħidu illi: "… l-allegazzjoni tal-akkużat ma tistax tittieħed waħdeha u barra mill-kuntest tal-proċeduri kollha fit-totalità tagħhom u, sabiex wieħed jasal għall-konklużjoni jekk kienx hemm leżjoni tad-dritt għal smigħ xieraq f'dan il-każ partikolari, hu meħtieġ li jsir apprezzament tal-proċess kriminali tal-akkużat fl-interezza tiegħu u mhux unikament f'mument isolat fl-istess proċeduri li jiffoka fuq l- istadju ta' waqt l-interrogazzjoni." 27

Illi dan il-hsieb gie konfermat f'sentenza aktar ricenti mghotija mill-Qorti Kostituzzjonali fil-31 ta' Mejju 2019 fil-kawza Paul Anthony \Veneziane vs l- Avukat Generali.

Illi hemm il-Qorti kwotat b'approvazzjoni s-segwenti bran mill-kaz Bugeja Gauci and Others vs United Kingdom28 imsemmi ukoll fis-sentenza Needham vs Belgium fuq kwotata :

27 Is-sottolinear huwa kollu ta' din il-Qorti.

28 Q.E.D.B. 13 ta' Settembru 2016.

Illi l-Qorti Kostituzzjonali mbaghad kkummentat li:

Effettivament, dan ifisser illi l-fatt waħdu li ma tkunx tħalliet tingħata l-għajnuna ta' avukat waqt l-interrogazzjoni, ukoll jekk ma kienx hemm raġunijiet impellenti għal dan in-nuqqas, ma huwiex biżżejjed biex, ipso facto, jinsab ksur tal-jedd għal smigħ xieraq: trid tqis il-proċess fit-totalità tiegħu ("having regard to the development of the proceedings as a whole").

Illi mill-mod kif zviluppat il-gurisprudenza sa dan l-istadju seta' jigi stabbilit li stqarrija mehuda minghajr assistenza legali ma kenitx fiha nnifisha leziva tad- drittijet fundamentali imma huwa l-uzu ta' dik l-istqarrija fic-cirkostanzi partikolari ta' kull kaz li jista' jkun leziv tad-drittijiet fundamentali.

Kien pacifiku li d-determinazzjoni tal-kwistjoni jekk l-uzu ta' l-istqarrija f'kull kaz partikolari kienx leziv tad-drittijiet fundamentali ghandha necessarjament tigi mhollija ghal wara l-konkluzzjoni tal-process penali.

Illi fil-fatt f'sentenza mghotija fil-31 ta' Jannar 202029 il-Qorti ta' l-Appell Kriminali wara li ghaddiet in rassenja l-gurisprudenza l-aktar prevalenti u tat rendikont ta' kif din evolviet, qalet hekk:

Illi jinghad qabel xejn illi illum gew imfassla il-kriterji mill-Qorti Ewropeja dwar id-Drittijiet tal-Bniedem li ghandhom jigu ezaminati f'kull kaz ghalih u dan anke fejn allura tezisti restrizzjoni generali fil- tal-access ghall-avukat, bil-Qorti Ewropeja ligi dwar titbieghed mill-insenjament tramandat fil-kaz ta' Salduz.

Illi ghalkemm illum il-ligi penali nostrana giet emendata u dan sabiex jigi fis-sehh fil-ligi domestika d-dritt komunitarju fir-rigward u sabiex ukoll ir-restrizzjoni sistematika dwar id-dritt ghall-avukat jigi regolat, madanakollu fiz-zmien meta giet rilaxxjata l-istqarrija tal-appellant

29 Fil-kawza Hritel vs Salvu Saliba Galea et.

iktar ristrett,

tal-persuna kien hemm dritt, ghalkemm wiehed suspettata biex tikkonferixxi mal-avukat tal-fiducja taghha fil-hin precedenti l-interrogatorju mill-pulizija.

Dan b'differenza mis- sitwazzjoni li kienet tezisti qabel is-sena 2010 fejn hemmhekk il- persuna suspettata kienet ghal kollox imcahhda minn xi forma ta' assistenza legali.

Illi illum din il-Qorti fid-dawl tal-pronunzjamenti recenti moghtija mill-Qorti Ewropeja tad-Drittijiet tal-Bniedem b'mod ewlieni dak ta' Farrugia vs Malta li mexa fuq l-insenjament tramandat fil-kaz Ward Coppola vs Belgium u Gauci Calleja vs Ireland ma tistax a priori tiskarta stqarrija ta' persuna li tkun inghatat l-jedd tikkonsulta ma' avukat qabel ma tigi interrogata, izda fejn l-avukat taghha ma kienx prezenti filwaqt tal- interogazzjoni,30 u dan ghaliex allegatament jista' jkun hemm lezjoni tad-dritt taghha ghal smigh xieraq, billi kif mistqarr f'dawn il- pronunzjamenti kull kaz irid jitqies ghalih u allura jrid jigi mistharreg f'kull kaz individwalment jekk bil-fatt illi l-persuna akkuzata ma kellhiex l-avukat prezenti waqt it-tehid tal-istqarrija dan setax impinga fuq is-smigh xieraq iktar 'il quddiem tul il-proceduri penali istitwiti kontra taghha.

Din il-Qorti ma ghandhiex funzjonijiet kostituzzjonali u allura ma ghandhiex il-poter tistharreg jekk ikunx sehh lezjoni tad-dritt ta' smigh xieraq jew jekk potenzjalment dan jistax isehh u dan f'kaz fejn xi forma ta' assistenza legali tkun giet moghtija.

Ma tistax il-Qorti ta' kompetenza penali tiddeciedi a priori illi bil-fatt wahdu illi fiz-zmien li l-persuna akkuzata tkun giet interrogata ma kellhiex il-jedd ikollha l- avukat prezenti maghha dan awtomatikament kien vjolattiv tal-jedd taghha ghal smigh xieraq meta l-Qorti Ewropeja issa qed tidderigi il- qrati domestici jindagaw jekk il-proceduri fl-intier taghhom kenux gusti fil-konfront tal-akkuzat bit-test allura li irid jigi segwiet fuq zewg binarji u cioe': 1. the existence of compelling reasons for the right to be witheld 2. the overall fairness of the proceedings.

Illi wara li enunzjat dawn il-principji u b'applikazzjoni taghhom, u wara li rreferiet ghal gurisprudenza ohra, fosthom Bueze vs Belgium, u Farrugia vs Malta citati aktar 'l fuq, il-Qorti ta'l-Appell Kriminali f'dan l-istess kaz ikkonkludiet li fic-cirkostanzi ta' dak il-kaz ma kellhiex tiskarta l-istqarrija ta'l- imputat imma ghandha tohodha in konsiderazzjoni fid-dawl tal-provi l-ohra kollha prodotti.

Dik il-Qorti qalet hekk:

30 Is-sottolinear huwa ta' din il-Qorti.

Illi kif inghad l-appellant ikkonsulta mal-avukat tal-għażla tiegħu qabel irrilaxxja l-istqarrija u kien abbilment assistit mill-avukat tieghu tul dawn il-proceduri fejn qanqal diversi difizi li kollha ser jigu kkunsidrati minn din il-Qorti fid-decizjoni taghha.

In oltre, hemm provi u xhieda oħrajn li tressqu apparti din l-istqarrija, li jixhtu dawl fuq dak li sehh u fuq l-akkuzi addebitati lill-appellant.

Mhux biss izda meta din il-Qorti tieħu kont tal-provi li hemm fl-atti mhijiex tal-fehma illi l-appellant sofra jew ser isofri xi preġudizzju irrimedjabbli billi fl- istadju li rrilaxxja l-istqarrija tiegħu hu ma kellux l-avukat preżenti mieghu speċjalment tenut kont tal-fatt illi hu kien diġa kkonsulta debitament mal-istess.

Konsegwentement dan l-ilment qed jigi michud.

Illi ma' din is-sentenza l-pozizzjoni li kellhom jaddottaw il-Qrati f'proceduri penali kienet apparentement kristalizzata fis-sens li stqarrijiet mehuda minghajr assistenza legali, partikolarment dawk mehuda bid-dritt ta' konsultazzjoni qabel imma mhux bid-dritt ta' assistenza waqt ir-rilaxx, ma kellhomx jigu skartati a priori imma kellu jinghataw dak il-valur probatorju li jkun oppprtun in skond konsiderazzjoni diversi fatturi fosthom: jekk l-istqarrija kenitx l-unika prova fil-konfront ta' l-imputat; l-eta ta' l-imputat u kemm kien familjari mal-process investigattiv; u jekk l-imputat kienx persuna vulnerabbli.

Illi l-Qorti ta'l-Appell Kriminali baqghet taddotta din il-linja ta' hsieb tant li f' sentenzi mghotija minn din il-Qorti fil-kompetenza superjuri taghha fil-kawza Repubblika ta' Malta vs Rosario Vella Scicluna fis-27 ta' Jannar 202131 gie deciz li stqarrija m'ghandhiex tigi estromessa mill-atti meta t-talba ghall-isfliz taghha hija bazata fuq allegazzjoni ta' lezjoni tad-dritt ghal smiegh xieraq u mhux fuq xi dispozizzjoni tad-dritt penali li tirregola l-evidenza.

il-ghan setghu

Magħmula dawn il-konsiderazzjonijiet u billi d-difiża qed issejjes l- eċċezzjoni tagħha dwar l-inammissibilita ta' l-istqarrija ta' l-akkużat mhux fuq xi regola penali ta'l-evidenza li teskludi dik il-prova, peress li l-istess stqarrija kienet konformi mal-liġi penali viġenti dak iż- żmien, iżda fuq l-allegata leżjoni potenzjali tal-jedd tiegħu għal smigħ xieraq taħt l-artikolu 6 tal-Konvenzjoni Ewropea jekk isir użu minn dik listqarrija fil-ġuri, ma jirriżultax illi f'dan l-istadju tal-proċeduri l- imsemmija prova għandha tiġi skartata billi mhuwiex nieqes il-valur probatorju tagħha ġaladarba ma hemm ebda regola li qed teskludi l- ammissjoni ta'l-istess.

Dan ifisser għalhekk illi f'dan l-istadju tal-

31 Dak in-nhar dik l-istess Qorti tat sentenzi ohrajn f'l-istess sens; ref Repubblika ta' Malta vs Martino Gilson, u Repubblika ta' Malta vs Hassan Ali Mohammed Abdel Psaila k/a Camilleri et.

proċeduri ebda prova oħra marbuta ma' din l-istqarrija ma għandha tiġi estromessa mill-atti.

Illi pero jidher li l-Qorti Kostituzzjonali issa addotat linja ta' hsieb differenti tant li f'sentenzi mghotija ukoll fis-27 ta' Jannar 2021, fil-waqt li rribadiet il- principju li ma jistax jinghad li hemm lezjoni tad-dritt tas-smiegh xieraq minhabba li stqarrija giet rilaxxjata minghajr assistenza legali qabel ma jigi konkluz il-process penali, esprimiet il-fehma li stqarrija mehuda f'dawn ic- cirkostanzi hija difett procedurali u konsegwentement m'ghandhiex tintuza bhala prova fil-process penali.

F'wahda minn dawn is-sentenzi, l-Qorti Kostituzzjonli qalet hekk:

...… il-ġurisprudenza kienet ċara meta ngħatat issentenza ta' Lejman f'Novembru 2008 fis-sens li n-nuqqas ta' assistenza ta' avukat waqt interrogazzjoni tal-pulizija kienet difett proċedurali.

Dan għalkemm bis-sentenza Bugeja Gauci and Others v. the United Kingdom tat13 ta' Settembru 2016, il-Grand Chamber għamlet enfażi fuq l-'overall fairness' tal-proċeduri kriminali u fis-sentenza Beuze v. Belgium tad-9 ta' Rik.

176/19 11 Novembru 2018 l-istess qorti kompliet tiċċara kif kellu jiġi applikat dak il-prinċipju.

Fl-aħħar mill-aħħar il-qrati domestiċi ma jistgħux jippermettu li f'proċeduri kriminali li għadhom pendenti jitħallew stqarrijiet li jkunu saru fl-assenza ta' avukat u li l-QEDB ilha tiddeskrivih bħala difett proċedurali bil-periklu manifest li dak il-fatt jikkontamina l-proċess kriminali kollu.

Illum il-ġurnata hi l-istess Qorti Kriminali li qegħda taddotta din li qegħdin jingħataw (hekk per eżempju r-Repubblika ta' Malta v. Rosario Grech Pisani deċiżjoni tat-23 ta' Settembru 2020 u r-Repubblika ta' Malta v. Rosario Vella Scicluna tat-3 ta' Diċembru 2019)32.

Kien id-dmir tal-Gvernijiet differenti matul is-snin li jaġġornaw ruħhom mas-sentenzi tal-Qorti Ewropea u ma jistennewx sal-2016 sabiex jintroduċu disposizzjoni fil-Kodiċi Kriminali li s-suspettat għandu jedd għall-assistenza ta' avukat waqt l-interrogazzjoni li ssir meta jkun fil-kustodja tal-pulizija.33

f'deċiżjonijiet preliminari

il-posizzjoni

32 Is-sentenzi li ghamlet referenza ghalihom l-Qorti Kostituzzjonali huma dawk mghotija mill-Qorti Kriminali.

Is- sentenza mghotija fil-kaz Repubblika ta' Malta vs Rosario Vella Scicluna giet appellata u l-Qorti ta' l-Appell Superjuri fis- sentenza mghotija fis-27 ta' Jannar 2021 (citata aktar 'l fuq) hadet pozizjoni differenti.

Ref ukoll The Police vs Alexander Gad, kif ukoll Clive Hudson vs L- Avukat ta'l-Istat, it-tnejn mghotija mill-Qorti Kostituzzjonali fis-27 ta' Jannar 2021.

Illi l-Qorti Kostituzzjonali f'dan il-kaz ikkonkludiet billi kkonfermat li qabel jigi konkluz il-process penali ma jistax jinghad li t-tehied ta' stqarrija minghajr id-dritt ta' assistenza legali huwa leziv tad-dritt ghal smiegh xieraq, pero, u peress li l-istqarrija mehuda kienet difett procedurali, tat direzzjoni lill-Qorti Kriminali sabiex ma tippermettiex l-uzu ta'l-istqarrija bhala prova fil-process li kellu jsegwi.

Illi kif intqal l-istqarrijiet rilaxxjati mill-imputat fil-kaz in ezami gew rilaxxjati wara li kien inghata d-dritt li jikkonsulta ma' avukat qabel ir-rilaxx taghhom izda minghajr d-dritt ta' assistenza waqt ir-rilaxx taghhom.

Tenut kont ta'l- ahhar decizjonijet tal-Qorti Kostituzzjonali u b'applikazzjoni tal-principji li jemergu minnhom l-istqarrijiet ic-cirkostanzi li fihom gew rilaxxjati l- istqarrijiet ta'l-imputat jirrenduhom inammissibbli minhabba difett procedurali u konsegwentement ghandhom jigu skartati.

L-Imputazzjonijiet

Ikkunsidrat Illi permezz tal-proceduri odjerni l-imputat qed jigi addebietat bis-serq aggravat tal-forklifter, il-generator u oggetti ohra; li kkawza hsara fil-fork lifter; u bir- recidiva.

L-imputat qed jigi addebietat ukoll b'ricettazzjoni bhala alternattiva ghal-imputazzjoni tas-serq.

Illi mill-provi prodotti jirrizulta ampjament li f'l-1 ta' April 2014 insteraq fork lifter b'numru ta' registrazzjoni ABH 796 li kien propjeta ta' Francis Frendo Cumbo Delmar Hall u mikri lil Leonard Previ; il-forklifter insteraq mill-fabbrika ta' Cuschieri f'San Gwann.

Aktar minn hekk jirrizulta li dak in-nhar, mill-fabbrika ta' Cuschieri, insterqu ukoll generator u xi oggetti ohra.

Mill-provi jirrizulta ampjament ukoll li xi zmien wara, u precizament fit-12 ta' April 2014, dan l- istess fork lifter (u mhux il-generator jew xi oggetti ohra li setghu insterqu mill- fabbrika ta' ELLid) kien fil-pussess ta' l-imputat tant li hu bieghu lil Adolf Park.

Illi minkejja li ghal xi zmien lejn nofs April 2014, u ghalhekk xi gimghatejn wara li nsteraq, il-forklifter kien fil-pussess ta'l-imputat, mill-provi processwali ma jirrizulta xejn li jista' jorbtu direttament mas-serq tieghu u/jew ta'l-oggetti l-ohra mill-fabbrika ta' Cushieri.

Konsegwentement l-ewwel imputazzjoni ma tistax tissussisti.

Illi l-istess ma jistax jinghad ghat-tieni imputazzjoni dwar ricettazzjoni.

34 Dawn huma elenkati f'l-okkorrenza pero Cuschieri ma tax dettalji taghhom waqt id-depozizzjoni tieghu.

Illi l-principji regolaturi in tema ta' ricettazzjoni huma ben stabbiliti fil- gurisprudenza taghna.

Skond il-Qorti ta' l-Appell Kriminali35

… … sabiex persuna tinstab hatja ta' ricettazzjoni hu mehtieg li jikkonkorru is-segwenti tlitt rekwiziti u cioe': 1. il-provenjenza llegittima tal-oggett in kwistjoni ossia li jkun insteraq, jew gie mehud b' qerq jew akkwistat b' reat iehor; 2. l-akkuzat irid ikun laqa' ghandu jew xtara tali oggett li ghandu provenjenza llegittima; w 3. fil-mument tal-akkwist, l-akkuzat kien jaf bil-provenjenza llegittima tal-oggett in kwistjoni (ara App.

Krim "Il-Pulizija vs. Spiteri Cesare" [24.1.1942]; "Il-Pulizija vs. Giovanni Xiberras" [25.10.2002]) L-element formali ta' dar-reat hu li l-akkuzat kien konsapevoli tal- provenjenza illecita tal-oggett suggett tar-ricettazzjoni.

Dan ir- rekwizit jista' jigi pruvat kemm minn provi diretti kif ukoll minn provi indizjarji.

Hekk fl-Appell Kriminali "Il-Pulizija vs. John Chiarenza" [24.6.1961] (per Abu Hassan J.) kien gie ritenut li :- "Min jakkwista oggett taht cirkostanzi li fihom imissu jissuspetta li dak l-oggett kellu provenjenza illegittima, u ntant ma jaghmel xejn biex jikkontrolla dik il-provenjenza, u jaghalaq ghajnejh, huwa hati ta' din in-negligenza u kwindi ta' ricettazzjoni."

Gie ukoll ritenut li dan l-element formali tar-reat in dizamina ikun jissussisti anki jekk l-akkuzat ikun irceva jew xtara l-oggett fil-waqt li jkollu jew inkella imissu kellu suspett li l-persuna li taghtu dak l- oggett setghet giet f' pussess ta' dak l-oggett b' mod illecitu w b' dana kollu xorta jilqa' ghandu jew jixtri tali oggett minghajr ma jaghmel xejn biex jivverifika u jaccerta ruhu li l-pussess ta' dik il-persuna l- ohra kien wiehed legittimu u mhux kif kien qed jissusspetta hu. (ara App.

S' intendi ix-xjenza mehtiega fir-ricettatur tirrigwarda l-provenjenza kriminuza generika u ma tirreferix ghad-dettalji specifici tar-reat principali.

Illi kif qalet din il-Qorti diversament preseduta (per V. De Gaetano J., fl-Appell Kriminali : "Il-Pulizija vs. Emanuel Cera Muscat et."[26.8.1998]); it-teorija Ingliza "of unlawful possession of recently stolen goods" issib ukoll applikazzjoni fis-sistema legali taghna, ghax in tema ta' "law of evidence" il-gurisprudenza taghna ssegwi hafna dik Lodo.

Din it-teorija ma hi xejn hlief l-applikazzjoni tal-buon sens ghal cirkostanzi partikolari li jkunu jirrizultaw pruvati, fis-sens li meta jigu ppruvati certi fatti, dawn jistghu wahedhom iwasslu ragjonevolment ghall-konkluzzjoni li persuna partikolari tkun hatja tar-reat ta' serq tal-oggetti misjuba ghandha jew, skond ic-cirkostanzi, tar-reat ta' ricettazzjoni ta' dawk l-oggetti.

F' dik is-sentenza din il-Qorti ccitat mill-Archbold: Criminal Pleading, Evidence and Practice, 1997, paras.

Ikkunsidrat Illi fil-kaz in ezami jirrizulta ampjament li f'l-1 ta' April 2014 insteraq il- forklifter, generator u xi affarijiet ohra.

Fit-12 ta' April 2014, fuq inkarigu ta' l- imputat u flimkien mieghu, Steve Gauci Calleja irmonka il-forklifter minn ghalqa f'l- Imqabba36 ghall-iscrapyard ta' Baldacchino il-Marsa, fatt ammess mill-imputat.

L-imputat fil-fatt jghid li huwa xtara il-forklifter minghand certu Toni Bal u dak in-nhar stess irranga ma Gauci Calleja biex jiehdu ghand Park.

Illi f'dan l-istadju jkun opportun li jsiru xi osservazzjonijiet dwar id- depozizzjoni ta'l-imputat.

Jibda biex jinghad li hemm diversi inkonsistenzi fid- depozizzjoni tieghu u akytar minn hekk jghid affarijiet li huma kontradittorji.

Dwar l-istat tal-forklifter l-imputat l-ewwel jghid li Dalli qallu li mhux ghall- iscrap, fil-fatt deherlu (l-imputat) li l-forklifter kien ghadu f'kundizzjoni tajba meta rah.

F'dawn ix-xenarju la l-prezz li talbu Bal u lanqas il-prezz li l- imputat talab lil Park ma kienu jaghmlu sens.

L-imputat qal ukoll li hu kien minghalih li forklifter jiswa xi hamest elef Euro.

Pero aktar 'l quddiem fid- depozizzjoni tieghu, u biex jipprova jiggustifika il-prezz li hallas ghalih jghid li Dalli qallu li l-magna ma kenitx tahdem u ma kienx viabbli li tinbdiel ghax tiswa eluf kbar.

Dan il-fattur, apparti li huwa kontradittorju ma'l-asserzjoni li l- forklifter ma kien ghall-iscrap, kellu johloq xi dubbju dwar kemm kien korrett l-imputat fil-hsieb tieghu li forklifter jiswa hamest elef Euro.

Jidher ukoll li l- imputat kellu dubbji dwar il-provenjenza tal-forklifter tant li jinsisti li huwa saqsa lil Dalli almenu hames darbiet jekk kienx misruq.

Din kellu tkun indikazzjoni ohra li dak li qal Dalli li l-magna ma kenitx tahdem kien zbaljat u li allura kienet akbar il-possibilita li l-forklifter fil-fatt kien misruq.

36 Fid-depozizzjoni tieghu l-imputata jghid li l-forklifter kien f'ghalqa l-Gudja; huwa Attard li jghid li l-ghalqa kienet l-Imqabba.

Fil-verita l-Gudja u l-Imqabba huma vicin hafna ta' xulxin u jekk wiehed ma jkunx midhla tal-post facilment jista' jfixkel fejn qeghda l-ghalqa u cioe hux il-Gudja jew l-Imqabba.

Illi b'applikazzjoni tal-principji emergenti mill-gurisprudenza u dottrina fuq kwotata, u la darba mill-atti jirrizulta li l-imputat kien fil-pussess ta' oggett li kien ghadu kif insteraq, f'cirkostanzi fejn mhux biss messu jissusspetta il- provenjenza illegittima ta' dak l-oggett, imma fejn addirittura kellu dubbji dwar il-provenjenza tieghu, l-oneru dar fuqu biex jaghtu a credible explanation of the manner in which they came by the goods.

Fil-fehma tal-Qorti dan huma m'ghamlux, anzi, minn dak li qal ikkonvinca lill-Qorti li huwa kien jaf dwar il- provenjenza illecita tal-forklifter.

Illi konsegwentement it-tieni imputazzjoni hija sodisfacjentement pruvata fir- rigward tal-forklifter.

Kif diga intqal f'l-atti processwali m'hemm l-ebda prova li turi li l-imputat qatt kien fil-pussess tal-generator u/jew xi oggetti ohra li imputazzjoni ma insterqu flimkien mal-forklifter ghalhekk din tirrizultax in kwantu tirriferi ghall-generator u dawk l-oggetti l-ohra.

Ikkunsidrat Illi peremzz tat-tielet imputazzjoni l-imputat qed jigi akkuzat li kkawza hsara volontarja fil-forklifter.

Illi Francis Hall jghid li meta rega inghata pussess tal-forklifter innota li mhux biss kien mizbuh kulur iehor u kellu bzonn jerga jinzebah ghaliex meta nbidel il-kulur ma nzebahx sew, imma kellu diversi hsarat.

Huwa jsemmi it-tyres, il- batterija, u bzonn ta' maintenance generali.

Il-Qorti m'ghandhiex dubbju li l- forklifter verament saritlu l-hsara pero mill-atti ma jirrizultax min ikkawza din il-hsara.

Wiehed ma jistax jinsa li minn meta insteraq sa kemm inghata lura lil Borg l-forklifter ghadda minn diversi idejn: jidher li ghamel zmien ghand Bal, u ghamel xahar ghand Park li jammetti li zebaghu u bidillu t-tyres.

F'dan ix-xahar Park kien juzah fi scrapyard u huwa aktar probabli li hafna mill-hsara hsara giet ikkawzata f'dan il-perjodu.

Illi ghalhekk din it-tielet imputazzjoni ma tistax tirrizulta fil-konfront ta' l- imputat.

Ikkunsidrat

Illi permezz ta'l-ahhar imputazzjoni l-imputat qed jigi addebietat bir-recidiva.

Ai termini tac-citazzjoni u tan-nota tar-rinviju ghal gudizzju ta'l-Avukat

Generali dan l-addebietu qed jigi bazat fuq l-artikoli 49, 50 u 289 tal-Kapitolu 9

tal-Ligijiet ta' Malta.

Illi in sostenn ta' dan l-addebietu l-prosekuzzjoni prezentat sentenza datata 25 ta' Jannar 201137 permezz ta' liema l-imputat kien instab hati ta' reati relatati ma' traffikar u pussess ta' droga.

Huwa kien gie ikkundannat sentejn prigunerija u multa ta' elf Euro.

Illi ai termini ta'l-artikolu 49 tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta persuna titqies reċidiva jekk, wara li tkun ġiet ikkundannata għal reat b'sentenza, ukoll meta mogħtija minn qorti barranija li tkun għaddiet f'ġudikat, tagħmel reat ieħor.

Illi mbaghad ai termini ta'l-artikolu 50 ta'l-istess Kapitolu 9 meta persuna ikkundannata għal delitt, tagħmel delitt ieħor fi żmien għaxar snin minn dak in- nhar li tkun skontat jew tkun ġiet maħfura l-piena, jekk iż-żmien ta' dik il-piena kien iżjed minn ħames snin, jew fi żmien ħames snin, fil-każijiet l-oħra kollha, tista' teħel piena akbar bi grad wieħed mill-piena stabbilita għal dak id-delitt ieħor.

Illi ghalhekk biex persuna tigi trattata bhala recidiva l-prosekuzzjoni trid l- ewwel iggib prova ta' xi kundanna precedenti fil-konfront ta' dik il-persuna u li s-sentenza minn liema tirrizulta dik il-kundanna ghaddiet in gudikat.

Biex ikun applikabbli l-artikolu 50 irid jigi pruvat ukoll li r-reat il-gdid gie kommess fi zmien ghaxar snin jew hames snin (skond jekk il-piena ta' prigunerija tkunx teccedi hames snin) minn meta giet skontata l-piena precedenti.

Illi fil-kaz in ezami hemm prova ta' sentenza mghotija fil-konfront ta'l-imputat odjern, fatt li jista jigi stabbilit mill-konnotati tieghu dettaljati fis-sentenza esebita, u hemm prova li permezz ta' din is-sentenza l-imputat gie ikkundannat sentejn priguneirja u multa ta' elf Euro.

Ma ngiebitx prova ta jekk dik is- sentenza ghaddietx in gudikat, jekk u meta gietx skontata il-piena karcerarja, u jekk u meta thallsietx il-multa.

Fin-nuqqas ta' din il-prova ma jistax jinghad li li hemm prova fil-grad rikjest mill-Ligi ta' kundanna kif jirrikjedu l-artikoli 49 u 50 fuq citati.

Illi l-imputat gie addebietat ukoll bir-recidiva fit-termini ta' l-artikolu 289 tal- Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta; skond dan l-artikoli fil-każijiet ta' reċidiva fid-

delitti msemmijin f'dan is-Sub-titolu, il-piena tista' tiżdied, fil-każ tat-tieni

kundanna, bi grad jew tnejn, u fil-każ tat-tielet kundanna jew oħrajn warajha,

minn grad sa tliet gradi.

Illi fil-proceduri odjerni l-imputat qed jinsab hati ta' ricettazzjoni38 cioe ir-reat predispost f'l-artikolu 334 tal-Kapitolu 9.

Permezz ta'l-unika sentenza esebita in atti u mghotija fil-konfront tieghu (li fi kwalunkwe kaz mhiex prova sufficjenti ta' kundanna esekuttiva) l-imputat kien instab hati ta' delitti relatati ma traffikar u pussess aggravat ta' droga.

F'dawn ic-cirkostanzi l-artikolu 289 ma jistax isib applikazzjoni.

Ghal kull bon fini jigi rilevat li ghalkemm mill- fedina penali tieghu jidher li l-imputat fil-passat kien instab hati ta' attentat ta' serq il-fedina penali mhiex prova sufficjenti ta' recidiva in kwantu mhiex l- ahjar prova.

Illi tenut kont tas-suespost u fin-nuqqas ta'l-ahjar prova in sostenn ta'l- imputazzjoni issa in ezami, din ma tistax titqies bhala pruvata fil-gard rikjest mill-Ligi.

Ikkunsidrat Illi ai termini ta'l-artikolu 334(a) tal-Kapitolu 9 meta persuna tinstab hatja ta' ricettazzjoni ta' haga gejja minn serq tehel il-piena ghas-serq skond il-valur tal- haga.

Biex is-serq ikun kwalifikat bil-valur, il-valur tal-haga misruqa jrid ikun aktar minn mitejn u tnejn u tletin euro u erbgħa u disgħin ċenteżmu (€232.94).

Il-piena ghal serq hekk kwalifikat imbaghad tiddependi fuq jekk idan il-valur jeccediex l-elfejn tliet mija u disgħa u għoxrin euro u sebgħa utletin ċenteżmu (€2,329.37)39.

Illi l-valur tal-forklifter ful-gurnata li nsteraq ma giex stabbilit bi precizjoni.

Francis Hall jghid li kien jiswa circa tmienja u erbghin elf Euro (€48,000) pero dan il-valur mghoti jidher li hu l-prezz li kien hallas ghalih u mhux il-valur fil- gurnata li nsteraq.

Mill-atti ma jirrizultax kemm kien ilu li nxtara, pero minkejja dan u minkejja li bil-fors kien hemm xi diminuzzjoni fil-valur tieghu il-Qorti m'ghandhiex dubbju li kien jiswa ferm aktar minn €2,329.3740 u li ghalhekk ghandha tapplika l-piena stabbilita f'l-artikolu 279(b) tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta.

Illi tenut kont ta' dan u tenut kont tal-fedina penali refrettarja tieghu minn liema jirrizulta li l-imputat donnu ma jridx jaqbad it-triq tar-riabilitazzjoni l-Qorti hija tal-fehma li ghandha timponi piena karcerarja effettiva.

Ghal dawn il-motivi l-Qorti, fil-waqt li ma ssibx lill-imputat hati ta'l-ewwel, it-

tielet u r-raba imputazzjonijiet migjuba kontra tieghu u tilliberah minnhom,

38 L-artikolu 334 huwa wiehed minn dawk id-disposizzjonijiet li jghodd ghat-Titolu IX u konsegwentement anke ghas-Sub Tiotolu I tieghu.

39 Dan ai termini ta'l-atikolu 279 tal-Kapitolu 9.

40 Anke l-imputat kien tal-fehma li kien jiswa xi hames telef Euro.

wara li rat l-artikolu 334(a) tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta ssib lill-imputat hati tat-tieni imputazzjoni migjuba kontra tieghu u tikkundannah erbatax il- xahar prigunerija.


QORTI TAL-MAĠISTRATI (MALTA) BĦALA QORTI TA' ĠUDIKATURA KRMINALI Maġistrat Dr. Noel De Giovanni B.A., M.A. (Fin.

Serv.), LL.D. ILLUM 13 TA' SETTEMBRU 2021 Il-Pulizija (Uffiċjal Prinċipali ta' l-Immigrazzjoni) (Spettur Karl Sciberras Roberts) vs. Mohamad Hamed Formosa Scalpello 114530A

Numru: 597/2021 Il-Qorti, Rat l-imputazzjonijiet miġjuba kontra l-imputat Mohamad Hamed Formosa Scalpello, detentur tan- numru tal-Karta tal-Identita Maltija bin-numru 114530A, akkużat talli:

Fl-11/09/2021 u/jew fix-xhur ta' qabel f'dawn il- Gzejjer ta' Malta, bil-hsieb illi jaghmel xi qliegh li jkun, ghen, assista, ta' parir jew habbrek biex persuni ohra jidhlu jew jaghmlu tentattiv biex jidhlu jew johorgu jew jghaddu minn jew jaghmlu tentattiv biex johorgu minn Malta bi ksur tal-ligijiet ta'Malta, jew li sew f'Malta sew barra minn Malta kkongura f'dak is-sens ma xi persuni ohra , u dan bi ksur tal-Kap 9 art 337A tal-ligijiet ta' Malta.

U aktar talli fl-istess perjodu lok u cirkostanzi ghen jew assista lil xi persuna biex tinzel l-art jew tittanta tinżel l-art f'Malta, jew li toqghod gewwa Malta, kontra d- disposizzjonijiet ta' dan l-Att, jew lil xi persuna biex tinzel l-art jew tittanta tinzel l-art jew li toqghod gewwa, jew li titlaq minn xi Stat iehor bi ksur tal-ligi dwar id-dhul, ir- residenza u l-hrug ta' dak l-Istat, jew tahbi jew taghti kenn lil xi persuna lit kun taf, jew ikollha tassew, ghax tahseb, lit kun qieghda f'Malta kontra d-disposizzjonijiet ta' dan l- Att bi ksur tal-Kap 217 art 32 (1A) tal-Ligijiet ta' Malta.

U aktar fl-istess perjodu, lok u cirkostanzi, sabiex jikseb xi vantaġġ jew benefiċċju għalih innifsu jew għal ħaddieħor, f'xi dokument maħsub għal xi awtorità pubblika, xjentement ghamel dikjarazzjoni jew stqarrija falza, jew ta' tagħrif falz, u dana bi ksur ta' l-artikolu 188 (1) tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta.

U aktar fl-istess perjodu, lok u cirkostanzi, iddenunzja lill-Awtoritajiet rispettivi u cioe' lil Pulizija ta Malta reat liema reat taf li ma sarx inkella bil-qerq holoq tracci ta' reat b'mod li jistghu jinbdew proceduri kriminali sabiex jizguraw li dak ir-reat kien sar u dana bi ksur ta'l-artikolu 110(2) tal-Kapitolu 9 tal-Ligijiet ta' Malta.

Il-Qorti giet mitluba sabiex, f'każ ta' ħtija, barra milli tapplika l-piena skond il-liġi, tordna lill- imputat iħallas l-ispejjeż li għandhom x'jaqsmu mal-ħatra ta' l-esperti skond l-Artikolu 533 tal- Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta.

Rat id-dokumenti esebiti u l-atti proċesswali kollha.

Rat li l-Avukat Generali ta l-kunsens tiegħu sabiex dan il-każ jiġi trattat bi proċedura sommarja (Dok.

Rat li, meta sar l-eżami tal-imputat, l-imputat ta l-kunsens tiegħu sabiex il-każ jiġi trattat bi proċedura sommarja (a fol.

Semgħet, waqt is-seduta tallum, lill-imputat jammetti l-imputazzjonijiet kollha miġjuba kontra tiegħu u semgħetu jikkonferma l-ammissjoni tiegħu anke wara li l-Qorti tagħtu żmien jikkunsidra l-pożizzjoni tiegħu.

Semgħet is-sottomissjonijiet dwar il-piena idonea li għandha tiġi nflitta fil-konfront tal-imputat u dana fir-rigward tal-imputazzjonijiet addebitati fil-konfront tiegħu.

Ikkunsidrat Illi l-imputat ammetta l-imputazzjonijiet kollha miġjuba fil-konfront tiegħu u dawn għalhekk ġew sodisfaċentement pruvati.

Illi, meta tiġi biex tikkunsidra l-piena li għandha tiġi nflitta fil-konfront tal-imputat, il-Qorti hadet in konsiderazzjoni diversi fatturi, fosthom: il-fedina penali tal-imputat (Dok.

17) u l-ammissjoni bikrija tiegħu minn naha l-waħda iżda wkoll in-natura tal- imputazzjonijiet addebitati fil-konfront tal-imputat li l-Qorti tqis li huma ta' natura serja essendo rejati li jolqtu s-sigurta' tal-Istat u kif ukoll l-insenjamenti tal-Qorti tal-Appell Kriminali partikolarment dawk enuncjati fis-sentenza fl-ismijiet Il-Pulizija vs Meli Muscat Wajeeh Mohamed Taha Spiteri Axiak (Appell Numru 248/20) deċiż fid-9 ta' Frar 2021, minn naħa l-oħra.

Il-Qorti qieset ukoll il-fatt ta' kif l-imputat ipprova jgħatti xturu billi, meta sar jaf li l-persuna li lilu kien ta l-passaport u dokumenti ta' vjaggar relattivi kienet inqabdet mill-ufficjali tal-

immigrazzjoni, huwa mar minnufih jagħmel rapport lill-Pulizija daqslikieku huwa kien tilef tali

passaport u dokumenti u kien proprju hawn fejn huwa inqabad mill-Pulizija u ġie arrestat.

Għal dawn il-motivi, il-Qorti, wara li rat l-Artikoli 337A, 188 (1), 110(2) u 17(b) tal-Kapitolu 9 tal-Liġijiet ta' Malta u Artikolu 32 (1)(a) tal-Kapitolu 217 tal-Ligijiet ta' Malta, fuq ammissjoni, issib lill-imputat Mohamad Hamed Mohamad ħati tal-imputazzjonijiet kollha miġjuba fil- konfront tiegħu u tikkundannah ghal perijodu ta' tlitt (3) snin priġunerija.

Fir-rigward tat-talba tal-Prosekuzzjoni kif kontenuta fiċ-charge sheet fejn il-Qorti ġiet mitluba sabiex, f'każ ta' ħtija, tikkundanna lill-imputat għall-ħlas ta' spejjeż li jkollhom x'jaqsmu mal- ħatra ta' esperti jew periti fil-proċeduri hekk kif ikkontemplat fl-Artikolu 533 tal-Kapitolu 9 tal- Liġijiet ta' Malta, il-Qorti tiċhad tali talba stante li ma jirriżultax li gew imqabbda l-ebda esperti jew periti fil-proċeduri. __________________ Dr. Noel De Giovanni Bagley __________________ Mario Sharma Deputat Reġistratur

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


PRIM'AWLA TAL-QORTI ĊIVILI

Illum, it-Tnejn, 13 ta' Settembru, 2021

Fl-atti tar-Rikors Ġuramentat Numru 471/2021 CFS Wara l-mandat ta' sekwestru numru 1063/2021, fl-ismijiet: Av. Adrian Muscat Spiteri bħala mandatarju speċjali għan-nom u in rappreżentanza tas- soċjetà estera Express Global d.o.o.1, reġistrata ġewwa Slovenia vs. Central Marine Limited

Dan huwa digriet finali dwar għadd ta' talbiet imressqa minn Central Marine

Limited: (i) sabiex jitneħħa l-mandat ta' sekwestru kawtelatorju 1063/2021 għar-

raġunijiet misjuba fl-artikolu 836(1)(ċ), (d) u/jew (f) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta'

Malta; (ii) sabiex titħallas penali għaliex jeżistu ċ-ċirkostanzi msemmija fl-artikolu

836(8) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta; (iii) sabiex jitħallsu danni skont l-artikolu

836(9) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta; u (iv) sabiex, jekk kemm-il darba jitħalla

l-mandat fis-seħħ, l-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine jiġi mġiegħel iħallas garanzija

1 L-isem tal-kumpannija barranija qiegħed jiġi msewwi minn Express d.o.o. għal Express Global d.o.o. bi tħaddim tal-artikolu 175 tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta.

Dan l-iżball fl-isem ġie mqajjem mill-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine fil-kawża 471/2021CFS.

biex tagħmel tajjeb għad-danni u penali skont l-artikolu 838A tal-Kap 12 tal-

Liġijiet ta' Malta;

Daħla

B'rikors imressaq fit-12 ta' Awwissu, 2021, Central Marine Limited fissret li hija

ġiet milquta b'mandat ta' sekwestru kawtelatorju 1063/2021.

Hija tallega li min

talab il-mandat ma ġġustifikax is-somma li kellha tiġi kawtelata bil-mandat.

Minbarra dan, hija tgħid li l-pretensjoni tal-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine llum hija

kawtelata bi flejjes li ġew depożitati minn żewġ banek differenti.

Iżżid ukoll, li hija

m'għandha l-ebda dejn għaliex ħallset dak kollu li kellha tagħti.

Tagħlaq billi tgħid

li l-likwidità tagħha u r-relazzjoni kummerċjali twila illi hija kellha mal-kumpannija

barranija Express Global d.o.o. kellhom ikunu ta' garanzija biżżejjed biex il-

mandat ma jintalabx;

Fid-dawl ta' dawn ir-raġunijiet Central Marine Limited talbet lil din il-qorti sabiex:

«1. tirrevoka l-mandat ta' sekwestru bin-numru 1063/2021 fl-ismijiet premessi b'mod sħiħ, u dan ai termini tal-artikolu 836 (1) (ċ), (d) u, jew (f) tal-Kapitolu 12 tal-Liġijiet ta' Malta, jew liema minnhom; 2. tikkundanna, għar-raġunijiet mogħtija mill-artikolu 836 (8) (b), (ċ) u, jew (d) tal-istess Kapitolu 12 tal-Liġijiet ta' Malta, lis-soċjetà estera sekwestranti Express d.o.o., reġistrata ġewwa l-Islovenja, kif hawn Malta rappreżentata mill-mandatarju speċjali tagħha, l-Av.

Adrian Muscat Spiteri (KI Nru. 818954M), sabiex tħallas l-penali sal-massimu maħsub mil-liġi, li tmur għand is-soċjetà rikorrenti odjerna, u dan ai termini tal-artikolu 836 (8) tal-Kapitolu 12 tal-Liġijiet ta' Malta; 3. tillikwida d-danni sofferti mir-rikorrenti odjerni, inkluż fosthom spejjeż inkorsi in vista taċ-ċedoli ta' depożitu mressqa in osservanza tal-mandat ta' sekwestru odjern, u tikkundanna lis-soċjetà estera sekwestranti Express d.o.o., reġistrata ġewwa l-Islovenja, kif hawn Malta rappreżentata mill-mandatarju speċjali tagħha, l-Av.

Adrian Muscat Spiteri (KI Nru. 818954M), sabiex jitħallsu lis-soċjetà rikorrenti dawk id-danni hekk likwidati, u dan ai termini tal-artikolu 836 (9) tal- Kapitolu 12 tal-Liġijiet ta' Malta.

4. sussidjarjament jew alternattivament, tordna lis-soċjetà estera sekwestranti Expess d.o.o., reġistrata ġewwa l-Islovenja, kif hawn Malta rappreżentata mill-mandatarju speċjali tagħha, l-Av.

Adrian Muscat Spiteri (KI Nru. 818954M) sabiex, fit-termini tal-artikolu 838A tal- Kapitolu 12 tal-Liġijiet ta' Malta tagħti, fi żmien stabbilit minn din l- Onorabbli Qorti, garanzija xierqa għall-ħlas tal-penali li tista' tiġi imposta u għad danni u l-imgħax.»

B'digriet tagħha tat-24 ta' Awwissu, 2021, il-qorti ordnat in-notifika lill-avukat

Adrian Muscat Spiteri nomine, bi żmien sebat ijiem għan-nota bħala tweġiba għat-talbiet

ta' Central Marine Limited;

L-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine wieġeb fit-3 ta' Settembru, 2021 u ta r-raġunijiet

tiegħu għaliex it-talbiet miġjuba f'dan ir-rikors m'għandhomx jintlaqgħu;

B'rikors maħluf numru 471/2021CFS imressaq fis-17 ta' Mejju, 2021, l-avukat

Adrian Muscat Spiteri Muscat Spiteri fetaħ kawża f'isem il-kumpannija barranija Express Global

d.o.o. sabiex Central Marine Limited tiġi kkundannata tħallas is-somma ta'

€20,385.70 minħabba servizzi ta' ġarr u loġistika ta' merkanzija li allegatament

baqgħu ma tħallsux;

Din il-kawża għadha ma nqatgħetx;

Fl-14 ta' Lulju, 2021, il-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili laqgħet talba tal-avukat Adrian

Muscat Spiteri nomine biex jinħareġ mandat ta' sekwestru kawtelatorju kontra Central

Marine Limited, fl-ammont ta' €20,385.70;

Ir-raġuni għaliex intalab dan l-ammont kienet minħabba, «servizzi reżi lis-soċjetà

sekwestrata, u dan kif jirriżulta mir-rendikont tal-fatturi pendenti (kopja hawn

anness u mmarkat bħala Dok.

A1) u liema somom huma l-mertu tal-kawża

intavolata mis-soċjetà sekwestranti

ismijiet sureferiti

Wara li ntlaqa' l-mandat, il-Bank of Valletta p.l.c. u l-Lombard Bank Malta plc

ippreżentaw fl-atti tal-istess mandat, żewġ ċedoli ta' depożitu ta' flejjes li kienu

miżmumin għandhom fuq isem Central Marine Limited.

Iċ-ċedola tal-Bank of

Valletta plc kienet fl-ammont ta' €20,385.70, filwaqt li ċ-ċedola tal-Lombard Bank

Malta plc kienet meta tnaqqas l-ispejjeż tad-depożitu, fl-ammont ta' €189.74;

Fid-dawl ta' dawn iċ-ċedoli, l-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine qal fit-tweġiba tiegħu

tat-3 ta' Settembru, 2021, li huwa ressaq rikors numru 1318/2021 sabiex jinħareġ

Il-qorti però m'għandhiex kopja ta' dan ir-rikors u lanqas ma

ngħatalha tagħrif jekk dan ir-rikors għall-ħruġ ta' kontro-mandat ġiex effettivament

milqugħ minn Imħallef ieħor jew le;

Għalhekk għall-għanijiet ta' din il-proċedura, il-qorti sejra tqis ir-rikors ta' Central

Matrine Limited, daqslikieku għadu ma nħareġ ebda kontro-mandat;

Konsiderazzjonijiet

L-ewwel talba ta' Central Marine Limited hija biex jitħassar il-mandat ta'

Dan kollu li sejjer jingħad għandu jgħodd biss

jekk kemm-il darba dan il-mandat għadu fis-seħħ;

Skont il-liġi tagħna, mandat kawtelatorju jista' jiġi mħassar jekk jintwera li teżisti

waħda mis-sitt ċirkostanzi msemmija fl-artikolu 836(1) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta'

Huwa dmir ta' min qiegħed jitlob li jneħħi l-mandat, li jindika b'mod ċar taħt liema

waħda minn dawn is-sitt ċirkostanzi huwa qiegħed iressaq it-talba tiegħu.

fil-fatt ġurisprudenza li tgħid li r-rikors għat-tħassir tal-mandat għandu jitqies

bħala null jekk kemm-il darba r-rikorrent ma jorbotx ir-raġunijiet tat-tħassir ma'

waħda mill-kawżali msemmija fil-liġi (ara inter alia Marion Azzopardi Camilleri v. Victor

Azzopardi Camilleri deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fl-4 ta' April.

et v. Anthony Busuttil Gaerty et deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fl-10 ta' Mejju, 2001 u

Howard Stanley Doublet v. Patrick Biomonte deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fit-

3 ta' Awwissu, 2009);

F'ċirkostanzi bħal dawn, «il-qorti ma tistax minn rajha tissupplixxi rimedju f'dan il-

każ fuq kawżali li r-rikorrent innifsu ma jitlobx» (ara Charles De Giorgio Limited

v. Perit Christian Ransley Brownrigg deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fit-23 ta' Lulju,

B'daqshekk però, dan ma jfissirx li biex rikors taħt l-artikolu 836(1) tal-Kap 12

tal-Liġijiet ta' Malta jkun jiswa hemm bżonn li jissemmew bilfors il-kliem preċiż

tad-dispożizzjoni tal-liġi.

Dak li huwa meħtieġ huwa li min qiegħed jitlob it-tħassir

tal-mandat kawtelatorju juri sewwa x'inhi l-kawżali jew x'inhuma l-kawżalijiet li

bihom jippretendi li l-mandat għandu jitħassar (ara Mario Rodgers et v. Joseph

Fondacaro deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fis-16 ta' Diċembru, 2015 u Roberto

Carlos Scerri Loftus v. Annot Company Limited deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili

fis-17 ta' Awwissu, 2010);

Fil-każ tagħna, Central Marine Limited issemmi erba' raġunijiet fir-rikors tagħha

għaliex il-mandat ta' sekwestru kawtelatorju 1063/2021 jixraq li jiġi mħassar u

dawn torbothom fit-talbiet finali tagħha maċ-ċirkostanzi misjuba fl-artikolu

836(1)(ċ), (d) u (f) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta;

L-ewwel raġuni mressqa minnha biex jitħassar il-mandat huwa li l-ammont ta'

€20,385.70 li ġie kawtelat fil-mandat ma ġiex ġustifikat;

Central Marine Limited ma tgħidx fir-rikors tagħha ma' liema wieħed mill-kawżali

tal-artikolu 836(1) hija rabtet din ir-raġuni, però l-qorti qed tifhem li din ir-raġuni

hija marbuta mal-artikolu 836(1)(d) li jgħid li mandat jista' jitneħħa jekk jintwera li

l-ammont mitlub ma jkunx prima facie ġustifikat;

Dwar dan il-punt, jissokta jingħad li l-liġi ma tgħidx li biex jista' jinħareġ mandat

kawtelatorju, ir-rikorrent irid ifisser kif inbena l-ammont li jixtieq jikkawtela bil-ħruġ

tal-mandat (ara C & F Building Contractors Limited v. Emanuel Pleven

deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fil-25 ta' Awwissu, 2018);

Kif ingħad mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili, f'Karmena Treeby et v. Dione Linwood et

deċiż fil-21 ta' April, 2014,

«mkien ma huwa mitlub fil-liġi li l-kreditur eżekutant ta' mandat kawtelatorju irid tabilfors iressaq ukoll xi dokumenti li juru jew isaħħu t-talba.

Dak li titlob il-liġi huwa li r-rikorrenti, bil-ġurament tiegħu, jsemmi x'inhu l-oriġini tad-dejn u, ladarba l-pretensjoni hija dwar dejn jew talba li tkun sodisfatta bi ħlas ta' ammont ta' flus, "l-ammont li għalih tammonta t-talba'.» (ara artikolu 831 tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta)

Minbarra dan, l-artikolu 832 tal-Kap 12 jgħid li meta l-jedd li wieħed irid iqiegħed

fiż-żgur bil-mandat ikun kreditu jew pretensjoni li tista' tkun sodisfatta bi ħlas ta'

somma ta' flus, ir-rikorrent fid-dikjarazzjoni maħlufa tiegħu għandu, taħt piena

tan-nullità tal-mandat, jgħid kemm hija bejn wieħed u ieħor, fil-fehma tiegħu, is-

somma tal-kreditu jew pretensjoni tiegħu;

Fil-każ tagħna, il-mandat kawtelatorju 1063/2021 jindika kemm l-oriġini u kif ukoll

ix-xorta tad-debitu li kien qed jintalab mill-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine.

Dawn iż-

żewġ ħtiġijiet jistgħu jinstiltu mir-rendikont tal-fatturi li ġie mehmuż mar-rikors

għall-ħruġ tal-mandat ta' sekwestru kawtelatorju u mill-kontenut tar-rikors maħluf

Mir-rendikont tal-fatturi u mir-rikors maħluf joħroġ li x-xorta tad-debitu jew

pretensjoni hija l-ħlas għas-servizzi ta' ġarr u loġistika ta' merkanzija allegatment

imwettqa minn Express Global d.o.o. għal Central Marine Limited, filwaqt li l-

oriġini tal-kreditu jew pretensjoni twieled fix-xhur ta' bejn April u Awwissu 2019;

L-ammont ta' €20,385.70 li ntalab li jiġi kawtelat bil-mandat, jirrifletti wkoll iċ-ċifra

li hemm fuq ir-rendikont tal-fatturi li ntehmeż mar-rikors;

Naturalment jista' jkun li dan l-ammont mitlub mill-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine

mhuwiex dovut, kif hekk tgħid Central Marine Limited, imma dan mhuwiex xogħol

din il-qorti li tiddeċidih f'din il-proċedura;

Fi proċedura marbuta ma' talba għat-tneħħija ta' mandat kawtelatorju, xogħol il-

qorti mhuwiex li tgħid min għandu raġun fil-mertu bejn il-partijiet kontendenti.

ieħor, xogħol il-qorti fil-ħruġ jew fiż-żamma ta' mandat kawtelatorju huwa li tara

jekk l-ammont indikat fil-mandat ta sekwestru huwiex wieħed li raġonevolment

jirrifletti l-ammont tal-pretensjoni (ara Salvino Pleven v. Exalco Holdings Ltd

deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fis-6 ta' Diċembru,1999, Stewart Desmond

Gat v. Therese Axiaq Borda deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fid-29 ta'

et deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fil-5 ta' Diċembru 2012, Marco Bellissimo v.

Mark Emsting et deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fit-3 ta' Awwissu, 2018);

F'dan il-każ l-ammont kawtelat fil-mandat jirrifletti ċ-ċifra li l-avukat Adrian Muscat Spiteri

nomine qiegħed jippretendi li hija allegatament dovuta minn Central Marine

Dan l-ammont ġie wkoll maħluf skont l-artikolu 831(2) tal-Kap 12 tal-

Liġijiet ta' Malta;

Jinżel b'hekk, li li r-rikors għall-ħruġ ta' mandat ta' sekwestru kawtelatorju kien

iħares il-ħtiġijiet kollha mitluba skont il-liġi;

L-ewwel raġuni miġjuba 'l quddiem minn Central Marine Limited sabiex jitħassar

il-mandat qiegħda għalhekk tiġi miċħuda;

It-tieni raġuni għaliex fil-fehma ta' Central Marine Limited, il-mandat għandu

jitħassar huwa minħabba li fl-atti tal-mandat ġew ippreżentati żewġ ċedoli fl-

ammonti ta' €20,385.70 u €189.74 minn Bank of Valletta plc u minn Lombard

Anke hawn, għalkemm Central Marine Limited ma tgħidux espressament fir-

rikors, il-qorti qiegħda tifhem li din ir-raġuni qiegħda tintrabat mal-artikolu

836(1)(ċ) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta, li jgħid li mandat kawtelatorju jista'

jitneħħa jekk tinġieb garanzija xierqa oħra li fil-fehma tal-qorti tagħmel tajjeb

għall-pretensjonijiet ta' min ikun talab il-mandat;

Fil-fehma tal-qorti anke din ir-raġuni iżda m'għandhiex mis-sewwa.

Iż-żewġ

depożiti msemmija minn Central Marine Limited saru għaliex sewwasew kien

jeżisti l-mandat.

Jekk jitħassar il-mandat ta' sekwestru 1063/2021, il-flus li

ġew depożitati jkun jistgħu jinġibdu lura mill-esekutat u b'hekk ma jkun

jifdal xejn biex iħares il-pretensjonijiet tal-esekutant;

Fuq kollox, il-kliem użat fl-artikolu 836(1)(ċ) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta juri

li trid tiġi provduta garanzija alternattiva li ma jkollhiex x'taqsam mal-mandat li

jkun qiegħed jiġi attakkat.

Kemm hu hekk, il-liġi titkellem fuq garanzija xierqa oħra

li «toħroġ bil-ħruġ ta' att kawtelatorju ieħor, jew inkella jekk dik il-garanzija

oħra tista' għas-sodisfazzjon tal-qorti tassigura biżżejjed il-pretensjoni»;

Fil-każ tagħna, Central Marine Limited ma ppreżentat l-ebda garanzija oħra li hija

indipendenti mill-mandat ta' sekwestru kawtelatorju 1063/2021, bħal ngħidu

aħna, garanzija bankarja jew ċedola mressqa minn Central Marine Limited stess

fl-ammont indikat fil-mandat.

Ma ninsewx li d-depożiti li ssemmi Central Marine

Limited ma sarux minnha iżda mill-banek sekwestratarji, kif kienu marbuta illi

jagħmlu skont il-liġi, ladarba huma inzerta kellhom f'idejhom flejjes ta' Central

Marine Limited (ara artikoli 376(2)(e), 378 u 849 tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta'

pretensjoni;

Hekk ukoll, Central Marine Limited lanqas ma wriet li l-ammont kawtelat bil-

mandat ta' sekwestru kawtelatorju 1063/2021 jista' jiġi garantit bil-ħruġ ta' att

kawtelatorju ieħor, għaliex Central Marine Limited ma semmitx li l-avukat Adrian

Muscat Spiteri nomine kiseb xi mandat kawtelatorju ieħor kontra tagħha fuq l-istess

Il-garanzija oħra li ssemmi l-artikolu 836(1)(ċ) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta

trid tinbet minn għajn jew sors li mhuwiex il-mandat kawtelatorju li qiegħed jiġi

attakkat (ara f'dan is-sens Western Company Limited v. Anthony Stevanovic et deċiż

mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fid-29 ta' Settembru, 2020);

Joqgħod ħafna hawnhekk, dak imtenni mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fid-digriet

Limited deċiż fil-21 ta' Diċembru, 2012 li,

«huwa biss bis-saħħa tal-mandat ta' sekwestru u sakemm ikun għadu fis-seħħ, li l-garanzija mogħtija bis-somma depożitata permezz taċ-ċedola tista' tibqa' ta' xi siwi għall-kreditur eżekutant; Illi l-eżekutata ma semmietx xi sura oħra ta' garanzija disponibbli biex iġġib iż-żamma fis-seħħ tal-mandat ta' sekwestru waħda mhix aktar xierqa; Illi għalhekk, il-Qorti ssib li fuq din il-kawżali ma ntwerietx raġuni tajba biżżejjed biex tħassar il-mandat.»

Il-qorti tagħlaq fuq din il-kwistjoni billi tgħid li hija lanqas ma taqbel ma' Central

Marine Limited li l-mandat għandu jitħassar għas-sempliċi fatt li fl-atti tal-mandat

ta' sekwestru kawtelatorju 1063/2021 ġew depożitati aktar flejjes minn dak

kawtelat fil-mandat.

Jekk tassew fl-atti ġew depożitati aktar flejjes minn dak li

hemm bżonn illi jiġu kawtelati, ir-rimedju xieraq li jrid jintalab, mhuwiex dak tat-

tħassir tal-mandat iżda dak ta' rikors għall-ġbid ta' dawk il-flejjes li hemm

depożitati żejda;

Anke din it-tieni raġuni għalhekk qiegħda tiġi mwarrba;

It-tielet raġuni msemmija minn Central Marine Limited għaliex il-mandat għandu

jitħassar hija għaliex skont hi, m'għandha tagħti xejn lil Express Global d.o.o.,

peress li tgħid li ħallset kollox;

Għal darb'oħra, Central Marine Limited ma torbotx din ir-raġuni ma' waħda mit-

tliet kawżali msemmija minnha fit-talbiet tagħha.

Madankollu, il-qorti qed tifhem li

din ir-raġuni x'aktarx hija marbuta mal-artikolu 836(1)(d), li titkellem dwar

ammont li mad-daqqa t'għajn ma jkunx jidher li huwa ġustifikat;

Fil-fehma tal-qorti din it-tielet raġuni msemmija minn Central Marine Limited għad

trid tiġi deċiża fil-kawża mibdija bir-rikors maħluf 471/2021, li nfetħet bejn il-

partijiet.

Dan loġikament jgħodd jekk Central Marine Limited tiddeċiedi li tressaq

din l-eċċezzjoni tal-ħlas, għaliex sa issa ma tressqu l-ebda eċċezzjonijiet minnha.

Fil-fatt jidher li sallum din il-kumpannija għadha lanqas biss ġiet notifikata bir-

rikors maħluf;

tiegħu;

Għalissa din il-qorti mhijiex f'qagħda li tista' tgħid li l-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine

ressaq pretensjoni li mhijiex ġustifikata.

Naturalment Central Marine Limited tista'

ma taqbel xejn ma' din il-pretensjoni, iżda b'daqshekk ma jfissirx li l-avukat

Adrian Muscat Spiteri nomine m'għandux sies legali sabiex jikkawtela l-pretensjoni

Il-fatt li tintlaqa' talba għall-ħruġ tal-mandat, ma jfissirx li l-jedd ikun ġie ppruvat.

Kif daqstant ieħor ma jfissirx, illi għax talba għall-ħruġ ta' mandat ma tintlaqax,

allura l-jedd pretiż ma jeżistix.

Huwa għal din ir-raġuni li ma jistax jingħad li s-

sempliċi fatt li ġudikant ikun laqa' jew ċaħad talba għall-ħruġ ta' mandat

kawtelatorju oġġettivament jiġġustifika xi preokkupazzjoni dwar l-imparzjalità

tiegħu, meta huwa jiġi biex jiddeċiedi l-kawża fil-mertu dwar l-istess dritt li kien is-

suġġett tal-mandat kawtelatorju, sakemm ma jkunux jeżistu xi ċirkostanzi speċjali

(ara Sandro Aakeroy et v. L-Avukat Ġenerali deċiża mill-Qorti Kostituzzjonali

fit-12 ta' Lulju 2005);

Il-mistoqsijiet li jrid jagħmel ġudikant lilu nnifsu meta jeżamina talba għall-ħruġ

jew tneħħija ta' mandat kawtelatorju huma differenti minn dawk li jrid jagħmel

meta jiġi biex jiddeċiedi l-kawża fil-mertu;

Fid-dawl ta' kollu, din il-qorti mingħajr bl-ebda mod ma qiegħda tippronunzja

ruħha dwar is-siwi tat-talbiet imressqa fir-rikors maħluf, tgħid li tajjeb jew ħażin, l-

avukat Adrian Muscat Spiteri nomine wera li huwa għandu pretensjoni xi jressaq kontra

Issa jekk din il-pretensjoni hijiex mistħoqqha jew le,

wieħed irid jara mhux f'din il-proċedura tar-revoka tal-mandat iżda waqt li jkun

qiegħed jiġi diskuss il-mertu nnifsu tar-rikors maħluf, fil-kawża prinċipali li hemm

bejn il-partijiet;

Għalhekk anke din it-tielet raġuni mhijiex qiegħda tiġi aċċettata minn din il-qorti;

Jifdal biss, ir-raba' raġuni għat-tneħħija tal-mandat, dik fejn Central Marine

Limited tisħaq li l-likwidità tagħha u r-relazzjoni kummerċjali twila illi hija kellha

mal-kumpannija barranija Express Global d.o.o. kellhom ikunu ta' garanzija

biżżejjed biex il-mandat ma jintalabx;

Għal din il-qorti anke din ir-raġuni ma tistax titqies bħala waħda fejjieda għaliex

biex jintużaw il-kliem tal-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fid-digriet Helen Rapinett v.

Kuraturi Deputati mogħti fil-25 ta' April, 2014,

«ma jiswa xejn li jingħad li l-eżekutati m'għandhomx problemi ta' likwidità, għaliex apparti li dak li jallegaw l-eżekutati mhux maħluf, il- fatt waħdu li jista' jkollhom assi likwidi ma jneħħix il-ħtieġa li juru n- notorjetà ta' din iċ-ċirkostanza.

Dan l-għarfien ġenerali dwar il- qagħda finanzjarja tal-eżekutati ma toħroġx mill-atti li l-Qorti għandha quddiemha hi u qiegħda tagħti dan il-provvediment».

La qegħdin fiż-żifna, din il-qorti tagħlaq billi tgħid li Central Marine Limited fit-

talbiet tagħha tindika wkoll l-artikolu 836(1)(f) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta

bħala kawżali għaliex il-mandat ta' sekwestru kawtelatorju għandu jitħassar.

din il-kawżali ma hija sostnuta fl-ebda waħda mill-erba' raġunijiet indikati minn

Central Marine Limited fir-rikors tagħha;

Lil hemm minn dan, tajjeb li jingħad li din il-kawżali tidħol fix-xena biss fejn ikollok

waħda mill-ħtiġijiet tal-liġi għall-ħruġ tal-att kawtelatorju li tkun teżisti fil-waqt tal-

ħruġ tal-istess att, iżda li ma tibqax hekk teżisti wara l-ħruġ tal-mandat (ara inter

alia Tyrell Corporation Limited v. Yirun Europe GmbH et tal-14 ta' Jannar,

Dak li jgħodd għalhekk biex tista' titħaddem din id-dispożizzjoni huwa li jintwera

minn min irid li jitħassar il-mandat, li wara l-ħruġ tal-mandat, tkun tbiddlet xi

ċirkostanza li minħabba fiha ma jkunx xieraq li l-istess mandat jibqa' għalkollox

jew f'parti minnu fis-seħħ.

Din it-tifsira toħroġ mill-kliem "jinżamm" u "aktar

meħtieġ" li jinsabu fl-imsemmi artikolu 836(1)(f), liema kliem jagħtu x'jifhmu li

dak li qabel kien jiġġustifika l-ħruġ u ż-żamma fis-seħħ tal-mandat, issa m'għadux

il-każ (ara Ivan John Portelli Bezzina v. Antoine D'amato, deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti

Ċivili fit-12 ta' Jannar, 2021);

Il-bdil li għalih japplika dan is-subinċiż irid ikun wieħed li jolqot iċ-ċirkostanzi ta'

bejn il-partijiet u mhux lejn terzi (ara Angela Ciliberti Altllas v. Stephen Ciliberti

Altllas deċiża mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fit-13 ta' Awwissu, 2009);

Fil-każ tagħna, ġa għidna aktar kmieni li r-raġuni tad-depożiti mill-banek

sekwestratarji mhix raġuni tajba biex jitneħħa l-mandat;

Barra minn din il-ħaġa, Central Marine Limited ma semmiet l-ebda ġrajja ġdida

oħra fir-rikors tagħha, li seħħet wara l-ħruġ tal-mandat inkwistjoni.

Għalhekk fid-

dawl ta' dan kollu, din il-qorti qiegħda tiċħad l-ewwel talba ta' Central Marine

Limited sabiex jitħassar il-mandat ta' sekwestru kawtelatorju 1063/2021;

It-tieni talba ta' Central Marine Limited hija biex l-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine

jiġi kkundannat iħallas penali skont l-artikolu 836(8) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta'

Il-liġi, fl-artikolu 836(8) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta, issemmi erba'

ċirkostanzi biss li minħabba fihom wieħed jista' jeħel penali għal ħruġ ħażin ta'

Skont il-ġurisprudenza dawn l-erba' raġunijiet huma tassattivi u

għandhom jingħataw tifsira dejqa (ara Dr. Cedric De Roemer nomine v. Bitconvert

Limited deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili mogħtija mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili

fid-29 ta' Settembru, 2020, Rosie Bilardo v. Ian Elphick deċiż mill-Qorti Ċivili

(Sezzjoni tal-Familja) fil-11 ta' Awwissu, 2009 u Cole Foods Ltd v. Euro

Imports Ltd mogħti mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fit-13 ta' Marzu, 2003);

Fil-każ tagħna, Central Marine Limited ma wrietx li l-mandat ta' sekwestru

kawtelatorju ħareġ ħażin, bħalma lanqas ma indikat għal-liema waħda mill-erba'

ċirkostanzi msemmija fl-artikolu 836(8) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta hija

qiegħda tagħmel riferenza;

Fuq kollox, Central Marine Limited ma fissritx għaliex l-avukat Adrian Muscat Spiteri

nomine għandu jeħel il-penali;

Dan iġib l-effett li ma jistax jingħad li l-mandat inħareġ b'ħażen, jew għal raġuni

fiergħa jew inkella bil-ħsieb biss li jdejjaqha (ara Mario Rapinett et v. Joseph

Sofia Delicata deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fl-24 ta' Novembru, 2010);

Jiġi b'hekk, li anke din it-tieni talba qiegħda tiġi miċħuda;

Il-qorti sejra issa tissokta billi tqis it-tielet talba fejn qed tintalab biex hija tillikwida

u tikkundanna d-danni li jridu jitħallsu mill-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine minħabba

l-ħruġ tal-mandat;

Fil-fehma tal-qorti talba bħal din ma tistax titressaq b'sempliċi rikors.

Mod ieħor,

talba ta' din ix-xejra jeħtieġ li ssir b'azzjoni ġdida bis-saħħa ta' rikors maħluf u

mhux fil-qafas ta' rikors, marbut mat-tneħħija ta' mandat kawtelatorju.

ġie mtenni mill-Qorti tal-Appell fid-deċiżjoni Joseph Ellis v. Raymond Torpiano

mogħtija fit-13 ta' Marzu, 2001,

lill-persuna esposta għall-effetti

«ir-rimedju mogħti ta' mandat kawtelatorju li jkun sar skond il-liġi inutilment biex jiġi riżarċit id-danni, kellu jiġi espressament eżerċitat permezz ta' ċitazzjoni (illum rikors maħluf).»

Ir-raġuni ewlenija hija li, bħalma fissret il-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fid-deċiżjoni

tagħha, Karmena Treeby et v. Dione Linwood et mogħtija fit-30 ta' Jannar, 2014,

«il-proċedura għat-tħassir tal-mandat hija waħda li timxi fuq il-kejl tal- prima facie u dan ifisser li mhijiex proċedura maħsuba li ttul biex isir stħarriġ ukoll tad-dannu mġarrab mill-parti eżekutata.» (ara wkoll Joseph Xicluna v. Coleiro General Supplies Limited deċiż mill- Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fit-23 ta' Awwissu, 2018);

Illi għalhekk, il-qorti ssib li din it-tielet talba għal-likwidazzjoni u l-ħlas ta' danni

taħt l-artikolu 836(9) ma tistax tintlaqa' għaliex saret f'att ġudizzjarju ħażin skont

l-artikolu 164(1) tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta;

Ir-raba' u l-aħħar talba hija biex din il-qorti timponi garanzija xierqa għall-ħlas

tal-penali u tad-danni fuq l-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine skont l-artikolu 838A

tal-Kap 12 tal-Liġijiet ta' Malta;

L-ordni biex tingħata garanzija l-artikolu 838A ma ssarrafx f'kundanna ta' penali

jew f'kundanna għall-ħlas ta' danni.

L-għan waħdieni tal-għoti tal-garanzija huwa

biss li tqiegħed lil min ikun ġie milqut b'mandat kawtelatorju, f'qagħda li, meta u

jekk jibda proċeduri għall-ħlas ta' danni jew għat-twaħħil ta' penali, huwa jkun

jista' jsib assi li fuqhom ikun jista' jenforza deċiżjoni favorevoli għalih (ara

Therese Axiaq Borda v. Desmond Stanley Stoner deċiż mill-Prim'Awla tal-

Qorti Ċivili fid-29 ta' Lulju, 2005);

Fid-deċiżjoni tagħha, fl-ismijiet Grazio sive Horace Scerri-Headley v. Agostino sive

Winston Al Rashid et deċiża fil-25 ta' Novembru, 2016, il-Qorti tal-Appell fissret li

sabiex il-qorti tkun tista' tordna l-għoti ta' garanzija, hemm bżonn li tintwera

kawża ġusta.

Din il-kawża ġusta ma tintweriex iżda bil-fatt waħdu li l-persuna

tkun intlaqtet bil-mandat kawtelatorju (ara Mediterranean Film Studios v. Albert

Borda et noe deċiża fit-30 ta' Ġunju, 2000);

Sfiq ma' dan, l-ammont waħdu li jkun ġie kawtelat f'mandat kawtelatorju ma jistax

jitqies bħala raġuni tajba għall-kundanna lill-esekutant għall-għoti tal-garanzija

għax inkella min ikun talab il-mandat jibqa' fejn ikun u jiġi f'sitwazzjoni ta' ċikku

Kif tajjeb impoġġi mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili f'Volksbank Malta Limited v.

Geosys Limited et deċiż fil-31 ta' Lulju, 2013,

«Huwa minnu li kull mandat iġib miegħu tfixkil lill-parti intimata u x'aktarx disaġju wkoll, imma dan m'huwiex, waħdu, kejl ta' "raġuni tajba" biex tintalab il-garanzija.

Li kellu jkun hekk, kull darba li jinħareġ mandat trid tingħata l-garanzija.

Din ma kenitx il-fehma tal- leġislatur.»

Tassew immela, sabiex qorti tagħti ordni għall-għoti ta' garanzija jrid jintwera li

hemm raġunijiet oħrajn, iżjed serji u gravi, li jwasslu lill-qorti biex tagħti dik is-

sanzjoni (ara inter alia Avukat Marisa D'amato nomine vs. Ian Riedlinger deċiż mill-

Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fit-2 ta' Awwissu, 2021).

Dawn ir-raġunijiet x'aktarx iridu

jkunu mibnija fuq il-ħtija, kif imfissra fl-artikoli 1031 u 1032 tal-Kap 16 tal-Liġijiet

ta' Malta (ara John Sammut Spiteri v. Port Cottonera Ltd deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti

Ċivili fit-18 ta' Settembru, 2002);

Mhux hekk biss, iżda d-danni allegatament imġarrba jridu jkunu marbuta

direttament mal-ħruġ tal-mandat u jridu jkunu danni li jkunu jistgħu jiġu likwidati u

mhux ikunu danni astratti li jkunu biss fl-arja jew mistħajla (ara Avukat Vincent

Mennie noe v. Alex El Gazzar deċiż mill-Prim'Awla tal-Qorti Ċivili fit-2 ta' Marzu,

Imħaddem dan kollu, għall-każ tagħna, il-qorti tibda billi tgħid illi hija ma tistax

tordna lill-avukat Adrian Muscat Spiteri nomine biex joffri garanzija xierqa biex tagħmel

tajjeb għall-penali, ladarba aktar kmieni din il-qorti sabet li f'dan il-każ ma nġabitx

raġuni tajba biex twaħħal il-penali;

Hekk ukoll, il-qorti lanqas ma tara li għandha għalfejn toqgħod tordna l-għoti tal-

garanzija biex tagħmel tajjeb għad-danni, ladarba Central Marine Limited ma

fissritx fir-rikors tagħha x'inhuma dawk id-danni li ġarrbet jew dak id-danni li tista'

ġġarrab 'il quddiem bħala konsegwenza tal-mandat;

Bilkemm għandu għalfejn jingħad, mhuwiex xogħol il-qorti li toqgħod taħseb x'tip

ta' danni batiet jew tista' tbati Central Marine Limited;

Fuq kollox, il-prova tal-eżistenza tar-raġuni tajba għall-għoti ta' garanzija kien

imiss lilha biex turiha u ladarba Central Marine Limited ma semmiet l-ebda raġuni

serja u gravi għaliex għandu jkun hemm garanzija skont l-artikolu 838A tal-Kap

12 tal-Liġijiet ta' Malta, allura l-unika triq li għandha l-qorti hija dik li tiċħad ukoll

Għaldaqstant għar-raġunijiet kollha fuq imsemmija, din il-qorti qiegħda tiċħad it-talbiet

kollha mressqa fir-rikors tat-12 ta' Awwissu, 2021;

Jekk però, fil-mument li ngħata dan id-digriet, kien laħaq inħareġ kontro-mandat li laħaq

neħħa l-mandat ta' sekwestru 1063/2021, allura dan id-digriet għandu jitqies bħala

wieħed li ġie sorpassat safejn dan jolqot iċ-ċaħda tat-talbiet ta' Central Marine Limited

dwar it-tneħħija tal-imsemmi mandat u l-impożizzjoni ta' garanzija, iżda għandu jibqa'

jorbot safejn imiss mat-talbiet dwar it-twaħħil tal-penali u l-ħlas ta' danni;

Tordna li l-ispejjeż kollha marbuta ma' din il-proċedura għandhom jitħallsu minn Central

Deċiżjoni

Imħallef

Deputat Reġistratur