Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

MALTA QORTI TAL-APPELL (Kompetenza Inferjuri) ONOR.

IMĦALLEF LAWRENCE MINTOFF Seduta tal-11 ta' Novembru, 2020

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Dan huwa appell magħmul mill-intimati Ludwig Pulis (K.I. 410884M) u

Claire Pulis (K.I. 743198M), (minn issa 'l quddiem "l-appellanti"), mis-

sentenza mogħtija mill-Qorti tal-Maġistrati (Malta) (minn issa 'l quddiem "l-

Ewwel Qorti") fis-26 ta' Frar, 2020, (minn issa 'l quddiem "is-sentenza

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 1 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

appellata"), li permezz tagħha l-Ewwel Qorti ddeċidiet li tilqa' t-talba tar-

rikorrenti Yana Connell (K.I. 580466M), (minn issa 'l quddiem "l-appellata")

b'mod limitat, u kkundannat lill-intimati jħallsu lir-rikorrenti s-somma ta' disat

elef, erba' mija u sebgħa u tmenin Euro u tnejn u sebgħin ċenteżmu

(€9,487.72) bħala rifużjoni ta' pagament effettwat mir-rikorrenti lill-intimati

fir-rigward ta' xogħlijiet fil-fond tar-rikorrenti f''Bonnici Flats', Vittorio Cassar

Street, L-Imtarfa (minn issa 'l quddiem "il-fond"), bl-imgħax mid-data tal-

preżentata tar-rikors tar-rikorrenti, jiġifieri mit-22 ta' Ġunju, 2015, u bl-ispejjeż

kontra tagħhom.

Ir-rikorrenti kienet istitwiet proċeduri kontra l-intimati fejn talbet lill-

Ewwel Qorti tikkundanna

lill-intimati

jħallsu

lir-rikorrenti s-somma ta'

€10,633.66, rappreżentanti bilanċ ta' pagament għal xogħlijiet li kellhom isiru

mill-intimat fil-proprjetà tar-rikorrenti.

Jirriżulta li hekk kif il-partijiet ftiehmu

dwar l-appalt, ir-rikorrenti kienet għaddiet lill-intimat bil-quddiem is-somma

ta' €17,000, imma x-xogħol pattwit baqa' ma tlestiex, u għalhekk ir-rikorrenti

istitwiet dawn il-proċeduri li permezz tagħhom qiegħda titlob li jiġi rifuż lilha l-

ammont ta' €10,633.66 li huwa l-bilanċ li jifdal wara li jitnaqqas il-valur tax-

xogħol li effettivament ġie esegwit mill-intimat.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 2 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Għat-talbiet tar-rikorrenti l-intimati wieġbu li huma mhumiex debituri

tar-rikorrenti, u kien hemm il-ħtieġa li jissejjaħ fil-kawża Keith De Bono Spadaro Ledger, li

kien sħab fin-negozju ma' Ludwig Pulis, li wkoll kien inkarigat mir-rikorrenti

sabiex jagħmel xi xogħlijiet fil-fond tagħha.

L-intimati qalu li għal xi raġuni

De Bono Spadaro Ledger abbanduna s-sit tax-xogħol wara li kien diġà tħallas ta' xogħlu, u l-

intimat Ludwig Pulis ma jistax jitqies li huwa debitur, għaliex huwa kien anki

ħallas għal xogħol li sar minn ħaddiema mqabbdin minnu u minn Lawson

sabiex jaħdmu fil-fond tar-rikorrenti.

Fl-eċċezzjonijiet mogħtija mill-intimati,

intqal ukoll li Claire Pulis m'għandha l-ebda relazzjoni ġuridika mar-

rikorrenti, u hija m'għandha l-ebda konnessjoni man-negozju mertu tal-kawża,

u għalhekk ma tistax titqies li hija leġittima kontradittriċi f'dawn il-proċeduri.

L-Ewwel Qorti semgħet diversi xhieda, fosthom lir-rikorrenti Yana

Connell, li qalet li hija ddeċidiet li tuża s-servizzi tal-intimat fuq parir ta' xi ħbieb

tagħha.

Spjegat li hija kienet xtrat il-fond fi stat ġebel u saqaf, u qabel tat l-

appalt lill-intimat, kienet iltaqgħet miegħu fuq il-post, u dan kien ta stima tax-

xogħlijiet li kien ser jagħmel.

Qalet ukoll li l-intimat kien wegħedha li x-xogħol

kellu jkun lest sa Diċembru tal-istess sena.

Spjegat li sa Diċembru l-intimat kien

għamel xi xogħol ta' kostruzzjoni fil-fond, u anki waqqa' xi ħitan diviżorji u

għamel l-installazzjoni tad-dawl u tal-ilma, iżda ma kienx lesta x-xogħol kollu li

kellu jagħmel.

Kompliet tgħid li hija kellha ssiefer għal perijodu ta' xahar

f'Diċembru tal-2013, u dak iż-żmien l-intimat kien talabha xi flus sabiex ikun

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 3 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

jista' jixtri l-materjal.

Qalet li b'kollox hija kienet għaddiet lill-intimat €17,000,

u l-ftehim bejn il-partijiet kien li r-rikorrenti kellha tittrasferixxi l-flus f'kont

bankarju indikat lilha mill-intimat.

Ir-rikorrenti qalet li meta hija rritornat lura

Malta, hija kienet sabet li l-fond kien għadu fl-istat li kien fih qabel siefret.

Qalet li hija bdiet issus wara l-intimat sabiex tara meta kien ser ikompli x-

xogħol, u kull darba li dan kien imur fl-appartament tagħha, dejjem kien ikun

akkumpanjat minn ħaddiema differenti.

Ir-rikorrenti qalet li sadanittant bdew

jaslu fil-post l-għamara u affarijiet oħra ordnati minnha, u għalhekk hija kellha

tara kif tagħmel u ssib ħaddiema oħra biex jaħdmu u jingħalaq il-post.

rikorrenti qalet li hija kellha tagħmel dan wara li l-intimat beda jġib ħafna skużi

sabiex ma jkomplix bix-xogħol miftiehem wara li ħallsitu l-flus li kienet tatu.

rikorrenti qalet li hija ma tafx Keith De Bono Spadaro Ledger x'relazzjoni għandu mal-

intimat, imma qalet li hija dejjem mal-intimat kienet tkellmet, u miegħu kienet

ftehmet dwar ix-xogħol li kellu jsir u l-prezz tiegħu.

Ir-rikorrenti qalet ukoll li

kien hemm żmien meta l-intimat kien rikoverat l-isptar, u kien qalilha biex

tikkomunika ma' Keith De Bono Spadaro Ledger.

Ir-rikorrenti qalet li minkejja l-flus li kienet

ħallset bil-quddiem lill-intimat, huwa baqa' ma lestiex ix-xogħol skont il-ftehim

li kellhom bejniethom il-partijiet.

Meta l-intimat ma baqax iweġibha u ma

kompliex bix-xogħlijiet, l-attriċi qabbdet lil Keith De Bono Spadaro Ledger sabiex iwettaq

uħud mix-xogħlijiet li kienu għadhom ma sarux u dan anke għaliex kien l-

intimat stess li, waqt li kien l-isptar, kien infurmaha biex tqabbad lil De Bono Spadaro

Ledger għall-kumplament tax-xogħlijiet.

Ir-rikorrenti ikkonfermat illi hija kellha

tħallas apparti għax-xogħol ta' kisi u pajp tad-drenaġġ u xi xogħlijiet oħrajn,

iżda ma reġgħetx ħallset lil Keith De Bono Spadaro Ledger tax-xogħlijiet li hija kienet diġà Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 4 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

ħallset tagħhom lill-intimat, anke għaliex De Bono Spadaro Ledger kien qalilha li ser ikompli

x-xogħlijiet li hija kienet appaltat lill-intimat u kien ser jirranga hu mal-intimat.

Fil-21 ta' Awwissu, 2014 hija kkonkludiet ftehim bil-miktub ma' Keith De Bono Spadaro

Ledger, liema ftehim jafferma illi effettivament Keith De Bono Spadaro Ledger ġie inkarigat

mir-rikorrenti biex ilesti wħud mix-xogħlijiet li kellhom isiru mill-intimat, bir-

riżerva espressa illi xogħlijiet oħrajn apparti dawk indikati espressament fil-

ftehim, mhuwiex responsabbli għalihom Keith De Bono Spadaro Ledger.

Rigward il-ftehim li

ġie konkluż bejn ir-rikorrenti u Keith De Bono Spadaro Ledger fis-16 ta' Marzu 2015, ir-

rikorrenti fissret illi effettivament Keith De Bono Spadaro Ledger lesta x-xogħlijiet li kien

aċċetta li jwettaq skont il-ftehim preċedenti konkluż mar-rikorrenti, u illi hija

ħallsitu a saldu ta' dawk ix-xogħlijiet li kienet inkarigatu jagħmel separatament

mill-appalt li kien ingħata lill-intimat, u dan fis-somma ta' €500 fi flus kontanti.

Xehed ukoll quddiem l-Ewwel Qorti kien il-Perit Philip Preca, li spjega li

huwa kien ġie inkarigat mir-rikorrenti sabiex jagħmel stima tax-xogħlijiet li

Qal li minkejja li fil-ġurnata miftiehma, hu u r-

rikorrenti marru fuq il-post u għamlu xi ħin jistennew lill-intimat, dan baqa' ma

marx fuq il-post.

Qal li huwa kien ħa nota tax-xogħlijiet li kienu saru fil-fond,

skont il-pjanta li tatu r-rikorrenti u kien għamel stima tax-xogħol li tlesta mill-

intimat skont ir-rati prevalenti fis-suq lokali.

Keith De Bono Spadaro Ledger xehed li huwa sar jaf lill-intimat meta beda jagħmel xi

xogħol part-time miegħu.

Qal li xi żmien wara l-intimat kien ħajru biex jibda

jaħdem miegħu, u għalhekk huwa telaq mill-impjieg li kellu u beda jagħmel

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 5 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

xogħol ta' turnkey contractor mal-intimat.

Qal li huwa kien mar fil-fond tar-

rikorrenti flimkien mal-intimat, u kienu tawha stima tax-xogħol li kellu jsir.

xhud spjega li huwa ma kienx daħal fil-ftehim li r-rikorrenti għamlet ma'

Qal li kien hemm żmien meta l-intimat kellu problemi

finanzjarji u x-xhud ma kienx qiegħed jitħallas tax-xogħol li kien qiegħed

jagħmel, u l-intimat kien ġieli qallu li l-klijenti ma kinux qegħdin iħallsu tax-

xogħol.

Spjega li kien għalhekk li huwa ddeċieda li jieqaf mix-xogħol li kien

qiegħed jagħmel mal-intimat, għalkemm f'punt minnhom bdiet tikkomunika

miegħu r-rikorrenti.

Qal li dak iż-żmien huwa kien ftiehem magħha li kien ser

jagħmel ix-xogħol li għalih ir-rikorrenti kienet ħallset lil Ludwig Pulis, u żied

jgħid li l-intimat lilu baqa' ma ħallsux ta' dan ix-xogħol.

Ix-xhud qal li huwa kien

ftiehem ukoll mar-rikorrenti li jagħmel xi xogħlijiet oħra fil-fond tagħha

indipendentement mill-ftehim li kien sar mal-intimat, u ta' dan ix-xogħol li

għamel wara dan il-ftehim, kellu jitħallas hu direttament mingħand ir-

L-intimat Ludwig Pulis fix-xhieda tiegħu qal li huwa kien sħab ma' Keith

De Bono Spadaro Ledger fuq xogħol ta' dawl u ilma.

Qal li huwa kien ġie inkarigat mir-

rikorrenti biex jagħmel xi xogħol fl-appartament tagħha, u huwa kien taha

stima wara li mar fuq il-post flimkien ma' Lawson.

Qal li r-rikorrenti kienet

laqqgħetu mad-designer tagħha, u kien hemm żmien meta r-rikorrenti siefret

u hu u Balzan Gera kienu jmorru jaħdmu fil-post flimkien ma' bennej u

L-intimat ikkonferma li r-rikorrenti kienet għaddietlu

pagament fi flus kontanti fl-ammont ta' €7,000, u ħlas ieħor ta' €10,000

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 6 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

permezz ta' trasferiment bankarju.

Qal li dak iż-żmien, hu u Lawson

kellhom sitt lavranti magħhom, u mill-flus imħallsa mir-rikorrenti huwa kien

għamel ħlasijiet sostanzjali lill-bennej, u kien anki ħareġ ħafna flus għal xiri tal-

materjal bħar-ramel u torba.

Douglas Spiteri Farrugia, il-bennej li ħadem fil-fond tar-rikorrenti qal li hu kien tħallas

mill-intimat għax-xogħol li għamel fil-fond.

L-intimat f'xhieda ulterjuri li ta quddiem l-Ewwel Qorti, spjega li Keith Camilleri Pagyi kien irrifjuta li jħallas lill-bennej, u sabiex jevita li jinqalgħu problemi mal-

bennej, huwa kien offra li jħallas lill-bennej hu.

Spjega li apparti xogħol fl-

appartament tar-rikorrenti, kien hemm xogħol ieħor x'isir fil-komun tal-binja, u

għal dawn ix-xogħlijiet kien ħallas hu.

Qal li huwa ħallas għax-xiri ta' xi affarijiet

li kellhom jinxtraw waqt li r-rikorrenti kienet imsiefra l-Awstralja, u għall-

materjal meħtieġ sabiex seta' jsir ix-xogħol fil-fond.

L-intimat qal li wara li r-

rikorrenti ġiet lura Malta, il-budgeting għal dan il-proġett kellu jiġi rivedut mill-

ġdid.

Għad-domandi li sarulu in kontroeżami, l-intimat qal li fiż-żmien meta

huwa kien qiegħed jaħdem fil-fond tar-rikorrenti, huwa kien inkarigat minn

blokka appartamenti ġewwa Tal-Pieta'.

Qal ukoll li dak iż-żmien huwa kellu

kont miftuħ ma' wholesaler tal-materjal tal-bini, u għal dan il-materjal kellu

jħallas hu waħdu minħabba li Keith De Bono Spadaro Ledger kien irrifjuta li jħallas sehmu.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 7 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Permezz tad-deċiżjoni mogħtija fis-26 ta' Frar, 2020, l-Ewwel Qorti

ddeċidiet li l-intimati għandhom iħallsu lir-rikorrenti l-ammont ta' €9,487.72,

in linea ta' rifużjoni ta' pagament effettwat fir-rigward ta' xogħlijiet fil-fond

tar-rikorrenti, bl-imgħax mid-data tal-preżentata tar-rikors promutur, jiġifieri

mit-22 ta' Ġunju, 2015, u bl-ispejjeż kontra l-intimati, u dan wara li għamlet is-

segwenti konsiderazzjonijiet:

"Ikkunsidrat; Huwa indiskuss illi l-konvenut ġie inkarigat mill-attriċi b'appalt ta' diversi xogħlijiet li kellhom jitwettqu fl-appartament tagħha.

Dak li trid tistabbilixxi l-Qorti f'din il- kawża, huwa jekk l-appalt ingħatax lill-intimat waħdu jew lill-konvenut u lil Keith De Bono Spadaro Ledger flimkien bi sħab bejniethom, kemm ħallset flus l-attriċi għal dan l-appalt u lil min tħallsu dawn il-fondi.

Dan huwa preordinat ukoll għad-determinazzjoni dwar jekk kellux jiġi kjamat fil-kawża l-imsemmi Keith De Bono Spadaro Ledger.

Determinati l- kwistjonijiet fuq imsemmija, il-Qorti trid imbagħad tgħaddi biex tistabbilixxi x'valur għandhom ix-xogħlijiet effettivament esegwiti fuq dan l-appalt fil-fond tal-attriċi, u dan sabiex jiġi deċiż finalment jekk hemmx lok għal rifużjoni a favur tal-attriċi ta' xi flejjes imħallsin fuq l-appalt.

Il-konvenut jikkontendi illi huwa kellu negozju bi sħab ma' Keith De Bono Spadaro Ledger u kienu jaħdmu flimkien xogħol ta' dawl u ilma taħt isem K&L Contractors.

Isostni li bl- appalt dwar ix-xogħlijiet fl-appartament tal-attriċi, ġie inkarigat kemm hu u kif ukoll l-imsemmi Keith De Bono Spadaro Ledger flimkien, u l-istima tal-prezzijiet tax-xogħol li ġiet mgħoddija lill-attriċi, saret minn K&L Contractors u nħadmet minnhom flimkien.

Il- konvenut isostni ulterjorment illi kemm hu hekk, il-pagamenti li għamlet l-attriċi preventivament in konnessjoni mal-appalt, saru lil Keith De Bono Spadaro Ledger u mhux lilu, bil- pagament ta' €10,000 imħallas mill-attriċi fil-kont ta' Keith De Bono Spadaro Ledger u mhux fil- kont tiegħu.

Żied jgħid illi għal xi raġuni, l-imsemmi sieħbu abbanduna s-sit tax- xogħol wara li kien tħallas tal-istess xogħlijiet.

Abbażi ta' dan kollu, il-konvenut

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 8 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

jeċċepixxi li l-imsemmi Keith De Bono Spadaro għandu jiġi kjamat fil-kawża sabiex iwieġeb hu għat-talbiet attriċi.

Da parti tagħha, l-attriċi sostniet illi hija ftiehmet biss mal-konvenut fuq l-appalt, kien il-konvenut li kien taha l-istima tax-xogħlijiet u ma kien hemm ħaddieħor involut fit-taħdidiet li wasslu għall-konklużjoni tal-ftehim tal-appalt.

B'mod partikolari, hija teskludi illi Keith De Bono Spadaro Ledger kien parti mill-ftehim li hija kkonkludiet mal-konvenut u għaliha, huwa kien biss wieħed mill-ħaddiema li kienu jitqabbdu mill-konvenut biex isiru x-xogħlijiet fil-fond tagħha.

L-attriċi ssostni wkoll illi l- pagamenti li hija effettwat fuq l-appalt, tħallsu lill-konvenut waħdu u dan skont kif talabha l-istess konvenut, filwaqt illi l-kuntatt li kien isir waqt u għall-fini tal- eżekuzzjoni tax-xogħlijiet, sakemm l-appalt ġie terminat, dejjem sar mal-konvenut.

Il-Qorti wara li rat il-provi, tibda biex tosserva illi ma hemm xejn fl-atti x'juri illi l- attriċi oriġinarjament inkarigat lid-ditta K&L Contractors bl-appalt, jew li tat ix- xogħol lill-konvenut u lil Keith De Bono Spadaro Ledger flimkien.

Il-provi kollha juru u jikkonvinċu illi l-attriċi inkarigat lill-konvenut Ludwig Pulis waħdu.

Għalkemm huwa minnu illi l-istima tax-xogħlijiet appaltati jidher li nħarġet minn ditta bl-isem K&L Contractors, dan ma jfissirx illi l-attriċi kienet qiegħda tikkummissjona bl-appalt persuni oħrajn li ma jirriżultax li qatt innegozjat magħhom.

L-attriċi kienet ċara u konvinċenti fix- xhieda tagħha illi l-ftehim li kellha, sar biss mal-konvenut u li hija qatt ma qabbdet lil Keith De Bono Spadaro Ledger biex jesegwixxi x-xogħlijiet fil-fond tagħha ħlief wara li tterminat l-appalt mogħti lill-konvenut.

Il-Qorti hija konvinta bil-veraċità tal-verżjoni tal-attriċi, kif pjenament korroborata mix-xhieda ta' Keith De Bono Spadaro Ledger, u fil-ġabra tal-provi kollha akkwiżiti, tqis illi jirriżulta sodisfaċentement illi l-attriċi tat ix-xogħol biss lill- konvenut.

Kif inhuwa risaput in materja:-

"Illi hija ħaġa minn ewl id-dinja li normalment bniedem jikkontratta għalih innifsu, sakemm ma jindikax li qiegħed jikkontratta f'isem ħaddieħor, jew jekk dan ma jindikahx espressament, il-kontraent l-ieħor ikun raġonevolment jaf illi jkun qiegħed jikkontratta f'isem ħaddieħor."1

Il-piż tal-prova li min ikkontratta għamel hekk f'isem ħaddieħor tinkombi fuq min jagħmel din l-allegazzjoni u jekk jinġiebu effettivament provi fir-rigward, dawn għandhom jintiżnu fid-dawl tar-regola li fin-nuqqas ta' provi jew anki fid-dubju l-

1 Avukat Dottor Keith Cocchiara noe vs Mark Muscat, deċiża mill-Qorti tal-Kummerċ fit-30 ta' April 1992.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 9 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

mandat ma jistax jiġi preżunt, anzi għandu jiġi eskluż.2 Il-Qorti ma hijiex konvinta illi l-attriċi kienet mgħarrfa illi l-istess konvenut kien qed jaġixxi fil-ftehim li kkonkluda magħha, anke f'isem terzi, speċifikament f'isem Keith De Bono Spadaro Ledger.

Il-fatt ut sic li l- konvenut għadda lill-attriċi stima ta' prezzijiet maħruġa minn K&L Contractors ma jfissirx li l-attriċi tat ix-xogħol lil Keith De Bono Spadaro Ledger meta ma jirriżultax illi l-attriċi kienet taf x'jirrappreżentaw l-ittri K u L fl-isem in kwistjoni.

Wara kollox, l-attriċi kienet kategorika meta fissret li hija ftiehmet mal-konvenut biss, ħallset biss lill- konvenut u l-kuntatt li kien isir waqt l-eżekuzzjoni tal-appalt, kien dejjem isir mal- konvenut.

Wara kollox, il-konvenut innifsu enfasizza fit-testimonjanza tiegħu illi, "Jien naf x'għamilt … id-dawl, il-plumbing, id-drenaġġ, extra work għand iz-zija, ix- xogħol tal-bennej, ix-xogħol tal-komun tal-appartamenti tagħha, kollox għamilt."

Din il-konklużjoni l-Qorti waslet għaliha anke wara li kkunsidrat illi jekk verament l- attriċi tat ix-xogħol lil Keith De Bono Spadaro Ledger u lill-konvenut flimkien, u kieku l-Qorti kellha temmen il-verżjoni tal-konvenut li l-attriċi ħallset il-flus kollha lil Keith De Bono Spadaro Ledger, ma fiha ebda loġika d-deċiżjoni tal-attriċi li, wara li terminat l-appalt minħabba nuqqas ta' progress fix-xogħlijiet għad li dawn kienu diġà mħallsin, terġa' tinkariga lill-istess appaltatur biex ikompli jwettaq ix-xogħlijiet appaltati.

Għall- Qorti, il-fatt illi entrambi l-attriċi u l-imsemmi Keith De Bono Spadaro Ledger jaqblu illi għax- xogħlijiet li dan tal-aħħar effettivament esegwixxa wara t-terminazzjoni tal-appalt mogħti lill-konvenut, l-attriċi ma reġgħetx ħallsitu tax-xogħol li kien diġà appaltat lill-konvenut u mħallas lilu preventivament, iżda ħallsitu biss għal xogħlijiet extra li ma kienx imħallas bil-quddiem lill-konvenut, ikompli jafferma l-konvinzjoni tagħha illi l-attriċi ma kinitx ingaġġat lil Keith De Bono Spadaro Ledger, u lanqas kienet konxja tal-ftehim ta' sħab li kellu mal-konvenut.

Mid-dokument ossia ftehim li xehdet dwaru l-attriċi fl-udjenza tal-10 ta' Diċembru 2019, jirriżulta illi Keith De Bono Spadaro Ledger ġie inkarigat limitatament sabiex jesegwixxi x-xogħlijiet elenkati fl-istess ftehim tant illi ġie meħlus minn kull responsabbilità għal dan l-appalt partikolari.

Il-Qorti għalhekk tqis li l-fatt li l-attriċi sussegwentement inkarigat speċifikament lil Keith De Bono Spadaro Ledger sabiex waħdu jwettaq ix-xogħol tal-appalt, ikompli juri kif l-istess Keith De Bono Spadaro Ledger ma kienx imqabbad mill-attriċi oriġinarjament bħala appaltant.

Il-Qorti kkunsidrat ukoll illi Keith De Bono Spadaro Ledger ċaħad illi huwa rċieva xi pagamenti mingħand il-konvenut in konnessjoni ma' dan l-appalt, tant illi jgħid li għad għandu jitħallas mingħand il-konvenut għal diversi xogħlijiet li wettaq.

2 Troplong 'Mandato', ċitata fil-Kollez.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 10 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Għalkemm huwa ppruvat illi l-konvenut kellu arranġament mal-imsemmi Keith De Bono Spadaro Ledger sabiex jaħdmu xi proġetti ta' dawl u ilma flimkien bi sħab bejniethom, inkluż l-appalt mogħti mill-attriċi, u jaqsmu l-qligħ ugwalment bejniethom, għall- Qorti l-ftehim li l-konvenut seta' kellu l-konvenut ma' terzi, ma għandu ebda rilevanza għad-determinazzjoni dwar min kienu effettivament il-partijiet kontraenti fl-appalt mertu ta' din il-kawża.

F'din il-konvenzjoni l-attriċi la kienet parteċipi u lanqas kienet konxja tagħha kif wara kollox ġie affermat ukoll minn Keith De Bono Spadaro Ledger.

Il-Qorti temmen il-verżjoni tal-attriċi u ta' Keith De Bono Spadaro Ledger illi l-involviment li dan tal-aħħar kellu b'rabta ma' dan l-appalt in kwistjoni, kien permezz ta' ftehim indipendenti mal-konvenut.

Tqis ukoll illi effettivament, il-kwistjoni interni ta' bejn il- konvenuti u s-sieħeb tiegħu fin-negozju huma irrilevanti kif ukoll inter alios acta għall-attriċi ġialadarba ġie ppruvat illi l-ftehim sar unikament mal-konvenut u x- xogħol ġie kkummissjonat biss lill-konvenut.

Fl-istess waqt, il-Qorti ma taqbilx ma' dak li ġie sottomess min-naħa attriċi waqt it- trattazzjoni, ċioe li kien hemm responsabbilità solidali bejn il-konvenut u s-sieħeb tiegħu fin-negozju u illi konsegwentement, l-attriċi setgħet tindirizza l-pretensjoni tagħha fil-konfront ta' wieħed biss mis-soċji in linea tal-prinċipji tal-obbligazzjonijiet in solidum.

Wara kollox il-liġi hija ċara illi s-solidarjetà għandha tkun miftiehma espressament jekk mhux dikjarata mil-liġi3 u f'dan il-każ ma hemm ebda prova kwalsiasi, li la ġiet imwaqqfa sħubija b'mod formali skont id-dispożizzjonijiet tat- Titolu X tat-Taqsima II tat-Tieni Ktieb tal-Kodiċi Ċivili, u lanqas illi ġie miftiehem espressament fl-appalt in solidum.

Il-Qorti ħadet qies ukoll tal-fatt illi d-ditta K&L Contractors jirriżulta li hija jew korp ta' persuni munit biss b'personalità distinta minn dik tas-soċji tagħha.

l-obbligazzjoni tal-appaltaturi hija obbligazzjoni

isem tan-negozju u mhux entità ġuridika

F'kull każ, anke jekk għal mument, wieħed kellu jaċċetta illi kien hemm kuntratt ta' soċjetà bejn il-konvenut u Keith De Bono Spadaro Ledger, fis-sens imfisser fl-Artikoli 1644 et sequitur tal-Kodiċi Ċivili, l-Artikolu 1676 huwa inekwivoku meta jipprovdi illi s-soċji mhumiex obbligati in solidum għad-djun tas-soċjetà u li wieħed mis-soċji ma jistax jobbliga lill-oħrajn, jekk dawn ma jkunux tawh is-setgħa għaldaqshekk.

Fil-każ odjern, ma ntwera bl-ebda mod illi kien hemm in forza xi ftehim ta' soċjetà, u wisq inqas illi Keith De Bono Spadaro Ledger ta lill-konvenut espressament is-setgħa li jobbliga lilu jew vice versa.

Għall-kuntrarju, kif diġà stabbilit, wara tgħarbil bir-reqqa tal-provi, jirriżulta illi l-ftehim dwar l-appalt tassew sar biss bejn l-attriċi u l-konvenut u ma'

3 Artikolu 1089 tal-Kodiċi Ċivili.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 11 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

ħadd iktar, u ċertament mhux ma' xi sieħeb f'soċjetà fejn is-soċji huma obbligati in solidum.

Il-konklużjoni illi l-konvenut kien inkarigat waħdu mill-attriċi biex jesegwixxi dan l- appalt, hija msaħħa ulterjorment mill-fatt illi fi kwalsiasi każ, il-Qorti mill-ġabra tal- provi kollha fl-atti, hija konvinta illi l-pagamenti li saru mill-attriċi in konnessjoni ma' dan l-appalt, tħallsu lill-konvenut u mhux lil Keith De Bono Spadaro Ledger.

Huwa ppruvat u effettivament m'hemmx kontestazzjoni illi l-attriċi ħallset is-somma komplessiva ta' €17,000 għall-appalt permezz ta' żewġ pagamenti: wieħed fil-25 ta' Ottubru 2013 fis-somma ta' €10,000, liema ħlas sar permezz ta' drawdown minn kont tal-attriċi tal-bank HSBC direttament għal ġo kont bankarju ieħor indikat lilha għall-fini ta' ħlas lill-konvenut; u pagament ieħor fis-somma ta' €7,000 liema somma l-attriċi xehdet li ħarġet mill-kont bankarju tagħha fl-1 ta' Novembru 2013 u ġiet mgħoddija lill-konvenut personalment f'kontanti.

Kwantu għat-tieni pagament fis-somma ta' €7,000, għalkemm il-konvenut jikkontendi illi dan il-pagament ma sarx lilu iżda sar lil Keith De Bono Spadaro Ledger, din il- verżjoni hija miċħuda mill-istess Keith De Bono Spadaro Ledger kif ukoll mill-attriċi, u fuq kollox hija kontradetta mill-fatt illi fuq id-dokument bankarju relattiv hemm miktub illi dan il-flus tħallas f'kontanti lil Ludwig Pulis, b'indikazzjoni tan-numru tal-karta tal- identità tal-istess konvenut.

L-attriċi kienet kategorika meta xehdet illi hija kienet preżenti meta l-konvenut irtira dan il-flus f'kontanti li kienu nġibdu mill-kont bankarju tagħha, u saħqet illi hija ħallset lill-konvenut għaliex kien hu li kien talabha l-flus biex jixtri xi materjal.

Kwantu għat-trasferiment tas-somma ta' €10,000, l-attriċi xehdet li l-konvenut kien infurmaha illi l-kont bankarju minnu indikat kien loan account tiegħu.

L-attriċi qalet illi hija ma tafx effettivament lil min kien intestat il-kont bankarju indikat lilha mill- konvenut iżda fi kwalsiasi każ, mid-dokumenti bankarju relattiv jirriżulta illi dan il- ħlas sar f'isem il-konvenut, u abbażi ta' riċevuta fiskali maħruġa mill-istess konvenut favur l-attriċi fuq in-numru tal-VAT 12595227, li huwa l-istess numru tal-VAT indikat ukoll għall-finijiet ta' din it-transazzjoni bankarja.

Għalkemm hemm qbil bejn il-konvenut u Keith De Bono Spadaro Ledger illi effettivament il-kont bankarju indikat għall-fini ta' dan it-trasferiment kien xi kont bankarju ta' Keith De Bono Spadaro Ledger u mhux tal-konvenut, il-Qorti hija sodisfatta illi l-flus trasferiti ġewwa dan il-kont mhux biss kienu intiżi bħala pagament lill-konvenut, iżda dawn il-flus eventwalment ġew mgħoddija in toto lill-istess konvenut minn Keith De Bono Spadaro Ledger.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 12 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Din il-konklużjoni l-Qorti waslet għaliha mhux biss abbażi ta' dak li xehdet l-attriċi u mid-dokumenti esebiti b'rabta ma' din it-transazzjoni bankarja, iżda wkoll wara li qieset ix-xhieda tal-istess Keith De Bono Spadaro Ledger, u l-inkonsistenzi fit-testimonjanza tal- konvenut fir-rigward.

Keith De Bono Spadaro Ledger spjega, fost oħrajn, illi filwaqt li huwa ma kienx jaf għaliex l-attriċi kienet ħallset il-flus fil-kont bankarju tiegħu, huwa aċċetta l-ispjegazzjoni tal-konvenut dwar l-kontijiet bankarji tiegħu kienu sekwestrati, u effettivament irtira l-flus mill-kont tiegħu u għaddihom lill-konvenut bl-intiża li dawn iservu sabiex jibdew jinħadmu x-xogħlijiet fil-fond tal-attriċi.

Il-Qorti qieset ukoll il-fatt illi skont Keith De Bono Spadaro Ledger il-konvenut baqa' qatt ma ddepożita dan il-pagament fil-kont bankarju tiegħu u huwa fil-fatt qatt ma tħallas xejn mingħand il-konvenut għax-xogħol li eventwalment wettaq fil-fond tal-attriċi.

il-fatt

Il-konvenut jilqa' għall-allegazzjoni ta' Keith De Bono Spadaro Ledger illi l-pagament li sar mill- attriċi fis-somma ta' €10,000, ġie depożitat fil-kont bankarju tiegħu minħabba li l- kontijiet tiegħu kienu sekwestrati, billi pproduċa fl-atti kopji tal-mandati ta' sekwestru li effettivament kienu nħarġu fil-konfront tiegħu.

Huwa minnu illi jirriżulta li dawn il-mandati lkoll inħarġu sussegwentement għall-pagament in kwistjoni li sar fl-1 ta' Novembru 2013, iżda fil-fehma tal-Qorti l-konvenut ma ressaqx l-aħjar prova, anke meta rinfaċċjat bil-fatt li huwa ħareġ lill-attriċi riċevuta fiskali fis-somma ta' €10,000, biex jirribatti l-verżjoni tal-attriċi u tal-imsemmi xhud illi l-flus ġew perċepiti minnu.

L-aħjar prova biex jirribatti din l-allegazzjoni effettivament kienet tkun ix- xhieda tar-Reġistratur tal-Qorti biex jafferma l-ħruġ tal-mandati kollha li kien hemm in vigore fil-konfront tal-konvenut, anzicche l-kopja ta' dawk il-mandati li l-konvenut seta' deherlu li kienu tajbin biex jagħtu sostenn lill-verżjoni tiegħu illi ma kienx hemm, fiż-żmien tal-pagament, ebda mandat ta' sekwestru fuq il-kontijiet tiegħu.

Iżda b'żieda ma' dan, il-Qorti ma tistax ma tosservax illi in effetti, il-ħruġ tal-Mandat ta' Sekwestru bin-numru 2586/13 a fol.

132 tal-atti, intalab ftit ġranet biss wara l- pagament li sar mill-attriċi, u dan in kawtela ta' ammont ta' flus pretiż in linea ta' kontro-talba li saret fil-konfront tal-konvenut fi proċeduri diġà pendenti – ħaġa li fil- fehma tal-Qorti turi li l-konvenut seta' kien jaf b'dik il-pretensjoni.

Għalhekk, tqis li ftit li xejn tista' sservi din il-prova li ressaq il-konvenut fir-rigward.

F'kull każ, kif appena ngħad, il-verżjoni tal-konvenut fir-rigward tal-flus li ħallset l- attriċi, hija inkonsistenti u f'kull każ, ftit konvinċenti.

Fir-rigward tal-pagament li sar mill-attriċi fil-25 ta' Ottubru 2013, il-Qorti tosserva illi għalkemm il-konvenut jgħid illi kien mar mal-attriċi ġewwa l-bank HSBC fil-Mellieħa fejn iltaqa' mal-bank manager u rranġaw illi kellu jsir il-pagament ta' €10,000 mill-kont tal-attriċi, jgħid Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 13 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

ukoll illi dan il-pagament kellu jidħol fil-kont ta' Keith De Bono Spadaro Ledger għaliex kien sieħbu li kien talab dan il-ħlas u li ried li l-flus jidħlu fil-kont tiegħu.

Madanakollu, sussegwentement il-konvenut ikkontradixxa ruħu meta xehed illi dan il-pagament ġie ddepożitat fil-kont bankarju ta' Keith De Bono Spadaro Ledger fuq struzzjonijiet kemm tiegħu kif ukoll tal-imsemmi Keith De Bono Spadaro Ledger.

Kwantu imbagħad għall-pagament l-ieħor, liema pagament l-attriċi sostniet b'mod kategoriku li sar personalment lill-konvenut ġewwa l-bank, il-konvenut, filwaqt li inizjalment jgħid li dan il-pagament sar fil-preżenza ta' Keith De Bono Spadaro Ledger, sussegwentement qal illi l-pagament sar lill-imsemmi Keith De Bono Spadaro Ledger u hu rċieva mingħandu biss nofs is-somma ta' €7,000.

In kontro-eżami, imbagħad, huwa xehed illi ma jafx x'sar minnu dan il-pagament ta' €7,000 u huwa Keith De Bono Spadaro Ledger li għandu jwieġeb x'sar minnu.

Din il-verżjoni mhux biss tikkozza max-xhieda tal- attriċi, iżda hija fiha nnifisha inkonsistenti u mhux kredibbli.

Miżmum ferm dak kollu fuq premess u kkunsidrat, il-Qorti hija moralment konvinta mill-ġabra tal-provi kollha fuq ikkunsidrati, illi l-attriċi rnexxielha tipprova fuq preponderanza tal-provi u fuq bażi ta' bilanċ ta' probabbilitajiet, illi ż-żewġ pagamenti effettwati minnha in konnessjoni mal-appalt, saru fuq struzzjonijiet tal- konvenut u ġew perċepiti mill-konvenut waħdu, u dan irrispettivament mill-fatt li l- kont bankarju li fih ġew trasferiti l-flus tat-tieni pagament seta' kien intestat lil Keith De Bono Spadaro Ledger.

Il-Qorti, anke fid-dawl tal-fatt illi l-konvenut ikkontradixxa ruħu fix- xhieda tiegħu, u meħud qies tal-fatt illi l-verżjonijiet tal-attriċi u Keith De Bono Spadaro Ledger huma konsistenti u konsonanti ma' xulxin, hija konvinta illi l-verżjoni tal-istess attriċi u ta' Keith De Bono Spadaro Ledger hija veritiera u li l-pagamenti magħmula mill-attriċi saru u ġew perċepiti in toto, mill-konvenut.

Il-korollarju ta' dan huwa, neċessarjament, illi t-tieni eċċezzjoni li biha l-konvenut eċċepixxa li hija meħtieġa s-sejħa fil-kawża ta' Keith De Bono Spadaro Ledger minħabba li kien soċju miegħu u tħallas tax-xogħlijiet eżegwiti fil-fond tal-attriċi, hija infondata u sejra għalhekk tiġi miċħuda.

Ikkunsidrat;

Stabbilit għalhekk illi l-attriċi inkarigat lill-konvenut waħdu għall-eżekuzzjoni tal- appalt, u stabbilit ukoll illi l-konvenut irċieva mingħand l-attriċi ħlas komplessiv fis- somma ta' €17,000, jifdal sabiex jiġi stabbilit il-valur tax-xogħol imwettaq mill- konvenut sakemm ġie terminat l-appalt.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 14 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Il-materja tat-terminazzjoni ta' kuntratt ta' appalt, fin-nuqqas ta' xi ftehim espress milħuq bejn il-partijiet, hija regolata mid-dispożizzjonijiet ġenerali tal-Artikolu 1640 tal-Kap.

16, li jipprovdu illi min jagħti x-xogħol jista' jħoll, meta jrid, il-kuntratt, għalkemm ix-xogħol ikun diġà beda.

Jibda biex jingħad illi din id-dispożizzjoni tal-liġi tikkostitwixxi deroga mill-prinċipju ġenerali tal-liġi tal-kuntratti illi f'kuntratt bilaterali jew sinallagmatiku, l-ebda waħda mill-partijiet ma tista' unilateralment li tħoll rabta kuntrattwali magħmula ma' parti oħra.

Fil-kuntratt tiddeċiedi partikolari tal-appalt, il-liġi trid li min jagħti x-xogħol, ċioe l-appaltant, jista' jagħżel li jħoll il-kuntratt meta jrid, tant illi l-liġi tippermetti espressament li l-ħall jista' jsir anke jekk ix-xogħol ikun inbeda diġà.

B'żieda ma' dan, il-liġi tipprovdi wkoll illi l- appalt jinħall immedjatament malli min ikun ta x-xogħol jinforma lill-appaltatur, b'kull mezz li jkun, bid-deċiżjoni tiegħu li jħoll il-kuntratt, u dan bla ħtieġa ta' ebda awtorità jew konferma mill-qorti.

Din l-għażla jkollha effett minnufih malli jingħata avviż lill-appaltatur, ikun kif ikun anke verbalment.4

In propositu intqal hekk:-

"Illi l-qofol ta' tali jedd huwa l-aspett unilaterali tiegħu u jidher li tali jedd huwa mibni fuq dak li jiddisponi l-artikolu 1671 tal-Kodiċi Ċivili Khattabi.

Illi madanakollu, f'każ bħal dan, hija rilevanti ferm ir-raġuni għaliex il-kommittent jagħmel għażla bħal din, u dan għaliex jekk ikollu raġuni tajba biex itemm l-appalt, il-kommittent ikun obbligat biss li jħallas lill-appaltatur somma rappreżentanti l- ispejjeż tal-appaltatur u l-valur tax-xogħol wara li jittieħed qies tal-utilità tagħhom lill-kommittent, kif ukoll id-danni li jkun sofra l-istess kommittent6, iżda jekk, d'altronde, il-kommittent ma jkollux raġuni tajba għat-terminazzjoni tal-appalt, huwa jkun irid iħallas lill-appaltatur somma li ma teċċedix l-ispejjeż kollha li jkun

5 Cassazione 14.6.1972 no. 1870, ċitata f'Cutajar Construction Limited vs Dalli Gonzi, Appell Ċivili, deċiża 29 ta' Marzu 2019.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 15 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

nefaq u l-valur tax-xogħol mogħti, flimkien ma' somma oħra skont kif prospettat fis- subartikolu (2) tal-Artikolu 1640 tal-Kodiċi Ċivili.

Għaldaqstant, għar-riżoluzzjoni tal-vertenza l-Qorti trid tistħarreġ u tiddetermina jekk l-attriċi fiċ-ċirkostanzi kellhiex raġuni valida sabiex tittermina l-appalt, u dan għaliex fin-nuqqas, hija tkun obbligata li tħallas lill-appaltatur l-ispejjeż kollha u l- valur tax-xogħol kollu li jkun laħaq għamel kif ukoll somma oħra kif diġà ngħad.

Illi in tema ġie ritenut hekk:-

Illi dwar il-kwestjoni tar-raġuni għaliex l-appalt intemm, jingħad li huwa meqjus li dak li jikkostitwixxi raġuni tajba biex appalt jitwaqqaf mill-kommittent qabel il- waqt jista' jinġabar taħt il-kappa tan-nuqqas ta' twettiq tal-kuntratt.

Għalhekk, meta l-liġi ssemmi "raġuni valida" wieħed irid jifhem din il-frażi fid-dawl tal-imġiba tal- appaltatur waqt l-eżekuzzjoni tal-appalt.

Trid tkun raġuni li tolqot direttament it- twettiq tar-rabta kuntrattwali tal-appaltatur mal-appaltant fis-sens tal-prestazzjoni (jew nuqqas tagħha) tiegħu taħt il-kuntratt tal-appalt.

"Raġuni tajba", għall-finijiet tal-artikolu 1640 tal-Kodiċi Ċivili ma tistax tinftiehem bħala "tajba għall-appaltant għax hekk jaqbillu."

Li kieku dawk il-kelmiet kellhom jitfissru b'dak il-mod, ikunu jġibu fix-xejn id-dispożizzjonijiet oħrajn tal-istess artikolu dwar il-kumpens dovut lill- appaltatur;

Illi bi qbil ma' dak li għadu kemm issemma, joħroġ li tali nuqqas jista' jseħħ jew bl-għoti ta' xogħol ħażin u mhux skont is-sengħa; jew bl-għoti ta' xogħol li, għalkemm fih innifsu jkun sar tajjeb, ma jkunx dak li ġie mitlub jew miftiehem; jew bin-nuqqas ta' twettiq f'waqtu jew mogħti b'dewmien esaġerat jew lil hinn miż- żmien miftiehem; jew inkella fejn, bix-xogħol mibdi, jkun jidher li qiegħda ssir ħsara lill-ġid tal-istess kommittent."7

Mhuwiex kontestat illi ftit xhur wara li sar il-ftehim tal-appalt, dan ġie terminat mill- attriċi.

Skont l-attriċi, għalkemm l-appalt beda f'Settembru 2013 u x-xogħlijiet kollha kellhom jitlestew sa Diċembru tal-istess sena, baqa' ma sarx iktar progress fix- xogħol u illi bejn Jannar u Mejju tas-sena 2014 kien sar biss passata tal-ġibs fil-ħitan tal-fond tagħha.

Sadanittant, il-mobbli li l-attriċi kienet diġà ordnat, fosthom il- kċina, kienu waslu biex jiġu konsenjati u għalhekk il-post kien jeħtieġ li jingħalaq.

Din il-verżjoni effettivament, ma ġietx miċħuda mill-konvenut illi fix-xhieda tiegħu ma nnegax illi l-appalt ġie terminat u lanqas innega illi l-ftehim kien li x-xogħlijiet

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 16 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

jitlestew sa Diċembru 2013.

Żied jistqarr illi huwa kellu diversi lantijiet tax-xogħol għaddejjin f'daqqa u kellu jfittex kompromess dwar kif kien ser ikompli bix-xogħlijiet fil-fond tal-attriċi.

Qal ukoll illi d-designer inkarigata mill-attriċi bidlet il-programm tax-xogħlijiet u kellu jsir budgeting mill-ġdid.

Madanakollu, din l-allegazzjoni tal- aħħar ma ġietx effettivament ippruvata.

Skont l-attriċi, hija kellha tittermina l-appalt wara li rat illi, oltre d-dewmien fl- eżekuzzjoni tal-appalt, il-konvenut ma kienx qed jagħmel kuntatt magħha u baqa' ma weġibx it-telefonati tagħha minkejja d-diversi tentattivi biex tikkomunika miegħu biex ikompli jlesti x-xogħol.

Sussegwentement, bi ftehim mal-konvenut, ġie inkarigat perit sabiex jispezzjona u jivvaluta x-xogħlijiet li huwa kien laħaq wettaq fuq l-appalt.

Jidher ukoll illi l-konvenut għamel xi żmien rikoverat l-Isptar, iżda huwa ma ċaħadx illi effettivament ix-xogħol ma kienx qed isir, tant illi xehed illi f'xi stadju kienu ftiehmu dwar "… terminu li jiena mmur inkompli."

Ikkunsidrat;

Miżmum ferm dak kollu premess u wara li fliet bir-reqqa l-atti u x-xhieda, il-Qorti tqis illi l-attriċi kienet ġustifikata li tittermina l-appalt meta x-xogħlijiet appaltati li kellhom jitlestew f'Diċembru 2013, ftit li xejn sar progress fihom u ġabu dewmien ferm lil hinn miż-żmien pattwit.

Jirriżulta mill-ġabra tal-provi illi wara li l-appalt ġie terminat, ġie inkarigat il-Perit Philip Preca – fuq suġġeriment tal-konvenut li ġie milqugħ mill-attriċi – sabiex jispezzjona x-xogħol li kien laħaq sar mill-konvenut fil- fond.

Mhux kontestat illi din l-ispezzjoni saret qabel l-attriċi inkarigat lil Keith De Bono Spadaro Ledger sabiex iwettaq xi xogħlijiet ulterjuri fil-fond.

F'kull każ, mill-atti jirriżulta illi filwaqt illi l-Perit spezzjona l-fond għall-fini li jikkostata u jivvaluta x-xogħlijiet esegwiti mill-konvenut, fl-20 ta' Lulju 2014, l-attriċi inkarigat lit-terzi kuntratturi permezz ta' ftehim li ġie konkluż fil-21 ta' Awwissu 2014.

Il-konvenut ma jikkontestax illi l-Perit Preca ġie inkarigat konġuntivament minnu u mill-attriċi, u lanqas jidher illi ressaq xi oġġezzjoni għall-fatt illi l-istimi mressqa minn dan il-Perit saret fl-assenza tiegħu.

Il-Perit in kwistjoni ivvaluta x-xogħlijiet li saru mill-konvenut fil-fond tal-attriċi permezz ta' stima fis-somma ta' €6,366.34 (mhux inkluż it-taxxa fuq il-valur miżjud).

Effettivament jirriżulta inkontestat illi din l- istima saret abbażi ta' spezzjoni li saret fil-fond tal-attriċi li għaliha l-konvenut, għalkemm kien debitament mgħarraf, naqas milli jattendi.

Jirriżulta illi in linea ta' kontestazzjoni, il-konvenut jiffoka sistematikament jekk mhux unikament, fuq l-ispejjeż li huwa jgħid li ħallas għal dan l-appalt, fosthom il- Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 17 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

ħlasijiet lill-ħaddiema li kien qabbad biex jaħdmu fuq is-sit, u x-xiri tal-materjal.

Madanakollu, hija l-fehma tal-Qorti illi l-konvenut ma ressaqx provi biżżejjed sabiex juri b'mod konvinċenti illi x'kienu l-ispejjeż minnu mħallsin u kif dawn l-ispejjeż u x- xogħlijiet eżegwiti fil-fond tal-attriċi għandhom jissuperaw fil-valur l-istima li għamel il-Perit imqabbad konġuntivament miż-żewġ kontendenti.

Għalkemm il-bennej li għamel ix-xogħol ta' kostruzzjoni u alterazzjonijiet fil-fond, xehed illi l-konvenut ħallsu s-somma ta' €2,300, għal xogħlu, għall-bqija jirriżulta illi l-konvenut naqas b'mod manifest milli jressaq provi sodisfaċenti u jikkwantifika b'mod koerenti l-valur tax-xogħlijiet esegwiti u l-ħlasijiet li għamel fosthom għall-materjal li huwa xtara għal dan l-appalt.

Kwantu għax-xiri tal-materjal mingħand is-supplier R&G Hardware Stores, jiġi osservat illi għalkemm il-konvenut indika fost id-diversi invoices esebiti mill- imsemmi supplier dawk l-invoices li kienu jappartjenu lill-appalt tal-attriċi, il-Qorti ma tistax tonqos milli tosserva illi l-invoices kollha indikati mill-konvenut mhux talli ma jagħmlu ebda referenza għall-attriċi, talli huma lkoll datati preċedentement anke għall-istima tal-prezzijiet li saret mill-konvenut in konnessjoni ma' dan l-appalt.

Dan apparti l-fatt illi l-attriċi xehdet b'mod inkontestat illi x-xogħlijiet kellhom jibdew, u effettivament bdew, f'Settembru 2013.

Il-Qorti tqis illi ġialadarba l-attriċi ppruvat illi hija ħallset b'kollox is-somma ta' €17,000 lill-konvenut għax-xogħlijiet appaltati u illi dawn ix-xogħlijiet ġew ivvalutati minn perit fis-somma ta' €6,336.34, kien jispetta imbagħad lill-konvenut sabiex jipprova x'kienu dawk ix-xogħlijiet li ġew effettivament esegwiti minnu fil-fond u l- valur tagħhom.

Għalkemm il-konvenut jallega li l-valur tax-xogħol li laħaq esegwixxa huwa stess fil-fond tal-attriċi huwa ta' ċirka €10,000 u jgħid illi huwa għamel diversi pagamenti jirriżultax lill-ħaddiema tiegħu u għax-xiri tal-materjal, dan ma sodisfaċentement mill-provi.

B'żieda mal-premess, il-Qorti tosserva illi għalkemm il- Perit Philip Preca, f'Dok.

PF1 minnu esebit, indika li skont il-konvenut il-valur tax- xogħlijiet magħmula minnu kellu jkun fis-somma ta' €8,565.34, madanakollu l- konvenut fix-xhieda tiegħu ma għamel ebda referenza kwalsiasi għal din l-istima.

Naqas ukoll milli jfisser id-diskrepanza bejn is-somma ta' €8,565.34 indikata mill- Perit Farrugia bħala l-istima li ngħatat lilu mill-konvenut, u s-somma ta' cirka €10,000 imsemmija fix-xhieda tiegħu jew kif il-valutazzjoni li għamel il-Perit mhijiex tajba.

Mhuwiex ċar lanqas għall-Qorti fhiex tikkonsisti d-diskrepanza fis-somma ta' €2,199 bejn l-istima tal-Perit Farrugia fis-somma ta' €6,366.34, u l-istima tal-istess konvenut fis-somma ta' €8,565.34.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 18 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Billi mill-kunsiderazzjonijiet fuq magħmula, huwa evidenti li l-konvenut naqas milli jikkontesta b'mod serju l-pretensjonijiet tal-attriċi u l-istima mħejjija mill-Perit Philip Preca, il-Qorti tqis li l-istima tal-Perit maħtur bi qbil bejn il-partijiet, fis-somma ta' €6,366.34, eskluż taxxa fuq il-valur miżjud, bħala prova tajba tal-valur tax-xogħlijiet li laħqu ġew imwettqa mill-konvenut fil-fond tal-attriċi sakemm l-appalt mogħti lilu ġie terminat u qabel ġew inkarigati terzi persuni biex ikomplu x-xogħlijiet appaltati.

Ma' din is-somma għandha tiżdied it-taxxa fuq il-valur miżjud bir-rata ta' 18%, ġaladarba mir-riċevuta fiskali maħruġa mill-konvenut jirriżulta illi din it-taxxa kienet inkluża fil-pagamenti li għamlet l-attriċi u f'kull każ hija dovuta skont il-liġi.

Ikkunsidrat;

In konklużjoni, il-Qorti trid tittratta l-eċċezzjoni illi l-konvenuta Claire Pulis ma kellha l-ebda relazzjoni ġuridika mar-rikorrenti u ma kellha l-ebda konnessjoni man- negozju mertu tal-kawża.

B'din l-eċċezzjoni, il-Qorti fehmet illi l-konvenuta qiegħda tissolleva n-nuqqas ta' leġittimazzjoni passiva billi tgħid li ma hijiex il-leġittimu kontradittriċi tal-azzjoni attriċi minħabba nuqqas ta' relazzjoni ġuridika bejnha u bejn l-attriċi.

Il-Qorti tqis illi hawnhekk huwa rilevanti t-tagħlim tas-sentenza fl-ismijiet Frankie Jimenez et vs Jason Livingston et deċiża fil-5 ta' Ottubru 2001 mill-Qorti tal-Appell fejn ġie ritenut illi:-

"Biex jiġi stabbilit jekk parti in kawża kinitx jew le leġittimu kontradittriċi tal-parti l-oħra, l-Qorti trid bilfors tivverifika prima facie jekk il-persuna ċitata fil-ġudizzju, kinitx materjalment parti fin-negozju li, skont l-attur, ħoloq ir-relazzjoni ġuridika li minnha twieldet l-azzjoni fit-termini proposti.

Jekk dan in-ness jiġi stabbilit, il-persuna ċitata setgħet titqies li kienet persuna idoneja biex tirrispondi għat-talbiet attriċi, in kwantu dawn ikunu jaddebitawlha obbligazzjoni li kienet mitluba tissodisfa dan in kwantu l-premessi għaliha, jekk provati, setgħu jwasslu għall-kundanna mitluba f'każ li jinstab li l-istess konvenut ma jkollux eċċezzjonijiet validi fil-liġi x'jopponi għaliha."

Imbagħad, fil-każ Focal Maritime Services Company Limited vs Top Hat Company Limited deċiża fid-9 ta' April 2008 mill-Qorti tal-Appell, intqal illi:-

"In linea ta' prinċipju ġenerali huwa, bla dubju, indiskuss illi d-deduzzjoni ta' konvenut f'ġudizzju trid, neċessarjament, titwieled minn rapport ġuridiku, sija jekk dan jemani minn kuntratt, leżjoni ta' dritt minn intervent delittwuż jew

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 19 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

awiljan, ope successionis jew minn sitwazzjonijiet strutturalment komuni (ad eżempju, f'kondominju, jfisser, b'konsegwenza, illi kawża ma tkunx tista' tikkonsegwi l-iskop tagħha jekk mhux fil-konfront ta' dak li miegħu l-attur, għal xi waħda mill-konnessjonijiet aċċennati, għandu relazzjoni ġuridika."

il-kreazzjoni ta' ċerti servitujiet).

l-konvenuta kienet

Applikat dan l-insenjament għall-fatti tal-każ odjern, il-Qorti tagħmel is-segwenti osservazzjonijiet.

Huwa minnu involuta illi ma jidhirx direttament fin-negozju konkluż bejn l-attriċi u żewġha l-konvenut Ludwig Pulis, u lanqas jirriżulta illi hija parteċipi b'mod ġenerali fin-negozju eżerċitat mill-istess konvenut konsistenti f'xogħlijiet ta' dawl u ilma.

Madanakollu, billi l-konvenuti huma miżżewġin, u dan mhux kontestat minnhom, il-Qorti ma tistax twarrab il-fatt illi fil- liġi tagħna8 hemm preżunzjoni tal-eżistenza tal-komunjoni tal-akkwisti bejn żewġ persuni miżżewġin Malta.

Tqis ukoll illi kien jispetta lill-konvenuti, jekk hekk kien jidhrilhom, li jippruvaw li huma b'xi mod kienu warrbu jew eskludew tali reġim bil- konsegwenza li mart il-konvenut ma tkunx responsabbli bħala komparteċipi fil- komunjoni tal-akkwisti.

Iżda dan qatt ma sar.

Għall-Qorti, dan ifisser illi bejn il-konvenuti teżisti l-komunjoni tal-akkwisti, u konsegwentement isibu riskontru r-regoli kontenuti fis-Subtitolu III tat-Titolu V tat- Tieni Taqsima tat-Tieni Ktieb tal-Kodiċi Ċivili, fosthom għalhekk l-Artikolu 1320 li jipprovdi illi fil-komunjoni tal-akkwisti jidħlu, inter alia, dak kollu li ż-żewġ partijiet miżżewġa jakkwistaw bix-xogħol jew bil-ħidma tagħhom.9 B'żieda ma' dan, skont l- Artikolu 1324 tal-Kap.

16, att normali ta' ġestjoni ta' kummerċ, negozju jew professjoni li jkunu qed jiġu eżerċitati minn parti waħda biss mill-miżżewġin, ikunu vestiti biss f'dik il-parti li fil-fatt tkun qed teżerċita dak il-kummerċ, negozju jew professjoni.

li ngħata

Għaldaqstant, ġialdarba jirriżulta illi t-talba attriċi f'din l-azzjoni hija msejsa fuq appalt lill-konvenut fil-kors normali tal-kummerċ eżerċitat minnu, b'applikazzjoni tad-dispożizzjonijiet legali li jirregolaw ir-reġim tal-komunjoni tal- akkwisti għandu jikkonsegwi neċessarjament illi dak li seta' ġie akkwistat mill- konvenut minn dan in-negozju, anke jekk aġixxa waħdu, jifforma parti mill-akkwisti tal-komunjoni ta' beni eżistenti bejn iż-żewġ konvenuti miżżewġin.

8 Artikolu 1316 tal-Kodiċi Ċivili.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 20 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Applikat it-tagħlim ċitat iktar qabel għall-eċċezzjoni in diżamina, il-Qorti tqis illi d- dħul minn u l-obbligazzjonijiet tan-negozju eżerċitat mill-konvenut Ludwig Pulis, jorbtu lill-komunjoni tal-akkwisti eżistenti bejn l-istess konvenut u l-konjugi tiegħu anke jekk dan in-negozju jiġi ġestit mill-konvenut waħdu mingħajr il-parteċipazzjoni ta' martu.

Tqis ukoll illi l-korollarju ta' dan huwa illi bħala l-konjugi tal-konvenut u bħala komparteċipi fil-komunjoni tal-akkwisti li fiha bla dubju jirrientraw l-akkwisti tan-negozju eżerċitat minn żewġha l-konvenut Ludwig Pulis, teżisti relazzjoni ġuridika evidenti bejn l-attriċi Yana Connell u il-konvenuta Claire Pulis u għaldaqstant, il-konvenuta għandha titqies li ġiet ċitata in ġudizzju korrettement.

Għalhekk, billi l-konvenuta Claire Pulis għandha, abbażi tal-premess, titqies bħala leġittimu kontradittur għat-talba attriċi, il-Qorti ma tistax tqis li hija tajba l- eċċezzjoni tal-konvenuti li hija ġiet ċitata in ġudizzju ħażin, u konsegwentement qiegħda tirrespinġi din l-eċċezzjoni.

Decide Għal dawn il-motivi, il-Qorti taqta' u tiddeċiedi illi filwaqt illi tiċħad l-eċċezzjonijiet kollha tal-konvenuti billi huma inkompatibbli ma' dak hawn deċiż, tilqa' limitatament it-talba tal-attriċi Yana Connell u tikkundanna lill-konvenuti jħallsu lill- istess attriċi s-somma ta' disat elef, erba' mija u sebgħa u tmenin euro u tnejn u sebgħin ċenteżmu (€9,487.72) in linea ta' rifużjoni ta' pagament effettwat fir- rigward ta' xogħlijiet fil-fond tal-istess attriċi f'Bonnici Flats, Vittorio Cassar Street, L-Imtarfa, bl-imgħax mid-data tal-preżentata tar-Rikors promutur, ċioe mit-22 ta' Ġunju 2015, u bl-ispejjeż kontra l-konvenuti."

talbu lil din il-Qorti,

Permezz tar-rikors tal-appell intavolat fl-4 ta' Mejju, 2020, l-appellanti

"… jogħġobha tilqa' l-aggravji tal-appellanti u tħassar u tirrevoka s-sentenza appellata fl-ismijiet premessi deċiża fis-26 ta' Frar, 2020 billi tilqa' l-eċċezzjonijiet kollha tal-appellanti u tiċħad it-talbiet attriċi kollha fl-intier tagħhom.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 21 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Bl-ispejjeż taż-żewġ istanzi kontra l-appellata."

L-appellanti qalu li ħassew ruħhom aggravati bis-sentenza appellata

għaliex l-Ewwel Qorti għamlet applikazzjoni ħażina tal-liġi meta ma laqgħetx it-

talba tagħhom għall-kjamata fil-kawża ta' Keith De Bono Spadaro Ledger.

jgħidu li din it-talba tagħhom tressqet fi stadju bikri tal-kawża, u għalhekk l-

Ewwel Qorti kellha tagħti deċiżjoni dwar din it-talba tagħhom fl-istadju

preliminari tal-proċeduri.

L-appellanti qalu li huma fl-ebda waqt ma ddikjaraw

li kienu qegħdin jirtiraw it-talba tagħhom għall-kjamata fil-kawża ta' Balzan

L-appellanti qalu li wara li l-kawża quddiem l-Ewwel Qorti ġiet

riassenjata lil Maġistrat ieħor, din argumentat li ma kienx hemm il-ħtieġa tal-

kjamata fil-kawża ta' Lawson sabiex proċeduralment jiġi evitat li l-provi

jerġgħu jinfetħu mill-ġdid.

L-appellanti qalu li dan m'għandux mis-sewwa u r-

raġunament tal-Ewwel Qorti f'ċerti aspetti

jirraviża

l-illoġiku u huwa

ġuridikament u fattwalment żbaljat.

L-appellanti jgħidu li l-Ewwel Qorti

ddikjarat li m'hemmx il-ħtieġa tas-sejħa fil-kawża ta' Lawson għaliex

emmnet il-verżjoni tal-attriċi u dak li xehed Lawson nnifsu, li l-attriċi tat l-

L-appellanti qalu li d-dokument esebit waqt il-

kontroeżami tal-appellata li beda jsir fit-18 ta' Novembru, 2015, altru milli

jitkellem dwar appalt ġdid.

Qalu wkoll li minn dan id-dokument għandu

jirriżulta li l-appellanta kienet taf li tat l-appalt lil Keith De Bono Spadaro Ledger ukoll, tant

hu hekk li fuq dan id-dokument hija ffirmat sabiex Lawson jlesti l-parti tax-

xogħol li kien għad fadal x'isir.

Fuq dan id-dokument l-appellata ddikjarat li lil

Lawson ma kienet ħallsitu xejn, u ddikjarat ukoll li lil Lawson ma kinitx Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 22 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

ser iżżommu responsabbli għad-danni wara li jlesti x-xogħol.

jgħidu li l-appellata għamlet din id-dikjarazzjoni għaliex għaliha Lawson

kien responsabbli daqs il-intimat għat-tlestija tax-xogħol.

L-appellanti jgħidu

wkoll li mill-provi jirriżulta li fis-16 ta' Marzu, 2015, l-appellata ffirmat skrittura

oħra ma' Balzan Gera fejn mhux talli ma ħallsitux għal dak li l-Ewwel Qorti

ddikjarat li kien appalt ġdid, imma saħansitra ħallasha hu €500 bħala kumpens.

L-appellanti staqsew min kien ser jaċċetta l-ħlas ta' €10,000 fil-kont bankarju

tiegħu, kif jirriżulta li għamel Keith De Bono Spadaro Ledger, jekk ma jkunx komparteċipi fl-

L-appellanti jgħidu wkoll li x-xhieda ta' Lawson m'għandhiex mis-

sewwa, partikolarment meta dan għamel riferiment għal għadd ta' mandati ta'

sekwestru, li l-appellanti jgħidu li lanqas biss kienu fis-seħħ fiż-żmien meta sar

L-appellanti jgħidu li hija wkoll rilevanti x-xhieda ta'

Lawson fejn qal li Yana Connell kienet kellmitu sabiex imorru jaraw ix-

xogħol li kien meħtieġ li jsir fil-fond tagħha, u fil-fatt Lawson kien mar mal-

intimat fuq il-post, u raw x'xogħol kien meħtieġ li jsir, peress li huma kienu

diġà miftehmin li x-xogħol kienu ser jagħmluh flimkien.

L-appellanti jgħidu li

anke l-istima li ngħatat lill-appellata, kienet tindika min kienu l-persuni li ser

jidħlu għall-appalt, u spjegaw li K & L Contractors speċifikament tirreferi għal

L-appellanti jgħidu li dawn il-fatti ġew injorati mill-Ewwel

Qorti, u għalhekk din il-Qorti għandha tiddeċiedi li Keith De Bono Spadaro Ledger kellu jkun

kjamat fil-kawża, partikolarment meta din hija kawża għar-rimbors tal-flus u

jirriżulta li €10,000 minnhom kienu ġew iddepożitati fil-kont ta' Lawson.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 23 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Fit-tieni aggravju tagħhom, l-appellanti jgħidu li l-Ewwel Qorti għamlet

applikazzjoni ħażina tal-liġi meta laqgħet it-talba tar-rikorrenti għalkemm biss

L-appellanti qalu li l-Ewwel Qorti kellha timxi mat-talba tal-rikorrenti

u mhux ma' dak li forsi riedet tfisser ir-rikorrenti.

Qalu li l-appellata għażlet li

titlob somma speċifika li tirrappreżenta bilanċ ta' pagament effettwat fir-

rigward tax-xogħlijiet.

Qalu li mill-provi rriżulta li l-appellata għamlet żewġ

pagamenti, wieħed ta' €7,000 fi flus kontanti u l-ieħor ta' €10,000 fil-kont

bankarju ta' Keith Balzan Gera.

L-appellanti jgħidu li jekk wieħed kellu jaċċetta

li l-ewwel €7,000 tħallsu lil Ludwig Pulis, skont ir-rapport peritali tal-Perit

Philip Preca għandu jirriżulta li l-intimat Ludwig Pulis għamel b'kemm

jiswa €6,366.34 f'xogħlijiet, li meta wieħed iżid il-VAT magħhom bir-rata ta'

iwassal għal total ta' €7,512.28, u għalhekk mis-€7,000 mħallsa

oriġinarjament mill-appellata, mhuwa dovut l-ebda rimbors.

Fir-rigward tal-

pagament ta' €10,000, l-appellanti jgħidu li mill-provi għandu jirriżulta li dan il-

pagament ma tħallasx lilhom imma lil Keith De Bono Spadaro Ledger.

Qalu li minn dan

għandu jsegwi li la l-flus ġew irċevuti minn Lawson, kwalsiasi rimbors

għandu

jitħallas minnu.

l-Ewwel Qorti

il-prinċipju

L-appellant qal li min-naħa tiegħu huwa xehed il-verità meta

qal li kien irċieva nofs il-flus imħallsa mill-appellata, u għalhekk in pessima

ipotesi għandu jirriżulta li l-appellanti huwa responsabbli biss għal dak li huwa

effettivament irċieva.

L-appellanti qalu li kieku kellu jiġi aċċettat illi Camilleri Pagyi għamel xi xogħol għall-appellata, u l-appellata ma ħallsitux għal dan ix-

xogħol, il-valur ta' dan ix-xogħol irid jonqos minn dak pretiż mill-appellata.

L-

appellanti jagħmlu riferiment għall-parti tax-xhieda fejn intqal li Keith De Bono Spadaro Geraldi Gauci tal-Ġustizzja

Paġna 24 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Gera ħallas is-somma ta' €500 lill-appellata, u qalu li dan l-ammont għandu

jitnaqqas ukoll mis-somma reklamata minnha.

Żiedu jgħidu li bl-istess mod

għandha titnaqqas is-somma ta' €1,800 rappreżentanti l-VAT fuq l-€10,000 li

tħallsu mill-appellata, u li issa din qiegħda titlob ir-rimbors tagħhom.

L-

appellanti jgħidu wkoll li l-appellata naqset milli tippreżenta d-dokumenti li

abbażi tagħhom il-Perit Preca ħejja r-rapport tiegħu, u għalhekk l-appellata

naqset milli tipprova li l-istima li hija ngħatat mill-appellant u minn Keith

De Bono Spadaro Ledger kienet dik ippreżentata mill-appellant waqt is-seduta tat-12 ta'

L-appellanti komplew jgħidu li kuntrarjament għal dak li ġie

konkluż mill-Ewwel Qorti, huma rnexxielhom iġibu prova sal-grad rikjest mil-

liġi ta' dak li ġie imħallas minnhom.

L-appellanti jgħidu wkoll li l-konklużjoni tal-

Ewwel Qorti li l-fatturi maħruġa minn R&G ma jistgħux jintrabtu max-xogħol li

sar lill-appellata, hija non sequitur għaliex l-ebda supplier ma joħroġ fatturi

skont il-klijent aħħari, imma l-fatturi jinħarġu fuq il-persuna li jkun jaf.

jgħidu li biex wieħed jasal għal dak imħallas mill-appellant, trid titqabbel id-

data tal-fattura mal-materjal li nxtara u max-xogħol li sar.

B'riferiment għall-

irċevuta ta' €10,000 maħruġa mill-appellant lill-appellata fil-5 ta' Settembru,

2013, l-appellanti jgħidu li l-irċevuta bilfors li kellha tinħareġ f'isem l-appellant

għaliex Keith De Bono Spadaro Ledger ma kellux numru tal-VAT tiegħu, u għalhekk kien

qiegħed jintuża n-numru tal-VAT ta' Ludwig Pulis.

L-appellanti qalu wkoll li l-

irċevuta fiskali mhijiex prova tal-persuna li favur tagħha sar il-pagament, u l-

unika prova ta' min irċieva l-pagament hija għand min effettivament marru l-

L-appellanti qalu wkoll li mhijiex korretta l-pożizzjoni tal-Ewwel Qorti li l-

kwistjonijiet interni ta' bejn l-appellant u s-sieħeb tiegħu fin-negozju huma Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 25 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Spjegaw li t-talba tal-

appellata hija għar-rimbors ta' flus imħallsa minnha, u l-fatt li l-appellant u

Lawson kienu jaħdmu bi sħab huwa rilevanti, għaliex it-tnejn li huma

għandhom iwieġbu għat-talbiet tal-appellata, u mhux l-appellant waħdu.

L-

appellanti staqsew ukoll x'interess kellu Lawson jixhed bil-mod kif xehed,

partikolarment meta mill-atti jirriżulta li l-appellant kiseb titolu eżekuttiv ta'

€19,000 fil-konfront ta' Lawson.

jgħid

l-Ewwel Qorti għamlet

applikazzjoni ħażina tal-liġi meta ċaħdet it-tielet eċċezzjoni tal-appellanti

intimati Pulis, għaliex mill-provi jirriżulta li Claire Pulis qatt ma kienet

iltaqgħet mal-appellata, u wisq anqas ikkontrattat magħha.

L-appellanti qalu li

l-mertu tal-kawża jaqa' fl-ambitu ta' atti ta' amministrazzjoni straordinarja li

ma jinkombux fuq il-komunjoni tal-akkwisti, jekk ma jkunux saru bil-kunsens

tal-parti l-oħra fiż-żwieġ.

Ir-risposta tal-appell

Fir-risposta tal-appell tagħha l-appellata qalet li s-sentenza appellata hija

waħda ġusta u ekwa u jistħoqqilha li tiġi kkonfermata fl-intier tagħha, u din il-

Qorti għandha tiċħad l-aggravji sollevati mill-appellanti.

L-appellata spjegat li

fil-bidu tal-iter ġudizzjarju tar-rikors promotur ippreżentat minnha, ir-rikors

kien beda jinstema' minn Maġistrat li eventwalment ġiet elevata għal Imħallef,

u għal xi raġuni r-rikors għall-kjamata fil-kawża ta' Keith De Bono Spadaro Ledger baqa' qatt

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 26 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

ma ġie deċiż.

L-appellata qalet li t-talba tal-appellant għall-kjamata fil-kawża

ta' Lawson hija biss skuża min-naħa tal-appellant sabiex jeħles mir-

responsabbilità li huwa jaf li għandu.

L-appellata qalet li sabiex waslet għall-

konklużjonijiet tagħha,

l-Ewwel Qorti straħet fuq min mix-xhieda kien

konsistenti, u mill-provi rriżulta bl-aktar mod ċar li l-appellata inkarigat biss lill-

intimat biex jeżegwixxi l-appalt.

Żiedet tgħid li l-unika prova li ġab l-appellant li

l-appalt ingħata lilu u lil Lawson flimkien, kienet il-letterhead li fuqha

inkitbet l-istima li kienet ingħatat lill-appellata, li fuqha kellha l-intestatura K &

L-appellata tgħid li l-appellant qiegħed jippretendi li sempliċi

letterhead ta' trade name għandha titqies bħala prova suffiċjenti li l-appellata

kkontrattat ukoll ma' Lawson għall-appalt.

L-appellata kompliet tgħid li

minn imkien ma jirriżulta li l-appellant indika li kien qiegħed jikkontratta għal

ħaddieħor, u mhux biss għalih innifsu, u Lawson stess xehed li huwa qatt

ma kkontratta mal-appellata, u li qatt ma rċieva xi flus migħand l-appellant

rigward ix-xogħlijiet inkwistjoni.

L-appellata kompliet tgħid li tant dak li

qiegħed jallega l-appellant m'għandux mis-sewwa, li meta x-xogħol ġie

abbandunat, l-appellata kellha tidħol f'kuntratt ieħor ta' appalt ma' Camilleri Pagyi, xi ħaġa li hija ma kinitx ser tagħmel li kieku rriżulta li dan kien l-

appaltatur li ħalla x-xogħol nofs leħja.

B'riferiment għal dak li ġie sottomess mill-appellant li l-flus tad-depożitu

ġew trasferiti fil-kont bankarju ta' Lawson, l-appellata qalet li hija

ttrasferiet il-flus fil-kont indikat mill-appellant, u tinsab sorpriża kif l-appellant

issa qiegħed jippretendi li wara li huwa kien taha d-dettalji tal-kont fejn

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 27 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

għandhom jiġu ttrasferiti l-flus, issa qiegħed juża l-fatt li dan il-kont mhux

tiegħu biex jgħid li l-appalt ma sarx miegħu biss.

L-appellata għamlet

riferiment għall-fatt li l-irċevuta fiskali nħarġet mill-appellant, bin-numru tal-

VAT tiegħu biss.

B'riferiment għal dak li ntqal mill-appellanti, li fiż-żmien meta

sar it-trasferiment tal-flus inkwistjoni mhuwiex minnu li l-kontijiet bankarji tal-

appellant kienu milquta minn sekwestru, l-appellata qalet li aktarx li l-

appellant indika l-kont ta' Lawson sabiex isir it-trasferiment tal-flus fih

minħabba l-biżgħa li kellu li l-kontijiet bankarji tiegħu setgħu jiġu milquta b'xi

L-appellata qalet li mill-provi ma jirriżultax li l-appellant qatt ċaħad

li x-xogħol appaltat ġie abbandunat, u l-appellant lanqas ma kkontesta l-istima

li saret mil-Perit Philip Preca, li kien ġie inkarigat miż-żewġ partijiet flimkien.

B'riferiment għat-tielet aggravju tal-appellant, l-appellata qalet li filwaqt

li mill-provi jirriżulta li huwa minnu li Claire Pulis ma kinitx involuta

direttament fit-transazzjoni konkluża minnha u l-appellant Ludwig Pulis, il-

fatt li l-appellanti huma miżżewġin jagħti lok għall-preżunzjoni li bejniethom

hemm viġenti r-reġim tal-komunjoni tal-akkwisti.

Żiedet tgħid li allura kien

jispetta lill-appellanti li jippruvaw li huma b'xi mod kienu warrbu jew eskludew

tali reġim sabiex l-appellanti Claire Pulis tiġi eżonerata mir-responsabbilità

bħala komparteċipi fil-komunjoni tal-akkwisti.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 28 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

Konsiderazzjonijiet ta' din il-Qorti

Din il-Qorti sejra tgħaddi sabiex tikkonsidra l-aggravji tal-appellanti fid-

dawl tar-risposta tal-appellata u tal-konsiderazzjonijiet magħmula mill-Ewwel

Qorti fid-deċiżjoni appellata.

L-ewwel aggravju:

L-Ewwel Qorti għamlet applikazzjoni ħażina tal-liġi meta ma it-talba tal-appellanti għall- kjamata fil-kawża ta' Keith De Bono Spadaro Ledger

laqgħetx

L-appellanti jgħidu li minkejja li l-kwistjoni dwar il-kjamata fil-kawża ta'

Keith De Bono Spadaro Ledger kellha tiġi stradata u determinata fil-bidu tal-iter proċedurali

quddiem l-Ewwel Qorti, din it-talba tagħhom, li kienet saret fl-ewwel

eċċezzjoni tagħhom għar-rikors promotur, ġiet injorata, u deċiżjoni dwarha

ngħatat biss fl-istadju tal-għoti tas-sentenza finali.

L-appellanti jgħidu li l-

Maġistrat

l-proċeduri ġiet elevata għal

Imħallef, u

sussegwentement

il-proċeduri tkomplew minn Maġistrat differenti,

ppronunzjat ruħha dwar it-talba tagħhom fl-istadju tad-deċiżjoni finali, meta

allura l-proċeduri kienu waslu fi stadju inoltrat u ma kienx prattiku li ssir il-

kjamata fil-kawża ta' persuna li sussegwentement ikollha l-jedd tressaq l-

eċċezzjonijiet u l-provi tagħha.

L-appellanti jgħidu li huma fl-ebda waqt ma

ddikjaraw li kienu qegħdin jirtiraw it-talba tagħhom għall-kjamata fil-kawża ta'

De Bono Spadaro Ledger, u għalhekk l-Ewwel Qorti kellha tippronunzja ruħha dwar din it-

talba tagħhom qabel l-għoti tas-sentenza finali fil-mertu.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 29 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

L-appellanti jagħmlu riferiment għall-fatt li l-Ewwel Qorti ddeċidiet li l-

appalt kien ingħata lil Ludwig Pulis biss, u għal dokument esebit in atti a fol.

46 tal-proċeduri quddiem l-Ewwel Qorti, li juri li l-appellata kienet laħqet

ftehim ma' Keith De Bono Spadaro Ledger sabiex dan ilesti l-parti tax-xogħol li kien għad

fadal xi jsir fil-fond tal-appellata wara li ġie mwaqqaf l-appalt tal-appellanti.

Huma jsostnu li r-raġuni għalfejn l-appellata ffirmat dan id-dokument fejn

iddikjarat li mhuwa dovut l-ebda ħlas lil Keith De Bono Spadaro Ledger, u li dan mhux ser

ikun qiegħed jinżamm responsabbli għad-danni, kienet għaliex l-appellata

kienet taf li De Bono Spadaro Ledger kien responsabbli daqs l-appellant għat-tlestija tax-

xogħlijiet kompriżi fl-appalt oriġinali mogħti minnha.

L-appellanti qalu li l-

Ewwel Qorti injorat għalkollox il-provi li juru li l-appalt ingħata lil Keith De Bono Spadaro

Ledger u lil Ludwig Pulis flimkien, bħall-fatt li l-istima tax-xogħol inkitbet fuq

letterhead bl-intestatura K & L Contractors, u l-fatt li ġie dikjarat minn Keith

De Bono Spadaro Ledger nnifsu li huwa kien mar jara l-fond inkwistjoni flimkien mal-

appellant qabel inħarġet l-istima tax-xogħlijiet.

Min-naħa tagħha l-appellata sostniet li l-fatt li l-istima tax-xogħol kienet

saret fuq letterhead intestata bit-tradename K & L Contractors, mhijiex prova

suffiċjenti li l-appalt kien ingħata lill-appellant u lil Keith De Bono Spadaro Ledger flimkien.

Żiedet tgħid li l-appellant ma ġab l-ebda prova li huwa kien qiegħed

jikkontratta għal ħaddieħor u mhux għalih innifsu biss.

Spjegat li meta l-

appellant abbanduna x-xogħol, fatt dan li ma ġie miċħud minnu fl-ebda stadju

tal-proċeduri lanqas waqt l-appell, hija kienet innegozjat kuntratt ta' appalt

ġdid ma' Keith De Bono Spadaro Ledger, xi ħaġa li żgur li ma kinitx ser tagħmel li kieku

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 30 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

De Bono Spadaro Ledger b'xi mod kien involut fl-abbandun tax-xogħol kif ikkontrattat

oriġinarjament.

L-appellata spjegat li hija kienet ittrasferiet il-flus li talabha

tħallsu l-appellant fil-kont bankarju indikat minnu, u għal dan il-pagament

inħarġitilha irċevuta bin-numru tal-VAT tal-appellant.

L-appellata qalet l-

appellant kien indikala n-numru tal-kont bankarju ta' Keith De Bono Spadaro Ledger sabiex

isir it-trasferiment tal-flus fih, aktarx għaliex l-appellant kien jaf li kien ser

jintlaqat minn għadd ta' sekwestri.

Tqis li l-istitut tal-kjamat fil-kawża huwa maħsub biex ipoġġi lill-kjamat

fil-pożizzjoni ta' konvenut, bil-jedd li jressaq l-eċċezzjonijiet u li jagħmel is-

sottomissjonijiet neċessarji bħala parti fil-kawża.

Hawnhekk isir riferiment għal

dak stabbilit f'deċiżjoni fl-ismijiet Alex Livingston vs. Anna Ferrante et10, fejn dwar

l-istitut tal-kjamat fil-kawża inkiteb illi:

"Filwaqt li fl-artikolu 962 tal-Kapitolu 12 dwar il-kjamat in kawża jingħad li din għandha tiġi notifikata bir-rikors u titqies bħala kull intimat ieħor u li bħala tali għandha jedd tippreżenta kull skrittura, li tagħti kull eċċezzjoni, u li tinqeda b'kull benefiċċju ieħor li l-liġi tagħti lill-intimat u li tiġi meħlusa jew ikkundannata daqs li kieku mill-ewwel il-kawża kienet proposta kontra tagħha, dan il-kliem ma jinstabx fl- artikolu 960 li jitkellem dwar l-intervenut fil-kawża."

Fid-deċiżjoni fl-ismijiet Joseph Pace Sciortino pro et nomine vs. Carmen Schembri Jones, il-

Qorti stabbiliet is-segwenti prinċipji:

"L-istitut (tal-kjamat fil-kawża) jaqdi diversi funzjonijiet proċedurali, prinċipalment: (a) dak li jintegra l-ġudizzju fejn ikun hemm diversi intimati li jkollhom jiġu mħarrka

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 31 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

u li xi wħud minnhom jitħallew barra; (b) dak li jissalvagwardja d-drittijiet ta' min ikun indirettament interessat fl-ewwel azzjoni ġudizzjarja u li aktarx iġġib warajha azzjoni oħra bħala konsegwenza tagħha ...".

Fid-deċiżjoni fl-ismijiet Carmelo Riyahi vs. Brian Simler noe12, inkiteb illi:

F'deċiżjoni fl-ismijiet Av. Dott. Alfred Connell vs. l-Avukat Ġenerali u l-

Kummissarju tal-Pulizija13, il-Qorti spjegat illi:

"Fid-dawl ta' dawn il-prinċipji ġurisprudenzjali l-Qorti tibda billi tissottolinea li l- interess rikjest mil-liġi biex persuna tiġi kjamata f'kawża għandu jkun bħall-interess ġuridiku li jkollha parti fil-kawża, madankollu dan l-interess jista' jkun ukoll mibni fuq il-fatt li anke jekk ma jiġix direttament kundannat jew liberat, il-kjamat ikun jista' jressaq ir-raġunijiet tiegħu favur jew kontra t-teżi ta' min qed javvanza l-kawża jew tal-intimat, jew addirittura tiegħu nnifsu diversament minn dawk tal-partijiet."

Quddiem dawn il-pronunzjamenti tal-Qrati tagħna, tqis illi l-kwistjoni

dwar il-kjamata fil-kawża ta' Keith De Bono Spadaro Ledger fil-proċeduri bejn il-partijiet

odjerni, hija kwistjoni li kellha tiġi determinata sa mill-bidu tas-smigħ tal-

proċeduri quddiem l-Ewwel Qorti, u l-appellanti naqsu meta ma ġibdux l-

attenzjoni tal-Ewwel Qorti għall-fatt li ma ngħata l-ebda digriet jew deċiżjoni in

parte dwar l-ewwel eċċezzjoni tagħhom.

Jirriżulta wkoll li l-appellanti qatt ma

rrinunzjaw għal din l-ewwel eċċezzjoni tagħhom.

Din il-Qorti tirrileva li l-Ewwel

Qorti kellha quddiemha żewġ xenarji possibbli, jiġifieri jew li t-talba għall-

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 32 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

kjamata fil-kawża ta' Keith De Bono Spadaro Ledger tiġi milqugħa, f'liema eventwalità dan

kien ikollu jedd jipparteċipa fil-proċeduri quddiem l-Ewwel Qorti bħala

konvenut, u jressaq il-provi u l-eċċezzjonijiet u jagħmel is-sottomissjonijiet

tiegħu, jew inkella din it-talba tiġi miċħuda.

Imma li huwa żgur li kwistjoni

importanti bħal din, li saħansitra tista' tinċidi fuq l-integrità tal-ġudizzju fil-

kawża, ma kellhiex tiġi deċiża flimkien il-mertu, imma kellha tiġi determinata in

L-ewwel aggravju tal-appellanti huwa bbażat fuq il-fatt li l-Ewwel Qorti

ddeċidiet li Keith De Bono Spadaro Ledger ma kellux ikun kjamat fil-kawża.

jgħidu li din il-konklużjoni tal-Ewwel Qorti kienet żbaljata, għaliex mill-provi

kellu jirriżulta li l-appellata l-ewwel ma kienet kellmet rigward ix-xogħlijiet kien

lil Keith De Bono Spadaro Ledger, u De Bono Spadaro Ledger kien mar fil-fond tal-appellata flimkien mal-

appellant qabel ma taw stima lill-appellata.

L-appellant jgħid li l-ftehim mal-

appellata kien li hu u De Bono Spadaro Ledger kellhom jaħdmu l-appalt flimkien, u meta

ntlaħaq ftehim mal-appellata dwar il-pagament li kellu jsir minnha qabel

jitkompla x-xogħol, kien ġie indikat lilha n-numru tal-kont bankarju ta' Keith

De Bono Spadaro Ledger, minkejja li l-irċevuta fiskali nħarġet mill-appellant.

sostna li meta l-appellata ddeċidiet li xxolji l-appalt oriġinali, din iffirmat ftehim

ġdid ta' appalt ma' Keith De Bono Spadaro Ledger, dwar il-continuation of works, u fl-istess

ftehim il-partijiet qablu li De Bono Spadaro Ledger ma kellu l-ebda responsabbilità għad-

danni riżultanti mill-appalt oriġinali.

L-appellant jgħid ukoll li l-istima tal-prezz

tax-xogħol ingħatat lill-appellata fuq letterhead intestata K & L Contractors, u

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 33 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

din kienet prova biżżejjed li l-appalt ingħata lil Keith De Bono Spadaro Ledger u lil Ludwig

Muscat Frendo illi mill-provi jirriżulta li meta l-appellant mar sabiex jagħti l-istima

tax-xogħol lill-appellata, dan kien mar flimkien ma' Keith De Bono Spadaro Ledger.

li huma fasslu bejniethom pjan dwar kif kellu jsir ix-xogħol, kif ukoll għarrfu lill-

appellata bir-rata li biha kellu jsir il-ħlas għax-xogħol.

Huwa minnu li l-

tinjora l-fatt li Keith De Bono Spadaro Ledger aċċetta fil-kont bankarju tiegħu t-trasferiment

tas-somma ta' €10,000 mill-kont tal-appellata.

Kien x'kien l-arranġament bejn

De Bono Spadaro Ledger u l-appellant, dan huwa fatt li għandu piż probatorju qawwi għall-

Qorti, partikolarment meta wieħed jikkonsidra li bl-aċċettazzjoni ta' dawn il-

flus fil-kont bankarju tiegħu, Lawson espona lilu nnifsu għall-ħlas tal-VAT

jew tat-taxxa f'każ li f'xi data futura ssir indaġni fuq id-dħul jew il-qligħ tiegħu

f'xi żmien partikolari.

Barra minn hekk, il-Qorti ssibha diffiċli ferm temmen li l-

appellant kien ser jagħti n-numru tal-kont bankarju ta' wieħed mill-impjegati

tiegħu sabiex jiġu depożitati fih ammont sostanzjali ta' flus, li kieku mhux għax

l-appalt kien ser jinħadem mill-appellant u minn Keith De Bono Spadaro Ledger flimkien.

Il-Qorti lanqas ma tista' tinjora l-ftehim li l-appellata ffirmat ma' Keith

De Bono Spadaro Ledger fil-21 ta' Awwissu, 2014, fejn jirriżulta li l-partijiet ftiehmu dwar it-

tlestija tax-xogħol tal-elettriku u tal-plumbing, ix-xogħol tat-travi, it-tneħħija

tal-konkrit, u xogħol ieħor f'diversi kmamar f'dan il-fond, u fejn ġie ddikjarat li

Lawson ma kellux jinżamm responsabbli għad-danni wara li jlesti x-xogħol

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 34 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

tiegħu.

Jirriżulta wkoll li wara li tlestew ix-xogħlijiet minn Lawson, dan

iffirma dokument ieħor mal-appellata14, minn fejn jirriżulta li Lawson

ħallas l-ammont ta' €500 lill-appellata bħala kumpens talli hu kompla x-xogħol

fil-proprjetà tagħha.

Il-Qorti fehmet li l-ħlas lura ta' €500 minn Lawson

kienu forma ta' indennizz lill-appellata għall-fatt li l-appalt oriġinali twaqqaf

minnha u sussegwentement ix-xogħol tkompla minn Lawson waħdu.

Qorti tirrileva li kieku l-ftehim li kellhom bejniethom Lawson u l-appellant

ma kienx wieħed ta' sħubija, Lawson ma kienx ikollu għalfejn jindennizza

lill-appellata għal flus li allegatament tħallsu lill-appellant.

Huwa probabbli li kif

jirrileva l-appellant fit-tieni aggravju tiegħu, dawn il-€500 kienu parti mill-

€10,000 mħallsa mill-appellata oriġinarjament, u ġew ritornati lura lilha minn

Lawson wara li dan lesta x-xogħol kollu li kellu jagħmel fil-fond tal-

Il-Qorti tinsab konvinta li l-appalt oriġinali kien ingħata mill-appellata lil

Keith De Bono Spadaro Ledger u lill-appellant flimkien, u għalhekk Lawson kellu jkun

kjamat fil-kawża sabiex

jingħata

l-opportunità

jwieġeb għat-talbiet tal-

appellata, mhux bħala xhud, imma bħala parti konvenuta fil-kawża.

Għal dan

il-għan, il-Qorti sejra tibgħat l-atti lura quddiem l-Ewwel Qorti, sabiex jiġi

kjamat fil-kawża Keith De Bono Spadaro Ledger, u l-proċeduri jkunu jistgħu jiġu determinati

wara li jiġu evalwati r-risposta tiegħu u l-provi li jressaq fil-kawża.

178 tal-proċess.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 35 minn 36

Appell Inferjuri Numru 188/2015/1 LM

In vista ta' dan, il-Qorti mhijiex ser tippronunzja ruħha dwar it-tieni u t-tielet

aggravji sollevati mill-appellanti, ladarba l-kwistjoni fil-mertu għad trid tiġi

deċiża u determinata mill-Ewwel Qorti, wara li jiġi kjamat fil-kawża Keith Bartolo Galea

Leonardi Bonet-raġunijiet premessi, din il-Qorti qiegħda tiddeċiedi billi tilqa' l-ewwel

aggravju tal-appellanti u tħassar u tirrevoka s-sentenza appellata, billi tilqa'

l-ewwel eċċezzjoni tal-appellanti u tiddikjara li Keith De Bono Spadaro Ledger kellu jkun

kjamat fil-kawża fil-proċeduri quddiem l-Ewwel Qorti, u konsegwentement

tordna li l-atti jintbagħtu lura quddiem l-Ewwel Qorti sabiex il-mertu jiġi

deċiż mill-ġdid wara li ssir il-kjamata fil-kawża ta' Keith De Bono Spadaro Ledger.

L-ispejjeż tal-proċeduri quddiem l-Ewwel Qorti u ta' dan l-appell huma a

karigu tal-appellata.

Onor. Dr Lawrence Zampa LL.D. Imħallef Rosemarie Pulis Deputat Reġistratur

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 36 minn 36


MALTA QORTI TAL-MAĠISTRATI (MALTA) BĦALA QORTI TA' ĠUDIKATURA KRIMINALI MAĠISTRAT DR.BORG ZAMMIT VELLA B.A., LL.D.

Każ Nru. 263/02

Il-Pulizija (Assistent Kummissarju Ian Spiteri Jones) Vs Robert Muscat Bason -Omissis-

Illum 11 ta' Novembru 2020 Il-Qorti, Rat l-akkużi miġjuba fil-konfront ta' Robert Muscat Bason, iben il-mejtin Borg Sciberras u Dolores neè Cristiano, imwieled Ħal Lija fit-2 ta' Jannar 1960 u detentur tal-Karta ta' l-Identità bin-Numru 956664(M), talli f'dawn il-Gżejjer bejn Ottubru 2001 u Jannar 2002, b'diversi atti magħmulin fi żminijiet differenti li jiksru l-istess disposizzjoni tal-liġi u li ġew magħmula b'riżoluzzjoni waħda: 1.

Għamel falsifikazzjoni f'att awtentiku u pubbliku, jew fi skrittura kummerċjali jew ta' bank privat, b'falsifikazzjoni jew b'tibdil fl-iskrittura jew fil-firem, u cioè ċekkijiet ta' l-H.S.B.C. li jappartjenu lil C.R. Ltd., billi holoq pattijiet, disposizzjonijiet jew obbligi foloz jew ħelsien falz minn obbligi jew daħħal dawn il-pattijiet, disposizzjonijiet, obbligi jew ħelsien minn obbligi f'dawk l-atti jew skritturi wara li jkunu gew iffurmati, inkella billi żied jew biddel klawsoli, dikjarazzjonijiet jew fatti, illi dawn l-atti jew skritturi kellhom ikollhom fihom jew kellhom jippruvaw;

Kif ukoll talli għamel xjentement użu mill-istess att, kitba jew skrittura falza; 3.

U aktar talli fl-istess żmien, iffalsifika ċedola, polza, ordni jew dokumenti oħra, illi meta jiġu ppreżentati wieħed jista' jirċievi bihom ħlas, jew jieħu l-kunsinna ta' oġġetti, jew jiġbor depożitu jew rahan minn uffiċċju pubbliku jew minn bank jew stabbiliment pubbliku ieħor imwaqqaf jew magħruf b'xi att pubbliku tal-Gvern;

U xjentement għamel użu minnhom; 5.

U aktar talli fl-istess żmien, b'mezzi kontra l-liġi, jew billi għamel użu ta' ismijiet foloz jew ta' kwalifiki foloz, jew billi nqeda b'qerq ieħor, ingann jew billi wera ħaġa

U aktar talli xjentement laqa' għandu jew xtara ħwejjeġ misruqa jew meħuda b'qerq jew akkwistati b'reat sew jekk dan sar f'Malta jew barra minn Malta jew xjentement b'kull mod ieħor li jkun, indaħal biex ibiegħhom jew jmexxihom, liema oġġetti ġew mir-reat ta' serq;

it-traskrizzjoni tax-xhieda ta'

Rat id-dokumenti markati Dok.

"IA1" u Dok.

43 u 44 tal-proċess; Rat li fit-30 ta' Mejju 20051 l-imputat wieġeb li ma huwiex ħati ta' l-akkużi dedotti fil-konfront tiegħu; l-Ispettur (illum Assistent Rat u kkunsidrat Kummissarju) Ian Spiteri Jones mogħtija waqt is-seduta tat-30 ta' Mejju 20052 u rat id- dokumenti esebiti minnu markati Dok.

"IJ2" sa' Dok.

50a sa' 75 tal- proċess, semgħet ix-xhieda ta' Mario Hasa u ta' Audrey Putzulu Caruana, in rappreżentanza ta' l-HSBC Bank Malta p.l.c., mogħtija waqt is-seduta tal-15 ta' Marzu 2006 u rat id- dokumenti a fol.

100 sa' 103 tal-proċess.

Rat in-Nota ta' Rinviju għall-Ġudizzju ta' l-Avukat Ġenerali datata 16 ta' Frar 20065 li permezz tagħha bagħat lill-imputat biex jiġi ġġudikat mill-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali kif maħsub taħt: • L-Artikoli 18 u 183 tal-Kodiċi Kriminali; • L-Artikoli 18 u 184 tal-Kodiċi Kriminali; • L-Artikoli 18 u 167 tal-Kodiċi Kriminali; • L-Artikoli 18 u 169 tal-Kodiċi Kriminali; • L-Artikoli 18, 308 u 310 tal-Kodiċi Kriminali; • L-Artikoli 18 u 334 tal-Kodiċi Kriminali; Rat li b'Digriet datat 25 ta' Marzu 20146 dawn il-proċeduri ġew differiti sine die; Rat li b'Digriet datat 27 ta' Marzu 20187 il-proċeduri ġew ri-appuntanti għas-smigħ għall-15 ta' Mejju 2018; Rat li fis-seduta tat-18 ta' Ottubru 20188 kien hemm is-separazzjoni tal-ġudizzju bejn l-imputat Robert Muscat Bason u imputat ieħor li oriġinarjament kien tressaq flimkien miegħu u akkużat bl-istess akkużi w akkużi oħra dedotti fil-konfront tiegħu biss u mhux ukoll fil-konfront ta' l-imputat odjern;

46 tal-proċess.

47 sa' 49 tal-proċess.

98 u 99 tal-proċess.

104 u 105 tal-proċess.

96 u 97 tal-proċess.

133 tal-proċess.

134 tal-proċess.

137 tal-proċess.

Rat li waqt is-seduta tal-21 ta' Jannar 20199, wara li l-Prosekuzzjoni ddikjarat li ma għandhiex iktar provi xi tressaq, u wara li l-Qorti staqsiet lill-imputat jekk għandux oġġezzjoni li l-każ tiegħu jitmexxa bi proċedura sommarja u huwa ddikjara li ma għandux oġġezzjoni li l-każ tiegħu jiġi trattat bi proċedura sommarja, inqraw l- Artikoli; Rat ir-Rikors ippreżentat mill-imputat fit-22 ta' Jannar 201910 permezz ta' liema talab li l-istqarrijiet mogħtija minnu w esebiti fl-atti ta' dawn il-proċeduri jiġu sfilazati mill-atti proċesswali; Rat li b'Digriet datat 25 ta' April 201911, it-talba ta' l-imputat ġiet miċħuda bir-riserva li 'l quddiem u fl-istadju opportun tal-proċeduri, fil-konsiderazzjonijiet Tagħha l- Qorti tosserva u tapplika l-prinċipji enunċjati u ċitati fid-Digriet; Rat li waqt is-seduta tat-8 ta' Ottubru 202012, l-imputat irreġistra ammissjoni għall- akkużi dedotti fil-konfront tiegħu; Semgħet is-sottomissjonijiet tal-Prosekuzzjoni u tad-Difiża dwar il-piena u ħadet konjizzjoni tas-sottomissjoni ta' entrambe l-partijiet kontendenti li minħabba l- involviment marġinali ta' l-imputat f'dan il-każ, kif ukoll minħabba t-trapass ta' żmien u l-fatt li l-imputat qatt ma reġa' xellef diffrejħ mal-ġustizzja, piena karċerarja effettiva jew sospiza ma tkunx piena idoneja.

Ħadet konjizzjoni wkoll tas- sottomissjoni ulterjuri li l-imputat ma għandux problemi ta' abbuż ta' sustanzi jew alkohol u lanqas għandu problema ta' logħob u li dan kien każ ta' darba li qatt ma reġa' rrepeta ruħu; Rat il-fedina penali aġġornata ta' l-imputat a fol.

158 sa' 160 tal-proċess; Rat l-atti kollha tal-kawża; Ikkunsidrat: L-imputat qed jiġi akkużat talli f'dawn il-Gżejjer bejn Ottubru 2001 u Jannar 2002, b'diversi atti magħmulin fi żminijiet differenti li jiksru l-istess disposizzjoni tal-liġi u li ġew magħmula b'riżoluzzjoni waħda: (1) għamel falsifikazzjoni f'att awtentiku u

kellhom jippruvaw; (2) kif ukoll talli għamel xjentement użu mill-istess att, kitba jew

skrittura falza; (3) u aktar talli fl-istess żmien, iffalsifika ċedola, polza, ordni jew

141 tal-proċess.

142 tal-proċess.

145 sa' 147 tal-proċess.

156 tal-proċess.

bank jew stabbiliment pubbliku ieħor imwaqqaf jew magħruf b'xi att pubbliku tal- Gvern; (4) u xjentement għamel użu minnhom; (5) u aktar talli fl-istess żmien, b'mezzi kontra l-liġi, jew billi għamel użu ta' ismijiet foloz jew ta' kwalifiki foloz, jew billi nqeda b'qerq ieħor, ingann jew billi wera ħaġa b'oħra sabiex iġiegħel titwemmen l-eżistenza ta' intrapriżi foloz, setgħa, ħila, setgħa fuq ħaddieħor, jew ta' krediti immaġinarji, jew sabiex jqanqal tama jew biża dwar xi ġrajja kimerika, għamel qliegħ b'qerq ta' aktar minn Lm1,100 (illum ekwivalenti għal €2,562.31) għad-dannu ta' Mario Spearing u persuni oħra; (6) u aktar talli xjentement laqa' għandu jew xtara ħwejjeġ misruqa jew meħuda b'qerq jew akkwistati b'reat sew jekk dan sar f'Malta jew barra minn Malta jew xjentement b'kull mod ieħor li jkun, indaħal biex ibiegħhom jew jmexxihom, liema oġġetti ġew mir-reat ta' serq.

Bin-Nota ta' Rinviju għall-Ġudizzju datata 16 ta' Frar 2006, l-Avukat Ġenerali bagħat lill-imputat biex jiġi ġġudikat mill-Qorti tal-Maġistrati (Malta) bħala Qorti ta' Ġudikatura Kriminali kif maħsub taħt: • L-Artikoli 18 u 183 tal-Kodiċi Kriminali; • L-Artikoli 18 u 184 tal-Kodiċi Kriminali; • L-Artikoli 18 u 167 tal-Kodiċi Kriminali; • L-Artikoli 18 u 169 tal-Kodiċi Kriminali; • L-Artikoli 18, 308 u 310 tal-Kodiċi Kriminali; • L-Artikoli 18 u 334 tal-Kodiċi Kriminali.

Waqt is-seduta tal-21 ta' Jannar 2019, wara li l-Prosekuzzjoni ddikjarat li ma għandhiex iktar provi xi tressaq, u wara li l-Qorti staqsiet lill-imputat jekk għandux oġġezzjoni li l-każ tiegħu jitmexxa bi proċedura sommarja u huwa ddikjara li ma għandux oġġezzjoni li l-każ tiegħu jiġi trattat bi proċedura sommarja, inqraw l- Artikoli.

Oriġinarjament l-imputat kien wieġeb li ma huwiex ħati ta' l-akkużi dedotti fil- konfront tiegħu iżda imbagħad fis-seduta tat-8 ta' Ottubru 2020, l-imputat irreġistra ammissjoni għall-akkużi dedotti fil-konfront tiegħu.

Fid-dawl ta' tali ammissjoni u anke fid-dawl tax-xhieda prodotti tul is-smigħ tal- proċeduri, il-Qorti qed issib lill-imputat ħati ta' l-akkużi dedotti fil-konfront tiegħu u

senjatament ħati tar-reati kontemplati fl-Artikoli kollha indikati mill-Avukat

Ġenerali fin-Nota ta' Rinviju għall-Ġudizzju tiegħu datata 16 ta' Frar 2006.

Għall-finijiet ta' piena l-Qorti, filwaqt li qieset u kkunsidrat in-natura tar-reati

addebitati lill-imputat u minnu ammessi, liema reati twettqu bejn Ottubru 2001 u

Jannar 2002, ossia diversi snin ilu, ħadet in konsiderazzjoni wkoll is-sottomissjoni

konġunta tal-Prosekuzzjoni u tad-Difiża li minħabba l-involviment marġinali ta' l-

imputat f'dan il-każ, kif ukoll minħabba t-trapass ta' żmien piena karċerarja effettiva

Ħadet konjizzjoni wkoll tas-sottomissjoni

ulterjuri li l-imputat ma għandux problemi ta' abbuż ta’ sustanzi jew alkohol u lanqas

għandu problema ta’ logħob u li dan kien każ ta’ darba li qatt ma reġa’ rrepeta ruħu.

Ħadet in konsiderazzjoni l-fedina penali aġġornata ta’ l-imputat li għalkemm mhux

waħda netta jirriżulta li r-reati hemm indikati seħħew diversi snin ilu u ma humiex

ta' natura tali li jirrispekkjaw jew huma simili jew identiċi għar-reati mertu tal- proċeduri odjerni.

Għaldaqstant wara li rat u kkunsidrat l-Artikoli 18, 167, 169, 183, 184, 308, 310 u 334 tal-Kodiċi Kriminali, Kap. 9 tal-Liġijiet ta' Malta, il-Qorti ttenni li qed issib lill- imputat ħati ta' l-akkużi dedotti fil-konfront tiegħu iżda peress illi fil-fehma Tagħha fid-dawl taċ-ċirkostanzi tal-każ fejn, minkejja n-natura tar-reati addebitati lil u ammessi mill-imputat, l-involviment tiegħu kien wieħed marġinali, u fid-dawl tal- karattru ta' l-imputat li minn dakinhar tat-twettiq tar-reati mertu ta' dawn il- proċeduri qatt ma reġa' wettaq reati simili jew ta' l-istess natura bħal dawk formanti il-mertu tal-proċeduri odjerni tant illi jidher biċ-ċar li l-każ odjern kien każ iżolat u ta' darba, kif ukoll fid-dawl tat-trapass taż-żmien, ma huwiex spedjenti li timponi fuq l-imputat piena karċerarja effettiva jew sospiża u ma huwiex il-każ li l-imputat jitqiegħed taħt Ordni ta' Probation jew Ordni ta' Servizz fil-Komunità jew Ordni ta' Probation u Servizz fil-Komunità, a tenur ta' l-Artikolu 22 tal-Kap.446 tal-Liġijiet ta' Malta, qed tillibera lill-imputat bil-kondizzjoni li ma jagħmel ebda reat ieħor matul il-perijodu ta' sentejn (2) dekoribbli mid-data ta' din is-sentenza.

Ai termini ta' l-Artikolu 22(3) tal-Kap.

446 tal-Liġijiet ta' Malta, il-Qorti qed tfihem lill-imputat bi kliem li jiftiehem sew, illi jekk huwa jagħmel reat ieħor matul il- perijodu ta' liberazzjoni kondizzjonata hawn impost, ossia matul il-perijodu ta' sentejn (2) mid-data ta' din is-sentenza, huwa jkun jista' jingħata sentenza għar-reat oriġinali.

MAĠISTRAT DEPUTAT REĠISTRATUR

Jurisprudence from the Courts of Malta, full transcripts of legal judgments


Appell Inferjuri Numru 273/2019/1 LM

MALTA QORTI TAL-APPELL (Kompetenza Inferjuri) ONOR.

IMĦALLEF LAWRENCE SAID PACE Seduta tal-11 ta' Novembru, 2020

Absolute Services Limited (C 68516) ("is-soċjetà appellata")

Appell Inferjuri Numru 273/2019/1 LM

Dan huwa appell magħmul mill-konvenut Stefan Cassar Bonavia (K.I. numru

38112M) [minn issa 'l quddiem "l-appellant"], mid-deċiżjoni mogħtija fit-12 ta'

Frar, 2020, [minn issa 'l quddiem "id-deċiżjoni appellata"], mit-Tribunal Għal

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 1 minn 9

Appell Inferjuri Numru 273/2019/1 LM Talbiet Żgħar [minn issa 'I quddiem "it-Tribunal"], li permezz tagħha ddeċieda

billi laqa' t-talba tas-soċjetà attriċi Absolute Services Limited (C 68516) [minn

issa 'l quddiem "is-soċjetà appellata"], billi kkundanna lill-appellant iħallasha s-

somma ta' erbat elef seba' mija sitta u sebghin Euro u tlieta u tletin ċenteżmu

(€4,776.33) flimkien mal-imgħax mid-data tal-preżentata tal-Avviż tat-Talba,

sad-data tal-pagament effettiv u l-ispejjeż.

Il-fatti tal-proċeduri odjerni jirrigwardaw it-tmiem bikri u unilaterali min-

naħa tal-appellant tal-ftehim1 li huwa kien għamel mas-soċjetà appellata fil-25

ta' Frar, 2018, għall-provvista tas-servizz ta' carer bil-pattijiet u bil-

kondizzjonijiet hemmhekk imfissra.

Is-soċjetà appellata kienet intavolat proċeduri quddiem it-Tribunal

permezz tal-preżentata ta' Avviż tat-Talba fl-24 ta' Settembru, 2019, għall-ħlas

tas-somma ta' erbat elef seba' mija sitta u sebgħin Euro u tlieta u tletin

ċenteżmu (€4,776.33ċ) rappreżentanti l-ħlas dovut għal xahrejn notice skont il-

kuntratt ta' servizz iffirmat bejniethom, u dan flimkien mal-ispejjeż u mal-

imgħaxijiet legali, sad-data tal-pagament effettiv.

2 et seq. tal-atti tal-proċeduri quddiem it-Tribunal.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 2 minn 9

L-appellant debitament notifikat fis-27 ta' Novembru, 2019, baqa'

Appell Inferjuri Numru 273/2019/1 LM 4.

kontumaċi.

Id-deċiżjoni appellata

It-Tribunal permezz tad-deċiżjoni appellata ddikjara li:

"jidhirlu … li din it-talba tas-soċjetà attriċi ġiet sodisfaċentement ippruvata fil- kontumaċja tal-konvenut u jqis il-kapitolu bħala moqri mistqarr".

L-appellant ippreżenta r-rikors tal-appell tiegħu fit-3 ta' Marzu, 2020,

fejn talab lil din il-Qorti sabiex tirrevoka u tħassar is-sentenza appellata,

filwaqt li tiċħad it-talbiet tas-soċjetà appellata għal dawk ir-raġunijiet li fisser

fir-rikors tiegħu.

Is-segwenti huma l-aggravji li ressaq: (a) l-avviż tat-talba mhux

l-invalidità tan-notifika; (ċ)

jagħmel

apprezzament tal-provi, il-kontumaċja u s-subizzjoni.

Fir-risposta tagħha s-soċjetà appellata tissottometti

li d-deċiżjoni

appellata hija ġusta u għalhekk għandha tiġi kkonfermata.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 3 minn 9

Appell Inferjuri Numru 273/2019/1 LM Konsiderazzjonijiet ta' din il-Qorti

Din il-Qorti ser tgħaddi sabiex tikkunsidra l-aggravji tal-appellant, u dan

fid-dawl tas-sottomissjonijiet ippreżentati mis-soċjetà appellata fir-risposta

tagħha u tas-sentenza appellata.

L-ewwel aggravju:

l-avviż tat-talba mhux komplut

L-ewwel aggravju tal-appellant jirrigwarda l-allegati nuqqasijiet fl-Avviż

Jirrileva li dan ma sarx skont kif jirrikjedi s-subartikolu 3(1) tal-L.S.

380.01 għaliex is-soċjetà appellata kienet naqset milli tniżżel id-dettalji fl-

ewwel faċċata tiegħu li kellhom x'jaqsmu ma' fejn ġara l-każ u meta ġara l-każ.

Jgħid ukoll li ma tressqet l-ebda talba quddiem it-Tribunal sabiex dawn id-

dettalji jitniżżlu.

L-appellant isostni li tali dettalji jagħmlu parti integrali mill-

Avviż, anki għall-finijiet ta' proċedura stante li għandhom x'jaqsmu għall-

finijiet ta' eċċezzjonijiet preliminari li kellhom jiġu deċiżi mit-Tribunal.

Is-soċjetà appellata tilqa' billi tgħid li dan l-ewwel aggravju mhux

ġustifikat għaliex id-dettalji tal-każ odjern jirriżultaw b'mod ċar mill-atti, u dan

filwaqt li tiċċita dak li jipprovdi għalih is-subartikolu 9(3) tal-Kap.

il-Qorti

taqbel mas-sottomissjonijiet

tas-soċjetà appellata.

Tikkunsidra li d-dettalji neqsin mill-ewwel faċċata tat-talba jirriżultaw fit-tielet

faċċata, fejn is-soċjetà appellata spjegat il-fatti tal-vertenza odjerna.

Is-soċjetà

appellata hawnhekk tiddikjara li l-ammont pretiż jirrigwarda s-servizz ta' carer

mogħti fil-perijodu bejn l-1 ta' Frar, 2018, u l-14 ta' Marzu, 2018, kif ukoll il-

ħlas dovut għal dak il-perijodu ta' xahrejn li jirrappreżenta n-notice li l-

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 4 minn 9

Appell Inferjuri Numru 273/2019/1 LM appellant kien dovut li jagħti fl-eventwalità li jittermina l-kuntratt mas-soċjetà

Dan kollu filwaqt li tagħmel riferiment għall-ftehim innifsu anness

mal-Avviz tat-Talba bħala Dok.

Għalhekk din il-Qorti tqis li ġaladarba s-

soċjetà appellata niżlet l-informazzjoni kollha meħtieġa minnha skont l-L.S.

380.01, l-Avviż tat-Talba m'għandux jitqies bħala invalidu.

Għaldaqstant il-Qorti ma ssibx dan l-ewwel aggravju ġustifikat u qiegħda

tiċħdu.

l-invalidità tan-notifika tal-appellant

L-appellant jikkontendi li n-notifika tiegħu bl-Avviż tat-Talba, kienet

waħda invalida stante li huwa ma kienx kompetenti sabiex jirċievi atti.

li r-raġuni kienet il-marda li minnha jsofri li taffettwa l-kapaċità mentali tiegħu,

liema marda kienet ben konsapevoli tagħha s-soċjetà appellata stante li din

kienet ġiet mitluba sabiex tipprovdilu carer.

Is-soċjetà appellata twieġeb billi tgħid li n-notifika saret skont kif

jipprovdi l-Kap.

12 tal-Liġijiet ta' Malta u minkejja li kien notifikat, l-appellant

naqas li jidher quddiem it-Tribunal jew li jibgħat rappreżentant tiegħu fi tliet

Tgħid li l-fatt li l-appellant kien talab għal carer ma kienx ifisser li huwa

ma setax jiddefendi ruħu u jressaq il-każ tiegħu kawża tal-kondizzjoni medika

tiegħu.

Tissottometti li wara kollox l-appellant kien joħroġ kuljum għax-xogħol

tiegħu ta' draughtsman.

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 5 minn 9

Appell Inferjuri Numru 273/2019/1 LM 15.

Din il-Qorti ma tistax taċċetta dan l-aggravju.

Minkejja li l-appellant

jiġġustifika s-sottomissjonijiet tiegħu permezz tal-preżentata ta'

ċertifikat mediku2, dan id-dokument ma jurix li huwa mhuwiex kapaċi li

jamministra l-affarijiet personali tiegħu, u senjatament li jirċievi atti ġudizzjarji,

skont kif jitlob il-paragrafu (b) tal-artikolu 781 tal-Kap.

12 tal-Liġijiet ta' Malta.

Għaldaqstant il-Qorti ma ssibx dan l-aggravju ġustifikat u tiċħdu.

it-Tribunal naqas li jagħmel apprezzament tal-provi, il-kontumaċja u s-subizzjoni

L-appellant jissottometti li s-soċjetà appellata straħet fuq il-kapitolu li

hija kienet ippreżentat fis-27 ta' Jannar, 2020, bħala prova assoluta tal-

pretensjonijiet tagħha.

Iżda hija kellha l-obbligu li tagħmel il-każ tagħha u

tressaq il-provi minkejja l-kontumaċja tiegħu.

Jirrileva li s-soċjetà appellata ma

kinitx ippreżentat il-fatturi relattivi mal-Avviż tat-Talba jew matul is-smigħ tal-

kawża, kif ukoll naqqset milli tressaq prova li huwa kien temm il-kuntratt ta'

bejniethom mingħajr notice.

Huwa jagħmel riferiment għal diversi deċiżjonijiet

tal-qrati, u anki għal deċiżjoni tat-Tribunal3 fejn jiċċita parti sostanzjali minn dik

id-deċiżjoni.

Min-naħa tagħha s-soċjetà appellata tgħid li dak li qed jallega l-appellant

ma jirriżultax.

Fis-seduta tal-4 ta' Novembru, 2019 kien deher Joseph Ragonesi in

rappreżentanza tas-soċjetà appellata, fejn ikkonferma bil-ġurament tiegħu li l-

ammont kien dovut skont il-ftehim intestat "General Services Agreement", li

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 6 minn 9

Appell Inferjuri Numru 273/2019/1 LM kopja tiegħu kienet ġiet ippreżentata flimkien mal-Avviż tat-Talba.

tispjega li s-somma pretiża kienet tikkonsisti fl-ammont dovut għal xahrejn

notice, li kellha tingħata meta l-kuntratt jiġi tterminat, u anki l-ammont dovut

għal servizz ta' carer bejn l-1 ta' Frar u l-14 ta' Marzu tas-sena 2018 skont dak

Tgħid li l-proċedura tat-Tribunal fir-rigward tal-kapitolu kienet

waħda stabbilita fil-Qrati tagħna, u hawnhekk jiċċita silta mis-sentenza fl-

ismijiet Joseph Borg Kandeh vs. Peter Fitouri.4

Fid-deċiżjoni appellata t-Tribunal iddeċieda t-talba tas-soċjetà appellata

wara li kkunsidra x-xhieda mogħtija minn Joseph Ragonesi waqt is-seduta tal-4 ta'

Novembru, 2019, fejn dan ikkonferma li l-ammont pretiż kien dovut mingħand

l-appellat kif imfisser fl-Avviż tat-Talba.

naqas milli jidher matul il-kawża, anki waqt l-udjenza tas-27 ta' Jannar, 2020,

sabiex iwieġeb in subizzjoni, u saħansitra naqas li jippreżenta xi dokument jew

sottomissjoni.

Iżda din

il-Qorti tqis

li s-soċjetà appellata naqset milli tipprova

sodisfaċentement it-talba tagħha.

Hija ppreżentat kopja tal-ftehim tal-25 ta'

Jannar, 2018, li hija kienet iffirmat mal-appellant għall-provvista ta' servizz ta'

carer skont il-pattijiet u l-kundizzjonijiet hemmhekk imfissra, inkluż (a) il-ħlas

mensili ta' €1,235.00 flimkien mat-Taxxa fuq il-Valur Miżjud fil-perċentwal ta'

5%; u (b) li kellu jingħata avviż bil-miktub ta' 30 jum fl-eventwalità li xi ħadd

mill-partijiet xtaq itemm il-ftehim, u fin-nuqqas il-ħlas ta' somma ekwivalenti

għal xahrejn notice.

Meta mbagħad xehed Joseph Ragonesi r-rappreżentant tas-

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 7 minn 9

Appell Inferjuri Numru 273/2019/1 LM soċjetà appellata waqt is-seduta tal-4 ta' Novembru, 2019, dan ikkonferma s-

somma pretiża filwaqt li spjega fil-qasir li "Dana … ipprovdejna care service, u

f'daqqa waħda ma riedx; keċċa lil carer.

U skont l-agreement li kellna jrid

jagħti notice ta' xahrejn.

Issa kellu xahar u nofs b'lura kien għadu ma ħallasx, u

x-xahrejn notice li kellu għandu jagħtina".

Is-soċjetà appellata ma offriet l-

ebda prova oħra fir-rigward tas-somma pretiża, anki dwar il-fatt allegat li

f'daqqa waħda l-appellat kien reġa' bdielu u kien keċċa l-carer li kienet ġiet

ipprovduta lilu mis-soċjetà appellata u forsi aktar importanti f'dak l-istadju l-

fatturi relattivi għall-ħlas mitlub, sabiex it-Tribunal seta' jifhem aħjar kif waslet

għas-somma pretiża.

Għalhekk din il-Qorti tqis li s-soċjetà appellata naqset

milli tipprova suffiċjentement it-talba tagħha u t-Tribunal ma setax fuq il-provi

miġjuba quddiemu jasal b'mod komdu sabiex jilqa' t-talba tagħha fil-konfront

Dan ukoll meħuda inkonsiderazzjoni l-kontumaċja tiegħu u l-fatt

li huwa naqas milli jidher ripetutament waqt is-seduti quddiem it-Tribunal jew

li jagħmel is-sottomissjonijiet tiegħu.

Għaldaqstant din il-Qorti qed issib dan l-aħħar aggravju ġustifikat u

tilqgħu.

Għar-raġunijiet premessi l-Qorti tiddeċiedi dwar l-appell tal-appellant billi

tilqgħu u tirrevoka u tħassar is-sentenza appellata, filwaqt li tiċħad it-talbiet

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 8 minn 9

Appell Inferjuri Numru 273/2019/1 LM tas-soċjetà appellata, bl-ispejjeż taż-żewġ istanzi a karigu tal-istess soċjetà

Onor. Dr Lawrence Hamilton LL.D. Spiteri k/a Spiteri De Bono Rosemarie Von Brockdorff Deputat Reġistratur

Qrati tal-Ġustizzja

Paġna 9 minn 9