Jan Vermeer

Jan Vermeer

Johannes Vermeer jew Jan Vermeer /jɑn vər'meˑɪ̯r/, (Delft, 31 ta' Ottubru 1632 – Delft, 15 ta' Diċembru 1675) kien pittur Olandiż.

Ftit nafu fuq il-ħajja ta' Vermeer: bħala sorsi għandna biss xi reġistri, xi ftit dokumenti uffiċjali u kummenti ta' artisti oħra.

Id-data tat-twelid ma nafuhiex eżatt, nafu biss li tgħammed fil-31 ta' Ottubru 1632 fil-knisja Protestanta ta' Delft.

Missieru, Reynier Vermeer, kien nissieġ tal-ħarir tal-klassi nofsanija, li kien jinnegozja wkoll fix-xogħlijiet tal-arti.

Ommu Digna, li kienet minn Antwerpen, iżżewġet lil Reynier fl-1615.

Fl-1641 il-familja akkwistat lukanda jisimha "Mechelen", isem ta' belt fil-Belġju, li kienet tinsab fl-inħawi ta' misraħ is-suq.

Reynier barra x-xogħol ta' negozjant tal-arti u ta' nissieġ beda jaħdem ukoll ta' lukandier.

Meta miet missieru, fl-1652, Joannes wiret il-lukanda u n-negozji tiegħu.

Minkejja li kien minn familja Protestanta, iżżewweġ tfajla Kattolika, Catherina Bolnes, f'April tal-1653.

Barra d-differenzi reliġjużi, il-familja tal-mara kienet iżjed għanja minn dik ta' Vermeer.

Jidher li hu kien ikkonverta qabel iż-żwieġ, għax it-tfal tagħhom ingħataw ismijiet ta' qaddisin Kattoliċi minflok tal-ġenituri.

Barra minn hekk waħda mill-pitturi tiegħu l-"Allegorija tal-fidi", tirrapreżenta l-fidi fl-Ewkaristija, imma ma nafux jekk din tirreferix għall-fidi tal-artista jew ta' min ordnaha.

Ftit wara it-tieġ, il-koppja marru joqogħdu ma' omm Catherina, Maria Thins, armla tat-tajjeb, li kienet fil-kwartier Kattoliku tal-belt.

Vermeer baqa' jgħix hemm mal-familja ħajtu kollha.

Maria kienet importanti fil-ħajja tal-pittur, l-ewwel tifla issemmiet għaliha u kienet tgħinu bi flusha sakemm hu għamel isem fid-dinja tal-arti.

Johannes u martu kellhom b'kollox 14-il tifel u tifla li tlieta minnhom mietu qabel missierhom.

Beda l-apprendistat tiegħu fl-1647, forsi ma' Carel Fabritius.

Fid-29 ta' Diċembru 1653, Vermeer sar membru tax-Xirka ta' San Luqa.

Mir-reġistri ta' din l-għaqda ta' pitturi nafu li l-artista ma setax iħallas il-miżata tas-sħubija, u dan juri li kellu problemi finanzjarji.

Wara s-sitwazzjoni ttejbet, Pieter Van Ruijven, wieħed miċ-ċittadini l-iżjed għonja sar patrun tiegħu u xtara ħafna pitturi minn għandu.

F-1662 Vermeer ġie elett kap tax-Xirka u baqa' f'din il-kariga għal xi snin, sinjal li kien meqjus bħala ċittadin rispettabbli.

Però fl-1672 l-invażjoni tar-Repubblika Olandiża mill-Franċiżi ġabet kriżi finanzjarja gravi u nixfet għal kollox id-domanda għal oġġetti ta' lussu bħall-pitturi u, għalhekk in-negozju ta' Vermeer bħala artista u merkant tant mar għall-agħar li kellu jissellef.

Meta miet fl-1675.

Lil martu u 'l uliedu, Vermeer ħallilhom ftit flus u ħafna dejn.

F'dokument martu waħħlet fl-inkwiet tal-problemi ekonomiċi għal mewtu.

Catherina talbet il-Kunsill tal-belt li jieħdu d-dar u l-pitturi bħala ħlas.

Dsatax-il pittura baqgħu għand Catherina u Maria, u minn dawn ftit inbiegħu biex jitħallsu l-kredituri.

Vermeer kellu l-ħila jikseb kuluri trasparenti billi japplika punti qrib xulxin fuq it-tila, teknika magħrufa bħala "pointillé", li m'għandniex inħawduha ma "pointillisme".

It-teknika tiegħu tagħti riżultati mill-iżjed vivaċi possibbli, b'effetti, fuq kollox tal-kulur, li hu kien jirriċerka b'interess kważi xjentifiku.

Kien iqis is-suġġett bħala konvenjenza: "Il-pitturi ta' Vermeer huma fil-verità naturi mejtin bin-nies".

M'hemmx disinji li żgur nistgħu nattribwuhom lill-artista u l-kwadri tiegħu ma tantx jagħtu ħjiel tal-metodi preparatorji li uża.

Fil-ktieb "Secret Knowledge: Rediscovering the Lost Techniques of the Old Masters" (Għarfien Sigriet: Riskoperta tat-Tekniki Mitlufa tal-Pitturi l-Kbar), li kiteb il-pittur famuż Ingliż David Hockney fl-2001 (rivedut 2006), informat mill-ħafna studji li għamel dwar l-użu tal-istrumenti ottiċi fil-Pittura Fjamminga, l-awtur isostni li Vermeer, bħal ħafna pitturi oħra tal-epoka, kien jinqeda ħafna bil-"camera oscura" biex jiddefinixxi l-fiżjonomija eżatta tal-persunaġġi rrappresentati u l-pożizzjoni preċiża tal-oġġetti fil-kompożizzjoni tal-kwadri.

Skont it-"teżi Hockney-Falco" (mill-isem tal-pittur u tal-fiżiku Amerikan Charles M. Falco, li għamluha famuża), l-użu ta' dan l-istrument ottiku hu biżżejjed biex jiġġustifika in-nuqqas ta' disinji ta' tħejjija għal pitturi ta' preċiżjoni "fotografika" u fiżjonomika straordinarja ta' ħafna artisti Fjammingi, bħal Van Eyck, u wara tal-epoka barokka, bħal Caravaggio jew Velázquez, u appuntu ta' Vermeer.

Imma fuq kollox, skont din it-teżi, l-użu tal-"camera oscura" tispjega wkoll xi wħud mill-effetti sorprendenti tad-dawl fil-kwadri ta' Vermeer, b'mod partikolari l-effetti kurjużi "mhux iffokati" li niltaqgħu magħhom f'xi kapolavuri tiegħu, fejn xi dettalji huma ffokati perfettament u oħrajn mhumiex, bħal effett tipiku li nsibu fit-teknika fotografika moderna.

Il-vivaċità estrema tal-kuluri fil-pitturi ta' Vermeer, li għadna naraw sal-lum, ġejja mill-kura kbira li ħa l-artista fit-tħejjija taż-żebgħa taż-żejt u fit-tfittxija għall-aħjar pigmenti li seta' jsib f'dik l-epoka.

Bħala eżempju ta' dan hemm il-ħafna użu li għamel Vermeer tal-ikħal ultramarine, miksub mill-lapislazzuli, li kien iqum ħafna.

Dan użah fil-pitturi kollha tiegħu mhux biss pur imma wkoll fl-isfumaturi tal-kuluri intermedji.

Anki fis-snin meta kien fi stat finanzjarju ħażin ħafna, dan il-kulur li kien jiswa ħafna, baqa' jużah.

Fix-xogħlijiet tiegħu allura insibu atmosfera eċċezzjonali.

"Il-"ħajja siekta tal-oġġetti" tidher riflessa f'mera ċara; mill-firxa tad-dawl mal-ġewwieni dieħel mit-twieqi mbexxqin, mill-logħob tar-riflessi, mill-effetti tat-trasparenza, penombri u dawl minn wara..."

Fil-bidu tas-seklu 200 kien hemm proliferazzjoni kbira fis-swieq tal-arti ta' pitturi ta' Vermeer foloz.

Dawn kien qiegħed ipinġihom wieħed mill-iżjed falzaturi famużi tal-aħħar seklu, l-Olandiż Han van Meegeren.

Dan il-falzatur ta' ħila kbira uża l-istess tekniki tal-pittura tal-artista biex ħoloq ħafna kwadri b'kompożizzjonijiet oriġinali għal kollox u rnexxielu jgħaddihom bħala xogħlijiet awtentiċi ta' Vermeer, tant li ħafna kollezzjonisti famużi u xi wħud mill-mużewijiet mill-iżjed importanti tal-Ewropa kisbu dawn il-kwadri għall-kollezzjonijiet tagħhom.

Bla dubju dan il-fenomenu famuż għenu n-nuqqas stramb ta' sorsi dokumentali u ta' studji fil-fond tax-xogħlijiet u tal-figura tal-artista Olandiż, li sal-aħħar tas-seklu 19 kien intnessa u kważi ntilfet kull traċċja tal-istorja artistika tal-pittur.

Il-kritika moderna ta' Vermeer bdieha l-istudjuż Franċiż Théophile Thoré-Bürger.

Minn dan il-punt 'l hawn, il-figura tiegħu gawdiet attenzjoni dejjem tikber mill-kritiċi u mill-pubbliku li issa għandu fama internazzjonali.


Sudan t'Isfel

Sudan t'Isfel

Is-Sudan t'Isfel hu nazzjon fl-Afrika.

Hu ngħata l-indipendenza mis-Sudan fl-2011.

Il-belt kapitali u l-ikbar belt hi Ġuba.

Dan il-pajjiż jinsab fruntiera mas-Sudan, l-Etjopja, il-Kenja, l-Uganda, ir-Repubblika Demokratika tal-Kongo, u ir-Repubblika Ċentru-Afrikana.


Romeo u Ġuljetta

Romeo u Ġuljetta

Romeo u Guljetta ("The Most Excellent and Lamentable Tragedy of Romeo and Juliet") hi traġedja ta' William Shakespeare fost l-aktar famużi u rappreżentati, u waħda mill-istejjer tal-imħabba l-iżjed popolari.

L-istorja taż-żewġ protagonisti maż-żmien kisbet valur simboliku u saret l-arketip tal-imħabba perfetta mfixkla mis-soċjetà.

Hemm għadd kbir ta' arranġamenti mużikali (pereżempju, il-poema sinfonika ta' Čajkovskij, il-ballett ta' Prokof'ev, l-opra ta' Gounod, il-musical "West Side Story") u ċinematografi (fost l-aktar popolari dawk diretti minn Zeffirelli u Luhrmann).

Fil-prologu, il-kor jirrakkonta kif żewġ familji nobbli ta' Verona, il-Montecchi u il-Capuleti, kienu ilhom jiġġieldu bejniethom għal ġenerazzjonijiet u li "Mill-ġenbejn fatali ta' dawn iż-żewġ għedewwa Twieled par maħbubin li ġew fid-dinja taħt kewkba ħażina: Li l-ġrajjiet żventurati u msieken tagħhom B'mewthom jidfnu l-mibgħeda tal-ġenituri tagħhom."

L-ewwel att jibda bi ġlieda tat-triq bejn il-qaddejja taż-żewġ familji li tiġi interrotta minn Escalus, prinċep ta' Verona, li jħabbar li jekk ikun hemm iżjed ġlied, il-kapijiet tal-familji jkunu meqjusin responsabbli u jħallsu b'ħajjithom.

Hekk il-folla tinfirex.

Il-Konti Paride, żagħżugħ li jiġi mill-prinċep, talab lill-Capuleti biex jiżżewweġ it-tifla tagħhom Ġuljetta li kellha ftit inqas minn erbatax il-sena.

Il-Capuleti jistidnuh jiġbdilha l-attenzjoni fil-ballu bil-maskrili kien se jsir l-għada, waqt li omm Ġuljetta tfittex tikkonvinċiha li taċċetta l-offerta ta' Paride.

Din ix-xena tintroduċi l-imreddgħa ta' Ġuljetta, l-element komiku fid-dramm.

Romeo, ġuvni ta' sittax-il sena, bin il-Montecchi, għandu grazzja ma' Rosalina, waħda mill-Capuleti (persunaġġ li qatt ma jidher).

Mercuzio (ħabib ta' Romeo li jiġi mill-Prinċep) u Benvolio (kuġin ta' Romeo) jippruvaw iferrħu lil Romeo għalxejn, u hekk jiddeċiedu li jmorru libsin ta' maskarati fid-dar tal-Capuleti, biex jixxalaw u jfittxu li jinsew.

Romeo, li jittama li jara lil Rosalina fil-ballu, minflok jiltaqa' ma' Ġuljetta.

Iż-żewġ żagħżagħ jgħaddu xi tit kliem biss bejniethom, imma biżżejjed biex jieħdu grazzja ma' xulxin u biex jibdew jitbewsu.

Qabel ma jintemm il-ballu, il-Balija lil Ġuljetta tgħidilha l-isem ta' Romeo.

Romeo jirriskja ħajtu u jittratieni fil-ġnien tal-Capuleti wara t-tmiem tal-festa.

Matul ix-xena famuża tal-gallarija, iż-żewġ żagħżagħ jistqarru imħabbithom lejn xulxin u jiddeċiedu li jiżżewġu bil-moħbi.

L-għada bl-għajnuna tal-Balija, il-Franġiskan Patri Lorenzo jżewweġ lil Romeo u Ġuljetta, u jispera li l-għaqda bejniethom forsi ġġib il-paċi bejn familji tagħhom.

L-affarijiet imorru għall-agħar meta Tebaldo, kuġin ta' Ġuljetta u ta' temperament għadbi, jiltaqa' ma' Romeo u jipprova jipprokovah għal dwell.

Romeo jirrifjuta li jiġġieled ma' wieħed li issa hu kuġinuh, imma Mercuzio (li dan ma kienx jafu) jaċċetta l-isfida hu.

Meta jipprova jifridhom, Romeo mingħajr ma jrid iħalli 'l Tebaldo jferi 'l Mercuzio, li jmut waqt li jistqar "il-pesta fuq iż-żewġ familji tagħkom!".

Romeo, bir-rabja, joqtol 'il Tebaldo.

Il-Prinċep jikkundanna 'l Romeo għall-eżilju: ikollu jaħħli l-belt qabel is-sbieħ tal-għada.

Iż-żewġ għarajjes jirnexxilhom jgħaddu l-uniku lelj ta' mħabba flimkien.

Mas-sbieħ, imqajmin mill-għana tal-alwetta, ħabbara tal-għodwa (li jixtiquha li kienet l-għanja tal-lejl tar-rużinjol), jinfirdu u Romeo jaħrab lejn Mantova.

Però Ġuljetta tlett ijiem oħra għandha tiżżewweġ lil Paride.

Patri Lawrenz, espert fil-ħxejjex mediċinali, 'il Ġuljetta jagħtiha tixrob taħlita li biha tkun qisha mejta għal tnejn u erbgħin siegħa.

Sadattant il-patri jibgħat messaġġ lil Romeo biex jgħidlu biex jiġi sabiex meta terġa' tqum jaħrab magħha lejn Verona.

Sfortunatament il-messaggier tal-patri ma jirnexxilux isib 'il Romeo għax Mantova kienet taħt kwarantina għall-pesta, u Romeo jsir jaf minn ħabib li Ġuljetta mietet.

Romeo ddisprat jikseb velenu arseniku u jmur lura Verona bil-moħbi u jidħol fil-kripta tal-Capuleti, iddeterminat li jingħaqad ma' Ġuljetta fil-mewt.

Romeo, wara li qatel fi dwell lil Paride, li kien ukoll fil-kripta, jħares bil-ħlewwa lejn Ġuljetta għall-aħħar darba u jivvelena ruħu waqt li jlissen il-kliem famużi "U hekk b'bewsa immut" (Att 5 xena III).

Meta Ġuljetta tqum u ssib 'il żewġha u 'l Paride mejtin ma' ġenbha, toqtol ruħha bl-istallett ta' Romeo.

Fl-aħħar xena, iż-żewġ familji u l-Prinċep imorru jiġru lejn il-qabar, fejn Patri Lawrenz jgħidilhom bl-imħabba u ż-żwieġ sigriet ta' Romeo u Ġuljetta.

Iż-żewġ familji, kif inhu antiċipat fil-prologu, huma rikonċiljati bid-demm ta' wliedhom u jtemmu l-gwerra bejniethom.

Id-dramm hu fuq kollox ta' spirazzjoni medjovali, però Carol Gesner u J.J. Munro urew li l-idea tal-istorja kienet diġa fil-letteratura antika Griega fil-"Babyloniaka" ta' Jamblikos (Ἰάμβλιχος) u fl-"Ephesiaka" ("Rakkonti Efesji dwar Abracóme u Anzia") ta' Ksenofon (Ξενοφῶν;) ta' Efesu.

Fit-tieni rumanz, Anzia, mara mifruda minn żewġha minħabba xorti ħażina waqgħet f'idejn qatta ħallelin u salvaha l-eroj Perilaos.

Dan sar iħobbha u ried jiżżewwiġha u hekk ħalaq l-istess sitwazzjoni provokata minn Paride f'Shakespeare.

Tant kienet iddisprata li xorbot taħlita li ħasbitha velenu, imma din ġabet fuqha, bħal fuq Ġuljetta stat letarġiku biss.

Meta qamet riedet tibqa' fil-qabar u tmut bil-ġuħ imma ħaduha qatta ħallelin oħra.

L-ismijiet tal-familji miġġildin nafu bihom bil-kitba mis-seklu 14 għax imsemmijin minn Dante fid-"Divina Commedia" ("Purgatorio", VI, 105).

Il-Montecchi kienu minn Verona waqt li l-Capuleti ġew minn Brescia imma kienu joqogħdu Verona meta kien joqgħod hemm Dante, f'dik li llum tissejjaħ id-dar ta' Ġuljetta.

F'din id-dar insibu l-stemma tagħhom forma ta' kappell fuq il-kjavi tal-ħnejja tad-daħla għall-bitħa tas-seklu 13.

M'hemmx kitba dwar il-ġlied bejn il-Capuleti u l-Montecchi, waqt li dawn tal-aħħar għal żmien twil kienu fi ġlieda mdemma mal-Guelfi.

Nafu li l- Montecchi tkeċċew mill-belt mill-"Cangrande della Scala", wara li ppruvaw jagħmlu komplott kontrieh.

Ingliż

Romeo e Giulietta Taljan


Clube de Regatas do Flamengo

Clube de Regatas do Flamengo

Clube de Regatas do Flamengo, jew sempliċement Flamengo, hu klabb tal-futbol, li hu bbażat f'Rio de Janeiro, Brażil.

Fundat fl-1895, il-klabb kien parti mill-istorja tal-futbol Brażiljan.

Fis-snin ħamsin, il-klabb kellu wieħed mill-aqwa timijiet fil-Brażil.


Forti Sant’Anġlu

Forti Sant'Anġlu

Il-Forti Sant'Anġlu hija fortifikazzjoni ddedikata lil Sant'Anġlu ta' Sqallija fil-Birgu, fiċ-ċentru tal-Port il-Kbir.

Id-data meta l-forti bdiet tinbena mhux magħrufa.

Madankollu, hemm kitbiet tar-Rumani dwar tempju ddedikat għall Juno jew Astarte li kien fil-viċinanza ta' fejn illum insibu l-forti.

Minflok dan it-tempju, bdiet tinbena fortizza wara li waslu l-Għarab f'Malta madwar 870 WK.

Wara li Malta saret parti mir-Renju ta' Sqallija, fis-seklu XII beda jinbena torri, u llum għad fadal xi fdalijiet tiegħu ġewwa l-fortizza.

Fis-seklu tlettax, waqt il-ħakma tal-Anġevini, hemm dokumenti li jsemmu "Castrum Maris" (Kastell tal-Baħar) fil-ponta tal-Birgu li kellu 150 suldat u ftit armi.

Il-kastell kien f'idejn l-Anġevini waqt il-Battalja ta' Malta tal-1283.

Wara li l-Anġevini tilfu, il-kastell spiċċa tal-Aragoniżi.

Meta l-Kavallieri ta' San Ġwann waslu Malta fl-1530, għażlu li jistabbilixxu ruħhom fil-Birgu u mhux fl-Imdina, u l-forti saret is-sede tal-Gran Mastru.

Sal-1536 il-Kavallieri irranġaw u saħħew il-"Castrum Maris" billi bnew foss u aktar swar madwar il-forti.

Meta t-Torok attakkaw fl-1551, raw li l-Forti Sant'Anġlu kienet b'saħħitha wisq u ddeċidew li ma jattakkawhiex.

Waqt l-Assedju l-Kbir, il-forti rreżistiet it-Torok għal darb'oħra, u wara li l-Kavallieri rebħu bdiet tinbena l-Belt Valletta n-naħa l-oħra tal-Port il-Kbir.

B'hekk il-Birgu u Forti Sant'Anġlu tilfu ftit mill-importanza li kellhom.

It-tqassim tal-fortizza kif inhi llum hi attribwita lil Carlos de Grunenburgh, li ddisinja diversi partijiet mill-fortizza meta din kienet qed tiġi rrestawrata lejn it-tmiem tas-seklu sbatax.

Wara dan ir-restawr il-fortifikazzjoni kellha xi 80 kanun, li 48 minnhom kienu jħarsu lejn l-entratura tal-port.

Mal-wasla tal-Franċiżi fl-1798 il-forti serviet bħala kwartieri ġenerali tal-Armata Franċiża.

Mal-wasla tal-Ingliżi fl-1800, Forti Sant'Anġlu saret il-bażi ta' żewġ battaljuni mit-"35th Regiment".

Fl-1912, il-forti ttieħed mir-"Royal Navy" u ġiet imniżżla bħala HMS "Egremont", u saret il-bażi għall-flotta Ingliża fil-Mediterran.

Fl-1933 isimha nbidel għal HMS "Saint Angelo".

L-Ingliżi ma biddlux id-dehra tal-fortizza, ħlief li bnew batterija speċjali għal tip ta' kanuni kbar.

Matul it-Tieni Gwerra Dinjija, il-forti kien għal darb'oħra f'assedju u b'kollox sofra 69 balla diretta bejn l-1940 u l-1943.

Meta l-forzi Ingliżi telqu minn Malta fl-1979 il-forti ngħatat lill-gvern Malti u minn dakinhar waqgħet fi stat ħażin.

Hemm pjanijiet li l-forti tiġi rrestawrata fil-futur.

Fl-1998 il-forti ngħatat lura lill-Ordni Militari Sovran ta' Malta.

Bħalissa l-forti hija magħluqa għall-pubbliku minħabba restawr li jista jsir fil-futur.

Fil-5 ta' Marzu 2012, ġie kkonfermat li l-Fond Ewropew għall-Iżvilupp Reġjonali allokat €13.4 miljun għar-restawr u konservazzjoni tas-sit, u wara dan il-forti se tkun miftuħa bħala attrazzjoni turistika ewlenija f'Malta, sabiex tenfasizza l-istorja tagħha u l-irwoli li kellha matul iż-żminijiet.


Queen

Queen

Queen kienet band popolari tas-sittinijiet.

Il-membri tal-band kienu Freddie Mercury, Brian Harold May, John Deacon u Roger Meddows Taylor.

L-oriġini tal-band kienu f'Londra, l-Ingilterra.


Bolla postali

Bolla postali

Bolla postali hija biċċa karta li teħel fuq ittra jew pakkett biex turi li t-tariffa tal-posta ġiet imħallsa.

L-ewwel bolla, il-"Penny Black", ħarġet mir-Renju Unit f'Mejju tal-1840.

Wara r-Renju Unit, diversi pajjiżi bdew joħorġu l-bolli tagħhom, u l-ewwel kienu Zurich fl-Iżvizzera u l-Brażil fl-1843.

L-ewwel bolla ta' Malta inħarġet fl-1 ta' Diċembru 1860.


Ginea

Ginea
Il-Ginea hu nazzjon fl-Afrika.


São Tomé u Príncipe

São Tomé u Príncipe

São Tomé u Príncipe hu nazzjon fl-Afrika.


Repubblika tal-Kongo

Repubblika tal-Kongo

Ir-Repubblika tal-Kongo hu nazzjon fl-Afrika.


Repubblika Demokratika tal-Kongo

Repubblika Demokratika tal-Kongo

Ir-Repubblika Demokratika tal-Kongo hu nazzjon fl-Afrika.


Ginea Bissaw

Ginea Bissaw
Il-Ginea Bissaw hu nazzjon fl-Afrika.


Il-Mandraġġ

Il-Mandraġġ

Il-Mandraġġ hija żona fin-naħa t'isfel tal-Belt Valletta man-naħa ta' Marsamxett.

F'din iż-żona meta ġiet biex tinbena l-Belt fl-1566 kien ippjanat li jkun hemm "mandracchio" jew mandraġġ li jfisser parti kennija fil-port għat-tiswija tal-vapuri.

B'dan il-għan l-Ordni ta' San Ġwann ħareġ ordni sabiex il-ġebel biex tinbena l-belt kellu jittieħed minn dan is-sit sakemm il-ġebel ma jittiħidx mill-gebel biex jitħaffer il-ġibjun.

Ir-raġuni għalfejn intgħażel dan is-sit kien minħabba li l-blat kien inqas imżerżaq lejn il-baħar.

Kien bejn l-1572 u l-1600 li bdew jinbnew id-djar f'dan il-post li kien barriera mitluqa.

Id-djar li bdew jinbnew mal-erba' naħat tal-mandraġġ żammew mal-arkitettura tal-belt imma dawk li kienu fuq in-naħa ta' ġewwa kienu qed jinbnew mingħajr ippjanar.

L-erba' toroq li kienu jdawru l-Mandraġġ kienu Triq San Mark, Triq Santa Luċija, Triq San Patrizju u Triq Marsamxett.

Id-daħliet għall-mandraġġ kienu minn Triq San Mark kif ukoll minn Triq San Patrizju u Santa Luċija.

Dawn id-daħliet biex wieħed jidħol fil-mandraġġ kienu jinkludu taraġ jew turġien li jagħtu għal Triq il-Mandraġġ.

Id-daħla ta' Triq San Mark kienet magħrufa bħala "Il-mina taċ-Ċintura" filwaqt li dik ta' Triq Santa Luċija kienet magħrufa bħala "It-tomba tal-Mandraġġ".

Minkejja li l-mandraġġ kien jikkonsisti fi triq waħda b'diversi sqaqien, il-karratteristiċi differenti ta' ċertu partijiet wasslu biex ikunu magħrufa bl-ismijiet tagħhom fosthom "it-triq tal-kanal" u "it-triq ta' taħt il-bastjun".

Mid-daħla prinċipali Triq il-Mandraġġ kienet wiesgħa madwar 7 metri, daqs Triq San Ġwann, Imma matul it-triq il-wisa' tat-triq hija madwar 2 metri, bil-bini jkun madwar 3 metri minn xulxin f'xi partijiet.

It-tul tat-triq hija ta' madwar 574 metru biex b'hekk l-ispazju fit-triq kien ta' 1940 metru kwadru.

L-għoli tal-bini li kienu jdwaru l-Mandraġġ kien ta' madwar erba' jew ħames sulari fi Triq Marsamxett u Triq San Patrizju filwaqt li kien ta' madwar tnejn jew tlieta sulari ma' Triq San Mark u u erba' sulari ma' Triq Santa Luċija.

Fl-1913, Attilo Critien, li kien il-kap tad-Dipartiment tas-Sanità kien dar id-djar tal-Mandraġġ waħda waħda u sab li fi Triq il-Mandraġġ kien hemm numerati madwar 333 dar bin-numri jibdew min-naħa tax-xellug ta' Triq San Patrizju.

Huwa ppublika r-rapport tiegħu fi kiteb bit-titlu "The Manderaggio.

Notes, historical and other" fl-1938.

Kienu diversi r-rapporti matul iż-żmien li talbu biex id-djar li kienu jinsabu fil-Mandraġġ jitwaqqgħu minħabba n-nuqqas ta' spazju u iġene.

Fosthom kien hemm il-Professur Bernard, it-tabib ewlieni tal-gvern, Dr W. H. Burrell li kien ressaq rapport quddiem il-Parlament fl-1854, il-Kaptan P. Galton u Dr. J. Sutherland f'rapport dwar il-kundizzjonijiet sanitarji ta' l-iStations tal-Mediterran, il-Kummissjoni tal-Kolera tal-1886, Is-Sur Read, li kien Technical Adviser tal-Qirda tal-Ġrieden tal-Ministru tal-Biedja u tas-Sajd u Sir Walter Johnson C.M.G., F.R.C.S.

Kien fil-Gazzetta tal-Gvern tal-24 ta' Marzu, 1937 li il-gvern ħareġ abbozz ta' Ordinanza li bih il-Gvern ried jirranġa l-inħawi li huma ta' ħsara għas-saħħa fosthom il-Mandraġġ.

F'Novembru tal-1948 bdiet tiġi mplimentata l-iskema tal-Mandraġġ fejn in-nies ngħataw residenza temporanja sakemm isir it-twaqqiegħ u l-bini mill-ġdid taż-żona.

Uħud minnhom ingħataw residenza fil-Belt stess filwaqt li oħrajn ngħataw post f'diversi lokalitajiet fosthom Il-Furjana, Il-Gżira u San Ġiljan.

Kien fit-8 ta' Awwissu, 1951 li l-Ministeru tax-Xogħolijiet u r-Rikostruzzjoni qal li tlesta l-ewwel blokk ta' 42 flat.

Fis-snin ħamsin tlestew il-blokkijiet ta' flats l-oħra ta' din iż-żona.

Illum ftit li xejn baqa' mill-bini li kien jagħmel parti mill-Mandraġġ ħlief xi bini li jinsab fin-naħa ta' Marsamxett.

Fil-Palazz tal-Inkwiżitur jinsab mudell tal-Mandraġġ li sar minn Rużar Calleja fl-1938.

Calleja dam jaħdem fuq dan il-mudell disa' xhur u huwa mibni fuq skala ta' 1:16.


Santa Venera

Santa Venera

Santa Venera (jew Santa Vendra) hija belt fil-qasam tal-Port il-Kbir ta' Malta, b'popolazzjoni ta' 6,800 ruħ.

Sal-1912 kienet tagħmel parti minn Birkirkara.

L-eqdem bini f'Santa Venera huma l-Akwadott ta' Wignacourt u Casa Leoni, li tinkludi l-Ġnien Romeo Romano.

Koordinati:


Żebbuġ (Għawdex)

Żebbuġ (Għawdex)

Iż-Żebbuġ hu raħal f'Għawdex b'popolazzjoni ta' 1770 ruħ.

Hu l-akbar kunsill lokali f'Għawdex bl-erja, madankollu l-popolazzjoni hija żgħira.

Koordinati:


Transnistrija

Transnistrija

It-Transnistrija, magħrufa uffiċjalment bħala r-Repubblika Pridnestrovijana Moldavjana, hu pajjiż interkjuż fl-Ewropa li għandu indipendenza "de facto" mill-Moldova iżda din hi rikonoxxuta minn ftit pajjiżi biss.


Nikosija

Nikosija

Nikosija hija l-belt kapitali ta' Ċipru.


Invażjoni ta' Għawdex (1551)

Invażjoni ta' Għawdex (1551)

L-Invażjoni ta' Għawdex kienet meta l-gżira ta' Għawdex ġiet attakkata mill-Imperu Ottoman f'Lulju 1551.

Wara l-attakk fuq Għawdex, it-Torok attakkaw Tripli u ħaduha mill-Kavallieri ta' San Ġwann fl-Assedju ta' Tripli.

Nhar it-18 ta' Lulju, 1551, għaxart elef suldat Tork kmandati minn Sinan Paxa waslu fil-port ta' Marsamxett, fejn kienu pjanaw li jattakkaw lill-Kavallieri fil-Birgu u l-Forti Sant'Anġlu.

Madankollu dawn raw li l-forti kienet b'saħħitha wisq biex jirbħuha fi ftit jiem.

B'hekk it-Torok telqu lejn l-Imdina biex jieħdu dik il-belt.

Sadanittant, il-Kavallieri fl-Imdina, li kienu kmandati mill-Franċiz Nicolas Durand de Villegaignon, qalu lin-nies li kienu jgħixu fl-inħawi biex jistkennu fil-belt.

Malli waslu t-Torok, raw ħafna nies fl-Imdina u ħasbu li hemm ħafna suldati jiddefendu l-belt.

Madankollu, il-vapuri tat-Torok f'Marsamxett kienu ġew attakkati mill-Kavallieri.

Minħabba dan, iddeċidew li jattakkaw Għawdex.

Il-forzi Torok attakkaw Għawdex ftit jiem wara li kienu ġew Malta.

Huma bbumbardjaw iċ-Ċittadella, u wara ftit jiem, il-Gvernatur Gelatian de Sessa prova jinnegozja ma' Sinan Paxa, iżda dan m'aċċettax.

Ftit wara t-Torok daħlu ċ-Ċittadella u ħadu n-nies kollha skjavi, ħlief erbgħin xiħ u xiħa, patri u xi 300 Għawdxi li rnexxielhom jaħarbu billi jixxabtu mas-swar tal-belt.

Wara l-invażjoni, kien għad fadal ftit familji f'Għawdex, u minħabba dan il-Kavallieri ħeġġew lil xi Maltin biex imorru jgħixu Għawdex.

Madankollu kellhom jgħaddu 150 sena sakemm il-popolazzjoni reġgħet ġiet għan-normal.

Il-Kavallieri għamlu wkoll kummissjoni magħmulha mill-inġiniera Leone Strozzi u Pietro Pardo biex jeżaminaw il-fortifikazzjonijiet ta' Malta.

Dawn qalulhom li kien hemm il-bżonn ta' aktar fortifikazzjonijiet b'saħħithom.

Fil-fatt, ftit wara bdew jinbnew Forti San Mikiel fl-Isla u Forti Sant'Iermu fl-għolja Xebb ir-Ras, fejn illum tinsab il-Belt Valletta.

Il-fatt li t-Torok ma rebħux il-Gżejjer Maltin kollha f'dan l-attakk kien ukoll wieħed mill-kawżi tal-Assedju l-Kbir fl-1565.

Fl-2013 nbena mafkar għal dan l-Assedju fil-ġnien ta' Villa Rundle fir-Rabat (Għawdex).


Olympe de Gouges

Olympe de Gouges

Olympe de Gouges, psewdonimu ta' Marie Gouze, (Montauban, 7 ta' Mejju 1748 – Pariġi, 3 ta' Novembru 1793), kienet drammaturga Franċiża li għexet matul ir-Rivoluzzjoni Franċiża.

Il-kitba femminista u abolizzjonista tagħha kellha influwenza kbira.

Fl-1788 ippubblikat "Riflessjonijiet dwar in-nies suwed"" li fih ħadet pożizzjoni kontra l-jasar, u fl-1791 id-"Dikjarazzjoni tad-drittijiet tal-mara u taċ-ċittadina" li kien dikjarazzjoni tal-ugwaljanza politika u soċjali bejn l-irġiel u n-nisa.

Fl-1793 ġiet giljottinata għax kienet kontra l-eżekuzzjoni ta' Lwiġi XVI u jidher li kienet attakkat il-Kumitat tas-Saħħa Pubblika.

B'mewtha bdiet ir-repressjoni spjetata ta' kull dissidenza u wkoll it-treġġigħ lura tar-rivoluzzjoni libertarja, x'aktarx kollu dovut għall-istat ta' gwerra li kien sar permanenti, maħluq mill-potenzi alleati u kontrorivoluzzjonarji (il-Prussija, l-Ingilterra, l-Awstrija u r-Russja).

Meta twieldet Marie Gouze ġiet reġistrata bħala bint Pierre Gouze u Anne-Olympe Mouisset, li kienu żżewġu fl-1737.

Pierre Gouze kellu ħanut tal-laħam u ommha kienet bint bejjiegħ tad-drappijiet.

Imma ommha ma damitx ma għarrfitha li kienet it-tifla naturali tal-poeta Jean-Jacques Le Franc de Pompignan (1709 – 1784), il-parrinu tagħha.

Fl-1765, iżżewġet lil Louis-Yves Aubry u ma damitx ma kellha tifel.

Żewġha miet ftit wara.

Kienet diżilluża bl-esperjenza taż-żwieġ u matul ħajjitha kollha rrefjutat li terġa' tiżżewweġ għax kienet tgħid li ż-żwieġ hu "l-qabar tal-fiduċja u l-imħabba".

Bdiet issejjaħ lilha nfisha bl-isem "Marie-Olympe" jew sempliċement "Olympe", u żiedet il-partiċella "de" ma' kunjomha "Gouze" jew pjuttost "Gouges".

Lejn l-1770 ħalliet Montauban ma' binha Pierre - li fil-ġejjieni kellu jilħaq ġeneral tal-armata tar-Repubblika - biex tmur Pariġi biex toqgħod ma oħtha miżżewġa, bil-ħsieb li binha jkollu edukazzjoni suriet in-nies.

Pariġi kellha relazzjoni ma' direttur ta' kumpannija qawwija tal-vapuri għat-trasport militari li kienet taħdem mal-Istat.

Hu ried jiżżewwiġha imma hi rrefjutat, imma r-relazzjoni tagħhom damet sat-tmiem tar-Rivoluzzjoni.

Ma jistax wieħed jgħid li Marie-Olympe de Gouges kienet "kortiġjana".

Kienet tgħix ma' diversi rġiel li għenuha finanzjarjament biex iżżom livell ta' ħajja borgiża.

Veru kellha relazzjonijiet ta' mħabba u passjoni, imma dawn ma jikkomparawx mal-libertinaġġ ipprattikat Versailles jew mill-borgeżija għolja Pariġina.

Matul ħajjitha kollha, kellha ġibda kbira għat-teatru u fl-1778 bdiet tikkonċentra fuq il-kitba ta' kummiedji.

Barra mit-teatru politiku li ġie rrappreżentat fi żmien ir-rivoluzzjoni, il-kummiedja li għamlitha famuża kienet "l'Esclavage des Noirs" ippubblikata fl-1792 u miżjuda mar-repertorju tal-Comédie-Française bit-titlu "Zamore et Mirza, ou l'heureux naufrage ("Zamore u Mirza, jew in-nawfraġju ta' ferħ")".

Din il-kummiedja u oħra intitulata "le Marché des Noirs" (1790), flimkien mas-saġġ "Riflessioni dwar in-nies suwed" (1788) ħallewha tidħol fis-Soċjetà tal-ħbieb tas-Suwed - il-"lobby" tal-abolizzjonisti - imwaqqfa fl-1788 minn Brissot.

Fl-1788, saret magħrufa bil-pubblikazzjoni ta' xogħlijiet żgħar li kienu diskussi ħafna f'dal-perjodu, partikolarment fil-"Journal général de France" imma anki f'ġurnali oħra.

Olympe imbagħad żviluppat proġett ta' riforma patrijottika fil-famuża "Ittra lill-Poplu" fejn ipproponiet programm vast ta' riformi soċjali u soċjetarji fl-"Osservazzjoniet patrijottiċi".

Dawn ix-xogħlijiet kienu segwiti minn xogħlijiet żgħar oħra indirizzati lir-rappreżentanti tat-tliet leġiżlaturi prinċipali tar-Rivoluzzjoni, liċ-ċirkli patrijottiċi u diversi personalitajiet fosthom Mirabeau, La Fayette u Necker li kienet tammira partikolarment.

Il-pożizzjoni tagħha kienet dejjem qrib dik tal-mistednin li kienu jattendu s-salott ta' Auteuil ta' Madame Helvétius, mart il-filosfu Adrien Helvétius.

F'dan il-post ta' laqgħat kulturali, fejn kienu jiddefendu l-prinċipju tal-Monarkija Kostituzzjonali, kienu jiġu diskussi ħafna argumenti oħra dwar l-emanċipazzjoni tas-soċjetà Franċiża u b'partikolari ir-rwol tan-nisa fiha.

Flimkien mal-membri l-oħra ta' dawn il-laqgħat f'Auteuil u minħabba fihom Olympe saret repubblikana.

Dawn kollha kienu kontra l-eżekuzzjoni ta' Lwiġi XVI.

Fis-16 ta' Diċembru 1792 Olympe de Gouges offriet li tgħin lil Malesherbes fid-difiża tar-re quddiem il-konvenzjoni imma t-talba tagħha inċaħdet bil-ħdura.

Kienet isostni li n-nisa kellhom il-ħila jieħdu f'idejhom ħafna mir-responsabiltajiet li tradizzjonalment huma riżervati għall-irġiel.

Fil-kitba kważi kollha tagħha titlob li n-nisa jkun imdaħħlin fid-dibattiti politiċi u soċjali.

Kitbet hekk: "Il-mara għandha d-dritt titla' għall-forka; għandha jkollha wkoll id-dritt li titla fuq ir-rostru."

Kisbet il-permess li n-nisa jkunu jistgħu jidħlu għaċ-ċerimonja ta' karattru nazzjonali, "il-Festa tal-Liġi" tat-3 ta' Ġunju 1792 u wara fit-tifkira tar-rebħa tal-Bastille fl-14 ta' Lulju 1792.

Id-difiża tad-drittijiet tan-nisa kienet impenn kbir għal Olympe de Gouges.

Kitbet id-"Dikjarazzjoni tad-drittijiet tal-mara u ċ-ċittadina" indirizzata lil Marija Antonjetta, fejn imxiet mad-"Dikjarazzjoni tad-drittijiet tal-bniedem u ċ-ċittadin" tal-1789, li fiha affermat l-ugwaljanza tad-drittijiet ċivili u politiċi bejn iż-żewġ sessi u insistiet fuq ir-restituzzjoni tad-drittijiet naturali lin-nisa li l-qawwa tal-preġudizzju kienet serqitilhom.

F'dik l-epoka is-suffraġju kien jiddependi fuq il-ġid (lil ħaddiem il-vot kien iqumlu tlett ijiem xogħol) u l-maġġoranza tal-poplu Franċiż ma setax imur jivvota.

Olympe talbet li jkun hemm il-possibbiltà li żwieġ jinħall u l-instawrazzjoni tad-divorzju (aċċettat l-għada tar-Rivoluzzjoni).

Avanzat l-idea ta' kuntratt iffirmat bejn konkubini u ġġieldet għat-tfittix ħieles tal-paternità u r-rikonexximent tal-ulied barra miż-żwieġ.

Kienet ukoll fost l-ewwel nies li ppromovew sistema ta' welfare u fformulat - fil-wisa' - sistema ta' protezzjoni għall-ommijiet u t-tfal u rrakkomandat il-ħolqien ta' laqgħat nazzjonali biex jikkumbattu l-qagħad.

Bl-istess mod ipproponiet il-ħolqien ta' djar għall-fqar u ta' sodod ta' lejl għat-tallaba.

Iżjed ma r-Rivoluzzjoni daħlet 'il ġewwa, iżjed saret ħarxa fil-kitba tagħha.

Fit-2 ta' Ġunju 1793, il-Ġakobini arrestaw l-alleati tagħha, il-Ġirondini, tefgħuhom il-ħabs, u imbagħad f'Ottubru bagħtuhom għall-giljottina.

Fl-aħħar, il-fuljett tagħha, "Les trois urnes, ou le salut de la Patrie, par un voyageur aérien" ("It-Tliet Urni jew il-Fidwa tal-Patrija, minn Żajjar Aerju") tal-1793, wassal biex tiġi arrestata.

Il-fuljett talab referendum biex tintgħażel waħda minn tliet forom ta' gvern: l-ewwel, repubblika indiviżibbli, it-tieni gvern federali, jew it-tielet, monarkija kostituzzjonali.

Wara li ġiet arrestata, il-kommissarji fittxu x-xhieda ma' darha kollha.

Meta ma' sabu xejn hemm, hi minn jeddha ħadithom il-maħżen fejn kienet iżżomm id-dokumenti.

Hemm sabu dramm mhux komplut bit-titlu "La France Sauvée ou le Tyran Détroné}}" ("Franza Salvata, jew it-Tiran Detronizzat").

Fl-ewwel att (baqa' biss l-ewwel att u nofs), Marija-Antonjetta qed tippjana strateġija biex iżżomm il-monarkija milli taqa' u jikkonfrontawha l-forzi rivoluzzjonarji, fosthom De Gouges infisha.

L-ewwel att jagħlaq b'De Gouges tipprietka lir-reġina fuq l-intenzjonijiet sedizzjużi li kellha u tgħidilha kif imissha tmexxi l-poplu tagħha.

De Gouges u l-prosekutur it-tnejn użaw dan id-dramm bħala xhieda fil-proċess tagħha.

Il-prosekutur sostna li kif Olympe pinġiet ir-reġina seta' jqajjem simpatija u appoġġ għall-Monarkiċi, waqt li hi stqarret li d-dramm wera li hi minn dejjem kienet tappoġġa r-rivoluzzjoni.

Għaddiet tliet xhur il-ħabs mingħajr avukat, tipprova tiddefendi ruħha.

L-imħallef ewlieni caħdilha d-dritt għal avukat, fuq il-bażi li żgur kellha l-ħila tiddefendi ruħha.

Jidher li l-imħallef ibbaża l-argumenti tiegħu fuq it-tendenza li kellha De Gouge li tirrappreżenta ruħha fil-kitba.

Bl-għajnuna ta' ħbiebha, irnexxielha tippubblika żewġ testi: "Olympe de Gouges au tribunal révolutionnaire" ("Olympe de Gouges quddiem it-tribunal rivoluzzjonarju"), fejn irrakkontant l-interrogazzjonijiet tagħha u l-aħħar xogħol tagħha, "Une patriote persécutée" ("Patrijotta persegwitata"), fejn ikkundannat it-Terrur.

Il-Ġakobini, li diġà kienu qatlu r-Re u r-Reġina, ma tantx kellhom aptit jittoleraw xi oppożizzjoni mill-intellettwali.

De Gouges ingħatat sentenza għall-mewt fit-2 ta' 2 Novembru 1793, u ġiet ġustizzjata l-għada għal imġiba sedizzjuża biex tirristabbilixxi l-monarkija.

Olympe ġiet ġustizzjata xahar biss wara li kien ħareġ mandat għall-arrest ta' Condorcet u tlett ijiem biss wara l-mexxejja tal-Ġirondini ġew giljottinati.

Indifnet fiċ-ċimiterju tal-Madeleine.

L-aħħar mumenti ta' ħajjet Olympe iddekrivihom wieħed Pariġin anonimu li żamm djarju ta' x'kien qiegħed jiġri:

Matul ħajjitha, Olympe de Gouges sikwit soffriet mill-preġudizzji (kienu jgħidu, pereżempju, li ma kinetx taf tikteb u xi ħadd ieħor kien jiktbilha kollox).Fl-istess ħin batiet ċerta ostilità min-naħa tan-nisa u wara l-eżekuzzjoni, in-nies baqgħu jiftakruha l-iżjed bħala prostituta.

Kellna nistennew sat-tmiem tat-Tieni Gwerra Dinjija biex il-figura ta' Marie-Olympe de Gouges toħroġ mill-karikatura u l-ħrejjef.

Meta ġiet studjata u diskussa, partikolarment fl-Istati Uniti, fil-Ġappun u l-Ġermanja, l-oriġinalità, l-indipendenza ta' spirtu, il-kitba kuraġġuża u l-ġenerożità kbira, l-onestà intellettwali tagħha għamluha waħda mill-isbaħ figuri umanisti tas-seklu 18.

Franza, fit-tħejjija għaċ-ċelebrazzjoni tal-biċentinarju, il-kitba ta' Olympe de Gouges inqrat u ġiet editjata u kellha xi forma modesta ta' rikonoxximent.

Wara Ottubru tal-1989, bis-saħħa tal-inizjattiva tal-istorika Catherine Marand-Fouquet, intbagħtu ħafna petizzjonijiet indirizzati lill-presidenza tar-Repubblika biex jitolbu li l-fdalijiet ta' Olympe de Gouges jittieħdu fil-Pantheon ta' Pariġi.

F'Novembru tal-1993, l-istess Catherine Marand-Fouquet organizzat dimostrazzjoni quddiem il-Panthéon bħala tifkira tal-biċentenarju tal-eżekuzzjoni ta' Olympe.

Fis-6 ta' Marzu 2004, is-salib it-toroq ta' Rue Béranger, Rue Charlot, Rue Turenne u Rue Franche-Comté f'Parġi issemma Place Olympe de Gouges.

Il-pjazza inawguraha is-sindku tat-tielet Arrondissement, Pierre Aidenbaum, flimkien mal-ewwel viċi sindku ta' Pariġi, Anne Hidalgo.

F'din l-okkażjoni, l-attriċi Véronique Genest qrat silta mid-"Dikjarazzjoni tad-Drittijiet tal-Mara".

Wara mewtha, skont Olivier Blanc, binha, il-Ġeneral Pierre Aubry de Gouges mar il-Gujana ma' martu u l-ħames uliedu.

Miet fl-1802, u wara l-armla tiegħu ippruvat tmur lura Franza, imma mietet abbord il-vapur hija u sejra lura.

F'Gwadelup, iż-żewġ ulied bniet iżżewġu, Marie Hyacinthe Geneviève de Gouges lil uffiċjal Ingliż (Il-Kaptan William Wood), u Charlotte de Gouges lill-politiku Amerikan Robert S. Garnett, membru tal-Kungress tal-Istati Uniti li kellu xi pjantaġjuni f'Virginia.

(fuljetti, kartelluni, artikli eċċetra)


Zeca Pagodinho

Zeca Pagodinho

Zeca Pagodinho (Rio de Janeiro, 9 ta' Frar 1959) huwa kantant u kompożitur Brażiljan.


The Narrative

The Narrative

The Narrative huwa grupp mużikali Amerikan fuq mużika "indie pop".

Il-membri tal-band huma Suzie Zeldin, Jesse Gabriel.


Kumitat tar-Reġjuni

Kumitat tar-Reġjuni

Il-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni (KtR) huwa l-assemblea tal-Unjoni Ewropea (UE) tar-rappreżentanti lokali u reġjonali li tipprovdi lill-awtoritajiet sottonazzjonali (jiġifieri r-reġjuni, il-kontej, il-provinċji, il-muniċipalitajiet u l-bliet) b'vuċi diretta fi ħdan il-qafas istituzzjonali tal-UE.

Imwaqqaf fl-1994, il-KtR inħoloq biex jindirizza żewġ kwistjonijiet ewlenin.

L-ewwel, madwar tliet kwarti mil-leġislazzjoni tal-UE hija implimentata fil-livell lokali jew reġjonali; għalhekk huwa xieraq li r-rappreżentanti lokali u reġjonali jingħataw vuċi fit-tħejjija tal-liġijiet il-ġodda tal-UE.

It-tieni, kien hemm tħassib dwar id-distakk dejjem akbar bejn il-pubbliku u l-proċess tal-integrazzjoni Ewropea; l-involviment tal-livell ta' gvern elett li jkun l-aktar qrib taċ-ċittadini kien mod wieħed kif jiġi eliminat dan id-distakk.

Fi ħdan l-Unjoni Ewropea l-awtoritajiet lokali u reġjonali ppressaw għal influwenza ikbar fil-kwistjonijiet relatati mal-UE.

Dan wassal għall-ħolqien tal-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni permezz tat-Trattat ta' Maastricht u għad-dispożizzjoni biex l-Istati Membri jkunu rrappreżentati fil-Kunsill tal-UE minn ministri tal-gvernijiet reġjonali tagħhom.

Hemm tliet prinċipji ewlenin fil-qalba tal-ħidma tal-Kumitat:

Is-sussidjarjetà

Dan il-prinċipju, li tniżżel fit-Trattati fl-istess waqt li nħoloq il-KtR, ifisser li d-deċiżjonijiet fi ħdan l-Unjoni Ewropea jridu jittieħdu fl-aktar livell prattiku qrib iċ-ċittadini.

L-Unjoni Ewropea għalhekk m'għandhiex twettaq ħidma li tista' ssir aħjar mill-amministrazzjonijiet nazzjonali, reġjonali jew lokali.

Il-viċinanza

Il-livelli kollha tal-gvern għandhom jimmiraw li jkunu 'qrib iċ-ċittadini', b'mod partikolari billi jorganizzaw ħidmiethom b'mod trasparenti, ħalli n-nies ikunu jafu min hu responsabbli għal xiex u kif jistgħu jressqu fehmiethom.

Is-sħubija

Governanza tajba Ewropea tfisser li l-awtoritajiet Ewropej, nazzjonali, reġjonali u lokali jaħdmu lkoll flimkien – l-erbgħa li huma huma indispensabbli u għandhom ikunu involuti fil-proċess kollu tat-teħid tad-deċiżjonijiet b'governanza f'diversi livelli.

It-Trattati jobbligaw lill-Kummissjoni Ewropea u lill-Kunsill tal-Unjoni Ewropea jikkonsultaw lill-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni kull meta jsiru proposti ġodda f'oqsma li għandhom implikazzjonijiet fil-livell reġjonali jew lokali.

Barra minn dawn l-oqsma, il-Kummissjoni, il-Kunsill u l-Parlament Ewropew jistgħu jikkonsultaw lill-KtR dwar kwistjonijiet oħra jekk ikunu tal-fehma li l-proposta leġislattiva għandha implikazzjonijiet reġjonali jew lokali.

Il-KtR jista' wkoll iħejji opinjonijiet fuq inizjattiva proprja; permezz ta' dan, jista' jpoġġi ċerti kwistjonijiet fuq l-aġenda tal-UE.

Il-KtR kiseb id-dritt (l-istatus privileġġjat) li jindirizza lill-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea issa li t-Trattat ta' Lisbona daħal fis-seħħ wara li ġie rratifikat mill-Istati Membri kollha tal-UE (Artikolu 8, Protokoll Nru 2) dwar l-Applikazzjoni tal-prinċipji tas-sussidjarjetà u tal-proporzjonalità.

Il-KtR għandu 350 membru sħiħ u l-istess numru ta' membri sostituti, fejn in-numru ta' membri għal kull pajjiż jirrifletti bejn wieħed u ieħor id-daqs tal-popolazzjoni tiegħu.

In-numru ta' membri għal kull pajjiż huwa kif ġej:

Il-President

Il-president jiggwida l-ħidma tal-Kumitat waqt l-assemblea plenarja, jippresjedi s-sessjonijiet plenarji u huwa r-rappreżentant uffiċjali tal-KtR.

Karl-Heinz Lambertz (Belġju/Partit tas-Soċjalisti Ewropej, PSE), Senatur mill-komunità li titkellem bil-Ġermaniż fil-Belġju, huwa l-President attwali li ġie elett fit-12 ta' Lulju 2017.

Lista tal-Presidenti tal-Kumitat tar-Reġjuni

L-Ewwel Viċi President

L-Ewwel Viċi President jiġi elett ukoll mill-assemblea plenarja għal sentejn u nofs u jirrappreżenta lill-President fl-assenza tiegħu.

Markku Markkula (Finlandja/Partit Popolari Ewropew, PPE), membru tal-Kunsill tal-Belt ta' Espoo, ġie elett bħala l-ewwel Viċi President tal-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni fit-12 ta' Lulju 2017.

Il-Bureau

Il-Bureau huwa l-korp tal-KtR li jieħu d-deċiżjonijiet.

Huwa magħmul minn 63 membru: il-President, l-Ewwel Viċi President, 28 Viċi President (wieħed għal kull Stat Membru), il-Presidenti tal-gruppi politiċi tal-KtR, u 28 membru ieħor mid-delegazzjonijiet nazzjonali, li jippermettu li l-Bureau jkun jirrifletti l-ekwilibriji nazzjonali u politiċi.

Ġeneralment il-Bureau jiltaqa' seba'/tmien darbiet fis-sena, ifassal il-programm ta' politika tal-KtR, u jagħti istruzzjoni lill-amministrazzjoni dwar l-implimentazzjoni tad-deċiżjonijiet tiegħu.

L-Assemblea Plenarja

Il-membri tal-KtR jiltaqgħu f'sessjoni plenarja fi Brussell sitt darbiet fis-sena sabiex jiddiskutu u jadottaw opinjonijiet, rapporti u riżoluzzjonijiet.

Il-kummissjonijiet tal-KtR

Il-KtR jorganizza ħidmietu permezz ta' kummissjonijiet interni, li jispeċjalizzaw f'oqsma topiċi:

Dawn iħejju l-abbozz ta' opinjonijiet u jorganizzaw konferenzi u seminars li jiffukaw fuq l-oqsma ta' kompetenza tagħhom.

Kull kummissjoni għandha madwar 100 membru (kull membru jista' jagħmel parti minn żewġ kummissjonijiet) u hija appoġġjata minn segretarjat fi ħdan l-amministrazzjoni.

Kummissjoni Speċjali għall-Affarijiet Finanzjarji u Amministrattivi (CFAA) hija wkoll stabbilita biex tassisti l-Bureau tal-KtR.

Kummissjoni għall-Affarijiet Finanzjarji u Amministrattivi (CFAA)

Din il-kummissjoni – li għandha tmien membri – tagħti pariri lill-Bureau dwar kwistjonijiet amministrattivi u finanzjarji.

Il-gruppi politiċi

Il-KtR għandu ħames gruppi politiċi: il-Partit Popolari Ewropew (PPE), il-Grupp tal-Konservattivi u Riformisti Ewropej (KRE), il-Partit tas-Soċjalisti Ewropej (PSE), l-Alleanza tal-Liberali u d-Demokratiċi għall-Ewropa (ALDE), u l-Alleanza Ewropea (AE).

Il-membri ta' kull partit politiku jiltaqgħu qabel laqgħat importanti biex jadottaw pożizzjonijiet komuni.

Il-president tal-KtR, l-ewwel viċi president u l-presidenti tal-gruppi politiċi wkoll jiltaqgħu qabel kull sessjoni plenarja u laqgħat importanti oħra bil-għan li jilħqu kunsens politiku dwar kwistjonijiet ewlenin.

Il-konferenza tal-Presidenti

Il-President tal-KtR, l-Ewwel Viċi President, il-presidenti tal-gruppi politiċi u s-Segretarju Ġenerali wkoll jiltaqgħu fi ħdan il-Konferenza tal-Presidenti qabel kull sessjoni plenarja u laqgħat importanti oħra bil-għan li jilħqu kunsens politiku dwar kwistjonijiet strateġiċi.

Id-delegazzjonijiet nazzjonali

Il-KtR jinkludi wkoll 28 delagazzjoni nazzjonali.

Il-membri jiltaqgħu fid-delegazzjoni nazzjonali tagħhom qabel is-sessjonijiet plenarji u avvenimenti oħra biex jiddiskutu punti komuni.

Is-Segretarju Ġenerali

Is-Segretarju Ġenerali huwa maħtur għal ħames snin mill-Bureau.

Bħala l-kap tal-amministrazzjoni tal-KtR, is-Segretarju Ġenerali ma jistax ikollu mandat politiku.

Huwa responsabbli għall-implimentazzjoni tad-deċiżjonijiet tal-President u l-Bureau u għat-tmexxija mingħajr problemi tal-amministrazzjoni.

Jirí Buriánek huwa s-Segretarju Ġenerali attwali tal-KtR mill-l ta' Settembru 2014.

Is-Segretarjat Ġenerali

Is-Segretarjat Ġenerali jikkonsisti f'ħames Direttorati: Membri u Sessjonijiet Plenarji; Ħidma Leġislattiva 1; Ħidma Leġislattiva 2; Komunikazzjoni; Riżorsi Umani u Finanzi.

Id-Direttorati tal-Loġistika u t-Traduzzjoni huma ġestiti b'mod konġunt mal-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew.

Opinjonijiet

Il-Kummissjoni Ewropea, il-Kunsill tal-Ministri u l-Parlament Ewropew jikkonsultaw lill-KtR meta jfasslu t-testi leġislattivi (Direttivi, Regolamenti, eċċ.) dwar kwistjonijiet li jolqtu lill-awtoritajiet lokali u reġjonali.

L-abbozzi tat-testi jitressqu lill-kummissjoni rilevanti tal-KtR.

Imbagħad jinħatar relatur biex iħejji l-opinjoni tal-Kumitat.

Dan l-abbozz ta' opinjoni jrid jiġi adottat mill-kummissjoni tal-KtR qabel ma jiġi diskuss fis-sessjoni plenarja.

Ladarba dan jiġi approvat fil-plenarja, l-opinjoni uffiċjali tintbagħat lill-istituzzjonijiet Ewropej kollha u tiġi ppubblikata fil-Ġurnal Uffiċjali tal-Unjoni Ewropea.

Riżoluzzjonijiet

Ir-riżoluzzjonijiet jippermettu li l-Kumitat jesprimi fehmietu dwar kwistjonijiet importanti u topiċi.

Il-gruppi politiċi tal-KtR jew 32 membru tal-KtR jistgħu jfasslu r-riżoluzzjonijiet meħtiġin.

Studji u pubblikazzjonijiet oħra

Il-KtR jipproduċi studji dwar aspetti varji tad-dimensjoni lokali u reġjonali tal-UE (edukazzjoni, trasport, kwistjonijiet soċjali, tkabbir, eċċ.).

Dawn id-dokumenti jitħejjew bl-għajnuna ta' esperti minn barra.

Il-KtR jipproduċi wkoll pubblikazzjonijiet kemm għall-pubbliku ġenerali kif ukoll għall-atturi reġjonali u lokali, bil-għan li jispjega l-attivitajiet tiegħu u jagħti informazzjoni dwar l-iżviluppi politiċi attwali.

Avvenimenti

Il-KtR, bħal post ta' inkontru għar-reġjuni u l-bliet, jorganizza konferenzi, seminars u wirjiet flimkien mal-imsieħba lokali u reġjonali u istituzzjonijiet oħra tal-UE.

Darba fis-sena, waqt l-OPEN DAYS: Ġimgħa Ewropea tar-Reġjuni u l-Bliet, il-KtR jilqa' fis-sede tiegħu eluf ta' parteċipanti li jieħdu sehem f'diskussjonijiet vivaċi jew ifittxu msieħba biex jikkollaboraw magħhom fi proġetti konġunti.

1992: It-Trattat ta' Maastricht Il-mexxejja tal-UE ddeċidew li jwaqqfu l-Kumitat tar-Reġjuni (KtR) bħala assemblea konsultattiva biex jagħti vuċi lir-reġjuni u l-bliet fil-proċess tat-teħid tad-deċiżjoni tal-UE u biex jaġixxi bħala linja diretta bejn Brussell u ċ-ċittadini.

It-Trattat daħħal l-obbligu li l-Kummissjoni Ewropea u l-Kunsill tal-Ministri jikkonsultaw lill-KtR dwar oqsma ewlenin ta' importanza reġjonali.

Il-membri tal-KtR għandhom jinħatru mill-gvernijiet tal-Istati Membri għal perjodu ta' erba' snin.

F'Marzu 1994 il-KtR organizza l-ewwel sessjoni plenarja fi Brussell.

1995: Tkabbir tal-UE.

In-numru tal-membri tal-KtR żdied minn 189 għal 222, wara l-adeżjoni tal-Awstrija, il-Finlandja u l-Iżvezja.

1997: It-Trattat ta' Amsterdam Dan jestendi l-mandat tal-KtR biex jinkludi madwar żewġ terzi tal-proposti leġislattivi tal-UE.

It-Trattat jagħti wkoll l-opportunità li l-Kumitat jiġi kkonsultat mill-Parlament Ewropew.

2001: It-Trattat ta' Nizza Dan jenfasizza l-leġittimità demokratika tal-KtR billi jirrikjedi li l-membri jiġu eletti jew li jkunu politikament responsabbli quddiem assemblea eletta reġjonali jew lokali.

Dan it-Trattat jillimita n-numru tal-membri għal 350.

2002-03: Il-Konvenzjoni dwar il-Futur tal-UE Il-membri tal-KtR ħadu sehem f'konvenzjoni responsabbli għall-abbozzar tal-kostituzzjoni tal-UE.

It-test jirrikonoxxi b'mod espliċitu r-rwol u s-setgħat tal-gvern lokali u reġjonali; jagħti wkoll id-dritt lill-KtR li jirrikorri għall-Qorti tal-Ġustizzja tal-Komunitajiet Ewropej meta l-liġijiet tal-UE ma jikkonformawx mal-prinċipju tas-sussidjarjetà.

Mejju 2004: Tkabbir tal-UE In-numru tal-membri tal-KtR żdied minn 222 għal 317, wara l-adeżjoni ta' għaxar Stati Membri ġodda.

Frar 2006: Mandat ġdid Il-KtR beda mandat ġdid ta' erba' snin.

Il-prijoritajiet politiċi tiegħu jinkludu t-tisħiħ tar-rwol tal-awtoritajiet lokali u reġjonali b'konformità mal-Istrateġija ta' Lisbona għall-Impjiegi u t-Tkabbir, it-tisħiħ tal-koeżjoni u s-solidarjetà, u spinta lill-kampanja 'Nikkomunikaw l-Ewropa - Ninvestu fil-Livell Lokali' sabiex l-UE tersaq aktar qrib iċ-ċittadini tagħha.

Jannar 2007: Tkabbir tal-UE Bl-adeżjoni tal-Bulgarija u r-Rumanija, in-numru tal-membri tal-KtR żdied minn 317 għal 344.

Diċembru 2009: It-Trattat ta' Liżbona It-Trattat ta' Lisbona jikkonferma d-dritt tal-KtR li jappella lill-Qorti tal-Ġustizzja tal-Unjoni Ewropea biex tissalvagwardja l-prerogattivi tiegħu u l-prinċipju tas-sussidjarjetà - dritt li diġà huwa rikonoxxut fil-Konvenzjoni dwar il-Futur tal-UE.

Dan l-intitolament il-ġdid isaħħaħ ir-rwol politiku tal-KtR billi jippermetti li dan jaġixxi b'mod aktar effettiv fix-xena tal-UE għall-benefiċċju tal-awtoritajiet reġjonali u lokali.

It-Trattat ta' Lisbona jestendi l-mandat tal-membri tal-KtR minn erba' għal ħames snin.

Lulju 2013: Tkabbir tal-UE l-għadd ta' membri tal-KtR żdied minn 344 għal 353, wara l-adeżjoni tal-Kroazja (l-għadd ta' membri tal-KtR iktar tard naqas għal 350).


Bitcoin

Bitcoin

Il-Bitcoin (simbolu: ฿; kodiċi: BTC jew XBT) hu munita elettronika maħluqa fl-2009 minn persuna jew persuni anonimi magħrufin bil-laqam Satoshi Nakamoto.

L-isem Bitcoin jirreferi wkoll għas-software bis-sors miftuħ iddisinjat biex jimplementa l-protokol ta' komunikazzjoni u għax-xibka peer-to-peer li tirriżulta minnu.

Kontra l-parti l-kbira tal-valuti tradizzjonali, il-Bitcoin ma tużax awtorità ċentrali.

Tuża bażi ta' dejta mifruxa fost in-nodi tax-xibka li jżommu kont tat-tranżazzjonijiet u tuża l-krittografija biex timplementa l-karatteristiki l-iżjed importanti pereżempju: sid leġitmu biss jista' jonfoq, u ma jistax jonfoq l-istess bitcoins iżjed minn darba.

Il-Bitcoin hi maħsuba biex ikun hemm pussess u trasferiment anonimu tal-muniti.

Il-bitcoins jistgħu jiġġemmgħu fuq kompjuter personali taħt forma ta' "portafoll" jew jinżammu minn terzi parti li jagħmluha ta' bank.

F'kull każ il-bitcoins jistgħu jiġu trasferiti fuq l-Internet bejn kull min għandu "indirizz tal-bitcoin".

Minħabba l-istruttura peer-to-peer tax-xibka tal-bitcoin u nuqqas ta' entità ċentrali l-ebda awtorità, governattiva jew le, ma tista' timmanipula l-valur tal-bitcoin jew iddaħħal l-inflazzjoni.

Il-valur totali tal-ekonomija tal-Bitcoin, ikkalkulat f'Diċembru tal-2012 kien ta' madwar 140 miljun dollaru Amerikan, f'April tal-2013 1.4 biljun dollaru, f'Novembru tal-2013, bil-kambju 1Bitcoin=540USD, il-valur reġa' tela' għal iżjed minn 6 biljun dollaru.

L-ekonomija bbażata fuq il-bitcoin għadha żgħira ħafna, imqabbla mal-ekonomiji li ilhom stabbiliti għal żmien twil, u s-software għadu fi stat ta' verżjoni beta, ma dan kollu hemm xi bejgħ u servizzi reali li diġà jaħdmu bil-bitcoin, pereżempju, karozzi użati jew kuntratti għall-iżvillup tas-software.

Il-bitcoins jiġu aċċettati kemm għal servizz fuq-il-linja u kemm għal merkanzija tanġibbli.

Diġà hemm xi kumpanniji kbar li jaċċettaw ħlas bil-Bitcoin, pereċempju CheapAir.com, WordPress, Reddit, u OkCupid u wieħed jista' wkoll jixtri minn siti kbar bħal Amazon u eBay permezz ta' xi intermedjarji.

Hemm ukoll għadd kbir ta' organizzazzjonijiet u assoċjazzjonijiet li jaċċettaw donazzjonijiet bil-bitcoin; fosthom insibu l-"Electronic Frontier Foundation", "The Pirate Bay", is-"Singularity Institute"u l-"Associazione Luca Coscioni".

Xi negozjanti, bl-użu ta' siti speċjali ta' skambju, jippermettu il-bdil tal-Bitcoin f'diversi muniti, fosthom id-dollaru Amerikan, l-ewro, ir-rublu Russu u l-jen Ġappuniż .

Kulħadd jista' jivverifika l-katina ta' blokki u josserva it-tranżazzjonijiet f'ħin reali.

Hemm diversi servizzi disponibbli biex jiffaċilitaw dawn l-operazzjonijiet.

Bil-kontra tal-valuti legali, il-Bitcoin għandha l-karatteristika li ħadd ma jista' jikkontrolla l-valur tagħha minħabba n-natura deċentralizzata ta' kif inħalqet..

Fil-każ tal-Bitcoin l-għadd tal-valuta fiċ-ċirkulazzjoni hi limitata minn qabel, għalhekk hi għall kollox prevedibbli u mela magħrufa minn dawk li jinqdew biha minn qabel.

L-inflazzjoni tal-valuta fiċ-ċirkulazzjoni għalhekk ma tistax tintuża minn entità ċentrali biex tirridistribwixxi il-ġid bejn l-utenti.

It-trasferimenti huma definiti bħala bdil tal-proprjetà tal-valuta, u jsiru mingħajr il-ħtieġa ta' entità esterna li tagħmilha ta' kontrollatur bejn il-parti.

Dan il-mod ta' interskambju jagħmilha impossibbli li xi ħadd jannulla t-tranżazzjoni u hekk jerġa' jieħu lura l-flus li jkunu saru ta' ħadd ieħor.

Il-klijent tal-bitcoin jittrażmetti għan-nodi l-iżjed qribu u dawn min-naħa tagħhom jippropagaw il-ħlas max-xibka.

Tranżazzjonijiet invalidi jew bil-qerq jiġu imċaħħda min-nodi onesti.

It-tranżazzjonijiet huma bażikament b'xejn, iżda hu maħsub li se jkun hemm ħlas ta' kummissjoni meta wieħed ikun irid jiġi l-ewwel fl-ipproċessar tat-tranżazzjoni min-nodi differenti.

L-għadd totali tal-bitcoins jersaq asintotikment għal-limtu ta' 21 miljun.

Id-disponibbiltà ta' flus ġodda tikber bħal serje ġeometrika kull 4 snin; fl-2013 kien hemm ġenerat nofs il-flus li jista'jkun u sal-2017 ħa jkun hemm tliet kwarti.

Meta noqorbu lejn dik id-data, jekk nassumu li t-talba għall-bitcoin tikber iżjed minn proporzjonalment b'rispett tad-disponibbiltà tagħha, il-bitcoin x'aktarx ikollha deflazzjoni fil-valur (jiġifieri żieda fil-valur reali) bis-saħħa tal-iskarsità tal-munita l-ġdida.

Iżda il-bitcoins huma diviżibbli sat-tmiem ċifra deċimali (u mela b'total ta' 2.1 x 10 unità), u hekk jista' jkun hemm aġġustamentm komplet tal-valur f'ambjent deflazzjonistiku..

Skont l-iżviluppaturi, f'ambjent ta' skarsità ta' bitcoins in-nodi minflok jiffinanzjaw ruħhom bil-ħolqien ta' bitcoins ġodda u jaqalgħu mill-ħila tagħhom li jagħmlu t-tranżazzjonijiet u hekk jikkompetu fuq il-prezzijiet u jżommuhom baxxi.

Jipprevedu tliet xenarji fejn il-Bitcoin tista' tfalli: l-iżvalutazzjoni tal-munita, tnaqqis kbir fin-numru ta' utenti, jew attakk frontali fuq is-sistema minn xi gvernijiet.

Mhux possibbli li jiġu pprojbiti l-flus diġitali bħall-Bitcoin kollha.>Id-deċentralizzazzjoni u l-anonimità li jagħmlu parti intrinsika mill-Bitcoin nistg]u narawhom bħala reazzjoni kontra l-proċedimenti ġudizzjarji kontra l-azjendi li jaħdmu fl-ambitu tal-flus elettroniċi bħal e-gold u Liberty Dollar.

L-artiklu ta' Danny O'Brien ippubblikat fl-"The Irish Times" jgħid li "Meta 'l xi ħadd turih il-Bitcoin, jistaqsik 'Imma din legali?'" u 'Dan x'imbroll?'

Nimmaġina li hemm avukati u ekonomisti li qegħdin ifittxu li jagħtu risposta għal din il-mistoqsija li mhijiex sempliċi.

Nissusspetta li l-lista tan-nies li qegħdin ifittxu tweġiba għal din-domanda dalwaqt inżidu magħha l-leġiżlaturi."

Fi Frar tal-2011, wara li ssemmiet fuq Slashdot u l-effett Slashdot li kkawża dan kien riperkussjonijiet fuq il-valur tal-Bitcoin u fuq il-funzjonament tajjeb ta' xi siti prinċipali marbution magħha.

IlBitcoin hi implementazzjoni peer-to-peer tal-"b-money" proposta minn Wei Dai u minn "Bitgold" proposta minn Nick Szabo.

Il-prinċipji tas-sistema huma deskritti fid-dokument ta' Satoshi Nakamoto, ippubblikat fl-2008.

Il-Bitcoin hi bbażata fuq it-trasferiment tal-flus bejn kontijiet pubbliċi permezz tal-krittografija asimmetrika (b'ċavetta pubblika).

It-tranżazzjonijiet huma kollha pubbliċi u jiġu memorizzati f'bażi tad-dejta mifruxa li tintuża biex tikkomfermahom u biex tiżgura li wieħed jonfoq l-istess flus darbtejn.

Kull persuna li tieħu sehem fix-xibka tal-Bitcoin ikollha portafoll li jkun fih numru arbitrarju ta' pari ta' ċwievet krittografiċi.

Iċ-ċwievet pubbliċi, jew "indirizzi tal-bitcoin", iservu ta' punti tal-ħruġ u dħul għall-pagamenti kollha.

Iċ-ċavetta privata li tikkorispondi magħhom tawtorizza l-pagament għal ċertu utent biss.

L-indirizzi ma fihomx informazzjoni dwar il-proprjetarji tagħhom u huma min-natura tagħhom anonimi.

L-indirizzi huma sensiela każwali ta' numri u ittri b'tul medju ta' 33 karattru, li dejjem tibda bin-numru 1, bil-forma "175tWpb8K1S7NmH4Zx6rewF9WQrcZv245W".

L-utenti jistgħu jkollhom numru arbitrarju ta' indirizzi tal-Bitcoin, u infatti wieħed jista' jiġġenera kemm irid billi l-ġenerazzjoni tagħhom ma tqumx ħafna żmen tal-kalkolu (ekwivalenti għall-ġenerazzjoni ta' par ċwievet pubblika/privata) u ma teħtieġ l-ebda kuntatt ma' nodi oħra tax-xibka.

Il-ħolqien ta' par ċwievet ġdid għal kull tranżazzjoni jgħin biex jinżamm l-anonimat.

Il-bitcoins għandhom magħhom iċ-ċavetta pubblika ta' sidhom (jiġifieri l-indirizz).

Meta utent "A" jrid jittrasferixxi l-flus lill-utent "B" jagħtihom iċ-ċavetta pubblika ta' B (l-indirizz tiegħu) u jiffirmahom biċ-ċavetta privata tiegħu.

Imbagħad jittrażmetti dawn il-flus max-xibka peer-to-peer f'messaġġ apposta, it-"tranżazzjoni".

Il-bqija tan-nodi jivvalidaw il-firem krittografiċi u l-ammont tal-flus qabel jaċċettawhom.

Biex ma jkunx hemm il-possibbiltà li l-istess flus jintefqu iżjed minn darba, ix-xibka timplementa dik li Satoshi Nakamoto jiddeskrivi bħala "server ta' markatura orarja peer-to-peer", li jassenja identifikaturi sekwenzjali lil kull waħda mit-tranżazzjonijiet li imbagħad jissaħħu kontra attentati ta' bdil bl-użu tal-idea ta' katina ta' xhieda ta' xogħol (li jidhru fil-Bitcoin bħala "konfermi").

Kull darba li ssir tranżazzjoni, din tibda billi tidher bħala "mhux konfermata".

Dan l-iststus jirrifletti l-probabbiltà li tista' titreġġa' lura b'suċċess fil-każ ta' attentat apposta.

Kull tranżazzjoni mxandra lin-nodes l-oħra ma ssirx "konfermata" sakemm ma tiġix verifikata f'lista ta' markatura orarja, immaneġġatat kollettivament tat-tranżazzjonijiet magħrufa kollha, il-"katina tal-blokki".

B'mod partikolari, kull nodu "ġeneratur" jiġbor it-trażazzjonijiet mhux konfermati kollha li jaf bihom ġo fajl magħruf bħala "blokk", li jirreferi għat-tranżazzjonijiet riċenti kollha kif ukoll għall-aħħar blokk validu li jaf bih dak in-nodu.

Imbagħad jipprova joħloq hash krittografiku ta' dak il-blokk b'ċerti karatteristiki, sforz li jeħtieġ fil-medja numru definibbli ta' provi.

Meta nodu jsib soluzzjoni, iħabbarha lill-bqija tan-nodi.

Il-peers li jirċievu il-blokk ġdid riżolt, jivvalidawh qabel ma jaċċettawh u jżiduh mal-katina.

Meta tranżazzjoni tiġi ammessa għall-ewwel darba fi blokk, tirċievi konferma.

Kull darba li mill-blokk jinħolqu blokki ulied oħra marbutin miegħu, jirċievi konferma oħra għal kull blokk.

Meta l-blokk li fih it-tranżazzzjoni jkollu sitt konfermi, jiġiefi jkunu nħolqu sitt blokki marbutin miegħu, il-client Bitcoin jibdel l-istat tat-tranżazzjoni minn "mhux konfermata" għal "konfermata".

Il-motivazzjoni għal din il-proċedura hi li ma' kull konferma tat-tranżazzjoni, jiġifieri ma kull blokk ġdid li jinħalaq barra l-blokk bit-tranżazzjoni stess, ftit ftit isir iżjed diffiċli u jqum iżjed biex wieħed ixxejjen it-tranżazzjoni.

Attakkant ipotetiku, biex jannulla tranżazzjoni b'ċertu numru ta' konfermi, ikollu jiġġenera katina parallela mingħajr it-tranżazzjoni li jrid ixejjen u magħmula min-numru ta' blokki daqs jew ogħla mill-konfermi rċevuti mit-tranżazzjoni.

Fl-aħħar, il-katina tal-blokki jkun fiha l-istorja tal-movimenti kollha tal-bitcoins kollha ġenerati mill-indirizz ta' min ħalaqhom sal-indirizz tal-propjetarju attwali.

Allura, jekk xi utent jipprova jerġa' juża muniti li diġà intużaw, ix-xibka tirrifjuta t-tranżazzjoni.

L-istorja kollha tat-tranżazzjonijiet trid tinħażen ġewwa il-bażi tad-dejta tal-katina tal-blokki, li tikber kontinwament iżjed ma jiżdiedu r-records li qatt ma jitħassru.

Is-sistema hi mfassla b'ċertu mod li xi utenti jeħtieġu il-bazi tad-dejta sħiħ biex jużaw il-Bitcoin - xi utenti jkollhom bżonn biss il-parti mill-bażi tad-dejta li għandha x'taqsam mal-muniti li għandhom jew jista' jkollom fil-ġejjieni.

Bħalissa il-bażi għadha żgħira (less than 200 MB as of April 2011) u l-utenti kollha tas-software tal-Bitcoin jirċievu l-bażi sħiħa fuq ix-xibka peer-to-peer malli jħaddmu s-software għall-ewwel darba.

Nakamoto fassal is-sistema b'mod li, minkejja li l-bażi tad-dejta tikber maż-żmien, ikun possibbli li jkollu verżjoni ridotta li tħares fid-dettal lejn xi ftit tranżazzjoniet biss, imma li tibqa' kompletament verifikabbli b'mod indipendenti.

Pereżempju, għal utent privat jista' jkun interessanti li jkollu il-katina tal-blokki bit-tranżazzjonijiet li għandu x'jaqsam magħhom biss.

Jew inkella jkun jixtieq inaddaf mill-bażi it-tranżazzjonijiet kollha li r-riżultati tagħhom jkunu diġà intużaw f'tranżazzjonijiet oħra, u hekk inaqqas ħafna id-daqs tal-bażi.

Ix-xibka tal-Bitcoin toħloq u tqassam b'mod kompletament każwali ċertu ammont ta' flus xi sitt darbiet fis-siegħa, lil dawk li jħallu miftuħa l-għażla "iġġenera l-Bitcoin" fil-client tagħhom.

L-attività tal-ġenerazzjoni tal-Bitcoin spiss tissejjaħ "mining", terminu analogu għal "gold mining" (estrazzjoni tad-deheb).

Il-probabbiltà li ġertu utent jirċievi l-flus jiddependi mal-qawwa komputazzjonali li jżid lix-xibka, mqabbla mal-qawwa komputazzjonali tax-xibka sħiħa.

Fil-bidu il-client uffiċjali kien jippermetti l-estrazzjoni tal-Bitcoin, billi wieħed jisfrutta s-CPU biex jaħdem il-kalkoli; meta żdiedet il-qawwa totali tal-kalkolu, din il-possibbiltaà ma baqgħetx meħtieġa, u anki mhux ekonomika, u tneħħiet.

Illum jeżistu programmi li fil-bidu kienu jifruttaw il-qawwa tal-GPU (Graphics Processing Unit) biex jaħdmu l-kalkoli, u issa iżjed u iżjed jiddependu saru jiddependu minn sistemi dedikati (Field Programmable Gate Array, FPGA, u Application specific integrated circuit, ASIC).

In-numru ta' bitcoins maħluqin għal kull blokk fil-bidu kien 50; dan in-numru hu pprogrammat biex jonqos maż-żmien, isir nofs madwar kull 4 snin, sa kemm jasal sa żero, b'mod li qatt ma jkunu nħalqu iżjed minn 21 bitcoin b'kollox.

Mill-28 ta' Novembru 2012, il-ħlas niżel għal 25 BTC kull blokk, u hekksar għaal-4 snin ta' wara.

Iżjed mal-ħlas jonqos maż-żmien, l-utenti jsiru iżjed motivati li jikkontribwixxi bil-ħila tagħhom għall-kalkoli tan-nodi li jiġġenerw blokki u jaqilgħu mill-flus tat-tranżazzjoni.

In-nodi kollha tax-xibka jikkompetu biex ikunu l-ewwel li jsibu soluzzjoni g]all-problema krittografika li tirrigwarda blokk kandidat, problema li teħtieġ numru kbir ta' tentattivi.

Meta nodu jsib soluzzjoni valida, iħabbarha lil bqija tax-xibka u jitlob il-proprjetà ta' blokk ġdid ta' bitcoins.

Il-peeers li jirċievu s-soluzzjoni tal-blokk ġdid jivverifikawha qabel ma jaċċettawha u mbagħad iżiduha mal-katina.

In-nodi jistgħu jużaw is-CPU tal-client jew jipprofittaw mis-CPU tagħhom permezz ta' software iżjed sofistikat.

L-utenti jistgħu ukoll jiġġeneraw bitcoin b'mod kollettiv billi jissieħbu f' "mining pool".

Mill-punto di vista operattiv, il-mining mhux ħlief operazzjoni li tikkonsisti fis-sejba ta' soluzzjoni ta' problema matematika: identifika numru li l-hash SHA-256 tal-blokk hu inqas minn livell mogħti (diffikultà varjabbli).

Infatti biex blokk jiġi ġġenertat kull 10 minuti, kull nodu b'mod individwali jimmodifika d-diffikultà tal-problema li jipprova jssolvi kull ġimgħatejn, skont il-kapaċità komputazzjonali tax-xibka peer-to-peer.

Billi n-nodi mhumiex obbligati li jinkludu t-tranżazzjoniet fil-blokki li jiġġeneraw, min jibgħat bitcoin jista' jħallas minn jeddu taxxa ta' trasferiment.

Meta jagħmel hekk il-veloċità tat-trasferiment tiżdied u toffri inċentiv lill-utenti biex iżommu n-nodi attivi, speċjalment meta d-diffikultà fil-ġenerazzjoni tan-nodi tiżdied jew il-kwantità fil-premju għal kull blokk jonqos maż-żmien.

In-nodi jiġbru t-taxxi tat-tranżazzjoni assoċjati mat-tranżazzjonijiet kollha preċenti fil-blokk dedikat tagħhom.

Il-Bitcoin isemmiet fuq siti mferrxin fil-wisa' bħal "Slashdot" u r-rubrika teknika ta' "Time".

L-aħbar li il-kolossu tal-bloggs "Automattic" adotta, mill-15 ta' Novembru 2012, il-Bitcoin bħala metodu ta' ħlas biex jevita l-imblokk għal iżjed minn 60 pajjiż adottat minn "PayPal" u mill-karti tal-kreditu, kellha ħafna prominenza fuq il-media internazzjonali.

Fit-"Tribeca Film Festival" ta' New York fit-23 ta' April 2014 inwera għall-ewwel darba il-film dokumentarju "The Rise and Rise of Bitcoin", kronaka tal-Bitcoin mit-twelid tagħha sal-esplużżjoni fil-kobor tagħha fl-2013.

Xi kandidati politiċi fl-Istati Uniti, fosthom il-kandidat Kongressjonali Demokratiku għal New York City, Jeff Kurzon qalu li jaċċettaw donazzjonijiet għall-kampanja tagħhom bil-Bitcoin.

Minħabba l-karatteristiki "miftuħin" tal-protokol u tas-software oriġinali miktub mill-kreatur tas-sistema Bitcoin, maż-żmien inħolqu programmi u libreriji li jimplementaw il-protokol tal-Bitcoin b'mod indipendenti.

Dawn l-implementazzjonijiet sikwit ikunu maħsubin biex jissemplifikaw l-użu tal-Bitcoin, pereżempju biex tħalli 'l-utent li jirċievi tranżazzjonijiet mingħajr ma jkollu jħott il-katina sħiħa tal-blokki, jew iħottha f'verżjoni ridotta.

Xi tipi ta' software oħra qegħdin biex jaqbdu mal-client oriġinali biex jestendulhu l-funzonijiet jew jagħmluh iżjed faċli għall-użu. ħginale per estenderne le funzioni o per agevolarne l'uso.

Oħrajn huma maħsuba biex jintużaw fuq sistemi li fuqhom il-client oriġinali ma jistax jiġi eżegwit.

Din hi lista ta' tipi ta' software li jimplementaw f'varji forom il-protokol tal-Bitcoin:


Buenos Aires

Buenos Aires

Buenos Aires hija l-belt kapitali tal-Arġentina.


Montevideo

Montevideo

Montevideo hija l-belt kapitali tal-Urugwaj.


Belt tal-Messiku

Belt tal-Messiku

Belt tal-Messiku (bl-Ispanjol: "Ciudad de México") hija l-belt kapitali tal-Messiku.


Gaia Cauchi

Gaia Cauchi

Gaia Cauchi (Mġarr, 19 ta' Novembru 2002) hija kantanta Maltija.

Hi rrapreżentat u rebħet f'isem Malta l-Junior Eurovision Song Contest 2013.

Bdiet il-karriera tagħha fil-kant meta kellha biss sentejn u nofs.

Illum tistudja f"La Voix Academy" immexxija minn Gillian Attard.

Ħadet sehem f'bosta kompetizzjonijiet mużikali internazzjonali fosthom fl-2011 fit-trażmissjoni televiżiva Taljana "Ti Lascio Una Canzone" fejn interpretat il-kanzunetta ta' Tina Turnet, "Proud Mary", kif ukoll kantat .

Sena wara, rebħet is-San Remo Junior Music Festival tal-2012.

Fl-2013, il-Public Broadcasting Services (PBS) għażlet lil Gaia biex tieħu sehem fil-Junior Eurovision Song Contest 2013, ġewwa Kjiv, l-Ukrajna.

Fil-konkors tat-30 ta' Novembru, Gaia rebħet il-festival bil-kanzunetta "The Start" b'total ta' 130 punt, disgħa aktar mit-tieni klassifikata, l-Ukrajna.

B'hekk, Gaia Cauchi saret l-ewwel kantanta Maltija li qatt rebħet il-Junior Eurovision Song Contest kif ukoll l-ewwel persuna Maltija li rebħet konkors organizzat mill-EBU.


Anton Cassar

Anton Cassar

Anton Cassar (Marsa, 18 ta' Frar 1924 – 30 ta' Ġunju 2014) kien awtur u ġurnalista Malti.

Imwieled il-Marsa, huwa studja fis-Seminarju ta' Għawdex u ta' Malta.

Fit-Tieni Gwerra Dinjija serva fl-11th H.A.A. Regt., R.M.A. Beda l-karriera ġurnalistika u letterarja tiegħu fl-1946 mat-Times of Malta u "Il-Berqa", meta mbagħad fl-1962, sar l-ewwel editur ta' "L-Orizzont" u sena wara kap tal-pubblikazzjoni tal-Union Press.

Ftit wara, fl-1967, inħatar segretarju amministrattiv tal-istess kumpanija.

Ħejja żgħażagħ fil-mixja ġurnalistika tagħhom.

Ta s-sehem tiegħu fil-kummissjoni tal-etika ġurnalistika.

Kien viżjonarju fil-kitba xellugija f'Malta.

Ħadem ukoll ħafna fil-Partit Laburista, l-iktar fid-dipartiment tal-informazzjoni tal-Partit Laburista u kien ċermen tas-Sensiela Kotba Soċjalisti.

B'rikonoxximent ta' ħidmietu, fl-1996 Anton ingħata l-Midalja għall-Qadi tar-Repubblika, u fl-1996 il-premju tad-deheb għall-kontribut kbir tiegħu fil-ġurnaliżmu professjonali.

Kien membru fundatur tal-Banda Trinità Qaddisa tal-Marsa, li tagħha kien President mill-1957.

Kien ukoll attiv ħafna f'għadd ta' għaqdiet soċjali, kulturali u politiċi.

Ippubblika diversi kotba ta' natura letterarja, fosthom "Il-Għanja taż-Żgħożija", "Meta l-Għawdxin Kienu Mxewxa", "Ir-Russi Jitkellmu bil-Fjuri", "Il-Gwerra Ċivili ta' Spanja", "Il-Compact", "Il-Konkordat", "Il-Ballata tal-Marsa" u l-awtobijografija "Ħajti: Mhix kollha ward u żahar" pubblikata fl-2009.

Anton Cassar miet fit-30 ta' Ġunju 2014 fl-età ta' 90 sena.


Lino Grech

Lino Grech

Lino Grech (Tas-Sliema 1930 - Mater Dei 1 ta' Diċembru 2013) kien kittieb ta' drammi popolari u attur u direttur tal-palk u t-televixin.

Grech hu magħruf l-aktar għad-dramm popolari "F'Baħar Wieħed" li hu stess kiteb fl-1975 u kienet l-ewwel serje televiżiva bil-Malti mxandra fuq l-istazzjon nazzjonali.

F'din is-serje huwa interpreta l-parti ta' Pinu l-Pastizzar, ir-raġel ta' Ġoma, parti interpretata mill-attriċi daqstant ieħor magħrufa Ġemma Portelli.

Oriġinarjament, id-dramm F'Baħar Wieħed kien inkiteb għal fuq ir-Rediffusion u meta kien ixxandar fuq it-televiżjoni kien ħalla lil kulħadd imwaħħal mal-iscreen bis-sitwazzjonijiet realistiċi li kienu ddominaw dak iż-żmien.

Fid-disgħinijiet hu kien kiteb episodji mis-sensiliet televiżivi magħrufin "Ipokriti", "Simpatiċi", "Il-Familja Grech" u "Issa Naraw".

Grech kien strumentali ħafna fit-tisħiħ tax-xogħlijiet teatrali u televiżivi f'Malta.

Bħala attur, hu nterpreta partijiet prinċipali fit-teatru b'xogħlijiet, fost oħrajn, ta' Chekov, Lope de Vega u Arthur Miller.

Lino Grech idderieġa diversi drammi fit-Teatru De Porres, fl-Istitut Kattoliku u f'Politeatru.

Ma naqsux numru ta' pubblikazzjonijiet mill-pinna tiegħu, fosthom, l-ewwel parti ta' F'Baħar Wieħed, Il-Ġuri Tagħkom u d-dramm L-Aħħar Logħba.

Lino Grech kien jaħdem fil-fergħa tal-posta f'Tas-Sliema.

F'kumment ma' ġurnal elettroniku, il-Professur Godfrey Pirotta jirrakkonta kif Lino Grech kien wieħed mill-imħuħ wara l-ewwel u l-itwal strajk tal-ħaddiema tal-posta.

Dan hekk kif Lino Grech kien jimmilita favur id-drittijiet tal-ħaddiema.

"Kien marbut mal-ħolma tiegħu li jtejjeb il-kundizzjonijiet tal-kollegi tiegħu u bħala membru tas-sezzjoni tal-posta tal-GWU ħadem kemm felaħ biex jilħaq dan il-għan," kiteb Pirotta.

Fakkar kif fis-snin 60 Grech kien għen biex ikun organizzat l-ewwel u l-itwal strajk tal-ħaddiema tal-posta li wassal biex numru ta' ħaddiema kisbu kundizzjonijiet aħjar.

"Kienu mwissija li jekk jistrajkjaw, dawk li jorganizzaw l-istrajk setgħu jispiċċaw il-ħabs u jitilfu d-dritt tal-pensjoni," qal il-Profs Pirotta.

Pirotta kompla jispjega kif dak l-istrajk kien kruċjali biex sezzjonijiet oħra tal-ħaddiema tal-gvern bdew jiksbu d-drittijiet tagħhom.

Anke għax sa dakinhar id-dritt li ħaddiema jistrajkja kien għadu ma nħoloqx.

"Mela Lino ma kienx biss kittieb, attur u direttur kbir, iżda pijunier tad-drittijiet trejdunjonistiċi f'Malta," qal il-Professur Pirotta.

Mal-aħbar tal-mewt tiegħu kienu bosta n-nies, speċjalment dawk midħla tat-teatru u t-televiżjoni, li esprimew is-sogħba tagħha għat-telfa tiegħu.I s-Segretarju Parlamentari għall-Kultura u Gvern Lokali Josè Herrera rrimarka li "id-drama f'pajjiżna tilfet pilastru" u qal li Grech kien persuna li wiċċu se jibqa' sinonimu ma' ħafna proġetti teatrali u awdjo-viżivi.

Il-Quddiesa tal-Funeral tiegħu saret nhar l-4 ta' Diċembru fil-Knisja tas-Sacro Cuor, Tas-Sliema.


Mons. Victor Grech

Mons. Victor Grech

Monsinjur Victor Grech (1929) kien Direttur tal-Caritas Malta.

Twieled Bormla.

Huwa ggradwa mill-Università ta' Malta u wara li kien ordnat saċerdot huwa serva ta' Viċi-Rettur u Rettur fis-Seminarju.

Fl-istess ħin huwa kien Direttur Nazzjonali għall-Vokazzjonijiet.

Huwa ġie mogħti l-visitorship tal-British Council.

Kien ukoll Lettur-Viżitatur fil-Fakultà tat-Teoloġija u Lettur ta' suġġetti reliġjużi u soċjali fil-Mater Admirabilis Teachers' Training College.

Huwa għin biex titwaqqaf l-ewwel komunità ta' saċerdoti Maltin fil-Brażil u kkollabora ma' Monsinjur Delleport fit-twaqqif tal-European Seminary f'Maastricht.

Fl-1977, inħatar Delegat tal-Arċisqof għall-ħidma soċjali u karitattiva fil-Knisja.

Ftit wara, sar Direttur tal-Caritas Malta u introduċa s-servizzi soċjali professjonali fl-istituzzjonijiet tal-Knisja.

Huwa waqqaf ukoll l-Aġenzija Caritas u l-komunità ta' voluntieri mħarrġa biex jappoġġjaw is-servizzi.

Grech kellu missjoni ċara li jiġġieled il-faqar u jippromwovi l-iżvilupp uman u l-ġustizzja soċjali, waqt li jassigura li d-drittijiet fundamentali u d-dinjita ta' kull persuna jkunu rispettati u salvagwardjati.

Bil-ħidma tiegħu, Mons Grech biddel il-mod kif is-soċjeta tirtatta kwistjonijiet relatati mad-droga, l-alkoħol, il-faqar u l-inġustizzja soċjali.

B'ħidmietu, ta xiehda tat-tifsira vera tal-ispirtu ta' solidarjeta u l-ħidma volontarja, kemm fuq livell lokali u anki fl-Ewropa.

Fl-1984, Monsinjur Grech waqqaf il-Proġetti tal-Caritas għall-Prevenzjoni u r-Riabilitazzjoni mid-Droga u fl-1985 waqqaf l-ewwel Komunità Terapewtika għal dawk li jabbużaw mid-droga f'Malta, ta bidu għall-ewwel Xelter residenzjali għall-irġiel kif ukoll għan-nisa, u fetaħ Dar għar-riabilitazzjoni tal-Priġunieri bi problemi ta' droga.

Monsinjur Grech kien il-Fundatur u l-ewwel Ċermen tal-Fondazzjoni tal-Caritas għar-Riabilitazzjoni tad-Drogati.

Għal 50 Sena huwa ttrażmetta fuq ir-radju programmi ta' natura soċjali, għaż-żgħażagħ u għal familja.

Fl-1968, Monsinjur Grech ġie nominat bħala Kappillan tal-Papa Pawlu VI, u fl-1981 inħatar Prelat Onorarju tal-Papa Ġwanni Pawlu II.

Fl-1990, huwa sar Kanonku tal-Kapitlu tal-Katidral.

Fl-1993, b'riżultat tax-xogħol siewi tiegħu fil-qasam soċjali u karitattiv, Monsinjur Grech ġie nnominat Membru tal-Ordni Nazzjonali tal-Meritu tar-Repubblika ta' Malta.

Fl-2012 ingħata l-Premju Ċittadin Ewropew, li għalih kien innominat mill-EwroParlamentari Maltin Louis Grech u Dr Simon Busuttil.

Fl-2013 sar Uffiċjal tal-Ordni Nazzjonali tal-Meritu tar-Repubblika ta' Malta b'rikonoxximent tal-kontribut eċċezzjonali li ta għall-ġid tal-poplu Malti, speċjalment matul il-ħafna snin li mexxa l-Caritas Malta b'dedikazzjoni u impenn mal-batut u l-imwarrab fis-soċjetà.


Carol Peralta

Carol Peralta

Carol Peralta kien Maġistrat fil-Qrati Maltin u serva wkoll fi Qrati Internazzjonali.

Imwieled fl-1953, Carol Peralta ggradwa bħala avukat fl-1975 u sar Maġistrat fil-Qrati Maltin fl-1990 fejn kien jisma' kawżi f'diversi ġurisdizzjonijiet.

Fl-2002 huwa kien kiseb l-M.A. fid-Drittijiet Umani u d-Demokratizzazzjoni mill-Universita' ta' Malta.

Grazzi għax-xogħol siewi li huwa għamel huwa kien ingħata wkoll li jservi ġurisdizzjonijiet tal-Ewwel Istanza u dik tal-Qorti Suprema u anke kien magħżul bħala wieħed miż-żewġ rappreżentanti internazzjonali fil-Kunsill Ġuridiku tal-Kosovo fejn kellu għadd ta' funzjonijiet.

Carol Peralta irrappreżenta wkoll lil Malta fuq il-Kumitat tal-Kunsill tal-Ewropa fuq "Sanzjonijiet Alternattivi u Miżuri" ġewwa Strasburgu u huwa l-Kelliem Ewlieni f'seminars Ewro-Mediterranji fuq Liġijiet Ewropej u dwar Prattiċi u Istituzzjonijiet fost affarijiet oħra.

Dwar dan huwa tkellem f'diversi pajjiżi fil-fora internazzjonali fosthom f'Malta, Spanja, Franza, Greċja u l-Marokk.

Huwa wkoll membru tal-Assoċjazzjoni tal-Commonwealth dwar il-professjonalita' fil-Liġi.

F'Ġunju 2003, Perlata inħatar bħala Imħallef Internazzjonali f'Mitrovica fil-Kosovo fejn kien jiġġudika każijiet dwar il-Krimini tal-Gwerra.

Huwa magħruf ukoll għax-xogħol tiegħu bħala Imħallef Internazzjonali fil-Qorti tal-Bosnia Herzegovina, ibbażat f'Sarajevo.

F'April 2004, Peralta inħatar bħala Imħallef fil-Qorti Suprema tal-Kosovo, fejn xogħlu kien li jippresiedi l-Kamra Speċjali li kienet inħatret dwar materji tal-istess Kosovo fejn serva wkoll ta' Imħallef Kap ta' din il-Belt sa Jannar tal-2008.

Fl-1990, id-Deputat Parlamentari Wenzu Mintoff ressaq mozzjoni biex Peralta jitneħħa minn Maġistrat imma din twaqqgħet.

Il-ġurnal Alternattiva kien allega li Peralta kien membru tal-Mażunerija.

L-istess ġara fl-1994 wara mozzjoni mressqa mill-Prim Ministru Eddie Fenech Adami.

Fl-2003, Peralta telaq min Malta u beda jservi ta' Imħallef Internazzjonali.

Wara nuqqas ta' kważi disa' snin, f'Mejju 2012, Peralta reġa' bedja jservi fl-irwol ta' ġudikant fil-Qrati Maltin.

F'komunikat maħruġ mill-Uffiċċju tal-Prim Imħallef, tħabbar li l-Maġistrat Peralta kien se jibda x-xogħol ta' ġudikant u ġie assenjat l-inkjesti li kienu tal-Maġistrat Jacqueline Padovani, li saret Imħallef, kif ukoll il-kawżI pendenti tagħha, iżda esklużi l-kumpilazzjonijiet pendent li jinvolvu kawżi ta' minorenni.

Minbarra għadd ta' kumpilazzjonijiet huwa ħa taħt idejh id-Distretti tal-Mosta u l-Imsida, u l-kawżi dwar ix-xogħol, inkluż dawk tal-ETC.

Fl-2013, il-Maġistrat Peralta kien fiċ-ċentru ta' kontroversja dwar festin tal-Milied f'awla tal-Qorti.

Dakinhar Dr Peralta kien ordna l-arrest ta' wieħed mill-ġurnalisti tat-Times of Malta li kien qed jinvestiga l-każ.

Skont Peralta, dan wara li Ivan Martin ipprova jieħu ritratt u meta staqsieh min hu, ma identifikax ruħu mill-ewwel u qallu "I am nobody."

Dan il-każ għadu quddiem il-Kummissjoni għall-Amministrazzjoni tal-Ġustizzja.

Nhar is-26 ta' Awwissu 2015, Peralta irtira minn Maġistrat f'ittra li bagħat lill-Uffiċċju tal-President ta' Malta.

Fl-ittra tal-irtirar, Dr Peralta qal li ddeċieda li jitrtira wara numru kbir ta' diżappunti u diżillużjonijiet fil-kamp nazzjonali.

Żied jgħid li meta jħares lura hu sodisfatt għad-diversi ħatriet tiegħu fl-ogħla postijiet ġuridiċi f'pajjiżi oħra u f'istituzzjonijiet internazzjonali.


J.J. Cremona

J.J. Cremona

John J. Cremona (ix-Xagħra, Għawdex, is-6 ta' Jannar 1918 - ) huwa ġurista u poeta Malti.

Hu ġurista fl-oqsma sew nazzjonali kemm internazzjonali u kien hu li fassal il-Kostituzzjoni ta' Malta meta Malta kisbet l-Indipendenza mir-Renju Unit fl-1964.

Kien Prim Imħallef u Viċi President tal-Qorti Ewropea għad-Drittijiet tal-Bniedem.

Huwa wkoll l-awtur ta' għadd ta' pubblikazzjonijiet ta' xejra kostituzzjonali, u anke kotba ta' poeżiji.

Cremona kiteb poeżija bi tliet lingwi (Taljan, Ingliż u Malti).

Il-kittieb Żebbuġi Frans Sammut, lil John J Cremona jsejjaħlu Missier il-poeżija Maltija moderna.

Cremona ħareġ seba' kotba tal-poeżija li huma: Eliotropi , Songbook of the South, Malta Malta (bl-Ingliż fl-1992), Mas- Sebħ Għasafar (bil-Malti fl-2004), Ekwinozju (bil-Malti fl-2006), Poesie-Poems-Poeżiji (fi tliet ilsna fl-2009) u Il-Kantiku tax-Xagħra (2012).

Cremona beda l-karriera poetika tiegħu qabel il-gwerra, l-ewwel f'Malta u mbagħad f'Ruma mnejn kiseb id-Dottorat fil-Letteratura.

Hemm ukoll kien jippubblika l-poeżiji tiegħu bit-Taljan f'xi wħud mill-aħjar rivisti, rebaħ darbtejn premju fil-Mostra Nazionale di Poesia Contemporanea u ġie tradott bil-Franċiż minn Jeanne Tisseau f'La Revue Nationale ta' Brussell, li ddeskrivietu bħal wieħed mill-kapijiet tal-moviment letterarju żagħżugħ.

Ta' min jgħid li l-poeżiji tiegħu (bl-Ingliż) dehru wkoll f'xi wħud mill-aħjar rivisti Ingliżi, Awstraljani u Amerikani kif ukoll kien ġie mistieden biex ikun il-poeta li jirrappreżenta lil Malta fl-Antoloġija prestiġjuża tal-English Association, Commonwealth Poems Today, u dan lura fis-sena 1967.

Cremona kien għal bosta snin Viċi President tal-International Poetry Society tal-Ingilterra meta kellha bħala President tagħha lil Christopher Fry.

Poeżija tiegħu kienet ġiet moqrija mill-Poet Laureate Ingliż Cecil Day-Lewis fl-1969, u xi snin wara, fl-1992, waħda mill-poeżiji tiegħu tal-Gwerra, li iktar tard kienet ġiet ukoll immużikata minn Charles Camilleri, kienet inqrat mir-Reġina Eliżabetta t-Tieni waqt l-Inawgurazzjoni Uffiċjali tas-Siege Bell Memorial.

ISBN:9990900868 (ISBN13: 9789990900866)

Dr Carlo Antonio Barbaro was succeeded by his son in 1798, then succession passed from father to son untill 1971, when the title was succeeded by the eldest daughter Beatrice Crispo-Barbaro.

Beatrice married in 1949 to his Honour Prof. J.J Cremona K.M, LL.D and have three children.

The Marchioness di San Giorgio had passed away in February, 2001, and is succeeded by her only 'son' Dr Anthony Cremona Barbaro L.L.D as the 9th Marquis di San Giorgio (St.George).


Joe Debono Grech

Joe Debono Grech

Joe Debono Grech (17 ta' Settembru 1939) kien Ministru fil-Gvern Laburista tat-tmeninijiet u fis-sentejn ta' Alfred Sant.

Kien Deputat Mexxej ghall-Affarijiet tal-Partit mill-1989 sal-1992, qabel George Abela.

Fl-aħħar leġislatura tiegħu fil-Parlament Malti (2013-2017), huwa kien l-ixjeħ Membru Parlamentari u l-iktar wieħed li kien ilu jitla' fil-Parlament Malti sa mill-1971.

Kien Direttur Maniġerjali tal-Medserv bejn l-1976 u l-1987.

Okkupa diversi karigi fil-General Workers' Union, fosthom Segretarju għal Għawdex.

Qabel dahal fil-politika huwa kien ghalliem f'Saint Joseph Institute.

Debono Grech beda l-karriera politika tiegħu fil-Partit Laburista fl-1958 bħala Segretarju, kif ukoll membru tal-Eżekuttiv Nazzjonali u aktar tard bħala President ta' diversi sezzjonijiet tal-partit.

Fl-1989 huwa kien elett bħala Deputat Mexxej għall-Affarijiet tal-Partit.

Debono Grech kien Segretarju Propaganda tal-Partit Laburista mill-1970 sal-1987.

Ġie elett ghall-ewwel darba fil-Parlament Malti fl-1976 u baqa' dejjem jiġi elett kull elezzjoni, sa dik tal-2013, l-aħħar waħda li kkontesta.

Fl-1983 inħatar mill-Perit Dom Mintoff, Ministru tal-Korpi Parastatali u Investiment u aktar tard ġie fdat lilu l-portafoll tal-Agrikoltura u Sajd.

Fl-1996 li huwa nħatar Ministru tat-Trasport u l-Portijiet fil-gvern immexxi minn Alfred Sant.

Wara l-2003 huwa kien l-Kelliem Ewlieni u Shadow Minister għall-Ajruport Internazzjonali ta' Malta u s-Sigurtà.

Fl-2008 sar Shadow Minister tad-Difiża u l-Portijiet u kien ir-rappreżentant tal-Partit Laburista fil-Kunsill tal-Ewropa u membru tas-Socialist Bureau.

Huwa ngħata Ġieħ ir-Repubblika fl-2017.


Joe Mizzi

Joe Mizzi

Joe Mizzi jokupa l-kariga ta` Ministru tal-Energija u l-Immanigjar tal-Ilma u ilu f'din il-posizjoni minn Gunju tal-2017.

Hu kien jokupa il-kariga ta` Minsistru tat-Trasport u Infrastruttura minn l-2013 sa nofs l-2017.

Mizzi ilu jirrapreżenta lil Partit Laburista fil-Parlament Malti sa mill-1987.

Għal ħafna snin huwa serva bħala whip tal-Grupp Parlamentari Laburista anki fiż-żmien diffiċli meta fl-1998 Dom Mintoff ma kienx qed jivvota man-naħa tal-Gvern Laburista.

Serva ukoll fuq diversi kumitati parlamentari u f'diversi strutturi tal-Partit Laburista.

Mill-1989 sal-2013, serva bħala Segretarju tal-Grupp Parlamentari u Membru tal-Amministrazzjoni tal-Partit Laburista.

Serva wkoll bhala Ministru bla Portafoll fil-Gvern Laburista ta' Alfred Sant bejn l-1996 u l-1998.

F'diversi okkażjonijiet irrapreżenta lil pajjiż kif ukoll lil Partit Laburista f'diversi fora reġjonali kif ukoll internazzjonali.

Ħadem fl-oqsma tal-protezzjoni tar-riżorsi u ambjent, l-enerġija, it-trasport u l-komunikazzjoni, il-qasam marittimu, il-protezzjoni ċivili u l-esplorazzjoni għaż-żejt.

Wara l-Elezzjoni Ġenerali 2013 huwa nħatar Ministru tat-Trasport u Infrastruttura.

Mizzi għandu għal qalbu il-wirt storiku filwaqt li kien u għadu attiv f'diversi għaqdiet u soċjetajiet kulturali u mużikali.


Charles Mangion

Charles Mangion

Charles Mangion huwa Deputat Parlamentari tal-Partit Laburista.

Huwa serva ta' Ċermen tal-Enemalta bejn l-2013 u l-2014.

Kien Deputat Mexxej tal-Partit Laburista bejn l-2003 u l-2008.

In-Nutar Mangion twieled fl-14 ta' Novembru 1952.

Hu mizzewweg lil Carmen, xebba Schembri, u ghandu tlett'itfal – Malcolm, Marie Claire u Gabriella.

Joqghod Hal Luqa.

In-Nutar Mangion studja fl-Universitá ta' Malta fejn iggradwa b' BA Honours fl-1974 u kiseb dottorat fil-ligi fl-1982.

Hu jipprattika bhala Nutar f'ufficcju legali flimkien ma' ibnu Dr Malcolm Mangion.

In-Nutar Mangion dahal fil-politika minn kmien meta fl-1975 issieħeb mal-fergħa taz-zghazagh tal-Partit Laburista.

Kien elett fil-Parlament ghall-ewwel darba fl-1987 u baqa' jkun elett f'kull elezzjoni generali minn dak iz-zmien.

Okkupa karigi b'mod regolari fl-amministrazzjoni tal-Partit Laburista u kien Deputat Segretarju Internazzjonali bejn l-1981 u l-1991.

Wara l-elezzjoni tal-1992 li ntrebhet mill-Partit Nazzjonalista, in-Nutar Mangion inhatar Deputat Speaker b'vot unanimu tal-Parlament.

Bejn l-1992 u l-1994 kien Shadow Minister ghall-Industrija, waqt li bejn l-1994 u l-1996 kien Shadow Minister fuq l-Affarijiet Interni u l-Gvern Lokali.

Fl-1996 in-Nutar Mangion inhatar Ministru tal-Gustizzja u l-Gvern Lokali fil-gvern gdid Laburista.

Fl-2003 n-Nutar Mangion inhatar Deputat Mexxej tal-Partit Laburista ghall-Affarijiet Parlamentari u serva wkoll bhala Shadow Minister tal-Finanzi.

Fl-2008 nhatar Kap tal-Oppozizzjoni sakemm Joseph Muscat intghazel bhala Mexxej tal-Partit Laburista.

Fl-2010 n-Nutar Mangion inħatar mill-Mexxej Laburista Dr Joseph Muscat bhala Shadow Minister għall-Ekonomija u s-Servizzi Finanzjarji u l-Penzjonijiet.

In-Nutar baqa' jservi wkoll bħala chairperson tal-Kumitat tal-Kontijiet Pubbliċi.

Huwa reġa' daħal fil-Parlament b'elezzjoni każwali fil-15 t'April 2014, wara li żvojta s-siġġu ta' Marie Louise Coleiro Preca li nħatret President tar-Repubblika.


Konrad Mizzi

Konrad Mizzi

Dr. Konrad Mizzi (Raħal Ġdid, 4 ta' Novembru 1977) huwa l-Ministru tat-Turiżmu ta' Malta.

Huwa kien il-Ministru tal-Enerġija u l-Konservazzjoni tal-Ilma bejn 2013 u 2014, il-Ministru tal-Enerġija u tas-Saħħa bejn 2014 u 2016.

Iggradwa b'distinzjoni mill-Università ta' Nottingham fil-Masters u d-Dottorat fl-iStrategic Management.

Huwa kien kiseb ukoll il-Baċellerat fix-Xjenza mill-Università ta' Malta u għandu Diploma fil-Finanzi.

Mizzi kien ingħata Chevening Scholarship.

Qabel ma daħal fil-politika, Mizzi mexxa proġetti ewlenin kemm f'Malta kif ukoll fl-Ingilterra, fl-oqsma tal-enerġija, infrastruttura, telekomunikazzjoni u promozzjoni tal-industrija.

Huwa kien partner u kap tas-sezzjoni tal-enerġija u infrastruttura għar-reġjun tal-Ewropa, Lvant Nofsani u l-Afrika (EMEA) tal-kumpanija Pcubed.

Qabel dan Mizzi kellu karigi għoljin fi ħdan Deloitte and Touche u kien Direttur tal-Programmi tal-British Telecom (Moorhouse) fir-Renju Unit.

Fl-Ingilterra mexxa diversi proġetti fis-settur tal-enerġija.

Ħadem ukoll ma' kapijiet ta' gvernijiet reġjonali biex titjieb il-qagħda f'inħawi li għadhom qed jiżviluppaw.

F'Malta, Mizzi kien minn ta' quddiem fit-tim li waqqaf il-Malta Enterprise.

Kien ingħaqad mal-Uffiċċju tal-Prim Ministru fi żmien Gvern Nazzjonalista bħala konsulent dwar management fejn mexxa diversi proġetti, fosthom dak ta' public-private partnership biex titjieb id-dehra madwar it-toroq u r-roundabouts madwar Malta.

Kien ukoll Chief Information Officer tal-Enemalta.

Fl-2013 ħareġ għall-elezzjoni f'isem il-Partit Laburista wara li ġie avviċinat mill-Mexxej tal-Partit Joseph Muscat.

Huwa tela' fil-Parlament u nħatar Ministru tal-Enerġija u l-Konservazzjoni tal-Ilma.

Wara r-reshuffle li saret f'April 2014, żdiedlu ukoll id-dikasteru tas-Saħħa wara r-riżenja ta' Godfrey Farrugia.

Fi Frar 2016, huwa nħatar Deputat Mexxej għall-Affarijiet tal-Partit Laburista, wara li Toni Abela ġie nnominat mill-Prim Ministru għal membru tal-Qorti Ewropea tal-Awdituri.

Fit-28 ta' April 2016, wara li ismu deher fl-hekk imsejħa "Panama Papers", il-Ministru Konrad Mizzi tneħħewlu l-qasam tal-enerġija u s-saħħa u sar Ministru bla portafoll li jaqa' direttament taħt il-Prim Ministru.

Il-Prim Ministru nnifsu, Joseph Muscat, ħa r-responsabbiltà tas-settur tal-enerġija.

Xogħol Konrad Mizzi sar dak li jieħu ħsieb proġetti partikolari li jkunu assenjati direttament mill-Prim Ministru, partikolarment fil-qasam tal-enerġija.

Fl-istess jum tħabbar li Mizzi kien se jirriżenja minn Deputat Mexxej tal-Partit Laburista u għalhekk reġa' nbeda l-proċess tal-għażla.

Mizzi huwa miżżewweġ lil Sai, ta' nazzjonalità Ċiniża, u għandu żewġt itfal.


Opossum sorċid twil tal-Andi

Opossum sorċid twil tal-Andi

L-Opossum sorċid tal-Andi jew opossum sorċid tal-kondor magħruf xjentifikament bħala "Caenolestes condorensis" huwa mammiferu marsupjal żgħir tal-Amerika ta' isfel.

Dan l-opossum sorċid notturn u solitarju huwa laħħar speċi li ġiet skoperta u xjentifikament deskritta fost is-6 speċi eżistenti.

Din l-ispeċi hija simili ħafna tal-ispeċi l-oħrajn li qegħdin miġburin fl-istess ġeneru {"Caenolestes"} għalkemm ta' daqs kemmxejn akbar.

It-tul totali huwa ta' 260 millimetru (ir-ras u l-ġisem 130 millimetru u d-denb ta' 130 millimetru ieħor), filwaqt il-piż totali huwa ta' madwar 48 gramma.

In-nisa ta' dan il-marsupjal ma għandhomx marsupju.

L-Opossum sorċid tal-Andi huwa marsupjal karnivoru u għandu dieta bbażata fuq varjetà ta' insetti u annimali vertebrati u invertebrati żgħar.

L-Opossum sorċid tal-Andi għandu firxa limitata ħafna u jinsab biss fuq il-fruntiera bejn l-Ekwador u l-Peru f' lokalità waħda biss, f' Achupallas (03°27'S, 78°21'W), Cordillera del Cóndor.

L-istat ta' konservazzjoni ta' din l-ispeċi għadu m'huwiex ikklassifikat fil-lista l-ħamra tal-Unjoni Internazzjonali għal-Konservazzjoni tan-Natura (IUCN red list).


Lorry Sant

Lorry Sant

Lorry Sant (ir-Raħal Ġdid, 26 ta' Diċembru 1937 - 5 ta' Ottubru 1995) kien Ministru tax-Xogħol u tal-Isports fil-Gvernijiet Laburisti mmexxija minn Dom Mintoff bejn l-1971 u l-1987, u kien jissemma ħafna bħala suċċessur ta' Dom Mintoff bħala mexxej tal-Partit.

Bin Ġanni, li kien is-Segretarju tal-ewwel Kumitat Laburista tar-Raħal Ġdid u Ħal Tarxien wara l-irvellijiet tas-Sette Giugno tal-1919, u Mary, imwielda Consiglio.

Sant ħa l-ewwel edukazzjoni tiegħu fl-Iskola St. Michael u fl-Istitut Tekniku qabel daħal it-Tarzna.

Minn meta kien għadu daqsxejn ta' tifel kien diġà beda jikkanvassja għall-kandidati tal-Partit Laburista tat-Tielet distrett elettorali.

Huwa nnifsu daħal fil-politika fil-ħamsinijiet u fl-1958 inħatar Segretarju Ġenerali tal-'Labour League of Youths', fejn wara nħatar editur tal-gazzetta bl-Ingliż 'The Struggle', l-organu tal-għaqda taż-żgħażagħ Laburisti.

Fid-9 ta' April 1960, Lorry Sant ingħata l-Interdett wara li kiteb editorjal li fih ikkritika lill-Arċisqof Mikiel Gonzi fuq il-Pastorali ta' Frar tal-istess sena.

Il-gazzetta kienet twaqqfet ukoll wara d-disa' ħarġa tagħha, iżda Sant baqa' jagħti l-kontribut tiegħu fil-pubblikazzjoni tal-Partit Laburista 'The Knight' li beda joħroġ fl-1960.

Sena wara, l-Eżekuttiv Nazzjonali tal-Partit Laburista, li kien ħareġ jikkundanna lill-Isqfijiet għall-atteġġjament tagħhom fil-ġlieda ta' Malta mal-Gvern Ingliz, kien ingħata l-Interdett ukoll.

Fl-1964, l-Arcisqof Gonzi neħħa l-Interdett minn fuq il-Partit Laburista u minn fuq Lorry Sant.

Barra l-inkwiet politiku-reliġjuż, kien hemm inkwiet ieħor, it-theddid għat-telfien ta' aktar imjiegi fit-Tarzna mill-Gvern Ingliż.

Lorry Sant kien minn ta' quddiem f'din il-ġlieda.

Huwa kien intgħażel minn ħaddiema bħalu bħala l-ewwel segretarju tagħhom, tat-Taqsima tal-Metall tal-General Workers Union, f'Mejju 1961.

Kienet biċċa xogħol iebsa għat-taqsima tal-metall, għax il-Gvern Ingliż kien ħa d-deċizjoni li jgħaddi r-responsabbilità tat-Tarzna lil kumpanija privata Ingliża.

L-għan tal-Gvern Ingliż deher ċar.

Ried jgħaddiha lil kumpanija privata biex flok jagħti s-sensji hu, tagħtihom il-kumpanija privata.

Sant tela' fil-Parlament fl-Elezzjoni tal-1962 mit-Tielet Distrett.

Flimkien ma' Rokku Abdilla, kienu l-uniċi żewġ ħaddiema tat-Tarzna fost is-sittax-il Deputat Laburista wara l-elezzjoni tal-1962, li fiha l-Partit Laburista kien interdett mill-Knisja.

Fl-1964, mar il-Kajr fuq stedina tal-President Nasser li offra r-radju biex permezz tiegħu l-Partit Laburista jkun jista' jsemma leħnu.

Sant reġa' tela' fl-elezzjonijiet tal-1966 u tal-1971.

Fl-1971, Lorry Sant inħatar bħala Ministru tax-Xogħlijiet Pubbliċi.

Fl-1972 akkumpanja lil Mintoff fi żjara fiċ-Ċina.

Fl-1976 żdiedlu wkoll l-Isport mal-Ministeru tiegħu, u fl-1983 anke d-Djar.

Bejn Diċembru 1981 u Settembru 1983 kien Ministru tal-Intern.

Fi żmienu sar ħafna xogħol fosthom l-Istadium Nazzjonali tal-Futbol Ta' Qali u l-Padiljun tal-Isports f'Kordin kif ukoll il-proġett ta' Dar il-Mediterran għall-Konferenzi.

Fl-1987, ikkontesta l-aħħar elezzjoni tiegħu u tela' mir-raba' distrett.

Sant kien ikkritikat għall-istil ta' tmexxija tiegħu deskritt bħala aggressiv.

Bħala Membru Parlamentari, kien sikwit joħloq tensjoni u akkużat li jkun vjolenti lejn l-Oppożizzjoni Nazzjonalista.

Fid-Diskors tal-Oppożizzjoni għall-Budget tal-1987, il-Kap tal-Oppożizzjoni Eddie Fenech Adami kien irrefera għan-numru ta' avvenimenti vjolenti, partikolarment il-qtil ta' Raymond Caruana u l-ħruq tat-"Times of Malta"; fil-Parlament nħolqot tensjoni kbira, tant li l-Ministru Lorry Sant avviċina lil Fenech Adami u qattagħlu l-karti li kien qed jaqra u waddabhom mal-art.

Fl-istess okkażjoni, il-President tal-Kamra kellu jissospendi s-seduta.

Fl-1990, il-Kummissjoni kontra l-Korruzzjoni qalet li kien hemm provi biżżejjed ta' korruzzjoni fil-qasam tal-bini meta Sant kien Ministru, u l-Bord tal-Viġilanza tal-Partit Laburista issospendieh minn kull attività tal-Partit.

Fl-1992 ma tħalliex jikkontesta mill-Partit Laburista.

Is-sospensjoni tiegħu tneħħiet mill-Mexxej tal-Partit Dr. Alfred Sant fl-24 ta' April 1995 meta Lorry Sant kien marid bil-kanċer.

Sant kien iżżewweġ lil Carmen, imwielda Pace, fl-1968 u ma kellhomx tfal.

Fit-tmeninijiet kien hemm każ forsi uniku fl-istorja tal-Parlament Malti meta kien hemm tlieta mill-istess familja fil-Parlament, Lorry Sant, martu Carmen, u ħuh Salvu.

Fl-10 ta' Frar 2000, kien inawgurat monument f'ġieħu fi ġnien imsemmi għalih f'Raħal Ġdid.


Chordata

Chordata

Il-Kordati ("Chordata", Bateson 1885) jirrappreżentaw phylum ta' annimali li fih organiżmi ta' ħafna forom u komplessità, bħall-Vertebrati, l-Urokordati u ċ-Ċefalokordati.

Dan il-phylum hu bbażat fuq struttura interna forma ta' bastun ta' support magħruf bħala "notokorda".

L-Urokordati - jew Tunikati - huma oraniżmi żgħar tal-baħar, sessili u filtraturi, li jibdew bħala larvi planktoniċi li jeħlu ma' qiegħ il-baħar u meta jsiru adulti jiżviluppaw f'forma ta' borza miksija minn qoxra protettiva msejħa "tunika".

L-ascidiacea huma eżempju ta' dawn.

Iċ-Ċefalokordati, huma wkoll annimali tal-baħar, imma ġisimhom, twil minn 3 sa 5 ċm, għandu għamla tawwalija, bil-ponta fit-truf, qishom ħuta bir-ras mhux żviluppata.

Huma għawwiema dagħjfa li jqattgħu l-parti l-kbira ta' ħajjithom iħaffru fir-ramel tal-kosti oċeaniċi, biex jindifnu u jieklu permezz tal-filtrazzjoni mill-parti ta' quddiem li jħallu barra r-ramel.

It-tielet grupp ta' Kordati hu rappreżentat mill-Kranjati, annimali li permezz ta' proċess ta' ċefalizzazzjoni żviluppaw ras distingwibbli sew mill-bqija tal-ġisem.

Il-grupp tal-Kranjati fih il-missini (Myxini) ħajjin u s-subphylum tal-Vertebrati, organiżmi iżjed kumplessi li adattaw ruħhom għal kull tip ta' ambjent: ilma (il-ħut), arja (l-għasafar) u art (Anfibi, Rettili u Mammiferi).

Minkejja li dawn it-tliet gruppi juru xi differenzi morfoloġiċi, meta nanalizzawhom iżjed bir-reqqa naraw li fir-realtà, huma iżjed qrib xulxin mill-punto di vista filoġenetiku.

Infatti il-Kordati kollha b'simmetrija bilaterali, juru, almenu f'wieħed mill-fażijiet tal-iżvilupp tagħhom, xi "sinapomorfiji", strutturi omoloġi ġejjin matul l-evoluzzjoni minn antenat wieħed komuni u juru l-parentela dritt minn għandu (takson monofiletiku).

Waħda minn dawn l-omolġiji, dik li tagħti l-isemm lill-phylum, hi l-korda dorsali jew in-"notokorda".

Din hi bastun f'nofs id-daħar magħmul minn materja elastika li fiha ċelluli għonja fil-glikoġenu.

Jaġixxi ta' support u x'jiġri minnu matul l-iżvilupp ivarja skont il-grupp:

Is-sistema nervuża tal-kordati tibda tieħu l-forma fuq id-dahar tal-korda fl-embrijun; l-ewwel tifforma, fuq id-denb, il-plakka newrali, li minnu jiżviluppa it-tubu newrali.

Fil-vertebrati, fit-tarf oppost tat-tubu jifforma l-moħħ; fiċ-ċefalokordati, dan it-tarf isir ikbar biss.

F'kull każ, in-nervi periferiċi jibdew mit-tubu newrali.

Fil-vertebrati, it-tubu newrali hu protett mill-vertebri, u l-moħħ hu protett mill-kranju.

Is-segmenti tal-muskolu qegħdin wara xulxin u simmetrikament fil-ġnub tal-korda.

Fl-embrijun, it-tratt ta' wara tat-tubo diġerenti (li jissejjaħ ukoll il-farinġi brankjali) jikkomunika ma' barra permezz ta' xi fetħiet, li fil-każ tal-ħut jibqgħu hemm anki fl-istadju adult bħala garġi.

Fil-kordati l-oħra matul l-iżvilupp jiġu sostitwiti mill-pulmun.

Fuq in-naħa ta' taħt tal-farinġi brankjali hemm radda msejħa d-doxxa brankjali.

Din hi miksija bil-muku li jaġġixxi biex iżomm l-organiżmi mikroskopiċi ji jservu ta' ikel.

Fil-vertebrati, id-doxxxa brankjali minflok, tinfired mit-tubu diġerenti biex tinbidel fit-tirojde.

Il-kordati kollha jixxibhu fil-fazi embrijonali u jesibixxu l-istess distribuzzjoni tal-organi (sistema nervuża, denb, aorta dorsali, tubu diġerenti u l-vaż tad-demm prinċipali, li hu il-qalb fil-każ tal-vertebrati).

Fl-iżvilupp tal-embriju, il-morfoloġija tinbidel fl-ispeċi diversi.

Tradizzjonalment Cephalochordata u Craniata kienu miġburin fil-klad "Euchordata", li kellu jkun il-grupp ħu Tunicata/Urochordata.

Iżjed riċentement, Cephalochordata kien meqjus bħala grupp ħu "Olfactores", li jinkludi l-kranjati u t-tunikati.

Il-kustjoni għadha mhijiex deċiża.

Din l-iskema ttieħdet mit-tielet edizzjoni ta' "Vertebrate Palaeontology".

Il-kordarti invertebrati huma meħuda minn "Fishes of the World".

Waqt li hi mfassla biex tirrifletti r-relazzjonijiet evoluttivi (simili għal kladogramma), tirretieni fiha l-kategoriji tradizzjonali użati fit-tassonomija Linnejana.


Opossum bugeddum

Opossum bugeddum

Mammiferi marsupjali karnivori notturni ta' daqs żgħir mifruxa mal-Amerika ta' isfel.

L-opossumi bugdiedem, huma magħrufa wkoll bħala l-opossumi firien.

Minħabba l-ambjent diffiċli li jgħixu fiħ, il-mammoloġisti ma tantx jafu fuqhom u tradizzjonalment kien maħsub li huma rari ħafna.

Iżda minn studji reċenti li saru ħareġ li l-opossumi bugdiedem jistgħu ikunu ħafna aktar komuni milli hu ġeneralment maħsub.

Milli jidher dawn il-marsupjali jgħixu l-parti l-kbira ta' ħajjithom f' toqob taħt l-art.

L-opossumi bugdiedem jew opossumi firien, kif jgħid l-isem komuni għandhom id-dehra ta' bugeddum u d-daqs simili ta' far żgħir bejn 9 u 14-il cm.

Dawn il-marsupjali mgħammra b' 4 saqajn żgħar, b' wiċċ twil għall-ponta, b' par għajnejn żgħar u b' denb irqiq, twil u muxgħar li kapaċi jilħaq nofs it-tul totali.

In-nisa ma għandhomx marsupju u ġeneralment ikollhom minn 4 sa 7 pari żejżiet, dan ijvarja minn speċi għall-oħra.

Għalkemm l-opossumi bugdiedem għandhom par għajnejn żgħar b'vista bagħtuta, huma kaċċaturi attivi ħafna u jikkaċċaw insetti, ħniex u vertebrati żgħar minn kmieni filgħaxija sa tard bil-lejl.

Dan kollu jagħmluh bl-għajnuna ta' smiegħ tajjeb u x-xagħar sensittiv li għandhom ma' wiċċhom.

L-opossumi bugdiedem huma marsupjali nattivi tal-kontinent tal-Amerika ta' isfel u jinsabu mifruxin fil-Venezwela, fil-Kolombja, fl-Ekwador, fil-Peru, fil-Bolivja, fl-Arġentina u fiċ-Ċili.

Dawn il-marsupjali jgħixu l-aktar fin naħa tal-Punent tal-kontinent tal-Amerika ta' isfel f' altitudni ta' bejn 2000 u 4000 metru.

L-uniku speċi li jgħix f' altitudni ta' mhux aktar minn 1000m huwa l-opossum ġurdien ta' mnieħru twil (Rhyncholestes raphanurus).

Huwa maħsub li l-ordni Paucituberculata infired kmieni ħafna mil-linja marsupjali anċestrali.

Sa mhux aktar minn 20 miljun sena ilu fl-Amerika t'isfel kien hemm minn ta' linqas 7 ġeneri, sfortunatament illum il-ġurnata baqa' 3 biss.

L-opossumi ġrieden fil-kontinent tal-Amerika ta' isfel għandhom l-istess niċċa ekoloġika li għandhom il-mammiferi tal-ordnijiet Erinaceomorpha, Soricomorpha u Afrosorcida fuq kontinenti oħra.

Dan kollu jagħti l-ħjiel li l-opossumi ġrieden twil imorru lura fiż-żmien meta il-kontinet tal-Amerika t'isfel kien kontinet gżira.

Għalkemm fil-familja Caenolestidae hemm 6 speċi magħrufa, Bublitz fl-1987 għadda suġġeriment, li jkun hemm 2 speċi kemm fil-ġeneru "Lestoros" ("Lestoros inca" u "Lestoros gracilis") u kemm fil-ġeneru "Rhyncholestes" ("Rhyncholestes raphanurus" u "Rhyncholestes continentalis").

Madankollu il-biċċa l-kbira tal-mammoloġisti ma jimxux ma' din il-klassifikazzjoni ta' Bublitz u jaċċettaw speċi waħda biss f' kull ġeneru.