Tomasz Kuszczak

Tomasz Kuszczak

Tomasz Kuszczak (Krosno Odrzańskie, 20 ta' Marzu 1982) hu plejer tal-futbol Pollakk, li jilgħab bħala gowler mat-tim tal-Premiership Manchester United u t-tim nazzjonali tal-futbol tal-Polonja.

Kuszczak beda l-karriera tiegħu ma' Śląsk Wrocław fil-Polonja, u suċċessivament ingħaqad mat-timijiet Ġermaniżi ta' KFC Uerdingen 05 u Hertha BSC Berlin, qabel ma' fl-2004 ingħaqad mat-tim Ingliż ta' West Bromwich Albion.

Matul is-sajf tal-2006 hu ttrasferixxa mat-tim ta' Manchester United wara staġun mal-ewwel tim ta' West Brom fil-Premiership.

Kuszczak għamel erbatax-il apparenza għat-tim nazzjonali tal-Polonja ta' taħt il-21 sena, u sitt apparenzi mat-tim tal-kbar.

Kuszczak ingħaqad ma' Hertha Berlin fis-sena 2000, u qatta' sena mat-tim tar-riservi qabel ma kien promoss mal-ewwel tim fl-2001.

Hu sussegwentament dam tliet staġuni bħala t-tielet għażla ta' gowler mal-klabb, wara Gábor Király u Christian Fiedler, u naqas biex jagħmel apparenza fil-Bundesliga.

Hu kien barra mill-kuntratt ma' Hertha u wara ffirma mat-tim ta' West Brom fl-14 ta' Lulju 2004.

Hu ddebutta mat-tim ta' West Brom fit-18 ta' Settembru 2004 f'logħba tal-Premiership kontra Fulham f'The Hawthorns, li spiċċat pari ta' 1-1.

Wara hu lagħab partita tal-League Cup kontra Colchester United fil-21 ta' Settembru 2004 fejn Albion tilfu 1–2.

Kuszczak kien bejn il-lasti f'partita waħda tal-Premier League qabel il-logħba ta' West Brom kontra Manchester United fil-partita ta' qabel tal-aħħar tal-istaġun 2004-05, bil-"Baggies" f'battalja tar-relegazzjoni.

Hu għamel prestazzjoni tajba ħafna, fejn issostitwixxa lill-ewwel gowler Russell Hoult li kien weġġa' fl-ewwel taqsima.

West Brom spiċċaw pari ta' 1–1, b'Kuszczak jibqa' inbattibli għal 68 minuta fil-grawnd.

Din il-prestazzjoni tatu l-ewwel unur tal-Plejer tal-Partita fil-Premiership.

Il-ġimgħa ta' wara, fl-aħħar partita tal-istaġun kontra Portsmouth, Kuszczak kellu logħba oħra mpressjonanti, fejn West Brom irnexxielhom jirbħu 2–0, u b'hekk jevitaw ir-relegazzjoni.

Fl-2005-06, Kuszczak kien suppost kellu jkun il-gowler riserva ta' Chris Kirkland.

B'Kirkland imweġġa, Kuszczak għamel l-ewwel apparenza fil-Premiership ta' dak l-istaġun fit-30 ta' Ottubru 2005, imma ma setax jevita lil Newcastle United milli jirbħu 3–0.

Il-prestazzjoni tjiebet, fejn irnexxielu jsir il-gowler tal-ewwel għażla.

Din kompliet anki jekk Kirkland kien irritorna mill-uġigħ li kien żammu barra.

Fil-15 ta' Jannar 2006, Kuszczak kellu partita mpressjonati kontra Wigan, fejn għamel intervent importanti fuq Jason Roberts, li ippermetta li West Brom biex jirbħu 1–0.

Fis-7 ta' Lulju 2006, kien konfermat mill-kowċ ta' West Bromwich Albion Bryan Robson li Manchester United urew ix-xewqa li jakkwistaw il-plejer għal madwar £2 miljun.

Fit-3 ta' Awwissu, West Bromwich Albion irrifjutaw somma ta' £2.5 miljun flimkien mas-self ta' Giuseppe Rossi, għal Kuszczak.

Fl-10 ta' Awwissu 2006, Kuszczak ingħaqad ma' Manchester United fejn il-ftehim kien jinvolvi t-trasferiment tal-gowler ta' tmintax-il sena Luke Steele u d-difensur Paul McShane għal West Brom.

Kuszczak iddebutta fil-Premier League kontra Arsenal fis-17 ta' Settembru 2006 u hu mal-ewwel kiseb ir-rispett ta' diversi partitarji ta' Manchester United hekk kif salva penalty ta' Gilberto Silva.

Imma hu, ma setax jipprevjeni l-gowl ta' Emmanuel Adebayor li ta r-rebħa ta' 1–0.

Minkejja li Kuszczak ma lagħabx logħob biżżejjed fil-Premiership għall-istaġun 2006–07, hu xorta rċieva medalja tar-rebbieħa permezz ta' applikazzjoni speċjali lill-Premier League.

Fit-2 ta' Lulju 2007, Manchester United ħabbar li t-trasferiment sar wieħed permanenti.

Fit-8 ta' Mejju, f'partita tal-FA Cup kontra Portsmourh, Kuszczak irċieva karta ħamra wara daħla fuq Milan Baroš.

Kuzcszak kien daħal bħala sostitut għal van der Sar li kien weġġa' matul il-logħba, u b'hekk Rio Ferdinand kellu jidħol bejn il-lasti, però ma setax jipprevejeni l-penalty li wassal għall-eliminazzjoni ta' United mill-FA Cup.

Kuszczak iddebutta fil-11 ta' Diċembru 2003 kontra Malta, fejn il-Polonja ħarġu 4-0 rebbieħa.

Minħabba l-prestazzjoni tajba ma' West Brown, hu kien imsejjaħ mat-23 plejer li kienu se jieħdu sehem għall-Polonja fit-Tazza tad-Dinja 2006.

Madanakollu, Kuszczak kien ir-riserva tal-gowler Artur Boruc u ma lagħbx matul it-turnew.

F'Mejju tal-2008 hu kien imsejjaħ fl-iskwadra Pollakka għall-Euro 2008 imma kellu jirtira l-parteċipazzjoni tiegħu minħabba uġigħ f'darhu.

Postu ħadu l-gowler ta' Korona Kielce Wojciech Kowalewski.

Manchester United

"Aġġornati sas-27 ta' April 2009"


Konfoffa tal-ilsiera

Konfoffa tal-ilsiera

Il-konfoffa tal-ilsiera kienet konfoffa mill-ilsiera Misilmin biex jieħdu Malta f'idejhom fl-1749 fi żmien il-Gran Mastru Pinto De Fonseca.

F'Jannar tal-1748, meta Malta kienet taħt il-Gran Mastru Pinto De Fonseca, f'Rodi, Atonio Montalto (antenat dirett tas-67 Mastru tal-Ordn, il-Markiż Louis Scerri Montaldo - Markiż ta' Santa Lucia u Konti ta' Medon) bl-għajnuna ta' 140 lsier Nisrani organizza rvell u ħataf ix-xini tal-ordinanza, "La Lupa di Rodi" tal-Paxà Tork ta' Rodi, Mustafà, li kienet fi triqtha minn Rodi għal Anatolja fit-Turkija.

Din kienet immexxija minn Mustafà stess, li rabat 'l Mustafà fil-kabina tiegħu u mbagħad ħeles l-ilsiera Nsara.

Qabad 120 priġunier Tork u telaq jiġri lejn Malta.

Il-Kavallieri kienu kuntenti b'dan is-sekwestru, iżjed u iżjed meta sabu li mal-Misilmin li qabdu kien hemm Mustafà, il-Paxà ta' Rodi.

Dan ġie ttrattat b'mod speċjali minħabba l-istat prestiġuż tiegħu u nżamm f' kwartieri komdi fil-Forti Sant Iermu.

Ftit xhur wara, sar jaf b'dan ir-Re Lwiġi XV ta' Franza, li biex issaħħaħ il-kummerċ ta' pajjiżu kien qiegħed irawwem relazzjonijiet ta' ħbiberija mat-Turkija.

Ir-Re talab lil Pinto biex jeħles lill-Paxà.

Pinto ma sabx oġġezzjoni imma l-Paxà ma riedx jitlaq minn Malta u talab li jibqa' jgħix fil-gżira.

Il-Gran Mastru mar kontra l-parir ta' ħafna mill-Kavallieri u ħallieh joqgħod Malta.

Għall-ewwel il-Paxà kien jidher li x-xewqa tiegħu kienet sinċiera għax sar Nisrani u żżewweġ mara Maltija.

Però, minn taħt it-taħt il-Paxà kellu pjan ieħor.

Bil-moħbi kien jikkorrispondi mat-Torok u magħhom fassal pjan biex jieħdu 'l Malta f'idejhom.

Kien ippjannat li l-ilsiera Misilmin kollha ta' Malta jirvellaw fit-29 ta' Ġunju, il-festa tal-Imnarja.

Dan l-irbell kellu jsir il-Buskett, fejn kienet issir din il-festa u ħafna nies kienu jiltaqgħu hemm.

Il-Kavallieri kienu jibqgħu il-Belt biex jiċċelebraw il-festa bejniethom hemm.

Grupp minn dawn il-Kavallieri kienu jibqgħu mal-Gran Mastru biex iqassmu r-rigali tal-Imnarja lil xi bdiewa.

B'hekk wieħed mill-ilsiera f'ħin minnhom kellu jaqbad lil Pinto, joqtlu u jaqtagħlu rasu.

Imbagħad, kellu jgħarraf b'dan lill-ilsiera sħabu fl-istallel taż-żwiemel u fil-kċina tal-Palazz billi jixħet qasrija mill-gallerija.

Min-naħa tagħhom, dawn l-ilsiera kellhom jaħbtu għall-għassiesa u jeħilsu aktar ilsiera fil-Palazz biex ilkoll flimkien jerħulha għall-Armerija mnejn jisirqu l-armi biex jassedjaw il-Belt Valletta sa ma flotta Torka, ankrata qrib Malta, tinżel l-art u tieħu f'idejha l-gżira.

Sadattant il-grupp tal-ilsiera li kienu jservu l-ikel lill-Kavallieri kellhom jivvelenawhom u min ma jmutx kienu se joqtluh.

Imbagħad kienu se jiftħu il-Bibien tal-Belt Valletta, jidħlu ġo tliet fortiżżi tal-belt, joqtlu l-għassiesa u jagħmlu sinjal biex tidħol il-flotta Misilmija fill-port.

B'hekk Malta kienet taqa' f'idejn il-Misilmin.

Lejla waħda fl-1749 fil-Belt Valletta iltaqgħu żewġ Mislimin Torok li marru jixorbu ġo ħanut.

Is-sid ta' dan il-ħanut, wieħed Ġużeppi Cohen kien Lhudi mill-Palestina.

Meta ġie Malta sar Nisrani u iżżewweġ mara Maltija.

Dawn iż-żewġ Misilmin xorbu iżżejjed u sikru.

Bdew jgħiru għal xulxin, u jgħidu kull sigriet li kellhom bl-Għarbi.

Ħadd ma kien qed jifimhom, iżda is-sid tal-ħanut fehmhom.

Dawn bdew jitkellmu dwar konfoffa kontra il-Maltin.

Mhux biex jaħarbu minn Malta, iżda biex joqtlu lil dawk il-Maltin li ma ridux jbiddlu ir-reliġjon tagħhom u jsiru Misilmin u jieħdu lil Malta f'idejhom.

Is-sid tal-ħanut wara li għalaq, baqa' sejjer dritt għand il-Gran Mastru Pinto.

Dan ħallewh jidhol bla appuntamenti dak il-ħin stess avolja kien xi nofs il-lejl.

Wara li sema' dan kollu, Pinto mall-ewwel bagħat jarresta lill-ilsiera Misilmin kollha u beda jinterrogahom u jistaqsihom fuq min hu l-mexxej tagħhom.

150 ġew interrogati taħt tortura u 4 minnhom mietu, u 32 kellhom sentenza ħarxa.

Wara l-interrogazzjoni deher li l-mexxej kien Mustafà.

Kien hu li tahom id-dettalji u li ġab il-flotta.

Pinto kien lest li jittortura lil Mustafà, imma r-Re ta' Franza bagħtlu ittra.

Fiha qallu biex jeħles lil Mustafà u fil-fatt hekk għamel.

Il-Gran Mastru kiteb lir-Re hekk:

L-eroj ta' din l-avventura kien Ġużeppi Cohen.

Pinto tah somma flus għal meta jmut, għal uliedu, kull sena.

Dan tah ukoll dar il-Belt Valletta.

Pinto dam imexxi 33 sena kien wieħed minn l-iktar Gran Mastri li għex.

Miet fl-età ta' 92 sena.


Marzu

Marzu

Marzu huwa t-tielet xahar tas-sena fil-kalendarju Gregorjan u wieħed minn seba' xhur li għandhom tul ta' 31 ġurnata.

Marzu jibda (astroloġikament) meta x-xemx tkun fis-sinjal tal-Ħut u jispiċċa fis-sinjal ta' Aries.

Astronomikament, ix-xemx tibda fil-kostelazzjoni tal-Akwarju u tispiċċa f'dik tal-Ħut.

L-isem "Marzu" ġej minn Ruma antika, meta Marzu kien l-ewwel xahar tas-sena u kien imsemmi "Martius" wara Marte, l-alla Ruman tal-gwerra.

F'Ruma, fejn hemm klima Mediterranja, Marzu hu l-ewwel xahar tar-rebbiegħa, punt loġiku għal bidu tas-sena kif ukoll bħala l-bidu tal-istaġun tal-kampanji militari.

Is-sena numerata bdiet fl-1 ta' Marzu fir-Russja sa tmiem is-seklu 15.

Il-Gran Brittanja u l-kolonji tagħha komplew jużaw il-25 ta' Marzu sa l-1752, fl-istess sena li huma adottaw il-kalendarju Gregorjan.

Kulturi oħra u reliġjonijiet għadhom jiċċelebraw il-bidu tas-sena l-ġdida f'Marzu.

Bil-Fillandiż, ix-xahar huwa msejjaħ "maaliskuu", kelma li ġejja minn "maallinen kuu" li tfisser "xahar dinji".

Dan għaliex fil-"maaliskuu", id-dinja tibda tfeġġ minn taħt is-silġ.

Ismijiet storiċi ta' Marzu jinkludu t-terminu Sassonju "Lectmonat", imsemmi għall-ekwinozju u t-tul ġdid tal-ġranet.


Frar

Frar

Frar huwa t-tieni xahar tas-sena skont il-kalendarju Gregorjan.

Frar huwa l-iqsar xahar u l-uniku xahar b'inqas minn 30 jum.

Ix-xahar għandu 29 ġurnata fi snin biżestili, meta n-numru tas-sena huwa diviżibbli b'erbgħa (barra s-snin li huma diviżibbli b'100 u mhux b'400 fil-kalendarju Gregorjan).

Fi snin komuni x-xahar għandu 28 ġurnata.

Ħafna jemmnu li Frar oriġinarjament kellu 29 ġurnata (30 f'sena biżestili), imma din l-idea ivvintaha Sacrobosco.

Frar jibda fl-istess ġurnata tal-ġimgħa bħal Marzu u Novembru fi snin komuni.

Billi għandu biss 28 ġurnata fi snin komuni, hu l-uniku xahar tal-kalendarju li darba f'kull sitt snin u darbtejn f'kull ħdax-il sena, ikollhom biss erba' ġimgħat ta' seba' ġranet sħaħ fejn l-ewwel ġurnata tax-xahar tibda il-Ħadd u l-aħħar ġurnata tkun is-Sibt.

Din ir-regola nistgħu nosservawha fis-sena 2009 u meta mmorru lura ħdax-il sena sa 1998, lura ħdax-il sena oħra sa 1987 u lura sitt snin oħra sa 1981; jiġifieri darbtejn ħdax-il sena wara xulxin u darba sitt snin wara, 'il quddiem fil-ġejjieni jew lura fl-imgħoddi.

L-isem "Frar" hu mill-kelma Latina "februum", li tfisser purifikazzjoni, billi r-ritwal ta' purifikazzjoni "Februa" kien isir fil-15 ta' Frar fil-kalendarju antik Ruman.

Jannar u Frar kienu l-aħħar xahrejn li kienu miżjuda mal-kalendarju Ruman, wara li r-Rumani oriġinarjmanet ikkunsidraw ix-xitwa bħala staġun mingħajr xhur.

Dawn kienu miżjudin minn Numa Pompilius wara 700 QK.

Frar baqa' l-aħħar xahar tas-sena tal-kalendarju sa żmien ta' decemviri (450 QK), meta hu sar it-tieni xahar.

F'xi intervalli qassisin Rumani qassru lil Frar għal 23 jew 24 ġurnata u daħħlu xahar ieħor ieħor ta' 27 ġurnata, wara Frar, biex jirranġaw is-sena mal-istaġuni.

Minn dakinhar, Frar baqa' t-tieni xahar tas-sena tal-kalendarju.

Frar jibda, astronomikament, meta x-xemx tkun fil-kostellazzjoni ta' Kaprikornu u jispiċċa meta x-xemx tkun fil-kostellazzjoni tal-Akwarju.

Astroloġikament, Frar jibda' meta x-xemx tkun fis-simbolu tal-Akwarju u jispiċċa f'dak tal-Ħut.

Ismijiet storiċi ta' Frar jinkludu t-termini Anglo-Sassoni "Solmoneth" ("xahar tat-tajn") u "Kale-monath", u kif ukoll it-terminu ta' Karlu Manju "Hornung".

Fil-Fillandiż, ix-xahar hu msejjaħ "helmiku", fejn tfisser "xahar tal-perla"; meta s-silġ jinħall fuq il-friegħi tas-siġar, dawn jifformaw qtar, u hekk kif dawn jiffriżaw, dawn ikunu bħal perli tas-silġ.

Fil-kalendarju antik Ġappuniż, ix-xahar huwa msemmi "Kisaragi" (如月, 絹更月 jew 衣更月, li letteralment ifisser "ix-xahar tal-bdil tal-ħwejjeġ").

Isem ieħor huwa "Mumetsuki" (梅見月, li letteralment iffiser "ix-xahar meta jinbiegħu l-fjuri tal-prunja") jew "Konometsuki" (木目月, "ix-xahar meta s-siġar jieħdu ħajja ġdida").

Fil-klima tagħna Frar huwa xahar kiesaħ u xitwi.

Ħafna qwiel jirriflettu dan: "Frar fawwar jimla l-bjar" u "Frar fawwar kull xitla nwar" u "Frar fawwar, il-bidwi għana d-dar".

Madankollu Frar jaf ma jagħmilx xita: 'Frar daqqa fawwar u daqqa qattar'

jew tagħmel iżżejjed ' Meta Frar ikun ħafna fawwar, il-biedja tmur fl-ibjar'.

U barra x-xita u l-maltemp ikun għadu jagħmel il-ksieħ: 'Fi Frar kull laqxa ttella nwar', 'Frar jiġbor lil kulħadd id-dar' u Frar jgħakkes ix-xjuħ u ż-żgħar'.

F'dan iż-żmien tas-sena, il-kampanja tkun mimlija ħdura u kkulurita wkoll, bl-isfar tal-ingliża u l-lellux fost l-iktar li jispikka.

Bħax-xhur l-oħra Frar għandu l-festi tiegħu.

Fost dawn insibu l-Gandlora li ssir fi 2 tax-xahar li hija l-festa tal-preżentazzjoni ta' Ġesù u tal-Purifikazzjoni tal-Madonna.

Fiha wkoll jitbierku x-xemgħat li jintużaw matul is-sena.

Lill-fidili jagħtuhom ukoll biċċa xemgħa żgħira li dari kienu jdendluha mal-ħajt id-dar u jixegħluha waqt xi maltempata jew xi griżma tal-morda.

Kien maħsub li l-kwiekeb ma jibqgħux jidhru ċari u kienu jgħidu 'Mal-gandlora, stilel fora, l-ajru jtella' imma jiċċora'.

Fil-10 ta' Frar tiġi l-festa tan-Nawfraġju ta' San Pawl f'Malta, data daqsxejn kurjuża meta tqis li skont ir-rakkont fl-Atti (kapitli 27 u 28), San Pawl u sħabu ġew fil-Ħarifa biex qattgħu x-xitwa hawn (Att 28 :11).

Festa varjabbli hija dik ta' Ras ir-Randan.

Dan għaliex din tiġi 40 ġurnata qabel l-Għid li jsir fl-ewwel Ħadd wara l-ekwinozju tar-Rebbiegħa.

Ir-Randan, tal-inqas dari, kien żmien ta' sawm u skarsezza, u għalhekk kienu jgħidu: 'Eħġem la ssib, għax jasal ir-Randan'.

U aktarx ukoll li jkun il-maltemp: Ras ir-Randan, ras il-maltemp'.

Jekk is-sawm u t-tbatija tar-Randan marru, mhux hekk il-ġenn tal-ftit ġranet ta' qablu... il-karnival.

Għax 'fi Frar jindaqqu l-ġlieġel'.

Il-karnival huwa żmien ta' bluha liċenzjata u sakemm hija moderata u diċenti hija zvog tajjeb ħafna mis-serjetà u t-tribulazzjonijiet tal-ħajja ta' kuljum.

U speċjalment jekk il-karnival jiġi partikularment tard, ix-xita tibda tiskarsa: 'f'Ħadd il-bluh ix-xita tibda tfuħ'.


Ottubru

Ottubru

Ottubru huwa l-għaxar xahar tas-sena fil-kalendarju Gregorjan u wieħed minn seba' xhur Gregorjani b'tul ta' 31 ġurnata.

It-tmien xahar fil-kalendarju antik Ruman, Ottubru ħa ismu (mil-Latin "octo" li tfisser "tmienja") meta Jannar u Frar kienu miżjuda.

Ottubru huwa s-soltu assoċċjat mal-istaġun tal-ħarifa fl-emisferu tat-Tramuntana u r-rebbiegħa fl-emisferu ta' Nofsinhar.

Dan ix-xahar jibda fl-astroloġija tropikali oċċidentali fis-sinjal tal-Miżien u jispiċċa f'dak tal-Iskorpjun.

Astronomikament, ix-xemx tibda attwalment fil-kostellazzjoni tal-Verġni u tispiċċa fil-kostellazzjoni tal-Miżien.

Ottubru jibda fl-istess ġurnata tal-ġimgħa bħal Jannar fi snin komuni.


Ħin supplementari

Ħin supplementari

Il-ħin supplementari hu perjodu miżjud f'xi logħob tal-futbol jekk l-iskor jibqa' pari fl-aħħar tal-ħin normali.

Il-ħin supplementari jintlagħab biss jekk il-logħba jkollha bżonn rebbieħ ċert, eż. f'kampjonat eliminatorju fejn tim wieħed biss irid jikkwalifika għall-fażi ta' wara.

Fil-futbol professjonali jintlagħbu 30 minuta ta' ħin miżjud, li jkunu maqsuma f'żewġ perjodi ta' ħmistax-il minuta kull taqsima.

Imma, mhux il-kompetizzjonijiet kollha jinkludu din is-sistemà ta' ħin miżjud; eżempju, il-CONMEBOL storikament qatt ma wżaw il-ħinijiet supplementari f'ebda kompetizzjoni li kienet torganizza, bħal Copa Libertadores (illum, din tuża l-ħin supplementari biss fil-partita finali tal-kompetizzjoni).

Jekk partita bħal din tispiċċa pari anki wara l-ħin miżjud, din tiġi deċiża permezz ta' l-għoti tal-penalties.

Il-ħin supplementari m'għandux ikun konfuż mal-ħin miżjud mir-referì f'kull perjodu minħabba telf ta' ħin għas-sostituzzjonijiet, xi plejers li jkunu weġġgħu jew xi tip ta' telf ta' ħin ieħor.


Wied Wirdien

Wied Wirdien

Wied Wirdien hu t-tieni Volum fit-triloġija Il-Fiddien, kitba ta' Simon Bartolo u Loranne Vella.

Ippubblikat fl-2008 mid-dar tal-pubblikazzjoni "Merlin Library Ltd", "Wied Wirdien" ikompli minn fejn ħalla "Sqaq l-Infern", l-ewwel Volum fit-triloġija.

"Wied Wirdien" jagħti ħafna tweġibiet għall-mistoqsijiet li ħalla "Sqaq l-Infern", ilaqqagħna għall-ewwel darba mal-Fiddien innifsu, u jintroduċi wkoll xi karattri ġodda filwaqt li jirritornaw il-karattri ta' Sqaq.

L-illustrazzjonijiet ta' fuq il-qoxra u ta' ġewwa l-ktieb huma xogħol l-illustratriċi Lisa Falzon.

Imniedi fl-24 ta' April 2008, bi tnedija spettakolari fejn il-mistednin ma kinux jafu l-lokalità iżda biss li kellhom jiltaqgħu mat-tim f'Sa Maison.

Minn hemm, ittieħdu fuq minivanns ħomor (li ġo fihom kien hemm atturi jaqraw xena minn "Wied Wirdien" li sseħħ proprju ġewwa minivann) sa Bieb il-Belt.

Hemmhekk sabu jistennewhom żewġ Immarkati - il-kreaturi parti-umani u parti-annimali li jippopolaw it-triloġija - li mexxewhom tul Triq ir-Repubblika sal-kantina tal-Chiaroscuro Bar fi Strada Stretta.

Hemmhekk, atturi mmexxija mill-awturi Simon Bartolo u Loranne Vella stess taw ħajja lil uħud mix-xeni tal-ktieb.

Bħala rigal speċjali għall-mistednin, ittella' wkoll id-dramm/kummiedja "Dr Agula", li jissemma f' "Wied Wirdien" meta Jason u sħabu jmorru proprju l-Belt fil-lejla ta' "Halloween" biex jaraw dan id-dramm.

It-tielet ktieb fit-triloġija "Il-Fiddien" jismu "Il-Ġnien tad-Dmugħ", hareg fil-11 ta'Dicembru 2009.

"Wied Wirdien huwa" t-tieni ktieb ta' Simon Bartolo u Loranne Vella.

Simon u Loranne jiffurmaw parti mill-grupp teatrali "Aleateia".

L-illustratriċi tal-qoxra ta' "Wied Wirdien", u tal-illustrazzjonijiet kollha konnessi mal-ktieb, huma tal-artista Maltija Lisa Falzon.

X'inhu jiġri f'daqqa waħda?

Maltemp u mewt u atmosfera skura.

Malta qed tiġi assedjata minn wisq wirdien.

U seba' subien ta' l-iskola jmorru fid-direzzjoni ta' Wied Wirdien u jgħibu.

Ma jista' jsibhom ħadd.

Jista' jagħmel xi ħaġa l-Magħżul?

Kulħadd qed jistenna xi ħaġa kbira mingħand Jason Baldacchino, għax suppost li hu speċjali.

Imma hu aktar għandu mistoqsijiet milli tweġibiet f'rasu.

Biex nifhmu min hu jew x'inhu l-Fiddien u kif jagħżel l-Immarkati jkollna mmorru lura għall-1978 biex naraw kif bdew l-affarijiet.

Le, aħjar nibqgħu sejrin aktar lura, millennju sħiħ, biex naraw x'ġara wara li Fennimore iżżewweġ lir-Reġina Verdra.

Fid-dar il-Ħamra qed iseħħu affarijiet strambi: jinxtorob te maġiku, jinstabu profeziji u żrieragħ, u jitkebbsu t-twieqi u l-bibien ...

X'inhu jiġri f'daqqa waħda?


Għoti tal-penalties

Għoti tal-penalties

L-għoti tal-penalties huwa metodu li xi kultant hu wżat biex jiddeċiedi liema tim ikompli għall-fażi li jmiss ta' kampjonat (jew jekk jirbaħx il-kampjonat) wara pari f'partita tal-futbol.

L-għoti tal-penalties huma mmexxija minn ċerti regoli, li huma parti mil-logħob normali matul il-partita.

L-għoti tal-penalties ma jimxux skond il-liġijiet tal-penalties.

Madanakollu, huma jsegwu l-istess proċedura tal-penalties u huma magħrufin aħjar bħala sempliċiment "penalties".

Matul l-għoti tal-penalties, il-plejers, minbarra dak li jkun se jesegwixxi l-penalty u l-gowler tad-difiża, iridu jibqgħu fiċ-ċirku tan-nofs.

Il-gowls skurjati matul l-għoti tal-penalties mhumiex inklużi fl-iskor finali, u lanqas m'huma nklużi fir-rekords tal-gowls tal-plejers inklużi.

Ġeneralment, dan il-metodu hu wżat f'kampjonat li jkollu bażi eliminatorja (kif inhu oppost għal logħob tal-kampjonati nazzjonali), biex jiddeċiedi minn se jkompli fil-fażi ta' wara, jew minn se jirbaħha.

Is-soltu, qabel l-għoti tal-penalties ikun hemm il-ħin supplementari.

Madankollu, il-Copa Libertadores kellha l-għoti tal-penalties immedjatament wara t-tmiem tat-tieni partita ta' żewġ legs, jekk l-iskor aggregat jispiċċa pari, mingħajr l-ebda ħin supplementari li jintlagħab.

Mill-2005, din tieħu post jekk ma jkunx hemm rebbieħ fuq ir-regola tal-gowls barra mid-dar.

Lejn tmiem is-snin tmenin, numru ta' kampjonati nazzjonali tal-futbol Ewropej, fosthom l-Ungerija, il-Jugożlavja u n-Norveġja, esperimentaw bl-għoti tal-penalties immedjatament wara partiti li jispiċċaw pari, bir-rebbieħ jikseb punt aktar mit-tellief.

Din kienet mal-ewwel abbandunata.

Fl-Istati Uniti, il-Major League Soccer fil-bidu kellha wkoll l-għoti tal-penalties wara t-tmiem tal-partita, anki matul partiti tal-kampjonat nazzjonali.

Similarment il-J.

League tal-Ġappun użaw dan il-metodu wara partiti li kienu jispiċċaw biex jiddertimaw ir-rebbieħ meta l-kampjonat beda.

Din kienet ukoll abbandunata.

Dan hu sommarju ta' kif isiru l-għoti tal-penalties:


Muniti tal-ewro ta' Malta

Muniti tal-ewro ta' Malta

Il-flus tal-Ewro ta' Malta juru tliet disinni separati, disinn komuni għal: €0.01, €0.02 u €0.05, disinn ieħor għal: €0.10, €0.20 u €0.50 u disinn ieħor li juri s-Salib ta' Malta jinsab fuq il-€1.00 u €2.00.

Malta ilha membru tal-Unjoni Ewropea mill-1 ta' Mejju 2004 u hija membru tal-Unjoni Monetarja u Ekonomika tal-Unjoni Ewropea.

Kompliet it-tielet fażi tal-UEM u addottat l-ewro bħala l-munita uffiċjali tagħha fl-1 ta' Jannar 2008.

Is-selezzjoni tad-disinji tal-ewro ta' Malta kienet deċiża b'konsultazzjoni puvblika bbażata fuq żewġ fażijiet.

L-ewwel fażi ta' konsultazzjoni kienet bdiet fl-14 ta' Jannar 2006 u ntemmet fid-29 ta' Jannar 2006.

Matul dan il-prejodu, il-pubbliku Malti seta' jipparteċipa fil-proċess billi jagħżel minn total ta' tnax-il għażla, maqsuma f'erba' temi – Malta fil-preistorja, Malta fir-Rinaxximent, l-identità Maltija u l-arċipelagu Malti.

Tliet għażliet differenti kienu preżentati għal kull tema.

Ir-riżultat tal-ewwel fażi tal-votazzjoni kienu l-magħmudija ta' Kristu li tinsab fil-Kon-Katidral ta' San Ġwann (3498 voti), l-arma ta' Malta (2742 voti) u l-altar tal-Imnajdra (1872 voti).

Id-disinn tal-Forti Sant'Anġlu kien ġab 2037-il vott, imma ma kienx ġie inkluz f'dawn it-tliet għażliet għax il-magħmudija ta' Kristu kienet ġabet l-aktar voti f'dik it-tema.

Apparti minn dawk id-disinji, il-pubbliku kien ingħata l-għażla li jissuġġerixxi xi disinji oħra.

L-aktar disinji suġġeriti kienu is-salib ta' Malta u Dun Karm, il-poeta nazzjonali Malti.

Il-kummitat tal-addozzjoni tal-ewro fl-aħħar iddeċieda li jinkludi s-salib ta' Malta ma' dawk id-disinji li kienu diġa magħżula mill-poplu.

L-erba' disinji finalisti kienu mibgħuta lil disinjatur Noel Galea Bason.

Dan għamel l-istrutturi tal-muniti b'dawn id-disinji biex imbagħad il-poplu jivvotta fuq l-aħjar tlieta u fl-aħħar isiru l-muniti ta' Malta.

Fit-tieni fażi li kienet mid-29 ta' Mejju sad-9 ta' Ġunju il-poplu kien mitlub jivvota għal darb'oħra.

F'din it-tieni fażi l-poplu ddeċieda, b'permezz ta' messaġġ fuq il-mowbajl, li aħjar disinji għall-ewro kienu s-salib ta' Malta, l-arma ta' Malta u l-altar tal-Imnajdra u għalhekk id-disinn tal-magħmudija ta' Kristu ġiet eliminata.

Il-Bank Ċentrali ta' Malta ħareg id-disinji finali fid-19 ta' Frar 2007 u fit-23 ta' Ottubru tal-istess sena, id-disinji ġew ippublikati fil-ġurnal uffiċċjali tal-Unjoni Ewropea.

Fis-16 ta' Mejju 2007, il-kummisarju tal-Ekonomija u l-Affarijiet Finanzjarji tal-UE, Joaquín Almunia, irrakomanda li Malta tadotta l-ewro kif kien skedat.

Fl-10 ta' Lulju din id-deċiżjoni kienet ġiet ikkonfermata mill-Kunsill tal-Ministri tal-Finanzi.

F'dik il-ġurnata wkoll, kien sar obbligatarju li l-prezzijiet ikunu kemm bil-lira Maltija kif ukoll bl-ewro, waqt li l-ewwel muniti tal-ewro Maltin ġew prodotti fiż-żekka ta' Pariġi.

L-ewwel muniti Maltin kienu disposti għall-pubbliku fl-1 ta' Diċembru 2007, meta pakketti mimlija bl-ewro għan-negozjanti ħargu għall-bejgħ, il-prezz kien ta €131.

L-għan ta' dan kien biex in-negozjanti jimlew il-"cash registers" bi tħejjija għall-ewro.

Fl-10 ta' Diċembru ħargu għal-bejgħ "mini-kits" ta' €11.65 biex il-pubbliku jħejji wkoll ruħu għal din il-bidla storika u jidra l-muniti tal-ewro.

F'Diċembru 2007, bħala parti miċ-ċelebrazzjonijiet għall-bidla għal ewro, il-Belt Valletta kienet miksija bi twapet li juru l-muniti tal-ewro.

Iċ-ċelebrazzjonijiet laħqu l-qofol tagħhom f'lejliet is-sena l-ġdida, fejn sar logħob tan-nar fil-Port il-Kbir.

L-attività l-oħra li kienet sa ssir barra kellha ssir ġewwa minn ħabba x-xita.

Eżatt f'nofs il-lejl, il-Prim Ministru Lawrence Gonzi ġibed l-ewwel karti tal-ewro minn ATM tal-BOV.

Din issimbolizzat id-dħul tal-ewro f'Malta u għalhekk id-dħul ta' Malta fiż-żona Ewro.

Bħala parti mill-preparazzjoni għall-bidla għall-ewro, il-Bank Ċentrali ta' Malta ħareġ 33,000 "starter kit" għan-negozjanti u 330,000 "mini-starter kits" għall-pubbliku inġenerali.

Fl-1 ta' Diċembru 2007, il-Bank Ċentrali ħareġ ukoll 40,000 sett ta' muniti tal-ewro ta' Malta ġo kaxxi lussużi u ppreżentati b'ċertifikat ta' awtentiċità.

Fl-1 ta' Diċembru 2007, il-Bank Ċentrali ta' Malta ħareġ għall-bejgħ l-ewwel sett tal-ewro.

Dan is-sett kien magħmul apposta għall-kollezzjonisti, apparti t-tmien muniti tal-ewro, għandu wkoll ingnott kommemorattiv u ċertifikat, kollox ippreżentat ġo kaxxa tal-injam.

Kull ""starter kit"" li ngħata lin-negozjanti kien fih; €2.00 – 1 roll × 25 muniti, €1.00 – 1 roll × 25 muniti, €0.50 – 1 roll × 40 muniti, €0.20 – 2 rollijiet × 40 muniti, €0.10 – 3 rollijiet × 40 muniti, €0.05 – 2 rollijiet × 50 muniti, €0.02 – 2 rollijiet × 50 muniti, €0.01 – 2 rollijiet × 50 muniti.

Kull ""mini-starter kit"" għall-pubbliku kien fih; €2.00 × 2 muniti, €1.00 × 3 muniti, €0.50 × 5 muniti, €0.20 × 6 muniti, €0.10 × 6 muniti, €0.05 × 5 muniti, € 0.02 × 3 muniti, € 0.01 × 4 muniti.

Malta flimkien mal-pajjiżi l-oħra taż-żona ewro, fl-1 ta' Jannar 2009, sa joħorġu munita kommemorattiva taż-€2.00 biex jikkommemoraw it-twelid tal-munita ewro għaxar snin ilu (1999-2009).

Id-disinn kien magħżul miċ-ċittadini tal-Unjoni Ewropea b'kompetizzjoni fuq l-internet.


Lussemburgu

Lussemburgu

Il-Lussemburgu, uffiċjalment ir-Gran Dukat tal-Lussemburgu (Lussemburgiż:"Groussherzogtum Lëtzebuerg", Franċiż:"Grand-Duché de Luxembourg", Ġermaniż:"Großherzogtum Luxemburg"), hu pajjiż imdawwar bl-art fl-Ewropa tal-Punent li imiss mal-Belġju, Franza, u l-Ġermanja.

Il-pajjiż għandu żewġ reġjuni ewlenin: l-Oesling fit-tramuntana bħala parti mill-muntanji tal-Ardennes, u Gutland ("pajjiż tajjeb") fin-nofsinhar.

Il-Lussemburgu għandu popolazzjoni ta' 524,853 (minn Ottubru 2012) b'erja ta' 2,586 kilometru kwadru (998 mi kw).


Repubblika tal-Maċedonja ta' Fuq

Repubblika tal-Maċedonja ta' Fuq

Il-Maċedonja ta' Fuq ( Maċedonjan: "Северна" "Македонија"), uffiċjalment ir-Repubblika tal-Maċedonja ta' Fuq (Maċedonjan:"Република Северна Македонија)", huwa pajjiż interkjuż li jinsab fil-punent ċentrali tal-peniżola Balkana fl-Ewropa tax-Xlokk.

Il-pajjiż kien wieħed mill-istati suċċessuri tal-eks Jugożlavja, li minnha ddikjaraw l-indipendenza fl-1991.

Hija saret membru tan-Nazzjonijiet Uniti f'Settembru tal-1993.

Bejn din is-sena sa Frar tal-2019, bħala riżultat ta' tilwima mal-Greċja fuq l-isem tagħha, kienet iddaħlet taħt ir-referenza provviżorja ta' Dik li kienet ir-Repubblika Jugożlava tal-Maċedonja, xi drabi mqassra bħala "FYROM" (mill-Ingliż "Former Yugoslav Republic of Macedonia").

F'Ġunju tal-2018, il-Maċedonja u l-Greċja ffirmaw it-Trattat ta' Prespa li rriżolva t-tilwima ta' isem il-pajjiż, fejn il-Maċedonja aċċetta li l-isem uffiċċjali tal-pajjiż isir ir-"Repubblika tal-Maċedonja ta' Fuq".

Dan il-bdil fl-isem beda jieħu effett mit-12 ta' Frar 2019 'il quddiem.

Il-pajjiż huwa mdawwar bl-art, billi jmiss mal-Kosovo għall-majjistral, is-Serbja lejn it-tramuntana, il-Bulgarija lejn il-lvant, u l-Greċja fin-nofsinhar u l-Albanija lejn il-punent.

Hija tikkostitwixxi madwar in-nofs tal-punent tat-tramuntana tal-akbar reġjun tal-Maċedonja ġeografiku, li jinkludi wkoll partijiet tal-Greċja u l-Bulgarija.

Il-kapital tal-pajjiż hija Skopje, bi 506,926 abitanti skond iċ-ċensiment tal-2002.

Bliet oħra jinkludu lil Bitola, Kumanovo, Prilep, Tetovo, Ohrid, Veles, Štip, Kočani, Gostivar, Kavadarci u Strumica.

Hija għandha aktar minn 50 lagi u sittax muntanji ogħla minn 2,000 m (6,562 ft).

Il-Maċedonja hija membru tal-UN u l-Kunsill tal-Ewropa.

Minn Diċembru 2005 kienet ukoll kandidat għas-sħubija fl-Unjoni Ewropea u applikat għas-sħubija man-NATO.

L-applikazzjoni tar-Repubblika tal-Maċedonja ta' Fuq għas-sħubija fl-UE ġiet ippreżentata fit-22 ta' Marzu 2004.

Il-Kummissjoni Ewropea tat opinjoni pożittiva fid-9 ta' Novembru 2005.

F'Diċembru 2005, il-Kunsill Ewropew ta lill-pajjiż l-istatus ta' kandidat.

Fit-18 ta' Frar 2008, il-Kunsill adotta s-Sħubija għall-Adeżjoni riveduta mal-Maċedonja ta' Fuq.

Il-Kummissjoni Ewropea rrakkomandat għall-ewwel darba li jinfetħu negozjati tal-adeżjoni mar-Repubblika tal-Maċedonja ta' Fuq f'Ottubru 2009.

Fl-2015 u fl-2016, ir-rakkomandazzjoni saret suġġetta għall-implimentazzjoni kontinwa tal-ftehim ta' Pržino u suġġetta għall-progress sostanzjali fl-implimentazzjoni tal-"Prijoritajiet Urġenti ta' Riforma".

F'Ġunju 2018, il-Kunsill adotta konklużjonijiet li fihom qabel li jwieġeb b'mod pożittiv għall-progress li sar mir-Repubblika tal-Maċedonja ta' Fuq, u stabbilixxa t-triq biex jinfetħu n-negozjati tal-adeżjoni f'Ġunju 2019, skont il-progress li sar f'ċerti oqsma ewlenin, bħar-riforma ġudizzjarja, ir-riforma tas-servizzi ta' intelligence u tas-sigurtà u r-riforma tal-amministrazzjoni pubblika.

F'Ġunju 2019, il-Kunsill iddiskuta l-komunikazzjoni tal-Kummissjoni Ewropea tad-29 ta' Mejju 2019 dwar il-politika tat-tkabbir tal-UE u r-rapport dwar ir-Repubblika tal-Maċedonja ta' Fuq.

Fid-dawl taż-żmien limitat disponibbli u l-importanza tal-kwistjoni, huwa ddeċieda li jerġa' lura, sa mhux aktar tard minn Ottubru 2019, għall-kwistjoni tal-ftuħ tan-negozjati tal-adeżjoni mal-pajjiż, bil-ħsieb li tintlaħaq deċiżjoni ċara u sostantiva.

Fil-15 ta' Ottubru 2019, il-Kunsill iddiskuta t-tkabbir u l-proċess ta' stabbilizzazzjoni u ta' assoċjazzjoni fir-rigward tal-Albanija u r-Repubblika tal-Maċedonja ta' Fuq.

Wara d-diskussjoni, il-presidenza ħarġet konklużjonijiet proċedurali fejn innotat li l-Kunsill ser jiddiskuti l-kwistjoni wara l-Kunsill Ewropew ta' Ottubru.

Il-Kunsill Ewropew tas-17 u t-18 ta' Ottubru 2019 iddeċieda li jerġa' lura għall-kwistjoni tat-tkabbir qabel is-summit UE-Balkani tal-Punent f'Zagreb, f'Mejju 2020.

Fl-24 ta' Marzu 2020, il-ministri għall-affarijiet Ewropej qablu politikament li jinfetħu n-negozjati tal-adeżjoni mal-Albanija u mar-Repubblika tal-Maċedonja ta' Fuq.

Fil-25 ta' Marzu, il-konklużjonijiet dwar it-tkabbir u l-proċess ta' stabbilizzazzjoni u assoċjazzjoni ġew formalment adottati bi proċedura bil-miktub.

Fis-26 ta' Marzu, il-membri tal-Kunsill Ewropew approvaw il-konklużjonijiet.


San Marino

San Marino

Ir-Repubblika l-Iktar Serena ta' San Marino (; bit-Taljan: "Serenissima Repubblica di San Marino") hu pajjiż fil-Muntanji Apennini.

Dan il-pajjiż m'għandu l-ebda żbokk ta' baħar hekk kif jinsab totalment interkjuż mill-Italja.

Bħala wieħed mill-mikrostati Ewropej, San Marino għandu l-iżgħar popolazzjoni mill-membri kollha tal-Kunsill tal-Ewropa.

San Marino hu l-eqdem stat sovran u repubblika kostituzzjonali fid-dinja, bil-fondazzjoni tiegħu tmur lura lejn it-3 ta' Settembru tas-sena 301 grazzi għan-naġġar Marinu minn Rab, li kienet kolonja Rumana, li mar l-Italja fis-sena 257 WK meta l-Imperatur Dijoklezjanu ħareġ digriet li kien jgħid li kellhom jerġgħu jinbnew is-swar tal-belt ta' Rimini li kienu ġew imwaqqa' mill-pirati Liburni.

Il-Kostituzzjoni ta' San Marino, li daħlet fis-seħħ fl-1600, hi l-eqdem kostituzzjoni fid-dinja u li għadha fis-seħħ.


Norveġja

Norveġja

In-Norveġja (; Norveġiż: (Bokmål) jew (Ninorsk), uffiċjalment ir-Renju tan-Norveġja, hija monarkija kostituzzjonali unitarja Skandinava li t-territorju tagħha fih il-parti tal-punent tal-Peniżola Skandinava, Jan Mayen, u l-arċipelagi Artiċi ta' Svalbard u l-Gżira Bouvet.

In-Norveġja għandha erja totali ta' 385,207 kilometru kwadru (148,729 mi kw) u popolazzjoni ta' madwar 5 miljun.

Għandha t-tieni l-inqas densità ta' popolazzjoni fl-Ewropa.

Il-pajjiż għandu fruntiera fit-tul mal-Iżvezja (1,619 km, jew 1,006 mi) li hija l-itwal fruntiera mingħajr interruzzjoni fl-Ewropa u fiż-Żona Schengen.

In-Norveġja hija mdawra wkoll mill-Finlandja u r-Russja fil-grigal.

Taqsam fruntieri marittimi mar-Russja matul il-Baħar Barents; Groenlandja, il-Gżejjer Faroe u l-Iżlanda matul il-Baħar Norveġiż; u l-Iżvezja, id-Danimarka u r-Renju Unit matul il-Baħar tat-Tramuntana.

Il-belt kapitali u l-belt bl-ogħla popolazzjoni, kważi ta' miljun reżident, hija Oslo.

In-Norveġja għandha żewġ ismijiet uffiċjali, li huma: Norġa f'Bokmål u Noreġ f'Nynorsk.

L-isem Ingliż Norway ġej mill-kelma AntikoIngliża Norþweg u ilha mlaqqma hekk mis-sena 880, jiġifieri il-mogħdija tat-tramuntana jew in-naħa li twassal għat-tramuntana.

Dan huwa l-mod kif l-Anglo-Sassoni rreferew għall-kosta tan-Norveġja Atlantika.

L-Anglo-Sassoni tal-Brittanja kienu jirreferu għar-renju tan-Norveġja fis-sena 880 bħala l-art Norðmanna wkoll.

Hemm xi nuqqas ta' qbil dwar jekk l-isem nattiv tan-Norveġja kellux tassew l-istess etimoloġija oriġinali bħal dik tal-forma Ingliża.

Skond l-opinjoni inkontestata u tradizzjonali l-ewwel komponent kien oriġinarjament norðr, mlaqqam tramuntana, allura l-isem sħiħ kien Norðr vegr 'il-mogħdija tat-tramuntana , referenza għar-rotta baħħarija ta' matul il-kosta Norveġiża.

Dan kien jikkontrasta ma' suðrvegar "il-mogħdija Nofsinharja" (min-Norveġiż antik suðr) għal-Ġermanja, u austrvegr "il-mogħdija tal-Punent" (minn austr) għal-Baltiku.

Skont teorija oħra, l-ewwel komponent kienet il-kelma nour, li tfisser "dejjaq", li tirreferi għar-rotta ta' navigazzjoni ta' ġewwa l-arċipelagu mill-art ("il-mogħdija d-dejqa").

L-interpretazzjoni bħala "tat-Tramuntana", kif riflessa fil-forma Ingliża u Latina tal-isem, kienet dovuta għal etimoloġija folkloristika aktar tard.

Din l-aħħar idea oriġinat mill-Filologist Niels Halvorsen Trønnes fl-1847; mill-2016 'l hawn kien wkoll irrikmandat mill-istudent tal-lingwa u attivist Klaus Johan Myrvoll, u ġie adottat mill-professur tal-filoloġija Michael Schulte.

Il-forma Nore għadha tintuża f'lokalitajiet bħal-villaġġ ta 'Nore u lag Norefjorden fil-kontea ta' Buskerud, u milli jidher għad għandha l-istess tifsira.

Fost argumenti oħra favur din it-teorija, huwa rrilevat li l-kelma għandha vokali twal fil-poeżija Skaldic u mhijiex ċċertifikata b'xi testi Norse jew inskrizzjonijiet (l-ewwel attestazzjonijiet runiċi għandhom l-ortografija nuruiak u nuriki) .

L-irxoxtata teorija ntefgħet lura minn skulari oħra għal diversi raġunijiet, e.ż. il-preżenza mhux kontroversjali tal-element norðr fl-ethnonym norðrmaðr "Norseman, persuna Norveġiża" (Norvegiż Norveġiż modern), u l-aġġettiv norrǿnn "Tramuntana, Norse, Norveġiż", kif ukoll ħabba l-attestazzjonijiet bikrin ħafna tal-forom Latin u Angliku.

F'manuskritt Latin miktub fis-sena 849, jissemma l-isem Northwaga, waqt li kronika Franċiża ta' c. 900 tuża l-ismijiet Northwegia u Norveġja [28].

Meta Ohthere ta 'Hålogaland żar lir-Re Alfred il-Kbir fl-Ingilterra fi tmiem is-seklu dsatax, l-art kienet imsejħa Norðwegr (mixgħula "Northway") u norðmanna (lit.

"Art l-irġiel tat-tramuntana") [28] L-aġġettiv Norveġiż, irreġistrat mil-1600, ġej mill-latinizzazzjoni tal-isem tan-Norveġja; fl-aġġettiv Norveġiż, Ingliż Qadim bl-ortografija '-weg' baqa' ħaj

In-Norjiż Norðmaðr qadim kien Latinizzat bħala Nortmannus fis-seklu disa' li jfisser "Norseman" u wkoll "Viking", li wassal għall-isem tan-Normani [29].

Wara li n-Norveġja kienet saret Kristjana, Noregr u Noregi kienu saru l-aktar forom komuni, iżda matul is-seklu 15, il-forom ġodda Noreg (h) u Norg (h) e, li nstabu f'manuskritti Iżlandiżi medjevali, ħadulhom posthom u baqgħu ħajjin sal-lum.

In-Norveġja ngħatat l-ewwel post skont l-Indiċi tal-Iżvilupp tal-Bniedem tan-NU (HDI) għall-2013.

[112] Il-faqar u l-mard li jittieħed iddominaw fin-Norveġja flimkien mal-ġuħ u l-epidemiji fl-1800.

Mill-1900 'l hawn sar titjib fis-saħħa pubblika bħala riżultat tal-iżvilupp f'diversi oqsma bħall-kundizzjonijiet soċjali u tal-għajxien, bidliet fil-mard u tifqijat mediċi, twaqqif tas-sistema tal-kura tas-saħħa u enfasi fuq kwistjonijiet ta 'saħħa pubblika.

It-tilqim u ż-żieda fl-opportunitajiet ta 'trattament bl-antibijotiċi wasslu għal titjib kbir fil-popolazzjoni Norveġiża.

Iġjene mtejba u nutrizzjoni aħjar kienu fatturi li kkontribwixxew għal saħħa aħjar.

Il-mudell tal-mard fin-Norveġja nbidel minn mard li jittieħed għal mard li ma jitteħidx u mard kroniku bħala mard kardjovaskulari.

L-inugwaljanzi u d-differenzi soċjali għadhom preżenti fis-saħħa pubblika fin-Norveġja llum [113].

Fl-2013 ir-rata ta 'mortalità tat-trabi kienet ta' 2.5 għal kull 1,000 twelid ħaj fost it-tfal taħt l-età ta 'wieħed.

Għall-bniet kien 2.7 u għas-subien 2.3, li hija l-iktar rata baxxa ta 'mortalità tat-trabi għas-subien li qatt ġew irreġistrati fin-Norveġja [114

In-Norveġiżi jgawdu t-tieni l-ogħla PDG per capita fost il-pajjiżi Ewropej (wara l-Lussemburgu), u s-sitt l-ogħla PGD per-capita fid-dinja.

Illum, in-Norveġja jikklassifika bħala l-pajjiż tieni l-aktar sinjur fid-dinja f'valur monetarju, bl-akbar riserva kapitali per capita ta 'kull nazzjon.

[115] Skont il-CPA World Factbook, in-Norveġja hija kreditur estern tad-dejn nett [64].

In-Norveġja żammet l-ewwel post fid-dinja fl-Indiċi tal-Iżvilupp tal-Bniedem (HDI) għal sitt snin konsekuttivi (2001-2006) [8] u mbagħad ħarġet din il-pożizzjoni fl-2009, L-istandard tal-għajxien fin-Norveġja huwa fost l-ogħla fid-dinja.

Ir-rivista tal-Politika Barranija tikklassifika n-Norveġja fl-Indiċi tal-Istati Mwiegħda għall-2009, filwaqt li tiġġudika n-Norveġja bħala l-aktar pajjiż li jiffunzjona tajjeb u stabbli fid-dinja.

L-OECD tikklassifika n-Norveġja fir-raba 'fl-Indiċi Aħjar tal-Ħajja ekwilibrat fl-2013 u t-tielet fl-elastiċità tal-qligħ interġenerazzjonali [116] [117]

L-ekonomija Norveġiża hija eżempju ta 'ekonomija mħallta, stat prosperu ta' benessri kapitalista u pajjiż ta 'demokrazija soċjali li jinkludi kombinazzjoni ta' attività tas-suq ħieles u sjieda statali kbira f'ċerti setturi ewlenin.

Il-kura tas-saħħa pubblika fin-Norveġja hija ħielsa (wara ħlas annwali ta 'madwar 2000 kroner għal dawk li għandhom aktar minn 16), u l-ġenituri għandhom 46 ġimgħa mħallsa [118] leave parentali.

Id-dħul ta 'l-istat derivat minn riżorsi naturali jinkludi kontribuzzjoni sinifikanti mill-produzzjoni taż-żejt.

In-Norveġja għandha rata ta 'qgħad ta' 4.8%, b'68% tal-popolazzjoni ta 'bejn 15-74 impjegata.

[119] In-nies fil-forza tax-xogħol huma impjegati jew qed ifittxu xogħol [120].

9.5% tal-popolazzjoni ta 'età 18-66 jirċievu pensjoni ta' diżabilità [121] u 30% tal-forza tax-xogħol huma impjegati mill-gvern, l-ogħla fl-OECD.

[122] Il-livelli ta 'produttività fis-siegħa, kif ukoll il-pagi medji fis-siegħa fin-Norveġja, huma fost l-ogħla fid-dinja.

[123] [124]

Il-valuri ugwalitarji tas-soċjetà Norveġiża żammew id-differenza fil-pagi bejn il-ħaddiem l-iktar baxx imħallas u l-CEO tal-biċċa l-kbira tal-kumpaniji bħala inqas milli f'ekonomiji tal-Punent paragunabbli [125].

Dan huwa evidenti wkoll fil-koeffiċjent baxx ta 'Gini fin-Norveġja.

L-istat għandu pożizzjonijiet kbar ta 'sjieda f'setturi industrijali ewlenin, bħas-settur strateġiku tal-petroleum (Statoil), produzzjoni ta' enerġija idroelettrika (Statkraft), produzzjoni tal-aluminju (Norsk Hydro), l-akbar bank Norveġiż (DNB) u fornitur tat-telekomunikazzjoni (Telenor).

Permezz ta 'dawn il-kumpaniji kbar, il-gvern jikkontrolla madwar 30% tal-valuri tal-istokk fil-Borża ta' Oslo.

Meta kumpaniji mhux ikkwotati huma inklużi, l-istat għandu sehem akbar fil-pussess (prinċipalment minn pussess dirett ta 'liċenzja taż-żejt).

In-Norveġja hija nazzjon ewlieni tat-tbaħħir u għandha s-sitt l-akbar flotta merkantili fid-dinja, b'1,412 bastiment kummerċjali Norveġiżi.

Permezz ta' referenda fl-1972 u fl-1994, in-Norveġiżi rrifjutaw proposti biex jissieħbu fl-Unjoni Ewropea (UE).

Madankollu, in-Norveġja, flimkien mal-Islanda u l-Liechtenstein, tipparteċipa fis-suq uniku tal-Unjoni Ewropea permezz tal-Ftehim taż-Żona Ekonomika Ewropea (ŻEE).

It-Trattat taż-ŻEE bejn il-pajjiżi tal-Unjoni Ewropea u l-pajjiżi tal-EFTA - traspost fil-liġi Norveġiża permezz ta '"EØS-loven" [126] - jiddeskrivi l-proċeduri għall-implimentazzjoni tar-regoli tal-Unjoni Ewropea fin-Norveġja u f'pajjiżi oħra tal-EFTA.

In-Norveġja hija membru ferm integrat tal-biċċa l-kbira tas-setturi tas-suq intern tal-UE.

Xi setturi, bħall-agrikoltura, iż-żejt u l-ħut, mhumiex kompletament koperti mit-Trattat taż-ŻEE.

In-Norveġja aderixxiet ukoll għall-Ftehim ta 'Schengen u għal diversi ftehimiet intergovernattivi oħra fost l-Istati Membri ta' l-UE.

Il-pajjiż għandu ħafna riżorsi naturali inkluż petroleum, idroenerġija, ħut, foresti u minerali.

Ġew skoperti riservi kbar ta 'petroleum u gass naturali fis-sittinijiet, li wasslu għal żieda qawwija fl-ekonomija.

In-Norveġja kisbet wieħed mill-ogħla standards ta 'għajxien fid-dinja parzjalment billi kellha ammont kbir ta' riżorsi naturali meta mqabbla mad-daqs tal-popolazzjoni.

Fl-2011, 28% tad-dħul mill-istat ġew iġġenerati mill-industrija tal-pitrolju [127].

In-Norveġja hija l-ewwel pajjiż li pprojbixxa qtugħ tas-siġar (deforestazzjoni), sabiex jipprevjenu l-foresti tropikali milli jisparixxu.

Il-pajjiż iddikjara l-intenzjoni tiegħu fis-Summit dwar in-Nazzjonijiet Uniti dwar il-Klima fl-2014, flimkien mal-Gran Brittanja u l-Ġermanja.

L-għelejjel, li tipikament huma marbuta mal-qerda tal-foresti huma l-injam, is-sojja, iż-żejt tal-palm u ċ-ċanga.

Issa n-Norveġja trid issib mod ġdid biex tipprovdi dawn il-prodotti essenzjali mingħajr ma teżerċita influwenza negattiva fuq l-ambjent tagħha [128].

L-agrikoltura hija settur sinifikanti, minkejja l-pajsaġġ muntanjuż (Flakstad)

Il-produzzjoni taż-żejt kienet ċentrali għall-ekonomija Norveġiża sa mis-snin sebgħin, bi proprjetà statali dominanti (Statfjord oil field)

Stockfish ġie esportat minn Lofoten fin-Norveġja għal mill-inqas 1,000 sena

Id-dħul mill-esportazzjoni miż-żejt u mill-gass żdied għal kważi 50% tal-esportazzjonijiet totali u jikkostitwixxi aktar minn 20% tal-PGD [129].

In-Norveġja hija l-ħames l-akbar esportatur taż-żejt u l-akbar esportatur tal-gass fit-tielet post


Slovakkja

Slovakkja

Is-Slovakkja (; Slovakk: ), uffiċjalment ir-Repubblika Slovakka (Slovakk: "Slovenská republika"), hija pajjiż interkjuż fl-Ewropa Ċentrali.

Il-pajjiż għandhu popolazzjoni ta' aktar minn ħames miljuni u erja ta' madwar 49,000 kilometru kwadru (19,000 mi kw).

Is-Slovakkja hija mdawra mir-Repubblika Ċeka u l-Awstrija lejn il-punent, il-Polonja lejn it-tramuntana, l-Ukraina lejn il-lvant u l-Ungerija fin-nofsinhar.

L-akbar belt hija l-kapitali, Bratislava, u t-tieni l-akbar hija Košice.

Is-Slovakkja hija stat membru tal-Unjoni Ewropea, tan-NATO, tal-Ġnus Magħquda, l-OECD u L-WTO fost oħrajn.

Il-lingwa uffiċjali hija s-Slovakk, membru tal-familja tal-Lingwi Slavi.

Is-Slavi waslu fit-territorju li llum il-ġurnata msejjaħ Slovakkja fis-sekli 5 u 6 matul il-perijodu ta' emigrazzjoni.

Matul l-istorja, diversi partijiet tas-Slovakkja tal-lum kienu ikkontrollati mill-Imperu ta' Samo (l-ewwel unità politika magħrufa tas-Slavi), il-Prinċipalità ta' Nitra (bħala entità indipendenti, bħala parti tal-Gran Moravja u bħala parti mir-Renju Ungeriż), il-Gran Moravja, ir-Renju tal-Ungerija, l-Imperu Awstro-Ungeriż jew l-Imperu Habsburg, u ċ-Ċekoslovakkja.

L-iStat Slovakk separat eżista għal mien qasir fit-Tieni Gwerra Dinjija, li matulha s-Slovakkja kienet dipendenza tal-Ġermanja Nażista bejn l-1939 u l-1944.

Mill-1945, is-Slovakkja għal darb'oħra saret parti miċ-Ċekoslovakkja.

Is-Slovakkja saret stat indipendenti fl-1 ta' Jannar 1993 wara x-xoljiment paċifiku taċ-Ċekoslovakkja.

Is-Slovakkja hija repubblika demokratika parlamentari b'kap tal-gvern - il-prim ministru - li għandu l-biċċa l-kbira tas-setgħa eżekuttiva u kap tal-istat - il-president - li huwa l-kap formali tal-eżekuttiv, iżda b'setgħat limitati ħafna.

Il-pajjiż huwa subdiviż fi 8 reġjuni, b'kull wieħed imsemmi għall-belt prinċipali tiegħu.

Dawn ingħataw ċertu livell ta' awtonomija mill-2002 'l hawn.

L-aktar setturi importanti tal-ekonomija tas-Slovakkja fl-2018 kienu l-industrija (26.2%), il-kummerċ bl-ingrossa u bl-imnut, it-trasport, l-akkomodazzjoni u s-servizzi tal-ikel (20.2%), l-amministrazzjoni pubblika, id-difiża, l-edukazzjoni, is-saħħa tal-bniedem u l-attivitajiet ta' xogħol soċjali (14.8%).

Il-kummerċ fi ħdan l-UE jammonta għal 86% tal-esportazzjonijiet tas-Slovakkja (il-Ġermanja 22%, iċ-Ċekja 12% u l-Polonja 8%), filwaqt li barra mill-UE 3% jmorru fl-Istati Uniti u 2% kemm fir-Russja u kif ukoll fiċ-Ċina.

F'termini ta' importazzjonijiet, 80% jiġu minn Stati Membri tal-UE (il-Ġermanja 20%, iċ-Ċekja 16% u l-Awstrija 10%), filwaqt li barra mill-UE 5% jiġu kemm mir-Russja kif ukoll mill-Korea t'Isfel.

Hemm 13-il membru fil-Parlament Ewropew mis-Slovakkja.

Fil-Kunsill tal-UE, il-ministri nazzjonali jiltaqgħu b'mod regolari biex jadottaw il-liġijiet tal-UE u jikkoordinaw il-politiki.

Il-laqgħat tal-Kunsill jattendu għalihom regolarment rappreżentanti tal-gvern Slovakk, skont il-qasam tal-politika li jkun qed jiġi indirizzat.

Il-Kunsill tal-UE m'għandux persuna waħda permanenti bħala president (bħal pereżempju, il-Kummissjoni jew il-Parlament).

Minflok, ix-xogħol jitmexxa mill-pajjiż li jkollu l-Presidenza tal-Kunsill, li jinbidel kull sitt xhur.

Matul dawn is-6 xhur, il-ministri mill-gvern ta' dak il-pajjiż jippresiedu u jgħinu jiddeterminaw l-aġenda tal-laqgħat tal-Kunsill f'kull qasam ta' politika, u jiffaċilitaw id-djalogu ma' istituzzjonijiet oħra tal-UE.

Dati tal-presidenzi Slovakki: Lul-Diċ 2016

Il-Kummissarju nominat mis-Slovakkja għall-Kummisjoni Ewropea hu Maroš Šefčovič, il-Viċi President għar-Relazzjonijiet Interistituzzjonali u l-Prospettiva.

Il-Kummissjoni hija rrappreżentata f'kull pajjiż tal-UE minn uffiċċju lokali, imsejjaħ "rappreżentanza".

Is-Slovakkja għandha 9 rappreżentanti fil-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew.

Dan il-korp konsultattiv – li jirrappreżenta lil dawk li jħaddmu, il-ħaddiema u gruppi oħra ta' interess – huwa kkonsultat dwar il-liġijiet proposti, biex ikun hemm idea aħjar tal-bidliet possibbli tas-sitwazzjonijiet soċjali u tax-xogħol fil-pajjiżi membri.

Is-Slovakkja għandha 7 rappreżentanti fil-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni, l-assemblea tal-UE tar-rappreżentanti reġjonali u lokali.

Dan il-korp konsultattiv jiġi kkonsultat dwar il-liġijiet proposti, biex jiżgura li dawn il-liġijiet iqisu l-perspettiva minn kull reġjun tal-UE.

Is-Slovakkja tikkomunika wkoll mal-istituzzjonijiet tal-UE permezz tar-rappreżentanza permanenti tagħha fi Brussell.

Bħala l-"ambaxxata għall-UE" tas-Slovakkja, il-kompitu ewlieni tagħha hu li tiżgura li l-interessi u l-politiki tal-pajjiż huma segwiti b'mod effettiv kemm jista' jkun fl-UE.

L-ammont li jħallas kull pajjiż tal-UE fil-baġit tal-UE huwa kkalkulat b'mod ġust, skont il-mezzi.

Aktar ma tkun kbira l-ekonomija tal-pajjiż, aktar iħallas – u viċi versa.

L-għan tal-baġit tal-UE mhuwiex li jipprova jqassam mill-ġdid il-ġid, iżda pjuttost jiffoka fuq il-ħtiġijiet tal-Ewropej b'mod ġenerali.

Ċifri tal-2018 għas-Slovakkja:

Il-flus imħallsa fil-baġit tal-UE mis-Slovakkja jgħinu biex jiġu ffinanzjati programmi u proġetti fil-pajjiżi kollha tal-UE – bħall-bini ta' toroq, is-sussidjar ta' riċerkaturi u l-ħarsien tal-ambjent.


Żvizzera

Żvizzera

L-Iżvizzera (Ġermaniż:"Schweiz"; Franċiż:"Suisse"; Taljan:"Svizzera"; Romanċ:"Svizra"), uffiċjalment il-Konfederazzjoni Żvizzera (Latin:"Confoederatio Helvetica"), hi repubblika parlamentari federali li tikkonsisti 26 distretti awtonomi, flimkien ma' Bern bħala s-sede tal-awtoritajiet federali.

Il-pajjiż jinsab fil-Punent u fiċ-Ċentru tal-Ewropa, fejn huwa mdawwar mill-Ġermanja lejn it-tramuntana, Franza lejn il-punent, l-Italja lejn in-nofsinhar, u l-Awstrija u l-Liechtenstein lejn il-lvant.


Latvja

Latvja

Il-Latvja (Latvjan:"Latvija"), uffiċjalment ir-Repubblika tal-Latvja (Latvjan:"Latvijas Republika"), hi pajjiż fir-Reġjun Baltiku fl-Ewropa ta' Fuq.

Hija mdawra mill-Estonja fit-tramuntana (tul tal-fruntiera 343 km), il-Litwanja fin-nofsinhar (588 km), ir-Russja lejn il-lvant (276 km), u l-Bjelorussja fil-lbiċ (141 km), u magħhom taqsam il-fruntiera marittima lejn il-punent tal-Iżvezja.

B'numru ta' 2,070,371 abitant u territorju ta' 64,589 km (24,938 mi kw) hija wieħed mill-anqas pajjiżi popolati u bl-inqas densità ta' popolazzjoni tal-Unjoni Ewropea.

Il-belt kapitali tal-Latvja hija Riga.

Il-lingwa uffiċjali hija l-Latvjan u l-munita hija msejħa Lats (Ls).

Il-pajjiż għandu klima moderata staġjonali.

Il-Latvjani huma nies Baltiċi, kulturalment relatati mal-Litwani.

Flimkien mal-Finlandiżi Livs (jew Livonjani), il-Latvjani huma l-persuni indiġeni tal-Latvja.

Il-Latvjan hija lingwa Indo-Ewropeja u flimkien mal-Litwan l-uniċi żewġ membri superstiti tal-fergħa Baltika.

Lingwi minoritarji indiġeni huma l-Latgaljan u l-lingwa Finlandiża Livonjana li hija kważi estinta.

Minkejja suġġettazzjoni għar-regola barranija mis-seklu 13 sas-seklu 20, in-nazzjon Latvjan żammet l-identità tagħha matul il-ġenerazzjonijiet, l-aktar il-lingwa, il-kultura, u tradizzjonijiet mużikali sinjuri.

Il-Latvja u l-Estonja jaqsmu storja komuni twila.

Iż-żewġ pajjiżi huma dar għal numru kbir ta' Russi etniċi (26.9% fil-Latvja u 25.5% fl-Estonja) li uħud minnhom huma non-ċittadini.

Il-Latvja hija storikament fil-biċċa tal-Protestant, ħlief għar-reġjun Latgalja fil-lbiċ, li storikament kienet aktar Kattolika Rumana.

Il-Latvja hija repubblika parlamentari unitarja u hija maqsuma f'118-il diviżjonijiet amministrattivi fejn 109 minnhom huma muniċipalitajiet u 9 huma bliet.

Hemm ukoll ħames reġjuni ta' ippjanar: Courland (Kurzeme), Latgalja (Latgale), Riga (Rīga), Vidzeme u Zemgale.

Ir-Repubblika tal-Latvja kienet ibbażata fit-18 ta' Novembru, 1918.

Hi kienet okkupata u annessa mill-Unjoni Sovjetika bejn l-1940–1941 u l-1945–1991 u mill-Ġermanja Nażista bejn l-1941–1945.

Il-paċifika "Rivoluzzjoni tal-Kant" bejn l-1987 u l-1991 u l-"Mixja Baltika" ġew murija fit-23 ta' Awwissu, 1989 li waslet għall-indipendenza tal-Istati Baltiċi.

Il-Latvja ddikjarat ir-restawr tal-indipendenza tagħha "de facto" fil-21 ta' Awwissu, 1991.

Wara staġnar ekonomiku fil-bidu tad-1990ijiet, il-Latvja stazzjonat il-PGD tal-Ewropa li waslet għall-figuri tat-tkabbir matul is-snin 1998–2006.

Fil-kriżi finanzjarja globali tal-2008–2010, il-Latvja kienet l-aktar milquta mill-Istati Membri Ewropej, bi tnaqqis ta' 26.54% tal-PGD f'dak il-perjodu.

Il-kummentaturi nnutaw sinjali ta' stabbilizzazzjoni fl-ekonomija Latvjana sa mill-2010, u l-istat tal-ekonomija kompla jitjieb, kif il-Latvja għal darb'oħra saret waħda mill-ekonomiji li qed jikbru malajr tal-UE fl-2011.

Il-Latvja hija repubblika parlamentari b'kap tal-gvern - il-prim ministru - li jagħżel il-kunsill tal-ministri u kap tal-istat - il-president - li għandu l-aktar rwol ċerimonjali u jinnomina lill-prim ministru.

Il-gvern jibqa' soġġett għall-approvazzjoni tal-Parlament matul kull mandat.

Il-pajjiż huwa subdiviż f'110 muniċipalitajiet b'livell wieħed u 9 ibliet.

Dawn għandhom il-kunsilli lokali u l-amministrazzjonijiet muniċipali tagħhom stess.

L-aktar setturi importanti tal-ekonomija tal-Latvja fl-2018 kienu l-kummerċ bl-ingrossa u bl-imnut, it-trasport, l-akkomodazzjoni u s-servizzi tal-ikel (25.4%), l-industrija (16.1%) u l-amministrazzjoni pubblika, id-difiża, l-edukazzjoni, is-saħħa tal-bniedem u l-attivitajiet ta' xogħol soċjali (15.8%).

Il-kummerċ fi ħdan l-UE jammonta għal 67% tal-esportazzjonijiet tal-Latvja (il-Litwanja 15%, l-Estonja 11% u l-Ġermanja u l-Iżvezja 7%), filwaqt li barra mill-UE 14% jmorru fir-Russja u 4% fl-Istati Uniti.

F'termini ta' importazzjonijiet, 75% jiġu minn Stati Membri tal-UE (il-Litwanja 17%, il-Ġermanja 11% u l-Polonja 9%), filwaqt li barra mill-UE 8% jiġu mir-Russja u 4% mill-Kanada.

Hemm 8 membri fil-Parlament Ewropew mil-Latvja.

Fil-Kunsill tal-UE, il-ministri nazzjonali jiltaqgħu b'mod regolari biex jadottaw il-liġijiet tal-UE u jikkoordinaw il-politiki.

Il-laqgħat tal-Kunsill jattendu għalihom regolarment rappreżentantiFittex it-traduzzjonijiet disponibbli tal-link preċedentiEN••• tal-gvern Latvjan, skont il-qasam tal-politika li jkun qed jiġi indirizzat.

Il-Kunsill tal-UE m'għandux persuna waħda permanenti bħala president (bħal pereżempju, il-Kummissjoni jew il-Parlament).

Minflok, ix-xogħol jitmexxa mill-pajjiż li jkollu l-Presidenza tal-Kunsill, li jinbidel kull sitt xhur.

Matul dawn is-6 xhur, il-ministri mill-gvern ta' dak il-pajjiż jippresiedu u jgħinu jiddeterminaw l-aġenda tal-laqgħat tal-Kunsill f'kull qasam ta' politika, u jiffaċilitaw id-djalogu ma' istituzzjonijiet oħra tal-UE.

Dati tal-presidenzi Latvjani: Jan-Ġun 2015

Il-Kummissarju nominat mil-Latvja għall-Kummissjoni Ewropea huwa Valdis Dombrovskis, il-Viċi President Eżekuttiv għal Ekonomija għas-servizz tan-Nies.

Il-Kummissjoni hija rrappreżentata f'kull pajjiż tal-UE minn uffiċċju lokali, imsejjaħ "rappreżentanza".

Il-Latvja għandha 7 rappreżentanti fil-Kumitat Ekonomiku u Soċjali Ewropew.

Dan il-korp konsultattiv – li jirrappreżenta lil dawk li jħaddmu, il-ħaddiema u gruppi oħra ta' interess – huwa kkonsultat dwar il-liġijiet proposti, biex ikun hemm idea aħjar tal-bidliet possibbli tas-sitwazzjonijiet soċjali u tax-xogħol fil-pajjiżi membri.

Il-Latvja għandha 7 rappreżentanti fil-Kumitat Ewropew tar-Reġjuni, l-assemblea tal-UE tar-rappreżentanti reġjonali u lokali.

Dan il-korp konsultattiv jiġi kkonsultat dwar il-liġijiet proposti, biex jiżgura li dawn il-liġijiet iqisu l-perspettiva minn kull reġjun tal-UE.

Il-Latvja tikkomunika wkoll mal-istituzzjonijiet tal-UE permezz tar-rappreżentanza permanenti tagħha fi Brussell.

Bħala l-"ambaxxata għall-UE" tal-Latvja, il-kompitu ewlieni tagħha hu li tiżgura li l-interessi u l-politiki tal-pajjiż huma segwiti b'mod effettiv kemm jista' jkun fl-UE.

L-ammont li jħallas kull pajjiż tal-UE fil-baġit tal-UE huwa kkalkulat b'mod ġust, skont il-mezzi.

Aktar ma tkun kbira l-ekonomija tal-pajjiż, aktar iħallas – u viċi versa.

L-għan tal-baġit tal-UE mhuwiex li jipprova jqassam mill-ġdid il-ġid, iżda pjuttost jiffoka fuq il-ħtiġijiet tal-Ewropej b'mod ġenerali.

Ċifri tal-2018 għal-Latvja: Nefqa totali tal-UE fil-Latvja – € 1.212-il biljun (ekwivalenti għal 4.14% tal-ekonomija Latvjana) Kontribuzzjoni totali għall-baġit tal-UE – € 0.234 biljun (ekwivalenti għal 0.80% tal-ekonomija Latvjana)

Il-flus imħallsa fil-baġit tal-UE mil-Latvja jgħinu biex jiġu ffinanzjati programmi u proġetti fil-pajjiżi kollha tal-UE – bħall-bini ta' toroq, is-sussidjar ta' riċerkaturi u l-ħarsien tal-ambjent.


Liechtenstein

Liechtenstein

Liechtenstein, uffiċjalment il-Prinċipat ta' Liechtenstein (; Ġermaniż:"Fürstentum Liechtenstein"), hu pajjiż interkjuż fl-Ewropa Ċentrali, imiss mal-Iżvizzera lejn il-punent u n-nofsinhar u l-Awstrija lejn il-Lvant u t-Tramuntana.

Iż-żona koperta minn dan il-pajjiż hija ta' ftit aktar minn 160 kilometru kwadru (62 mi kw), u għandu popolazzjoni stmata ta' 37,468 (2015).

Il-belt kapitali hija Vaduz u l-akbar belt hija Schaan.Liechtenstein għandu l-ogħla prodott gross domestiku għal kull persuna fid-dinja meta jiġi aġġustat bix-xiri tal-parità tas-saħħa, u għandu wkoll l-inqas dejn estern fid-dinja.

Liechtenstein huwa wieħed mill-aktar pajjiżi li għandu rata tal-qgħad baxxa fid-dinja, b'1.5%.


Bożnija u Ħerżegovina

Bożnija u Ħerżegovina

Il-Bożnija u Ħerżegovina (Bożnijakk, Kroat u Serb: "Bosna i Hercegovina", Serb Ċirilliku: Босна и Херцеговина), xi kultant imsejjaħa Bożnjia-Ħerzegovina jew sempliċiment Bożnija, huwa pajjiż fix-Xlokk tal-Ewropa, fuq il-Peniżola tal-Balkani.

Il-belt kapital tagħha u l-akbar belt hija Sarajevo.

Il-pajjiż imiss mal-Kroazja fit-Tramuntana, il-Punent u n-Nofsinhar, is-Serbja lejn il-Lvant, u Montenegro għall-Lbiċ.

Il-Bożnija u Ħerzegovina hija kważi mdawwra bl-art, ħlief għall-20 kilometru (12-il mil) tal-kosta fuq il-Baħar Adrijatiku madwar il-belt ta' Neum.

Fl-intern ċentrali u tan-Nofsinhar il-ġeografija tal-pajjiż hija muntanjuża, fil-Majjistral mhux muntanjuża ħafna waqt li fil-Grigal l-art kważi kollha ċatta.

Il-ġewwieni li hu l-akbar reġjun ġeografikamentu għandu klima kontinentali moderata, bejn sjuf sħan u xtiewi kesħin u bis-silġ.

Il-ponta tan-Nofsinhar tal-pajjiż għandha klima Mediterranja u t-topografija sempliċi.

L-applikazzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina għas-sħubija fl-UE ġiet ippreżentata fil-15 ta' Frar 2016.

Il-preżentazzjoni tal-applikazzjoni seħħet wara l-Kunsill Affarijiet Ġenerali f'Diċembru 2015, fejn il-ministri evalwaw il-proċess tat-tkabbir.

Huma adottaw konklużjonijiet dwar il-proċess ta' stabbilizzazzjoni u ta' assoċjazzjoni bejn l-UE u l-Balkani tal-Punent, li jkopru l-Eks Repubblika Jugoslava tal-Maċedonja, l-Albanija, il-Bożnija-Ħerzegovina u l-Kosovo.

Il-Kunsill adotta konklużjonijiet dwar l-applikazzjoni tal-Bożnija-Ħerzegovina għal sħubija fl-UE fl-20 ta' Settembru 2016.

Fit-18 ta' Ġunju 2019 il-Kunsill Affarijiet Ġenerali adotta konklużjonijiet dwar it-tkabbir u l-proċess ta' stabbilizzazzjoni u ta' assoċjazzjoni, li jkopru l-Bożnija-Ħerzegovina.

Fl-20 ta' Ġunju 2019 il-Kunsill Ewropew approva l-konklużjonijiet.

F'konformità mal-proċedura ta' adeżjoni stabbilita fit-trattat tal-UE, il-ministri talbu lill-Kummissjoni Ewropea biex tagħti l-opinjoni tagħha dwar l-applikazzjoni.

Jekk l-opinjoni tkun pożittiva, il-Kunsill Ewropew jista' jiddeċiedi li jagħti lill-Bożnija-Ħerzegovina status ta' kandidat.


Monako

Monako

Monako , uffiċjalment il-Prinċipalità ta' Monako (Franċiż:"Principauté de Monaco" Monagaski: "Principatu de Múnegu"; Taljan:"Principato di Monaco"; Oċċitan:"Principat de Mónegue"), hija belt-stat sovrana, li tinsab fir-Riviera Franċiża fl-Ewropa tal-Punent.

Il-pajjiż imiss ma Franza fuq tliet naħat u naħa waħda tmiss mal-Baħar Mediterran.

Monako għandu erja ta' 2.02 km2 (0.78 mi kw), u popolazzjoni ta' 36,371, dawn jagħmlu l-pajjiż it-tieni l-iżgħar, u l-aktar pajjiż b'popolazzjoni densa fid-dinja.

Monako għandu fruntiera tal-art ta' 4.4 km (2.7 mi) biss, kosta ta' 4.1 km (2.5 mi), u wisa' li tvarja bejn 1,700 u 349 m (5,600 u 1,145 ft).

L-ogħla punt fil-pajjiż huwa passaġġ dejjaq li jismu Chemin des Révoires fuq l-għoljiet ta' Mont Agel, fid-distrett ta' Les Révoires, li hija 161 metru (528 pied) fuq il-livell tal-baħar.

L-aktar "Quartier" popolat ta' Monako hu Monte Carlo, u l-aktar "Ward" popolata hija Larvotto/Bas Moulins.

Monako hija magħrufa għar-reklamazzjoni tal-art tagħha u ż-żieda fid-daqs tagħha hu stmat li hu 20%.

Monako hu prinċipalità gvernata taħt forma ta' monarkija kostituzzjonali, b'Albert II bħala kap tal-istat.

Minkejja li l-Prinċep Albertu II huwa monarka kostituzzjonali, hu għandu poter politiku enormi.

Id-Dar ta' Grimaldi iggvernat lil Monako, b'interuzzjonijiet qsar, mill-1297.

Il-lingwa uffiċjali hija l-Franċiż, iżda l-Monagask, it-Taljan, u l-Ingliż huma mitkellma u mifhuma.

Is-sovranità tal-istat ġiet rikonoxxuta uffiċjalment mit-Trattat Franko-Monagask tal-1861, fejn Monako sar membru sħih bil-vot tan-Ġnus Magħquda fl-1993.

Minkejja l-indipendenza ta' Monako u l-politika barranija separata, id-difiża tagħha hija f'idejn Franza.

Madankollu, Monako jżomm żewġ unitajiet militari żgħar.

L-iżvilupp ekonomiku ġie xprunat tard fis-seklu 19 bil-ferrovija għall-Franza, u l-ftuħ tal-ewwel każino, Monte Carlo.

Minn dakinhar, il-klima ħafifa tal-Prinċipat, xenarji sbiħ, u faċilitajiet għamlu lil Monako famuż mad-dinja għat-turiżmu, u bħala ċentru rikrejattiv għas-sinjuri u l-famużi.Però fis-snin aktar reċenti Monako sar ċentru bankarju maġġur u fittex b'suċċess li jiddiversifika l-ekonomija tiegħu lejn is-servizzi, industriji żgħar ta' valur għolji li ma jniġġsux.

L-istat m'għandu l-ebda taxxa tad-dħul, taxxi kummerċjali baxxi u hu magħruf bħala kenn tat-taxxa.


Ukrajna

Ukrajna

L-Ukrajna (; Ukren:"Україна", translitterata:"Ukrayina"), hi nazzjon fl-Ewropa tal-Lvant.

L-Ukrajna għandha fruntieri mal-Federazzjoni Russa lejn il-lvant u grigal, mal-Bjelorussja għall-majjistral, mal-Polonja, is-Slovakkja u l-Ungerija lejn il-punent, mar-Rumanija u l-Moldova għall-lbiċ, u mal-Baħar l-Iswed u l-Baħar ta' Azov fin-nofsinhar u x-xlokk, rispettivament.

Il-pajjiż għandhu erja ta' 603,628 km2, li huwa l-akbar pajjiż fl-Ewropa.

Skont it-teorija popolari u stabbilita sew, l-istat medjevali ta' Kievan Rus ġie stabbilit mill-Varanġjani fid-9 seklu bħala l-ewwel storja rreġistrata mill-istat tal-iSlavi tal-Lvant.

In-nazzjon ħareġ b'saħħtu fil-Medju Evu iżda ddiżintegra fis-seklu 12.

Sa nofs is-seklu 14, it-territorji Ukraini kienu taħt ir-regola ta' tliet poteri esterni: l-Orda tad-Deħeb, il-Gran Dukat tal-Litwanja, u r-Renju tal-Polonja.

Wara l-Gwerra l-Kbira tat-Tramuntana (1700–1721), l-Ukrajna kienet maqsuma fost numru ta' setgħat reġjonali.

Mis-seklu 19, l-akbar parti tal-Ukrajna ġiet integrata fl-Imperu Russu, bil-bqija taħt il-kontroll Awstro-Ungeriż.

F'Novembru tal-2013, beda l-Ewromaidan, sensiela ta' protesti f'Kiev u diversi partijiet oħra tal-pajjiż.

Dan wassal għal rivoluzzjoni fejn fiha il-gvern ta' Viktor Yanukovych ġie mneħħi u floku Oleksandr Turchynov sar president.

Fi Frar tal-2014 bdiet il-Kriżi tal-Krimea, li spiċċat bir-Russja tieħu kontroll tal-Krimea u l-belt ta' Sevastopol f'Marzu, għalkemm dan mhu rikonoxxut mill-ebda pajjiż.


Belt tal-Vatikan

Belt tal-Vatikan

Il-Belt tal-Vatikan (bil-Latin: "Status Civitatis Vaticanæ"; bit-Taljan: "Stato della Città del Vaticano"), imqassar ħafna drabi għal sempliċement Vatikan, huwa belt-stat indipendenti imdawwar bl-art li territorju tiegħu jikkonsisti f'enklav fi ħdan il-belt ta' Ruma.

Huwa għandhu erja ta' madwar 44 ettari, u popolazzjoni ta' madwar 840.

Dan jagħmel lil Belt tal-Vatikan l-iżgħar stat indipendenti magħruf internazzjonalment fid-dinja kemm mill-erja u mill-popolazzjoni.


Santa Sede

Santa Sede

Is-Santa Sede (bil-Latin: "Sancta Sedes") hi l-ġurisdizzjoni episkopali tal-Knisja Kattolika ġewwa Ruma, bl-Isqof tagħha jkun il-Papa.

Hi l-ogħla u l-ewwel sede episkopali tal-Knisja Kattolika, u tifforma l-gvern ċentrali tal-Knisja.

Għalhekk, is-Santa Sede tidher u titkellem dwar kwistjonijiet diplomatiċi u kwistjonijiet oħra, f'isem il-Knisja Kattolika kollha kemm hi.

Is-Santa Sede hi wkoll rikonoxxuta mid-dritt internazzjonali bħala entità sovrana, immexxija mill-Papa, u li magħha jistgħu jitwettqu relazzjonijiet diplomatiċi.

Għalkemm ħafna drabi riferuta bħala l-"Vatikan", is-Santa Sede mhijiex l-istess entità bħall-Istat tal-Belt tal-Vatikan, li daħal fl-eżistenza biss fl-1929, filwaqt li s-Santa Sede tmur lura għall-ewwel żminijiet Kristjani.

L-ambaxxaturi mhumiex assenjati għall-Istat tal-Belt tal-Vatikan, iżda għas-Santa Sede, u r-rappreżentanti tal-Papa għall-istati u l-organizzazzjonijiet internazzjonali mhumiex rikonoxxuti bħala rappreżentanti tal-Istat tal-Belt tal-Vatikan, iżda tas-Santa Sede.

Għalkemm kull sede episkopali hi "qaddisa" ("santa"), l-espressjoni "is-Santa Sede" hi normalment użata internazzjonalment bħala metonimu (kif ukoll fid-dritt kanoniku tal-Knisja Kattolika) sabiex tirreferi għas-Sede ta' Ruma, fid-dawl tal-gvern ċentrali tal-Knisja Kattolika.

Is-Santa Sede legalment għandha bosta aspetti li jixbhu lill-kuruna fil-monarkiji sekulari Kristjani.

Il-Papa jiggverna l-Knisja Kattolika mill-Kurja Rumana.

Il-Kurja Rumana tikkonsisti f'kumpless ta' uffiċċji li jamministraw l-affarijiet tal-knisja fl-ogħla livell tagħhom, li jinkludu s-Segretarjat tal-Istat, disa' Kongregazzjonijiet, tliet Tribunali, ħdax–il Kunsill Pontifiċju, u seba' Kummissjonijiet Pontifiċji.

Is-Segretarjat tal-Istat, taħt il-Kardinal Segretarju tal-Istat, jidderieġi u jikkoordina l-Kurja.

L-okkupant preżenti, il-Kardinal Tarcisio Bertone, hu l-ekwivalenti ta' prim ministru fil-ġerarkija tas-Santa Sede.

L-Arċisqof Dominique Mamberti, Segretarju tas-Sezzjoni għar-Relazzjonijiet mal-Istati fis-Segretarjat tal-Istat, hu l-ekwivalenti ta' ministru tal-affarijiet barranin.

Bertone u Mamberti ġew innominati fil-karigi rispettivi tagħhom mill-Papa Benedittu XVI f'Settembru 2006.

Is-Segretarjat tal-Istat hi l-unika entità tal-Kurja li tinsab fil-Belt tal-Vatikan.

L-oħrajn jinsabu f'binjiet f'partijiet differenti ta' Ruma, u għandhom drittijiet extraterritorjali simili għal dawk ta' ambaxxata.

Fost l-aktar attivi mill-istituzzjonijiet tal-Kurja, hemm il-Kongregazzjoni għad-Duttrina tal-Fidi, li tħares id-duttrina tal-Knisja Kattolika; il-Kongregazzjoni għall-Isqfijiet, li tikkoordina n-nomini tal-isqfijiet madwar id-dinja; il-Kongregazzjoni għall-Evanġelizzazzjoni tal-Popli, li tħares l-attivitajiet missjunarji; u l-Kunsill Pontifiċju għall-Ġustizzja u l-Paċi, li jittratta l-paċi internazzjonali u problemi soċjali.

Tliet tribunali huma responsabbli għall-poter ġudizzjarju.

Is-Sakra Rota hi responsabbli mill-kawżi normali, fosthom digrieti għall-annullamenti taż-żwiġijiet.

Is-Sinjatura Appostolika hi l-qorti tal-appell u l-ogħla qorti ekkleżjastika.

Il-Penitenzjarju Appostoliku hu differenti minn dawn it-tnejn u, minflok jittratta każijiet diskutibbli, joħroġ assoluzzjonijiet, dispensi, u indulġenzi.

Il-Prefettura għall-Affarijiet Ekonomiċi tas-Santa Sede tikkoordina l-finanzi tas-Santa Sede u d-dipartimenti tagħha, filwaqt li tissorvelja l-amministrazzjoni tal-uffiċini kollha, irrelevanti mil-livell ta' awtonomija tagħhom, li jamministraw dawn l-istess finanzi.

L-aktar importanti fost dawn hi l-Amministrazzjoni tal-Patrimonju tas-Santa Sede.

Il-Prefettura tal-Persunal Papali hu responsabbli mill-organizzazzjoni tal-persunal papali, l-udjenzi, u ċ-ċerimonji (minbarra dawk strettament liturġiċi).

Is-Santa Sede ma tiġix xolta mal-mewt jew ir-riżenja ta' Papa.

Minflok, topera taħt ġabra ta' liġijiet differenti, imsejjaħ "sede vacante".

Matul dan l-interregnum, il-kapijiet tad-dekasteri tal-Kurja Rumana (bħal pereżempju l-prefetti tal-kongregazzjonijiet) jiefqu immedjatament milli jokkupaw il-kariga tagħhom, bl-uniċi eċċezzjonijiet ikunu dawk tal-Penitenzjarju Maġġuri, li jkompli joħroġ assuluzzjonijiet u dispensi, u l-Camerlengo tal-Knisja Kattolika Rumana, li jamministra t-temporalitajiet (eż. il-proprjetajiet u l-finanzi) tas-Sede ta' San Pietru matul dan il-perjodu.

Il-gvern tas-Sede, u għalhekk il-Knisja Kattolika, imbagħad taqa' fir-responsabbiltà tal-Kulleġġ tal-Kardinali.

Id-dritt Kanoniku tipprojbixxi lill-Kulleġġ u l-Camerlengo milli jintroduċi affarijiet ġodda fil-gvern tal-Knisja matul dan il-perjodu.

Fl-2001, is-Santa Sede kellha dħul ta' 422.098 biljun Lira Taljana (madwar 202 miljun Dollaru Amerikan dak iż-żmien), u profitt nett ta' 17.720 biljun lira Taljana (madwar 8 miljun Dollaru Amerikan)

Is-Santa Sede ġiet rikonoxxuta, kemm fil-prattika tal-istati, u kif ukoll fil-kitba ta' studjużi tad-dritt modern, bħala suġġett tad-dritt internazzjonali, bid-drittijiet u d-dmirijiet simili għall-dawk tal-Istati.

Għalkemm is-Santa Sede, bħala entità distanti mill-Istat tal-Belt tal-Vatikan, ma tissodisfax il-kriterji tad-dritt internazzjonali tal-istati- b'popolazzjoni permanenti, territorju definit, gvern stabbli, u l-kapaċità li tidħol f'relazzjonijiet ma' stati oħra – il-pussess ta' personalità ġuridika sħiħa fid-dritt internazzjonali hi murija mill-fatt li s-Santa Sede għandha relazzjonijiet diplomatiċi ma' 177 stat, li hi membru-stat f'organizzazzjonijiet intergovernattivi internazzjonali varji, u li hi "rispettata mill-kommunità internazzjonali tal-Istati Sovrani u trattata bħala suġġett tad-dritt internazzjonali, bil-kapaċità li tidħol f'relazzjonijiet diplomatiċi u li tiħol fi ftehim ma' stat jew stati ukoll skont id-dritt internazzjonali li huma verament kommessi sabiex jistabilixxu u jipperseveraw il-paċi fid-dinja."

Sa miż-żminijiet medjavali, is-sede episkopali ta' Ruma ġiet rikonoxxuta bħala entità sovrana.

Is-Santa Sede (għalkemm mhux l-Istat tal-Belt tal-Vatikan) iżżomm relazzjonijiet diplomatiċi ma' 178 stat sovran, kif ukoll mal-Unjoni Ewropea, l-Ordni Militari Sovran ta' Malta, u kif ukoll relazzjonijiet ta' natura speċjali mal-Organizzazzjoni għal-Liberazzjoni Palestinjana; 69 mir-relazzjonijiet diplomatiċi tas-Santa Sede jinsabu f'Ruma.

Is-Santa Sede għandha 180 missjoni diplomatika permanenti barra, li minnhom 74 huma non-residenzjali, sabiex bosta mill-106 missjonijiet konkreti huma akkreditati fi tnejn jew aktar pajjiżi jew organizzazzjonijiet internazzjonali.

L-attivitajiet diplomatiċi tas-Santa Sede huma diretti mis-Segretarjat tal-Istat (immexxi mill-Kardinal Segretarju tal-Istat), permezz tas-Sezzjoni għar-Relazzjonijiet mal-Istati.

Hemm 16–il stat li magħhom is-Santa Sede m'għandiex relazzjonijiet.

Is-Santa Sede hi l-uniku suġġett Ewropew għad-Dritt Internazzjonali li għandu relazzjonijiet diplomatiċi mar-Repubblika taċ-Ċina (Tajwan).

Is-Santa Sede hi membru ta' organizzazzjonijiet internazzjonali varji, u gruppi li jinkludi l-Aġenzija Internazzjonali għall-Enerġija Atomika (IAEA), l-Unjoni Internazzjonali tat-Telekomunikazzjoni, l-Organizzazzjoni għas-Sigurtà u l-Kooperazzjoni fl-Ewropa, u l-Kummissjoni Għolja tan-Nazzjonijiet Uniti għar-Rifuġjati.

Is-Santa Sede hi wkoll osservatur permanenti f'organizzazzjonijiet internazzjonali varji, fosthom l-Assemblea Ġenerali tan-Nazzjonijiet Uniti, il-Kunsill tal-Ewropa, il-UNESCO, l-Organizzazzjoni tal-Kummerċ Dinji (WTO) u l-Organizzazzjoni tal-Ikel u l-Agrikoltura (FAO)

Għalkemm is-Santa Sede hi ferm qrib il-Belt tal-Vatikan, it-territorju indipendenti fuq liema is-Santa Sede hi sovrana, iż-żewġ entitajiet huma separati u distinti.

Wara t-teħid tal-Istati Papali mit-Taljani fl-1870, is-Santa Sede ma kellha l-ebda sovranità territorjali.

Minkejja l-inċertezza tal-esperti dwar jekk setgħetx tkompli taħdem bħala personalità indipendenti f'affarijiet internazzjonali, is-Santa Sede kompliet fil-fatt tħaddem id-dritt tagħha li tibgħat u tirċievi rappreżentanti diplomatiċi, iżżomm relazzjonijiet ma' stati li kienu jinkludu l-qawwiet kbar tar-Russja, Prussja, u Awstrija-Ungerija.

Fejn, skont id-deċiżjoni tal-Kungress ta' Vjenna tal-1815, in-Nunzju kien mhux biss membru tal-Korp Diplomatiku, iżda d-Dekan tiegħu, dan l-arranġament kompla jiġi aċċettat mill-ambaxxaturi l-oħra.

Fil-kors tal-59 sena matul liema s-Santa Sede ma kellha l-ebda sovranità territorjali, in-numru ta' stati li kellhom relazzjonijiet magħha, li kienu naqsu għal sittax, fil-fatt żdiedu għal 29.

L-Istat tal-Belt tal-Vatikan inħoloq bit-Trattat tal-Lateran fl-1229 sabiex "jassigura l-indipendenza assoluta u viżibbli tas-Santa Sede" u "sabiex tiggarantixxi li jkollha sovranità indisputibbli f'affarijiet internazzjonali" (kwotazzjonijiet mit-trattat).

L-Arċisqof Jean-Louis Tauran, l-eks Segretarju għar-Relazzjonijiet mal-Istati, qal li l-Belt tal-Vatikan hi "stat ta' sostenn minuskolu li jiggarantixxi l-ħelsien spiritwali tal-Papa bl-inqas territorju".

Is-Santa Sede, u mhux il-Belt tal-Vatikan, għandha relazzjonijiet diplomatiċi mal-istati u tipparteċipa fl-organizzazzjonijiet internazzjonali.

Ambaxxati barrann huma akkreditati mas-Santa Sede u mhux mal-Belt tal-Vatikan, u hi s-Santa Sede li tistabbilixxi trattati u konkordati ma' entitajiet sovrani oħra.

Fejn neċessarju, is-Santa Sede tidħol fi trattati f'isem il-Belt tal-Vatikan.

Taħt it-termini tat-Trattat tal-Lateran, is-Santa Sede għandha awtorità extraterritorjali fuq 23 sit f'Ruma, u ħames siti Taljani barra minn Ruma, li jinkludu l-Palazz Pontifiċju f'Castel Gandolfo.

L-istess awtorità hi estiża taħt id-dritt internazzjonali fuq in-Nunzjatura Appostolika tas-Santa Sede f'pajjiż barrani.

Kull Sede Episkopali hi kkunsidrata "qaddisa" ("santa").

Fil-Grieg, l-aġġettiv "qaddies" jew "sagru" (ἱερά) hu bosta drabi applikat għal kull sede bħala normalità.

Fil-Punent, l-aġġettiv mhuwiex komunement miżjud, iżda jifforma part mill-isem uffiċjali ta' żewġ sede: minbarra ta' Ruma, il-Bisforiku ta' Mainz (qabel l-Arċibisforiku ta' Mainz) li kellu wkoll pożizzjoni elettorali u primazjali, għandu t-titolu tas-"Santa Sede ta' Mainz" (Latin: "Sancta Sedes Moguntina").

It-terminu "sede" jiġi mil-Latin "sedes", li jfisser "siġġu", li jirreferi għat-tron Episkopali (kattedra).

It-terminu "Sede Appostolika" jista' jirreferi għal kull sede mwaqqfa minn wieħed mill-Appostli, iżda, meta użat bl-artiklu definit, hu użat fil-Knisja Kattolika biex jirreferi speċifikament għas-sede tal-Isqof ta' Ruma, liema Knisja tarah bħala suċċessur ta' San Pietru, il-kap tal-appostli.


Sri Lanka

Sri Lanka
Sri Lanka hi nazzjon fl-Asja.


Singapor

Singapor
Singapor hu nazzjon fl-Asja.


Brunej

Brunej

Il-Brunej uffiċjalment in-Nazzjon tal-Brunej (Malajan: Negara Brunei Darussalam, Jawi: نڬارا بروني دارالسلام, Għarbi: دولة بروناي, دار السلام), hu stat sovran li jinsab fuq il-kosta tat-tramuntana tal-gżira ta' Borneo, fix-Xlokk tal-Asja.

Apparti mill-kosta taiegħu mal-Baħar tan-Nofsinhar taċ-Ċina, huwa kompletament imdawwar mill-istat ta' Sarawak, Malasja, u huwa separat f'żewġ partijiet mill-distrett Sarawak ta' Limbang.

Huwa l-uniku stat kompletament sovran fuq il-gżira ta' Borneo.

Il-bqija tal-gżira tappartieni għall-Malasja u l-Indoneżja.

Il-Popolazzjoni tal-Brunej kienet ta' 401,890 f'Lulju 2011.


Maldive

Maldive
Il-Maldive huwa nazzjon fl-Asja.


Malażja

Malażja

Il-Malażja hija monarkija kostituzzjonali federali li tinsab fl-Asja tax-Xlokk.

Il-pajjiż jikkonsisti minn tlettax-il stat u tliet territorji federali u għandu art totali ta' 329,847 kilometru kwadru li jissepara l-Baħar taċ-Ċina t'Isfel f'żewġ reġjuni ta' daqs simili, il-Malażja tal-Punent u tal-Lvant (Borneo Malażjana).

Il-Malażja tal-Punent taqsam art u fruntiera marittima mat-Tajlandja u fruntieri marittimi ma' Singapor, il-Vjetnam, u l-Indoneżja.

Il-Malażja tal-Lvant taqsam fruntieri marittimi u tal-art mal-Brunej u l-Indonesia u fruntiera marittima mal-Filippini.

Il-belt kapitali hija Kuala Lumpur, filwaqt li Putrajaya hija s-sede tal-gvern federali.

B'popolazzjoni ta' aktar minn 30 miljun, il-Malażja saret it-43 l-aktar pajjiż popolat fid-dinja.

L-aktar punt li qiegħed 'l isfel fil-kontinent Ewroasja, Tanjung Piai, huwa fil-Malażja, allokat fit-tropiċi.

Il-Pajjiż huwa wieħed mis-17-il pajjiżi megadiversi fid-dinja, b'numru kbir ta' speċi endemiċi.


Bangladexx

Bangladexx
Bangladexx hi nazzjon fl-Asja.


Pakistan

Pakistan
Il-Pakistan huwa nazzjon fl-Asja.


Vanwatu

Vanwatu

Il-Vanwatu huwa nazzjon fl-Oċean Paċifiku.

Il-belt kapitali hi Port Vila.


Kiribati

Kiribati
Kiribati hi nazzjon fl-Oċean Paċifiku.
Il-belt kapitali hi Tarawa.


Nawru

Nawru
Nawru huwa nazzjon fl-Oċean Paċifiku.


Tuvalu

Tuvalu
Tuvalu hu nazzjon fl-Oċean Paċifiku.
Il-belt kapitali hi Funafuti.


Samoa

Samoa
Samoa hi nazzjon fl-Oċean Paċifiku.


Tonga

Tonga
Tonga hi nazzjon fl-Oċean Paċifiku.
Il-belt kapitali hi Nuku'alofa.


Mawrizju

Mawrizju
Il-Mawrizju huwa pajjiż fl-Afrika.


Namibja

Namibja
In-Namibja hi nazzjon fl-Afrika.


Botswana

Botswana

Il-Botswana, uffiċjalment il-Repubblika tal-Botswana, huwa pajjiż interkjuż fin-nofsinhar tal-Afrika.

Iċ-ċittadini jirreferu għalihom infushom bħala "Batswana" (singular: Motswana), iżda ħafna sorsi bl-Ingliż jużaw "Botswana" minflok.

Preċedentement il-Protettorat Britaniku ta' Bechuanaland, il-Botswana adotta l-isem ġdid tagħha wara li sar indipendenti fi ħdan il-Commonwealth fit-30 ta' Settembru 1966.

Hija ddeċidiet għażla libera u ġusta demokratika elezzjonijiet mill-indipendenza.


Kenja

Kenja

Il-Kenja, uffiċjalment ir-Repubblika tal-Kenja, hija stat sovran fl-Afrika tal-Lvant.

Il-belt kapitali tagħha hi Nairobi li fl-stess ħin hi l-ikbar belt fil-pajjiż.

Kenja tinsab fuq l-ekwatur bl-Oċean Indjan fil-lbiċ, it-Tanzanija fin-nofsinhar, l-Uganda lejn il-punent, is-Sudan t'Isfel fil-majjistral, l-Etjopja fit-tramuntana u s-Somalja fil-grigal.

Il-Kenja tkopri 581,309 km (224,445 mi kw) u għandha popolazzjoni ta' 431⁄2 miljun fil-bidu tal-2013.

Il-pajjiż huwa msemmi għall-Muntanja Kenja, it-tieni l-ogħla muntanja fl-Afrika .


Sierra Leone

Sierra Leone

Sierra Leone huwa pajjiż fl-Afrika, membru tal-Commonwealth tan-Nazzjonijiet.


Seychelles

Seychelles
Seychelles hu nazzjon fl-Afrika.


Malawi

Malawi
Il-Malawi huwa nazzjon fl-Afrika.


Lesoto

Lesoto

Il-Lesoto, magħruf uffiċjalment bħala r-Renju tal-Lesoto, huwa stat interkjuż fl-Afrika kompletament imdawwar mill-uniku pajjiż ġar tiegħu, l-Afrika t'Isfel.

Huwa pajjiż mingħajr żbokk għall-baħar u enklav fit-territorju tal-Afrika t'Isfel.

Il-Lesoto għandu popolazzjoni ta' madwar 2,067,000 ruħ f'erja li tlaħħaq it-30,000 kilometru kwadru.

Madwar 40% tal-popolazzjoni jgħixu taħt l-linja ta' faqar ta' 1.25 dollari Amerikani kuljum.

Il-belt kapitali hija Maseru, u l-pajjiż huwa membru tal-Commonwealth tan-Nazzjonijiet.

L-isem "Lesoto" huwa mibni (skont skema tipika tal-lingwi Bantu) mil-prefiss "le-" quddiem l-għerq "sotho", li jfisser "l-art tal-poplu li jitkellem is-Sotho".


Żambja

Żambja
Iż-Żambja hi nazzjon fl-Afrika.


Niġerja

Niġerja

In-Niġerja, uffiċjalment ir-Repubblika Federali tan-Niġerja, hija nazzjoni fl-Afrika.

In-Niġerja hi repubblika kostituzzjonali federali tinkludi 36 stat u Territorju Kapitali Federali.

In-Niġerja tinsab fl-Afrika tal-Punent u taqsam il-fruntieri tal-art mal-Benin fil-punent, iċ-Ċad u l-Kamerun fil-lvant, u n-Niġer fit-tramuntana.

Kosta tagħha fin-nofsinhar tinsab fuq il-Golf tal-Guinea fl-Oċean Atlantiku.

In-Niġerja tal-lum kienet is-sit ta' bosta renji u stati tribali fi żmien ta' iktar minn millennju.

L-istat preżenti għandu l-oriġini tagħhu fil-kolonizzazzjoni mill-Ingliżi matul is-seklu dsatax u s-seklu għoxrin, bil-amalgamazzjoni tal-Protettorati tan-Niġerja tan-Nofsinhar u u tan-Niġerja tat-Tramuntana.

Matul il-perjodu kolonjali, l-Ingliżi waqqfu strutturi amministrattivi u legali ġodda, filwaqt li żammew ukoll xi stituzzjonijiet tradizzjonali.

In-Niġerja kisbet l-indipendenza fl-1960, iżda ftit snin wara bdiet il-Gwerra tal-Biafra.

Mis-sebgħinijiet 'il quddiem, in-Niġerja alternat bejn gvernijiet ċivili eletti demokratikament u dittatorjati militari, bl-elezzjonijiet presidenzjali tal-2011 meqjusin bħala l-ewwel elezzjonijiet li kienu ġusti.

In-Niġerja hi spiss magħrufa bħala l-"Ġgant tal-Afrika", minħabba l-popolazzjoni kbira u l-ekonomija tagħha.

Bl madwar 186 miljun abitant, in-Niġerja hija l-aktar pajjiż popolat fl-Afrika u s-seba' pajjiż l-aktar popolat fid-dinja.

In-Niġerja għandha wkoll waħda mill-akbar popolazzjonijiet ta' żgħażagħ fid-dinja.

Fil-pajjiż hemm aktar minn 500 gruppi etniċi differenti, li minnhom l-akbar tlieta huma l-Hausa, Igbo u Joruba.

Rigward ir-reliġjon, in-Niġerja huwa maqsum bejn wieħed u ieħor min-nofs bejn Insara, li jgħixu aktar fil-partijiet tan-Nofsinhar u ċentrali tal-pajjiż, u l-Musulmani, li huma kkonċentrati l-aktar fir-reġjuni tat-Tramuntana u lbiċ.

Minoranza tan-nies jipprattikaw reliġjonijiet indiġeni, bħal dawk tal-popli Igbo u Joruba.

Fl-2014, l-ekonomija tan-Niġerja saret l-akbar fl-Afrika, bi PGD ta' aktar minn $500 biljun, u għaddiet lil dik tal-Afrika t'Isfel bħala l-21 l-akbar ekonomija fid-dinja.

Barra minn hekk, il-proporzjon tad-dejn mal-PGD huwa biss 11%.

Sal-2050, in-Niġerja hija mistennija li ssir waħda mill-aqwa 20 ekonomija tad-dinja.

Ir-riżervi taż-żejt kellhom rwol ewlieni fil-ġid tal-pajjiż.

In-Niġerja hija kkunsidrata bħala suq emerġenti mill-Bank Dinji u hi kkunsidrata bħala potenza reġjonali fl-Afrika.


Kamerun

Kamerun

Il-Kamerun, uffiċjalment ir-Repubblika tal-Kamerun (Franċiż: République du Kamerun), huwa pajjiż fl-Afrika Ċentrali tal-punent .

Dan huwa mdawwar min-Niġerja lejn il-punent; Ċad għall-grigal, ir-Repubblika Afrikana Ċentrali lejn il-lvant; u l-Gwinea Ekwatorjali, il-Gabon, u r-Repubblika tal-Kongo għan-nofsinhar.

Il-Kosta Kamerun jinsab fuq il-koljatura ta 'Bonny, parti mill-Golf tal-Gwinea u l-Oċean Atlantiku.

Il-pajjiż huwa msejjaħ "l-Afrika fil-minjatura" għad-diversità ġeoloġika u kulturali tagħha.

Karatteristiċi naturali jinkludu bajjiet, deżerti, muntanji, foresti tropikali, u savannas.

L-ogħla punt huwa Muntanja tal-Kamerun fil-lbiċ, u l-akbar bliet huma Douala, Yaoundé u Garoua.

Kamerun hija dar għal aktar minn 200 gruppi lingwistiċi differenti.

Il-pajjiż huwa magħruf sew għal stili nattiva tagħha ta 'mużika, partikolarment makossa u bikutsi, u għat-tim tal-futbol nazzjonali ta' suċċess tiegħu.

Franċiż u l-Ingliż huma l-lingwi uffiċjali.


Eswatini

Eswatini

L-Eswatini, magħruf bħala Sważiland sal-2018, hu nazzjon fl-Afrika.


Tanżanija

Tanżanija

Tanżanija hu nazzjon fl-Afrika.

It-Tanżanija hija destinazzjoni turistika popolari.

Ħafna turisti jżuru dan il-pajjiż biex tara l-ħajja selvaġġa fuq safari u tluq il-Muntanja Kilimanjaro.


Uganda

Uganda
Uganda hi nazzjon fl-Afrika.


Gana

Gana

Il-Gana, magħrufa uffiċjalment bħala r-Repubblika tal-Gana, huwa stat sovran li jinsab fil-Golf tal-Ginea u l-Oċean Atlantiku fl-Afrika tal-Punent.

Il-pajjiżi konfini tagħha huma l-Kosta tal-Avorju fuq il-Punent, Burkina Faso fit-Tramuntana, it-Togo fuq il-Lvant u l-Golf tal-Ginea u l-Oċean Atlantiku fin-Nofsinhar.

Qabel ma ġiet kolonizzata, fil-Gana kienu jgħixu numru ta' popli fil-biċċa mir-renji Akan.

Stati mhux Akani maħluqa mill-poplu Dagomba kienu jeżistu wkoll.

Qabel il-kuntatt mal-Ewropej, il-kummerċ bejn l-Akani u stati oħra Afrikani stagħnew grazzi għar-rikezza tad-deheb tal-Akani.

Il-kummerċ mal-istati Ewropej beda mal-kuntatt mal-Portugiżi fis-seklu 15.

Fl-1874, il-Brittanja kisbet il-kontroll fuq diversi partijiet tal-pajjiż fejn assenjathom l-istatus ta' "Gold Coast".

Din kisbet l-indipendenza mir-Renju Unit fl-1957, biex sar l-ewwel pajjiż Afrikan li għamel dan.

Il-Gana hija t-tieni l-ikbar produttur tal-kakaw, u waħda mill-ikbar produtturi tad-deheb fid-dinja.

Fit-territorju tagħha hemm ukoll il-Lag Volta, l-ikbar lag artifiċjali fid-dinja.

It-terminu Gana ifisser "Re Gwerrier" u kien it-titlu mogħti lir-rejiet tal-Imperu tal-Gana, għalkemm dan l-imperu kien iktar fit-Tramuntana minn fejn illum hemm il-pajjiż tal-Gana.


Gambja

Gambja
Gambja hi nazzjon fl-Afrika.


Kunsilli lokali ta' Malta

Kunsilli lokali ta' Malta

Mill-1993, Malta bdiet tiġi maqsuma fi 68 kunsill lokali jew lokalitajiet.

Dawn jiffurmaw l-iktar forma bażika ta' gvern lokali u m'hemm ebda livell intermedju bejnhom u bejn il-livell nazzjonali.

Il-livelli tas-sitt distretti (ħamsa fil-gżira ta' Malta, wieħed fil-gżira ta' Għawdex) u tat-tliet reġjuni (tnejn fil-gżira ta' Malta: Malta-Majjistral u Malta-Xlokk, wieħed fil-gżira ta' Għawdex) iservu għal fini ta' statistika.

Hawn taħt hawn il-lista tal-kunsilli lokali tal-gżejjer Maltin.


Diskografija ta' Ira Losco

Diskografija ta' Ira Losco

Din hi lista dettaljata ta' l-albums u l-kanzunetti ta' Ira Losco.


Latvja fil-Festival tal-Eurovision

Latvja fil-Festival tal-Eurovision

Il-Latvja pparteċipat fil-Festival tal-Eurovision għaxar darbiet, fejn iddebuttaw fil-Festival tal-Eurovision 2000 permezz tal-grupp Brainstorm li spiċċa fit-tielet post b'"My Star".

Għall-ewwel togħma ta' suċċess, il-Latvja ma tantx kellha ddum hekk kif sentejn wara, fl-2002, Marie N bil-kanzunetta "I Wanna" ħarġet rebbieħa fuq il-favorita Malta b'distakk ta' 12-il punt, fejn rċiviet 176 punt.

Minħabba din ir-rebħa, l-edizzjoni tal-2003 saret fil-kapitali tal-Latvja, Riga.

Il-Latvijas Televīzija (LTV), ix-xandar uffiċjali ta' dan il-konkors għal-Latvja, għall-bidu kienu qed jippjanaw li jirtiraw għall-ewwel darba mill-edizzjoni tal-2009, wara li l-gvern Latvjan impona tnaqqis fil-baġit fuq ix-xandar li waqqafhom milli jħallsu l-miżata għall-parteċipazzjoni.

Minkejja dan, il-Latvja ddeċidiet li tikkompeti u l-EBU ikkonfermat dan.

Il-Latvja "rċiviet" l-aktar punti minn (finali biss):

Il-Latvja "tat" l-aktar punti lil (finali biss):


Moldova fil-Festival tal-Eurovision

Moldova fil-Festival tal-Eurovision

Moldova pparteċipat fil-Eurovision tliet darbiet, fl-2005, fl-2006 u fl-2007.

Il-Moldova ngħatat l-aċċess fil-Eurovision meta fl-2004 ingħaqdet mal-European Broadcasting Union.

Wara r-riżultat deludenti fl-edizzjoni ta' l-2006, ix-xandar Moldovjan ħabbar li jista' jkun li jirtira l-parteċipazzjoni u ma allokax fondi għall-edizzjoni ta' l-2006.

Madanakollu, mill-pressjoni tal-pubbliku, TRM imliet id-dokumenti preliminarji biex tikkompeti u bagħtet lil Natalia Barbu bil-kanzunetta "Fight".

Fl-2008 il-Moldova, għall-ewwel darba f'erba' snin, ma kkwalifikatx għall-finali, u b'ħafna jsostnu li l-kanzunetta "A Century Of Love" ma kinitx fost l-aqwa kanzunetti li ġew esebiti f'dik is-serata tas-semi-finali.


Ukraina fil-Festival tal-Eurovision

Ukraina fil-Festival tal-Eurovision

L-Ukraina pparteċipat fil-Eurovision ħames darbiet, bid-debutt tagħa jsir fl-edizzjoni ta' l-2003 u spiċċaw fl-erbatax-il-post permezz tal-kantant popolari Oleksandr Ponomaryov.

It-tieni parteċipazzjoni ta' dan il-pajjiż tat l-ewwel rebħa grazzi għal Ruslana.

Fl-edizzjoni ta' wara huma spiċċaw fid-dsatax-il post, fejn il-belt kapitali ta' Kiev ospitat is-serata.

L-Ukrajna għadha ma tilfitx finali, u b'hekk qatt ma kienet eliminata fis-semi-finali.


Novembru

Novembru

Novembru huwa l-ħdax xahar tas-sena skont il-kalendarju Gregorjan u hu wieħed mill-erba' xhur bi 30 jum.

Novembru kiseb ismu (mil-Latin "novem" li tfisser "disgħa") meta Jannar u Frar kienu miżjuda fil-kalendarju Ruman.

Novembru jibda' fit-tropiku astroloġiku oċċidentali bix-xemx fis-simbolu tal-Iskorpjun u jispiċċa f'dak tas-Saġittarju.

Astronomikament, ix-xemx tibda' attwalment fil-kostellazzjoni tal-Miżien, tgħaddi mill-kostellazzjoni tal-Iskorpjun minn madwar l-24 sad-29 ta' Novembru u tispiċċa fil-kostellazzjoni tal-Ophiuchus, li hija l-unika kostellazzjoni żodjakali li mhix assoċajata ma' simbolu astroloġiku.

Novembru jibda fl-istess ġurnata tal-ġimgħa bħal Frar fi snin komuni, u Marzu f'kull sena.


Diċembru

Diċembru

Diċembru hu t-tnax u l-aħħar xahar tas-sena fil-kalendarju Gregorjan, u wieħed minn seba' xhur Gregorjani li għandhom 31 jum.

Diċembru jibda, astroloġikament, meta x-xemx tkun fis-simbolu tas-Saġittarju u jispiċċa fis-simbolu tal-Kaprikornu.

Astronomikament, ix-xemx tibda fil-kostellazzjoni ta' Ophiuchus, li hi l-unika kostellazzjoni żodjakali li mhix mgħodda bħala simbolu astroloġiku, u tispiċċa fil-kostellazzjoni tas-Saġittarju.

Bil-Latin, "decem" tfisser "għaxra".

Diċembru kien ukoll l-għaxar xahar tal-kalendarju Ruman sakemm l-istaġun tax-xitwa (li kien staġun li ma kellux xahar ġo fih) kien ġie diviż bejn Jannar u Frar.

Dan ix-xahar hu x-xahar bl-inqas numru ta' sigħat bix-xemx tas-sena fl-emisferu tat-Tramuntana u bl-iktar numru ta' sigħat bix-xemx tas-sena fl-emisferu tan-Nofsinhar.

Diċembru jibda fl-istess ġurnata tal-ġimgħa bħal Settembru.


Mejju

Mejju

Mejju hu l-ħames xahar tas-sena fil-kalendarju Gregorjan u hu wieħed minn seba' xhur Gregorjani b'tul ta' 31 jum.

Hu hu x-xahar matul l-istaġun tar-rebbiegħa fl-emisferu tat-Tramuntana, u l-ħarifa fl-emisferu tan-Nofsinhar.

Mejju jibda bix-xemx fis-simbolu tal-Barri u jispiċċa f'dak tat-Tewmin.

Astronomikament, ix-xemx tibda il-kostellazzjoni ta' l-Aries u tispiċċa fil-kostellazzjoni tal-Barri

Ix-xahar kien imsemmi għall-alla Griega Maia, li kienet identifikata flimkien ma' l-alla tal-fertilità ta' l-era Rumana, Bona Dea, li l-festival tagħha kien isir f'Mejju.

F'kwalunkwe sena, l-ebda xahar ma jibda fl-istess ġurnata tal-ġimgħa ta' Mejju.

L-istess hu għax-xahar ta' Ġunju.


April

April

April huwa r-raba' xahar tas-sena fil-kalendarju Gregorjan, u wieħed minn erba' xhur bi 30 jum.

April kien oriġinarjament it-tieni xahar tal-kalendarju Ruman, qabel ma' Jannar u Frar kienu miżjuda mir-Re Numa Pompilius madwar is-sena 700 QK.

Dan sar ir-raba' xahar tas-sena tal-kalendarju (fis-sena meta t-tnax ix-xahar kienu mniżżla wara xulxin) matul iż-żmien tal-decemvirs, madwar 450 QK, u dakinhar kien ingħata 29 ġurnata.

Is-sors ta' dan l-isem (Latin – "Aprilis") hu nċert.

L-etimoloġija tradizzjonali mil-Latin "aperire", "tiftaħ", b'referenza għal April bħala l-bidu tal-istaġun meta s-siġar u l-fjuri jibdew "jiftħu", hija msaħħa mill-użu ta' ἁνοιξις ("ftuħ") għar-rebbiegħa fil-Grieg modern.

Minħabba li ħafna mix-xhur Rumani kienu msemmija f'ġieħ id-divinitajiet, u billi April kien ikkonsagrat lil Venere u li festa tagħha, l-"Festum Veneris et Fortunae Virilis" kienet issir fl-ewwel ġurnata, kien suġġerit li Aprilis kien oriġinarjament ix-xahar tagħha Aphrilis, mill-isem Grieg Afrodite ("Aphros"), jew mill-Etrusk "Apru".

L-Anglo-Sassoni kienu jsejħu lil April "Oster-monath" jew "Eostur-monath", il-perjodu mqaddes ta' Eostre jew Ostara, l-allat pagani Sassoni tar-rebbiegħa, li minn isimhom ġejja l-kelma "Easter" għall-Għid modern.

Jum San Ġorġ hu fit-tlieta u għoxrin tax-xahar, u lejlet San Mark, bis-superstizzjoni li l-erwieħ ta' dawk li jkunu ħa jmutu matul dik is-sena jidhru jduru fil-knisja, taqa' fl-erbgħa u għoxrin.

Ix-xahar ta' April jibda (astroloġikament) meta x-xemx tkun fis-simbolu ta' Aries u jispiċċa fis-simbolu tal-Barri.

Astronomikament, ix-xemx tibda fil-kostellazzjoni tal-Ħut u jispiċċa f'dak ta' Aries.

April jibda fl-istess ġurnata tal-ġimgħa bħal Lulju f'kull sena, u Jannar fi snin biżistiti.


1 ta' Jannar

1 ta' Jannar

L-1 ta' Jannar huwa l-ewwel jum tas-sena fil-kalendarju Gregorjan; jifdal 364 ġurnata oħra għal tmiem is-sena (365 fi snin biżestili).

Il-ġurnata preċedenti hi l-31 ta' Diċembru tas-sena ta' qabel.

Matul il-Medju Evu taħt l-influwenza tal-Knisja Kristjana, diversi pajjiżi mexxew il-bidu tas-sena għal waħda minn numru ta' avvenimenti Kristjani importanti — il-25 ta' Diċembru (it-Twelid ta' Ġesù), l-1 ta' Marzu, il-25 ta' Marzu (l-Assunzjoni), jew anke l-Għid.

Pajjiżi tal-Ewropa tal-Punent (ħafna minnhom b'popolazzjoni li kellhom fedeltà lejn il-Knisja Ortodossa) bdew is-sena numerata tagħhom fl-1 ta' Settembru minn madwar 988.

Kristjaneżmu:

Reliġjon Rumana antika u moderna:


Ġunju

Ġunju

Ġunju hu s-sitt xahar tas-sena fil-kalendarju Gregorjan u għandu 30 jum.

Ix-xahar hu msemmi għall-alla Rumana Ġuno, il-mara ta' Ġove.

Fil-bidu ta' Ġunju, ix-xemx titla' fil-kostellazzjoni tal-Barri; fl-aħħar ta' Ġunju x-xemx titla' fil-kostellazzjoni tat-Tewmin.

Madanakollu, minħabba l-preċessjoni tal-ekwinozji, Ġunju jibda bix-xemx fis-simbolu astroloġiku tat-Tewmin, u jispiċċa bix-xemx fis-simbolu tal-Qabru.

Ġunju hu x-xahar bl-ikbar numru ta' sigħat ta' dawl tax-xemx fl-emisferu tat-Tramuntana u bl-inqas numru ta' sigħat ta' dawl tax-xemx fl-emisferu ta' Nofsinhar.

Ġunju, fl-emisferu tat-Tramuntana hu l-ekwivalenti staġjonali ta' Diċembru fl-emisferu ta' Nofsinhar u viċi-versa.

Ix-xahar ta' Ġunju — fl-emisferu tat-Tramuntana — hu fir-rebbiegħa sal-21, meta s-sajf jibda.

Dan ix-xahar hu magħruf għall-għad kbir ta' tiġijiet matulu.

Dan in-numru kbir ta' żwiġijiet jista' jiġi attribwit lill-alla Ġuno jew Ħera, li Ġunju hu msemmi għaliha.

Ġuno hi l-alla protetriċi taż-żwieġ, u għalhekk xi nies jaħsbu li żwieġ li jsir f'dan ix-xahar ikollu r-riżq.


Lulju

Lulju

Lulju hu s-seba' xahar tas-sena fil-kalendarju Gregorjan u wieħed mix-xhur Gregorjani b'tul ta' 31 jum.

Bħala medja, dan ix-xahar hu l-iktar sħun fl-emisferu tat-Tramuntana, u l-iksaħ wieħed fl-emisferu ta' Nofsinhar.

Lulju jibda (astroloġikament) bix-xemx fis-simbolu tal-Qabru u jispiċċa fis-simbolu tal-Iljun.

Astronomikament, ix-xemx tibda fil-kostellazzjoni tat-Tewmin u jispiċċaw fil-kostellazzjoni tal-Qabru.

Lulju kien imsemmi għal Ġulju Ċesari, li twieled f'dak ix-xahar.

Qabel, dan kien imsemmi "Quintilis" bil-Latin, billi kien il-ħames xahar fil-kalendarju Ruman, qabel ma' Jannar sar l-ewwel xahar tas-sena tal-kalendarju (is-sena meta t-tnax-il xahar kienu msemmijin wara xulxin) fi żmien tad-decemvirs madwar is-sena 450 QK Lulju jibda fl-istess ġurnata tal-ġimgħa bħal April kull sena, u bħal Jannar fi snin biżestili.


Awwissu

Awwissu

Awwissu huwa t-tmien xahar tas-sena fil-kalendarju Gregorjan u huwa wieħed mis-seba' xhur Gregorjani li fihom 31 jum.

Awwissu jibda, astroloġikament, bix-xemx fis-simbolu tal-Iljun u jispiċċa fis-simbolu tal-Verġni.

Astronomikament, ix-xemx tibda fil-kostellazzjoni tal-Qabru u tispiċċa fil-kostellazzjoni tal-Iljun.

Dan ix-xahar kien oriġinarjament imsejjaħ "Sextilis" bil-Latin, minħabba li dan kien is-sitt xahar fil-kalendarju antik Ruman, li kien jibda f'Marzu madwar is-sena 750 QK taħt Romulus.

Dan sar it-tmien xahar, jew minħabba li Jannar u Frar ġew miżjuda fil-bidu tas-sena mir-Re Numa Pompilius madwar is-sena 700 QK, jew meta dawn iż-żewġ xhur tmexxew mill-aħħar għall-bidu tas-sena mid-decemviri madwar is-sena 450 QK.

Dan kien imsemmi għal Awgustu fis-sena 8 QK billi bosta ġrajjiet importanti li għenuh biex jikseb il-poter, li laħqu l-quċċata fir-rebħa ta' Lixandra, ġraw f'dan ix-xahar.

Awwissu oriġinarjament kellu 29 ġurnata fil-kalendarju tar-Repubblika Rumana.

Awgustu ħa jumejn minn Frar u tahom lil Awwissu meta x-xahar "Sextilis" ġie msemmi għalih.

Fi snin komuni, l-ebda xahar ieħor ma jibda fl-istess ġurnata tal-ġimgħa bħal Awwissu.

Madanakollu, fi snin biżestili, Frar jibda fl-istess ġurnata tal-ġimgħa


Ġeorġja fil-Festival tal-Eurovision

Ġeorġja fil-Festival tal-Eurovision

Il-Ġeorġja iddebutat fl-2007 għat-52 edizzjoni tal-Festival tal-Eurovision.

Fis-27 ta' Ottubru 2006, il-Ġeorġja, ikkonferma li huma xtaqu jieħdu sehem fil-Eurovision.

F'dak iż-żmien, l-EBU kienu għadhom jillimitaw il-massimu ta' 40 pajjiż.

Madanakollu, f'Marzu tal-2007, ġie imħabbar li t-42 appikant se jieħdu sehem fl-edizzjoni tal-2007 f'Ħelsinki.

Huma rnexxielhom jikkwalifikaw mis-semifinali (fejn kisbu 123 punt u t-tmien post), u fil-finali kisbu t-tnax-il post (minn 24 parteċipant).

Il-Ġeorġja għamlu t-tieni dehra tagħhom f'dan il-festival fl-edizzjoni tal-2008.

Wara li għaddew mis-semifinali (fejn spiċċaw fil-ħames post b'107 punti), fil-finali marru post aħjar mill-edizzjoni preċedenti wara li kklassifikaw fil-ħdax-il post (minn 25).

Minħabba l-gwerra fl-Ossezja t'Isfel fl-2008, sar dibattitu min-naħa tal-Georgian Public Broadcasting (GBP) fuq jekk il-Ġeorġja għandhiex tieħu sehem f'Moska.

Iċ-ċermen tal-GPB stqarr li ma kinitx tkun xi ħaġa irrazzjonali jekk kienu jiddeċiedu li jirtiraw, imma kienu jinsabu lura fil-ħin minħabba li finali nazzjonali kienet se tiġi organizzata jekk kienu se jiddeċiedu li jipparteċipaw.

Fit-28 ta' Awwissu 2008, ġie imħabbar li l-Ġeorġja se tirtira mill-edizzjoni tal-2009, fejn sostnew li huma jirrifjutaw li jikkompetu f'"pajjiż li jivvjola d-drittijiet tal-bniedem u l-liġijiet internazzjonali", u kif ukoll minħabba dubji fuq is-sigurtà tal-parteċipanti tagħhom.

Wara r-rebħ tal-Festival tal-Eurovision tat-Tfal tal-2008, li fih irċievu tnax-il punt mir-Russja, il-Ġeorġja reġgħet ħadet il-kuraġġ biex terġa' tipparteċipa fl-2009.

Wara l-finali nazzjonali li saret fit-18 ta' Frar 2009, ġie magħżul il-grupp Stefane & 3G bil-kanzunetta fuq stil sebgħinijiet "We Don't Wanna Put In".

Madanakollu l-kanzunetta qajmet kontroversja kbira fuq il-lirika tagħha, li kienet tinkludi referenza politika persistenti lejn il-Prim Ministru Russu Vladimir Putin, liema stqarrija l-GPB ċaħdet.

L-EBU ma ħallietx lil din il-kanzunetta tikkompeti minħabba l-lirika tagħha, u staqsiet lill-GPB biex jew tbiddel il-lirika jew tintgħażel kanzunetta oħra.

Il-GPB sostnew li ċ-ċaħda min-naħa tal-EBU kienet sforz il-pressjoni politika tar-Russja, u fil-11 ta' Marzu irtiraw definittivament mill-kompetizzjoni.

Il-Ġeorġja "rċiviet" l-aktar punti minn (finali biss):

Il-Ġeorġja "tat" l-aktar punti lil (finali biss):


Ġebla tal-ġir

Ġebla tal-ġir

Il-ġebla tal-ġir, wkoll magħrufa bħala ħaġra hu blat imsawwar min depożitu sedimentari u kompost kimikament fil-parti kbira mill-karbonat tal-kalċju (CaCO) fil-forma ta' Kalċit u Aragonit.

Is-saffi tal-gżejjer Maltin jikkonsistu fil-parti kbira mill-ġebla tal-ġir.

Il-kelma "ġebla tal-ġir" mhix xjentifikament korretta u tista tqarraq għaliex l-ġir mhux karbonat tal-kalċju iżda ossidu tal-kalċju (CaO) (ħaġra maħruqa).

Ta' min jinnota wkoll li ħafna drabi il-kelma ġebla tal-franka tiġi wżata biex tfisser ġebla tal-ġir minkejja li l-ġebla tal-franka hija biss tip wieħed tal-ġebla tal-ġir.

Il-ġebla tal-ġir sikwit tikkonsisti minn-ammonti differenti ta' siliċi (diossidu tas-siliċju) fil-forma ta' selċi (chert) jew żnid, kif wkoll ammonti differenti ta' tafal, frak tal-ġebel (silt) u ramel li jinsabu bħala firxa, f'forma ta' għoqod, jew bħala saffi bejn il-blat.

Il-kalċit fil-ġebla tal-ġir jiġi primarjament mill-organiżmi tal-baħar.

Dawn l-organiżmi jiffurmaw qxur ta' kalċit rqiq li jingemgħa f-qiegħ il-baħar jew fuq xi-sikka fejn biż-żmien tifforma sikka tal- kroll.

Mod ieħor kif tiġi ifformata il-ġebla tal-ġir huwa b'imluħa tal-kalċju maħlula fl-ilma tax-xita.

Pereżempju stalakmiti u stalagtiti juffurmaw fl-għerien minn imluħa tal-kalċju maħlulin fl-ilma tax-xita.