ЩэшIэ Аслъан: ГущыIэу «нэпкъыр» «нэ»-кIэ къызкIежьэрэр »\n30.06.2010 – 20:55 – Натпресс[/b]\n[b] ГущыIэм итарихъ\nИжъырэ дэдэм цIыфымэ абзэ макъэу хэтыгъэр, къызэраIорэмкIэ, багъэп. А лъэхъэнэ чыжьэм цIыфымэ ачыйхэр гущыIэным джыри икъоу тегъэпсыхьагъэу щытыгъэхэп. ГущыIэу яIагъэр мэкIагъ. Джащ пае а зы гущыIэр мэхьанэ зэфэшъхьафхэмкIэ агъэфедэнэу хъущтыгъэ.\nДжыри а нэшанэр зыдэтымышIэжьэу бэрэ къытхэфэ. ГущыIэм пае, ным икIалэ: «Дэгъуба адэ!» - риIуагъэми, Iоф дэгъу дэдэ щымыIэу макIэп къызэрэхэкIырэр. Ащ фэдэ хьазырэу щытыгъ адрэри: ежь гущыIэм уедэIунэуи щытыгъ, ащ икъэIуакIи удеплъын фэягъэ.\nЕтIани мыщ къеIолIэгъэн фаер – шакIо кIогъэ хъулъфыгъэхэмрэ бым къычIэнэгъэ бзылъфыгъэхэмрэ абзэхэр зэфэшъхьафыгъэ. Бым мэхьэнабэ зиIэ гущыIэхэр щыбгъэфедэн плъэкIыщтыгъэ. ШакIо укIуагъэмэ, ащ фэдэ гущыIэхэр зыщыбгъэгъупшэн фэягъэ, сыда зыпIокIэ уигъусэ къыуиIуагъэр къэошIэфэ, мыдыкIэ хьэкIэ-къокIэ губжыгъэм лые къыуихын ылъэкIыщтыгъ.\nМакъэхэу гущыIэгъэпсыным щагъэфедэщтыгъэхэри зэфэшъхьафыгъэх. ШакIомэ мэкъэ IупкIэхэу, чыжьэкIэ зэхэпшIыкIын плъэкIыщтхэр ящыкIэгъагъэх. Бым къыщаIощтыгъэхэр нахьыбэрэмкIэ къэгущыIэн езыгъэжьэгъэкIэ сабыир зыфэамалыщтхэр арых. А гущыIэхэр ибэ-нахьыбэу пэкIоцI макъэхэу «м», «н» зыфэпIощтхэмкIэ зэхэтыгъэх.\nГущыIэу «нэпкъым» инепэрэ мэхьанэ къэIогъуаеп - чIыгоу псыхъом пэIулъыр ары. ГущыIэр тIо дгощэу, пычыгъуитIумэ къарыкIырэм теплъымэ, ятIонэрэ пычыгъоу «пкъы»-м имэхьанэ къэтымыIоми нафэ. Ау ащ «нэ»-р ыпэ итынэу зыкIэхъугъэм икъэшIэн къызэрыкIо дэдэп.\n«Нэпкъ-пэпкъ» - мы гущыIэм ипычыгъохэр зэмыкIухэу щытэп. Гъэнэфагъэу, нэми пэми пкъы горэхэр яIэх. Ау а щысэм тэ тызылъыхъурэ мэхьанэм зыкIи нахь пэблагъэ тишIырэп.\nЗэрэхъурэмкIэ, «нэ» зыфэпIощт гущыIэпычыгъом мэхьэнэ пчъагъэ иI. Мыщ ыпэкIэ къызэрэтIуагъэу, макъэу «н» зыхэт гущыIэр е гущыIэпычыгъор анахь щыпэмэ ащыщэу къикIын ылъэкIыщт.\n«Нэпкъы»-м иапэрэ пычыгъом имэхьанэ къызэрэтшIэн тлъэкIыщтыр - гущыIэхэу «нэгъэсын» «фэгъэсын» зыфэпIощтхэр зызэдгъапшэхэкIэ ары. Зэдгъэпшэн фае пычыгъохэр «нэ»-мрэ «фэ»-мрэ. Апэрэм мэхьанэу иIэр - «зы чIыпIэ гъэнэфагъэ горэм дэжь». ЯтIуанэрэм – «зы нэбгырэ гъэнэфагъэ горэм дэжь». Мэхьанэу зэдгъапшэхэрэр зэрэзэтекIырэр – зыр «чIыпIэ», адрэр «нэбгырэ». ЗэрэхъурэмкIэ, «нэ» зыфэпIощт гущыIэпычыгъом мэхьанэу «чIыпIэ» зыдиIыгъын ылъэкIыщт.\nДжы а къэдгъотыжьыгъэ мэхьанэр гущыIэу тштагъэм едгъэкIумэ, «нэпкъы»-м мэхьанэу иIэ хъурэр: чIыпIэу, псым фэмыдэу, пкъы пытэ зиIэр.\nОпубликовал administrator, 30-06-2010, 20:55. Просмотров: 1947