КъумпIыл Мурат Тыркуем щыпсэурэ адыгэхэм аIукIагъ | Адыгэ Макъ\nКъумпIыл Мурат Тыркуем щыпсэурэ адыгэхэм аIукIагъ\nАвтор: Редакция\t/ 24.04.2019\t/ КЪЭБАРЫКlЭХЭР, ПОЛИТИКЭР, ЭКОНОМИКЭР\t/\nАдыгеим илIыкIо купэу Адыгэ Республикэм и ЛIышъхьэу КъумпIыл Мурат зипащэр тыгъуасэ общественнэ организациехэу KAFFED, KAFDAV, KAFSAM, KAFiAD, DOSTLUK KLUBU ялIыкIохэм Тыркуем щаIукIагъ.\nМыщ фэдэ общественнэ объе­динениехэм Тыркуем ис адыгэ миллион пчъагъэ ахэхьэ. Тыркуем ирайон зэфэшъхьафхэм ащыпсэурэ адыгэхэр Анкара имуниципалитетэу Чанкая джырэ искусствэхэмкIэ игупчэ къэ­кIуагъэх Адыгеим ипащэ щы­IукIэнхэу. КъумпIыл Мурат нахьыжъхэм шIуфэс къарихыгъ, къэзэрэугъоигъэхэм яупчIэхэм джэуап къаритыжьыгъ.\nЗэIукIэгъур къызэIуихызэ, Адыгеим и ЛIышъхьэ хэгъэгу зэфэшъхьафхэм ащыпсэурэ адыгэхэр зэзыпхыхэрэ мыщ фэдэ Iофтхьабзэхэм мэхьанэ­шхо зэряIэр хигъэунэфыкIыгъ. КъумпIыл Мурат нахьыжъхэм зэрафэразэр ариIуагъ, дахэу къазэрапэгъокIыгъэхэм, ныдэлъфыбзэр, культурэр, тарихъ чIыгужъым зэпхыныгъэу дыряIэр къаухъу­мэнэу зэрэпылъхэм апае «тхьа­шъуегъэпсэу» ариIуагъ.\n«Тыркуем щыпсэурэ адыгэхэм гъэпсын Iофышхо зэшIуахы, Тыркуем ищыIэныгъэ исыд фэдэрэ лъэныкъуи ахэм яIахь хашIыхьэ. Общественнэ организациехэм ащ фэдэу шIуагъэ къы­тэу Iоф зэрашIэрэр, Тыркуеми, ятарихъ чIыгужъи федэ къафахьы зэрашIоигъор лъэшэу ти­гуап. Тилъэпкъэгъухэм IофышIоу рахьыжьэрэ пстэуми къадедгъэ­штэщт. Адыгабзэм, культу­рэм, тарихъым язэгъэшIэнкIэ адыгэ объединениехэм ящыкIэгъэ IэпыIэгъур ядгъэгъотыщт», — хи­гъэунэфыкIыгъ ­КъумпIыл Мурат.\nРеспубликэм хэхъоныгъэ ышIынымкIэ непэ гухэлъэу яIэхэм, IэкIыб къэралыгъохэм ащыпсэурэ адыгэхэм ащкIэ ямэхьанэ афэгъэхьыгъэу Адыге­им и ЛIышъхьэ зэIукIэгъум хэ­ла­жьэхэрэм къафиIотагъ. Тыр­куем щыщ тилъэпкъэгъухэм зэп­хыныгъэу адыряIэм зырагъэ­ушъомбгъу зэрашIоигъор КъумпIыл Мурат къыхигъэщыгъ. Ады­геим илIыкIо куп Тыркуем къызыкIэкIогъэ Iофхэм ар зэу ащыщ.\n«Урысыемрэ Тыркуемрэ язэфыщытыкIэхэм ягъэпытэнкIэ шъуиIэпыIэгъу тыкъыщэгугъы», — къы­Iуагъ КъумпIыл Мурат.\nТыркуем икавказ обществэ­хэм яфедерацие (KAFFED) ипрезидентэу Йылдыз Шекерджи, Тыркуем ипарламент идепута­тэу Хюлья Нергиз Атчы Тыркуем ис адыгэхэм ацIэкIэ тилъэп­къэгъу­хэм Iэпы­Iэгъу зэраригъэ­гъо­ты­рэм фэшI Адыгеим и ЛIышъ­хьэ зэрэ­фэра­зэхэр ра­Iуагъ. Федерацием иIофшIэн зэрэзэхищэрэр ахэм къаIотагъ. 2003-рэ илъэсым къа­лэу Анкара ар щызэхащагъ, общественнэ организацие 60 фэдиз хэхьэ.\nФедерацием хэтхэм дэгъоу къагурэIо тарихъ чIыгужъым, къэралыгъо пстэуми ащыпсэурэ адыгэхэм зэпхыныгъэ пытэ адыряIэн, зэгъусэхэу якультурэ агъэбаин, тилъэпкъ ишэн-хабзэхэр, гъогоу къыкIугъэр ныбжьыкIэхэм арагъэшIэн зэрэфаер. Джащ пае унэгъо кIоцIым адыгэ хабзэхэм атетэу кIэлэцIыкIу­хэр щапIух, ныдэлъфыбзэр арагъа­шIэ, адыгэ культурэр шIу арагъэлъэгъу.\n«Урысыемрэ Тыркуемрэ япащэхэм яшIуагъэкIэ непэ лъэныкъуитIу зэдэлэжьэныгъэм зегъэ­ушъомбгъугъэнымкIэ амалышIу­хэр щыIэх. Тихэгъэгухэри, ахэм ащыпсэу­хэрэри нахь дэгъоу зэгурыIонхэмкIэ Адыгэ диаспорэм ишIуагъэ къэ­кIощт», — къыхигъэщыгъ КъумпIыл Мурат.\nОбщественнэ объединениехэм ахэхьэрэ адыгэхэм ялIыкIохэм зэIукIэгъум къызэрэщыхагъэщыгъэмкIэ, Тыркуем щызэхэщэгъэ адыгэ организациехэм азыныкъо нахьыбэмэ тарихъ чIыгужъым зэпхыныгъэу къыдыряIэм зырагъэушъомбгъу ашIоигъу. Урысыемрэ Тыркуемрэ язэфыщытыкIэхэр гъэпытэгъэнхэм ахэм къыдырагъаштэ, зэгъусэхэу про­ектхэр республикэм щыпхырыщыгъэнхэмкIэ IэпыIэгъу къыт­фэхъунхэм фэхьазырых.\nТыркуем адыгэ миллиони 3,5-м ехъу ис. IэкIыб къэралыгъохэр зыпштэхэкIэ, мы хэгъэгур ары нахь зэхэубытагъэу адыгэ­хэр зыщыпсэухэрэр. Адыгэхэр зэхэубытагъэу арысых хэкухэу Кахраман-Мараш, Болу, къалэхэу Адана, Анкара, Бурса, Измир, Къэйсэри, Самсун, Эрзрум ыкIи нэмыкIхэм.