Хахъо иIэу илъэсыр аухыгъ | Адыгэ Макъ\nХахъо иIэу илъэсыр аухыгъ\n2016-рэ илъэсым республикэ бюджетыр гъэцэкIагъэ зэрэхъугъэм фэгъэхьыгъэ едэIунхэр мы мафэхэм щыIагъ. Iофтхьабзэм тхьамэтагъор щызэрихьагъ АР-м и Премьер-министрэ ипшъэрылъхэр зыгъэцэкIэрэ Наталья Широковам.\nIофтхьабзэм къулыкъу ыкIи ведомствэ зэфэшъхьафхэм, муниципальнэ образованиехэм ялIыкIохэр, студентхэр, нэмыкIхэр хэлэжьагъэх.\n— Федеральнэ ыкIи республикэ хэбзэгъэуцугъэхэм адиштэу ыкIи республикэм игъэцэкIэкIо хэбзэ къулыкъухэм яIофшIэн шъыпкъагъэ хэлъэу зэрэзэхащэрэр къэгъэлъэгъогъэным фэшI икIыгъэ илъэсым республикэ бюджетыр гъэцэкIагъэ зэрэхъугъэм фэгъэхьыгъэ едэIунхэр зэхэтщагъэх. Зэфэхьысыжьхэм къызэрагъэлъагъорэмкIэ, 2016-рэ илъэсыр зэрифэшъуашэу кIуагъэ, хахъо иIэу ар къэтыухыгъ. Ыпэрэ илъэсхэм афэдэу социальнэ Iофхэм ягъэцэкIэн анахь чIыпIэ ин ыубытыгъ. 2015-рэ илъэсым елъытыгъэмэ, хахъохэр миллиардрэ миллион 477,4-кIэ гъэрекIо нахьыбагъ, — къыIуагъ Наталья Широковам.\nАдыгеим финансхэмкIэ иминистрэу Долэ Долэтбый нэужым икIыгъэ илъэсым изэфэхьысыжьхэр къышIыгъэх. Ащ къызэриIуагъэмкIэ, ыпэрэ илъэсхэм афэдэу 2016-рэ илъэсми бюджетым игъэцэкIэнкIэ анахьэу анаIэ зытетыгъэр УФ-м и Президент къыдигъэкIыгъэ жъоныгъокIэ унашъохэр, социальнэ программэхэр, пшъэрылъхэр гъэцэкIэгъэнхэр ары.\n2016-рэ илъэсым сомэ миллиард 18,1-рэ зэхэубытагъэу бюджетым къихьагъ. Хъарджхэр сомэ миллиард 17,6-рэ хъугъэ. 2015-рэ илъэсым елъытыгъэмэ, бюджетым къихьагъэр сомэ миллиард 1,1-кIэ нахьыб, сомэ миллион 482,2-кIэ хъарджхэр нахь макIэ хъугъэх, ащ къыхэкIыкIэ сомэ миллион 438-рэ хахъо иIэу илъэсыр аухыгъ.\nРеспубликэ бюджетым ифинансовэ илъэси гъэцэкIагъэ зэрэхъугъэм тегущыIагъэх. Зэфэхьысыжьхэм къызэрагъэлъагъорэмкIэ, федэр сомэ миллиард 15,1-рэ, хъарджыр сомэ миллиард 14,7-м нэсыгъ. 2015-рэ илъэсым егъэпшагъэмэ, сомэ миллион 776,8-кIэ федэр нахьыб ыкIи сомэ миллион 398-рэ хахъо иIэ хъугъэ.\nФинансхэмкIэ министрэм къызэриIуагъэмкIэ, IэкIыбым къыщыдагъэкIырэ продукциер тэтиехэмкIэ зэблэхъугъэ зэрэхъугъэм, республикэм къыщашIырэ санэхэм шъон пытэхэм яакцизхэм зэрахэхъуагъэм ар къыкIэкIуагъ.\nХэбзэIахьэу сомэ миллиарди 8,3-рэ, мыхэбзэIахьэу миллион 248-рэ республикэ бюджетым къихьагъ. Процент 33,8-рэ акцизхэм къакIэкIорэ федэу бюджетым къыхэхъухьагъ. Долэ Долэтбый къызэрэхигъэщыгъэмкIэ, республикэ бюджетым амалэу иIэхэм ялъытыгъэу хъарджхэри гъэпсыгъэх. Хабзэ зэрэхъугъэу, социальнэ Iофхэм ягъэцэкIэн анахь чIыпIэ ин рагъэубытыгъ: гъэсэныгъэм исистемэ — сомэ миллиарди 3-м ехъу, псауныгъэр къэухъумэгъэным — сомэ миллиарди 2,8-рэ, социальнэ политикэм — сомэ миллиарди 2,7-рэ, лъэпкъ экономикэм — сомэ миллиарди 2,7-рэ, нэмыкIхэри.\nБюджетым фэгъэхьыгъэ упчIэу къатыгъэхэм Долэ Долэтбый джэуапхэр къаритыжьыгъэх, ежь иеплъыкIэхэри къыриIотыкIыгъэх.