Налшык къалэ щы1э жылагъуэ 1уэхущ1ак1уэхэм зэрыжа1эмк1э Сирием тхьэмыщк1ап1э ихуауэ къик1ыжа адыгэхэр гугъу ехьхэр.

Сирием тхьэмыщк1ап1э ихуауэ къик1ыжа адыгэхэу «Тэрч» зы ф1эщыгъэц1э зыгъэпсэхуп1эм щ1эсхэр зыхуей хуэза хъухэркъым, ик1ий абы теухуауэ гугъу ехьхэу жа1эр абы щ1эх щ1эхыурэ зэрыхузэф1эк1к1э ядэ1эпыкъу жылагъуэ 1уэхущ1ак1уэхэм. Мыпхуэдэу «Тэрч» зыгъэпсэхуп1эм щ1эс Сирием къик1ыжа адыгэхэм я 1уэхур гугъусыгъуу зэрыщытым гу лъызытахэм ящыщщ Рнальшык къалэм щыщщ адыгэ жылагъуэ 1уэхущ1ак1уэ Ефэнды- Бегърэт Ольга. Ик1ий ар мы гъэмахуэ шылэм и пэхэм мы зыгъэпсэхуп1эм щы1а къудейщ. Псори зэхэтыуэ Налшык къалэ Сирием къик1ыжа адыгэхэу 221-рэ дэсщ. Ахэм ящыщуэ 139 «Тэрч» зыгъэпсэхуп1эм щ1эсхэщ. 

Нэхъапэ1уэк1э мы къэк1уэжахэр зыщ1эса «Эльбрус» зыгъэпсэхуп1эм ныкъусэныгъэ и1эхэр ящ1ыжхэр. Ик1ий абы къыхэк1к1э мы къэзыгъэзэжа адыгэхэм я нэхъыбэм иджыпсту зыхэлъын я1эхэкъым. Ик1ий здыщышхэхэри здыщыжехэри я нэхъыбэм щ1ым щысхэущ. «Пэшхэм дахэ дахэу щ1этын хуейхэр щ1эткъымэ, гъуэлъып1эм и дейж щегъэжьауэ шэнтхэм и дейж щиухыуэ. Языгъэпск1ып1эхэр зыхуей дахэ дахэу хуэгъэзахэкъымэ. Щхьэгъубжэхэм янэхъыбэр къутахэщ, щ1ы1алъэ дахэ дахэу я1эхэкъым. Илъэс ф1эк1а мыхъуа сабий зи1эхэм я шхын тэмэму ягъуэткъым. Сабийхэм шэ ирагъэфэн яхурикъукъымэ.»- жи1эрик1и гъэмахуэ шылэм и 2-м Ефэнды-Бегърэт Ольга фесбукым езым и напэк1уэц1ым къырилъхьауэ щытащ. Абы къыхэк1к1э гъэмахуэ шылэм и 5-м интернетым и фейсбукым «Сирием къик1ыжыа ди лъэпкъэгъухэм сэбэп дахуохъур» жыхуи1э и напэк1уэц1ым и дейж къыщызэрагъэпэщауэ щытащ «Тэрч» зыгъэпсэхуп1эм щ1эсхэм папщ1э «Щхьэнтэрэ теп1энщ1элъынырэ» зи ф1эщыгъэц1э 1уэхузехьэ. Ик1ий мы 1уэхузехьэм хэтхэм я пщэм далъхьэжауэ щытащ къэзыгъэзэжа адыгэ 221-м зыхуеину хьэапшыпхэр къызэрагъэпэщынууэ т1епэнщ1элъынри хэтыуэ. Мы дэ1эпыкъуэгъу 1уэхубгъэдыхьэк1эр ахэм и к1эм нагъэсынууэ я мурадащ гъэмахуэ шылэм и 14-м. Ар щхьэк1э мы 1уэхум къыпащащ гъэмахуэ шылэм и 24 пщ1ондэ елэжьынухэу. Гъэмахуэ шылэм и 17-м къэсыхунк1э мы 1уэхум хэлэжьыхьхэм къызэрагъэпэщащ ц1ыху 81 зыхуеину теп1энщ1элъыныр. Гу лъытапхъэщ Сирием щек1уэк1 зауэм и ипкъ итк1э абы щы1э адыгэ жылагъуэхэм я нэхъыбэр зэрызэтракъутам. Ик1ий Сирием щыпсо адыгэхэм мызэ мыт1эу Урысейм и унафэщ1хэм зыхуагъэзахэщ ахэр зыгуэрк1э сэбэп хъунухэу, зы мыхъуми я хэкум ягъэзэжыныр нэхъ тынш хъуным папщ1э къадэ1эпыкъунухэу. Ар щхьэк1э ахэм дахэ дахэу жэуап иджыри къыздэсым ягъуэтыжакъымэ. Мы псом къыдэк1уэу адыгэ жылагъуэ 1уэхущ1ак1уэхэм гу зэрылъатэмк1э мы иужь зэманым Украинэм ек1уэк1 зауэм ипкъ итк1э абы къик1а щтап1э ихьэжа ц1ыхухэм Урысей къэралыгъуэм нэхъ гулъытэ лей яхуищ1ыуэ щытщ. Уеблэмэ ахэм ящыщ ц1ыху зыбжанэ КъБР-м къашахэщ. Ик1ий мы 1уэхугъуэр Урысей къэралыгъуэм зэрызэхуимыгъадэм абы и лъабжьэм лъэпкъ зэхэгъэж щ1элъыуэ къалъытэу ик1ий абы иригузавэхэу адыгэ жылагъуэ 1уэхущ1ак1уэ куэдым я еплъык1эхэр утыку къыралъхьэхэр. Псалъэм папщ1э мы упщ1эм теухуауэ КъБР-м щы1э адыгэ жылагъуэ зэгухьэныгъэхэм я зэхыхьэмик1и зэ1ущ1э иригъэк1уэк1ащ. Абы теухуауэ мы зэ1ущ1эм хэта адыгэ жылагъуэ 1уэхущ1ак1уэ тхыдэтх Къэбардэ Астемыр Хуитыныгъэ радиом къыжри1ар мыращ:
«Дэ абы теухуауэ дызэхуэсащ, ик1ий абы дытепсэлъыхьащ. Мы 1уэхур зэхагъэк1ынууи унафэ къащтащ. Зыщ1агъэт1ысхьахэр тэмэмкъым. Езыхэр гугъу ехьыр. Дэ1эпыкъун хуейхэщ. Дыдейхэм гу зэрылъамытэр зэрымыхъунур. Ц1ыхубэм ар зэрамыдэнур къегъэщ1эн хуейхэщ.»

Гу лъытапхъэщ Сирием 1эщэк1э зэпэщ1эувэныгъэхэр зэрыщ1идзэрэ дунейм и къэрал куэдым щыщ адыгэхэм зыбжанэрэ Урысейм и унафэщ1хэм зэрызэхуагъэзам, мы къэралым щыпсо адыгэхэм щэгъэкъуэн яхуэхъунухэу, ахэм я хэкум Кавказым ягъэзэжыным теухуауэ зыгуэрк1э сэбэп хъунухэу. Ар щхьэк1э адыгэ жылагъуэ 1уэхущ1ак1уэхэм къызэралъытэмк1э зэк1эрэ Урысе йр зык1и сэбэп хъуакъымэ ахэм я гъуэгур къызэпиупщ1а мыхъумэ. Ик1ий адыгэ мин 200-м нэблагъэ здыщыпсо зауэ здыщек1уэк1 Сирие къэралыгъуэм мы иужьрей илъэс зыбжанэм ипкъ итыуэ къик1ыжыуэ зи хэку зыгъэзэжыфахэр ц1ыху миным щ1игъу къудейщ. Адыгэ 1уэхущ1ак1уэхэм къызэрабжымк1э псори зэхэтыуэ а къэрылыр зыбгына адыгэхэм я бжыгъэр мин 20-м носыр. Ахэм я нэхъыбэр к1уахэщ Тыркум, Иорданым, Европэ къэралыгъуэхэм. Ик1ий ар къызыхэк1ауэ ахэм жа1эр я хэкум ягъэзэжыну 1эмал дахэ дахэу зэрамы1эр аращ.
 Къэбэрдей-Балъкъэр. Хуитыныгъэ радио. Баркук Инал.