Ахъшэм и уасэр егъэунэху

1996 гъэм накъыгъэм и 1-м Дортмунд щыпсэу, илъэс 54-рэ зи ныбжь бзылъхугъэм и мылъкур игуэшри, унэм къыщIэкIащ фэилъхьэгъуэ зыбжанэрэ сурэт зытIурэ зыдэлъ щумэданыр иIыгъыу. 

ЕгъэджакIуэу, психотерапевту лэжьа Швермер Хайдемари ахъшэм и уасэр зригъащIэу Европэр къызэхекIухь. Мылъкуи уни зимыIэ бзылъхугъэр къалэхэм, къэралхэм къыщызэтоувы1э, тхылъхэр итхыу, лекцэхэм къеджэу, и дуней тетыкIэм яхутепсэлъыхьу. Псэун папщIэ зыхуейхэм хузэфIэкI лэжьыгъэкIэ пщIэ щIиту аращ Хайдемари. ПсэупIэкIэ пIалъэкIэ къыхуэупсэм, унагъуэм илъ IуэхумкIэ доIэпыкъу, и шхыным щхьэкIэ тыкуэнышхуэхэм сабэ щелъэщI, и щхьэц хущIэзыщэхэм я хьэр жьы къабзэм къыщрешэкI… Европэ университетхэм е жылагъуэ зэгухьэныгъэ гуэрхэм и псэукIэм теухуа лекцэ къеджэну щрагъэблагъэм и деж гъуэгум и билетхэр зыщIыгъу егъэблагъэ тхылъхэр къыхурагъэхь. 

Мазэ къэс пенсэу евро 800 къехь Хадемари, ауэ ахэр езым нэхърэ абы нэхъ хуэныкъуэ и цIыхугъэхэмрэ имыцIыхуххэхэмрэ яхуегуэш. И япэ тхылъым къыпэкIуа гонорарри тхьэмыщкIэхэм яхуигуэшауэ щытащ. ЗэрымыщIэкIэ зыгуэр къэхъу хъужыкъуэрэ хуей хъумэ, евро 200 игъэтIылъауэ и шумэданым дэлъщ, ауэ Хайдемари зэрыжиIэмкIэ, абы зэи еIусакъым, хуей хъуакъым. 

Абы и дуней тетыкIэм тетхыхьыну хуэзауэ щыта журналист Лахат Итай жиIэжащ бзылъхугъэм и теплъэкIэ унэншэуи, ахъшэншэуи хуумыгъэфэщэну. Ар цIыхубз зэщIэкъуащ, узыншэщ, зыкIэлъоплъыж, гуфIэр и нэгум кърех. Ар зыми щышынэркъым, зыми игъэпIейтейркъым. И жьыщхьэр щигъэкIуэнур дэнэми журналистыр щыщIэупщIэм, бзылъхугъэм жиIащ фIыуэ къэзылъагъу, и дуней тетыкIэм пщIэ хуэзыщI бынитI зэриIэр. И бынхэм зэрашэлIэжмэ, адрейхэми ещхьу унагъуэ IуэхукIэ ядэIэпыкъуну и мурадщ Хайдемари. 

Апхуэдэ псэукIэм и мыхьэнэр сыт? Хайдемари жиIащ сыт щыгъуи зы Iуэхугъуэм игъэпIейтейуэ зэрыщытар: иджырей дунейм ахъшэм щиубыда увыпIэмрэ хъугъуэфIыгъуэ псори абыкIэ къызэралъытэмрэ… Сыт цIыхум и пщIэмрэ езы гъащIэмрэ уасэ щIыхуагъэувыр? Бзылъхугъэм фIыуэ къыгуроIуэ ахъшэ экономикэм къытхуихьа фIыгъуэхэри, абы зэфIигъэкIхэри, ауэ…

Хайдемари щыхьэт тохъуэ ахъшэншэу пIалъэкIэ псэу цIыхум и акъылым зэрызихъуэжым, мылъкур нэрыгъ зыхуэхъуахэмрэ итхьэкъуахэмрэ а уз бзаджэм пэIэщIэ зэрищIым. 

НэщIэпыджэ Замирэ.