Алтай албатыны кем аргадар?

 Корон. (Яд из ада. )
Статистика аайынча 1 алтай уулга, эр кижиге, 18 кыстан келижет. 
Ненин учун Алтайдын ээрлери астап, jоголып барат?
Алтайдын ээрлери астаза...Кем албаты-jонды,Jер-Энени аргадап турар? .....
Бистин ээрлер су-кадыгыла бек ле тын" болор учурлу, Ненин" учун айландыра аржан суулар ичип, кошмоктор jок, jакшы курзак jиип, ару кейле тынып ла jаантайын иштенип, колы-будын кыймыктадып, уур-ку"ч иштер эдип турган учун. (Физическая работа, чистая окружающая среда).Су-кадыгы бек учун узаак jаш jажар керек. 
Jе андый болбой туру. Ту"н"ейле ээрлерис jоголышта.Ко"п саба алтай ээрлер эрте бу jурумнен jу"ре берет. 

Ненин учун? Неден камаанду?

ОЛ Аракы. Аракыдан ла Алтай jанын jан"данбай,Кудайын сеспей турган учун. 
Аракы - о"лу"мнин" jолы.
 Айландыра у"зе улус аракы ичип jат. 
Бойордын" то"ро"о"н - тугандарарды сананып ко"рзо"р. Эненин" де jанынан", аданын" да jанынан" jазап ко"рзо", аракы ичип jургени тун"ей ле бар. Кайдан" бирде табылып ла келет. Деремнеде ко"п ичет. 
Адалар да.... Акалар да....Энелер де ...Эjелер де..Jен"елер ле Jестелер....

Бир айда бир ле катап ичип jадым, эмезе арайдан, ко"п ичпей jадым деп , неме jок. Ол тун"ейле шырказын эди-канына экелет. Ол кижи ту"н"ейле аракчылардын" тоозына кирет. 
Баштапкызында, Аракы улустын оорузын тыныдып, jаанадып, эмезе раковый ооруларын ойгозып, кижиге корон болуп(медленный яд)о"лу"мге экелет. Кижи оорып арга-эбин табып болбой, бастыра эмчиликтердин эжигин эбирип,эмденетен акчазы jок, улустан суранып, jу"рер ку"у"ни бар да болзо, jе jу"рер аргазы jок, эмезе оору jоболы ла jо"мо"жип, эки колын бош салып, ыйлап-сактап, шыралап,кородонып, ол jерге jу"ре берет.

Экинчизинде, Аракы кижинин бажын jу"у"лтип, ичи-о"зо"гин солуп, санаа-шу"у"лтезин огоштодып, психически шырказын jетирет. Ол тужында кижи там ла там то"мо"н ту"жип , бала-барказын сананбай, но"ко"рло"рин jылыйтып, тышкары магазиндердин эжигин кармап, толыктар сайын базып, боярышник, одеколон деген немеге jедип албаты ортодо адын jылыйтып барат.(жизненные ценности теряются)Андый улустын jаш балдары да ый сыгытта...

У"чинчизинде аракынан улам кижи jеткерге кирет. Кандый бир авария, ЧП. Кийнинен улус кайкажат. Андый jакшы кижи болгон канай андый эрте атана берди деп. 
Эмезе кемди кемди бычактап ийди, кыйнап ийди деп керектер база угулатан эмей....
 Jаан jаман керектерге кирип, jурумин булгап, тескерледип алат. Ол jаман со"с айдып, айландыра улусты айткылап, тилденип, бойына кинчек алынып, бойынын jуук улузын туураладып алатаны кайда. 
Кийнинен канайда ла канча ла кирзе айдынза, эдилип калган керек, айдылып калган jаман со"с бойынын jаманын эдет....
Эр кижи аракыдап, jыгылып турза, кемге балдар, уй улустар "тайанар", кем бек курчу болуп турар?. 
 
 Балдар ла энелер,уй улустар курчуузы jок турза, Jер Эне кандый тын шыралап , Аржан суулар ыйлап, Айландыра туулар санаркап jат...Алтай jан"ды кем ко"ду"рер? Ак jанды кем тургузар? Алтай ээрлерден о"ско" иженер кижи бар эмес.
 Онын учун алтай ээрлер, уулдар сананар. Канай да болзо..нени де болзо эдип, иштенип, jуригер, jаныс ла аракы ичпегер. 
Спорт.
Спортко таскадып ла алар керек кижи бойын. 
Бу бистин" ату-чулу jамылулар (чиновники), канча jыл иштеп турар, канча jыл башкарып турар...Канча кире государствонон болуш алып спортзалдар, мосттор, jолдор jазап, jашо"ску"римди сананып турус деп айдыжар, ГТРК Эл Алтайла ко"ргу"зер, анан" jурттар сайын jоруктап ко"рзо" Эткени де ко"ру"нбес, тудып турган спортзалы да jок, элбек jолдоры ко"ско" илинбес, Дом Культуразы соогы кошту, ко"ро"р айы jок турат. Jу"к ле канча мынча уулдар арайдан келип иштенип, белетенип бойынын ла алдынан jу"у"ткип, албаданып турганы ко"ру"нет, jу"к ле албаты бойы албаданып дом культуразын jарандырып , jазап турганы ко"ру"нет.

Сананып ийектер...спортты тын"ыдып, ко"п чокым-jарт аjару jашо"ску"римге эдип, аракы ичпей, Алтай ак jанысты jанданып, Кудайдын болужыла алтай куреш, тон"жаан jугуруш, ат jарыш ла алтай ойындарды эш ко"ду"рзе ичкери о"зу"мге кандый jакшы болор эди... Бисте арга-ку"ч, су-кадык, ийде бар болзо, неге аракыдап jу"рет не уулдар...

P.S видеодо jаныс эре-чуйдын уулдары керегинде эмес...бастыра бистин алтай уулдар jакшы не, баатырлар....Аракы ла ичпезе, Ак jанын ла jанданза