O ngangan no Kalala (迦納納部落由來) 
O Kalala a niyaro’, nawhan malecaday a manengneng to kopid i ’apilis no lotok , saka Kalala han ko pangangan. ka raayay a mihecaan a miaro’ no niyaro' no Kalala, na itiraay i mirenok to maro’ ko Iwantan, yo a micomod tora palaan ko kasakapingan i, ta away to ikol ko mirenokay a 'ada i niyaro', minokay sato ko malinahay a aro' a finacalan a Pangcah. 

Misalinalinahan kora paniyaro’an no Kalaka. sakatolo a palaan a misalinalinahan. i ’ayaw i ira ho ko tosa, sake cecay a paniyaro’an no Kalala i Satoko, ira ko hecek no loma’ hananay a heci, nikarira onini a Satoko a pala i, caayay ko so’elinay a Satoko a pala, o Satokoaay ko so’elinay a ngangan, ira ko limaw no fokeloh a hecek a sowal, marawraw sato ko ititiay a finawlan no niyaro’. sake tosa a paniyaro’an i Lalacolan, ira to ko taw-kiw ato talo'an no wangle to misa’opoay itini, sakatolo i Kalala to ko saiklay, nano kecor han ko ka kakahad no kasahefong no dafdaf, melecad 'aol a cayna ta Kalala han.

O kasiikedan no niyaro’(部落特色) 
O Kalala a riyaro’, o mamangay a niyaro’i ilaloma'ay no Ruysuy-syang (瑞穗鄉 sowal no holam ) no Hualien-siyen (花蓮縣 sowal no holam ) ko Kalala , itiniay i Taywan 9 a lalan（台9線） to laloma’ay no sakawali a lilis no Cya-cya-na'an a lotok (加加納山) . manmaan a fana’ no to’as ato kasaselal cilekakawaay a finawlan no Pangcah. onini a taneng no rayray no tato’asan no mita, pa’oripaw no mita ko makapahay a rayray no mita o Pangcah.

Kalimelaan a halaka no niyaro’

I ayaw, oni kapahay a Kalala a riyaro’, itiniay i O-he(舞鶴) a pala no Ruysuy-syangno Hualien-siyen, o finawlan no Pangcah a tamdaw ko adihayay. nano kecor han ko ka kakahad no kasahefong no dafdaf, melecad ’aol a cayna , o so’elinay tora sowal, o matiniay a masacaynaay a pala, tangasa i herek no lahok no romi'ami'ad, manengneng to ko mitaliyokay a to'em i tirengtirengan, kilangkilangan, lotoklotokan, matena’ ko rakat no fali saka no riyaran ko romi’ad fa’edet kala’orad, ano caeca ko fangcalay ka’oripan, nika fangcal ko liomah, matatodong paloma to ka-pi(咖啡). yo tayni to ko Dipon a mikowan to Taywan i, o matatodong a paloma to ka-pi a pala itini.

kinaira no Kalala a pisapala 

Itini i Kalala a niyaro’, dadoedoan ko nipalomaan a orip, i Kalala a pisapala i, pisapala, sakatolo to sakasepat a folad mikelet to talacay, sakalima to sakaenem a folad mikelet to panay, mipahanhan I sakapito a folad ,tangasa i sakafalo to sakasiwa a folad mikelet to moraw, sakamoetep a folad mikelet to Ka-pi, saka safaw cecay a folad , o misatapang a Paloma to panay.

I enaray ko ’orip a Pangcah haw i, fangcal ko pisapala nangra, o panay to ko nipalomaan, caay to koya ’ayaway a hafay, faliyasan, fonga, rihom, tefo’ ato dateng ko nipalomaan. ira ko matiyaay a sowal, o kalasemeray i, sowal sa, o matokaay to ko lamit no pinaloma, latek caay ka fangcal ko kinaira tona nihecaan saan. o kalahemekay i, sowal sa, malalokay to ko kalomanmaan a pinaloma, maemin to fangcal, caay to pitolas ko lengaw no pinaloma saan.

O nikalopisak no Kalala (人口分佈) 
Itiniay i Ruisui(瑞穗) Cen no Hualien(花蓮) ko Kalala a niyaro’, 151  ko sa’osi no parod no loma’, 459 ko sa’osi no tamdaw.

76% ko ka’aloman no Yincomin(原住民), polong han i, 347  ko tamdaw; o roma sato i, 24% ko ka’aloman no roma a finacadan, polong han i, 112 ko tamdaw.

O pa-sin-to(百分比) no ka’aloman no tamdaw no kasafinacadan(族群) i, ko Amis(阿美族)73%, Bunun(布農族)1%, roma(其他)2%.

O finacadan no Yincomin (所屬阿美族群) 
O Siwkolan a ’amis han ko Kalala a niyaro' , o tatapangan a niyaro’, ira ko Tafalong, Fata’an, Kiwit, mililis to tarawadaw no Siwkolang a siniyaro’, na itira i tarawadaw no Kalingko talatimol tangasa i Cilamitay, nawhani maemin paniyaro’ i lawac no Siwkolan a tarawadaw sa mapangangan to Siwkolan a ‘amis. iraay ko Kiwit a niyaro’, Olaw a niyaro’, Olalip niyaro’, Kalala a niyaro’, Sapat a niyaro’, Atolan a niyaro’, Langas a niyaro’, Lacihakan a niyaro’ , Koyo a niyaro’ ato Morocan a niyaro, falo a niyaro'  ko kasaniyaro'aro' i Ruysuy-syang.

O pitooran no finawlan (族人信仰) 
itini i ira ko pitooran nangra, pakayni sa’opo no kiwkay, malosakarikec sto sakacakat no ’orip no Yincumin, mamaan ca ko deamk no sapitolon ko niyaro’. ora ma’araway a kiwkay i, ira ko tosaay a kinkay i Kalala, o tingsikiw ato ciwlokiwkay, o ciwlokiwkay a tamdaw ko ka adihay. kalimelaan ko sowal no Kawas, to sakafana’ to ’orip no tamdaw, ato awaay to ko kaka to nikafana’ to codad how i. ta masalimela to sakalacecay no faloco’ no finawlan no niyaro’. o so'linay a piti'eran ita ko miktonay to sowal a Kawas. saka, aka ka ngyangi ko faloco' ita. aka pisawad kita a miharateng to nipatalahkalan ita a kacifaloco'an.

O kasadakan Tilid(參考文獻) 
 內政部戶政司全球資訊網
 原住民族委員會全球資訊網統計資料

Farangaw 'Amis