
Ազգային ժողովում երկրորդ ընթերցմամբ քննարկվում է «Կրթության մասին» եւ «Հանրակրթության մասին» ՀՀ օրենքներում փոփոխություններ եւ լրացումներ կատարելու մասին օրենսդրական փաթեթը: Օրինագծով նախատեսվում է պարտադիր 12-ամյա կրթություն՝ հանրակրթական դպրոցներում կամ մասնագիտական կրթության հաստատություններում: Օրենքի գործողությունը տարածվելու է հաջորդ ուսումնական տարում 9-րդ դասարան փոխադրված աշակերտների վրա: Օրինագծի համաձայն՝ պարտադիր կրթության շեմը 19 տարեկանն է:   


Հայ ազգային կոնգրես խմբակցության քարտուղար Արամ Մանուկյանի գնահատմամբ՝ առաջին ընթերցման ժամանակ ներկայացված տարբերակի համեմատ թեեւ էական փոփոխություններ են կատարվել, սակայն մի շարք լուրջ խնդիրներ մնում են չլուծված: Ընդհանուր առմամբ դրական գնահատելով 12-ամյա կրթության գաղափարը՝ Մանուկյանը նշեց, որ դրա իրականացման հետ կապված լուրջ խնդիրներ են առաջանալու, ինչը ածանցյալ այլ խնդիրներ է իր հետ բերելու:  


«Ցանկացած գաղափար, որը չհիմնավորված ու չպատրաստված դնում ես, ստացվում է վատ արդյունք: Մեթոդը, մարդկային ռեսուրսը, դասագրքերը, շենքային պայմանները եւ այլն, առանց այս ամենի մասին պատկերացում ունենալու՝ չի կարելի բարեփոխումներ ձեռնարկել: Կրթությունը, որի դաշտում առնվազն կես միլիոն մարդ է գտնվում, պետք է բարեփոխումների ենթարկվի շատ բազմակողմանի ուսումնասիրությունների արդյունքում», - նշեց պատգամավորը:


Մանուկայնը նշեց, որ Հայաստանի 1400 դպրոցներից շուրջ 860-ն է միջնակարգ կրթություն տրամադրում: 250-300 դպրոցում աշակերտների թիվը չի գերազանցում 100-ը:


«Պարտադիր 12-ամյա կրթության իրականացումն այս դպրոցներում մենք ուղղակիորեն չենք կարող ապահովել: Հայաստանում 109 ավագ դպրոց կա, որից 9-ն է գյուղական համայնքներում: Շուրջ 850 գյուղական համայնքներում ունենք ընդամենը 9 ավագ դպրոց: Ինչպե՞ս պետք է մնացած գյուղերն իրականացնեն պարտադիր 12-ամյա կրթությունը», - նշեց պատգամավորը


Նա քննադատեց նաեւ մինչեւ 19 տարեկան քաղաքացիներին միջնակարգ կրթություն պարտադրելու դրույթը: «Սոցիալական լուրջ խնդիրներ ունեցող երկրում քաղաքացին ուզում է աշխատել եւ թքած ունի քո 12-ամյա կրթության վրա: Դու ինչո՞վ ես պարտադրելու նրան: Սա դառնալու է բյուրոկրատիայի, կոռուպցիայի, ավելորդ վարչարարության միջոց. կխեղճացնեն քաղաքացուն, որը Հայաստանից դուրս գալու եւս մեկ պատրվակ կունենա», - ասաց Արամ Մանուկյանը:


Նրա խոսքով՝ պետությունը պետք է ապահովի, այլ ոչ թե պարտադրի անվճար կրթություն «Կրթությունն իրավունք է, եւ իշխանությունը, պետությունը պետք է այդ իրավունքի իրացումը երաշխավորի՝ ֆինանսավորի, լիցենզիա տա, պայմանագիր կնքի՝ ցանկացած ձեւ, որով նա երաշխավորում է կրթության իրավունքի իրականացումը», - նշեց նա:


Պատգամավորը նշեց նաեւ, որ հաճախակի եւ հապճեպ ռեֆորմների արդյունքում Հայաստանի կրթության մակարդակը նվազել է՝ եթե կրթության մակարդակով 2007-ին 29-րդն էինք, ապա այժմ 59-րդն ենք:


«Եթե մենք մարդուն չենք կարողանում ապահովել կոշիկով, շորով, ո՞նց ենք 12-ամյա կրթությունը դարձնում պարտադիր: Ինչպե՞ս է կարողանալու երեխան 120 կիլոմետր անցնելով գնալ մարզկենտրոն՝ ավագ դպրոցում կրթություն ստանալու: Պարզ չէ՞, որ չենք կարողանալու ապահովել դա», - ասաց նա: 
