، که به عنوان یکی از شب‌های مقدس در ایران باستان بوده و در تقویم ایرانیان باستان در زمان یکم به ثبت رسیده است. و جشن‌هایی که در این شب برگزار می‌شود، یک سنت باستانی است. مردم دوران باستان و از جمله پی‌بردند که کوتاه‌ترین روزها، آخرین روز پاییز و شب اول زمستان است و بلافاصله پس از آن روزها به تدریج بلندتر و شب‌ها کوتاهتر، از همین رو آن را شب زایش خورشید ( نامیده و آن را آغاز سال قرار دادند، کریسمس مسیحیان نیز ریشه در همین اعتقاد دارد. برای گذشتگان تاریکی نماینده اهریمن بوده، پس طولانی‌ترین شب سال برای ایرانیان نحس بود به همین دلیل آتش روشن می‌کردند، تا از اهریمن در امان باشند و دور هم جمع شده و شب را با خوردن، شادی و پایکوبی می‌گذراندند و در سفره‌های خود هرآنچه که نگهداری شده بود از جمله میوه‌های خشک قرار می‌دادند. اولین روایت اینکه در این شب مهر، (میترا معنی دوستی و خورشید می‌دهد و از ایزدگان زرتشتیان است. به جهان بازمی‌گردد. دوم اینکه در، پیامبری در شب یلدا زاده می‌شود و او را دو دولفین از آب بیرون می‌آورند، چون در، آب با ارزش بوده است. سفره، می زد نام داشت و شامل میوه‌های تر و خشک، آجیل (به زبان زرتشتیان ل رک) به افتخار برپا می‌شده. ایرانی‌ها امروزه با تنقلات و آجیل و میوهای فصل، غیر فصل مثل و دسرهای خوشمزه و سفره‌ی خود را زیبا تر می‌کنند. در بعضی از نقاط کشور و پیرو بعضی سنت‌ها در برای تازه عروس هدایایی به اسم شب یلدایی می‌برند. این هدایا بسته به هر شهر و فرهنگ متفاوت است. بعضی از افراد آجیل و میوه و هندوانه رو با تزیین‌های زیبا به خانه تازه عروس می‌برند بعضی نیز با هدایای گران قیمت، طلا و پول از نو عروس را خوشحال می‌کنند. در زمان‌های نه چندان دور یکی از نشانه‌های آمدن فصل سرما و جمع شدن خانواده‌ها دور هم کرسی بود. کرسی به شکل‌های مختلفی درست می‌شود که هم می‌توان از چراغ نفتی، لامپ، ذغال یا المنت‌هایی استفاده کرد. هم‌چنین از یک میز چوبی هم تشکیل شده که وسیله‌ی گرمایشی زیر میز قرار گرفته و روی میز یک لحاف می‌اندازند و در هوای سرد از کرسی استفاده می‌کنند تا گرم شوند. اصولا پایه‌های میز چوبی از پایه‌های یک میز عادی کمی کوتاه‌تر است تا موقع نشستن روی زمین به راحتی بتوان از سطح رویی کرسی استفاده کرد. کرسی یکی از اجزای ثابت دورهمی‌های در طولانی‌ترین شب سال بود هم‌چنین از کرسی در عید نوروز هم استفاده می‌کردند. امروزه استفاده‌ی کرسی دوباره رایج شده و وسیله‌ی گرمایشی بسیار مناسبی هم است. افراد دور کرسی می‌نشستند و لحاف را روی پای خود می‌انداختند. اصولا روی سطح کرسی هم یک فرش بافته‌شده یا قالیچه هم می‌انداختند تا روی کرسی وقتی موادغذایی قرار می‌گیرد، کثیف نشود. وقتی پای شما زیر کرسی قرار بگیرد مدت زمان زیادی طول نمی‌کشد تا شما خوابتان ببرد. دلیلش این است که قوه‌ی مدبره‌ی انسان گرما را احساس کرده و به بدن دستور خواب را می‌دهد و فرد وقتی بخوابد پایش زیر کرسی قرار می‌گیرد و ریه‌اش بیرون است. هر جانداری وقتی زمستان برسد به خواب زمستانی می‌رود و از نو برای تابستان ساخته می‌شود. برای انسان هم این موقعیت را در زمستان درست کردند. در قدیم اتاقی که در آن کرسی قرار داشت به شدت گرم بود و در یا پنجره‌ی آن اتاق را باز می‌گذاشتند و شما زیر کرسی بودید و برف می‌آمد و شما خواب بودید و مغز شما دستور خواب و بازسازی مجدد شما را به اجزای بدنتان ارسال می‌کرد. کرسی امروزه هم دوباره به روی کار آمده است. شما انواع کرسی‌هی آماده که در بازار فروخته می‌شود را می‌توانید تهیه کنید و یک شب و دورهمی به یاد ماندنی در کنار عزیزانتان درست کنید ولی پیشنهاد من به شما این است که درست کردن کرسی را حداقل یک بار خودتان تجربه کنید. آخ! تو شب یلدای منی! دیوونه ی دوست داشتنی! لبای تو رنگ اناره و هندونه شیرینیش کم یاره پیش بوسه های تو! که غم نداره. غم نداره. غم نداره. آخ! تو شب یلدای منی!