آرتریت روماتویید ( RA ) یا روماتیسم، یک بیماری خودایمنی و همچنین یک بیماری سیستمیک است. بیماری سیستمیک به این معنی است که می‌تواند کل بدن را تحت ت ثیر قرار دهد. روماتیسم زمانی اتفاق می‌افتد که سیستم ایمنی بافت‌های سالم بدن را با مهاجمان خارجی اشتباه می‌گیرد. در مبتلایان به روماتیسم، التهابی که در اثر واکنش سیستم ایمنی ایجاد می‌شود همان چیزی است که به قسمت‌های مختلف بدن مانند مفاصل، ریه‌ها، چشم‌ها و قلب آسیب می‌رساند. اگرچه داروهای جدید به‌طور چشمگیری به کنترل علایم آرتریت روماتویید کمک می‌کنند، اما نوع شدید آن می‌تواند باعث از کارافتادگی شود. تا پایان این مقاله از دیجی‌کالا مگ همراه ما بمانید تا با علایم، دلایل و نحوه‌ی درمان روماتیسم آشنا شوید. روماتیسم یک بیماری خودایمنی است که باعث التهاب مفاصل می‌شود و درد، سفتی و تورم ایجاد می‌کند. بسیاری از علایم آرتروز یا استیوآرتریت مشابه‌ی روماتیسم است. اما این بیماری به دلیل ساییدگی و پارگی مفاصل رخ می‌دهد. از سوی دیگر، بیماری روماتیسم مفاصل یکسانی را در هر دو طرف بدن تحت ت ثیر قرار می‌دهد، اما آرتروز ممکن است فقط یک سمت را درگیر کند. معمولا علایم و نشانه‌های آرتریت روماتویید در مچ دست، دست‌ها یا پاها دیده می‌شود و شامل موارد زیر است: علایم روماتیسم ممکن است به آرامی شروع و به مرور زمان بدتر شود. معمولا در این بیماران دوره‌هایی به نام "شعله‌ور شدن" رخ می‌دهد که در طی آن‌ها علایم بدتر می‌شود. استرس، فعالیت بیش از حد یا قطع مصرف داروها می‌تواند باعث تشدید علایم روماتیسم شود. در صورت از بین رفتن علایم یا کاهش آن‌ها، دوره‌ی بهبودی شروع می‌شود. بیشتر بیماران مبتلا به آرتریت روماتویید در طول زندگی خود به‌طور مکرر دوره‌های عود و بهبودی را تجربه می‌کنند. معمولا روماتیسم مفاصل یکسانی را در هر دو طرف بدن تحت ت ثیر قرار می‌دهد. درد و سفتی مفاصل پس از خواب یا یک دوره بی‌تحرکی بدتر می‌شود. روماتیسم شدید می‌تواند عوارض دیگری را در سراسر بدن ایجاد کند و باعث آسیب مفصلی و از کارافتادگی شود. دقیقا مشخص نیست که چه عاملی باعث اختلال در عملکرد سیستم ایمنی و ابتلا به آرتریت روماتویید می‌شود. به نظر می‌رسد که در بعضی افراد عوامل ژنتیکی احتمال ابتلا به این بیماری را افزایش می‌دهند. گفته می‌شود که در این افراد باکتری یا ویروس باعث ایجاد آرتریت روماتویید می‌شود. در مبتلایان به روماتیسم آنتی بادی‌های سیستم ایمنی به سینوویوم (پوشش صاف مفصل) حمله می‌کنند. بروز این اتفاق باعث درد، التهاب و درنتیجه ضخیم شدن سینوویوم می‌شود. اگر بیماری درمان نشود، التهاب به غضروف (بافت همبندی که در انتهای استخوان‌ها قرار دارد) حمله کرده و آن را از بین می‌برد. علاوه بر این، ممکن است تاندون‌ها و رباط‌هایی که مفصل را در کنار هم نگه می‌دارند، ضعیف و کشیده شوند. در نهایت، مفصل شکل و پیکربندی خود را از دست می دهد. افراد زیر بیش از دیگران در معرض ابتلا به آرتریت روماتویید هستند: در افراد مبتلا به آرتریت روماتویید احتمال ابتلا به بیماری‌های زیر افزایش می‌یابد: آسیب مفصلی ناشی از روماتیسم می‌تواند انجام فعالیت‌های روزانه را دشوار کند. از سوی دیگر، این بیماری غیرقابل پیش‌بینی است و غالبا شخص از زمان شعله‌ور شدن آن بی‌اطلاع است. این موضوع باعث افسردگی، اضطراب، استرس و مشکلات شغلی می‌شود. در این بیماران خطر ابتلا به مشکلات زیر هم بیشتر است: آرتریت روماتویید احتمال ابتلا به عفونت‌ها، سرماخوردگی، آنفولانزا، ذات‌الریه و کووید - را به‌ویژه در افرادی که از داروهای سرکوب‌کننده‌ی سیستم ایمنی برای کنترل بیماری استفاده می‌کنند، افزایش می‌دهد. این بیماران باید سالانه واکسن آنفولانزا را دریافت کنند. ممکن است تشخیص آرتریت روماتویید در مراحل اولیه برای پزشک دشوار باشد. چون علایم آن شباهت زیادی به سایر بیماری‌ها دارد. توصیه می‌شود که ظرف ماه پس از شروع علایم، بیماری تشخیص داده شود تا درمان در اسرع وقت آغاز شود. پزشک علایم بالینی التهاب را بررسی کرده و از بیمار درباره‌ی زمان شروع علایم و شدت آن‌ها سوال می‌کند. همچنین یک معاینه‌ی بدنی انجام می‌دهد تا وجود تورم، محدودیت‌های عملکردی یا سایر نشانه‌های غیرعادی را بررسی کند. ممکن است پزشک آزمایش‌هم توصیه کند، از جمله: آزمایش‌هایی که می‌توانند به تشخیص آرتریت روماتویید و رد سایر بیماری‌ها کمک کنند، عبارتند از: تصویربرداری با اشعه‌ی ایکس یا ام آر آی ( MRI ) به پزشک در تشخیص نوع آرتریت و بررسی نحوه‌ی پیشرفت آرتریت روماتویید در طول زمان کمک می‌کند. معیارهای زیر برای تشخیص آرتریت روماتویید توصیه می‌شوند: پزشک باید آرتریت روماتویید را از سایر بیماری‌هایی که علایم مشابه دارند، تشخیص دهد. از جمله: اگر فردی به آرتریت روماتویید مبتلا باشد، پزشک او را به متخصص روماتولوژی ارجاع می‌دهد تا تحت درمان قرار گیرد. هدف از درمان عباتست از: بعضی از داروها می‌توانند به کنترل علایم و کاهش سرعت پیشرفت بیماری کمک کنند. داروهای ضدالتهاب غیراستروییدی ( NSAIDs ) مثل ایبوپروفن و ناپروکسن را می‌توان بدون نیاز به نسخه‌ی پزشک از داروخانه تهیه کرد. استفاده‌از این داروها در طولانی‌مدت و در دوزهای بالا ممکن است به بروز عوارض جانبی زیر منجر شود: کورتیکواستروییدها (کورتون‌ها) درد و التهاب را تسکین می‌دهند و سرعت آسیب مفاصل را کم می‌کنند. اما نمی‌توانند آرتریت روماتویید را درمان کنند. اگر داروهای ضدالتهاب غیراستروییدی موثر نباشند، پزشک ممکن است استرویید را به داخل مفصل تزریق کند. معمولا این کار به‌سرعت باعث تسکین بیماری می‌شود، اما ت ثیر آن متغیر است و بسته به شدت علایم ممکن است چند هفته یا چند ماه طول بکشد. کورتیکواستروییدها به کنترل علایم حاد یا شعله‌ور شدن بیماری کمک می‌کنند. با این حال، پزشک به دلیل ت ثیر این داروها بر بافت نرم مفاصل، ترزیق آن‌ها را به حداکثر سه بار در سال محدود می‌کند. پزشکان استفاده از داروهای ضدروماتیسمی اصلاح‌کننده‌ی بیماری ( DMARDs ) را به تنهایی یا همراه با سایر درمان‌ها برای افراد مبتلا به آرتریت روماتویید متوسط تا شدید توصیه می‌کنند. متوترکسات ( Methotrexate ) یک نمونه داروی DMARD است. داروهای ضدروماتیسمی اصلاح‌کننده‌ی بیماری بر نحوه‌ی عملکرد سیستم ایمنی ت ثیر می‌گذارند. آن‌ها می‌توانند سرعت پیشرفت بیماری را کاهش دهند و از طریق تداخل با سیستم ایمنی بیش‌فعال از آسیب دایمی مفاصل و سایر بافت‌ها جلوگیری کنند. معمولا بیماران باید یک DMARD را برای تمام عمر مصرف کنند. این نوع داروها زمانی موثرتر هستند که شخص در مراحل اولیه‌ی آرتریت روماتویید از آن‌ها استفاده کند. با این حال، ممکن است چند هفته تا چند ماه طول بکشد تا کاملا اثربخشی آن‌ها مشخص شود. بعضی از افراد مجبور هستند انواع مختلفی از داروهای DMARD را امتحان کنند تا بهترین گزینه‌ی درمانی انتخاب شود. عوارض جانبی داروهای ضدروماتیسمی اصلاح‌کننده‌ی بیماری شامل موارد زیر می‌شود: درمان‌های بیولوژیکی، از جمله داروهای مهارکننده‌ی فاکتور نکروز تومور - آلفا ( TNF - alpha ) نحوه‌ی عملکرد سیستم ایمنی را تغییر می‌دهند. هنگامی که بدن انسان با عفونت یا تهدید دیگری روبرو می‌شود، TNF - alpha یک ماده‌ی التهابی تولید می‌کند. مهارکننده‌های TNF - alpha این ماده را سرکوب کرده و به جلوگیری از التهاب کمک می‌کنند. این داروها می‌توانند درد، سفتی و خشکی مفاصل در صبح و تورم مفاصل را کاهش دهند. معمولا بیماران دو هفته پس از شروع درمان متوجه‌ی بهبودی می‌شوند. بعضی از مهارکننده‌های فاکتور نکروز تومور - آلفا عبارتند از: استفاده از این داروها ممکن است با بروز عوارض جانبی زیر همراه باشد: یک کاردرمانگر می‌تواند به بیمار در یادگیری روش‌های جدید و موثر برای انجام وظایف روزانه کمک کند. این کار فشار واردشده به مفاصل دردناک را به حداقل می‌رساند. فیزیوتراپیست می‌تواند بیماران را در زمینه‌ی استفاده از وسایل کمکی مانند عصا راهنمایی کند و یک برنامه‌ی ورزش مناسب در اختیارشان قرار دهد. در بعضی موارد، ممکن است پزشک به منظور درمان مشکلات زیر جراحی را توصیه کند: از جراحی‌هایی که معمولا برای این بیماران انجام می‌شود، می‌توان به آرتروسکوپی (برداشتن بافت ملتهب مفصل) و آرتروپلاستی (تعویض کامل مفصل) اشاره کرد. استراتژی‌های زیر می‌توانند به بیمار در کنترل علایم آرتریت روماتویید کمک کنند: بعضی از افراد مبتلا به آرتریت روماتویید از درمان‌های مکمل زیر استفاده می‌کنند، اما شواهد علمی کمی برای ت یید این کار وجود دارد: یک رژیم غذایی متنوع و متعادل به کنترل التهابی که باعث روماتیسم می‌شود، کمک می‌کند. بیماران می‌توانند با استفاده از رژیم غذایی وزن خود را کنترل کنند تا فشار روی مفاصل کمتر شود. رژیم مدیترانه‌ای گزینه‌ی خوبی برای بیماران مبتلا به آرتریت روماتویید محسوب می‌شود. این رژیم غذایی بر مصرف غذاهای ضد‌التهاب زیر تمرکز دارد: افراد مبتلا به آرتریت روماتویید باید برای تقویت استخوان‌های خود از غذاهای غنی از کلسیم استفاده کنند. چون بعضی از داروهای تجویزشده برای این بیماری خطر پوکی استخوان را افزایش می‌دهند. لبنیات کم چرب و سبزیجات با برگ سبز تیره از منابع خوب کلسیم به شمار می‌روند. با توجه به اینکه در زمان شعله‌ور شدن علایم ممکن است کم‌خونی رخ دهد و باعث خستگی شود، این بیماران باید غذاهای غنی از آهن را در رژیم غذایی خود بگنجانند، از جمله: محققان به دنبال راهکاری برای پیشگیری از آرتریت روماتویید هستند، اما روش خاصی برای انجام این کار وجود ندارد. می‌توان شروع آرتریت روماتویید را به ت خیر انداخت، اما نمی‌توان از آن جلوگیری کرد. عوامل مرتبط با سبک زندگی که ممکن است در این زمینه مفید باشند، عبارتند از: در حال حاضر، سیگار تنها عامل سبک زندگی است که به نظر می‌رسد با آرتریت روماتویید ارتباط قوی داشته باشد. روماتیسم یک بیماری خودایمنی دردناک و مزمن است که می‌تواند باعث آسیب مفاصل شود و انجام وظایف روزانه را برای فرد دشوار کند. معمولا این بیماری مفاصل را تحت ت ثیر قرار می‌دهد، اما می‌تواند به بروز التهاب در سراسر بدن منجر‌شود. هر شخصی که در دو یا چند مفصل خود دچار درد و تورم است، باید به پزشک مراجعه کند. چون درمان زودهنگام خطر بروز مشکلات جدی را کاهش می‌دهد. منبع: