میناکاری‌ها از اصیل ترین و شگفت انگیزترین صنایع دستی ایران هستند. آن هم از آن دسته صنایعی که علاوه بر قدمت و هنر باشکوه نهفته در آن، از محبوبیت و جایگاه بسیار ارزشمندی هم در میان مردم برخوردار هستند. چنانکه تمایل عجیب و متحیر کننده‌ای در ادغام فضای مدرن زندگی خود، با شکوه و پیشینه‌ی اعجاب آور میناکاری‌ها دارند. شاید بتوان این تمایل و گرایش را ناشی از گرما و احساسات خوشایندی دانست که در ظرف‌های میناکاری جای خوش کرده است. از نقش و نگارهای زیبا و خیره کننده‌اش که ریشه در فرهنگ و تمدن بزرگ ایران دارد تا رنگ لاجوردی نشسته بر آن که عمق و ژرفای داستان میناها را به تصویر می‌کشند. همگی این زیبایی‌ها میتوانند دلایلی باشند بر محبوبیت این هنر ایرانی. گویی هنرمند روح خود را بر آنها دمیده تا آدمی را از بند روزمرگی‌ها و مشغله‌ها رها سازد. شاید راز جاودانگی این هنر همین باشد که به شایستگی توانسته اندیشه‌ها و افکار نیک هنرمند را به زندگی مردم وارد کند. ولی گاه ما به جهت ترس‌ها و نگرانی ناشی از عدم اطمینان از اصالت این هنر، خود را از خرید ظروف و گلدان‌ها و هر آنچه که هنر مینا بر آن جای گرفته است باز میداریم. ما سعی داریم در این مجال پیش آمده، به تمامی آنچه به شما و خیال شما آسودگی خواهد داد بپردازیم تا با اطمینانی کافی این صنایع را خریداری کرده و در محیط زندگی خود شکوه آنها را جاری سازید و لذت ببرید. اغلب میناها را به صورت میناهای نقاشی و میناهای خانه‌بندی در فروشگاه‌ها پیدا میکنیم. در میناهای نقاشی پس از شکل گرفتن فلز و لعاب بندی با لعابی سفیدرنگ (که حاوی اکسیدهای فلزی آمیخته با مواد شیشه‌ای است و برای شفافیت هر چه بیشتر ظروف مینا ساخته می‌شود) در کوره حرارت می‌بیند و پخته می‌شود. سپس نقش و نگارهای موردنظر بر روی لعاب توسط هنرمند جان میگیرند و دوباره کوره هست که رنگ‌ها را می‌پزد. در میناکاری‌های خانه بندی یا حجره بندی نقش و نگارهای اصلی با سیم‌های نازک برنجی بر روی سطح مس ثابت می‌شوند چنانکه طرح‌ها به صورت حجره درمی‌آیند، سپس رنگ‌های مینایی درون آنها می‌نشینند و در کوره پخته میشوند. هیچ تفاوتی نخواهد داشت که شما قصد خریداری کدام یک از این میناها را داشته باشید چرا که میناها هر کدام برای خود دنیایی وسیع و بیکرانه‌اند. در اینجا از نکاتی می‌گوییم که اصالت میناکاری‌ها را به شما اثبات خواهند کرد تا با دلی روشن و مطمین آنها را خریداری نمایید. شما به محض مواجه شدن با اولین بشقاب میناکاری شده آنها را در دستان خود خواهید گرفت و نخستین چیزی که توجه شما را به خود معطوف خواهد کرد وزن ظروف مینا میباشد. این ظروف در گذشته از فلزاتی همچون طلا، نقره و فلز ساخته میشدند اما با گذر زمان مس به دلیل صرفه اقتصادی و همچنین برخورداری از قدرت چکش خواری فوق العاده‌ی خود، توسط بسیاری از هنرمندان برای خلق این شاهکار بینظیر استفاده میشود. باید حواستان به این نکته باشد وزن مسی که برای ساخت این ظروف میناکاری شده استفاده میشود باید با وزن و ابعاد همان محصول تناسب داشته باشد. نه بسیار سبک باشد و نه خیلی سنگین. شاید گاه در فروشگاه‌ها با ظروف مینایی مواجه شوید که ضخامت آنها بسیار کم میباشد. متاسفانه هستند افرادی که تنها به جهت کاهش هزینه‌ها از مقدار مس استفاده شده در این ظروف کم میکنند. اهمیت این موضوع آنجایی پررنگ و نمایان میشود که ظرف در اثر فشارهای در حین ساخت و یا ضربات احتمالی پس از خرید توسط شما دچار شکستگی و پارگی و گاه به راحتی دچار تغییر شکل و خمیدگی خواهد شد. و از سویی دیگر اگر وزن ظروف میناکاری شده به شکلی غیرمتعارف و غیرطبیعی زیاد باشد میتواند حاکی از استفاده از آلیاژ آهن در زیرساخت آن باشد که این خود از ارزش معنوی و مادی آن خواهد کاست و میناکاریهای باکیفیتی را شاهد نخواهیم بود. جنس لعاب میناکاری باید بسیار باکیفیت و مرغوب باشد به گونه‌ای که در مقابل ضربات و برخورد و تماس با هر شی تیز و محکمی از مقاومت کافی برخوردار باشد. این لعاب باید فاقد رنگ، حباب، پوسته و هرگونه منفذ و سوراخ و دیگر موارد نامطلوبی که از مرغوبیت آنها میکاهد، باشد. همچنین باید زیرساختی کاملا یک تکه داشته و هیچگونه برآمدگی یا فرورفتگی بر سطح آن مشاهده نشود. پشت ظروف میناکاری شده هم باید به همین شکل دارای لعاب مرغوب، باکیفیت و بدون زدگی، خراشیدگی و پستی و بلندی باشد. با لمسی بسیار سطحی و نگاهی دقیق بر روی ظرف مینا میتوان به صیقلی بودن، براقیت و درخشندگی آن پی برد که از دلایل محکم بر اصالت و کیفیت این ظرف‌ها میباشد. هیچگونه برآمدگی، زبری و زایده‌ای، پریدگی و ترک خوردگی نباید بر روی ظرف وجود داشته باشد. چرا که هر یک از این ایرادات و نقص‌ها نشان از کیفیت پایین لعاب و یا درست صورت نگرفتن لعاب بندی، ماندن در کوره به مدت طولانی و یا تحت حرارت زیاد قرار گرفتن، خواهد داشت. نقش و نگارها و طرح‌های ظریف میناکاریها خود میتوانند حکایت کننده‌ی اصالت این هنر زیبا باشند. آنها باید با نقش و نگارهایی با ریشه‌ی ایرانی نقاشی شوند و رنگ آمیزی آنها به گونه‌ای انجام شود که هیچ آسیبی به طرح‌ها وارد نشود و شکل کلی آنها حفظ شود. این نقاشیها و رنگ‌ها هر چه تنوع بیشتری داشته باشند و ظرافت بسیاری در آنها به کار رفته باشد بدون تردید ارزش بیشتری هم خواهند داشت و در کیفیت و مرغوبیت آنها هم هیچ شکی وجود نخواهد داشت. ظرافت و وسواس به کار رفته در پیاده کردن این نقش و نگارها و رنگ آمیزیها خود گویای روشنی بر اصیل بودن این ظروف خواهند بود. این نکته را هم به خاطر داشته باشید که رنگ سبز لبه‌های کارهای میناکاری شده باید شما را نسبت به اصل بودن میناها در خرید این هنرهای زیبا به شک و تردید وا دارد. میناکاریهای اصیل و باکیفیت و خلق شده توسط هنرمندان حقیقی، همواره دارای شناسنامه هستند. شناسنامه‌ای که امضای هنرمندی که به آن جان داد و همچنین محل ساخت ظروف میناکاری در آن قید شده باشد. وجود این سند به شما این اطمینان را خواهد داد که این ظروف به دست استادهایی اصیل و باهویت و نیک اندیش ساخته شده‌اند. اگر شما هم از دوست داران همچون میناکاریها هستید اما همیشه به جهت همین نگرانیها از عدم اصیل بودن و ارزش حقیقی آنها هیچ گاه برای خرید آنها اقدام نکرده‌اید به شما اطمینان خواهم داد که با دانستن این موارد و نکات، پس از این دیگر مجبور نخواهید بود تا خود را از داشتن زیباییها و خیال انگیزی و شکوه ظروف میناکاری محروم کنید.