چندسالی است که ارتودنسی در بعضی موارد استفاده می شود و معمولا دلیل اصلی آن تغییرات زیبایی است اما ارتودنسی می تواند در ناهنجاری ها و مشکلات دندانی هم به کمک فرد بیاید. در ادامه دکتر امین گلشاه، متخصص ارتودنسی به بیان نکات مهمی در این باره می پردازد. خوب است بدانید عدم درمان به موقع نامرتبی های دندانی و ناهنجاری های فک به افزایش به هم ریختگی دندانی، تشدید تحلیل لثه، کاهش کارایی جویدن، تشدید ناتوانی در تکلم، افزایش احتمال صدمات ناشی از ضربه به دندان ها و سایش شدید لبه های دندان منجر می شود. از دیگر عوارض درمان نشدن ارتودنسی می توان به حساس شدن سطوح تاج و ریشه، تحلیل استخوان دور ریشه و فشار روی مفصل فک اشاره کرد که منجر به سایش اجزای مفصل، صداهای مفصل فکی، قفل شدن فک و دردهای مزمن ناحیه سر و صورت و گردن می شود. درمان ارتودنسی در هر سنی می تواند آغاز شود اما هرچه زودتر آغاز شود، درمان راحت تر انجام شده و از درمان جراحی یا پیچیده تر شدن مشکل جلوگیری می شود. انجمن ارتودنتیست های آمریکا توصیه می کند کودکان در هفت سالگی یا زودتر برای معاینه ارتودنسی مراجعه کنند. هرچند درمان بسیاری از مشکلات دندانی - فکی بعد از این سن انجام می شود ولی مراجعه به موقع، برای شروع درمان برخی ناهنجاری ها مانند کوچکی فک بالا، عادت به مکیدن انگشت و جلو بودن چانه مناسب تر است. گاهی والدین به دلیل طولانی بودن درمان ارتودنسی انجام آن را به تاخیر می اندازند اما با انجام ارتودنسی می توان احتمال آسیب دیدن دندان های بیرون زده، نیاز به جراحی فک و احتمال نهفته شدن دندان های دایمی را به میزان زیادی کاهش داد و به حفظ فضای دندان های دایمی برای رویش دندان ها کمک کرد. گاه به دلیل نحوه قرارگیری نادرست دندان ها، کودکان نمی توانند به درستی صحبت کنند. ارتودنسی حتی به اصلاح جهت رشد فک نیز تاثیر می گذارد و بنا بر دلایل گفته شده نیاز است. حتما کودکان در سن مناسب و در صورت نیاز از این درمان بهره بگیرند. در درمان ارتودنسی از دو شیوه با وسایل متحرک و ثابت استفاده می شود. اکثر وسایل متحرک ارتودنسی (مخصوصا پلاک های اصلاح رشدی) فقط در کودکان در حال رشد قابل استفاده اند. طول دوره درمان هم با وسایل متحرک بین چند ماه تا یک سال متغیر است. وسایل ثابت نیز شامل مجموعه ای از براکت ها و سیم های فلزی است. براکت توسط مواد چسبنده به سطح دندان ها متصل می شود و با سیم ها و کش هایی مخصوص به سمت مورد نظر سوق داده می شود. معمولا در در منظم کردن دندان ها یا رفع نابه هنجاری های اسکلتی - فکی با کمک وسایل و پلاک های متحرک را ارتودنسی متحرک می گویند. اغلب پلاک های ارتودنسی از مواد آکریلیک، سیم های فلزی نگهدارنده، فنرهای مخصوص حرکت دندانی و حتی پیچ های بازشونده فکی تشکیل می شوند. اخیرا انواع پلاک های پیش ساخته تمام پلاستیکی نیز به بازار آمده اند. در نوجوانان و بزرگسالان استفاده از وسایل ثابت ارجحیت دارد اما در انتخاب درمان سن، نوع و شدت مشکل دندانی - اسکلتی، بسیار مهم است. درنهایت بهتر است برای تشخیص بهتر به متخصص اعتماد کنید و نظرات خود را نیز در این باره با پزشک خود در میان بگذارید. منبع: