قاعدگی دردناک ( dysmenorrhea ) چیست؟ بسیاری از زنان هنگام قاعدگی با ناراحتی و درد مواجه می شوند. برای بسیاری از آنها این درد و ناراحتی خللی در زندگی روزمره به وجود نمی آورد و نیاز به انجام کار خاصی ندارند. اما برای برخی دیگر از زنان این درد و ناراحتی مشکل ساز شده و حتی در برخی موارد موجب ناتوانی شخص می شود. در این گونه موارد درد و درد سرهای ناشی از آن می تواند در زندگی روزمره فرد اختلال ایجاد کند. در برخی موارد این درد ممکن است نشانه آندومتریوز ( endometriosis ) باشد که در صورت عدم درمان ممکن است در آینده منجر به ناباروری شخص شود. قاعدگی های دردناک (درد پریود) اگر شدید باشد می تواند فرد را مجبور به محدود کردن فعالیت ها و حتی غیبت از مدرسه و یا محل کار کند. اگر درد های قاعدگی شما بیش از حد معمول است، عاقلانه ترین کار مراجعه به پزشک عمومی و یا متخصص زنان است. عوامل خطر قاعدگی های دردناک میزان شدت درد های قاعدگی به طور قابل توجهی با مدت زمان قاعدگی، میانگین اولین دوره قاعدگی، سیگار کشیدن، چاقی و مصرف الکل مرتبط است. استرس، افسردگی، اضطراب و اختلال در روابط اجتماعی نیز می توانند احتمال بروز دردهای قاعدگی را افزایش دهند. دردهای قاعدگی معمولا بعد از دهه سوم زندگی جنسی (بعد از بلوغ) و یا بعد از اولین زایمان بهبود می یابد. علت بروز قاعدگی دردناک درد های معمولی و طبیعی بر اثر انقباضات عضلات رحم به وجود می آید. این انقباضات بر اثر ترشح پروستاگلاندین ( prostaglandins یک هورمون که توسط دیواره داخلی رحم تولید می شود) به وجود می آید. این ماده باعث بروز یک سری علایم قاعدگی مانند گرفتگی عضلات و درد، خونریزی و انقباضات رحمی می شود. چگونه می توان از قاعدگی دردناک جلوگیری کرد؟ بهترین کاری که می توانید برای خودتان انجام دهید این است که خودتان را متقاعد کنید که بیمار نیستید و سعی کنید که خودتان را در یک شرایط جسمانی مناسب و سالم نگه دارید. شما می توانید این کار را با داشتن یک سبک زندگی درست و سالم، ورزش روزانه، خواب و استراحت کافی و در صورت امکان جلوگیری از استرس انجام دهید. استفاده از مسکن های بدون نسحه نیز می تواند برای کاهش درد و خونریزی به شما کمک کند. برای انتخاب مسکن مناسب با شرایط شما حتما با داروساز مشورت کنید. پزشک چه کاری می تواند برای قاعدگی های دردناک انجام دهد؟ اگر درد پریود شما با مسکن های بدون نسخه درمان نشد به پزشک مراجعه کنید. پزشک معمولا با معاینه لگن شما سعی می کند علت بروز درد های قاعدگی شما را پیدا کند. بسته به شرایط ممکن است پزشک برای شما سونوگرافی لگن و یا لاپاراسکوپی نیز تجویز کند. درمان های پزشکی معمولا شامل NSAID ها (دارو های ضد التهابی غیر استروییدی) و همچنین قرص های پیشگیری از بارداری می شوند. قرص های پیشگیری از بارداری با جلوگیری از تخمک گذاری، تولید پروستاگلاندین و در نتیجه درد را کاهش می دهند. اگر پزشک متوجه شد که درد به علت یک بیماری دیگر مانند التهاب لگن، اندومتریوز و یا فیبرویید ( fibroids ) به وجود می آید، بسته به شرایط جهت انجام مراحل درمانی اقدام خواهند کرد.