روزها رفت اما یاد او از دل نرفت چون در خانه‌ی ارباب بود، پیش او نرفت فکرها برای دیدن آن یار کرد در وهم خود، خود را خوشحال کرد کنیزک نیز بود روز و شب در فکر یار چون در میزدند، دل پر میکشید سمت یار چشمش به در بود تا آید سمت او خود اینجا و دل آنجا نزد او خود ز خود وز خلق و آدم ها جدا از زمان و از مکان ها او جدا باز روزی ارباب نامه ای از نو نوشت وز برای ارباب کنیزک خط نوشت باز خواست تا پیکی شود آن غلام نامه چیزی بود که میخواست آن غلام نامه برگرفت و خود ارباب شد چون به خواست دل رسید، گدا شاه شد در راه فکر میکرد میبیند باز او آن کنیز دل ربا را باز او ترس ها آمد در راه نزد غلام چگونه میشد شود یار غلام؟ ترس ها را بیرون کرد از دلش جز عشق، خالی کرد هرچه بود در دلش این عشق است که نور امید میدهد گریان را وعده ی شادی میدهد کوه ها را جز نسیم عشق لرزان نکرد ظالم را جز عشق آزادی محکوم نکرد گرچه دنیا آسیاب، محور عشق است قبله گاه کاینات قطعا عشق است در زد و ماند که چه کس باز میکند در زد و آن یکی ماند روی که باز میکند در بگشود و هردو دیدند یک دگر سخن ها رفت از قلبی بر قلبی دگر گفت باز آمدم اول بهر تو فرع، نامه ارباب و اصل روی تو میروم بالا و میدهم نامه ارباب را گرچه مایل باشی با تو میزنم حرف ها را کنیز سرخ شد و با سر حرف زد سر بالا و پایین کرد و مهر تایید زد غلام خوشحال روی رفت سمت ارباب نامه ی نو را داد به دست ارباب خواند نامه و ارباب گفت به غلام مگر چند می ارزی تو ای غلام گفت نمیدانم چه گویید شما گر بدانم پاسخ میدهم من به شما ارباب تو به من بدهکار شد چند مدتی است که مهلتش تمام شد نامه اول مهلتش دادم من چند روزی صبر پیشه کردم من حال گوید وضع ما خوب نیست کیسه ی ما پر پول نیست گرچه مهلت دهی خواهم فروخت این غلام به اندازه ی بدهی‌ات است این غلام حال در فکرم مگر چند می ارزی تو؟ پول من در خواهد آمد از سمت تو؟ غلام ساکت ماند چیزی نگفت در دلش جز ناسزا به اربابش نگفت معذور شد و رفت از ایوان پایین هرچه امید داشت چو بهمن ریخت پایین رفت سمت کنیزک تا گوید سخن دل را آرام کند به چندین سخن ناف ما را به غلامی بریده اند عاقبت ما را سیاهی نوشته اند چنانکه تقدیر نوشته است حال ما تغییر نخواهد داد جز ما سرنوشت ما یک عمر رفتیم و آمدیم هیچ به هیچ بسیار دویدیم رسیدیم به هیچ من غلام و تو کنیز چیست برای ما؟ جز عرق و خستگی چیست در سرنوشت ما؟ منم که در خود فرو رفته ام هر دم ز سختی های دنیا محزون شدم هر دم منم که امیدم زخود ناامید شده‌ست تمام جهان برایم هیچ شده‌ست ز کدام سمت روم حال خراب خوب شود؟ کجا روم که دل زخم دیده ترمیم شود؟ بگو که در این جهان لااقل تو با من هستی بگو در شب های تیره ام با من هستی خستم ز خویش و ز روزگار خویش دل جوان پیر گشته است از سخن های خویش بیا که آمدنت مژده صد بهار میدهد بیا که دل غم دیده را التیام میدهد نگو که تو هم بر این دل زخم میزنی نگو دست رد بر سینه ام میزنی به خدا خسته ام از دل آشوبگی خسته از اضطراب و پریشان خاطری گر یار شوی از همگان آزاد شویم میرویم و از این بلاد کثیف آزاد شویم گر چه حال، راه فرار آزاد است بیا تا مجال گریز ز سختی است بیا برویم یک جای دور شویم برای هم زحمت کشیم و کار کنیم برای هم رویم جایی که دیگر جبری نباشد برای ما خنده و شادی و مهر و محبت باشد برای ما ز بردگی خلاص شویم و شویم برای خود گر بلا آوریم یا درستکاری باشد برای خود شویم رها و رها از هر چه هست آزاد ز بند اربابانی که هست زندگی را کس فهمید که در بند نشد هر چه آمد و رفت دل به آن اسیر نشد ادامه دارد.