ح ص به، تیفویید یا تب تیفویید یک بیماری عفونی است که در اثر عفونت باکتری Salmonella enterica سویه تیفی ایجاد می‌شود. این بیماری واگیردار بوده و از طریق آب و غذای آلوده به مدفوع شخص بیمار گسترش می‌یابد. علایم بیماری پس از شش تا سی روز از ابتلا بروز کرده و معمولا با تب بالا، یبوست، درد شکم، ضعف، تهوع خفیف، بی‌اشت‌هایی و سردرد (درد استخوان) همراه است. در بعضی بیماران لکه‌های قرمز پوستی و گیجی دیده شده و وقوع اسهال نیز غیر معمول است. این بیماری مختص انسان‌ها بوده و در خون و روده‌ی افراد و سپس نقاط دیگر رشد کرده و تکثیر می‌شود. روش شناسایی این باکتری در بدن بیمار شامل کشت باکتری و یا تست دی ان‌ای باکتری در نمونه‌های مدفوع، خون و مغز استخوان بیمار است. کشت باکتری دشوار است و بهترین روش شناسایی باکتری، تست مغز استخوان است. طبق آمار سازمان بهداشت جهانی در سال ، تعداد افراد مبتلا به تب تیفویید بین تا میلیون نفر می‌باشد، و سالانه بین ٬ تا ٬ تن از این بیماری تلف می‌شوند. در سال حدود هزار مرگ به علت حصبه گزارش شده است و اکثر این افراد نوزادان و کودکان و افراد مسن در جنوب و جنوب شرق آسیا هستند. در آمریکا حدود نفر به طور سالیانه به این بیماری مبتلا می‌شوند که درصد این افراد طی سفر به مناطق و کشور‌های با شیوع بالای این بیماری مبتلا شده اند. در مجموع تب تیفویید در کشور‌های پیشرفته بسیار نادر است. شیوع آن در آسیای جنوب شرقی، آسیای مرکزی و جنوب آفریقا بیش‌تر است. شروع حصبه به طور معمول، مبهم و تدریجی است، ولی گاهی بخصوص در کودکان به طور ناگهانی شروع می‌شود. اولین علامت حصبه، ضعف و احساس سرما می‌باشد. لرز شدید و تکان دهنده و سردرد که گاه به طور دایمی وجود دارد، همراه با احساس تهی بودن سر، که گاه به علت شدت زیاد به سرسام تعبیر می‌شود نیز، از علایم آن است. درد شدید عضلات و مفاصل و درد شدید شکم مثل کسانی که آپاندیسیت دارند نیز از علایم دیگر این بیماری است و گاهی به غلط، اقدام به عمل جراحی آپاندیس (آپاندکتومی) می‌شود. اسهال کم است، ولی یبوست بیشتر دیده می‌شود. استفراغ و گشاده شدن شکمسرفه و گلودرد و زخم سطحی در حلقدرد مفاصل و خون دماغبیماران مبتلا به حصبه، حالت روانی پیدا می‌کنند که ظهور آن به صورت بی تفاوتی نسبت به سوالات و محیط اطراف است. آن‌ها بسیار ساکتند و به سوالات افراد، کمتر جواب می‌دهند. در کشور‌های در حال توسعه که فقر تغذیه و کمبود اسیدفولیک وجود دارد، ممکن است بیماری حصبه به صورت بیماری "اسکیزوفرنی" که یک نوع بیماری روانی است بروز کند و مریض را به اشتباه در مراکز روانپزشکی، بستری کنند. میکروب بیماری تیفویید از راه دهان وارد دستگاه گوارش شده و از آنجا به سایر نقاط بدن می‌رسد و نشانه‌های بیماری را پدیدار می‌سازد، میکروب باسیل از راه مدفوع به خارج راه می‌یابد مدفوع و صفرا در دوران استقرار بیماری آلوده می‌باشند. گاهی در ادرار و استفراغ بیماران نیز باسیل وجود دارد. بیشتر بیماران در دوران نقاهت هم عامل انتشار میکروب به‌شمار می‌روند. پرستاران و مراقبان بیماران از راه دست‌های خود آلوده می‌گردند. آن‌هایی که لگن بیمار را برمی‌دارند یا لباس و ملحفه‌های وی را عوض می‌کنند و در معرض آلودگی مستقیم قرار دارند بنابراین اگر کمال نظافت بعد از تماس با مریض رعایت شود آلودگی ناچیز خواهد شد. برخی از پزشکان حصبه را بیماری دست‌های کثیف نامیده‌اند. آب - بهترین منبع آلودگی را تشکیل می‌دهد و این مطلب در آلودگی‌های لوله‌های آب یک محله یا یک قنات و آلوده کردن تعداد زیادی از افراد با ثبات می‌رسد، گذشته از آب، مواد غذایی، شیر و سبزیجات و نرم‌تنان دریایی (صدف‌ها و میگو‌ها و. نیز ممکن است توسط آب آلوده گردند. پیش از این یخ غیربهداشتی یک عامل انتقال بیماری در ایران به‌شمار می‌رفت. آلودگی شیر، پنیر تازه توسط آب آلوده یا دست‌های آلوده دیده شده‌است. سبزیجات، سبزیجاتی را که با کود انسانی می‌کارند احتمال آلودگی آن زیاد است. نرم‌تنان دریایی و صدف‌ها و میگو. یکی از منابع آلودگی در کشور‌های اروپایی به‌شمار می‌آیند. صدف‌هایی که در مسیر پساب و رودخانه‌های کثیف قرار می‌گیرند آلوده می‌شوند. مگس هم عامل مهمی در پخش بیماری است. در آزمایشگاه‌ها افرادی که با کشت و مطالعات این میکروب‌ها سروکار دارند ممکن است تصادفا آلوده گردند، پزشکان بخش‌های عفونی هم بدلایل بالا بیشتر در معرض آلودگی می‌باشند. پودر گوشت، تخم مرغ و سایر مواد غذایی هم ممکن است عامل سرایت بیماری باشند. عوارض این بیماری در از موارد موجب مرگ بیماران می‌شود. خونریزی روده، همراه با سوراخ شدن روده معمولا در هفته سوم بیماری رخ می‌دهد و به دنبال آن حرارت بدن به طور ناگهانی کاهش می‌یابد. ضربان قلب و تعداد نبض بیمار، کم شده و علایم شوک ظاهر می‌شود. وقتی بیماری حصبه منجر به سوراخ شدن روده شد، علایمی از قبیل سفتی ناگهانی شکم، سقوط تب و فشار خون، افزایش نبض و درد و حساسیت شکم ممکن است ظاهر شود. عوارض دیگر این بیماری، عدم دفع ادرار، عفونت ریه ها، بیماری روانی، التهاب کیسه صفرا و مننژیت است. در مواردی که منابع آب آشامیدنی، غیر بهداشتی است باید نسبت به جوشاندن آب، اقدام نمود. همچنین جوشاندن شیر و پاستوریزه کردن فرآورده‌های آن عامل تولید کننده حصبه را به راحتی از بین می‌برد. باکتری تولید کننده حصبه در سرما می‌تواند تا صد روز، زنده بماند. بنابراین، در فصل تابستان زودتر از زمستان از بین می‌رود. استفاده از آب آشامیدنی بهداشتی و لوله کشی، وجود سیستم بهداشتی فاضلاب، دفع صحیح زباله، بالا بردن سطح آموزش بهداشت همگانی، جوشاندن و یا پاستوریزه کردن شیر و فراورده‌های آن، معاینه منظم افرادی که با مواد غذایی در اماکن عمومی سر و کار دارند، موجب کاهش بیماری حصبه می‌شود. حاملین میکرب حصبه و بیماران باید تحت نظر پزشک، درمان و پیگیری گردند. حاملین این میکرب باید از تهیه غذا برای دیگران معاف باشند و م موران بهداشت باید همیشه بر مراکز تهیه و توزیع مواد غذایی و ساندویچ فروشی‌ها نظارت کامل داشته باشند. نگهداری آب در تانکر‌ها و مخازن و گاه آب فروشی غیر بهداشتی که در بعضی شهر‌ها رایج است، از علل عمده انتشار بیماریهایی، چون حصبه و وبا می‌باشد و متولی ان بهداشت و درمان، مسوول نتایج آن می‌باشند. بیمار حامل میکرب، باید به نکات بهداشتی توجه کامل نماید. همیشه دست‌های خود را بخصوص بعد از حمام، با آب و صابون بشویید. بیمار مبتلا به حصبه باید تا یک ماه بعد از شروع بیماری از اطرافیان خود جدا باشد و به طور معمول اگر در دو آزمایش مدفوع، "باسیل" نباشد، بیمار می‌تواند به مدرسه یا محل کارش برود. درمان و مصرف دارو طبق نظر پزشک انجام می‌شود. رژیم غذایی پرکالری کم تفاله، آب میوه و گاهی تجویز مایعات از راه ورید ضرورت دارد. در ادامه علایم و نشانه های حصبه در کودکان را برای شما آورده ایم: به بیماری حصبه، تب روده نیز گفته می‌شود. زمانی کودکی مبتلا به حصبه می‌شود که باکتری‌ها ابتدا به بدن وارد می‌شوند و بعد از آن جداره روده کوچک را اشغال می‌کنند و سپس وارد جریان خون کودک می‌شوند. حصبه یا تب روده بر اثر باکتری‌هایی به اسم سالمونلا تیفوزا در بدن ایجاد می‌شود. بیماری حصبه در کودکان باعث تب شدید و علایم دیگری می‌شوند که در ادامه به آن می‌پردازیم. معمولا بر اثر مصرف آب و یا غذای آلوده کودک دچار بیماری حصبه می‌شود. واکسن حصبه به کسانی که به کشور‌های در حال توسعه سفر میکنند توصیه می‌شود، زیرا در این مناطق بیماری حصبه بسیار شایع می‌باشد. بیماری حصبه یک الی دو هفته در بدن کودک پنهان می‌ماند و سپس علایم آن کم کم ظاهر می‌شود. سردرد تب بالا و شدید که به تا درجه نیز می‌رسد کودک مبتلا به یبوست یا اسهال می‌شود درد‌های شکمی بر روی شکم و سینه جوش‌های صورتی رنگ برجسته‌ای دیده می‌شود و به زودی رفع می‌گردداگر بیماری حصبه در کودکان درمان نشود بعد از الی هفته موجب خونریزی و یا سوراخ شدن روده و عوارض دیگری نیز می‌شود. اما با درمان به موقع می‌توان جلوی عوارض را گرفت. اکثر کودکان در عرض الی هفته بهبود می‌یایند و بیماری در آن‌ها فروکش می‌کند. والدین با بروز علایم در کودک سریعا نزد پزشک جهت معاینه مراجعه نمایند. بعد از تشخیص پزشک جهت اطمینان بیشتر آزمایش خون و کشت نمونه‌ای از مدفوع و ادرار انجام میگیرد. تجویز آنتی بیوتیک طبق دستور پزشک در زمانی که بیماری حاد شود آنتی بیوتیک را درون رگ تزریق می‌کنند مصرف مایعات فراوان و کافی در طول درمانموارد زیر در پیشگیری از بیماری تیفو یید حایز اهمیت می‌باشد. آموزش بهداشت و شستن صحیح دستها، دفع صحیح و بهداشتی فضو لات انسانی، پختن کامل مواد غذایی، شناسایی افراد ناقل و برقراری محدودیت شغلی و درمان آنها. تا کنون دو گونه واکسن برای پیشگیری از حصبه تولید شده اند واکسن خوراکی و واکسن تزریقی که هر دو موثر بوده و استفاده از آن‌ها برای ساکنین مناطق شیوع بیماری و افرادی که قصد سفر به آن مناطق را دارند توصیه می‌شود. واکسیناسیون یادآوری هر دو سال یک بار برای نوع تزریقی و هر پنج سال یک بار برای نوع خوراکی باید انجام شود. سازمان بهداشت جهانی برای مناطق مستعد بیماری برنامه‌های واکسیناسیون را ترتیب داده و با انجام این برنامه‌ها به نتایج مثبتی رسیده است به طوری که در سال تعداد کودکان مبتلا به حصبه در مناطق مذکور به میزان درصد کاهش یافته است.