فاجعه هسته‌ای کیشتیم Kyshtym ، حادثه آلودگی تشعشعات هسته‌ای بود که در سپتامبر در مایاک یک نیروگاه بازپروری سوخت هسته‌ای در اتحاد جماهیر شوروی رخ داد. این حادثه در شهر اوزیورسک شهری ناشناخته که در اطراف نیروگاه مایاک ساخته شده بود اتفاق افتاد. از آن‌جایی که اوزیورسک - مایاک بر روی نقشه حک نشده بودند، این فاجعه به نام کیشتیم نزدیک شهری به این منطقه نام‌گذاری شد. فاجعه کیشتیم یکی از قوی ترین فجایعی است که جهان به خود دیده است تا جایی که شوروی برای مت ثر نشدن مردم، در تلاش برای پنهان کردن آن بود. گفته می شود مجتمع مایاک، اولین سایت هسته‌ای شوروی بود و اندکی پس از جنگ جهانی دوم در نزدیک شهر چلیابینسک ساخته شد، مایاک یک سایت نظامی سر ی بود که در تولید پلوتونیوم تخصص داشت. پایگاه به شدت خطرناک بود و زباله های حاوی تشعشعات در رودی نزدیک ریخته میشد و زباله های سفت و جامد در سایت دفن می گردید و دودی آلوده به هوا برمی‌خاست و در سال میلادی نخستین پیامد آن آشکار شد و یکی از کارگران بر اثر تشعشعات به بیماری مبتلا و در نهایت یکی از پاهایش قطع شد. اما فاجعه بزرگ در سپتامبر میلادی رخ داد و یک تانکر حاوی زباله‌های هسته‌ای در مجتمع تولید پلوتونیوم مایاک در شوروی سابق منفجر شد که به فاجعه کیشتیم نیز مشهور است. سیستم خنک کننده این تانکر با مشکل مواجه شد و در نتیجه دمای داخل تانکر به شدت بالا رفت و سبب بروز یک انفجار شیمیایی شد. تا زمان منفجر شدن کسی از این اختلال آگاه نشده بود. بر اثر این انفجار ابری غیرقابل دید از مواد رادیوآکتیو تا ارتفاع متری به هوا بلند و در محدوده‌ای به وسعت هزار کیلومتر متربع پخش‌شد و بر زندگی هزار نفر اثر گذاشت و فقط تن جان سالم به در بردند. در تمام منطقه، جنگل‌های سوزنی از بین‌رفتند. کشاورزان در روستای مجاور گمان می کردند که جنگ هسته‌ای شروع شده است و در مدت زمان اندکی، پس از آن تن از مردم این روستا بر اثر مسمومی ت با رادیواکتیو جان خود را از دست دادند. امروزه میزان سرطان در این روستا پنج برابر بیش از مکان های مجاور غیرآلوده است و همینطور موارد ابتلا به سرطان و اختلالات جسمی موروثی در روستای Muslumovo ثبت شده است. یک پزشک اطفال افشا کرد که درصد از کودکان این منطقه از اختلالات وراثتی رنج می برند و درصد فقط در سلامت کامل به سر می برند. اتحاد جماهیر شوروی درباره این انفجار و پیامدهای آن برای اهالی منطقه سکوت کرد. تنها سال بعد، در سال میلادی شوروی حادثه را به مقام‌های آژانس بین‌المللی انرژی اتمی گزارش‌کرد. دو سال پیش از آن، تولید پلوتونیوم در تاسیسات مایاک متوقف شده بود.