به نظرم هر قومی اگر بگوید وقت طلاست، ما ایرانیان نمی توانیم بدان معتقد باشیم، چون تنها چیزی که در میان ما ایرانیان ارزش ندارد، وقت است هرچند در گذشته برای تعیین وقت و ساعات روز وسیله مشخصی وجود نداشت و از روی "حرکت آفتاب و طلوع و غروب آن تنظیم می شد" (تاریخ اجتماعی ایران. ج ص ) اما اکنون نیز این فرهنگ، چندان تفاوتی نکرده و فرهنگ وقت نشناسی را ما به دوره حاضر نیز با خود منتقل کرده ایم. امروزه حتی در جلسات مختلف دولتی یا غیردولتی اکثرا روسا دیرتر به جلسه می آیند و این پایمال کردن حقوق مردم، نه تنها قبیح شمرده نمی شود بلکه حتی نشانه تشخص است! لندور انگلیسی که در اوایل قرن بیستم از ایران دیدن کرده است، می نویسد که در ایران به وقت اهمیت نمی دهند و وقت ارزشی در بین ایرانیان ندارد: "در هیچ جای جهان مثل ایران وقت بی ارزش نیست. ایرانی باید فرصت داشته باشد تا در کاری فکر کند" این فرصت ممکن است سه ماه، شش ماه یا سال ها طول بکشد. تازه بعد از این همه مدت، ممکن است بگوید چرا عجله کنم، عجله کار شیطان است! بعد می نویسد: ایرانیانی که در آغاز قرن بیستم به اروپا می رفتند از امنیت، آرامش، نظم و وقت شناسی ملل غرب غرق شگفتی می شدند رضاقلی میرزا در سفرنامه اش، تعجب خود را از وقت شناسی اروپاییان اینگونه ابراز می دارد"اغلب امور ایشان از روی حساب است و نزد ایشان بیکاری و بیهوده گردی از هر چیزی بدتر است و ساعات روز و شب را هرکس بجهت مشاغل و مکاسب خود تقسیم کرده ممکن نیست که دقیقه ای اختلاف در آن بهم رسد و رعایت وقت بسیار در نزد ایشان معتبر است. " (سفرنامه رضاقلی میرزا نایب الایاله. ص ) اما در مقابل، گوبینو از بی توجهی ایرانیان به وقت می نویسد که: ایرانیان ساعت تعیین نمی کنند می گویند عصر می آیم و گاه میزبان را از ساعت تا منتظر می گذارند. " (سه سال در ایران، گوبینو. ص ) امروزه، در عصر سرعت، بهره گیری از لحظه لحظه زمان برای پیشرفت و ترقی، حرف اول را می زند. خانم ایزابل آلنده رمان نویس شیلیایی که با سالوادور آلنده نیز نسبت فامیلی دارد در دفتر کار خود در بالای سرش تنها دو کلمه نوشته بوده: "لطفا کوتاه! "اما در این میان باید گفت، امان از کتاب های کت و کلفت و چند جلدی ما و امان از وراجی های بی پایان ما مخصوصا در فضای مجازی و امان از سخنرانی های طولانی ما که گاهی ساعت ها طول می کشد، بی آنکه پشت آن مطالعه ای گسترده نهفته باشد بگذریم از جلسات طولانی و دراز بی حاصل ما. پس به نظرم این سخن که "وقت طلاست" زیبنده ما نیست بلکه "عجله نکنید" و "عجله کار شیطان است" زیبنده ماست. علی مرادی مراغه ای