ف تیش (انگلیسی: fetish ) وضعیتی روان شناختی است که در آن یک شیء باعث برانگیختگی جنسی و حتی در موارد خاص، ارضای جنسی می‌شود. به کسی که فتیش داشته باشد فتیشیست می‌گویند. اسم‌های دیگر این شرایط عبارتند از: نمادکامی، ص ن م پ ر ستی، فتیشیسم جنسی، فتیش جنسی، یا شیءپرستی جنسی. بر اساس تحقیقی، شایع‌ترین فتیش‌ها شامل قسمت‌های بدن، مثل پا، یا خصوصیت‌های بدن مانند چاقی، پیرسینگ (گوش واره‌های کوچک وصل شده به بدن) ، یا تتو می‌باشند. فوت فتیش، علاقه‌ی جنسی نسبت به پاست. به عبارت دیگر، پا، انگشتان، و مچ پا شما را تحریک می‌کنند. این علاقه میتواند از شخصی به شخص دیگر نسبت به قسمت‌های گوناگون پا متفاوت باشد. برخی اشخاص تنها با نگاه کردن به پا تحریک می‌شوند. برخی دیگر ناخن‌های لاک زده، جواهرات، یا دیگر زیور آلات را جذاب می‌دانند. بوسیدن، نگاه کردن ویدیو‌های پا، عکس گرفتن از پای پارتنر، ماساژ دادن پای فرد پس از کار، توصیف بوی پای فرد بعضی از علایم فوت فتیش هستند. فتیش کفش یا جوراب هم مرتبط با فوت فتیش اند. بعضی افراد پا‌های لخت و بدون تزیینات را ترجیح می‌دهند. همچنین پاشنه بلند توجه خیلی از فوت فتیش‌ها را بخود جلب می‌کند. اعمال جنسی اشخاص مبتلا به اختلال فتیشیسم منحصرا بر شیء یادگار یا قسمت بدن تمرکزیافته است. اشخاص غیر اختلال فتیشیسم امکان دارد در زمان‌های گوناگون با قسمت خاصی از بدن یا شیء مشخصی برانگیخته شوند و این قسمتی از تعامل جنسی آن‌ها با فرد دیگر باشد، ولی آن‌ها روی آن شیء یا قسمت از بدن متمرکز نمی‌شوند. به طور کلی، شخص دارای اختلال یادگارطلبی می‌شود، زمانی تنها زمانی میتواند از نظر جنسی تحریک شود و به اوج لذت برسد که از یادگار استفاده کند. در موارد دیگر، پاسخ امکان دارد بدون یادگار، ولی در سطحی کاهش یافته رخ دهد. هنگامی که شیء یادگار وجود نداشته باشد، یادگارخواه درباره آن خیال پردازی می‌کند. فتیش پا اقسام مختلفی دارند. فتیشم جنسی یعنی با دیدن اشیایی خاص، شخص دچار برانگیختگی جنسی می‌شود. در بین فتیشسم‌های جنسی، فوت فتیش یا همان فتیش پا رواج بیشتری دارد. ولی چرا بعضی از اشخاص به پا‌ها علاقه جنسی دارند؟ همانطور که سلیقه اشخاص در پوشش یا موسیقی متنوع و مختلف است، امیال و فانتزی‌های جنسی متنوع و متفاوتی هم دارند بنابراین نمی‌توان بطور دقیق دریافت که به چه دلیل بعضی با دیدن پا‌ها تحریک میشوند و ریشه این مسیله چیست. در هر حال، علم فرضیاتی را در این زمینه در نظر دارد. مثلا این که شاید الگو‌های جنسی که در ذهن یک شخص در دوران نوجوانی شکل گرفته است، وی را به این سمت سوق می‌دهد. بر اساس تازه‌ترین مطالعات، شبیه دیگر انحرافات روانی - جنسی هنوز دلیل قطعی فوت فتیش معلوم نیست. ولی پژوهشگران معتقد هستند که این مسیله ریشه در بچگی اشخاص دارای فوت فتیش داشته است. بسیاری والدین یا اطرافیان کودک، با پای خود کودک را لمس نموده یا با وی بازی می‌کنند. این مورد میتواند عاملی برای علاقه زیاد کودک به پا شود. در بسیاری فوت فتیش‌ها سابقه تجربه آزار جنسی به صورت تجاوز یا مشاهده رابطه جنسی یا لذت جویی جنسی از طریق پا وجود داشته است. در بعضی فوت فتیش‌ها دیده شده است که با از دست دادن یکی از عزیزان چه به علت مرگ چه به علت دوری با یک یا چند وسیله شخص آغاز به لذت جویی می‌کند تا غم از دست دادن وی را از یاد ببرد. در فوت فتیش‌ها این وسایل مربوط به پای فرد مورد نظر یا عکس از پای او است. یکی از تیوری‌های روان شناختی برای فوت فتیش، تحقیر است. پا معمولا بعنوان عضوی از بدن که در قسمت پایینی است در نظر گرفته می‌شود. به همین علت، بعضی از اشخاص پا‌ها را بعنوان بخش فرومایه و پست بدن می‌دانند. این مسیله برای برخی‌ها لذتبخش است. آن‌ها دوست دارند پایین‌تر از پارتنرشان باشند و پایین‌تر از آن‌ها قرار بگیرند. یکی از بازی‌های قدرت بین زوج‌ها نقش سلطه جو و سلطه پذیر است. پا‌ها تنها قسمتی از این ساختار هستند. چنانچه پارتنرتان فوت فتیش داشته باشد، احتمالا از شما می‌خواهد با او مثل یک زیر پایی رفتار کنید. آن‌ها از این که روی شان تسلط داشته باشید لذت می‌برند بنابراین میتوانند پا‌های شما را بپرستند. اگر فوت فتیش دارید، امکان دارد لذت ببرید و هیجان زده شوید از این که بر پا‌های شریکتان زانو بزنید و به آن‌ها عشق بورزید. شاید از آن‌ها بخواهید پاهایشان را روی بدن تان بگذارند، و خودتان را در نقش سلطه پذیر و کسی که تسلیم است قرار دهید. چنانچه شخص فوت فتیش دارای تمایلات مازوخیسم باشد امکان دارد انواع اسیب‌های جسمی و روحی را تجربه کند. همینطور بعضی از بیماری‌های مقاربتی مثل تب خال تناسلی و ویروس پاپیلومای انسانی از طریق تماس پوستی منتقل می‌شوند. لمس پا و بوسیدن پا امکان دارد خطر ابتلا به انواع بیماری‌های پوستی را در پی داشته باشد. هدف از درمان شناختی رفتاری تغییر رفتار بیمار بدون تحلیل نحوه و دلیل پیدایش اختلال فوت فتیش می‌باشد. این شیوه درمانی بر این اساس عمل می‌کند که اختلال فوت فتیش یا پا پرستی در نتیجه شرطی سازی یا نقش پذیری ایجاد می‌شود. درمان شناختی رفتاری سبب تغییر گرایش‌های جنسی شخص نمی‌شود و تنها میتواند از بروز رفتار‌های ناخواسته بیمار جلوگیری کند. در شیوه شرطی سازی آزارنده، بیمار به محض آغاز تحریک جنسی توسط فتیش موردنظر، در معرض یک محرک ناخوش‌آیند قرار می‌گیرد. در گذشته از شوک الکتریکی بعنوان محرک آزارنده استفاده می‌شده است. تصاویر ناخوش‌آیند از جمله محرک‌های آزارنده متداولی هستند که امروزه به وسیله روانشناس‌ها استفاده می‌شود. در بعضی از مواقع بو‌های نامطبوع هم بعنوان محرک آزارنده بکار برده می‌شوند. هدف از روانکاوی، شناسایی تجربه‌ای است که سبب ایجاد فوت فتیش یا پا پرستی در فرد شده است. روانکاوی باعث می‌شود تا بیمار هم از نظر عقلانی و هم از نظر عاطفی اختلال روانی خویش را ارزیابی کند. در نتیجه مشکلات روانی بیمار تا حد زیادی برطرف می‌شوند. جهت درمان اختلال‌های فتیشیسم از جمله فوت فتیش از دارو‌هایی استفاده می‌شود که سبب جلوگیری از تولید هورمون‌های جنسی (از همه مهمتر هورمون‌های تستوسترون و استروژن) می‌شود. با کاهش هورمون‌های جنسی، میل جنسی هم در شخص کاهش پیدا می‌کند بنابراین بیمار میتواند فتیش خود را کنترل کند. همینطور دارو سبب می‌شود تا بیمار اختلال فتیش خود را نادیده گرفته و بدون بروز مشکل به زندگی روزمره خویش ادامه دهد. با وجود اینکه استفاده دارو دارای اثرات مثبتی در کنترل اختلال فتیشیسم میباشد، هنوز هیچ دارویی جهت درمان قطعی فتیش ساخته نشده است. منبع: