لباس‌های تنش از عرق خیس‌شده است. هر چه زمان بیشتر می‌گذرد سردرد و سرگیجه‌اش بیشتر می‌شود و احساس می‌کند گلویش خشک شده و چنان احساس تنگی نفس دارد که هر لحظه ممکن است از حال برود. آخرین روزهای فصل بهار است و هوا کم‌کم رو به گرم‌شدن می‌رود و همین موضوع می‌تواند باعث گرمازدگی شود. بنابراین برای آگاهی بیشتر درباره گرمازدگی و جلوگیری از آن توصیه می‌کنیم این مطلب را بخوانید. گرمازدگی به حالتی گفته می‌شود که دمای بدن به‌مدت طولانی و به دلایل محیطی و استعداد فردی به بیش از درجه افزایش یابد. وقتی انسان در گرمای محیط بیش از درجه سانتی‌گراد، نور شدید آفتاب یا محیط گرم قرار می‌گیرد بدن شروع به تعریق می‌کند. تعریق زیاد باعث می‌شود مقدار زیادی از پتاسیم، سدیم و املاح بدن از طریق عرق دفع شود. در نتیجه بدن با کمبود آب مواجه می‌شود که ابتدا علایمی مانند خشکی دهان، خشکی اشک و احساس تنگی‌نفس برای فرد گرمازده به‌وجود می‌آید و کم‌کم نشانه‌ها با افزایش یافتن ضربان قلب و بی‌حالی ادامه پیدا می‌کند. در نتیجه این افراد به‌شدت به آب نیاز پیدا می‌کنند و به‌اصطلاح گرمازده می‌شوند. ضعف و خستگی، کشیدگی و درد عضلات، استفراغ و تهوع، پوست رنگ پریده و چسبناک، دمای بالای بدن، گرفتگی عضلات، سرگیجه، ضعف و غش، ادرار زرد تیره یا نارنجی، سردرد و اسهال علایم نشان‌دهنده گرمازدگی است. در صورتی که فردی این علامت‌ها را مشاهده کرد باید شروع به نوشیدن مایعات خنک کرده و درصورت داشتن اسهال، ضعف و بی‌حالی به پزشک مراجعه کند چرا که بیشتر افراد به‌علت دیر مراجعه کردن به پزشک دچار عوارضی می‌شوند که مهم‌ترین آنها از بین رفتن کلیه‌هاست که در پی آن کاهش حجم ادرار ایجاد شده و در نهایت منجر به دیالیز می‌شود بنابراین درمان باید در همان دقایق اولیه انجام شود. راههای پیشگیری از گرمازدگی, گرمازدگی و از حال رفتنکودکان، افراد مسن، کسانی که سابقه بیماری‌های مزمنی مانند دیابت، بیماری‌های قلبی، کبدی، ریوی و کلیوی دارند بیشتر در معرض خطر هستند. افراد مسن، کودکان و کسانی که به یک بیماری مزمن دچارند از بیرون آمدن در ساعات گرم روز به‌طور مثال ساعت صبح تا بعدازظهر که گرمای هوا محسوس‌تر است خودداری کنند و اگر مجبور هستند در این ساعات از خانه خارج شوند، سعی کنند در سایه راه بروند و به‌مدت طولانی در معرض آفتاب قرار نگیرند. یا اینکه اگر افراد کارشان در محیط‌های بیرونی است باید به مقدار کافی آب با خود به همراه داشته باشند و هرازگاهی حتی اگر تشنه هم نیستند مقداری از آن بنوشند. ضمن اینکه باید از لباس‌های نخی، با رنگ‌های روشن، که از بالا رفتن گرمای درونی بدن جلوگیری می‌کند استفاده کنند. رانندگان تاکسی و افرادی که شغل‌شان به‌گونه‌ای است که مجبورند در ساعات گرم روز کار کنند حتما لباس روشن بپوشند، ازکلاه نقاب‌دار استفاده کنند و مایعات بیشتری هم بنوشند. همچنین با توجه به افزایش دمای هوا طی چند روز اخیر به افراد توصیه می‌شود در وعده افطار کمی آب‌لیموی تازه را در یک لیوان آب مخلوط کنند و مقداری دانه از قبیل تخم‌شربتی، خاکشیر و مقدار اندکی شکر به آن اضافه کنند و بنوشند تا بدن به‌دلیل افزایش دما دچار کم‌آبی و گرمازدگی نشود. همچنین به افرادی که دچار چاقی و اضافه وزن هستند توصیه می‌شود این شربت را بدون شکر استفاده کنند. مصرف آب میوه در کاهش احساس تشنگی تاثیر ندارد، میوه‌ها دارای مقدار فراوانی فیبر هستند به همین دلیل مصرف میوه به مقدار فراوان می‌تواند از احساس تشنگی در ساعات روزه‌داری بکاهد. وقتی افراد اقدام به تهیه آب‌میوه طبیعی می‌کنند فیبر موجود در میوه از بین می‌رود و افراد تنها قند موجود در آن را مصرف می‌کنند که این امر موجب چاقی و اضافه وزن در افراد می‌شود. ابتدا مصدوم را از برابر آفتاب و گرما خارج کنید و در یک محیط سایه و خنک درحالی‌که پاهایش را درجه بالا آورده‌اید، بخوابانید. بهترین راه برای خنک کردن بیمار استفاده از آب و باد است. با استفاده از پارچه‌های خیس در روی شکم، زیربغل، کشاله‌های ران، سروگردن و باد زدن بیمار اقدام به خنک‌کردن او کنید. البته این خنک‌کردن باید به آهستگی انجام شود و اگر بیمار در زمان خنک‌کردن دچار لرز شد باید خنک‌کردن را متوقف و بعد به آرامی ادامه داد. مهم‌ترین قسمت درمان جایگزینی مناسب آب و املاح است که در مراحل خفیف گرمازدگی به تنهایی می‌تواند درمان مناسبی باشد. اگر مصدوم هوشیاراست به او محلول ORS بدهید. این محلول بهترین جایگزین آب و املاح از دست رفته بدن است. بیمار را به استراحت وادارید و از ادامه حضور و فعالیت او در هوای گرم جلوگیری کنید. راههای پیشگیری از گرمازدگی, گرمازدگی و از حال رفتناین موارد را رعایت کنید تا گرمازده نشویدآب و مایعات زیاد بنوشید. البته منظور از مایعات چای پررنگ، نوشابه‌های کافیین‌دار و شربت‌ها و آبمیوه‌هایی با شکر زیاد نیست، چون این ترکیبات خودشان می‌توانند هم باعث تشنگی بیشتر و هم باعث دفع آب بدن بشوند بلکه منظور خود آب ساده (به‌عنوان سالم‌ترین نوشیدنی) و ترکیباتی مثل شربت آبلیموی کم شکر (ترجیحا با لیموی تازه و عسل) ، شربت سکنجبین (و یا ترکیب سکنجبین و خیار رنده‌شده) ، دوغ کم‌نمک، چای خیلی کم‌رنگ و ولرم، شربت خاکشیر سرد و آبمیوه‌هایی مثل آب هندوانه (به خاطر محتوای آب زیاد و طبیعت خنک آن) است. به‌خصوص نوشیدن این مایعات در فاصله بین افطار و سحر برای جبران کم‌آبی ناشی از روزه‌داری در روزهای بلند تابستان بسیار مفید است. از ورزش‌کردن در ساعات گرم روز و زیر نور شدید آفتاب خودداری کنید. ورزش باید در ساعات خنک روز یا در سالن‌های سرپوشیده و خنک انجام شود. افرادی که در محیط‌های گرم کار می‌کنند، بهتر است سیستم تهویه مناسبی در محل کار خود نصب کنند. هنگام روزه‌داری، نوشیدن مایعات را حدود یک ساعت بعد از افطار شروع کنید و بدون اینکه منتظر بروز احساس تشنگی باشید، به‌طور منظم مایعات مصرف کنید. درصورت امکان در ساعات گرم روز از منزل بیرون نروید و در مکان‌های بسته و مجهز به وسایل خنک‌کننده باشید. سعی کنید از ورزش‌کردن در هوای گرم و در حال روزه‌داری پرهیز کنید و ورزش را به بعد از افطار موکول کنید. اگر فردی دچار علایم گرمازدگی شد، سریعا او را به سایه و یک مکان خنک منتقل کنید. لباس‌های اضافی‌اش را بیرون بیاورید و دست و صورت و پاهایش را با آب سرد بشویید یا یک ملحفه خیس دور بدنش بپیچید. فرد را به آهستگی باد بزنید یا با فاصله در معرض باد ملایم پنکه قرار بدهید. برای پایین آوردن دمای بدن می‌توانید از دادن مایعات خنک (نه خیلی یخ) استفاده کنید. اگر فرد دچار گرمازدگی دارای علایم گیجی، هذیان یا کاهش هوشیاری بود، به سرعت او را به مراکز درمانی منتقل کنید. به‌دلیل از دست رفتن کلسیم، فسفر، منیزیم، سدیم و پتاسیم ممکن است گرفتگی عضلات یا اسپاسم رخ دهد. راه‌حل خوردن مایعات و غذای مناسب است. عضلات درگیر اغلب عضلات ساق پا و عضلاتی هستند که بیش از بقیه حرکت می‌کنند. باید از وسایلی همچون کلاه، عینک آفتابی مناسب و دستکش برای بیرون رفتن از منزل استفاده شود، همچنین کارهای خود را باید در ساعات ابتدایی روز انجام دهید تا کمتر در معرض گرما قرار بگیرید.