ඊඩ් අල් අධ්හා
පරිත්‍යාගයේ මංගල්‍යය, මහා මංගල්‍යය, මහා ඊඩ්, කුර්බාන් බයිරාම් (; සර්බෝ-ක්‍රොඒට්-බොස්නියානු: කුර්බාන්-බජිරාම්), හෝ ඊඩ් ඉ කුර්බාන්() ලෙසින්ද හැඳින්වෙන, ඊඩ් අල් අධ්හා ( යනු, ලොව පුරා  මුස්ලිම්වරුන් විසින් සමරනු ලබන වැදගත්  ආගමික නිවාඩු දිනයක් වන අතර, අල්ලාහ් මැදිහත්වී එය වෙනුවට  බිලි පූජාවක් වශයෙන් බැටළු පැටවකු ඔප්පු කරන ලෙස නියම කරන තුරු, අල්ලාහ්ගේ අණ පරිදී  ආදි පිතෘ ඉබ්‍රාහිම් (ආබ්‍රහම්)  විසින් ඔහුගේ ළමා පළමු-පුතු  ඉස්මයිල් (ඉස්මායෙල්) බිලි පූජාවක් ලෙස ඔප්පු කිරීමට කැමති වීම සහ එසේ ඔප්පු වීමට ඔහුගේ පුතුගේ කැමැත්ත පල වීම මෙදිනදී සිහිපත් කෙරෙයි.

ආබ්‍රහම්ගේ ජීවිතයේ එක් ප්‍රධාන පරීක්ෂණයක් වූයේ තම ආදරණීය පුත්‍රයාව පූජා කිරීමෙන් දෙවියන් වහන්සේගේ අනට මුහුණ දීමයි. ඉස්ලාමයේ, ආබ්‍රහම් තම පුත් ඉෂ්මායෙල්ව පූජා කරන බවට සිහින දුටුවේ ය. මෙය දෙවියන් වහන්සේගෙන් ලද අනක් බව ආබ්‍රහම් දැන සිටි අතර ඔහු තම පුත්‍රයාට අල් කුර්ආනයේ සඳහන් පරිදි “අනේ පුතේ, මම ඔබව මරා දමන බව සිහින දකිමි” යනුවෙන්  කී විට පුත්‍රයා  පිළිතුරු දුන්නේ. “පියාණෙනි, ඔබට කිරීමට අණ කළ දේ කරන්න. ආබ්‍රහම් දෙවියන් වහන්සේගේ කැමැත්තට යටත් වීමට සූදානම් වූ අතර ඇදහිල්ල හා දෙවියන් වහන්සේට කීකරු වීමක් ලෙස තම පුත්‍රයා පූජා  කිරීමට සූදානම් විය. මෙම සූදානම අතරතුර, ෂයිතාන් ආබ්‍රහම් සහ ඔහුගේ පවුලේ අයව දෙවිගේ අන ඉටු කිරීමෙන් වලක්වා ගැනීමට උත්සාහ කළ අතර, ආබ්‍රහම් සාතන්ට ගල් කැට විසි කර දැමුවේය. සාතන් ප්‍රතික්ෂේප කිරීම සිහිපත් කිරීම සඳහා, හජ් චාරිත්‍ර අතරතුර යක්ෂයාට ගල් ගැසීම සංකේතාත්මක කුළුණු වලට ගල් ගසනු ලැබේ.

ආබ්‍රහම් 
ආබ්‍රහම් තමාට ආදරය කරන දේ පූජා කිරීමට කැමති බව පිළිගත් සර්වබලධාරි දෙවි ආබ්‍රහම්ට හා ඉෂ්මායෙල්ට ගෞරව කළේය. ජිබ්රීල් (ගේබ්‍රියෙල්) ඒබ්‍රහම්ව හැඳින්වූයේ “ඕ ආබ්‍රහම්, ඔබ හෙළිදරව්ව ඉටු කර ඇත” යනුවෙනි. ඉශ්මායෙල් වෙනුවට ආබ්‍රහම් අනාගතවක්තෘවරයා බටලු  පැටවෙකු පූජා කළේය. ලොව පුරා මුස්ලිම්වරු ඊද් අල් අදා සමරන්නේ ආබ්‍රහම්ගේ   හා  ඉෂ්මායෙල්ගේ   භක්තිය සිහි  කිරීම සඳහා ය. 

මෙම කථාව යුදෙව් ආගමේ අකේඩා (ඊසාක් බන්ධනය) ලෙස හැඳින්වෙන අතර එය ආරම්භ වන්නේ මෝසෙස්ගේ පළමු පොත වන ටෝරාහි ය [30] (උත්පත්ති, පරි. 22). අල් කුර්ආනය අකේඩා ගැන පහත සඳහන් පරිදි සඳහන් කරයි: 

100 “මාගේ ස්වාමීනි, මට ධර්මිෂ් (පුතෙක්) දෙන්න!”

101 එබැවින් දුක් විඳීමට සහ ඉවසීමට සූදානම් පිරිමි ළමයෙකුගේ ශුභාරංචිය අපි ඔහුට ලබා දුන්නෙමු.

102 එවිට (පුතා) ඔහු සමඟ (බැරෑරුම්) වැඩ කරන විට, “මාගේ පුත්‍රය, මම ඔබට පූජා ඔප්පු කරන බව දර්ශනයෙන් දකිමි: දැන් බලන්න ඔබේ අදහස කුමක්ද!” (පුතා) “මාගේ පියාණෙනි, ඔබට අණ කළ පරිදි කරන්න. අල්ලාහ් (දෙවියන්) එසේ කරන්නේ නම් ඉවසීම හා ස්ථාවරභාවය පිළිපැදීමට යමෙක් කැමති නම් ඔබ මාව සොයාගනු ඇත!

103 එබැවින් ඔවුන් දෙදෙනාම තම කැමැත්ත (අල්ලාහ්ට) ඉදිරිපත් කර, ඔහුගේ නළල මත වැඳ වැටී (පූජා කිරීම සඳහා),

104 අපි ඔහුට කතා කොට “ආබ්‍රහම්!

105 "ඔබ දැනටමත් දර්ශනය සම්පූර්ණ කර ඇත!" හරි දේ කරන අයට අපි විපාක දෙන්නෙමු.

මක්නිසාද යත් මෙය පැහැදිලිවම අත්හදා බැලීමකි.

107 අපි ඔහුව ඉතා වැදගත් පූජාවකින් මුදවාගත්තෙමු.

108 පසු කලෙක දී අපි ඔහුට මෙම ආශීර්වාදය පරම්පරා ගණනාවක් අතර තැබුවෙමු.

109 "ආබ්‍රහම්ට සාමය හා ආචාරය!"

110 හරි දේ කරන්නන්ට අපි විපාක දෙන්නෙමු.

11 මන්ද, ඔහු අපේ ඇදහිලිවන්ත සේවකයෙකි.

112 ධර්මිෂ්යන්ගෙන් කෙනෙකු වූ අනාගතවක්තෘවරයෙකු වූ ඊසාක්ගේ ශුභාරංචිය අපි ඔහුට ලබා දුන්නෙමු.

- අල් කුර්ආනය, සූරා 37 (Aṣ-Ṣāffāt), āyāt 100–112 

අල් කුර්ආනයේ පස්වන සූරත වන අල්-මයිඩා හි "ඊද්" යන වචනය වරක් සදහන්  අතර එහි අර්ථය "බැරෑරුම් උත්සවය" යන්නයි.

පූජා කිරීමේ අරමුණ 
ඊද් අල්-අදාහි පූජා කිරීමේ අරමුණ අල්ලාහ් තෘප්තිමත් කිරීම සඳහා ලේ වැගිරීම නොවේ. එය අල්ලාහ් කෙරෙහි තම භක්තිය පෙන්වීම සඳහා බැතිමතුන් වඩාත්ම ආදරය කරන දෙයක් කැප කිරීමයි. පූජා කරන ලද සත්වයාගේ මස් සමාන කොටස් තුනකට බෙදා ගැනීම අනිවාර්ය වේ - පවුල, නෑයන්  සහ මිතුරන් සහ දුප්පතුන් සඳහා.  සැමරුමට භක්තිය, කරුණාව සහ සමානාත්මතාවය පිළිබඳ පැහැදිලි පණිවිඩයක් ඇත. මස් අල්ලාහ් වෙත ළඟා නොවන බවත්, රුධිරය නොලැබෙන බවත් කියනු ලැබේ, නමුත් ඔහු වෙත ළඟා වන්නේ බැතිමතුන්ගේ භක්තියයි.

ඊද් යාච්ඤා 

බැතිමතුන් පල්ලියේදී ඊද් අල්-ආදා යාච්ඤා  කරති. ඊද් අල්-ආඩා යාච්ඤා  සිදු කරනු ලබන්නේ ඕනෑම වේලාවක සූර්යයා නැඟී සිට සුහර් වේලාවට පිවිසීමට මොහොතකට පෙර, ධු ​​අල්-හිජ්ජා 10 වන දින ය. බලහත්කාරයෙන් (උදා: ස්වාභාවික විපත්තියක්) සිදුවුවහොත්, යාච්ඤා  ධු අල්-හිජ්ජා හි 11 වනදා දක්වාත් පසුව 12 වනදා සිට අල් අල්-හිජ්ජා දක්වාත් ප්‍රමාද විය හැකිය. 

සමූහය  තුළ ඊද් යාච්ඤා  කළ යුතුය.  කාන්තාවන්ගේ සහභාගීත්වය ප්‍රජාවෙන් ප්‍රජාවට වෙනස් වේ. එය පළමු රාකාහි තක්බීර් හතක් සහ දෙවන රාකාහි තක්බීර් පහක් සහිත රාකාත් දෙකකින් සමන්විත වේ. ෂියා මුස්ලිම්වරුන් සඳහා, සලාත් අල්-ඊද් දිනපතා යාච්ඤා  පහට වඩා වෙනස් වන්නේ ඊද් යාච්ඤා  දෙක සඳහා කිසිදු ආධාන් (යාච්ඤාවට  කැඳවීම) හෝ ඉකාමා (ඇමතුම) නොකියන බැවිනි.  සලාතයට (යාච්ඤා ) පසුව කුමාබා නොහොත් දේශනය ඉමාම් විසින් අනුගමනය කරනු ලැබේ.

එය අවසානයේදී මුස්ලිම්වරු එකිනෙකා සමඟ සුබ පැතුම් හුවමාරු කර ගනිති (ඊද් මුබාරක්), තෑගි ලබා දෙමින් එකිනෙකා බැලීමට. ඉස්ලාමය සහ මුස්ලිම් සංස්කෘතිය පිළිබඳව වඩාත් හොඳින් දැන හඳුනා ගැනීම සඳහා බොහෝ මුස්ලිම්වරු තම මිතුරන්, අසල්වැසියන්, සම සේවකයින් සහ පංතියේ ළමයින්ට ඔවුන්ගේ ඊද් උත්සවවලට ආරාධනා කිරීමට ද මෙය අවස්ථාවක් කර ගනිති.

ආශ්‍රිත
https://en.m.wikipedia.org/wiki/Eid_al-Adha