භාරතේස්වර් දේවාලය
භාරතේස්වර ශිව දේවාලය යනුවෙන් හැඳින්වෙන්නේ ඉන්දියාවේ ඔඩිෂා ප්‍රාන්තයේ අගනුවර වන භුබනේස්වර්හි පිහිටි 6වන සියවසට අයත් ශිව දෙවියන් සඳහා කැප කළ හින්දු දේවාලයකි. මෙහි වෘත්තාකාර යෝනිපීඨයක් (වේදිකාවක්) මත ඉදි කළ ශිව ලිංගයක් තැන්පත් කොට ඇත. ශ්‍රීවරාත්‍රී වැනි නොයෙකුත් චාරිත්‍ර මෙහි ඉටුකරනු දැකගත හැකි ය. මෙය පිහිටා ඇත්තේ කල්පනා චෞක් සිට ලිංගරාජ් දේවාලය තෙක් දිවෙන මාර්ගයේ වම් පස රාමේශ්වර් දේවාලයට කෙළින්ම මුහුණලා ය. මෙම දේවාලයේ මුල්කාලීන කාලිංග සම්ප්‍රදායයෙන් යුත් රේඛා විමානයක් දක්නට ලැබේ. මෙය ඔරිස්සාවේ අදටත් විද්‍යාමාන ආදිතම දේවාලවලින් එකක් ලෙස සැලකේ.

ඉතිහාසය
මෙම දේවාලය ඉදිකෙරුණේ 6වන සියවසේ සෛලෝද්භව පාලන සමයේ ය. වර්තමානය වන විට ප්‍රාන්ත පුරාවිද්‍යා අධිකාරිය යටතේ මෙම දේවාලයේ නවීකරණ කටයුතු සිදු කෙරෙමින් පවතියි.

ගෘහනිර්මාණ ශිල්පය
වැලිගලින් නිමවූ මෙම දේවාලයේ මුල්කාලීන කාලිංග සම්ප්‍රදායයට අයත් රේඛා විමාන දැකගත හැක. ගෘහනිර්මාණ ශිල්ප ක්‍රමය මත පදනම්ව සහ මෙයට යාබදව පිහිටා ඇති ලක්ෂ්මණේශ්වර දේවාලයේ උඩලිපතකින් හමුවූ අබිලේඛනයක් අනුසාරයෙන් මෙම දේවාලය ක්‍රි.ව. 6වන සියවසට අයත් යැයි සැලකිය හැක. ත්‍රීරථ සැලැස්මකින් යුත් මෙම දේවාල‍ය උච්චත්වය අනුව ත්‍රියංගබාද ලක්ෂණවලින් යුක්ත ය.

මේවාත් බලන්න
 භුබනේස්වර්හි දේවාල ලැයිස්තුව

සටහන්

ආශ්‍රේයයන්
 Debala Mitra, 1985, Bhubaneswar, New Delhi.
 T. E. Donaldson, 1985, Hindu Temple Art of Orissa, Vol. - I, Leiden.
 R. P. Mohapatra, 1986, Archaeology in Orissa, Vol. - I, New Delhi.

මේවාත් බලන්න
 භාරතේස්වර දේවාලය ඡායාරූප
 භාරතේස්වර දේවාලය

භුබනේස්වර්හි ශිව දේවාල
ඔඩිෂාවේ ශිව දේවාල