ශ්‍රී ලංකා පොලිස් සේවය
ශ්‍රී ලංකා පොලිසිය යනු ශ්‍රී ලංකා ප්‍රජාතාන්ත්‍රික සමාජවාදී ජනරජයේ ජාතික පොලිසියයි. එහි පොලිස් නිලධාරීන්/නිලධාරිනියන් 85,000 ක් පමණ සේවයේ නියතු වේ. රටේ සාමය පවත්වාගෙන යාම, අපරාධ අඩුකිරීම හා මාර්ග නීති පවත්වාගෙනයාම හා මහජනයාගේ ආරක්ෂාව තහවුරු කිරීම ශ්‍රී ලංකා පොලිසියේ වගකීම් වේ. එහි උසස්ම තනතුර වන්නේ පොලිස්පති තනතුරය. 

තනතුරු ධූරාවලිය

රාජ්‍ය නිවේදිත නිලධාරීන්

02. ජ්‍යෙෂ්ඨ නියෝජ්‍ය පොලිස්පති

03. නියෝජ්‍ය පොලිස්පති

04. ජ්‍යෙෂ්ඨ පොලිස් අධිකාරි

05. පොලිස් අධිකාරි

06. සහකාර පොලිස් අධිකාරි

07. ප්‍රධන පොලිස් පරීක්ශක

08. පොලිස් පරීක්‍ෂක

09. උප පොලිස් පරීක්‍ෂක

කණිෂ්ට ශ්‍රේණිය

10 මහ සැරයන්

11. සැරයන්

12. පොලිස් සැරයන් රියදුරු

13. පොලිස් කොස්තාපල්

14. පොලිස් කොස්තාපල් රියදුරු

වෙනත්.

15. පොලිස් සහයක සේවා නිලධාරීන් 

ශ්‍රී ලංකා පොලිසිය           

ශ්‍රී ලංකා පොලිස් ඉතිහාසය.
======================

ශ්‍රී ලංකාවේ සමුද්‍රීය පළාත්වල ඇතැම් ප්‍රදේශ පාලනය කළ පෘතුගීසීන් රටේ පවත්නා සිවිල් පරිපාලන ක්‍රමයේ කිසිදු බරපතල වෙනසක් සිදු කළේ නැත. 

1602 දී ශ්‍රී ලංකාවට පැමිණි ලන්දේසීන්ට 1658 වන විට සමුද්‍රීය පළාත් සහ යාපනය අර්ධද්වීපය සිය පාලනය යටතට ගැනීමට හැකි විය.

 ලංකාවේ පොලිස්කරණය පිළිබඳ සංකල්පය ආරම්භ වූයේ කොළඹ නගරය පොලිස්‌ කිරීමේ වගකීම දරමින් හමුදාවට අසරණ වූ ලන්දේසීන් විසිනි. 

වර්ෂ 1659 දී කොළඹ මහ නගර සභාව විසින් රාත්‍රිය වන විට නගරය ආරක්ෂා කිරීම සඳහා ගෙවන ආරක්ෂකයින් පත් කිරීමේ යෝජනාවක් සම්මත කරන ලදී. 

ඒ අනුව, රාත්‍රිය වන විට නගරයේ මුර සංචාරයේ යෙදීමට තරබාරු හා මන්දගාමී සොල්දාදුවන් සිව් දෙනෙකු පත් කරන ලදී. 

එබැවින් ඔවුන් රටේ පොලිසියේ පෙරමුණ ගත් අය ලෙස සැලකිය හැකිය. 

පැරණිතම පොලිස් ස්ථාන ස්ථාපිත කළේ ලන්දේසීන් ය. 

මුලින් පොලිස් ස්ථාන තුනක් විවෘත කරන ලදී: 

එකක් කොටුවට උතුරු දොරටුවෙන්, දෙවනුව කොටුව හා පිටා යා කරන මාර්ගයේ සහ තෙවනුව පෙට්ටාහි කේමන් ගේට්ටුවේ. 

මෙයට අමතරව හල්ෆ්ට්ස්ඩෝර්ප් හි ලන්දේසි නිලධාරියෙකු වූ කොළඹ ඩිසාවාගේ කාර්යාලය ද “තදාසන්න ප්‍රදේශ” සඳහා පොලිස් ස්ථානයක් ලෙස සේවය කළේය.

බ්‍රිතාන්‍ය කාලය:
==============

1796 පෙබරවාරි 16 වන දින ලන්දේසීන් බ්‍රිතාන්‍යයන්ට යටත් විය. 

බ්‍රිතාන්‍යයන් විසින් නගරය අත්පත් කර ගැනීමෙන් පසු නීතිය හා සාමය යම් කලකට හමුදාව විසින් පවත්වාගෙන යනු ලැබීය. 

1797 දී අහෝසි කරන ලද පිස්කල් කාර්යාලය නැවත නිර්මාණය කරන ලදී. 

පොලීසිය අධීක්ෂණය කිරීමේ අතිරේක රාජකාරිය සම්බන්ධයෙන් රාජ්‍ය මූල්‍ය අධික බර පටවා ඇති බව දැනගත් ආණ්ඩුකාර ෆ්‍රෙඩ්රික් නෝර්ත්, අගවිනිසුරුවරයාගේ කැමැත්ත ලබාගෙන මහේස්ත්‍රාත් හා පොලිස් විනිසුරුවන්ට පොලීසිය අධීක්ෂණය කිරීමේ කාර්යය භාර දුන්නේය.

 *1805 පොලිස් කාර්යයන් පැහැදිලිව නිර්වචනය විය. ජනතාවගේ ආරක්ෂාව, සුවපහසුව සහ පහසුව සම්බන්ධ කාරණා හැරුණු විට, අපරාධ වැළැක්වීම සහ අනාවරණය කර ගැනීම සහ නීතිය හා සාමය පවත්වාගෙන යාම සමඟ පොලිස් කාර්යයන් ද සම්බන්ධ විය. 

පොලිස් කොස්තාපල් තනතුර ඇති කරන ලද අතර එය සියලු ආකාරයේ පොලිස් කටයුතු සමඟ සම්බන්ධ විය.

1806 අංක 14 දරණ පනත කොළඹ නගරය කොට්ඨාශ  වලට බෙදා ඇති අතර  කොට්ඨාශ අධීක්ෂණය කිරීම සඳහා පොලිස් කොස්තාපල්වරුන් පත් කරන ලදී.

ජාතික පොලිසිය.
===============

දිවයිනේ පොලීසිය ප්‍රතිසංවිධානය කිරීම සඳහා ගතික පුද්ගලයකු සොයමින් සිටි ආණ්ඩුකාරවරයා දක්ෂ නිලධාරියෙකුගේ සේවය ලබා ගැනීම සඳහා ඉන්දියාවට හැරුණේය. 

බොම්බේ පොලිසියේ “රත්නගරි රේන්ජර්ස්” භාරව සිටි ජී.ඩබ්ලිව්.ආර්. කැම්බල් මහතාට මෙම බැරෑරුම් වගකීම භාර දෙන ලෙස බොම්බායේ ආණ්ඩුකාරවරයා නිර්දේශ කළේය. 

කැම්ප්බෙල් මහතා ආණ්ඩුකාරවරයා විසින් තෝරා ගන්නා ලද අතර ඔහු 1866 සැප්තැම්බර් 3 වන දින ප්‍රධාන පොලිස් අධිකාරී ලෙස වැඩ භාර ගත්තේය. 

1867 දී අංක 165 දරණ පොලිස් ආ d ා පනත සංශෝධනය කිරීමෙන් පොලිස් බලකායේ ප්‍රධානියාගේ තනතුර ප්‍රධාන පොලිස් අධිකාරි සිට පොලිස්පති ලෙස වෙනස් කරන ලදී.

එබැවින් 1866 සැප්තැම්බර් 3 වන දින රටේ වර්තමාන පොලිස් සේවයේ ආරම්භය ලෙස සැලකිය හැකිය. 

පොලිස් බලකාය කාර්යක්ෂම සංවිධානයක් බවට පත් කිරීම සහ එයට සුවිශේෂී අනන්‍යතාවයක් ලබා දීමේ ගෞරවය කැම්බල්ට හිමි වේ. 

ඔහු මුළු දිවයිනම තම විෂය පථයට ගෙන ආ අතර පොලිසිය ප්‍රාදේශීය බලවේගයකට වඩා ජාතිකයෙකු බවට පත්විය

පළමු පොලිස් අධිකාරී සහ ඔහුගේ කාර්ය මණ්ඩලය.
=======================================

අගවිනිසුරුගේ ලේකම් තෝමස් ඔස්වින් මහතා කොළඹ පළමු පොලිස් අධිකාරී ලෙසත්, සීඑම් ෂුබට් ප්‍රධාන කොස්තාපල්වරයා ලෙසත්, ලන්දේසි කොස්තාපල්වරුන් 5 දෙනෙකු, පොලිස් සැරයන්වරුන් 10 දෙනෙකු සහ පියෝන් 150 ක් පත් කරන ලදී. 

ලොකුබන්දා දුනුවිල මහතා මහනුවර පොලිස් අධිකාරී ලෙස පත් කරන ලදී. 

ඔහු පොලිස් අධිකාරීවරයෙකු වූ පළමු ශ්‍රී ලංකාව ලෙස ඉතිහාසයට පිවිසේ. 

කොළඹ පොලිසිය නැවත සංවිධානය කිරීමේ කාර්යය කොල්පෙපර් මහතාට පැවරිණි. 

ඔහු බලකාය නිලධාරීන් තුනකට බෙදා ඇත - පරීක්ෂකවරුන්, සැරයන්වරුන් සහ කොස්තාපල්වරුන්. පියොන්ගේ නව නිලය අහෝසි විය. 1847 දී සහකාර පොලිස් අධිකාරී සහ උප පොලිස් පරීක්ෂක තනතුරු ඇති කරන ලදී. 

පොලිස්පති සහකාර පොලිස් අධිකාරී ලෙස පරීක්ෂක ඩි ලා හාර්ප් උසස් කරන ලදී.

පළමු ශ්‍රී ලංකා පොලිස්පති.
=====================

1947 ජුනි මස 1 වන දින ශ්‍රී ලංකාවේ පොලිස්පති ධුරය දැරූ ප්‍රථම ශ්‍රී ලාංකිකයා ශ්‍රීමත් රිචඩ් අලුවිහාරේ ය. 

ස්වදේශ කටයුතු අමාත්‍යාංශය යටතේ පැවති පොලිස් දෙපාර්තමේන්තුව ආරක්ෂක අමාත්‍යාංශයේ විෂය පථයට යටත් කරන ලදී. 

1948 නිදහස ලබා ගැනීමත් සමඟ පොලිස් බලකාය යටත් විජිත දෘෂ්ටියෙන් ජාතික පොලීසියක් බවට පරිවර්තනය කිරීමේ වගකීම ශ්‍රීමත් රිචඩ්ට සිදුවිය. 

අවසානයේදී ඔහු පිරිමින්ගේ සුභසාධනය, විමර්ශනය, වැළැක්වීම සහ අපරාධ හඳුනා ගැනීම, කාන්තා පොලිසිය, අපරාධ වැළැක්වීමේ සමිති, ග්‍රාමීය ස්වේච්ඡා සේවකයන්, පොලිස් කූඩාරම්, මහජන සම්බන්ධතා, නව පුහුණු ක්‍රම සහ වැඩිදියුණු කිරීමේ ක්‍රමවේදයන් හඳුන්වා දුන්නේය. 

ඔහු පොලිස් බලකාය පොලිස් සේවයක් බවට පරිවර්තනය කළේය.

පොලිස් මූලස්ථානයේ නියෝජ්‍ය පොලිස්පතිවරයෙකුගේ අධීක්ෂණය යටතේ රථවාහන පරිපාලන හා මාර්ග ආරක්ෂණ පරාසය පිහිටුවා ඇත්තේ එදිනෙදා ප්‍රධාන මංසන්ධිවලට එක්වන වැඩිවන මෝටර් රථ සංඛ්‍යාව සිය පාලනය යටතට පත් කිරීම සඳහා ය. 

මෝටර් රථ අනතුරු සිදුවීම වැළැක්වීම මෙන්ම එවැනි මෝටර් රථ අනතුරු වලින් දේපළ ආරක්ෂා කිරීම මෙන්ම රට තුළ වඩා හොඳ රථවාහන කළමනාකරණයක් ක්‍රියාත්මක කිරීම සඳහා සියලු භෞමික පොලිසියට චක්‍රලේඛ උපදෙස් නිකුත් කිරීම ද මෙම පරාසය සතු වේ. 

මෙම කාර්යයන් රට පුරා සංවිධානාත්මකව සිදු කිරීම සඳහා, ප්‍රාන්තයේ සෑම පොලිස් ස්ථානයකම රථවාහන ශාඛා පිහිටුවා ඇත. අදාළ රථවාහන අංශය හා සම්බන්ධ විය යුතු මෙම රථවාහන ශාඛා අධීක්ෂණය හා මග පෙන්වීම සඳහා පරාස රථවාහන අංශ පිහිටුවා ඇත.

මීට අමතරව, මාර්ග නිවැරදිව භාවිතා කිරීම පිළිබඳ දිශානතියක් ලබා දීම සඳහා සමාජයේ විවිධ කොටස් ඉලක්ක කණ්ඩායම් ලෙස දැනුවත් කිරීමේ වැඩසටහන් ක්‍රියාත්මක කරනු ලැබේ.

භයානක අනුපාතයන් උපකල්පනය කරන රටේ ඉහළ අපරාධ සිදුවීම් මැඩපැවැත්වීමේ අරමුණින්, සියලු පොලිස් ස්ථානවල පරාස අපරාධ හඳුනාගැනීමේ ශාඛා පිහිටුවා ඇත. 

මෙම පරාසයේ ශාඛා මෙහෙයවනු ලබන්නේ ජ්‍යෙෂ් G ගැසට් නිලධාරීන් විසිනි.

ළමයින්ට සහ කාන්තාවන්ට සිදුවන හිංසනය වැළැක්වීමේ කාර්යාංශය ලෙස නම් කර ඇති කොට්ශයක් ද ඇත. 

ශාරීරික හිංසනය සිට ලිංගික අපයෝජනය දක්වා වූ කාන්තාවන්ට හා ළමයින්ට සිදුවන සියලු අපරාධවලට එරෙහිව විවිධ ක්‍රියාමාර්ග ගැනීමේ වගකීම පැවරී ඇත.

කාන්තා පොලිස් නිලධාරීන් විසින් ඔවුන්ගේ පැමිණිලි සටහන් කර ගැනීම සඳහා පහසුකම් ද ඇති අතර, එය ද මහජන බැල්මකින් away ත්වී ඇති ස්ථානයක දී ඔවුන්ගේ ආත්ම ගෞරවයට බලපාන අපැහැදිලි අංගයන්ගෙන් ඕනෑම උපහාසාත්මක ප්‍රකාශයකින් ඔවුන්ව ආරක්ෂා කර ගත හැකිය.

දිවයින පුරා පිහිටි සියළුම පොලිස් ස්ථානවලට අනුයුක්තව තෝරාගත් නිලධාරීන් මෙම කාර්යාංශය විසින් පුහුණු කර ඇත.

විශේෂයෙන් අපේ සමාජයේ තරුණ කොටස් අතර භයානක අනුපාතයක් උපකල්පනය කරන මත්ද්‍රව්‍යවලට ඇබ්බැහි වීමේ උවදුර පොලිස් මූලස්ථානයේ පිහිටි පොලිස් මත්ද්‍රව්‍ය කාර්යාංශය පිහිටුවීම සමඟ නිරන්තරයෙන් පරීක්ෂාවට ලක් වේ. 

එසේම, සෑම පොලිස් නිලධාරියෙකුටම මත්ද්‍රව්‍යවලට ඇබ්බැහි වූවන් සමඟ කටයුතු කළ යුතු ආකාරය පිළිබඳව අවශ්‍ය පුහුණුව ලබා දෙනු ලැබේ. 

මෙම පියවර ගෙන ඇත්තේ හැකි ඉක්මනින් අපේ සමාජයෙන් මෙම වසංගතය අතුගා දැමීමේ අවශ්‍යතාව පොලිසිය දැන සිටින බැවිනි.

එසේම, පොලිස් තොරතුරු සපයන්නන්ට ආරක්ෂාව සැපයීම සඳහා, ඔවුන්ගේ අනන්‍යතාවය සාමාන්‍ය ජනතාවට හෙළි කිරීමෙන් ඔවුන් නිරාවරණය නොකිරීමට දැඩි පියවර ගනිමින් සිටී. 

සිදුකරන ලද හෝ සිදු කිරීමට නියමිත අපරාධ පිළිබඳ තොරතුරු නිර්නාමික දුරකථන පණිවුඩ හෝ ලිපි මගින් පවා පොලීසියට දැනුම් දීමට මහජනතාවගේ ඕනෑම සාමාජිකයෙකුට ප්‍රතිපාදන තිබේ. 

එවැනි පොලිස් තොරතුරු සපයන්නන්ට ඔවුන්ගේ කාර්යයන් බාධාවකින් තොරව හා ඔවුන්ගේ අනන්‍යතාවය හෙළිදරව් වීමේ කිසිදු අනතුරකින් තොරව ඉටු කිරීමට ඔප්පු කිරීමේ ක්‍රමවේදයක් සපයනු ඇති අතර, එසේ නොවුවහොත්, සමාජයට ඔවුන් බැඳී සිටින යුතුකම් පිළිබඳව රාජකාරියේ යෙදී සිටීම නිසා ඔවුන්ට බරපතල ප්‍රතිවිපාක ඇති වේ. 

මෙම තොරතුරු අදාළ පොලිස් ස්ථානයට හෝ 1-1-9 හදිසි සේවයට ලබා දිය හැකිය.

වර්තමාන පොලීසිය ප්‍රතිපත්තිමය වශයෙන් විශේෂයෙන් ජනතාවගේ අවශ්‍යතා සපුරාලීමට කැපවී සිටී. 

එසේ කිරීම සඳහා, පොලීසිය සහ සාමාන්‍ය ජනතාව යන දෙඅංශයෙන්ම හොඳින් වටහා ගත යුතු ආකල්පය එහි සාමාජිකයන් සහෝදරත්වයෙන් යුතුව සලකනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ. 

මක්නිසාද යත්, පැමිණිල්ලක් කිරීමට හෝ මහජනයාට සහනයක් සෙවීමට අවශ්‍යතාවයක් ඇති විට, නිරන්තරයෙන් පාහේ ඔවුන්ට සමීප පොලිස් ස්ථානයට යා යුතු බව මතක තබා ගත යුතුය. 

එවැනි සුහදශීලී වාතාවරණයක් යටතේ, එවැනි පැමිණිලි සම්බන්ධයෙන් පරීක්ෂණ අන්‍යෝන්‍ය සුහදතාවයෙන් හා අවබෝධයෙන් යුතුව පවත්වනු ලැබුවහොත්, පොලීසිය සහ ඔවුන්ගේ ප්‍රදේශය තුළ සිටින අසල්වැසි ප්‍රජාව අතර සෞඛ්‍ය සම්පන්න සම්බන්ධතාවයක් ගොඩනඟා ගත හැකිය. 

එබැවින් නායකත්වය, අවංකභාවය සහ කාර්යක්ෂමතාව වැනි ගුණාංග ඇති එවැනි පොලිස් නිලධාරීන්ගෙන් සිවිල් සමාජයට කිසිඳු ප්‍රතිලාභයක් නොලැබෙනු ඇත.

විශේෂ කාර්ය සාධක බලකාය.
විශේෂ කාර්ය බලකාය

රට තුළ නීතිය හා සාමය පවත්වා ගැනීම සඳහා පමණක් නොව, බොහෝ දුෂ්කරතා මධ්‍යයේ වුවද එහි භෞමික අඛණ්ඩතාව ආරක්ෂා කර ගැනීම සඳහා ද ඔවුන් සිය රාජකාරිය ඉටු කර තිබේ. 

මේ සම්බන්ධයෙන්, 1983 දී පිහිටුවන ලද විශේෂ කාර්ය සාධක බලකාය විසින් ගනු ලැබූ අවදානම, නොදැනුවත්වම සම්මත කර ගැනීමට ඉඩ දිය නොහැකි අතර, අවම වශයෙන් කිවහොත්, අද පොලිස් සේවයේ සිටින ඔවුන්ගේ සෙසු සහෝදරයින්ට මෙය ආදර්ශයකි. 

ප්‍රභූවරුන්ට ආරක්ෂාව සැපයීමේදී ඔවුන් ප්‍රධාන කාර්යභාරයක් ඉටු කරයි.

මහජනයාගේ අපේක්ෂාවන් සපුරාලීම සඳහා, අනාගත පොලිස් කටයුතු සැලසුම් කර ඇති අතර, ප්‍රධාන වශයෙන් අපරාධවලට බිය නොවී සමාජය සෑදිය යුතුය. 

ක්‍රියාත්මක කිරීමට නියමිත ක්‍රියාකාරකම්.

================================

ක්‍රියාත්මක කිරීමට නියමිත ක්‍රියාකාරකම් කිහිපයක් නම්, කොළඹ නගරයේ ආරක්ෂාව ශක්තිමත් කිරීම සඳහා සංවෘත පරිපථ රූපවාහිනී නිරීක්ෂණ පද්ධතිය, අපරාධකරුවන් කාර්යක්ෂමව සොයා ගැනීම සඳහා ස්වයංක්‍රීය ඇඟිලි මුද්‍රණ හඳුනාගැනීමේ පද්ධතිය, පොලිස් භූමි 43 තුළම අපරාධ විද්‍යාගාර දර්ශනය ස්ථාපිත කිරීම ය. 

අපරාධ විමර්ශනවල ධාරිතාවය ඉහළ නැංවීම සහ බුද්ධි අංශ විසින් මෙහෙයවන ලද පොලිස් සේවය සඳහා මධ්‍යම අපරාධ බුද්ධි ඉලෙක්ට්‍රොනික දත්ත සමුදාය පිහිටුවීම සඳහා විශේෂයෙන් පුහුණු කරන ලද අපරාධ නිලධාරීන්ගේ අංශයන්ගෙන් සමන්විත සන්නද්ධ අංශ.

1796 .: - ලන්දේසීන් 1796 පෙබරවාරි 16 වන දින බ්‍රිතාන්‍යයන්ට යටත් විය.

1797 : - පිස්කල් කාර්යාලය නිර්මාණය කරන ලද අතර ෆ්‍රෙඩ්රික් බැරන් මයිලියස් කොළඹ රාජ්‍ය මූල්‍ය ධුරය ලෙස පත් කරන ලද අතර කොළඹ නගරය පොලිස්කරණය කිරීමේ වගකීම ඔහුට භාර දෙන ලදී.

1832 : - ආණ්ඩුකාරවරයා විසින් පත් කරන ලද කමිටුවකට පොලිස් බලකායක් පිහිටුවීමට උපදෙස් දෙන ලදී. මෙම නව පොලිස් බලකායට මහජනයා විසින් ගෙවිය යුතු බද්දකින් අරමුදල් සැපයිය යුතු බව මෙම කමිටුව විසින් තීරණය කරන ලදී.

එය එක් අධිකාරීවරයෙකු, එක් ප්‍රධාන කොස්තාපල්වරයෙකු, කොස්තාපල්වරුන් පස් දෙනෙකු, සැරයන්වරුන් දස දෙනෙකු සහ පියොන් 150 කින් සමන්විත විය. 

කොළඹ අගනුවර නීතිය හා සාමය පවත්වාගෙන යාමේ වගකීම ඔවුන් සතු විය.

1844 : - පොලිස් බලකාය වෙරළබඩ ප්‍රදේශවලට පමණක් සීමා වූ හෙයින්, කඳුකරයට පහසුකම් සැපයීම සඳහා දෙවන පොලිස් බලකායක් ඇති කරන ලදී.

1858 : - එක් පොලිස් බලකායක් සෑදීම සඳහා වෙරළබඩ ප්‍රදේශයේ පොලිස් බලකාය සහ කඳුකරයේ පොලිස් බලකාය ඒකාබද්ධ විය.

රාජකාරියේ යෙදී  පොලිස් නිලධාරියෙකුගේ පළමු මරණය.
==========================================

1864 : - රාජකාරියේ යෙදී සිටියදී පොලිස් නිලධාරියෙකුගේ පළමු මරණය සිදුවූයේ “සාරඩියෙල්” අත්අඩංගුවට ගැනීමට උත්සාහ කළ අවස්ථාවේදීය.

 *1865 : - පොලිස් නිලධාරීන්ගේ බලතල හා වගකීම් නියම කිරීම සඳහා පොලිස්  පනත පනවන ලදී.

1866 : - එවකට ඉන්දීය පළාතේ රත්නගරි හි පොලිස් ප්‍රධානියා වූ “විලියම් රොබට් කැම්බල්” මහතා ශ්‍රී ලංකාවේ ප්‍රධාන පොලිස් අධිකාරී ලෙස පත් කරනු ලැබුවේ 18669.03.03 දින පොලිස් බලකාය භාරව ය. 

එබැවින් 1866 සැප්තැම්බර් 3 වන දින ශ්‍රී ලංකා පොලිස් සේවයේ ආරම්භය ලෙස සැලකේ.

1867 : ඒ අනුව “විලියම් රොබට් කැම්බල්” පළමු පොලිස්පතිවරයා බවට පත්විය. 

පොලිස් මූලස්ථානය කොළඹ නගරයේ මරදානාහි තිබී හමු විය.

1870 : - මුස්ලිම් කැරලිකරුවන් පොලිස් මූලස්ථානයට පහර දුන්හ. 

ප්‍රහාරය මැඩපැවැත්වීමට පොලිසිය සමත් වූ නමුත් පොලිස් මූලස්ථානයේ ගොඩනැගිල්ලට හානි සිදුවිය. 

මෙම වසරේදී අපරාධ විමර්ශන දෙපාර්තමේන්තුව (සීඅයිඩී) පිහිටුවන ලදී.

1879 : - පොලිස්පතිවරයාගේ ශක්තිය 585 සිට 1528 බලකායක් දක්වා තුන් ගුණයකින් වැඩි විය. 

පළමු පොලිස් වෙඩි තැබීමේ පරාසය, පුහුණු විද්‍යාලය සහ වාර්ෂික පරිපාලන වාර්තාව ප්‍රකාශයට පත් කිරීම මෙම වසර තුළ මතුවිය.

1882 : - ප්‍රවාහනය සඳහා රෝද තුනේ පාපැදි දෙකක් ලබා ගන්නා ලදී. 

පොලිස් බලකාය විසින් ලබාගත් පළමු වාහන මේවාය.

1892 : - වර්තමානයේ ක්ෂේත්‍ර බලකා මූලස්ථානය ලෙස හැඳින්වෙන ඩිපෝ පොලිසිය පිහිටුවන ලදී. පොලිස් නිලධාරීන් සඳහා නිල ඇඳුම් සහ නිවාස නොමිලේ ලබා දුන් අතර යහපත් චර්යා දීමනාවක් ගෙවීම ආරම්භ කරන ලදී.

1908 : - සහායක පොලිස් අධිකාරී තනතුරට සෘජුවම බඳවා ගැනීමත් සමඟ අපරාධකරුවන්ගේ ඇඟිලි මුද්‍රණය හා ඡායාරූප ගැනීම ආරම්භ කරන ලදී.

1913 : - "හර්බට් ලේයර් ඩව්බිගින්" මහතා 8 වන පොලිස්පති ලෙස පත් කරන ලදී. 2306 ක මුළු ශක්තියෙන් පොලිස් ස්ථාන 119 ක් ක්‍රියාත්මක විය.

1915 : - පළමු වරට නිලධාරීන් දෙදෙනෙකු නියෝජ්‍ය පොලිස්පති ලෙස පත් කරන ලදී.

1916 : - වෙඩි බෙහෙත් වෙනුවට 0.22 කැලිබර් රයිෆල් නිකුත් කරන ලදී.

1920 : - ගමනාගමනය පාලනය කිරීම සඳහා පළමු වරට පොලිස් නිලධාරීන් යොදවා ඇත

1923 : - පොලිසියේ සියලු අංශ පිළිබඳව සවිස්තරාත්මක තොරතුරු ඇතුළත් පොතක් “දෙපාර්තමේන්තු නියෝග පොත” නමින් සකස් කරන ලදී.

1926 : - ක්‍රීඩා අංශය පිහිටුවන ලදි.

1930 : - රථවාහන රාජකාරි සඳහා මාර්ග නීති රීති පිළිබඳ අත්පොතක් නිකුත් කරන ලදී.

1932 : - පොලිස් මූලස්ථානය මරදානා සිට කොළඹ කොටුවේ වර්තමාන ස්ථානයට ගෙන යන ලදී.

1938 : - කොළඹ නගරය පුරා පොලිස් දුරකථන පෙට්ටි යොදවා තිබුණි.

1942 : - තාවකාලික හමුදා සේවයේ යොදවා ඇති අතර එය තාවකාලික පොලිස් කොස්තාපල්වරුන් ලෙස හැඳින්වේ.

1945 : - සියලුම රෝහල්වල පොලිස් ඒකක යොදවා තිබුණි. දුම්රිය ආරක්ෂාව සඳහා පොලිස් ඒකක ද යොදවා තිබුණි. කෙසේ වෙතත්, ඊළඟ වසරේදී, අවශ්‍යතාවයක් පැනනැඟී නොතිබීම නිසා දුම්රිය පොලිස් බලකාය අත්හිටුවන ලදි.

1950 : - පොලිස් නිල ඇඳුම වෙනස් කරන ලදි. නිල ඇඳුමේ ලෝකඩ බොත්තම් පහ රිදී බොත්තම් ලෙස වෙනස් කරන ලදී. තවද, උප පරීක්ෂකවරුන් සහ ඊට ඉහළින් පැළඳ සිටින හමුදා වර්ගයේ තාරකාව ලකුණු හයක තාරකාවක් ලෙස වෙනස් කරන ලදී.

1952 : - කාන්තාවන් ප්‍රථම වරට පොලිස් බලකායට ඇතුළත් කරන ලදී. සන්නිවේදනය සඳහා VHF රේඩියෝ යන්ත්‍ර හඳුන්වා දෙන ලදී. රාජකාරියේ යෙදී සිටියදී මියගිය පොලිස් නිලධාරීන්ට ගෞරව දැක්වීම සඳහා පූර්ණ පොලිස් ගෞරව සහිතව අවමංගල්‍ය කටයුතු පැවැත්වීමට තීරණය විය. ඊට අමතරව පොලිස් ධජය රට පුරා අඩක් පියාසර කරනු ඇත.

1954 : - පොලිස් ස්ථාන වර්ගීකරණයන් පහකට ශ්‍රේණිගත කරන ලදි. “ඊ” ශ්‍රේණියේ සිට “ඒ” ශ්‍රේණිය දක්වා. ප්‍රදේශයේ සේවා බර, ජනගහනය, ප්‍රදේශය, අපරාධ, වැදගත් ආයතන යනාදිය මත පදනම්ව පොලිස් ස්ථාන ශ්‍රේණිගත කිරීම සලකා බලන ලදී.

1955 : - පොලිස් නිලධාරීන්ට පහත සඳහන් දෑ ලබා දී ඇත: ප්‍රතිලාභ-

 නොමිලේ වෛද්‍ය සේවය

 නොමිලේ දුම්රිය ප්‍රවාහනය

 ප්‍රධාන පොලිස් පරීක්ෂක තනතුරට වඩා අඩු නිලධාරීන් සඳහා නිවාස කුලී දීමනාව

 ප්‍රවාහන දීමනාව

 විශ්‍රාම යාමේ විශ්‍රාම වැටුප.

1963 : - පොලීසියේ උතුරු, මධ්‍යම, දකුණ, පරිපාලන හා අපරාධ විමර්ශන දෙපාර්තමේන්තුව ලෙස බෙදීම් ඇති විය. පරිපාලනය භාර නියෝජ්‍ය පොලිස්පති ලෙස පත් කළ පළමු සිවිල් වැසිය සිවිල් සේවකයෙකු වන ඩී.බී.අයි.පී.එස්.

1966 : - පොලිස් මහජන සම්බන්ධතා අංශය 1966 ඔක්තෝබර් 1 වන දින කොළඹ පොලිස් මූලස්ථානයේ පිහිටුවන ලදී.

1969 : - සංචාරක පොලිසිය සහ නීතිවිරෝධී සංක්‍රමණික අංශය 1969 මාර්තු මාසයේදී පිහිටුවීම.

1972 : - අපරාධ රහස් පරීක්ෂක කාර්යාංශය 1972 අගෝස්තු 1 වන දින ආරම්භ කරන ලදී.

1973 : - 1973 අප්‍රියෙල් 01 වන දින පොලිස් මත්ද්‍රව්‍ය කාර්යාංශය ආරම්භ කරන ලද අතර කොළඹ වංචා විමර්ශන කාර්යාංශය ද පිහිටුවන ලදී.

1974 : - කොස්තාපල්වරුන් සහ සැරයන්වරුන් සඳහා පොලිස් නිල ඇඳුම් වෙනස් කරන ලදී.

1976 : - කාන්තා පොලිස් උප පොලිස් පරීක්ෂක තනතුර හඳුන්වා දෙන ලදී. කාන්තා පොලිස් නිලධාරීන් දෙදෙනෙකු උප පොලිස් පරීක්ෂක තනතුරට උසස් කරන ලදී.

1978 : - පොලිස් උසස් පුහුණු ආයතනය පිහිටුවීම.

1979 : - ළමා හා කාන්තා කාර්යාංශය පිහිටුවන ලදී.

1983 : - පොලිස් විශේෂ කාර්ය සාධක බලකාය පිහිටුවීම.

1985 : - පොලිස් කොස්තාපල් තනතුරේ සිට පොලිස් පරීක්ෂක තනතුර දක්වා නව උසස් කිරීමේ ක්‍රමයක් හඳුන්වා දෙන ලදී.

 *1988 : - කාන්තා පොලිස් පරීක්ෂකවරියක් සහකාර පොලිස් අධිකාරී තනතුරට උසස් කරන ලදී

1988 : - බස්නාහිර පළාත් බුද්ධි අංශය පිහිටුවන ලදී.

1989 : - කාන්තාවන් බඳවාගෙන උප පරීක්ෂකවරුන් ලෙස බඳවා ගන්නා ලදි.

 *1990 : - ‍පොලිසිය, පාසල් සහ පූජනීය ස්ථාන සම්බන්ධ ත්‍රිකෝණ ක්‍රම තුනකින් පොලිස් මහජන සම්බන්ධතා වැඩි දියුණු කරන ලදි.

1990 : - පොලිස් ක්‍රීඩා අංශය පිහිටුවන ලදී.

1991 : - අයි.ජී.ගේ අණ දෙන කාමරය ස්ථාපිත කරන ලදී.

1991 : - ශ්‍රී ලංකා පොලිසිය ශ්‍රී ලංකාවේ වසර 125 ක පොලිස් සේවය සමරනු ලැබීය.

1993 : - පොලිස් තොරතුරු තාක්ෂණ අංශය පිහිටුවන ලදී.

1998 : - පොලිස් වෙබ් අඩවිය දියත් කිරීම.

1998 : - සමුද්‍ර අංශය පිහිටුවන ලදී.

1999 : - ඔම්බුඩ්ස්මන් අංශය පිහිටුවන ලදී.

2000 - පොලිස් විභාග අංශය පිහිටුවන ලදී.

 *2002 : - පොලිස් මානව හිමිකම් අංශය පිහිටුවන ලදී.

 *2002 : - අතුරුදහන් වීමේ විමර්ශන ඒකකය පිහිටුවන ලදී.

 *2004 : - අධිකරණ ආරක්ෂක අංශය පිහිටුවන ලදී.

2005 : - කොළඹ අපරාධ අංශය පිහිටුවන ලදී.