උණවටුන මහා විද්‍යාලය
උණවටුන මහා විද්‍යාලය (, ) උණවටුන ප්‍රදේශයේ පිහිටා ඇති ප්‍රමුඛ රජයේ පාසලකි. වර්ෂ 1887දී උණවටුන බෞද්ධ මිශ්‍ර පාඨශාලාව  ලෙස ඇරඹි මෙම පාසල පසුව වර්ෂ 1962 දී උණවටුන මහා විද්‍යාලයය බවට පත්විය.

ඉතිහාසය 
මෙම පාසල 1887 සැප්තැම්බර් 7 වන දින සිසුන් 14 දෙනෙකු සහ ගුරුවරුන් 4 දෙනෙකුගෙන් යුතුව උණවටුන සැන්ද්‍රාගේ වත්තේ තාවකාලික පොල් මඩුවක ආරම්භ කරන ලදී. පසුව,හෙන්රි වුඩ්වර්ඩ් අමරසුරිය මහතාගේ අනුග්‍රහය යටතේ, ඔහුගේ නිවස වන වර්තමානයේ උණවටුන ගුරු විද්‍යාලය පවතින ස්ථානයේ  උණවටුන බෞද්ධ මිශ්‍ර පාසල  ලෙස පවත්වාගෙන යනු ලැබුවේ ය. 1962 මාර්තු 15 වන දින උණවටුන මහා විද්‍යාලය ලෙස රජයේ පාසලක් බවට පත්විය.
2004 දෙසැම්බර් 26 වන දින සිදුවු  සුනාමි ව්‍යසනයෙන්  පීඩාවට පත් දරුවන්ට උපකාර කිරීම සඳහා පාසලේ නව ශාලා, පරිගණක විද්‍යාගාර සහ සනීපාරක්ෂක පහසුකම් ඇතුළු අංග ගණනාවක් සෙනෙහස පදනමේ ආධාර මගින් ඉදි කරන ලදී.

විදුහල්පතිවරුන් 
පාසල ආරම්භයේ සිටම වසර 125 ක කලාව තුළ විදුහල්පතිවරුන් 21 දෙනෙකු විසින් පරිපාලනය කර ඇත. ඔවුන්  පිලිවෙලින්,
කේ.වී.පි.ඊ ද සිල්වා
ඩී.ඒ ජයතිලක
ජේ ද සිල්වා
ඩබ්ලිව්.එම් ප්‍රදිනන්දස්
එම්.ඩබ්ලිව් ගුණසේකර
ඩී.ඒ නාරන්ගොඩ
එච්.එම් ප්‍රනාන්දු
ආර්.ඩී කරෝලිස්
එල්.ජී.එස් වික්‍රමසිංහ
ඩබ්.ඒ කරුණාරත්න
ඩී.ජී.ජී ද සිල්වා
එම්.පී මැන්දිස්
ඩබ්ලිව්.කේ ධර්මරත්න
ජිනදාස 
එම්.පී කෝරාල
දා.දු.න වීරකෝන්
ජයසේන අතපත්තු
ගුණසේන
නානායක්කාර
පී.පී.කේ දයාරත්න අමරසේකර
ඊ.ඒ ගාමිණි ශාන්ත කුමාර
හෙළරුවන් පීරිස්

පාසල් ගීතය 

සැරදේ අප මාතා අප විදුහල් මාතා
පිංකෙත වැනි වු සිසු කැල 
ජයබිම වෙත ගෙනයන මාතා ...

වීනිතකම් දස්කම් එඩිතරකම් 
සැමහට නිති සදනා 
සමාජසේවය එකමුතුකම් ඈ
ගුණදම් වඩවමිනා ...

ඔබ අපහට නිති ඔවදන්  දෙන්නේ ඔබමය අප මාතා 
ඉගෙනුම අවසන් කල ඔබ දරු කැල ඔබගුණ නිති සමරා 

කිතුගොස පතුරා ජය දද නංවා පෙරටම යමු නිතිනා 
දින දින දියුණුව වෙත පා නගලා මවුනි සදා සැරදේ // ... ...

අධ්‍යාපනය 
උණවටුන මහා විද්‍යාලයේ මේ වනවිට මෙම විශයයන් උගන්වයි.

දක්ෂතා 
පාසලේ විෂය සමගාමී මෙන්ම විෂය බාහිර ක්‍රියාකාරකම් රැසක් ක්‍රියාත්මක වේ. ඒ අතර බාලදක්ෂ කණ්ඩායම හා පරිසර නියමු කණ්ඩායම වැදගත් වේ.පාසලේ සෞන්දර්ය ඒකකයටද සුවිශේෂි ස්ථානයක් හිමිවේ. සංගීත, චිත්‍ර, නැටුම් සහ නාට්‍ය හා රංග කලාව යන විෂයන් මෙහි පවතින අතර සමස්ථ ලංකා, පලාත් ඇතුළු ජයග්‍රහණය රැසක් සෞන්දර්ය ඒකකය දිනාගෙන ඇත.

ක්‍රීඩා 
නිවාසාන්තර ක්‍රීඩා උලෙල වාර්ෂිකව පහත නිවාස යටතේ පැවැත්වේ.
 ගැමුණු නිවාසය 
 තිස්ස නිවාසය 
 පැරකුම් නිවාස

දැක්ම සහ මෙහෙවර

දැක්ම 
රසඥතාවයෙන් යුකු සංස්කෘතිය පවරා දෙන විනයගරුක සාමකාමී අනාගත පරපුරක් බිහිකිරීම.

මෙහෙවර 
දැනුම, කුසලතා,ආකල්පවලින් හෙබි,සදාචාර සම්පන්න, ගුණගරුක, නවලොවට ගැලපෙන, නිර්මාණශීලි, පරිසරයට ආදරය කරන, ඉතිහාසයෙන් වර්තමානය ගොඩනගා ගන්නා පිරිපුන් දරු කැලක් බිහිකිරීම.

ප්‍රසිද්ධ ආදී සිසුන් 
 මහාචාර්ය සිරිමල් රණවැල්ල
 ආචාර්ය එඩ්වින් ආරියදාස
 අශෝක ජයසේකර (ගාල්ල හිටපු දිසාපති, අමාත්‍යංශ ලේකම්)
 සමීර රත්නායක (ශ්‍රී ලංකා ජාතික බේස්බෝල් කණ්ඩායමේ නායකයා)

මූලාශ්‍ර

මේවාත් බලන්න 
 විද්‍යාලීයය වෙබ් අඩවිය
ශ්‍රි ලංකාවේ පාසල් ලැයිස්තුව
 ගාල්ල පාසල් නාමාවලිය 
 විකිපීඩියා ඉංග්‍රීසි සංස්කරණය 
පාසලේ නිල facebook පිටුව
ආදී ශිෂ්‍ය සංගමයේ නිල facebook පිටුව

ශ්‍රී ලංකාවේ අධ්‍යාපනය 
ශ්‍රී ලංකාවේ පාසල්
දකුණු පලාතේ පාසල්
ශ්‍රී ලංකාවේ පළාත් පාසල්
ගාල්ල දිස්ත්‍රික්කයේ පාසල්
අධ්‍යාපන ආයතන - ශ්‍රී ලංකා
පාසල් - ශ්‍රී ලංකා
රජයේ පාසල් - ශ්‍රී ලංකා
බෞද්ධ පාසල් - ශ්‍රී ලංකා
ආණ්ඩුවේ පාසල් - ශ්‍රී ලංකා