තට්ටම්
තට්ටම් (ඒක වචන: තට්ටම) යනු බොහෝ  ක්ෂීරපායියන් වෙත දක්නට ලැබෙන බාහිර ව්‍යූහ විද්‍යාත්මක රවුම් ව්‍යුහ දෙකක් වන අතර  ශ්‍රෝණි ප්‍රදේශයෙහි අපර කොටසෙහි පිහිටයි. මානවයන්ගේ පහළ පසුපස සහ අධෝභගය අතර තට්ටම් පිහිටා ඇත. බාහිර චර්ම ස්තරයකින් සහ  එයට යටින්  වම් සහ දකුණු  ගර්ෂ්ඨ නිෂදිය සහ  මධ්‍ය නිෂදිය පේශින් මත පිහිටි   අධශ්චර්ම මේද  වෙතින් තට්ටම් සමන්විත වෙයි. ගර්ෂ්ඨ නිෂදිය පේශින් දෙක, මිනිස් සිරුරෙහි විශාලතම පේශින් වෙති.  ඉණ ප්‍රදේශයෙන් සිරුර නැවුණු විට සිරුරෙහි සෘජු ඉරියව්ව පවත්වා ගැනීම, උකුල් සන්ධි පළල් කිරීමෙන් සිරුරෙහි සෘජු ඉරියව්ව පවත්වා ගැනීම, ඇවිදීමෙහිදී හෝ දිවීමෙහිදී හෝ පාද (උකුල) විස්තීරණය කිරීම ඔස්සේ  සිරුර ඉදිරිපසට ප්‍රචාලනය කිරීම යන දේ සඳහා මෙම පේශීන් වගකියයි.   අසුන්ගත් ස්ථාපිතයෙහිදී, තට්ටම් විසින් සිරුරෙහි ඉහළ කොටසෙහි බර දරා සිටින අතර,  පාද වෙත එම බර යෙදීම වලකයි.

බෙහෝ සංස්කෘතීන්හී, තට්ටම් විසින්   ලිංගික ආකර්ෂණයෙහි භූමිකා නිරූපණයක් සිදු කරයි. වික්යෝරියානු එංගලන්තය වැනි සමහරක් සංස්කෘතින්හීදී, ශාරිරික දඬුවම්  සඳහා ඉලක්කයක් ලෙසින්ද තට්ටම් භාවිතා කර ඇත්තේ, තට්ටම් වල අධශ්චර්ම මේද ස්ථරය විසින් තුවාල සිදුවීම් වලක්වන අතර වේදනාව  පැමිණවීම සිදු කරන හෙයිනි. කලාව, විලාසිතාව, සංස්කෘතිය සහ  හාස්‍යය තුලදී  තට්ටම් සඳහා ගම්‍යාර්ථයන් කිහිපයක් හමු වෙයි.  සිංහලයෙහිදී තට්ටම් වෙනුවෙන් නිතඹ යන වදනද භාවිතා වෙයි. හොඳම නිතඹ තේරීමේ තරග,  ලොවක් කැලඹූ නිතඹක්,   ලොව විශාලතම නිතඹ හිමි කාන්තාව!!,    නිතඹ නිසා කටුනායක බස් වර්ජනයක්,    මෙන්ම ගැබිනි කාන්තාවකගේ නිතඹ ප්‍රදේශයට පුද්ගලයෙකු විසින් කල කැත වැඩක් හෙළිවෙයි    වැනි පුවත් ශ්‍රී ලංකාව වෙතින් අපට හමු වෙයි. එච්.ආර්.ජෝතිපාලයන් විසින් ගායනා කල සැලෙන ලෙලෙන දළුව විලස යන ගීතයට ආරම්භයක් ගනුයේ ගැහැණියකගේ තට්ටම පිළිබඳව සඳහන් කිරීමෙනි.  ශ්‍රී ලංකාවට ආවේණික පක්ෂියෙක් පිළිබඳවද උගේ නිතඹ ප්‍රදේශයෙහි වර්ණය ඇසුරෙන් නම ලබා දී අවස්ථාවක් හමුවෙයි.

ව්‍යුහ විද්‍යාව

තට්ටමෙහි  උඩු  අංශය කෙළවර වන්නේ ජඝන ශිඛාව වෙතින් වන අතර, පහළ අංශයෙහි මායිම වන්නේ තිරස් නිෂදිය නැම්ම වෙයි.

ආශ්‍රිත
සටහන්

මිනිස් සිරුරේ අවයව