markdown:
lich su viet nam - lịch sử việt nam
**Lịch Sử Việt Nam Cộng Hòa (1946-2015...)**
-
[Lịch Sử Việt Nam Phần 1 từ khởi đầu đến năm 1955](../lichsuvietnam_phan1.htm)
-
[Lịch Sử Việt Nam Phần 2 từ 1955 đến 1973](../lichsuvietnam_phan2.htm)
-
[Lịch Sử Việt Nam Phần 3 từ 1973 đến 2015](../lichsuvietnam_phan3.htm)
Đang xem báo quân sự quốc phòng việt nam - lichsuvietnam
*******
Hệ Thống Giáo Dục của miền Nam VIỆT NAM CỘNG HÒA
Phạm Cao Dương Và các tác giả khác
*Mặt tiền tòa nhà hành chánh Viện Đại học Sài Gòn - viện đại học lớn nhất miền Nam Việt Nam thời Việt Nam Cộng hòa.* **Giáo dục Việt Nam Cộng hòa** là nền giáo dục [Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) dưới chính thể [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a). Triết lý giáo dục của Việt Nam Cộng hòa là *nhân bản*, *dân tộc*, và *khai phóng*. [[1]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL24-26-0) [Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hi%E1%BA%BFn_ph%C3%A1p_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_1967) nhấn mạnh quyền tự do giáo dục, và cho rằng "nền giáo dục cơ bản có tính cách cưỡng bách và miễn phí", "nền giáo dục đại học được tự trị", và "những người có khả năng mà không có phương tiện sẽ được nâng đỡ để theo đuổi học vấn". [[2]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-hienphap1967-1) Hệ thống giáo dục Việt Nam Cộng hòa gồm tiểu học, trung học, và đại học, cùng với một mạng lưới các cơ sở giáo dục công lập, dân lập, và tư thục ở cả ba bậc học và hệ thống tổ chức [quản trị](http://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%E1%BA%A3n_tr%E1%BB%8B) từ trung ương cho tới địa phương.
Tổng quan
Từ năm
[1917](http://vi.wikipedia.org/wiki/1917), [chính quyền thuộc địa Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Li%C3%AAn_bang_%C4%90%C3%B4ng_D%C6%B0%C6%A1ng) ở [Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) đã có một hệ thống giáo dục thống nhất cho cả ba miền Nam, Trung, Bắc, và cả [Lào](http://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%A0o) cùng [Cao Miên](http://vi.wikipedia.org/wiki/Campuchia). Hệ thống giáo dục thời Pháp thuộc có ba bậc: tiểu học, trung học, và đại học. Chương trình học là chương trình của Pháp, với một chút sửa đổi nhỏ áp dụng cho các cơ sở giáo dục ở Việt Nam, dùng [tiếng Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Ph%C3%A1p) làm ngôn ngữ chính, [tiếng Việt](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Vi%E1%BB%87t) chỉ là ngôn ngữ phụ. Sau khi Việt Nam tuyên bố độc lập vào năm [1945](http://vi.wikipedia.org/wiki/1945), [chương trình học](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ch%C6%B0%C6%A1ng_tr%C3%ACnh_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) của Việt Nam - còn gọi là chương trình [Hoàng Xuân Hãn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ho%C3%A0ng_Xu%C3%A2n_H%C3%A3n) (ban hành thời chính phủ [Trần Trọng Kim](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Tr%E1%BB%8Dng_Kim)) - được đem ra áp dụng ở miền Trung và miền Bắc. Riêng ở miền Nam, vì có sự trở lại của người Pháp nên chương trình Pháp vẫn còn tiếp tục cho đến giữa thập niên [1950](http://vi.wikipedia.org/wiki/1950). Đến thời [Đệ nhất Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BA%A5t_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam) thì chương trình Việt mới được áp dụng ở miền Nam để thay thế cho chương trình Pháp. Cũng từ đây, các nhà lãnh đạo giáo dục Việt Nam mới có cơ hội đóng vai trò lãnh đạo thực sự của mình. [[3]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL6-7-2)
Ngay từ những ngày đầu hình thành nền
[Đệ nhất Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BA%A5t_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam), những người làm công tác giáo dục ở miền Nam đã xây dựng được nền móng quan trọng cho nền giáo dục quốc gia, tìm ra câu trả lời cho những vấn đề giáo dục cốt yếu. Những vấn đề đó là: [triết lý giáo dục](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tri%E1%BA%BFt_l%C3%BD_gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c&action=edit&redlink=1), [mục tiêu giáo dục](http://vi.wikipedia.org/wiki/M%E1%BB%A5c_ti%C3%AAu_gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c), chương trình học, tài liệu giáo khoa và phương tiện học tập, vai trò của nhà giáo, cơ sở vật chất và trang thiết bị trường học, đánh giá kết quả học tập, và tổ chức [quản trị](http://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%E1%BA%A3n_tr%E1%BB%8B). [[4]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-3) Nhìn chung, người ta thấy mô hình giáo dục ở [miền Nam Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Mi%E1%BB%81n_Nam_Vi%E1%BB%87t_Nam) trong những năm 1970 có khuynh hướng xa dần ảnh hưởng của [Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C3%A1p) vốn chú trọng đào tạo một số ít phần tử ưu tú trong xã hội và có khuynh hướng thiên về [lý thuyết](http://vi.wikipedia.org/wiki/L%C3%BD_thuy%E1%BA%BFt), để chấp nhận mô hình giáo dục [Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) có tính cách đại chúng và thực tiễn. Năm học 1973-1974, [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) có một phần năm (20%) dân số là học sinh và sinh viên đang đi học trong các cơ sở giáo dục. Con số này bao gồm 3.101.560 học sinh tiểu học, 1.091.779 học sinh trung học, và 101.454 sinh viên đại học; số người biết đọc biết viết ước tính khoảng 70% dân số. [[3]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL6-7-2) Đến năm [1975](http://vi.wikipedia.org/wiki/1975), tổng số sinh viên trong các viện đại học ở miền Nam là khoảng 150.000 người (không tính các sinh viên theo học ở [Học viện Quốc gia Hành chánh](http://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%8Dc_vi%E1%BB%87n_Qu%E1%BB%91c_gia_H%C3%A0nh_ch%C3%A1nh) và ở các trường đại học cộng đồng). [[5]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-4)
Mặc dù tồn tại chỉ trong 20 năm (từ
[1955](http://vi.wikipedia.org/wiki/1955) đến [1975](http://vi.wikipedia.org/wiki/1975)), bị ảnh hưởng nặng nề bởi [chiến tranh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_Vi%E1%BB%87t_Nam) và những bất ổn chính trị thường xảy ra, phần thì ngân sách eo hẹp do phần lớn ngân sách quốc gia phải dành cho quốc phòng và nội vụ (trên 40% ngân sách quốc gia dành cho quốc phòng, khoảng 13% cho nội vụ, chỉ khoảng 7-7,5% cho giáo dục), nền giáo dục [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) đã phát triển vượt bậc, đáp ứng được nhu cầu gia tăng nhanh chóng của người dân, đào tạo được một lớp người có học vấn và có khả năng chuyên môn đóng góp vào việc xây dựng quốc gia và tạo được sự nghiệp vững chắc ngay cả ở các quốc gia phát triển. Kết quả này có được là nhờ các nhà giáo có ý thức rõ ràng về sứ mạng giáo dục, có ý thức trách nhiệm và lương tâm nghề nghiệp, đã sống cuộc sống khiêm nhường để đóng góp trọn vẹn cho nghề nghiệp, nhờ nhiều bậc phụ huynh đã đóng góp công sức cho việc xây dựng nền giáo dục quốc gia, và nhờ những nhà lãnh đạo giáo dục đã có những ý tưởng, sáng kiến, và nỗ lực mang lại sự tiến bộ cho nền giáo dục ở [miền Nam Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Mi%E1%BB%81n_Nam_Vi%E1%BB%87t_Nam). [[3]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL6-7-2) **Triết lý giáo dục**
Năm
[1958](http://vi.wikipedia.org/wiki/1958), dưới thời Bộ trưởng Bộ Quốc gia Giáo dục [Trần Hữu Thế](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%E1%BA%A7n_H%E1%BB%AFu_Th%E1%BA%BF&action=edit&redlink=1), [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) nhóm họp Đại hội Giáo dục Quốc gia (lần I) tại [Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh). Đại hội này quy tụ nhiều phụ huynh học sinh, thân hào nhân sĩ, học giả, đại diện của quân đội, chính quyền và các tổ chức quần chúng, đại diện ngành văn hóa và giáo dục các cấp từ tiểu học đến đại học, từ phổ thông đến kỹ thuật... Ba nguyên tắc "nhân bản" ( *humanistic*), "dân tộc" ( *nationalistic*), và "khai phóng" được chính thức hóa ở hội nghị này. [[6]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-5) [[7]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL54-6) Đây là những nguyên tắc làm nền tảng cho triết lý giáo dục của [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a), được ghi cụ thể trong tài liệu *Những nguyên tắc căn bản* do Bộ Quốc gia Giáo dục ấn hành năm [1959](http://vi.wikipedia.org/wiki/1959) và sau đó trong [Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hi%E1%BA%BFn_ph%C3%A1p_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_1967) (1967). **Giáo dục Việt ** **Nam** ** là giáo dục nhân bản**. Triết lý nhân bản chủ trương con người có địa vị quan trọng trong thế gian này; lấy con người làm gốc, lấy cuộc sống của con người trong cuộc đời này làm căn bản; xem con người như một cứu cánh chứ không phải như một phương tiện hay công cụ phục vụ cho mục tiêu của bất cứ cá nhân, đảng phái, hay tổ chức nào khác. Triết lý nhân bản chấp nhận có sự khác biệt giữa các cá nhân, nhưng không chấp nhận việc sử dụng sự khác biệt đó để đánh giá con người, và không chấp nhận sự kỳ thị hay phân biệt giàu nghèo, địa phương, tôn giáo, chủng tộc... Với triết lý nhân bản, mọi người có giá trị như nhau và đều có quyền được hưởng những cơ hội đồng đều về giáo dục. **Giáo dục Việt ** **Nam** ** là giáo dục dân tộc**. Giáo dục tôn trọng giá trị truyền thống của dân tộc trong mọi sinh hoạt liên hệ tới gia đình, nghề nghiệp, và quốc gia. Giáo dục phải bảo tồn và phát huy được những tinh hoa hay những truyền thống tốt đẹp của văn hóa dân tộc. Dân tộc tính trong văn hóa cần phải được các thế hệ biết đến, bảo tồn và phát huy, để không bị mất đi hay tan biến trong những nền văn hóa khác. **Giáo dục Việt ** **Nam** ** là giáo dục khai phóng**. Tinh thần dân tộc không nhất thiết phải bảo thủ, không nhất thiết phải đóng cửa. Ngược lại, giáo dục phải mở rộng, tiếp nhận những kiến thức khoa học kỹ thuật tân tiến trên thế giới, tiếp nhận tinh thần dân chủ, phát triển xã hội, giá trị văn hóa nhân loại để góp phần vào việc hiện đại hóa quốc gia và xã hội, làm cho xã hội tiến bộ tiếp cận với văn minh thế giới. [[1]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL24-26-0) **Mục tiêu giáo dục** *Một lớp tiểu học ở miền Nam vào năm 1961.*
Từ những nguyên tắc căn bản ở trên, chính quyền
[Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) đề ra những mục tiêu chính sau đây cho nền giáo dục của mình. Những mục tiêu này được đề ra là để nhằm trả lời cho câu hỏi: Sau khi nhận được sự giáo dục, những người đi học sẽ trở nên người như thế nào đối với cá nhân mình, đối với gia đình, quốc gia, xã hội, và nhân loại? **Phát triển toàn diện mỗi cá nhân**. Trong tinh thần tôn trọng [nhân cách](http://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A2n_c%C3%A1ch) và giá trị của cá nhân học sinh, giáo dục hướng vào việc phát triển toàn diện mỗi cá nhân theo bản tính tự nhiên của mỗi người và theo những quy luật phát triển tự nhiên cả về thể chất lẫn tâm lý. Nhân cách và khả năng riêng của học sinh được lưu ý đúng mức. Cung cấp cho học sinh đầy đủ thông tin và dữ kiện để học sinh phán đoán, lựa chọn; không che giấu thông tin hay chỉ cung cấp những thông tin chọn lọc thiếu trung thực theo một chủ trương, hướng đi định sẵn nào. **Phát triển tinh thần quốc gia ở mỗi học sinh**. Điều này thực hiện bằng cách: giúp học sinh hiểu biết hoàn cảnh xã hội, môi trường sống, và lối sống của người dân; giúp học sinh hiểu biết lịch sử nước nhà, yêu thương xứ sở mình, ca ngợi tinh thần đoàn kết, tranh đấu của người dân trong việc chống ngoại xâm bảo vệ tổ quốc; giúp học sinh học [tiếng Việt](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Vi%E1%BB%87t) và sử dụng tiếng Việt một cách có hiệu quả; giúp học sinh nhận biết nét đẹp của quê hương xứ sở, những tài nguyên phong phú của quốc gia, những phẩm hạnh truyền thống của dân tộc; giúp học sinh bảo tồn những truyền thống tốt đẹp, những phong tục giá trị của quốc gia; giúp học sinh có tinh thần tự tin, tự lực, và tự lập. **Phát triển tinh thần dân chủ và tinh thần khoa học**. Điều này thực hiện bằng cách: giúp học sinh tổ chức những nhóm làm việc độc lập qua đó phát triển tinh thần [cộng đồng](http://vi.wikipedia.org/wiki/C%E1%BB%99ng_%C4%91%E1%BB%93ng) và ý thức tập thể; giúp học sinh phát triển óc phán đoán với tinh thần trách nhiệm và kỷ luật; giúp phát triển tính tò mò và tinh thần khoa học; giúp học sinh có khả năng tiếp nhận những giá trị văn hóa của [nhân loại](http://vi.wikipedia.org/wiki/Lo%C3%A0i_ng%C6%B0%E1%BB%9Di). [[1]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL24-26-0)
Giáo dục tiểu học và trung học
*Bài chi tiết: Chương trình học bậc tiểu học và trung học thời Việt Nam Cộng hòa và Các cơ sở trung và tiểu học thời Việt Nam Cộng hòa*
Giáo dục tiểu học
|
|
|
||
||
|
|
|
1955
|
|
400.865
|
|
8.191
|
|
1957
|
|
717.198
|
|
|
|
1960
|
|
1.230.000
|
|
|
|
1963
|
|
1.450.679
|
|
30.123
|
|
1964
|
|
1.554.063
|
|
|
|
1970
|
|
2.556.000
|
|
44.104
Bậc
[tiểu học](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BB%83u_h%E1%BB%8Dc) thời Việt Nam Cộng hòa bao gồm năm lớp, từ lớp 1 đến lớp 5 (thời [Đệ nhất Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BA%A5t_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam) gọi là lớp Năm đến lớp Nhất). Theo quy định của [hiến pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hi%E1%BA%BFn_ph%C3%A1p), giáo dục tiểu học là [giáo dục phổ cập](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_ph%E1%BB%95_c%E1%BA%ADp&action=edit&redlink=1) (bắt buộc). [[11]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-10) Từ thời [Đệ nhất Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BA%A5t_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam) đã có luật quy định trẻ em phải đi học ít nhất ba năm tiểu học. [[12]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-11) Mỗi năm học sinh phải thi để lên lớp. Ai thi trượt phải học "đúp", tức học lại lớp đó. Các trường công lập đều hoàn toàn miễn phí, không thu [học phí](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=H%E1%BB%8Dc_ph%C3%AD&action=edit&redlink=1) và các khoản lệ phí khác. Học sinh tiểu học chỉ học một buổi, sáu ngày mỗi tuần. Theo quy định, một ngày được chia ra 2 ca học; ca học buổi sáng và ca học buổi chiều. Vào đầu thập niên 1970, [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) có 2,5 triệu học sinh tiểu học, chiếm hơn 80% tổng số thiếu niên từ 6 đến 11 tuổi; [[13]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-12) 5.208 trường tiểu học (chưa kể các cơ sở ở [Phú Bổn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C3%BA_B%E1%BB%95n), [Vĩnh Long](http://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%A9nh_Long), và [Sa Đéc](http://vi.wikipedia.org/wiki/Sa_%C4%90%C3%A9c)). [[14]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NNB47-13)
Tất cả trẻ em từ 6 tuổi đều được nhận vào lớp Một để bắt đầu bậc tiểu học. Phụ huynh có thể chọn lựa cho con em vào học miễn phí cho hết bậc tiểu học trong các trường công lập hay tốn học phí (tùy trường) tại các trường tiểu học tư thục.
[[15]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL28-29-14) Lớp 1 (trước năm 1967 gọi là lớp Năm) cấp tiểu học mỗi tuần học 25 giờ, trong đó 9,5 giờ môn quốc văn; 2 giờ bổn phận công dân và đức dục (còn gọi là lớp Công dân giáo dục). [[16]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-15) Lớp 2 (trước năm 1967 gọi là lớp Tư), [quốc văn](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Qu%E1%BB%91c_v%C4%83n&action=edit&redlink=1) giảm còn 8 tiếng nhưng thêm 2 giờ sử ký và địa lý. Lớp 3 trở lên thì ba môn quốc văn, công dân và sử địa chiếm 12-13 tiếng mỗi tuần. [[17]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-16) Một năm học kéo dài chín tháng, nghỉ ba tháng [hè](http://vi.wikipedia.org/wiki/H%C3%A8). Trong năm học có khoảng 10 ngày nghỉ lễ (thông thường vào những ngày áp [Tết](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BA%BFt)). [[18]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-17)
Giáo dục trung học
*Bài chi tiết: Hệ thống giáo dục kỹ thuật thời Việt Nam Cộng hòa*
|
|
|
||
|
|
|
lớp năm
|
|
lớp một
|
|
lớp tư
|
|
lớp hai
|
|
lớp ba
|
|
lớp ba
|
|
lớp nhì
|
|
lớp tư
|
|
lớp nhất
|
|
lớp năm
|
|
|
|
lớp đệ thất
|
|
lớp sáu
|
|
lớp đệ lục
|
|
lớp bảy
|
|
lớp đệ ngũ
|
|
lớp tám
|
|
lớp đệ tứ
|
|
lớp chín
|
|
|
|
lớp đệ tam
|
|
lớp mười
|
|
lớp đệ nhị
|
|
lớp 11
|
|
lớp đệ nhất
|
|
lớp 12
Tính đến đầu những năm 1970, Việt Nam Cộng hòa có hơn 550.000 học sinh trung học, tức hơn 20% tổng số thanh thiếu niên ở lứa tuổi từ 12 đến 18;
[[19]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-18) có 534 trường trung học (chưa kể các cơ sở ở [Vĩnh Long](http://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%A9nh_Long) và [Sa Đéc](http://vi.wikipedia.org/wiki/Sa_%C4%90%C3%A9c)). [[14]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NNB47-13) Đến năm 1975 thì có khoảng 900.000 học sinh ở các trường trung học công lập. Các trường trung học công lập nổi tiếng thời đó có [Pétrus Ký](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng_chuy%C3%AAn_L%C3%AA_H%E1%BB%93ng_Phong,_Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh), [Chu Văn An](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_Chu_V%C4%83n_An_%28S%C3%A0i_G%C3%B2n%29), [Trưng Vương](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_N%E1%BB%AF_Trung_h%E1%BB%8Dc_Tr%C6%B0ng_V%C6%B0%C6%A1ng_%28S%C3%A0i_G%C3%B2n%29), [Gia Long](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng_Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Minh_Khai_%28Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh%29), [Lê Quý Đôn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng_L%C3%AA_Qu%C3%BD_%C4%90%C3%B4n,_Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) (Sài Gòn), [Quốc Học](http://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%E1%BB%91c_H%E1%BB%8Dc_Hu%E1%BA%BF) ( [Huế](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hu%E1%BA%BF)), [Nguyễn Đình Chiểu](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng_Nguy%E1%BB%85n_%C4%90%C3%ACnh_Chi%E1%BB%83u_%28M%E1%BB%B9_Tho%29) ( [Mỹ Tho](http://vi.wikipedia.org/wiki/M%E1%BB%B9_Tho)), [Phan Thanh Giản](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_trung_h%E1%BB%8Dc_Phan_Thanh_Gi%E1%BA%A3n_%28C%E1%BA%A7n_Th%C6%A1%29) ( [Cần Thơ](http://vi.wikipedia.org/wiki/C%E1%BA%A7n_Th%C6%A1)). Các trường công lập đều hoàn toàn miễn phí, không thu học phí và các khoản lệ phí khác.
Trung học đệ nhất cấp
Trung học đệ nhất cấp bao gồm năm lớp 6 đến lớp 9 (trước năm
[1967](http://vi.wikipedia.org/wiki/1967) gọi là lớp đệ thất đến đệ tứ), tương đương trung học cơ sở hiện nay. Từ tiểu học phải thi vào trung học đệ nhất cấp. Đậu vào trường trung học công lập không dễ (tỷ số vào trường công là 62%), [[20]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-19) nên những ai không vào được thì có thể nhập học trường tư thục nhưng phải trả học phí. Một năm học được chia thành hai "lục cá nguyệt" (hay "học kỳ"). Kể từ lớp 6, học sinh bắt đầu phải học ngoại ngữ, thường là [tiếng Anh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh) hay [tiếng Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Ph%C3%A1p). Môn Công dân giáo dục tiếp tục với lượng 2 giờ mỗi tuần. [[21]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-20) Từ năm 1966 trở đi, môn võ [Vovinam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vovinam_-_Vi%E1%BB%87t_V%C3%B5_%C4%90%E1%BA%A1o) (tức Việt Võ đạo) cũng được đưa vào giảng dạy ở một số trường. [[22]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-21) Học xong năm lớp 9 thì thi bằng *Trung học đệ nhất cấp*. Kỳ thi này thoạt tiên có hai phần: viết và vấn đáp. Năm 1959 bỏ phần vấn đáp [[23]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-22) rồi đến niên học 1970-71 thì Bộ Quốc gia Giáo dục bãi bỏ hẳn kỳ thi Trung học đệ nhất cấp. [[24]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-23)
Trung học đệ nhị cấp
Trung học đệ nhị cấp là các lớp 10 (đệ tam), 11 (đệ nhị) và 12 (đệ nhất), tương đương trung học phổ thông hiện nay. Muốn vào thì phải đậu được bằng Trung học đệ nhất cấp, tức bằng Trung học cơ sở. Vào đệ nhị cấp, học sinh phải chọn học theo một trong bốn ban như dự bị vào đại học.
[[25]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-24) Bốn ban thường gọi A, B, C, D theo thứ tự là [khoa học thực nghiệm](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Khoa_h%E1%BB%8Dc_th%E1%BB%B1c_nghi%E1%BB%87m&action=edit&redlink=1) hay còn gọi là ban [vạn vật](http://vi.wikipedia.org/wiki/V%C5%A9_tr%E1%BB%A5); ban [toán](http://vi.wikipedia.org/wiki/To%C3%A1n_h%E1%BB%8Dc); ban [văn chương](http://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%83n_ch%C6%B0%C6%A1ng); và ban văn chương cổ ngữ, thường là [Hán văn](http://vi.wikipedia.org/wiki/H%C3%A1n_V%C4%83n). Ngoài ra học sinh cũng bắt đầu học thêm một ngoại ngữ thứ hai. [[26]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-25) Vào năm lớp 11 thì học sinh phải thi [Tú tài I](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%C3%BA_t%C3%A0i_I_v%C3%A0_II) rồi thi [Tú tài II](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%C3%BA_t%C3%A0i_I_v%C3%A0_II) năm lớp 12. Thể lệ này đến năm học [1972](http://vi.wikipedia.org/wiki/1972)- [1973](http://vi.wikipedia.org/wiki/1973) thì bỏ, chỉ thi một đợt [tú tài phổ thông](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=T%C3%BA_t%C3%A0i_ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng&action=edit&redlink=1). Phép thi kể từ năm [1973](http://vi.wikipedia.org/wiki/1973) cũng bỏ lối viết bài luận ( *essay*) mà theo lối thi [trắc nghiệm](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%E1%BA%AFc_nghi%E1%BB%87m&action=edit&redlink=1) có tính cách khách quan hơn. [[27]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL38-44-26) Mỗi năm có hai đợt thi Tú tài tổ chức vào khoảng tháng 5 và tháng 7. [[28]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-27) Tỷ lệ đậu, Tú tài I (15-30%) và Tú tài II (30-45%), [[29]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-28) khá thấp nên vào được đại học là một chuyện khó. Thí sinh đậu được xếp thành hạng "ưu" (16/20 điểm trở lên), "bình" (14/20), "bình thứ" (12/20), và "thứ" (10/20). [[30]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-29) Một số trường trung học đệ nhị cấp chia theo phái tính như ở [Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) thì có trường [Pétrus Ký](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng_chuy%C3%AAn_L%C3%AA_H%E1%BB%93ng_Phong,_Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh), [Chu Văn An](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_Chu_V%C4%83n_An_%28S%C3%A0i_G%C3%B2n%29), và [Nguyễn Trãi](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Nguy%E1%BB%85n_Tr%C3%A3i_%28S%C3%A0i_G%C3%B2n%29&action=edit&redlink=1) dành cho nam sinh và các trường [Trưng Vương](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_N%E1%BB%AF_Trung_h%E1%BB%8Dc_Tr%C6%B0ng_V%C6%B0%C6%A1ng_%28S%C3%A0i_G%C3%B2n%29), [Gia Long](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng_Nguy%E1%BB%85n_Th%E1%BB%8B_Minh_Khai_%28Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh%29), và [Lê Văn Duyệt](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_N%E1%BB%AF_Trung_h%E1%BB%8Dc_L%C3%AA_V%C4%83n_Duy%E1%BB%87t&action=edit&redlink=1) chỉ dành cho nữ sinh. Học sinh trung học lúc bấy giờ phải mặc đồng phục: Nữ sinh thì [áo dài](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C3%81o_d%C3%A0i) trắng, quần trắng hay đen; còn nam sinh thì mặc [áo sơ mi](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C3%81o_s%C6%A1_mi&action=edit&redlink=1) trắng, quần màu lam. [[31]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-30)
Trung học tổng hợp
Chương trình giáo dục trung học tổng hợp (
[tiếng Anh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *comprehensive high school*) là một chương trình giáo dục thực tiễn phát sinh từ quan niệm giáo dục của triết gia [John Dewey](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=John_Dewey&action=edit&redlink=1), sau này được nhà giáo dục [người Mỹ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_M%E1%BB%B9) là James B. Connant hệ thống hóa và đem áp dụng cho các trường trung học [Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Giáo dục trung học tổng hợp chú trọng đến khía cạnh thực tiễn và hướng nghiệp, đặt nặng vào các môn tư vấn, kinh tế gia đình, kinh doanh, công-kỹ nghệ, v.v... nhằm trang bị cho học sinh những kiến thức thực tiễn, giúp họ có thể mưu sinh sau khi rời trường trung học. Ở từng địa phương, phụ huynh học sinh và các nhà giáo có thể đề nghị những môn học đặc thù khả dĩ có thể đem ra ứng dụng ở nơi mình sinh sống. [[32]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-31) Thời [Đệ nhị Cộng hòa Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BB%8B_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam) chính phủ cho thử nghiệm chương trình trung học tổng hợp, nhập đệ nhất và đệ nhị cấp lại với nhau. Học trình này được áp dụng cho một số trường như [Nguyễn An Ninh](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_Nguy%E1%BB%85n_An_Ninh&action=edit&redlink=1) (cho nam sinh; 93 đường Trần Nhân Tông, Quận 10) và [Sương Nguyệt Anh](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_S%C6%B0%C6%A1ng_Nguy%E1%BB%87t_Anh&action=edit&redlink=1) (cho nữ sinh; góc đường Bà Hạt và Vĩnh Viễn, gần [chùa Ấn Quang](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%B9a_%E1%BA%A4n_Quang)) ở [Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh), và [Chưởng binh Lễ](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_Ch%C6%B0%E1%BB%9Fng_binh_L%E1%BB%85&action=edit&redlink=1) ở [Long Xuyên](http://vi.wikipedia.org/wiki/Long_Xuy%C3%AAn). [[33]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-32)
|
|
|
||
||
|
|
|
1955
|
|
51.465
|
|
890
|
|
1960
|
|
160.500
|
|
|
|
1963
|
|
264.866
|
|
4.831
|
|
1964
|
|
291.965
|
|
|
|
1970
|
|
623.000
|
|
9.069
Trung học kỹ thuật
Các trường trung học kỹ thuật nằm trong hệ thống giáo dục kỹ thuật, kết hợp việc dạy nghề với giáo dục phổ thông. Các học sinh trúng tuyển vào trung học kỹ thuật thường được cấp học bổng toàn phần hay bán phần. Mỗi tuần học 42 giờ; hai môn ngoại ngữ bắt buộc là
[tiếng Anh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh) và [tiếng Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Ph%C3%A1p). [[34]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL199-213-33) Các trường trung học kỹ thuật có mặt hầu hết ở các tỉnh, thành phố; ví dụ, công lập thì có Trường Trung học Kỹ thuật Cao Thắng (thành lập năm [1956](http://vi.wikipedia.org/wiki/1956); tiền thân là Trường Cơ khí Á châu thành lập năm [1906](http://vi.wikipedia.org/wiki/1906) ở [Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh); nay là [Trường Cao đẳng Kỹ thuật Cao Thắng](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Cao_%C4%91%E1%BA%B3ng_K%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt_Cao_Th%E1%BA%AFng)), [[35]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-34) tư thục thì có Trường Trung học Kỹ thuật Don Bosco (do các tu sĩ Dòng [Don Bosco](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gioan_Bosco) thành lập năm [1956](http://vi.wikipedia.org/wiki/1956) ở [Gia Định](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gia_%C4%90%E1%BB%8Bnh); nay là [Trường Đại học Công nghiệp Thành phố Hồ Chí Minh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_C%C3%B4ng_nghi%E1%BB%87p_Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh)). [[34]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL199-213-33) [[36]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-35)
Các trường tư thục và quốc gia nghĩa tử
*Bài chi tiết: Hệ thống các trường Bồ đề và Hệ thống các trường Quốc gia nghĩa tử*
Các trường tư thục và Bồ đề
Ngoài hệ thống trường công lập của chính phủ là hệ thống trường tư thục. Vào năm 1964 các trường tư thục giáo dục 28% trẻ em tiểu học và 62% học sinh trung học.
[[10]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-Smith-9) Đến [niên học](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ni%C3%AAn_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) 1970-1971 thì trường tư thục đảm nhiệm 17,7% học sinh tiểu học và 77,6% học sinh trung học. [[37]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-36) con số này Tính đến năm [1975](http://vi.wikipedia.org/wiki/1975), Việt Nam Cộng hòa có khoảng 1,2 triệu học sinh ghi danh học ở hơn 1.000 trường tư thục ở cả hai cấp tiểu học và trung học. [[38]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-37) Các trường tư thục nổi tiếng như [Lasan Taberd](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_Lasan_Taberd) dành cho nam sinh; Couvent des Oiseaux, Regina Pacis (Nữ vương Hòa bình), và Regina Mundi (Nữ vương Thế giới) dành cho nữ sinh. Bốn trường này nằm dưới sự điều hành của [Giáo hội Công giáo](http://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B4ng_gi%C3%A1o_t%E1%BA%A1i_Vi%E1%BB%87t_Nam). Trường Bác ái (Collège Fraternité) ở Chợ Quán với đa số học sinh là [người Việt gốc Hoa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Hoa_%28Vi%E1%BB%87t_Nam%29) cũng là một tư thục có tiếng do các thương hội người Hoa bảo trợ. [[39]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-38) [Giáo hội Phật giáo Việt Nam Thống nhất](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_h%E1%BB%99i_Ph%E1%BA%ADt_gi%C3%A1o_Vi%E1%BB%87t_Nam_Th%E1%BB%91ng_nh%E1%BA%A5t) có [hệ thống các trường tiểu học và trung học Bồ đề](http://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_c%C3%A1c_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_B%E1%BB%93_%C4%91%E1%BB%81) ở nhiều tỉnh thành, tính đến năm 1970 trên toàn quốc có 137 trường Bồ đề, trong đó có 65 trường trung học với tổng số học sinh là 58.466. Ngoài ra còn có một số trường do chính phủ [Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C3%A1p) tài trợ như [Marie-Curie](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Trung_h%E1%BB%8Dc_Ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng_Marie_Curie_%28Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh%29), Colette, và Saint-Exupéry. [[40]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-39) Kể từ năm [1956](http://vi.wikipedia.org/wiki/1956), tất cả các trường học tại Việt Nam, bất kể trường tư hay trường do ngoại quốc tài trợ, đều phải dạy một số giờ nhất định cho các môn quốc văn và lịch sử Việt Nam. [[41]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-40) Chương trình học chính trong các trường tư vẫn theo chương trình mà Bộ Quốc gia Giáo dục đã đề ra, dù có thể thêm một số giờ hoặc môn kiến thức thêm. Sau năm [1975](http://vi.wikipedia.org/wiki/1975), dưới chính thể [Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam), tổng cộng có 1.087 trường tư thục ở [miền Nam Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Mi%E1%BB%81n_Nam_Vi%E1%BB%87t_Nam) bị giải thể và trở thành trường công (hầu hết mang tên mới). [[42]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-41)
Các trường Quốc gia nghĩa tử
Ngoài hệ thống các trường công lập và tư thục kể trên, Việt Nam Cộng hòa còn có hệ thống thứ ba là các trường Quốc gia nghĩa tử. Tuy đây là trường công lập nhưng không đón nhận học sinh bình thường mà chỉ dành riêng cho các con em của
[tử sĩ](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=T%E1%BB%AD_s%C4%A9&action=edit&redlink=1) hoặc [thương phế binh](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%C6%B0%C6%A1ng_ph%E1%BA%BF_binh&action=edit&redlink=1) của [Quân lực Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%C3%A2n_l%E1%BB%B1c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) như là một đặc ân của chính phủ giúp đỡ không chỉ phương tiện học hành mà cả việc nuôi dưỡng. Hệ thống này bắt đầu hoạt động từ năm 1963 ở [Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh), sau khai triển thêm ở [Đà Nẵng](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%C3%A0_N%E1%BA%B5ng), [Cần Thơ](http://vi.wikipedia.org/wiki/C%E1%BA%A7n_Th%C6%A1), [Huế](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hu%E1%BA%BF), và [Biên Hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Bi%C3%AAn_H%C3%B2a). Tổng cộng có 7 cơ sở với hơn 10.000 học sinh. Loại trường này do Bộ Cựu Chiến binh quản lý chứ không phải Bộ Quốc gia Giáo dục, nhưng vẫn dùng giáo trình của Bộ Quốc gia Giáo dục. Chủ đích của các trường Quốc gia nghĩa tử là giáo dục phổ thông và hướng nghiệp cho các học sinh chứ không được huấn luyện quân sự. [[43]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-42) [[44]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-43) Vì vậy trường Quốc gia nghĩa tử khác trường [thiếu sinh quân](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Thi%E1%BA%BFu_sinh_qu%C3%A2n&action=edit&redlink=1). Sau năm 1975, các trường quốc gia nghĩa tử cũng bị giải thể.
Giáo dục đại học
|
|
|
||
|
|
|
1960-61
|
|
11.708
|
|
1962
|
|
16.835
|
|
1964
|
|
20.834
|
|
1974-75
|
|
166.475
Học sinh đậu được
[Tú tài II](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%C3%BA_t%C3%A0i_I_v%C3%A0_II) thì có thể ghi danh vào học ở một trong các [viện đại học](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc), [trường đại học](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc), và [học viện](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc) trong nước. Tuy nhiên vì số chỗ trong một số trường rất có giới hạn nên học sinh phải dự một kỳ thi tuyển; các trường này thường là [Y](http://vi.wikipedia.org/wiki/Y_h%E1%BB%8Dc), [Dược](http://vi.wikipedia.org/wiki/D%C6%B0%E1%BB%A3c_l%C3%BD_h%E1%BB%8Dc), [Nha](http://vi.wikipedia.org/wiki/Nha_khoa), [Kỹ thuật](http://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87), và [Sư phạm](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=S%C6%B0_ph%E1%BA%A1m&action=edit&redlink=1). Việc tuyển chọn dựa trên khả năng của thí sinh, hoàn toàn không xét đến [lý lịch](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BB%A7_ngh%C4%A9a_l%C3%BD_l%E1%BB%8Bch_%E1%BB%9F_Vi%E1%BB%87t_Nam) gia đình. Sinh viên học trong các cơ sở giáo dục công lập thì không phải đóng tiền. Chỉ ở một vài trường hay phân khoa đại học thì sinh viên mới đóng lệ phí thi vào cuối năm học. Ngoài ra, chính phủ còn có những chương trình học bổng cho sinh viên. [[15]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL28-29-14)
Chương trình học trong các cơ sở giáo dục
[đại học](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc) được chia làm ba cấp. Cấp 1 (học 4 năm): Nếu theo hướng các ngành [nhân văn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A2n_v%C4%83n_h%E1%BB%8Dc), [khoa học](http://vi.wikipedia.org/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc), v.v.. thì lấy *bằng cử nhân* (ví dụ: cử nhân Triết, cử nhân Toán...); nếu theo hướng các ngành chuyên nghiệp thì lấy
Mô hình các cơ sở giáo dục đại học
*Bài chi tiết: Đại học* *Sơ đồ Làng Đại học thuộc Viện Đại học Sài Gòn dự kiến xây dựng ở Thủ Đức*
Phần lớn các cơ sở giáo dục
[đại học](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc) Việt Nam thời Việt Nam Cộng hòa được tổ chức theo mô hình *viện đại học* (theo Việt-Nam Tự-Điển của [Hội Khai Trí Tiến Đức](http://vi.wikipedia.org/wiki/Khai_tr%C3%AD_Ti%E1%BA%BFn_%C4%90%E1%BB%A9c): *Viện*=Nơi, sở). Đây là mô hình tương tự như *university* của [Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) và [Tây Âu](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%C3%A2y_%C3%82u), cùng với nó là hệ thống đào tạo theo *tín chỉ* ( [tiếng Anh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *credit*). Mỗi viện đại học bao gồm nhiều *phân khoa đại học* ( [tiếng Anh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *faculty*; thường gọi tắt là *phân khoa*, ví dụ: Phân khoa Y, Phân khoa Sư phạm, Phân khoa Khoa học, v.v...) hoặc *trường* hay *trường đại học* ( [tiếng Anh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *school* hay *college*; ví dụ: Trường Đại học Nông nghiệp, Trường Đại học Kỹ thuật, v.v...). Trong mỗi phân khoa đại học hay trường đại học có các *ngành* (ví dụ: ngành Điện tử, ngành Công chánh, v.v...); về mặt tổ chức, mỗi ngành tương ứng với một *ban* ( [tiếng Anh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *department*; tương đương với đơn vị *khoa* hiện nay). [[48]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL168-169-47)
Về mặt tổ chức, viện đại học của Việt Nam Cộng hòa trì đường lối phi chính trị của các đại học
[Tây phương](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%C3%A2y_ph%C6%B0%C6%A1ng). Các khoa trưởng của các trường phân khoa khong do Bộ Quốc gia Giáo dục bổ nhiệm mà do các giáo sư của Hội đồng Khoa bầu lên. [[49]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-M.E1.BB.A5c_4-48)
Trong hai thập niên 1960 và 1970, lúc
[hội nghị hòa bình](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hi%E1%BB%87p_%C4%91%E1%BB%8Bnh_Paris_1973) đang diễn ra ở Paris, chính phủ [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) ráo riết lên kế hoạch tái thiết sau chiến tranh, với viễn cảnh là hòa bình sẽ lập lại ở Việt Nam, một chính phủ liên hiệp sẽ được thành lập, người lính từ các bên trở về cần được đào tạo để tái hòa nhập vào xã hội. Trong khuôn khổ kế hoạch đó, có hai mô hình cơ sở giáo dục đại học mới và mang tính thực tiễn được hình thành, đó là *trường đại học cộng đồng* và *viện đại học bách khoa*. [[50]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL152-157-49)
Trường đại học cộng đồng là một cơ sở giáo dục đại học sơ cấp và đa ngành; sinh viên học ở đây để chuyển tiếp lên học ở các viện đại học lớn, hoặc mở mang kiến thức, hoặc học nghề để ra làm việc. Các trường đại học cộng đồng được thành lập với sự tham gia đóng góp, xây dựng, và quản trị của địa phương nhằm đáp ứng nhu cầu phát triển ở địa phương trong các mặt
[văn hóa](http://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%83n_h%C3%B3a), [xã hội](http://vi.wikipedia.org/wiki/X%C3%A3_h%E1%BB%99i), và [kinh tế](http://vi.wikipedia.org/wiki/Kinh_t%E1%BA%BF). Khởi điểm của mô hình giáo dục này là một [nghiên cứu](http://vi.wikipedia.org/wiki/Nghi%C3%AAn_c%E1%BB%A9u) của ông [Đỗ Bá Khê](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%97_B%C3%A1_Kh%C3%AA&action=edit&redlink=1) tiến hành vào năm [1969](http://vi.wikipedia.org/wiki/1969) mà các kết quả sau đó được đưa vào một [luận án](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Lu%E1%BA%ADn_%C3%A1n&action=edit&redlink=1) tiến sĩ trình ở [Viện Đại học Southern California](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Southern_California&action=edit&redlink=1) vào năm [1970](http://vi.wikipedia.org/wiki/1970) với tựa đề *The Community College Concept: A Study of its Relevance to Postwar Reconstruction in Vietnam* (Khái niệm trường đại học cộng đồng: Nghiên cứu sự phù hợp của nó với công cuộc tái thiết hậu chiến ở Việt Nam). Cơ sở đầu tiên được hình thành là Trường Đại học Cộng đồng Tiền Giang, thành lập vào năm [1971](http://vi.wikipedia.org/wiki/1971) ở [Định Tường](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_T%C6%B0%E1%BB%9Dng) sau khi mô hình giáo dục mới này được mang đi trình bày sâu rộng trong dân chúng. [[50]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL152-157-49)
Vào năm
[1973](http://vi.wikipedia.org/wiki/1973), [Viện Đại học Bách khoa Thủ Đức](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_B%C3%A1ch_khoa_Th%E1%BB%A7_%C4%90%E1%BB%A9c) (tên [tiếng Anh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *Thủ Đức * *Polytechnic* *University*, gọi tắt là *Thủ Đức Poly*) được thành lập. Đây là một cơ sở giáo dục đại học đa ngành, đa lĩnh vực, và chú trọng đến các ngành thực tiễn. Trong thời gian đầu, Viện Đại học Bách khoa Thủ Đức có các trường đại học chuyên về [Nông nghiệp](http://vi.wikipedia.org/wiki/N%C3%B4ng_nghi%E1%BB%87p), [Kỹ thuật](http://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87), [Giáo dục](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c), [Khoa học](http://vi.wikipedia.org/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc) và [Nhân văn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%C3%A2n_v%C4%83n_h%E1%BB%8Dc), [Kinh tế](http://vi.wikipedia.org/wiki/Kinh_t%E1%BA%BF) và [Quản trị](http://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%E1%BA%A3n_tr%E1%BB%8B), và [Thiết kế đô thị](http://vi.wikipedia.org/wiki/Thi%E1%BA%BFt_k%E1%BA%BF_%C4%91%C3%B4_th%E1%BB%8B); ngoài ra còn có trường đào tạo sau đại học. Theo kế hoạch, các cơ sở giáo dục đều được gom chung lại trong một khuôn viên rộng lớn, tạo một môi trường gợi hứng cho trí thức suy luận, với một cảnh trí được thiết kế nhằm nâng cao óc sáng tạo; quản lý hành chính tập trung để tăng hiệu năng và giảm chi phí. [[50]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL152-157-49)
Sau năm
[1975](http://vi.wikipedia.org/wiki/1975), dưới chính thể [Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam), toàn bộ các cơ sở giáo dục đại học thời Việt Nam Cộng hòa bị đổi tên và bị phân tán theo khuôn mẫu giáo dục của [Liên Xô](http://vi.wikipedia.org/wiki/Li%C3%AAn_X%C3%B4) nên không còn mô hình theo đó các trường hay phân khoa đại học cấu thành viện đại học, mà mỗi trường trở nên biệt lập. [[51]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-50) Giáo dục đại học Việt Nam dưới các chính thể [Việt Nam Dân chủ Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_D%C3%A2n_ch%E1%BB%A7_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) và Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam theo mô hình phân tán ngành học. [[52]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-51) Các "trường đại học bách khoa" được thành lập dưới hai chính thể này ( [Trường Đại học Bách khoa Hà Nội](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_B%C3%A1ch_khoa_H%C3%A0_N%E1%BB%99i), [Trường Đại học Bách khoa Thành phố Hồ Chí Minh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_B%C3%A1ch_khoa,_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Qu%E1%BB%91c_gia_Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh), và [Trường Đại học Bách khoa Đà Nẵng](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_B%C3%A1ch_khoa,_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_%C4%90%C3%A0_N%E1%BA%B5ng)) không giống như mô hình *viện đại học bách khoa* vì chỉ tập trung vào các ngành [kỹ thuật](http://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87). Tương tự, mô hình "trường đại học tổng hợp" ( [Trường Đại học Tổng hợp Hà Nội](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_T%E1%BB%95ng_h%E1%BB%A3p_H%C3%A0_N%E1%BB%99i), [Trường Đại học Tổng hợp Thành phố Hồ Chí Minh](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_T%E1%BB%95ng_h%E1%BB%A3p_Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh&action=edit&redlink=1), và [Trường Đại học Tổng hợp Huế](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_T%E1%BB%95ng_h%E1%BB%A3p_Hu%E1%BA%BF&action=edit&redlink=1)) cũng chỉ tập trung vào các ngành [khoa học](http://vi.wikipedia.org/wiki/Khoa_h%E1%BB%8Dc) cơ bản, chứ không mang tính chất toàn diện. Đến đầu thập niên [1990](http://vi.wikipedia.org/wiki/1990), chính phủ Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam mới thành lập 2 "đại học" cấp quốc gia và 3 "đại học" cấp vùng theo mô hình gần giống như mô hình *viện đại học*. [[53]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-52) Vào tháng 10 năm [2009](http://vi.wikipedia.org/wiki/2009), một số đại biểu của [Quốc hội](http://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%E1%BB%91c_h%E1%BB%99i_Vi%E1%BB%87t_Nam) nước Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam đưa ra đề nghị gọi tên các "đại học" cấp quốc gia và cấp vùng là "viện đại học". [[54]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-53) *Bài chi tiết: Viện Đại học Sài Gòn, Viện Đại học Huế, Viện Đại học Cần Thơ, và Viện Đại học Bách khoa Thủ Đức* *Bài chi tiết: Viện Đại học Đà Lạt, Viện Đại học Vạn Hạnh, và Viện Đại học Minh Đức* *Sinh viên ở Học viện Quốc gia Hành chánh, đường Alexandre de Rhodes, Sài Gòn* *Bài chi tiết: Học viện Quốc gia Hành chánh, Học viện Quốc gia Nông nghiệp, Viện Hải dương học Nha Trang, và Viện Khảo cổ (Việt Nam Cộng hòa)* *Phòng thí nghiệm ở Viện Pasteur Sài Gòn* *Bài chi tiết: Trường đại học cộng đồng*
Bắt đầu từ năm 1971 chính phủ mở một số trường đại học cộng đồng (theo mô hình
*community college* của [Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3)) như Trường Đại học Cộng đồng Tiền Giang ở [Mỹ Tho](http://vi.wikipedia.org/wiki/M%E1%BB%B9_Tho), [[70]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-69) Duyên Hải ở [Nha Trang](http://vi.wikipedia.org/wiki/Nha_Trang), [[71]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-ccvn-70) Quảng Đà ở [Đà Nẵng](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%C3%A0_N%E1%BA%B5ng) (1974), [[72]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-71) và Long Hồ ở [Vĩnh Long](http://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%A9nh_Long). [[50]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL152-157-49) Trường Đại học Cộng đồng Tiền Giang đặt trọng tâm vào nông nghiệp; Trường Đại học Cộng đồng Duyên Hải hướng về ngư nghiệp. [[71]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-ccvn-70) Riêng Trường Long Hồ còn đang dang dở chưa hoàn tất thì chính thể Việt Nam Cộng hòa bị giải tán. [[73]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-72) Ở [Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) thì có Trường Đại học Regina Pacis (khai giảng vào năm [1973](http://vi.wikipedia.org/wiki/1973)) dành riêng cho nữ sinh do [Công giáo](http://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B4ng_gi%C3%A1o) thành lập, và theo triết lý đại học cộng đồng. [[71]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-ccvn-70) *Bài chi tiết: Trường Quốc gia Nông lâm mục, Trung tâm Quốc gia Kỹ thuật Phú Thọ, Học viện Cảnh sát Quốc gia (Việt Nam Cộng hòa), và Hệ thống giáo dục kỹ thuật thời Việt Nam Cộng hòa*
Ngoài những trường đại học còn có hệ thống trường cao đẳng như Trường Bách khoa Phú Thọ và Trường Nông lâm súc. Một số những trường này sang thập niên 1970 được nâng lên tương đương với cấp đại học.
*Các giáo sư Trường Quốc gia Âm nhạc và Kịch nghệ đồng tấu: Trần Thanh Tâm (đờn kìm), Phan Văn Nghị (đờn cò), Trương Văn Đệ (đờn tam), Vũ Văn Hòa (sáo), và Nguyễn Vĩnh Bảo (đờn tranh).* *Bài chi tiết: Trường Quốc gia Âm nhạc và Kịch nghệ và Trường Quốc gia Âm nhạc Huế*
Một số sinh viên bậc đại học được cấp giấy phép đi du học ở nước ngoài. Hai quốc gia thu nhận nhiều sinh viên Việt Nam vào năm 1964 là
[Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C3%A1p) (1.522) và [Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) (399), đa số theo học các ngành khoa học xã hội và kỹ sư. [[10]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-Smith-9) **Tài liệu và dụng cụ giáo khoa** [Truyện Kiều](http://vi.wikipedia.org/wiki/Truy%E1%BB%87n_Ki%E1%BB%81u) bản [chữ Nôm](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BB%AF_N%C3%B4m) của Chiêm Vân Thị do Bộ Giáo dục Việt Nam Cộng hòa xuất bản năm 1967
Năm
[1958](http://vi.wikipedia.org/wiki/1958), chính phủ [Đệ nhất Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BA%A5t_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam) cho lập Ban Tu thư thuộc Bộ Quốc gia Giáo dục để soạn, dịch, và in sách giáo khoa cho hệ thống giáo dục toàn quốc. Tính đến năm [1962](http://vi.wikipedia.org/wiki/1962), Bộ Quốc gia Giáo dục đã ấn hành xong 39 đầu sách tiểu học, 83 sách trung học, và 9 sách đại học. [[82]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-81)
Các giáo chức và họa sĩ làm việc trong Ban Tu thư đã soạn thảo trọn bộ sách cho bậc tiểu học. Bộ sách này được đánh giá cao cả về nội dung lẫn hình thức. Có nhiều sách đã được viết, dịch, và phát hành để học sinh và sinh viên có tài liệu tham khảo. Phần lớn sách giáo khoa và trang thiết bị dụng cụ học tập do Trung tâm Học liệu của Bộ Giáo dục sản xuất và cung cấp với sự giúp đỡ của một số cơ quan nước ngoài. Trung tâm này còn hợp tác với
[UNESCO](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BB%95_ch%E1%BB%A9c_Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c,_Khoa_h%E1%BB%8Dc_v%C3%A0_V%C4%83n_h%C3%B3a_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c) để viết và dịch sách dành cho thiếu nhi để giúp các em hiểu biết về các nền văn hóa khác nhau và tạo sự đoàn kết giữa các nhi đồng trên thế giới. Bộ Giáo dục cũng dành riêng ngân quỹ để in sách giáo khoa bậc tiểu học cho gần 30 [sắc tộc thiểu số](http://vi.wikipedia.org/wiki/D%C3%A2n_t%E1%BB%99c_Vi%E1%BB%87t_Nam) khác nhau ở Việt Nam.
Ngoài ra, để có sự thống nhất trong việc sử dụng các danh từ chuyên môn, Bộ Giáo dục cũng đã thiết lập Ủy ban Quốc gia Soạn thảo Danh từ Chuyên môn bao gồm nhiều giáo sư đại học. Ủy ban đã soạn thảo và, thông qua Trung tâm Học liệu, ấn hành những tập đầu tiên trong lĩnh vực văn học và khoa học.
[[83]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL34-82) Trong những dự án đó Bộ cho in lại nguyên bản Truyện Kiều bằng [chữ Nôm](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%E1%BB%AF_N%C3%B4m). **Nhà giáo** *Trường Đại học Sư phạm thuộc Viện Đại học Sài Gòn*
Trường Đại học Sư phạm Sài Gòn thuộc
[Viện Đại học Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_S%C3%A0i_G%C3%B2n) (thành lập vào năm 1957) là cơ sở sư phạm đầu tiên, bắt đầu khai giảng năm 1958. [[84]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-83) Sau có thêm các trường cao đẳng sư phạm ở [Ban Mê Thuột](http://vi.wikipedia.org/wiki/Bu%C3%B4n_Ma_Thu%E1%BB%99t), [Huế](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hu%E1%BA%BF), [Vĩnh Long](http://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%A9nh_Long_%28th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91%29), [Long An](http://vi.wikipedia.org/wiki/Long_An), và [Quy Nhơn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Quy_Nh%C6%A1n) [[85]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-84) [Nha Trang](http://vi.wikipedia.org/wiki/Nha_Trang), [Mỹ Tho](http://vi.wikipedia.org/wiki/M%E1%BB%B9_Tho), [Cần Thơ](http://vi.wikipedia.org/wiki/C%E1%BA%A7n_Th%C6%A1), [Long Xuyên](http://vi.wikipedia.org/wiki/Long_Xuy%C3%AAn). [[86]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-85) Ngoài ra còn có Trường Đại học Sư phạm Huế thuộc [Viện Đại học Huế](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Hu%E1%BA%BF) và Trường Đại học Sư phạm Đà Lạt thuộc [Viện Đại học Đà Lạt](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_%C4%90%C3%A0_L%E1%BA%A1t). [[87]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL135-138-86) Vào thời điểm năm 1974, cả nước có 16 cơ sở đào tạo giáo viên tiểu học với chương trình hai năm còn gọi là chương trình sư phạm cấp tốc. Chương trình này nhận những ai đã đậu được bằng Trung học Đệ nhất cấp. [[88]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-87) Hằng năm chương trình này đào tạo khoảng 2.000 giáo viên tiểu học. [[89]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-88) Giáo viên trung học thì phải theo học chương trình của trường đại học sư phạm (2 hoặc 4 năm). [[90]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-89) Sinh viên các trường sư phạm được cấp [học bổng](http://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%8Dc_b%E1%BB%95ng) nếu ký hợp đồng 10 năm làm việc cho nhà nước ở các trường công lập sau khi tốt nghiệp. [[91]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-90)
Nha Sư phạm (thuộc Bộ Văn hóa, Giáo dục và Thanh niên) và các trường sư phạm thường xuyên tổ chức các chương trình tu nghiệp và các buổi hội thảo giáo dục để giáo chức có dịp học hỏi và phát triển nghề nghiệp. Bộ Văn hóa, Giáo dục và Thanh niên cũng gởi gởi nhiều giáo chức đi tu nghiệp ở các nước như
[Anh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Anh), [Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C3%A1p), [Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3), [Nhật](http://vi.wikipedia.org/wiki/Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n), [Đức](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c), v.v... [[87]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL135-138-86)
Đối với giáo sư đại học thì đa số xuất thân từ
[Viện Đại học Đông Dương](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_%C4%90%C3%B4ng_D%C6%B0%C6%A1ng) ở Hà Nội từ trước năm [1954](http://vi.wikipedia.org/wiki/1954). Số khác được đào tạo ở [Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C3%A1p), [Đức](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c) và [Mỹ](http://vi.wikipedia.org/wiki/M%E1%BB%B9). Vào năm 1970 tổng cộng có 941 giáo sư giảng dạy ở các trường đại học của Việt Nam Cộng hòa. [[56]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-Higher_Education-55)
Chỉ số lương của giáo viên tiểu học mới ra trường là 250, giáo học bổ túc hạng 5 là 320, giáo sư trung học đệ nhất cấp hạng 4 là 400, giáo sư trung học đệ nhị cấp hạng 5 là 430, hạng 4 là 470. Với mức lương căn bản như vậy, cộng thêm phụ cấp sư phạm, nhà giáo ở các thành phố thời
[Đệ nhất Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BA%A5t_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam) có cuộc sống khá thoải mái, có thể mướn được người giúp việc trong nhà. Sang thời [Đệ nhị Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BB%8B_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam), đời sống bắt đầu đắt đỏ, vật giá leo thang, nhà giáo cảm thấy chật vật hơn, nhất là ở những thành phố lớn như [Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) và [Đà Nẵng](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%C3%A0_N%E1%BA%B5ng). Tuy vậy, lúc nào các nhà giáo cũng giữ vững tinh thần và tư cách của nhà mô phạm (người mẫu mực, người đóng vai trò hình mẫu), từ cách ăn mặc thật đứng đắn đến cách ăn nói, giao tiếp với phụ huynh và học sinh, và với cả giới chức chính quyền địa phương. [[87]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL135-138-86) **Thi cử và đánh giá kết quả học tập**
Đề thi trắc nghiệm đã được sử dụng cho môn Công dân, Sử, Địa trong các kỳ thi
[Tú tài I và Tú tài II](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%C3%BA_t%C3%A0i_I_v%C3%A0_II) từ niên khóa [1965](http://vi.wikipedia.org/wiki/1965)- [1966](http://vi.wikipedia.org/wiki/1966). Đến năm [1974](http://vi.wikipedia.org/wiki/1974), toàn bộ các môn thi trong kỳ thi tú tài gồm toàn những câu trắc nghiệm. Các vị thanh tra trong ban soạn đề thi đều phải đi dự lớp huấn luyện về cách thức soạn câu hỏi, thử nghiệm các câu hỏi với trên 1.800 học sinh ở nhiều nơi, phân tích câu trả lời của học sinh để tính độ khó của câu hỏi và trả lời để lựa chọn hoặc điều chỉnh câu hỏi trắc nghiệm cho thích hợp. [[27]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL38-44-26)
Đầu những năm
[1970](http://vi.wikipedia.org/wiki/1970), Nha Khảo thí của Bộ Quốc gia Giáo dục đã ký hợp đồng với công ty [IBM](http://vi.wikipedia.org/wiki/IBM) để điện toán hóa toàn bộ hồ sơ thí vụ, từ việc ghi danh, làm phiếu báo danh, chứng chỉ trúng tuyển... đến các con số thống kê cần thiết. Bảng trả lời cho đề thi trắc nghiệm được đặt từ [Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3), và bài làm của thí sinh được chấm bằng máy [IBM 1230](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=IBM_1230&action=edit&redlink=1). Điểm chấm xong từ máy chấm được chuyển sang máy [IBM 534](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=IBM_534&action=edit&redlink=1) để đục lỗ. Những phiếu đục lỗ này được đưa vào máy [IBM 360](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=IBM_360&action=edit&redlink=1) để đọc điểm, nhân hệ số, cộng điểm, tính điểm trung bình, độ lệch chuẩn, chuyển điểm thô ra điểm tiêu chuẩn, tính thứ hạng trúng tuyển v.v... Nhóm mẫu ( *sample*) và nhóm định chuẩn ( *norm group*) được lựa chọn kỹ càng theo đúng phương pháp của khoa học thống kê để tính điểm trung bình và độ lệch tiêu chuẩn. [[27]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL38-44-26) **Tổ chức quản trị**
Dưới thời
[Đệ nhất Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BA%A5t_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam), Bộ Quốc gia Giáo dục có Tổng Nha Trung Tiểu học và Bình dân Giáo dục phụ trách giáo dục tiểu học và trung học; đứng đầu là một Tổng Giám đốc. Tổng Nha này (văn phòng đặt tại số 7 đường Nguyễn Bỉnh Khiêm, [Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh)) bao gồm Nha Trung học, Nha Tiểu học, Nha Tư thục, Sở Khảo thí, và Ban Thanh tra và Soạn Đề thi. Ở địa phương, mỗi tỉnh có một Ty Tiểu học để quản lý tất cả các trường tiểu học trong tỉnh. Nhưng các trường trung học ở Sài Gòn và ở các tỉnh lỵ và quận lỵ đều làm việc thẳng với Nha Trung học ở Tổng Nha. Khi số trường trung học gia tăng quá nhiều thi Nha Trung học hoạt động không còn hữu hiệu nữa. Ở tại các tỉnh, [hiệu trưởng](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Hi%E1%BB%87u_tr%C6%B0%E1%BB%9Fng&action=edit&redlink=1) trường trung học tỉnh lỵ kiêm luôn việc kiểm soát các trường [bán công](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=B%C3%A1n_c%C3%B4ng&action=edit&redlink=1) và [tư thục](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%C6%B0_th%E1%BB%A5c) khiến vị trí công việc này rất nặng nề. [[92]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL44-47-91) Năm [1958](http://vi.wikipedia.org/wiki/1958) lập Ban Tu thư để soạn sách giáo khoa, phần lớn in ở ngoại quốc với viện trợ của Mỹ. [[93]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-92) *Bản đồ hành chính với địa giới các tỉnh của Việt Nam Cộng hòa và bốn khu học chánh (cũng tương ứng với bốn vùng chiến thuật)*
Tháng 6 năm
[1971](http://vi.wikipedia.org/wiki/1971), dưới thời [Đệ nhị Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BB%8B_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam), Bộ Quốc gia Giáo dục mở rộng thành Bộ Văn hóa, Giáo dục và Thanh niên (VH-GD-TN). Cơ quan đầu não của Bộ bào gồm: Một Tổng trưởng (ngày nay gọi là Bộ trưởng), một Thứ trưởng, và bốn Phụ tá đặc biệt (ngang hàng thứ trưởng) đặc trách Trung Tiểu học và Bình dân Giáo dục, Văn hóa, Thanh niên, và Kế hoạch. Điều hành văn phòng cơ quan đầu não có Đổng lý văn phòng (chức vụ này bị bãi bỏ từ năm [1974](http://vi.wikipedia.org/wiki/1974)), Chánh văn phòng của Tổng trưởng, Chánh văn phòng của Thứ trưởng, Bí thư của Tổng trưởng, Bí thư của Thứ trưởng, Tham chánh Văn phòng của Tổng trưởng, các Công cán Ủy viên của Tổng trưởng, Thứ trưởng, Phụ tá đặc biệt, và một số Thanh tra đặc biệt tại Bộ. [[92]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL44-47-91)
Tổng thư ký và Phó tổng thư ký của Bộ trông coi khối điều hành ở trung ương với 13 nha, 1 sở, và 1 trung tâm: (1) Nha Sưu tầm và Nghiên cứu Giáo dục, (2) Nha Kế hoạch và Pháp chế, (3) Nha Học chánh (tức là Quản trị Giáo dục), (4) Nha Sinh hoạt Học đường, (5) Nha Sinh hoạt Văn hóa, (6) Nha Sinh hoạt Thanh niên, (7) Nha Công tác Quốc tế, (8) Nha Sư phạm và Tu nghiệp, (9) Nha Khảo thí, (10) Nha Y tế Học đường, (11) Nha Nhân viên, (12) Nha Tài chính, (13) Nha Tạo tác (tức là Kiến thiết và Hậu cần), (14) Sở Văn thư, và (15) Trung tâm Học liệu. Thanh Tra Đoàn được lập ở trung ương, bên cạnh khối điều hành của Tổng thư ký. Tổng Nha Trung Tiểu học và Bình Dân Giáo dục được giải tán và tất cả các công việc thuộc Tổng Nha được đưa về Bộ và nằm dưới sự điều hành trực tiếp của Phụ tá đặc biệt đặc trách Trung Tiểu học và Bình Dân Giáo dục.
[[92]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL44-47-91)
Vào năm
[1972](http://vi.wikipedia.org/wiki/1972), Bộ VH-GD-TN thiết lập 4 Khu Học chánh để đại diện cho Bộ ở 4 [vùng chiến thuật](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#C.C3.A1c_qu.C3.A2n_khu) (quân khu) để đôn đốc, kiểm soát và giúp đỡ công việc văn hóa, giáo dục, và thanh niên ở các tỉnh thuộc phạm vi quân khu của mình. Đây là một cơ quan hoạt động rất hữu hiệu. Tuy nhiên vì ngân sách eo hẹp và vì nhu cầu cải tổ công vụ trên toàn quốc nên Khu Học chánh bị giải tán sau hơn một năm hoạt động. Tại mỗi tỉnh, Bộ VH-GD-TN cho thiết lập một Sở Học chánh để phụ trách tất cả các công việc liên quan đến văn hóa và giáo dục trong tỉnh; Ty Tiểu học được sáp nhập vào Sở Học chánh. Bộ VH-GD-TN mong muốn rằng cơ quan học chánh ở mỗi tỉnh phải có địa vị quan trọng và càng ít bị áp lực của địa phương càng tốt cho nên đã nâng cơ quan này lên thành Sở. Tuy vậy, do tình hình đất nước, điều này không thể thực hiện được, và công cuộc cải tổ công vụ toàn quốc đã đưa đến quyết định chuyển Sở Học chánh thành Ty Văn hóa Giáo dục tại địa phương từ năm [1974](http://vi.wikipedia.org/wiki/1974). Trên toàn lãnh thổ [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) lúc này có 50 Ty Văn hóa Giáo dục đặt tại 48 tỉnh lỵ và 2 thị xã. [[92]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL44-47-91)
Về mặt ngân sách vào thời điểm năm
[1961](http://vi.wikipedia.org/wiki/1961) thời [Đệ nhất Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BA%A5t_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam) với ngân sách quốc gia là 15.276 triệu [đồng](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%93ng_%28ti%E1%BB%81n_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a%29), chính phủ chi 811,4 triệu cho ngân sách giáo dục; chính quyền địa phương góp 563,3 triệu đồng tính tổng cộng là 8,99% ngân sách quốc gia. [[69]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-unesco-68)
Bộ Quốc gia Giáo dục còn điều hành
[Viện Khảo cổ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_Kh%E1%BA%A3o_c%E1%BB%95_%28Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a%29) và quản lý các viện bảo tàng quốc gia như [Viện Bảo tàng Quốc gia Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Vi%E1%BB%87t_Nam_%28th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh%29) ở Sài Gòn, [Viện Bảo tàng Huế](http://vi.wikipedia.org/wiki/B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_M%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt_Cung_%C4%91%C3%ACnh_Hu%E1%BA%BF) và [Viện Bảo tàng Chàm](http://vi.wikipedia.org/wiki/B%E1%BA%A3o_t%C3%A0ng_Ngh%E1%BB%87_thu%E1%BA%ADt_%C4%91i%C3%AAu_kh%E1%BA%AFc_Ch%C4%83m_%C4%90%C3%A0_N%E1%BA%B5ng).
Giáo dục là của những người làm giáo dục
Ở
[Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam), ngay từ thời xa xưa, giáo dục là của những người làm giáo dục. Các vương triều của [Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) thường chỉ vạch ra những đường nét chung và những mục tiêu chung, kèm theo đó là tổ chức các kỳ thi để tuyển chọn người tài mà không trực tiếp can dự vào hoạt động giảng dạy của các cơ sở giáo dục. Sang thời [Pháp thuộc](http://vi.wikipedia.org/wiki/L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Vi%E1%BB%87t_Nam_th%E1%BB%9Di_Ph%C3%A1p_thu%E1%BB%99c), người Pháp lập ra một nền giáo dục mới, nhưng việc điều hành và soạn thảo chương trình vẫn được giao cho các nhà giáo được huấn luyện chuyên môn, dù là người Pháp hay [người Việt](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Vi%E1%BB%87t). [[94]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL127-128-93)
Đặc điểm trên được tôn trọng trong suốt thời
[Quốc gia Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%E1%BB%91c_gia_Vi%E1%BB%87t_Nam) của Cựu hoàng [Bảo Đại](http://vi.wikipedia.org/wiki/B%E1%BA%A3o_%C4%90%E1%BA%A1i) và đặc biệt là thời [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a). Các chức vụ bộ trưởng hay tổng trưởng giáo dục có thể là do các chính trị gia hay những người thuộc các ngành khác đảm nhiệm, nhưng các chức vụ khác trong Bộ Giáo dục đều là những nhà giáo chuyên nghiệp đảm trách (ngoài trừ một số chức vụ có tính chất chính trị như đổng lý văn phòng, bí thư, v.v...). Họ là những người am hiểu công việc, có kinh nghiệm, giàu tâm huyết, và xem chính trị chỉ là nhất thời, tương lai của dân tộc mới quan trọng. Trong các cơ quan lập pháp, những người đứng đầu các ủy ban hay tiểu ban giáo dục của Thượng viện và Hạ viện đều là những nghị sĩ quốc hội xuất thân từ nhà giáo. Ngoại trừ ở những vùng mất an ninh, những gì thuộc phạm vi chính trị nhất thời đều phải ngưng lại trước ngưỡng cửa học đường. [[94]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL127-128-93)
Riêng trong lĩnh vực giáo dục đại học, Điều 10 của
[Hiến pháp Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hi%E1%BA%BFn_ph%C3%A1p_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_1967) (1967) nêu rõ: *Nền giáo dục đại học được tự trị*. [[2]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-hienphap1967-1) Ở miền Nam trước [1975](http://vi.wikipedia.org/wiki/1975) không có "Bộ Đại học" cũng không có cơ quan chủ quản kiểu như Bộ Y tế quản lý các trường đại học Y-Dược. Trong ban lãnh đạo của Bộ Quốc gia Giáo dục của [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) có một [thứ trưởng](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Th%E1%BB%A9_tr%C6%B0%E1%BB%9Fng&action=edit&redlink=1) đặc trách giáo dục đại học. Công việc của vị này chủ yếu là lo về chính sách chung vì các viện đại học là *cơ quan ngoại vi* đối với Bộ ở trung ương. Về học vụ và điều hành, các cơ sở giáo dục đại học được **tự trị**. Các hội đồng ở cấp viện đại học và cấp trường đại học (hay phân khoa) có quyền thảo luận và quyết định mà không phải trình báo hay xin chỉ thị từ bất cứ ai. [[48]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL168-169-47)
Về mặt
[tài chính](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%C3%A0i_ch%C3%ADnh), tuy các viện đại học công lập có [ngân sách](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ng%C3%A2n_s%C3%A1ch) riêng nhưng đây là một phần của ngân sách chung thuộc ngân sách quốc gia và phải được Quốc hội chấp thuận. Tất cả các chi tiêu phải qua thủ tục "chiếu hội ngân sách" ("chiếu hội"=kiểm nhận) do Bộ Tài chính kiểm soát và thực hiện. Ngoài ra, giảng viên và nhân viên là công chức quốc gia. Việc tuyển mới, chuyển ngạch, bổ nhiệm, thăng chức, v.v... phải qua thủ tục "chiếu hội công vụ" do Phủ Tổng ủy Công vụ thực hiện để kiểm soát. Trong thực tế, thủ tục này được thực hiện một cách khá dễ dàng và nhanh chóng. Như vậy, về mặt tài chính các viện đại học công lập ở miền Nam không được nhiều quyền tự trị như các viện đại học ở [Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Lý do của việc này là do các viện đại học này không thu học phí của sinh viên, không có nguồn thu riêng. [[48]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL168-169-47)
Các kỳ đại hội giáo dục quốc gia
Đại hội Giáo dục Quốc gia lần I: tổ chức ở
[Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) vào năm [1958](http://vi.wikipedia.org/wiki/1958). Triết lý giáo dục *nhân bản* - *dân tộc* - *khai phóng* được chính thức hóa ở hội nghị này. [[95]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL136-138-94)
Đại hội Giáo dục Quốc gia lần II: tổ chức ở
[Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) vào năm [1964](http://vi.wikipedia.org/wiki/1964). Đại hội này tái xác nhận ba nguyên tắc căn bản *nhân bản* - *dân tộc* - *khai phóng* và tổ chức lại hệ thống học đường nhấn mạnh đến sự học tập liên tục từ lớp 1 đến lớp 12. [[95]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL136-138-94)
Một số nhà lãnh đạo giáo dục tiêu biểu
Trong suốt thời gian 20 năm tồn tại, các vị tổng trưởng (tức bộ trưởng) và thứ trưởng giáo dục của
[Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) đã có những ý tưởng, sáng kiến, và nỗ lực mang lại sự tiến bộ cho nền giáo dục ở [miền Nam Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Mi%E1%BB%81n_Nam_Vi%E1%BB%87t_Nam). Sau đây là vài nhà lãnh đạo tiêu biểu: [[96]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-NTL8-95) [Phan Huy Quát](http://vi.wikipedia.org/wiki/Phan_Huy_Qu%C3%A1t): sinh năm [1911](http://vi.wikipedia.org/wiki/1911), mất năm [1979](http://vi.wikipedia.org/wiki/1979); Tổng trưởng Giáo dục [Quốc gia Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%E1%BB%91c_gia_Vi%E1%BB%87t_Nam) [1949](http://vi.wikipedia.org/wiki/1949). Ông mất trong [tù cải tạo](http://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%8Dc_t%E1%BA%ADp_c%E1%BA%A3i_t%E1%BA%A1o) dưới chính thể [Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam). [Nguyễn Thành Giung](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_Th%C3%A0nh_Giung&action=edit&redlink=1): sinh năm [1894](http://vi.wikipedia.org/wiki/1894) tại [Sa Đéc](http://vi.wikipedia.org/wiki/Sa_%C4%90%C3%A9c); tiến sĩ [vạn vật học](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=V%E1%BA%A1n_v%E1%BA%ADt_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1) (Viện Đại học Khoa học Marseille); Bộ trưởng Bộ Quốc gia Giáo dục 1952-53 thời [Quốc gia Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Qu%E1%BB%91c_gia_Vi%E1%BB%87t_Nam), kiêm Phó Viện trưởng Viện Đại học Hà Nội. [[97]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-96) [Trần Hữu Thế](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%E1%BA%A7n_H%E1%BB%AFu_Th%E1%BA%BF&action=edit&redlink=1): sinh năm [1922](http://vi.wikipedia.org/wiki/1922) tại [Mỹ Tho](http://vi.wikipedia.org/wiki/M%E1%BB%B9_Tho), mất năm [1995](http://vi.wikipedia.org/wiki/1995) tại [Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C3%A1p); [tiến sĩ khoa học](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFn_s%C4%A9_khoa_h%E1%BB%8Dc) (1952), từng dạy học ở Lyon ( [Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C3%A1p)) và làm [giáo sư](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_s%C6%B0) ở Trường Đại học Khoa học thuộc [Viện Đại học Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_S%C3%A0i_G%C3%B2n); từ [1958](http://vi.wikipedia.org/wiki/1958) đến [1960](http://vi.wikipedia.org/wiki/1960) làm Bộ trưởng Bộ Quốc gia Giáo dục; từng làm Đại sứ của Việt Nam Cộng hòa tại [Philippines](http://vi.wikipedia.org/wiki/Philippines). Dưới thời Bộ trưởng Trần Hữu Thế, số lượng học sinh, sinh viên gia tăng nhanh chóng, và nhiều cải tiến trong giáo dục đã được thực hiện. Cùng thời kỳ này, Đại hội Giáo dục Quốc gia (lần I) được tổ chức ở [Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) vào năm [1958](http://vi.wikipedia.org/wiki/1958) chính thức hóa ba nguyên tắc nhân bản, dân tộc, và khai phóng làm nền tảng cho triết lý giáo dục Việt Nam Cộng hòa. [Nguyễn Văn Trường](http://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng): sinh năm [1930](http://vi.wikipedia.org/wiki/1930) tại [Vĩnh Long](http://vi.wikipedia.org/wiki/V%C4%A9nh_Long); giáo sư tại [Viện Đại học Huế](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Hu%E1%BA%BF); hai lần đảm trách chức vụ Tổng trưởng Giáo dục thời kỳ chuyển tiếp giữa [Đệ nhất](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BA%A5t_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam) và [Đệ nhị Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BB%8B_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam). Ông là người tích cực vận động và đóng góp vào sự ra đời của [Viện Đại học Cần Thơ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_C%E1%BA%A7n_Th%C6%A1) vào năm [1966](http://vi.wikipedia.org/wiki/1966). [Trần Ngọc Ninh](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%E1%BA%A7n_Ng%E1%BB%8Dc_Ninh&action=edit&redlink=1): sinh năm [1923](http://vi.wikipedia.org/wiki/1923) tại [Hà Nội](http://vi.wikipedia.org/wiki/H%C3%A0_N%E1%BB%99i); bác sĩ giải phẫu và giáo sư [Trường Đại học Y khoa Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Y_khoa_S%C3%A0i_G%C3%B2n), giáo sư Văn minh Đại cương và Văn hóa Việt Nam tại [Viện Đại học Vạn Hạnh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_V%E1%BA%A1n_H%E1%BA%A1nh); Phó Thủ tướng kiêm Tổng trưởng Giáo dục thời kỳ chuyển tiếp giữa [Đệ nhất](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BA%A5t_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam) và [Đệ nhị Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BB%8B_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam). [[98]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-97) [Lê Minh Trí](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=L%C3%AA_Minh_Tr%C3%AD&action=edit&redlink=1): bác sĩ y khoa tai-mũi-họng, giáo sư [Trường Đại học Y khoa Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Y_khoa_S%C3%A0i_G%C3%B2n), [[99]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-98) làm Tổng trưởng Giáo dục bị ám sát bằng [lựu đạn](http://vi.wikipedia.org/wiki/L%E1%BB%B1u_%C4%91%E1%BA%A1n) năm [1969](http://vi.wikipedia.org/wiki/1969). [[100]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-99) [Nguyễn Lưu Viên](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_L%C6%B0u_Vi%C3%AAn&action=edit&redlink=1): sinh năm [1919](http://vi.wikipedia.org/wiki/1919); bác sĩ, từng làm việc tại [Trường Đại học Y khoa Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Y_khoa_S%C3%A0i_G%C3%B2n), [Bệnh viện Chợ Rẫy](http://vi.wikipedia.org/wiki/B%E1%BB%87nh_vi%E1%BB%87n_Ch%E1%BB%A3_R%E1%BA%ABy), và [Viện Pasteur Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Vi%E1%BB%87n_Pasteur_S%C3%A0i_G%C3%B2n&action=edit&redlink=1); từ [1969](http://vi.wikipedia.org/wiki/1969) đến [1971](http://vi.wikipedia.org/wiki/1971) làm Phó Thủ tướng kiêm Tổng trưởng Giáo dục rồi Phó thủ tướng kiêm Trưởng Phái đoàn [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) ở Hội nghị La Celle Saint Cloud trong chính phủ [Trần Thiện Khiêm](http://vi.wikipedia.org/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Thi%E1%BB%87n_Khi%C3%AAm). [Ngô Khắc Tĩnh](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Ng%C3%B4_Kh%E1%BA%AFc_T%C4%A9nh&action=edit&redlink=1): sinh năm [1922](http://vi.wikipedia.org/wiki/1922) tại [Phan Rang](http://vi.wikipedia.org/wiki/Phan_Rang), mất năm [2005](http://vi.wikipedia.org/wiki/2005) tại [Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3); dược sĩ (tốt nghiệp ở [Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C3%A1p)); từ năm [1971](http://vi.wikipedia.org/wiki/1971) đến [1975](http://vi.wikipedia.org/wiki/1975) làm Tổng trưởng Bộ Văn hóa, Giáo dục, và Thanh niên; từ năm [1975](http://vi.wikipedia.org/wiki/1975) đến [1988](http://vi.wikipedia.org/wiki/1988) bị [tù cải tạo](http://vi.wikipedia.org/wiki/H%E1%BB%8Dc_t%E1%BA%ADp_c%E1%BA%A3i_t%E1%BA%A1o) dưới chính thể [Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam). [Đỗ Bá Khê](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=%C4%90%E1%BB%97_B%C3%A1_Kh%C3%AA&action=edit&redlink=1): sinh năm [1922](http://vi.wikipedia.org/wiki/1922) tại [Mỹ Tho](http://vi.wikipedia.org/wiki/M%E1%BB%B9_Tho), mất năm [2005](http://vi.wikipedia.org/wiki/2005) tại [Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3); tiến sĩ giáo dục ( [Viện Đại học Southern California](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Southern_California&action=edit&redlink=1)); Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Giáo dục, và Thanh niên thời [Đệ nhị Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BB%8B_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam). Ông là người đã thiết lập hệ thống các [trường đại học cộng đồng](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%91%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_c%E1%BB%99ng_%C4%91%E1%BB%93ng&action=edit&redlink=1) ở miền Nam Việt Nam và được xem là "cha đẻ của các trường đại học cộng đồng Việt Nam". Ông còn thiết lập [Viện Đại học Bách khoa Thủ Đức](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_B%C3%A1ch_khoa_Th%E1%BB%A7_%C4%90%E1%BB%A9c) vào năm [1974](http://vi.wikipedia.org/wiki/1974) dựa theo mô hình của các viện đại học bách khoa ở [California](http://vi.wikipedia.org/wiki/California) (Hoa Kỳ) và làm việc với vai trò viện trưởng sáng lập của viện đại học này. [Nguyễn Thanh Liêm](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_Thanh_Li%C3%AAm&action=edit&redlink=1): sinh năm [1934](http://vi.wikipedia.org/wiki/1934) tại [Mỹ Tho](http://vi.wikipedia.org/wiki/M%E1%BB%B9_Tho); tiến sĩ giáo dục ( [Viện Đại học Iowa State](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Iowa_State&action=edit&redlink=1), Hoa Kỳ); Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Giáo dục, và Thanh niên thời [Đệ nhị Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%87_nh%E1%BB%8B_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Vi%E1%BB%87t_Nam).
Các Bộ trưởng Quốc gia Giáo dục: Vương Quang Nhường, Nguyễn Dương Đôn, Nguyễn Quang Trình
**Trợ giúp của quốc tế** *Cuốn tập đọc song ngữ Việt- Kơho do Bộ Quốc gia Giáo dục xuất bản năm 1959 với sự hợp tác của Phái bộ Kinh tế Hoa Kỳ*
Những nỗ lực phát triển giáo dục của
[Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) nhận được sự trợ giúp của các tổ chức quốc tế và nhiều nước trên thế giới. Một vài ví dụ có thể kể đến: [UNESCO](http://vi.wikipedia.org/wiki/T%E1%BB%95_ch%E1%BB%A9c_Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c,_Khoa_h%E1%BB%8Dc_v%C3%A0_V%C4%83n_h%C3%B3a_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c) giúp thiết lập một hệ thống các trường tiểu học cộng đồng. [UNDP](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C6%B0%C6%A1ng_tr%C3%ACnh_Ph%C3%A1t_tri%E1%BB%83n_Li%C3%AAn_Hi%E1%BB%87p_Qu%E1%BB%91c) giúp đỡ trang thiết bị cho [Trung tâm Quốc gia Kỹ thuật Phú Thọ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Trung_t%C3%A2m_Qu%E1%BB%91c_gia_K%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt_Ph%C3%BA_Th%E1%BB%8D). [New Zealand](http://vi.wikipedia.org/wiki/New_Zealand) xây dựng các tòa nhà cho Trường Đại học Khoa học thuộc [Viện Đại học Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_S%C3%A0i_G%C3%B2n). [Pháp](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%C3%A1p) cung cấp nhiều giáo sư, trang thiết bị, khoản tài trợ giúp phát triển nhân sự, đặc biệt là trong lĩnh vực [toán học](http://vi.wikipedia.org/wiki/To%C3%A1n_h%E1%BB%8Dc) hiện đại. [Cộng hòa Liên bang Đức](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c) (Tây Đức) giúp xây dựng và cung cấp trang thiết bị cho một trường trung học kỹ thuật, ngoài ra còn hỗ trợ Trường Đại học Y khoa của [Viện Đại học Huế](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Hu%E1%BA%BF), v.v... [[101]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-DBK9-10-100)
Phần lớn sự trợ giúp đến từ
[Hoa Kỳ](http://vi.wikipedia.org/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Trong đó có sự giúp đỡ trong việc ấn loát sách giáo khoa, xây dựng Trường Đại học Sư phạm của [Viện Đại học Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_S%C3%A0i_G%C3%B2n) và các trường sư phạm khác ở các tỉnh, 11.000 phòng học trong các [ấp chiến lược](http://vi.wikipedia.org/wiki/%E1%BA%A4p_Chi%E1%BA%BFn_l%C6%B0%E1%BB%A3c), 18 trường trung học kỹ thuật, một trung tâm y khoa cho [Viện Đại học Sài Gòn](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_S%C3%A0i_G%C3%B2n), một trường sư phạm và cùng với nó là một trường trung học kiểu mẫu, một trường sư phạm kỹ thuật, một trường đại học nông nghiệp, một trường đại học kỹ thuật, một trung tâm hành chính cho viện đại học, v.v... Tất cả các chương trình này được thực hiện thông qua các nhóm chuyên gia gồm các giáo sư, nhà quản trị, và sinh viên của các viện đại học Hoa Kỳ. [[101]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-DBK9-10-100) **Chữ viết**
Vào thời đó,
[chính tả](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ch%C3%ADnh_t%E1%BA%A3) tiếng Việt khác với bây giờ ít nhiều. Điểm khác biệt gồm có việc dùng gạch nối "-" giữa các từ trong một [từ kép](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=T%E1%BB%AB_k%C3%A9p&action=edit&redlink=1), ví dụ như "ngân-hàng", "Việt-Nam". Cách viết tên riêng thì có khi viết thành "Nguyễn-văn-Mỗ" thay vì [viết hoa](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Vi%E1%BA%BFt_hoa&action=edit&redlink=1) mỗi chữ (Nguyễn Văn Mỗ). Những khác biệt này không phải do chính quyền tạo ra hay chỉ mới xuất hiện vào thời buổi đó mà đúng ra là tiếp nối cách viết từ thời [tiền chiến](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BB%81n_chi%E1%BA%BFn). **Đánh giá**
Lời đánh giá về nền giáo dục
[Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) dưới chính thể [Việt Nam Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a) trên [trang mạng](http://vi.wikipedia.org/wiki/Website) chính thức của Sở Giáo dục và Đào tạo tỉnh [Bình Định](http://vi.wikipedia.org/wiki/B%C3%ACnh_%C4%90%E1%BB%8Bnh): " *Sau khi Hiệp định Giơ-ne-vơ được ký kết, đế quốc Mỹ đã thay chân Pháp, nhảy vào miền Nam Việt Nam. Mỹ-ngụy đã cố sử dụng giáo dục làm công cụ xâm lược Việt *
Từ ngày 7 đến ngày 28 tháng 6 năm
[1975](http://vi.wikipedia.org/wiki/1975) (tức là sáu tuần sau [sự kiện ngày 30 tháng 4](http://vi.wikipedia.org/wiki/S%E1%BB%B1_ki%E1%BB%87n_30_th%C3%A1ng_4,_1975)), Arthur W. Galston, giáo sư sinh học ở [Viện Đại học Yale](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_Yale), viếng thăm miền Bắc Việt Nam (lúc đó vẫn là [Việt Nam Dân chủ Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_D%C3%A2n_ch%E1%BB%A7_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a)). Theo tường trình của Galston cho tạp chí *Science* số ra ngày 29 tháng 8 năm [1975](http://vi.wikipedia.org/wiki/1975) thì một trong những chủ đề khiến các nhà lãnh đạo miền Bắc bận tâm vào lúc đó là vấn đề thống nhất với miền Nam. Theo tạp chí *Science* thì " *Việc thống nhất trong lĩnh vực khoa học và giáo dục có lẽ sẽ có nhiều khó khăn vì hai miền đã phát triển theo hai chiều hướng khác nhau trong nhiều thập niên. Nhưng dù cho có nhiều khó khăn, Galston nhận thấy các nhà lãnh đạo miền Bắc công khai bày tỏ sự ngưỡng mộ đối với nhiều đặc điểm của nền khoa học và giáo dục ở miền Nam; họ dự định kết hợp những đặc điểm này vào miền Bắc khi quá trình thống nhất đang được thảo luận sôi nổi vào lúc đó thực sự diễn ra.*" Theo Galston, các nhà lãnh đạo miền Bắc, cụ thể được nhắc đến trong bài là [Nguyễn Văn Hiệu](http://vi.wikipedia.org/wiki/Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Hi%E1%BB%87u) (Viện trưởng Viện Khoa học Việt Nam) và [Phạm Văn Đồng](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ph%E1%BA%A1m_V%C4%83n_%C4%90%E1%BB%93ng) (Thủ tướng [Việt Nam Dân chủ Cộng hòa](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_D%C3%A2n_ch%E1%BB%A7_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a)), đặc biệt quan tâm đến hệ thống giáo dục nhấn mạnh đến các ngành [kỹ thuật](http://vi.wikipedia.org/wiki/C%C3%B4ng_ngh%E1%BB%87) và [điện tử](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90i%E1%BB%87n_t%E1%BB%AD) cùng hệ thống các [trường đại học cộng đồng](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_%C4%91%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_c%E1%BB%99ng_%C4%91%E1%BB%93ng&action=edit&redlink=1) hệ hai năm đã được thiết lập ở miền Nam (nguyên văn [tiếng Anh](http://vi.wikipedia.org/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): "the widespread educational emphasis on engineering and electronics and the system of two-year, community colleges"). [[104]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-103)
Lời chứng và đánh giá của ông
[Mai Thái Lĩnh](http://vi.wikipedia.org/w/index.php?title=Mai_Th%C3%A1i_L%C4%A9nh&action=edit&redlink=1), cựu sinh viên [Viện Đại học Đà Lạt](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87n_%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_%C4%90%C3%A0_L%E1%BA%A1t), [[105]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-104) nguyên Phó Chủ tịch Hội đồng Nhân dân Thành phố [Đà Lạt](http://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%C3%A0_L%E1%BA%A1t) dưới chính thể [Cộng hòa Xã hội Chủ nghĩa Việt Nam](http://vi.wikipedia.org/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam): " *Tôi là con của một cán bộ Việt Minh – tham gia Cách mạng tháng Tám tại Lâm Đồng sau đó tập kết ra miền Bắc [...] Chế độ Việt Nam Cộng hòa lúc đó biết lý lịch của tôi, nhưng vẫn không phân biệt đối xử, cho nên tôi vẫn có thể học hành đến nơi đến chốn. Tính chất tốt đẹp của nền giáo dục cũ của miền Nam là điều tôi công khai thừa nhận, vì vậy suốt 14 năm phục vụ trong ngành giáo dục "xã hội chủ nghĩa" (1975-1989), tôi bị người ta gán cho đủ thứ nhãn hiệu, chụp cho nhiều thứ mũ chỉ vì tôi nêu rõ những ưu điểm của nền giáo dục cũ cần phải học hỏi. Chính là do thừa hưởng nền giáo dục đó của miền *
Đánh giá của nhà phê bình văn học Thụy Khuê: "
*Có thể nói, trong suốt thời gian chia đôi đất nước, mặc dù với những tệ nạn của xã hội chiến tranh, tham nhũng; miền * *Nam* * vẫn có một hệ thống giáo dục đứng đắn. Trong chương trình giáo khoa, các giai đoạn lịch sử và văn học đều được giảng dậy đầy đủ, không thiên hướng. Ở bậc trung học học sinh gặt hái những kiến thức đại cương về sử, về văn, và tới trình độ tú tài, thu thập những khái niệm đầu tiên về triết học. Lên đại học, sinh viên văn khoa có dịp học hỏi và đào sâu thêm về những trào lưu tư tưởng Đông Tây, đồng thời đọc và hiểu được văn học nước ngoài qua một nền dịch thuật đáng tin cậy, dịch được những sách cơ bản. Nguyễn Văn Trung trong hồi ký đã nhấn mạnh đến sự tự trị của đại học, nhờ sự tự trị này mà các giáo sư có quyền giảng dạy tự do, không bị áp lực chính trị của chính quyền. Chính điều kiện giáo dục này, đã cho phép miền Nam xây dựng được một tầng lớp trí thức, một tầng lớp văn nghệ sĩ và một quần chúng độc giả; giúp cho nhiều nhà văn có thể sống bằng nghề nghiệp của mình. Và cũng chính tầng lớp trí thức và sinh viên này đã là đối trọng, chống lại chính quyền, khi có những biến cố chính trị lớn như việc đàn áp Phật giáo thời ông Diệm và việc đấu tranh chống tham nhũng (như vụ báo Sóng Thần) thời ông Thiệu.*" [[107]](http://vi.wikipedia.org/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_Vi%E1%BB%87t_Nam_C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a#cite_note-106) **Chú thích** **Tài liệu tham khảo**
Kính Mời Quý Độc Giả Ủng-Hộ Trang Nhà Quân-sự Quốc-Phòng Việt-Nam. Chân Thành Cảm Tạ
**Lịch Sử Cuộc Chiến Đấu Của Tộc Việt** **Lịch Sử Việt Nam 50 Năm (1963-2013)** **Lịch Sử Việt Nam Cộng Hòa (1946-2015...)** **Lịch Sử Cuộc Chiến Đấu Của Quân Đội Việt Nam Cộng Hòa **
-
[Lịch Sử Việt Nam Phần 1 từ khởi đầu đến năm 1955](../lichsuvietnam_phan1.htm)
-
[Lịch Sử Việt Nam Phần 2 từ 1955 đến 1973](../lichsuvietnam_phan2.htm)
-
[Lịch Sử Việt Nam Phần 3 từ 1973 đến 2015](../lichsuvietnam_phan3.htm)


markdown:
Khách hàng mua điều hòa chỉ hết 4,9 triệu đồng, thế nhưng tiền lắp đặt lên đến 3,3 triệu đồng. Nghe qua nhiều người tưởng khách bị thợ điều hòa “chém đẹp”, song sự thực đằng sau đó là như thế nào?
Làm nghề lắp đặt, bảo dưỡng và sửa chữa điều hòa đã gần 20 năm nay ở Hạ Đình (Thanh Xuân, Hà Nội), anh Vũ Văn Tiến cho biết, các loại thiết bị điện tử gia dụng khác mua về chỉ việc cắm điện là có thể dùng được ngay. Thế nhưng, với điều hòa, để nó hoạt động cần có sự trợ giúp đắc lực của
[thợ điều hòa](http://vietnamnet.vn/tho-dieu-hoa-tag87037.html). Kèm theo đó, khách sẽ phải trả cho thợ lắp đặt điều hòa một khoản tiền bao gồm tiền công cộng với tiền vật tư.
Tuy nhiên, ở hầu hết các trường hợp, tiền
[lắp đặt điều hòa](http://vietnamnet.vn/lap-dat-dieu-hoa-tag92792.html) chỉ chiếm phần nhỏ, chỉ 1-2 triệu đồng cho mỗi máy. Song, cũng có trường hợp, chi phí lắp đặt cao gần bằng số tiền bỏ ra mua điều hòa. Thậm chí, có khách hàng mua máy điều hòa cũ giá chỉ 3,2 triệu, nhưng tiền lắp đặt lên đến 3 triệu đồng.
![]()
|Nhiều khách hàng phải trả tiền lắp đặt điều hòa cao gần bằng tiền mua máy điều hòa|
Ví như cách đây 3 ngày, anh Tiến lắp đặt một máy điều hòa công suất 9000 BTU cho một khách ở Bùi Xương Trạch (Thanh Xuân). Lắp xong, tiền công khách phải trả là 3,3 triệu đồng, trong khi tiền mua máy điều hòa chỉ hết 4,9 triệu đồng.
"Nhiều người nghĩ là bọn anh chặt chém. Nhưng thực chất không phải vậy", anh Tiến nói.
Theo anh Tiến, tiền lắp đặt mà khách phải trả được tính dựa trên công suất máy và khoảng cách đường dây đi từ cục nóng đến cục lạnh. Khoảng cách giữa cục nóng và cục lạnh càng xa, tiền lắp đặt càng hết nhiều.
Cụ thể, trường hợp khách lắp đặt điều hòa trên, máy điều hòa mua chỉ hết 4,9 triệu, nhưng do địa thế nhà ống, phòng ngủ nằm bên trong, phòng khách bên ngoài, hai tường cạnh và tường hậu đều sát vách với nhà hàng xóm. Thế nên, cục nóng điều hòa chỉ có thể để ở phía hiên ngoài mặt tiền, đường dây ống đồng phải đi từ phòng ngủ qua hết chiều dài phòng khách rồi khoan tường đi ra ngoài hiên.
Theo đó, khoảng cách từ cục lạnh đến cục nóng là 15m, giá dây ống đồng là 170.000 đồng/m (giá này tính gộp cả ống dẫn nước thải, gen bảo ôn, vải bọc bảo ôn), tính ra hết 2.550.000 đồng; tiền giá đỡ cục nóng hết 100.000 đồng, tiền automat và tiền ốc vít hết 100.000 đồng, tiền công lắp đặt hết 300.000 đồng. Tổng tiền lắp đặt là gần 3,3 triệu đồng.
Khi mới nghe con số tiền lắp đặt phải trả lên tới 3,3 triệu đồng, khách cũng hơi cau mày khó chịu và có thắc mắc. Song, nghe giải thích và tính toán kỹ thì họ hiểu thợ điều hòa tính giá hợp lý, không hề chặt chém.
Anh Tiến chia sẻ, làm thợ điều hòa được gần 20 năm, có khách thì chỉ thích đi đường dây dẫn ống đồng càng ngắn càng tốt vì tiền lắp đặt phải trả sẽ ít đi. Thế nhưng, cũng có không ít khách thích thẩm mỹ, muốn giấu cục nóng đi để nhìn ngôi nhà đẹp hơn. Do đó, họ yêu cầu điều hòa lắp ở tầng 1 nhưng cục nóng ở phải để ở trên sân thượng tầng 4, đường dây dẫn ống đồng tính ra cả 15-20m.
“Chạy đường dây ống đồng ngắn thì khách hết ít tiền và ngược lại, chạy dài thì hết nhiều tiền”. Anh Tiến cho hay, khoảng cách ống đồng ngắn hay dài thường có quy chuẩn nhất định, không thể muốn ngắn quá và cũng không thể chạy dài quá.
Đơn cử, với máy điều hòa có công suất 9000 BTU, khoảng cách dây ống đồng chạy từ cục nóng đến cục lạnh dài tối đa là 15m. Nếu vượt quá chiều dài này, điều hòa vẫn hoạt động bình thường nhưng khả năng làm mát kém hơn.
**Châu Giang**

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: nginx

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Connection: close

X-Cache: MISS from Cache7166


markdown:
# Mai Phương Thúy cùng bạn trai "dập dìu"đi sự kiện
![ author](http://vietq.vn/templates/themes/images/icontacgia.png)
**09:34 22/01/2013**
(VietQ.vn) - Thời gian gần đây trong buổi tham dự các sự kiện hoa hậu Mai Phương Thúy luôn có bạn trai Benny Nguyễn hộ tống.
### Bình Minh: Ngoại hình chỉ là bước đệm!
### Ya Suy – “chú mèo hoang” có làm nên chuyện?
### “Bà cố vấn”: Còn nhan sắc tại sao không cống hiến?
Được biết, Benny Nguyễn là một là giám đốc đại diện của một thương hiệu rượu lớn tại Việt Nam. Theo nhận xét của mọi người, doanh nhân người Singapore gốc Hoa này là một người đàn ông vui tính, thân thiện và cởi mở. Anh từng có thời gian dài sống và làm việc tại thành phố mang tên Bác nên nói tiếng Việt khá sõi.
Tối qua (21/1) cùng nhau xuất hiện trong một sự kiện quy tụ khá nhiều sao Việt đình đám hiện nay, cặp đôi Mai Phương Thúy và Benny Nguyễn đã thật sự thu hút khá nhiều sự chú ý. Hoa hậu Việt Nam 2006 trông cực kỳ tươi tắn và đẹp không tỳ vết trong bộ đầm xanh blue cobalt rất nổi bật.
| |![]()
| |![]()
| |![]()
| |![]()
| |![]()
| |![]()
| |![]()
| |![]()
**Thu Hà** *(tổng hợp)* **Từ khóa:** [Hoa hậu Mai Phương thúy](http://vietq.vn/hoa-hau-mai-phuong-thuy-tag/), [Benny Nguyễn](http://vietq.vn/benny-nguyen-tag/), [sự kiện](http://vietq.vn/su-kien-tag/), [Hoa hậu 2006](http://vietq.vn/hoa-hau-2006-tag/)
## bình luận (0)

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html


markdown:
Ông Nguyễn Ngọc Đông, Phó chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng, sẽ giữ chức Thứ trưởng Bộ Giao thông Vận tải.
10/11/2010 23:11

Cache-Control: private

X-Cache-Status: MISS

FilterID: ft


markdown:
TIN TỨC
Tin Trong Nước
Chính trị
Xã hội
Pháp luật
Tin Thế Giới
Tin tức
Thế giới đó đây
Kinh Tế
Bất động sản
Tài chính
Thị trường
VTV
Truyền Hình
Phim VTV
Hậu trường
Nhân vật
Chuyển động 24h
Vấn đề hôm nay
Việt Nam & thế giới
Góc khán giả
ĐỜI SỐNG
Văn Hóa - Giải Trí
Điện ảnh
Âm nhạc
Đời sống
Du lịch
Làm đẹp
Giới tính
Sức khỏe
Tấm lòng Việt
THỂ THAO
Bóng đá Việt Nam
Bóng đá quốc tế
Quần vợt
Video
Các môn khác
Bên lề
Góc doanh nghiệp
Sản phẩm
Doanh nghiệp
KHÁC
Công Nghệ
Tư vấn
Giáo Dục
Học trực tuyến
Hoạt động VTV
Lịch Phát Sóng
VTV.vn - Theo nghiên cứu mới công bố tại Đại học Stanford, Mỹ, phần mềm nhận diện khuôn mặt trên sản phẩm kính thông minh Google Glass có thể giúp chữa chứng tự kỷ.
TIN MỚI NHẤT
Sản phẩm26/04/2015 08:47 PM
VTV.vn - Mới đây, gã khổng lồ tìm kiếm đã hợp tác với hãng kính thời trang Luxottica để phát triển chiếc kính thông minh Google Glass thế hệ tiếp theo.
Thị trường20/01/2015 05:06 PM
Nếu bạn đang có kế hoạch bỏ ra 1.500 USD để mua kính thông minh Google Glass, cơ hội của bạn đã hết bởi Google chính thức dừng bán Google Glass từ ngày 19/1.
Thị trường17/04/2014 02:45 PM
Lần đầu tiên, Google đã tiến hành bán trực tuyến chiếc kính thông minh Glass tại thị trường Mỹ chỉ trong ngày 15/4 với mức giá 1.500 USD.
Công nghệ07/04/2014 09:34 AM
Thực tại ảo có trở thành một phần tất yếu của công nghệ tương lai như máy tính hay điện thoại di động như kỳ vọng của lãnh đạo Facebook hay không? Điều đó chưa ai dám chắc. Nhưng trước mắt Facebook đã đối mặt với nhiều thách thức không hề nhỏ.
Sản phẩm19/03/2014 05:08 PM
Google ngày càng xâm nhập sâu vào thế giới các thiết bị đeo được với nhiều sản phẩm độc đáo, mới đây nhất là Android Wear.
Sản phẩm22/02/2014 04:00 PM
Goole vừa ra mắt mẫu smartphone với khả năng tùy biến về phần cứng và phần mềm, cho phép người dùng có thể tạo bản đồ 3D các khu vực xung quanh.
Sản phẩm02/01/2014 10:50 AM
Năm 2014 được dự báo là sẽ chứng kiến sự ra mắt của một loạt các siêu phẩm công nghệ. Hãy cùng điểm danh các siêu phẩm sẽ xuất hiện trong năm nay.
Cần biết09/10/2013 06:46 PM
VTV News - Vượt qua hàng loạt “đối thủ nặng ký”, chiếc smartphone One của HTC và chiếc máy tính bảng cỡ nhỏ iPad mini của Apple đã được tạp công nghệ danh tiếng T3 (Anh) vinh danh là smartphone và máy tính bảng của năm 2013.
HOẠT ĐỘNG VTV | LIÊN HỆ
CƠ QUAN CHỦ QUẢN: ĐÀI TRUYỀN HÌNH VIỆT NAM
CƠ QUAN BÁO CHÍ: BÁO ĐIỆN TỬ VTV NEWS
Giấy phép hoạt động báo chí điện tử số 306/GP-BTTTT cấp ngày 22/02/2012.
® Cấm sao chép dưới mọi hình thức nếu không có sự chấp thuận bằng văn bản. Ghi rõ nguồn VTV.vn khi phát hành lại thông tin từ website này.
Tổng Biên tập: Vũ Thanh Thủy
Phó Tổng Biên tập: Phạm Quốc Thắng
Tổng đài VTV: (024) 3.8355931; (024) 3.8355932
Ðiện thoại Báo điện tử VTV: (024) 66897 897 Email: toasoan@vtv.vn

Vary: User-Agent

X-XSS-Protection: 1; mode=block