text:
Quan điểm của Phật giáo về phụ nữNhư Hạnh
Bình đẳng giới tính (sexual equality) và nữ quyền thuộc về những vấn đề quan trọng nhất của thời đại mới. Trong đa số các nền văn hoá (không cứ là văn hoá Đông phương) giới chịu các bất công trong những bất bình đẳng về giới tính thường tranh đấu cho nữ quyền.
Bình đẳng về giới tính một cách tổng quát xoay chung quanh các vấn đề chính mà tôn giáo cũng có ảnh hưởng trực tiếp hay gián tiếp như: khái niệm về đàn ông và đàn bà và khả năng tâm linh của họ; quyền được học hỏi và thực hành các giáo lý; cơ hội về các vai trò trong tổ chức; địa vị, sự kính trọng, và quyền hành trong gia đình; bình đẳng trong các vấn đề luật pháp như ly dị; quyền được hưởng những phương tiện giáo dục; quyền được theo đuổi nghề nghiệp; quyền lợi chính trị, vân vân.
Như đã đề cập, khái niệm của tôn giáo về bản tính của người đàn ông và nhất là đàn bà có rất nhiều ảnh hưởng đối với tình trạng hiện thực của người phụ nữ trong đời sống tôn giáo và xã hội. Ngày nay, vì ưu thế của văn minh Tây phương, đa số mọi người (kể cả người Đông phương) nuôi dưỡng những thái độ rất nông cạn về văn hoá và tôn giáo Đông phương. Một trong những thái độ này là tôn giáo và văn hoá Đông phương “đè nén” phụ nữ. Văn hoá và tôn giáo Tây phương trái lại chấp nhận bình đẳng giới tính.
Thật ra thì “đè nén” phụ nữ hầu như là một đặc tính chung của văn hoá nhân loại. Cũng đúng thật phong trào nữ quyền là một hiện tượng mới và bắt nguồn ở Tây phương. Điều này chứng tỏ rằng những hạt giống bình đẳng giới tính cũng có hiện diện trong văn hoá tôn giáo và trong tâm thức của người phụ nữ. Nhưng các điều kiện thuận tiện cho tranh đấu nữ quyền phát triển ở Tây phương nhờ ở các thay đổi về mặt trí thức, kinh tế, chính trị, xã hội. Những ai theo dõi vấn đề này đều nhận thấy rằng tranh đấu nữ quyền hiện nay không còn là một hiện tượng thuần tuý Tây phương nữa. Những người phụ nữ tự giác (self-conscious) ở khắp các nền văn hoá đã bắt đầu đóng góp đáng kể cho việc xác nhận quyền lợi, phẩm tính, và vai trò tích cực/lãnh đạo của người phụ nữ trong đủ mọi phương diện của đời sống.
Bài viết ngắn này nhắm trình bày một cách tổng quan những thái độ căn bản của truyền thống Phật giáo có liên quan đến các vấn đề then chốt về bình đẳng giới tính và nữ quyền như đã nêu ra ở trên. Phật giáo có một lịch sử lâu dài hơn hai ngàn năm trăm năm và trải rộng ra trong nhiều nền văn hoá khác nhau, cho nên lập trường của Phật giáo về bất cứ một vấn đề gì cũng hết sức đa dạng. Nói cách khác, quan điểm và thái độ của người Phật tử còn chịu cả ảnh hưởng của các nền văn hoá/tôn giáo trong các quốc gia mà Phật giáo có mặt như Ấn giáo, Nho giáo, Thiên chúa giáo, vân vân.
Đức Phật thuyết giảng suốt gần nửa thế kỷ. Giáo lý của ngài bao gồm các vấn đề từ triết lý, vũ trụ quan, tâm lý học, nhận thức luận, chính trị, xã hội, kinh tế, đạo đức, bình đẳng giới tính vô cùng sâu rộng, vượt qua trí tưởng tượng của một Phật tử Việt Nam bình thường. Để có thể đóng góp một cách thiết thực cho nhân loại, để biến cộng đồng Phật giáo thành một cộng đồng khả kính, người Phật tử phải có nhiệm vụ tìm hiểu, suy niệm về các khía cạnh phong phú của Phật Pháp cũng như tạo điều kiện và phương tiện để thực hiện những lời dạy của Đức Phật trong đời sống. Phật giáo không phải chỉ là cúng kiếng cầu phước lễ bái. Thái độ ù lì, thụ động, và giáo điều là những gì hoàn toàn tương phản với Phật giáo.
Xin trở lại với vấn đề phụ nữ. Sự hiện diện và đóng góp của giới phụ nữ trong cộng đồng Phật giáo Việt Nam là điều rất hiển nhiên. Trong các sinh hoạt tôn giáo, chúng ta thường thấy sự hiện diện của phụ nữ đông đảo hơn nam giới. Rủi thay, đây lại là một lý do để một số người hạ thấp Phật giáo. Rất nhiều người nói rằng “đến chùa chán lắm, toàn là đàn bà”. Đây là một câu nói sặc mùi kỳ thị giới tính (sexist) cũng như hoàn toàn vô nghĩa lý. Thứ nhất, không bao giờ nghe ai nói “đến chùa chán lắm toàn là đàn ông”. Thứ nhì, phẩm chất của một tôn giáo tuỳ thuộc khả năng và đức độ của giới lãnh đạo cùng với trình độ hiểu biết và cách hành xử của các tín đồ của tôn giáo ấy. Phẩm chất của một tôn giáo tuyệt nhiên không phải chỉ được qui định bởi sự tham gia của giới tính. Cũng tựa như giá trị của một trường đại học là ở nơi tài nguyên, thư viện, trường sở, khả năng của ban giảng huấn, và trình độ của sinh viên. Không có bằng cớ khách quan nào chứng minh rằng một trường đại học có nhiều nữ sinh hơn nam sinh là một trường có phẩm chất kém và ngược lại.
Nói chung, hiện nay sự hiện diện của phụ nữ trong các cộng đồng Phật giáo khắp thế giới rất là hiển nhiên. Những phụ nữ này không chỉ tham gia với tư cách là những tín đồ hay thí chủ mà còn là các tu sĩ và thầy dạy. Nhưng kinh điển và truyền thống Phật giáo mô tả người phụ nữ ra sao? Trong lúc mà hầu hết các tôn giáo bị xem là có tính cách phụ hệ (patriarchal), lập trường của Phật giáo như thế nào? Giáo lý Phật giáo có thể đóng góp những gì cho sự bình đẳng giới tính, cho nữ quyền?
Phụ nữ trong Ấn giáo thời cổ
Phật giáo khởi thuỷ trong bối cảnh văn hoá Ấn giáo. Trên mặt tư tưởng, Phật giáo chia sẻ với Ấn giáo một số khái niệm nền tảng tuy rằng Đức Phật đưa ra những lối giải thích khác. Điểm dị biệt chính là ở chỗ Đức Phật không chấp nhận những cơ chế nghi lễ căn bản của Ấn giáo đặt trên nền tảng của hệ thống giai cấp. Điều này cũng đóng góp cho quan điểm của Đức Phật về nhân phẩm và vị trí của người phụ nữ. Do đó, muốn hiểu thái độ của Đức Phật về vai trò của người phụ nữ, chúng ta cần có một khái niệm căn bản về vai trò của người phụ nữ trong Ấn giáo.
Ấn giáo cổ thời dựa trên kinh Veda (khoảng 2000-1500 trước Công nguyên) là một thế giới quan nhấn mạnh về nghi lễ tế tự. Theo tư liệu có được, chúng ta biết rằng trong các thần linh được thờ phượng có một số nữ thần; và trong số các tác giả của những thánh thi có một số là phụ nữ. Phụ nữ tương đối được kính trọng và được quyền tham dự vào đời sống tâm linh. Nhưng bởi vì Ấn giáo cổ thời nhấn mạnh vào nghi lễ và tín niệm rằng nghi lễ là bí quyết kiểm soát vũ trụ, cho nên dần dà (vào khoảng từ 1000-700 trước Công nguyên) xuất hiện những kinh văn với những chỉ dẫn phức tạp về việc thực hành nghi lễ.
Sự đào luyện các chuyên viên về nghi lễ càng trở nên cần thiết. Chương trình đào luyện này đòi hỏi nhiều thời gian và ở những trung tâm xa nhà với các chuyên gia, cho nên chỉ đàn ông trong giai cấp tu sĩ mới được hưởng đặc quyền này. Một trong các nghi lễ quan trọng nhất của Ấn giáo là tang lễ. Con trai được xem là thiết yếu trong việc thi hành tang lễ để giúp vong linh người cha đạt được cõi trời. Chính vì thế mà nảy sinh ra các nghi lễ để ngăn chặn việc sinh con gái, bởi vì con gái bị xem như gánh nặng cho gia đình cho đến khi đi lấy chồng – nhiệm vụ chính yếu của người phụ nữ. Vai trò của người phụ nữ là làm vợ và sinh đẻ (làm mẹ). Người vợ phải hoàn toàn phục tùng chồng và cha mẹ chồng. Mặc dù trong các kinh Upanisads (khoảng 700-200 trước Công nguyên), các kinh thư nhấn mạnh kinh nghiệm huyền bí(mystical) và khổ hạnh, chúng ta thấy có đề cập đến một vài phụ nữ khổ tu, thế nhưng khổ tu vẫn được xem là đặc quyền của nam giới. Một tâm lý thường tình là các nhà khổ hạnh (hầu như của tất cả mọi tôn giáo) đều xem phụ nữ là những “cám dỗ” cần tránh xa.
Đến khi Phật giáo và Kỳ-na Giáo (Jainism) xuất hiện vào khoảng thế kỷ thứ năm trước Công nguyên, như một thành phần của nỗ lực củng cố cơ chế Ấn giáo, các tu sĩ Ấn giáo bắt đầu soạn thảo ra các kinh thư (được gọi chung làdharmasastras, đại khái là các sách về qui luật tôn giáo) qui định đời sống xã hội dựa trên các phép tắc mà họ soạn ra. Do đó, địa vị của phụ nữ càng bị thấp đi. Theo những kinh thư kia, nhất là các bộ có ảnh hưởng nhất xuất hiện vào khoảng 100 năm trước Công nguyên, phụ nữ không được phép đọc kinh Veda, không được thi hành nghi lễ hay tế tự ngoại trừ với tư cách phụ trợ cho đàn ông.
Nếu bảo rằng những kinh thư này (hay là Ấn giáo nói chung) chỉ toàn đưa ra những quan điểm tiêu cực có tính cách kỳ thị phụ nữ thì cũng không công bình lắm. (Bởi vì suốt lịch sử Ấn giáo, cho đến hiện nay, lúc nào cũng có sự hiện diện của các nữ thần và các thầy dạy đạo (guru) phái nữ được các tín đồ thuộc cả nam lẫn nữ giới tôn sùng). Một cách hết sức vắn tắt, các kinh thư này hàm chứa những quan điểm đa dạng về phụ nữ. Chẳng hạn, cũng có nhiều đoạn nhấn mạnh về tầm quan trọng của nghi lễ không thể được thi hành hoàn hảo nếu không có sự trợ giúp của người vợ, vân vân. Tuy nhiên, chúng ta có thể nhận định rằng theo quan điểm chung của các kinh thư này thì địa vị của người phụ nữ vẫn hoàn toàn dưới nam giới. Đại khái là người phụ nữ luôn luôn cần được cha, chồng, hay con trưởng “bảo vệ”. Không bao giờ nên để cho người phụ nữ được độc lập. (Ở đây chúng ta không khỏi liên tưởng đến quan niệm “tại gia tòng phụ, xuất giá tòng phu, phu tử tòng tử” của nhà Nho). Nói tóm, các nhiệm vụ của người phụ nữ chỉ là phục dịch chồng và chăm sóc nhà cửa. Người phụ nữ phải luôn luôn vâng lời và kính trọng chồng dù là người chồng bê tha hoang đàng. Người đàn ông có quyền ly dị vợ, người phụ nữ lại không hề được phép ly dị chồng. (Đức Phật, trái lại, luôn luôn nhấn mạnh sự hỗ tương. Người vợ có bổn phận đối với chồng. Người chồng cũng có những bổn phận tương đương đối với vợ).
Thái độ của Phật giáo
Lúc Phật giáo xuất hiện thì khái niệm nghiệp (karma) đã mang những tầng lớp ý nghĩa đa dạng và sâu đậm hơn là ý nghĩa “hành động nghi lễ” trong Ấn giáo thời cổ. Một trong ý nghĩa của khái niệm “nghiệp” mà Phật giáo nhấn mạnh là trách nhiệm cá nhân của con người về hành động của mình. Nói tóm, theo quan điểm của Phật giáo thì định mệnh của một người sau khi chết (hay trong kiếp sau) là do nơi “nghiệp” (có nghĩa là các hành động có ý chí và các hậu quả của các hành động này, tức là nghiệp riêng) của người ấy cùng với sự trợ lực của các “nghiệp” có tương quan với những người khác (tức là nghiệp chung), chứ không giản dị được qui định bởi sự thực hành tang lễ đặc biệt dựa trên vai trò của con trai trưởng như trong Ấn giáo thời cổ. Có lẽ phần nào vì quan điểm này (biểu lộ đa dạng trong các nền văn hoá khác nhau), cùng với các dữ kiện kinh tế, xã hội, cho nên đến tận ngày hôm nay đa số người ta vẫn vui mừng khi sinh con trai hơn là con gái, hay là cảm thấy chưa trọn vẹn nếu chưa có con trai.
Từ quan điểm của Phật giáo, nhu cầu phải có con trai ít ra không còn là một thiết yếu nghi lễ nữa. (Do đó, chúng ta nên lưu ý rằng trong các quốc gia mà phần đông dân số theo Phật giáo, chẳng hạn như Việt Nam, tinh thần trọng con trai hơn con gái có thể được giải thích như sau: một là vì nhu yếu chung của các xã hội nông nghiệp, cần con trai để có nhiều bắp thịt cày bừa. Hai là ảnh hưởng của Nho giáo, một thế giới quan chúa trọng nam khinh nữ. Người đàn bà vì lý do gì không biết không sinh được con trai bị xem là một món hàng khiếm khuyết, cũng là cái cớ để ông chồng mừng rỡ đi lấy vợ khác “kiếm đứa con trai”. Cái thái độ “phải có con trai” này tuyệt nhiên không quan hệ gì với thế giới quan Phật giáo cả). Một ví dụ cụ thể trong kinh Phật là khi vua Pasenadi buồn vì vợ ông là hoàng hậu Mallika – người sau này dẫn dắt chồng vào Phật giáo – sinh con gái, Đức Phật đã trách nhà vua rằng buồn phiền vì vợ sinh con gái là một thái độ hết sức sai lầm, bởi vì một người con gái có trí tuệ và đức hạnh không những không kém mà còn ưu việt hơn con trai.
Nói tóm lại, với sự xuất hiện của Phật giáo, người phụ nữ được nhiều kính trọng hơn và được xem là những cá nhân (chứ không phải chỉ là những món đồ sở thuộc đàn ông). Họ được nhiều độc lập hơn, tự do hơn để tự theo đuổi nếp sống mà họ lựa chọn. Phật giáo nguyên thuỷ không xem người phụ nữ giản dị như một công cụ sinh đẻ, và mục tiêu duy nhất của người phụ nữ không phải chỉ là hôn nhân. Người phụ nữ có quyền chọn không lập gia đình (mà người khác không nên dè bỉu) và được quyền trở thành tu sĩ, nghĩa là theo đuổi đời sống tâm linh. Một tập tục của Ấn Giáo là sati, hiện vẫn còn lưu hành trong một số cộng đồng tín đồ, theo đó thì cách hành xử cao thượng nhất của người vợ khi chồng chết là chịu chết theo chồng trên giàn hoả. Goá phụ không được phép tái giá và bị xem là “điềm gở”. Phật giáo trái lại cho phép goá phụ được tái giá.
Có một số tôn giáo xem hôn nhân như một nhiệm vụ tôn giáo, một thánh lễ(sacrament). Hôn nhân có nghĩa là người đàn ông và người đàn bà được Thượng đế kết hợp, cho nên chết sống gì cũng cứ phải ở với nhau. Ly dị là một tội lỗi. Thái độ của Ấn giáo cũng thế, hôn nhân là một nhiệm vụ của tôn giáo, không phải là cơ hội để “lãng mạn”. (Ví dụ như đi quân dịch là một nghĩa vụ trong một quốc gia có chiến tranh. Những người đi quân dịch đâu cần thiết phải thật sự yêu nghề lính!) Chính vì thế mà trong xã hội Ấn Độ có tập tục hôn nhân được gia đình dàn xếp, chứ không phải do hai người liên hệ tự quyết định. (Nếu xem hôn nhân là một nhiệm vụ tôn giáo thì tập tục này chưa hẳn đã là chậm tiến!)
Phật giáo xem hôn nhân như một khế ước (contract) giữa người đàn ông và người đàn bà. (Vì thế mà hôn lễ không phải là một nghi lễ tôn giáo trong truyền thống Phật giáo. Gần đây có một số Phật tử làm hôn lễ trong chùa. Điều này cũng không có gì là sai quấy, nhưng chúng ta phải hiểu rõ lý lẽ đằng sau). Do đó, Phật giáo tuy không khuyến khích (bởi vì Phật giáo nhấn mạnh từ bi, tôn trọng sự hài hoà xã hội, hiểu rằng ly dị không phải là một biến cố vui mừng) nhưng cho phép ly dị. Hơn nữa, Phật giáo còn cho quyền đàn bà ly dị đàn ông.
L.B. Horner, một trong hai vị phụ nữ tiên phong trong việc truyền Phật giáo qua Tây phương, một người có công lớn với Phật giáo, tóm lược những điểm chính của quan điểm bình đẳng giới tính trong các kinh điển của Phật giáo nguyên thuỷ như sau:
Đức Phật đạt giác ngộ là vì sự hữu ích cho các tăng, ni, nam cư sĩ, và nữ cư sĩ; ngài đã dạy Pháp cho tất cả bốn nhóm này – trong thuật ngữ Phật giáo gọi là “tứ chúng”. (Đó là nhìn từ khuôn khổ nội tại của lịch sử Phật giáo. Từ một viễn cảnh rộng hơn, chúng ta có thể nói rằng Đức Phật đạt giác ngộ vì lợi ích cho chúng sinh thuộc tất cả mọi giới tính, cho cả người xuất gia lẫn người tại gia).
Đức hạnh hay thói xấu của “tứ chúng” có ảnh hưởng tương tự đối với sự tồn tại hay diệt vong của trí tuệ và tu tập Phật giáo. Nói cách khác, một vị tăng, ni, nam cư sĩ, hay nữ cư sĩ, có trí tuệ, giới luật, tự tin, thực hành Pháp đều có thể làm rạng rỡ cả cộng đồng Phật giáo.
Phụ nữ có cùng những giới hạn và khả năng tâm linh giống như đàn ông.
Ni có thể phát triển tâm linh giống như tăng.
Đức Phật nói rằng mục tiêu của ngài là làm sao cho tăng, ni, nam cư sĩ, nữ cư sĩ hiểu thấu, phân tích, và giải thích Pháp một cách rành mạch.
Đức Phật luôn luôn dạy những giáo lý tương tự cho cả đàn ông lẫn đàn bà, đôi khi ngài còn nỗ lực một cách đặc biệt để dạy giới phụ nữ.
Đức Phật công nhận rằng phụ nữ có thể đạt được các thành quả tâm linh cao. Bằng chứng là trong nhóm các tín đồ của Đức Phật có hàng trăm phụ nữ đạt được những thành quả tâm linh khác nhau.
Đức Phật nói rằng đời sống tâm linh ngài thiết lập sẽ không hoàn hảo nếu không có phụ nữ tu tập giáo pháp.
Phụ nữ và việc xuất gia
Phật giáo là một trong những tôn giáo đầu tiên có giáo đoàn cho ni giới (đại khái là nữ tu sĩ). Giáo đoàn này được thành lập năm năm sau khi Đức Phật thành đạo. Hầu như người Phật tử nào cũng biết nguồn gốc của giáo đoàn ni giới này là từ bà Maha-prajapati Gotami, dì và cũng là kế mẫu của Đức Phật. Sau khi Đức Phật thành đạo, bà Gotami trở thành một trong những đệ tử đầu tiên của ngài. Bà đi theo Đức Phật khắp mọi nơi, cần mẫn tu học, nổi tiếng là người có trí tuệ và đức hạnh rất cao. Có rất đông phụ nữ luôn luôn theo bên cạnh Gotami để học đạo.
Theo kinh điển Phật giáo nguyên thuỷ thì bà Gotami đến gặp Đức Phật để xin được chấp nhận cho phụ nữ xuất gia. Bà xin ba lần, ba lần đều bị từ chối. Thế rồi Gotami và nhóm phụ nữ theo bà cạo đầu, đắp y vàng để tỏ ý thành khẩn và quyết tâm đến xin Đức Phật. Lần này họ gặp cả Ananda, thí giả của Đức Phật. Ananda nói hộ cho Gotami ba lần, lại cũng đều bị từ chối. Ananda thay đổi “chiến thuật” và hỏi Đức Phật rằng nếu phụ nữ xuất gia tu tập những lời của chính Đức Phật dạy, họ có khả năng thành tựu tâm linh hay không. Đức Phật trả lời có và cho phép Gotami và nhóm phụ nữ theo bà được xuất gia trở thành tu sĩ. Đối thoại giữa Ananda và Đức Phật khẳng định một điểm quan trọng là Đức Phật luôn luôn công nhận rằng phụ nữ cũng có khả năng tâm linh chẳng khác gì nam giới.
Việc Đức Phật thoạt đầu ngần ngại không chấp nhận lời yêu cầu của Gotami không thể được giải thích là ngài có thái độ kỳ thị giới tính. Những lý do mà Đức Phật từ chối lúc đầu hết sức là phức tạp. Chỉ xin đưa ra một lý do: Đó là 2500 năm trước đây, thuở sơ khởi Đức Phật và các đệ tử của ngài sống như những nhà tu khổ hạnh “không nhà”. Lang thang trong rừng, đêm đến ngủ dưới gốc cây. Rừng rú lại đầy dã thú và đạo tặc, không thuận lợi lắm cho giới phụ nữ. Kinh điển Phật giáo còn ghi lại một số trường hợp các vị ni bị đạo tặc hãm hiếp. Một số kinh điển cũng ghi rằng sau khi chấp thuận cho Gotami xuất gia, Đức Phật đặt thêm tám giới luật đặc biệt cho ni giới. Cũng có kinh ghi lại lời “tiên tri” rằng vì có phụ nữ gia nhập giáo đoàn mà Phật Pháp sẽ bị “giảm thọ” mất 500 năm. Trong khuôn khổ của bài viết ngắn này, không tiện đi sâu vào chi tiết, tôi chỉ xin vạch ra rằng đó là những thêm thắt sau này của các tác gia Phật giáo có đầu óc kỳ thị giới tính.
Tuy rằng Đức Phật không hẳn là nhà sáng lập tôn giáo duy nhất và đầu tiên chấp nhận cho phụ nữ xuất gia, nhưng đó là một hành động rất cách mạng vào thời đó. I.B. Horner nhận định rằng những gì mà Đức Phật làm cho giới phụ nữ “rạng rỡ như một ngọn đèn sáng trong lịch sử của tự do.” Điều mỉa mai là I.B.Horner và giới phụ nữ có đầu óc tiến bộ hôm nay có thể cảm kích hành động của Đức Phật, nhưng truyền thống Ấn giáo lại chỉ trích ngài là phá hoại trật tự xã hội. Bởi vì theo quan điểm này, vai trò cao cả nhất của phụ nữ là làm vợ và làm mẹ. Cho phép phụ nữ độc lập theo đuổi đời sống tâm linh thì còn ai để phục dịch đàn ông, rửa chén, nấu bếp, sinh đẻ?
Trong kinh điển Phật giáo nguyên thuỷ có bộ Therigatha, ghi lại một số bài thơ, kệ tụng về kinh nghiệm tâm linh của những người phụ nữ Phật giáo ưu tú đầu tiên. Những bài kệ tụng này vẫn được tụng đọc, nghiên cứu như những gương sáng cho các thế hệ Phật tử đời sau. Những người phụ nữ Phật giáo đầu tiên này thuộc đủ tầng lớp: Từ những người quí tộc có học, cho đến các nhà tu khổ hạnh, goá phụ, nội trợ, những người bị chồng hắt hủi, cho đến cả các kỹ nữ. Mỗi người một kinh nghiệm riêng, mỗi người một hoàn cảnh riêng, một tâm tư riêng, nhưng họ đều chia sẻ một điểm chung: tin nơi Phật Pháp và khả năng tâm linh của chính mình như là người phụ nữ.
Vị trí của phụ nữ trong truyền thống Phật giáo
Những thái độ tích cực căn bản của Phật giáo về phụ nữ trên thực tế cũng được phản ánh trong các quốc gia Phật giáo. Trong tất cả các quốc gia Phật giáo, không có sự cách biệt (segregation) giới tính. Trong nhiều tôn giáo lớn hiện nay phụ nữ vẫn không được phép gia nhập tăng lữ giới (priesthood). Trong một số xã hội, phụ nữ thậm chí còn bị cấm không cho vào các nơi thờ phượng. Trong các quốc gia Phật giáo, người phụ nữ có quyền công khai đi lại và tham gia vào mọi sinh hoạt tôn giáo và xã hội chứ không bị kiểm soát gò bó, chẳng hạn như trong các quốc gia Hồi Giáo. Theo một số bộ luật truyền thống của Tích Lan (một quốc gia Phật giáo), đàn bà được phép ly dị và lấy chồng sau khi ly dị. Goá phụ cũng được phép tái giá và không có sự kỳ thị đối với goá phụ.
Tuy thế, chúng ta cũng không thể chối bỏ được sự hiện diện của các thành tố phụ hệ và thái độ kỳ thị giới tính trong các xã hội Phật giáo ngày nay. Điều này là bởi vì đặc tính phụ hệ của các xã hội mà Phật giáo du nhập (không có nghĩa là các xã hội mà Phật giáo không du nhập thì không như thế). Đức Phật nói rằng đàn ông và các cộng đồng Phật giáo của những xứ này cũng bị rập theo khuôn mẫu đó. Do đó, quan điểm triết lý chung của Phật giáo là phụ nữ và nam giới là bình đẳng và họ đều có khả năng tâm linh như nhau, trên thực tế vẫn có những kỳ thị giới tính.
Điều này cho chúng ta thấy rằng lý tưởng và thực tại không phải bao giờ cũng đi đôi với nhau. Đức Phật công nhận phụ nữ bình đẳng với nam giới. Thế nhưng trên thực tế, xã hội có cho người phụ nữ quyền bình đẳng hay có đủ điều kiện và phương tiện để người phụ nữ thực hiện lý tưởng này hay không lại là một chuyện khác. Quyền bình đẳng của phụ nữ không phải chỉ giản dị được thực hiện bằng một lập trường triết lý hay tâm linh mà còn tuỳ thuộc vào những điều kiện xã hội, chính trị, văn hoá, tập tục, và tâm lý con người nữa, và nhất là nỗ lực tích cực hữu thức của người Phật tử. Nói tóm lại, những lý tưởng Phật giáo không phải tự nhiên được thành tựu (do quyền năng của chư Phật, Bồ-tát) mà phải do chính các Phật tử thực hiện những lý tưởng ấy. Để có thể làm được như thế, người Phật tử phải nỗ lực tạo ra những điều kiện và phương tiện thuận lợi. Cũng tựa như những phát minh khoa học, nếu như không hội đủ hoàn cảnh thuận tiện, thiếu những hỗ trợ tài chính, những phát minh ấy cũng chỉ mai một đi trong ngăn tủ của nhà khoa học mà thôi.
Do đó, tuy rằng Đức Phật cho phụ nữ thụ giới xuất gia hoàn toàn (nghĩa là trở thành tu sĩ), giáo đoàn ni giới được truyền từ Ấn Độ sang Tích Lan vào thế kỷ thứ ba trước Công nguyên, giáo đoàn ni giới Tích Lan, vì chiến tranh và các rối loạn chính trị, không còn khả năng truyền giới nữa vì không có đủ số ni để làm việc này. Thế rồi cũng không nó nỗ lực để tái thiết lập truyền thống này nữa.
Ngày nay truyền thống truyền giới toàn phần cho phụ nữ chỉ còn ở các xứ theo Phật giáo Đại Thừa như Đài Loan, Đại Hàn, Nhật Bản, Trung Hoa, và Việt Nam chứ không còn ở các quốc gia theo truyền thống nguyên thuỷ (hay Theravada mà Phật tử Việt Nam thường gọi một cách không chính xác là “Tiểu Thừa”). Ở các quốc gia này, phụ nữ chỉ được thụ giới “bán phần” thôi. Ngay cả ở Tây Tạng, phụ nữ không thể vượt qua được giai đoạn “tập sự” (thuật ngữ Phật giáo gọi là sa-di-ni).
Một số phụ nữ ở các quốc gia này thường lý luận rằng họ chỉ muốn trở thành Phật tử chứ không cần phải là phụ nữ Phật tử. Vấn đề bình đẳng hay giới tính hoàn toàn không liên hệ gì đến sự thành tựu tâm linh. Họ chỉ quan tâm đến tâm linh chứ không tranh giành “bình đẳng” hay địa vị gì cả. Lý luận này thoạt nghe có vẻ như bày tỏ một thái độ không chấp trước. Phân tích kỹ, chúng ta sẽ thấy nó không vững vì những lý do như sau:
Một là trên thực tế vẫn có rất nhiều phụ nữ muốn được thụ giới xuất gia làm ni. Lối suy nghĩ của những phụ nữ này hết sức chính xác, bởi vì một giáo đoàn Phật giáo mà thiếu sự hiện diện của phụ nữ là một giáo đoàn không thể hiện được một xã hội bao gồm cả “tứ chung” như lý tưởng mà Đức Phật đề ra. Hai là lý luận trên biểu lộ một thứ thái độ chịu đựng tiêu cực kết quả của một tâm thức bị đè nén. Phụ nữ trong một số cộng đồng Phật giáo, kể cả cộng đồng Phật giáo Việt Nam, thường được khuyến khích nuôi dưỡng những hình ảnh tiêu cực về chính mình. Đại khái như sinh ra là đàn bà là kết quả của những nghiệp xấu. Lối tu tập duy nhất dành cho đàn bà là tụng niệm, cầu xin, chịu đựng, phục dịch, để hy vọng kiếp sau được tái sinh làm đàn ông.
Nhưng như chúng ta đã thấy, người phụ nữ bị đè nén, kỳ thị, và luôn luôn phải chịu đựng những thiệt thòi là hậu quả của những khía cạnh chậm tiến bất công của một số xã hội Đông phương. Chúng ta không thể dùng triết lý Phật giáo để biện bạch hay chấp nhận tệ trạng này. Điều may mắn là đa số phụ nữ hiện thời, nhất là phụ nữ Tây phương theo Phật giáo (đa số có giáo dục cao), hiển nhiên không chấp nhận nuôi dưỡng những hình ảnh tiêu cực về người phụ nữ. Trái lại, họ tiếp tục tìm hiểu, giải thích quan điểm Phật giáo về phụ nữ và tạo điều kiện để thực hiện quan điểm này trong đời sống. Điều này chứng tỏ như Đức Phật đã nói những người Phật tử có trí tuệ, giới luật, tự tin làm rạng rỡ cho Phật giáo. Chúng ta có thể nói thêm rằng, ngược lại những người Phật tử thụ động, thủ cựu, bạc nhược chỉ làm cho Phật giáo chậm tiến thôi.
Những nghiên cứu về Phật giáo hiện đại cho thấy rằng trên toàn thế giới, giới phụ nữ trong Phật giáo (cả tu sĩ lẫn cư sĩ) không còn cam tâm chấp nhận những bất công nữa. Họ tham gia tích cực vào nhiều phạm vi sinh hoạt. Sự đóng góp của họ nằm trên mọi lãnh vực từ học thuật, tu tập cho đến các hoạt động xã hội. Họ không ngừng khai phá lại, xác định lại vai trò của người phụ nữ trong Phật giáo. Họ không hài lòng chỉ làm những người đi theo, mà còn can đảm nhận cả vai trò lãnh đạo. Họ đã đem lại những thay đổi cho nhiều thái độ và lối suy nghĩ.
Kết luận
Nếu như chúng ta có thể dùng một loại suy luận, như đã sử dụng ở trên, một cộng đồng tôn giáo cũng như một đại học. Người Phật tử Việt Nam thử đặt câu hỏi là chúng ta có thư viện phong phú không? Ban giảng huấn có khả năng không? Trình độ sinh viên có cao không? Quan sát những thực tại Phật giáo Việt Nam khó lòng cho phép chúng ta trả lời là có.
Không thể nói là trong giới phụ nữ Phật giáo Việt Nam không có người học cao. Nhưng mà khi quay về Phật giáo thì, cũng y như nam giới, đa số không có ý chí tìm hiểu để vượt qua một vài khái niệm lỗi thời giam nhốt Phật giáo vào trong một mớ nghi lễ mòn mỏi. Tệ hại nhất là ngay cả những phụ nữ có học và độc lập cũng chấp nhận những hình ảnh rất tiêu cực về phụ nữ. Nhiều người thậm chí còn xem việc khinh thường vị trí và thân xác đàn bà là một đức hạnh.
Những thái độ trên chỉ là hậu quả của sự hiểu biết hạn hẹp, thiếu xót về Phật giáo của chính những Phật tử. (Đề tài này sẽ được phân tích trong những bài viết khác). Cộng đồng Phật giáo Việt Nam cần tạo điều kiện để huấn luyện cho người phụ nữ hiểu thêm về Phật giáo cũng như vai trò và tiềm năng của họ như những người phụ nữ Phật giáo.
Trong số những phụ nữ đang đóng góp rất tích cực trong các cộng đồng Phật giáo thế giới hiện nay bao gồm các phụ nữ thuộc rất nhiều quốc gia từ Đông sang Tây. Có điều đáng tiếc là hình như chưa thấy có người nào thuộc cộng đồng phụ nữ Phật tử Việt Nam cả.

markdown:
|
|
Quan điểm của Phật giáo về phụ nữ
Bình đẳng giới tính
Bình đẳng về giới tính một cách tổng quát xoay chung quanh các vấn đề chính mà tôn giáo cũng có ảnh hưởng trực tiếp hay gián tiếp như: khái niệm về đàn ông và đàn bà và khả năng tâm linh của họ; quyền được học hỏi và thực hành các giáo lý; cơ hội về các vai trò trong tổ chức; địa vị, sự kính trọng, và quyền hành trong gia đình; bình đẳng trong các vấn đề luật pháp như ly dị; quyền được hưởng những phương tiện giáo dục; quyền được theo đuổi nghề nghiệp; quyền lợi chính trị, vân vân.
Như đã đề cập, khái niệm của tôn giáo về bản tính của người đàn ông và nhất là đàn bà có rất nhiều ảnh hưởng đối với tình trạng hiện thực của người phụ nữ trong đời sống tôn giáo và xã hội. Ngày nay, vì ưu thế của văn minh Tây phương, đa số mọi người (kể cả người Đông phương) nuôi dưỡng những thái độ rất nông cạn về văn hoá và tôn giáo Đông phương. Một trong những thái độ này là tôn giáo và văn hoá Đông phương “đè nén” phụ nữ. Văn hoá và tôn giáo Tây phương trái lại chấp nhận bình đẳng giới tính.
Thật ra thì “đè nén” phụ nữ hầu như là một đặc tính chung của văn hoá nhân loại. Cũng đúng thật phong trào nữ quyền là một hiện tượng mới và bắt nguồn ở Tây phương. Điều này chứng tỏ rằng những hạt giống bình đẳng giới tính cũng có hiện diện trong văn hoá tôn giáo và trong tâm thức của người phụ nữ. Nhưng các điều kiện thuận tiện cho tranh đấu nữ quyền phát triển ở Tây phương nhờ ở các thay đổi về mặt trí thức, kinh tế, chính trị, xã hội. Những ai theo dõi vấn đề này đều nhận thấy rằng tranh đấu nữ quyền hiện nay không còn là một hiện tượng thuần tuý Tây phương nữa. Những người phụ nữ tự giác
Bài viết ngắn này nhắm trình bày một cách tổng quan những thái độ căn bản của truyền thống Phật giáo có liên quan đến các vấn đề then chốt về bình đẳng giới tính và nữ quyền như đã nêu ra ở trên. Phật giáo có một lịch sử lâu dài hơn hai ngàn năm trăm năm và trải rộng ra trong nhiều nền văn hoá khác nhau, cho nên lập trường của Phật giáo về bất cứ một vấn đề gì cũng hết sức đa dạng. Nói cách khác, quan điểm và thái độ của người Phật tử còn chịu cả ảnh hưởng của các nền văn hoá/tôn giáo trong các quốc gia mà Phật giáo có mặt như Ấn giáo, Nho giáo, Thiên chúa giáo, vân vân.
Đức Phật thuyết giảng suốt gần nửa thế kỷ. Giáo lý của ngài bao gồm các vấn đề từ triết lý, vũ trụ quan, tâm lý học, nhận thức luận, chính trị, xã hội, kinh tế, đạo đức, bình đẳng giới tính vô cùng sâu rộng, vượt qua trí tưởng tượng của một Phật tử Việt Nam bình thường. Để có thể đóng góp một cách thiết thực cho nhân loại, để biến cộng đồng Phật giáo thành một cộng đồng khả kính, người Phật tử phải có nhiệm vụ tìm hiểu, suy niệm về các khía cạnh phong phú của Phật Pháp cũng như tạo điều kiện và phương tiện để thực hiện những lời dạy của Đức Phật trong đời sống. Phật giáo không phải chỉ là cúng kiếng cầu phước lễ bái. Thái độ ù lì, thụ động, và giáo điều là những gì hoàn toàn tương phản với Phật giáo.
Xin trở lại với vấn đề phụ nữ. Sự hiện diện và đóng góp của giới phụ nữ trong cộng đồng Phật giáo Việt Nam là điều rất hiển nhiên. Trong các sinh hoạt tôn giáo, chúng ta thường thấy sự hiện diện của phụ nữ đông đảo hơn nam giới. Rủi thay, đây lại là một lý do để một số người hạ thấp Phật giáo. Rất nhiều người nói rằng “đến chùa chán lắm, toàn là đàn bà”. Đây là một câu nói sặc mùi kỳ thị giới tính
Nói chung, hiện nay sự hiện diện của phụ nữ trong các cộng đồng Phật giáo khắp thế giới rất là hiển nhiên. Những phụ nữ này không chỉ tham gia với tư cách là những tín đồ hay thí chủ mà còn là các tu sĩ và thầy dạy. Nhưng kinh điển và truyền thống Phật giáo mô tả người phụ nữ ra sao? Trong lúc mà hầu hết các tôn giáo bị xem là có tính cách phụ hệ
Phật giáo khởi thuỷ trong bối cảnh văn hoá Ấn giáo. Trên mặt tư tưởng, Phật giáo chia sẻ với Ấn giáo một số khái niệm nền tảng tuy rằng Đức Phật đưa ra những lối giải thích khác. Điểm dị biệt chính là ở chỗ Đức Phật không chấp nhận những cơ chế nghi lễ căn bản của Ấn giáo đặt trên nền tảng của hệ thống giai cấp. Điều này cũng đóng góp cho quan điểm của Đức Phật về nhân phẩm và vị trí của người phụ nữ. Do đó, muốn hiểu thái độ của Đức Phật về vai trò của người phụ nữ, chúng ta cần có một khái niệm căn bản về vai trò của người phụ nữ trong Ấn giáo.
Ấn giáo cổ thời dựa trên kinh
Sự đào luyện các chuyên viên về nghi lễ càng trở nên cần thiết. Chương trình đào luyện này đòi hỏi nhiều thời gian và ở những trung tâm xa nhà với các chuyên gia, cho nên chỉ đàn ông trong giai cấp tu sĩ mới được hưởng đặc quyền này. Một trong các nghi lễ quan trọng nhất của Ấn giáo là tang lễ. Con trai được xem là thiết yếu trong việc thi hành tang lễ để giúp vong linh người cha đạt được cõi trời. Chính vì thế mà nảy sinh ra các nghi lễ để ngăn chặn việc sinh con gái, bởi vì con gái bị xem như gánh nặng cho gia đình cho đến khi đi lấy chồng – nhiệm vụ chính yếu của người phụ nữ. Vai trò của người phụ nữ là làm vợ và sinh đẻ (làm mẹ). Người vợ phải hoàn toàn phục tùng chồng và cha mẹ chồng. Mặc dù trong các kinh
Đến khi Phật giáo và Kỳ-na Giáo
Nếu bảo rằng những kinh thư này (hay là Ấn giáo nói chung) chỉ toàn đưa ra những quan điểm tiêu cực có tính cách kỳ thị phụ nữ thì cũng không công bình lắm. (Bởi vì suốt lịch sử Ấn giáo, cho đến hiện nay, lúc nào cũng có sự hiện diện của các nữ thần và các thầy dạy đạo
Lúc Phật giáo xuất hiện thì khái niệm nghiệp
Từ quan điểm của Phật giáo, nhu cầu phải có con trai ít ra không còn là một thiết yếu nghi lễ nữa. (Do đó, chúng ta nên lưu ý rằng trong các quốc gia mà phần đông dân số theo Phật giáo, chẳng hạn như Việt Nam, tinh thần trọng con trai hơn con gái có thể được giải thích như sau: một là vì nhu yếu chung của các xã hội nông nghiệp, cần con trai để có nhiều bắp thịt cày bừa. Hai là ảnh hưởng của Nho giáo, một thế giới quan chúa trọng nam khinh nữ. Người đàn bà vì lý do gì không biết không sinh được con trai bị xem là một món hàng khiếm khuyết, cũng là cái cớ để ông chồng mừng rỡ đi lấy vợ khác “kiếm đứa con trai”. Cái thái độ “phải có con trai” này tuyệt nhiên không quan hệ gì với thế giới quan Phật giáo cả). Một ví dụ cụ thể trong kinh Phật là khi vua Pasenadi buồn vì vợ ông là hoàng hậu Mallika – người sau này dẫn dắt chồng vào Phật giáo – sinh con gái, Đức Phật đã trách nhà vua rằng buồn phiền vì vợ sinh con gái là một thái độ hết sức sai lầm, bởi vì một người con gái có trí tuệ và đức hạnh không những không kém mà còn ưu việt hơn con trai.
Nói tóm lại, với sự xuất hiện của Phật giáo, người phụ nữ được nhiều kính trọng hơn và được xem là những cá nhân (chứ không phải chỉ là những món đồ sở thuộc đàn ông). Họ được nhiều độc lập hơn, tự do hơn để tự theo đuổi nếp sống mà họ lựa chọn. Phật giáo nguyên thuỷ không xem người phụ nữ giản dị như một công cụ sinh đẻ, và mục tiêu duy nhất của người phụ nữ không phải chỉ là hôn nhân. Người phụ nữ có quyền chọn không lập gia đình (mà người khác không nên dè bỉu) và được quyền trở thành tu sĩ, nghĩa là theo đuổi đời sống tâm linh. Một tập tục của Ấn Giáo là
Có một số tôn giáo xem hôn nhân như một nhiệm vụ tôn giáo, một thánh lễ
Phật giáo xem hôn nhân như một khế ước
L.B. Horner, một trong hai vị phụ nữ tiên phong trong việc truyền Phật giáo qua Tây phương, một người có công lớn với Phật giáo, tóm lược những điểm chính của quan điểm bình đẳng giới tính trong các kinh điển của Phật giáo nguyên thuỷ như sau:
Đức Phật đạt giác ngộ là vì sự hữu ích cho các tăng, ni, nam cư sĩ, và nữ cư sĩ; ngài đã dạy Pháp cho tất cả bốn nhóm này – trong thuật ngữ Phật giáo gọi là “tứ chúng”. (Đó là nhìn từ khuôn khổ nội tại của lịch sử Phật giáo. Từ một viễn cảnh rộng hơn, chúng ta có thể nói rằng Đức Phật đạt giác ngộ vì lợi ích cho chúng sinh thuộc tất cả mọi giới tính, cho cả người xuất gia lẫn người tại gia).
Đức hạnh hay thói xấu của “tứ chúng” có ảnh hưởng tương tự đối với sự tồn tại hay diệt vong của trí tuệ và tu tập Phật giáo. Nói cách khác, một vị tăng, ni, nam cư sĩ, hay nữ cư sĩ, có trí tuệ, giới luật, tự tin, thực hành Pháp đều có thể làm rạng rỡ cả cộng đồng Phật giáo.
Phụ nữ có cùng những giới hạn và khả năng tâm linh giống như đàn ông.
Ni có thể phát triển tâm linh giống như tăng.
Đức Phật nói rằng mục tiêu của ngài là làm sao cho tăng, ni, nam cư sĩ, nữ cư sĩ hiểu thấu, phân tích, và giải thích Pháp một cách rành mạch.
Đức Phật luôn luôn dạy những giáo lý tương tự cho cả đàn ông lẫn đàn bà, đôi khi ngài còn nỗ lực một cách đặc biệt để dạy giới phụ nữ.
Đức Phật công nhận rằng phụ nữ có thể đạt được các thành quả tâm linh cao. Bằng chứng là trong nhóm các tín đồ của Đức Phật có hàng trăm phụ nữ đạt được những thành quả tâm linh khác nhau.
Đức Phật nói rằng đời sống tâm linh ngài thiết lập sẽ không hoàn hảo nếu không có phụ nữ tu tập giáo pháp.
Phật giáo là một trong những tôn giáo đầu tiên có giáo đoàn cho ni giới (đại khái là nữ tu sĩ). Giáo đoàn này được thành lập năm năm sau khi Đức Phật thành đạo. Hầu như người Phật tử nào cũng biết nguồn gốc của giáo đoàn ni giới này là từ bà Maha-prajapati Gotami, dì và cũng là kế mẫu của Đức Phật. Sau khi Đức Phật thành đạo, bà Gotami trở thành một trong những đệ tử đầu tiên của ngài. Bà đi theo Đức Phật khắp mọi nơi, cần mẫn tu học, nổi tiếng là người có trí tuệ và đức hạnh rất cao. Có rất đông phụ nữ luôn luôn theo bên cạnh Gotami để học đạo.
Theo kinh điển Phật giáo nguyên thuỷ thì bà Gotami đến gặp Đức Phật để xin được chấp nhận cho phụ nữ xuất gia. Bà xin ba lần, ba lần đều bị từ chối. Thế rồi Gotami và nhóm phụ nữ theo bà cạo đầu, đắp y vàng để tỏ ý thành khẩn và quyết tâm đến xin Đức Phật. Lần này họ gặp cả Ananda, thí giả của Đức Phật. Ananda nói hộ cho Gotami ba lần, lại cũng đều bị từ chối. Ananda thay đổi “chiến thuật” và hỏi Đức Phật rằng nếu phụ nữ xuất gia tu tập những lời của chính Đức Phật dạy, họ có khả năng thành tựu tâm linh hay không. Đức Phật trả lời có và cho phép Gotami và nhóm phụ nữ theo bà được xuất gia trở thành tu sĩ. Đối thoại giữa Ananda và Đức Phật khẳng định một điểm quan trọng là Đức Phật luôn luôn công nhận rằng phụ nữ cũng có khả năng tâm linh chẳng khác gì nam giới.
Việc Đức Phật thoạt đầu ngần ngại không chấp nhận lời yêu cầu của Gotami không thể được giải thích là ngài có thái độ kỳ thị giới tính. Những lý do mà Đức Phật từ chối lúc đầu hết sức là phức tạp. Chỉ xin đưa ra một lý do: Đó là 2500 năm trước đây, thuở sơ khởi Đức Phật và các đệ tử của ngài sống như những nhà tu khổ hạnh “không nhà”. Lang thang trong rừng, đêm đến ngủ dưới gốc cây. Rừng rú lại đầy dã thú và đạo tặc, không thuận lợi lắm cho giới phụ nữ. Kinh điển Phật giáo còn ghi lại một số trường hợp các vị ni bị đạo tặc hãm hiếp. Một số kinh điển cũng ghi rằng sau khi chấp thuận cho Gotami xuất gia, Đức Phật đặt thêm tám giới luật đặc biệt cho ni giới. Cũng có kinh ghi lại lời “tiên tri” rằng vì có phụ nữ gia nhập giáo đoàn mà Phật Pháp sẽ bị “giảm thọ” mất 500 năm. Trong khuôn khổ của bài viết ngắn này, không tiện đi sâu vào chi tiết, tôi chỉ xin vạch ra rằng đó là những thêm thắt sau này của các tác gia Phật giáo có đầu óc kỳ thị giới tính.
Tuy rằng Đức Phật không hẳn là nhà sáng lập tôn giáo duy nhất và đầu tiên chấp nhận cho phụ nữ xuất gia, nhưng đó là một hành động rất cách mạng vào thời đó. I.B. Horner nhận định rằng những gì mà Đức Phật làm cho giới phụ nữ “rạng rỡ như một ngọn đèn sáng trong lịch sử của tự do.” Điều mỉa mai là I.B.Horner và giới phụ nữ có đầu óc tiến bộ hôm nay có thể cảm kích hành động của Đức Phật, nhưng truyền thống Ấn giáo lại chỉ trích ngài là phá hoại trật tự xã hội. Bởi vì theo quan điểm này, vai trò cao cả nhất của phụ nữ là làm vợ và làm mẹ. Cho phép phụ nữ độc lập theo đuổi đời sống tâm linh thì còn ai để phục dịch đàn ông, rửa chén, nấu bếp, sinh đẻ?
Trong kinh điển Phật giáo nguyên thuỷ có bộ
Những thái độ tích cực căn bản của Phật giáo về phụ nữ trên thực tế cũng được phản ánh trong các quốc gia Phật giáo. Trong tất cả các quốc gia Phật giáo, không có sự cách biệt
Tuy thế, chúng ta cũng không thể chối bỏ được sự hiện diện của các thành tố phụ hệ và thái độ kỳ thị giới tính trong các xã hội Phật giáo ngày nay. Điều này là bởi vì đặc tính phụ hệ của các xã hội mà Phật giáo du nhập (không có nghĩa là các xã hội mà Phật giáo không du nhập thì không như thế). Đức Phật nói rằng đàn ông và các cộng đồng Phật giáo của những xứ này cũng bị rập theo khuôn mẫu đó. Do đó, quan điểm triết lý chung của Phật giáo là phụ nữ và nam giới là bình đẳng và họ đều có khả năng tâm linh như nhau, trên thực tế vẫn có những kỳ thị giới tính.
Điều này cho chúng ta thấy rằng lý tưởng và thực tại không phải bao giờ cũng đi đôi với nhau. Đức Phật công nhận phụ nữ bình đẳng với nam giới. Thế nhưng trên thực tế, xã hội có cho người phụ nữ quyền bình đẳng hay có đủ điều kiện và phương tiện để người phụ nữ thực hiện lý tưởng này hay không lại là một chuyện khác. Quyền bình đẳng của phụ nữ không phải chỉ giản dị được thực hiện bằng một lập trường triết lý hay tâm linh mà còn tuỳ thuộc vào những điều kiện xã hội, chính trị, văn hoá, tập tục, và tâm lý con người nữa, và nhất là nỗ lực tích cực hữu thức của người Phật tử. Nói tóm lại, những lý tưởng Phật giáo không phải tự nhiên được thành tựu (do quyền năng của chư Phật, Bồ-tát) mà phải do chính các Phật tử thực hiện những lý tưởng ấy. Để có thể làm được như thế, người Phật tử phải nỗ lực tạo ra những điều kiện và phương tiện thuận lợi. Cũng tựa như những phát minh khoa học, nếu như không hội đủ hoàn cảnh thuận tiện, thiếu những hỗ trợ tài chính, những phát minh ấy cũng chỉ mai một đi trong ngăn tủ của nhà khoa học mà thôi.
Do đó, tuy rằng Đức Phật cho phụ nữ thụ giới xuất gia hoàn toàn (nghĩa là trở thành tu sĩ), giáo đoàn ni giới được truyền từ Ấn Độ sang Tích Lan vào thế kỷ thứ ba trước Công nguyên, giáo đoàn ni giới Tích Lan, vì chiến tranh và các rối loạn chính trị, không còn khả năng truyền giới nữa vì không có đủ số ni để làm việc này. Thế rồi cũng không nó nỗ lực để tái thiết lập truyền thống này nữa.
Ngày nay truyền thống truyền giới toàn phần cho phụ nữ chỉ còn ở các xứ theo Phật giáo Đại Thừa như Đài Loan, Đại Hàn, Nhật Bản, Trung Hoa, và Việt Nam chứ không còn ở các quốc gia theo truyền thống nguyên thuỷ (hay Theravada mà Phật tử Việt Nam thường gọi một cách không chính xác là “Tiểu Thừa”). Ở các quốc gia này, phụ nữ chỉ được thụ giới “bán phần” thôi. Ngay cả ở Tây Tạng, phụ nữ không thể vượt qua được giai đoạn “tập sự” (thuật ngữ Phật giáo gọi là sa-di-ni).
Một số phụ nữ ở các quốc gia này thường lý luận rằng họ chỉ muốn trở thành Phật tử chứ không cần phải là phụ nữ Phật tử. Vấn đề bình đẳng hay giới tính hoàn toàn không liên hệ gì đến sự thành tựu tâm linh. Họ chỉ quan tâm đến tâm linh chứ không tranh giành “bình đẳng” hay địa vị gì cả. Lý luận này thoạt nghe có vẻ như bày tỏ một thái độ không chấp trước. Phân tích kỹ, chúng ta sẽ thấy nó không vững vì những lý do như sau:
Một là trên thực tế vẫn có rất nhiều phụ nữ muốn được thụ giới xuất gia làm ni. Lối suy nghĩ của những phụ nữ này hết sức chính xác, bởi vì một giáo đoàn Phật giáo mà thiếu sự hiện diện của phụ nữ là một giáo đoàn không thể hiện được một xã hội bao gồm cả “tứ chung” như lý tưởng mà Đức Phật đề ra. Hai là lý luận trên biểu lộ một thứ thái độ chịu đựng tiêu cực kết quả của một tâm thức bị đè nén. Phụ nữ trong một số cộng đồng Phật giáo, kể cả cộng đồng Phật giáo Việt Nam, thường được khuyến khích nuôi dưỡng những hình ảnh tiêu cực về chính mình. Đại khái như sinh ra là đàn bà là kết quả của những nghiệp xấu. Lối tu tập duy nhất dành cho đàn bà là tụng niệm, cầu xin, chịu đựng, phục dịch, để hy vọng kiếp sau được tái sinh làm đàn ông.
Nhưng như chúng ta đã thấy, người phụ nữ bị đè nén, kỳ thị, và luôn luôn phải chịu đựng những thiệt thòi là hậu quả của những khía cạnh chậm tiến bất công của một số xã hội Đông phương. Chúng ta không thể dùng triết lý Phật giáo để biện bạch hay chấp nhận tệ trạng này. Điều may mắn là đa số phụ nữ hiện thời, nhất là phụ nữ Tây phương theo Phật giáo (đa số có giáo dục cao), hiển nhiên không chấp nhận nuôi dưỡng những hình ảnh tiêu cực về người phụ nữ. Trái lại, họ tiếp tục tìm hiểu, giải thích quan điểm Phật giáo về phụ nữ và tạo điều kiện để thực hiện quan điểm này trong đời sống. Điều này chứng tỏ như Đức Phật đã nói những người Phật tử có trí tuệ, giới luật, tự tin làm rạng rỡ cho Phật giáo. Chúng ta có thể nói thêm rằng, ngược lại những người Phật tử thụ động, thủ cựu, bạc nhược chỉ làm cho Phật giáo chậm tiến thôi.
Những nghiên cứu về Phật giáo hiện đại cho thấy rằng trên toàn thế giới, giới phụ nữ trong Phật giáo (cả tu sĩ lẫn cư sĩ) không còn cam tâm chấp nhận những bất công nữa. Họ tham gia tích cực vào nhiều phạm vi sinh hoạt. Sự đóng góp của họ nằm trên mọi lãnh vực từ học thuật, tu tập cho đến các hoạt động xã hội. Họ không ngừng khai phá lại, xác định lại vai trò của người phụ nữ trong Phật giáo. Họ không hài lòng chỉ làm những người đi theo, mà còn can đảm nhận cả vai trò lãnh đạo. Họ đã đem lại những thay đổi cho nhiều thái độ và lối suy nghĩ.
Nếu như chúng ta có thể dùng một loại suy luận, như đã sử dụng ở trên, một cộng đồng tôn giáo cũng như một đại học. Người Phật tử Việt Nam thử đặt câu hỏi là chúng ta có thư viện phong phú không? Ban giảng huấn có khả năng không? Trình độ sinh viên có cao không? Quan sát những thực tại Phật giáo Việt Nam khó lòng cho phép chúng ta trả lời là có.
Không thể nói là trong giới phụ nữ Phật giáo Việt Nam không có người học cao. Nhưng mà khi quay về Phật giáo thì, cũng y như nam giới, đa số không có ý chí tìm hiểu để vượt qua một vài khái niệm lỗi thời giam nhốt Phật giáo vào trong một mớ nghi lễ mòn mỏi. Tệ hại nhất là ngay cả những phụ nữ có học và độc lập cũng chấp nhận những hình ảnh rất tiêu cực về phụ nữ. Nhiều người thậm chí còn xem việc khinh thường vị trí và thân xác đàn bà là một đức hạnh.
Những thái độ trên chỉ là hậu quả của sự hiểu biết hạn hẹp, thiếu xót về Phật giáo của chính những Phật tử. (Đề tài này sẽ được phân tích trong những bài viết khác). Cộng đồng Phật giáo Việt Nam cần tạo điều kiện để huấn luyện cho người phụ nữ hiểu thêm về Phật giáo cũng như vai trò và tiềm năng của họ như những người phụ nữ Phật giáo.
Trong số những phụ nữ đang đóng góp rất tích cực trong các cộng đồng Phật giáo thế giới hiện nay bao gồm các phụ nữ thuộc rất nhiều quốc gia từ Đông sang Tây. Có điều đáng tiếc là hình như chưa thấy có người nào thuộc cộng đồng phụ nữ Phật tử Việt Nam cả.

Set-Cookie: fn.gzip=2;expires=Wed, 19 Apr 2028 23:14:07 GMT;path=/


text:
TraderViet | Cộng Đồng Trader Việt Nam
Thông báo
>
TraderViet | Cộng Đồng Trader Việt Nam
Không tìm thấy.
Login with Facebook
Tên tài khoản hoặc địa chỉ Email
Bạn đã có tài khoản rồi?
Bạn đã quên mật khẩu?
Duy trì đăng nhập
TraderViet | Cộng Đồng Trader Việt Nam
Thông báo
>
Menu
Home
Home
Liên kết nhanh
Tìm kiếm diễn đàn
Bài viết gần đây
Chủ đề dán theo lịch
Diễn đàn
Diễn đàn
Liên kết nhanh
Tìm kiếm diễn đàn
Lists
Bài viết gần đây
Chủ đề dán theo lịch
LỚP HỌC
LỊCH THÔNG TIN
LIÊN HỆ
Menu
Tài khoản
Tên tài khoản hoặc Email:
Mật khẩu:
Quên mật khẩu?
Duy trì đăng nhập
Login with Facebook
Đăng ký tài khoản
Đang tải...
TRANG CHỦ
Home
Tìm kiếm diễn đàn
Bài viết gần đây
Chủ đề dán theo lịch
Diễn đàn
Tìm kiếm diễn đàn
Bài viết gần đây
Chủ đề dán theo lịch
LỚP HỌC
LỊCH THÔNG TIN
LIÊN HỆ

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Connection: close

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Set-Cookie: xf_session=2c23b37d0bc8d2f493ad20d2e0ea7fc8; path=/; secure; httponly

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Cache-control: private, max-age=0


text:
Tích lũy 10 đêm, nhận 1 đêm thưởng
Và nhớ tìm Giá Bí mật tại một số khách sạn
Đăng ký nhận thông tin khuyến mãi mới nhất của chúng tôi
Tải app và đặt phòng mọi lúc, mọi nơi
Tham gia ngay! Tích lũy 10 đêm, nhận 1 đêm miễn phí*
© 2018 Hotels.com, L.P. Mọi quyền được bảo lưu.
Hotels.com và logo Hotels.com là thương hiệu hoặc thương hiệu đã đăng ký bảo hộ của Hotels.com, LP tại Mỹ và/hoặc các quốc gia khác. Mọi thương hiệu khác thuộc quyền sở hữu của các chủ sở hữu tương ứng.
* Tìm hiểu thêm về Hotels.com™ Rewards

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Server: Application-Server

X-Hcom-Rendered-With: release

Set-Cookie: bm_sz=BCF4D58B5E4CA510E036E4FAFC129BF5~QAAQPC+eQUIhjcFiAQAAsxdB4ElBSqwWjBLP8YCrG0Fxj+i/+0MkD4GKtO1LbODvSjvLXvvsFkVQyfz5cBLavOiVKwBgQ4w5g4gCZwH0QEPPl0PU8MWElzdD17dG3LbyRXaq94WIprP798F0FFFWqeWQx5h3qcQdFKgDe3ZLtpRmHZ7XqHxW8N0plShs55w=; Domain=.hotels.com; Path=/; Expires=Fri, 20 Apr 2018 03:33:04 GMT; Max-Age=14399; HttpOnly

Pragma: no-cache

X-UA-Compatible: IE=Edge

Cache-Control: max-age=0, no-cache, no-store

site_id_3: ssl-*.hotels.com - B

Content-Language: vi-VN


text:
(12212) 1981 QR2
(12212) 1981 QR2 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henri Debehogne ở Đài thiên văn La Silla ở Chile ngày 23 tháng 8 năm 1981.[1]
(12212) 1981 QR2 là một tiểu hành tinh vành đai chính. Nó được phát hiện bởi Henri Debehogne ở Đài thiên văn La Silla ở Chile ngày 23 tháng 8 năm 1981.[1]

markdown:
# (12212) 1981 QR
2
**(12212) 1981 QR 2** là một [tiểu hành tinh](/wiki/Ti%E1%BB%83u_h%C3%A0nh_tinh) [vành đai chính](/wiki/V%C3%A0nh_%C4%91ai_ti%E1%BB%83u_h%C3%A0nh_tinh). Nó được phát hiện bởi [Henri Debehogne](/w/index.php?title=Henri_Debehogne&action=edit&redlink=1)ở [Đài thiên văn La Silla](/wiki/%C4%90%C3%A0i_thi%C3%AAn_v%C4%83n_La_Silla)ở [Chile](/wiki/Chile)ngày 23 tháng 8 năm 1981. [[1]](#cite_note-1)
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=(12212)_1981_QR2&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=(12212)_1981_QR2&action=edit§ion=1)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=(12212)_1981_QR2&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=(12212)_1981_QR2&action=edit§ion=2)]
|
|
|
|
|Danh sách/danh mục
|

WARC-Truncated: length

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

X-Cache-Status: miss

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.09:-77.65:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

X-Cache: cp1052 miss, cp1052 miss

X-Content-Type-Options: nosniff

Via: 1.1 varnish (Varnish/5.1), 1.1 varnish (Varnish/5.1)

Accept-Ranges: bytes

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Link: </static/images/project-logos/viwiki.png>;rel=preload;as=image;media=not all and (min-resolution: 1.5dppx),</static/images/project-logos/viwiki-1.5x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 1.5dppx) and (max-resolution: 1.999999dppx),</static/images/project-logos/viwiki-2x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 2dppx)

Content-Language: vi


text:
Herblay
Tọa độ: 48°59′27″B 2°09′59″Đ / 48,9908°B 2,1664°Đ
Herblay là một xã ở tỉnh Val-d’Oise, thuộc vùng Île-de-France ở miền bắc nước Pháp.
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- Association of Mayors of the Val d'Oise (tiếng Pháp)
- INSEE (tiếng Anh)
- IGN (tiếng Anh)
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
- Official website (tiếng Pháp)
- Pictures Quais de Seine (tiếng Anh)
- Universite inter-Ages Herblay (tiếng Pháp)
- Mérimée database - Cultural heritage (tiếng Pháp)
- Land use (IAURIF) (tiếng Anh)
Herblay2.jpg|nhỏ|trái|300px]]

markdown:
# Herblay
[Tọa độ](/wiki/H%E1%BB%87_t%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99_%C4%91%E1%BB%8Ba_l%C3%BD): [48°59′27″B 2°09′59″Đ / 48,9908°B 2,1664°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Herblay¶ms=48.9908_N_2.1664_E_region:FR_type:city)
|
|
|
|![]()
[Quốc gia](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_qu%E1%BB%91c_gia) ![ Quốc kỳ Pháp](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
![ Quốc kỳ Pháp](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c3/Flag_of_France.svg/18px-Flag_of_France.svg.png)
[Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p) [Vùng](/wiki/V%C3%B9ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Île-de-France](/wiki/%C3%8Ele-de-France) [Tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Val-d'Oise](/wiki/Val-d%27Oise) [Quận](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Argenteuil](/wiki/Argenteuil_(qu%E1%BA%ADn)) [Tổng](/wiki/T%E1%BB%95ng_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p) [Liên xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Ph%C3%A1p#Liên_xã) [Xã (thị) trưởng](/wiki/Th%E1%BB%8B_tr%C6%B0%E1%BB%9Fng)
(2001-2008)
[Độ cao](/wiki/Cao_%C4%91%E1%BB%99) 1 2(4,92 sq mi) [INSEE](/wiki/M%C3%A3_INSEE)/Mã bưu chính [95306](http://recensement.insee.fr/searchResults.action?zoneSearchField=&codeZone=95306-COM)/ [95220](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_m%C3%A3_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh_%E1%BB%9F_Ph%C3%A1p) **Herblay** là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_t%E1%BB%89nh_Val-d%27Oise) ở [tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(Ph%C3%A1p)) [Val-d’Oise](/wiki/Val-d%27Oise), thuộc vùng [Île-de-France](/wiki/%C3%8Ele-de-France) ở miền bắc nước [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p).
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Herblay&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Herblay&action=edit§ion=1)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Herblay&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Herblay&action=edit§ion=2)] [Association of Mayors of the Val d'Oise](http://www.uniondesmairesduvaldoise.fr) **(tiếng Pháp)** [INSEE](http://www.insee.fr/en/home/home_page.asp) **(tiếng Anh)** [IGN](http://www.ign.fr/rubrique.asp?rbr_id=1&lng_id=EN) **(tiếng Anh)**
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Herblay&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Herblay&action=edit§ion=3)] [Official website](http://www.herblay.fr/) **(tiếng Pháp)** [Pictures Quais de Seine](http://www.chambres-hotes-iledefrance.com/English/pictures_paradise.htm) **(tiếng Anh)** [Universite inter-Ages Herblay](http://www.universia.fr/) **(tiếng Pháp)** [Mérimée database - Cultural heritage](http://www.culture.gouv.fr/public/mistral/merimee_fr?ACTION=CHERCHER&FIELD_98=INSEE&VALUE_98=95306) **(tiếng Pháp)** [Land use (IAURIF)](http://www.iaurif.org/en/gis/fichescom/mos99/ficmos/mos95306.html) **(tiếng Anh)**
Herblay2.jpg|nhỏ|trái|300px]]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

X-Cache-Status: hit-local

X-Cache: cp1052 hit/1, cp1052 miss


text:
Khách du lịch bỏ về vì phí tham quan vịnh Hạ Long tăng vọt
Ban quản lý vịnh Hạ Long áp tăng phí tham quan vịnh Hạ Long từ ngày 1/4, khiến nhiều đoànRead more
Liên kết: Thông tin du lịch | Tour Việt Nam | Tour Quốc tế | Thuê xe - Vận chuyển | Vé máy bay | LavangTravel.com
Ban quản lý vịnh Hạ Long áp tăng phí tham quan vịnh Hạ Long từ ngày 1/4, khiến nhiều đoànRead more

markdown:
##
[Khách du lịch bỏ về vì phí tham quan vịnh Hạ Long tăng vọt](https://viettraveler.com/khach-du-lich-bo-ve-vi-phi-tham-quan-vinh-ha-long-tang-vot/)
Ban quản lý vịnh Hạ Long áp tăng phí tham quan vịnh Hạ Long từ ngày 1/4, khiến nhiều đoàn
[Read more](https://viettraveler.com/khach-du-lich-bo-ve-vi-phi-tham-quan-vinh-ha-long-tang-vot/)
Liên kết:
[Thông tin du lịch](https://viettraveler.com) | [Tour Việt Nam](http://traveler.com.vn/tours/du-lich-viet-nam/) | [Tour Quốc tế](https://traveler.com.vn/tours/du-lich-nuoc-ngoai/) | [Thuê xe - Vận chuyển](https://traveler.com.vn/cars) | [Vé máy bay](http://vietairs.com) | [LavangTravel.com](https://lavangtravel.com)
Ban quản lý vịnh Hạ Long áp tăng phí tham quan vịnh Hạ Long từ ngày 1/4, khiến nhiều đoàn


text:
Nói một cách ngắn gọn, Chính phủ điện tử (CPĐT) là Chính phủ hiện đại, đổi mới, vì dân, hoạt động hiệu lực, hiệu quả hơn, cung cấp dịch vụ tôt hơn trên cơ sở ứng dụng CNTT-TT.
Theo định nghĩa của ngân hàng thế giới (World Bank) thì "CPĐT là việc các cơ quan Chính phủ sử dụng một cách có hệ thống CNTT-TT để thực hiện quan hệ với công dân, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội. Nhờ đó giao dịch của các cơ quan Chính phủ với công dân và các tổ chức sẽ được cải thiện, nâng cao chất lượng. Lợi ích thu được sẽ là giảm thiểu tham nhũng, tăng cường tính công khai, sự tiện lợi, góp phần vào sự tăng trưởng và giảm chi phí".
- G2C: Quan hệ Chính phủ với người dân.Tham gia CPĐT gồm 3 chủ thể: người dân, Chính phủ và doanh nghiệp. Các mối quan hệ tương tác giữa 3 chủ thể gồm:
- G2B: Quan hệ Chính phủ với doanh nghiệp.
- G2G: Quan hệ các cơ quan Chính phủ với nhau.
Mục tiêu cơ bản của CPĐT là cải tiến quy trình công tác trong cơ quan Chính phủ thông qua nền hành chính điện tử, cải thiện quan hệ với người dân thông qua công dân điện tử và tiến tới xây dựng một xã hội tri thức trên nền tảng CNTT.
Việc phát triển Chính phủ điện tử trải qua một số giai đoạn khác nhau. Tùy theo từng giai đoạn (thực hiện và duy trì) thì tính phức tạp lại tăng thêm, nhưng giá trị mang lại cho người dân và doanh nghiệp cũng tăng lên (trong đó có phần tăng cho Chính phủ qua việc có thể có thêm nguồn gián thu hay trực thu).
Một mô hình CPĐT đã được sử dụng rộng rãi, do hãng tư vấn và nghiên cứu Gartner xây dựng nên, chỉ ra bốn giai đoạn (hay thời kỳ) của quá trình phát triển Chính phủ điện tử.
- Thông tin: trong giai đoạn đầu, CPĐT có nghĩa là hiện diện trên trang web và cung cấp cho công chúng các thông tin (thích hợp). Giá trị mang lại ở chỗ công chúng có thể tiếp cận được thông tin của Chính phủ, các quy trình trở nên minh bạch hơn, qua đó nâng cao chất lượng dịch vụ. Với G2G, các cơ quan Chính phủ cũng có thể trao đổi thông tin với nhau bằng các phương tiện điện tử, như internet hoặc mạng nội bộ.
- Tương tác: trong giai đoạn thứ hai, sự tương tác giữa Chính phủ và công dân (G2C và G2B) được thông qua nhiều ứng dụng khác nhau. Người dân có thể trao đổi trực tiếp qua thư điện tử, sử dụng các công cụ tra cứu, tải xuống các biểu mẫu và tài liệu. Các tương tác này giúp tiết kiệm thời gian.
Thực tế, việc tiếp nhận đơn từ có thể thực hiện trực tuyến 24 giờ trong ngày. Thông thường, những động tác này chỉ có thể được thực hiện tại bàn tiếp dân trong giờ hành chính. Về mặt nội bộ (G2G), các tổ chức của Chính phủ sử dụng mạng LAN, intranet và thư điện tử để liên lạc và trao đổi dữ liệu. Rõ ràng giai đoạn này chỉ có thể thực hiện được khi đã thực hiện cải cách hành chính (với cơ chế một cửa điện tử, cơ chế một cửa liên thông điện tử) theo tinh thần Quyết định số 93/2007/QĐ-TTg ngày 22 tháng 6 năm 2007 của Thủ tướng Chính phủ.
- Giao dịch: với giai đoạn thứ ba, tính phức tạp của công nghệ có tăng lên, nhưng giá trị của khách hàng (trong G2C và G2B) cũng tăng theo. Các giao dịch hoàn chỉnh có thể thực hiện mà không cần đi đến cơ quan hành chính.
Có thể lấy ví dụ về các dịch vụ trực tuyến như: Đăng ký thuế thu nhập, đăng ký thuế tài sản, gia hạn/cấp mới giấy phép, thị thực và hộ chiếu, biểu quyết qua mạng. Giai đoạn 3 là phức tạp bởi các vấn đề an ninh và cá thể hóa, chẳng hạn như chữ ký số (chữ ký điện tử) là cần thiết để cho phép thực hiện việc chuyển giao các dịch vụ một cách hợp pháp.
Về khía cạnh doanh nghiệp, Chính phủ điện tử bắt đầu với các ứng dụng mua bán trực tuyến. Ở giai đoạn này, các quy trình nội bộ (G2G) phải được thiết kế lại để cung cấp dịch vụ được tốt. Chính phủ cần những luật và quy chế mới để cho phép thực hiện các giao dịch không sử dụng tài liệu bằng giấy.
- Chuyển hóa: giai đoạn thứ tư là khi mọi hệ thống thông tin được tích hợp lại và công chúng có thể hưởng các dịch vụ G2C và G2B tại một bàn giao dịch (điểm giao dịch ảo). Ở giai đoạn này, tiết kiệm chi phí, hiệu quả và đáp ứng nhu cầu khách hàng đã đạt được các mức cao nhất có thể được.
Không nhất thiết mọi bước phát triển và dịch vụ đều phải nằm cùng một giai đoạn. Quả thực, điều quan trọng là phải biết lọc ra một số dịch vụ cần đưa sang giai đoạn 2 và giai đoạn 3 và đưa ra những mô hình về vai trò và động cơ để tiến lên làm tiếp.
Về vấn đề trọng tâm của G2C và G2B, với G2C nên đặt trọng tâm vào các giai đoạn ban đầu là 1 và 2. Tuy nhiên, với G2B thì nên tập trung nỗ lực đạt được giai đoạn 2 và giai đoạn 3 và đích cuối cùng là giai đoạn 4 (nhưng đây là mục tiêu dài hạn từ 10 đến 15 năm).Các mục tiêu của CPĐT
Mục tiêu chung là tăng cường năng lực, nâng cao hiệu quả điều hành nhà nước của chính phủ, mang lại thuận lợi cho dân chúng, tăng cường sự công khai minh bạch, giảm chi tiêu chính phủ. Mục tiêu cụ thể là:
- Nâng cao năng lực quản lý điều hành của Chính phủ và các cơ quan chính quyền các cấp (trao đổi văn bản điện tử, thu thập thông tin chính xác và kịp thời ra quyết định, giao ban điện tử …).
- Cung cấp cho người dân và doanh nghiệp các dịch vụ công tạo điều kiện cho nguời dân dễ dàng truy nhập ở khắp mọi nơi.
- Người dân có thể tham gia xây dựng chính sách, đóng góp vào quá trình xây dựng luật pháp, quá trình điều hành của Chính phủ một cách tích cực.
- Giảm được chi phí cho bộ máy Chính phủ.
- Thực hiện một chính phủ hiện đại, hiệu quả và minh bạch.
Chính phủ điện tử sẽ tạo ra phong cách lãnh dạo mới, phương thức mới, cung cấp dịch vụ cho người dân và nâng cao được năng lực quản lý điều hành đất nước.
Do vậy mà trong thời gian qua, các nước đều cố gắng đầu tư xây dựng CPĐT. Xây dựng CPĐT ở Việt Nam là một yêu cầu cấp thiết, nó là một phần quan trọng trong tiến trình cải cách nền hành chính quốc gia.
Những khó khăn, trở ngại trong quá trình xây dựng CPĐT tại Việt Nam còn rất nhiều:
- Bất cập từ các dự án CNTT.
- Cơ sở hạ tầng CNTT-TT còn yếu kém.
- Trình độ dân trí thấp.
- Trình độ nhận thức và kỹ năng của cán bộ viên chức bị hạn chế.
- Quy trình nghiệp vụ chưa ổn định (đang trong quá trình cải cách).
Lợi ích của CPĐT
CPĐT là chính phủ đảm bảo được cung cấp đầy đủ thông tin cần thiết và đúng lúc cho việc ra quyết định. CPĐT lý tưởng là một chính phủ cung cấp đầy đủ thông tin, đúng thời điểm cho những người quyết định, đó là lợi thế lớn nhất của CNTT.
CPĐT sử dụng CNTT để tự động hoá các thủ tục hành chính của Chính phủ, áp dụng CNTT vào các quy trình quản lý, hoạt động của Chính phủ. Do đó, tốc độ xử lý các thủ tục hành chính nhanh hơn rất nhiều lần.
CPĐT cho phép công dân có thể truy cập tới các thủ tục hành chính là thông qua phương tiện điện tử, ví dụ như: Internet, điện thoại di động, truyền hình tương tác.
CPĐT giúp cho các doanh nghiệp làm việc với Chính phủ một cách dễ dàng bởi mọi thủ tục đều được hiểu, hướng dẫn và mỗi bước công việc đều được đảm bảo thực hiện tốt, tin cậy. Mọi thông tin kinh tế mà Chính phủ có, đều được cung cấp đầy đủ cho các doanh nghiệp để hoạt động hiệu quả hơn.
Đối với công chức
CNTT dùng trong CPĐT là một công cụ giúp họ hoạt động hiệu quả hơn, có khả năng dáp ứng nhu cầu của công chúng về thông tin truy cập và xử lý chúng.
Đối với người dân và doanh nghiệp
Giảm thiểu thời gian cho công dân, doanh nghiệp và người lao động khi truy nhập và sử dụng dịch vụ của chính phủ và do đó giảm thiếu chi phí của nhân dân. Khuyến khích sự tham gia của cộng đồng vào các hoạt động của chính phủ.
Đối với Chính phủ
Giảm “nạn giấy tờ” văn phòng - công sở, tiết kiệm thời gian, hợp lý hoá việc vận hành công việc, cho phép các cơ quan Chính phủ cung cấp các dịch vụ chất lượng cao hơn và giảm ngân sách chi tiêu của Chính phủ.
Các mô hình giao dịch trong CPĐT
Tham gia chính phủ điện tử có 3 thực thể: Chính phủ, người dân và doanh nghiệp. Trên cơ sở quan hệ giữa các chủ thể trên, ta có thể phân loại CPĐT ra thành 4 loại, tương ứng với 4 dạng dịch vụ Chính phủ bao gồm:
G2C (Government to Citizens): được hiểu như khả năng giao dịch và cung cấp dịch vụ của chính phủ trực tiếp cho người dân, ví dụ : Tổ chức bầu cử của công dân, thăm dò dư luận, quản lý quy hoạch xây dựng đô thị, tư vấn, khiếu nại, giám sát và thanh toán thuế, hoá đơn của các ngành với người thuê bao, dịch vụ thông tin trực tiếp 24/7, phục vụ công cộng, môi trường giáo dục.
G2B (Government to Business): Dịch vụ và quan hệ chính phủ đối với các doanh nghiệp, các tổ chức phi chính phủ, nhà sản xuất như: dịch vụ mua sắm, thanh tra, giám sát doanh nghiệp ( về đóng thuế, tuân thủ luật pháp,…); thông tin về quy hoạch sử dụng đất, phat triển đô thị, đấu thầu, xây dựng; cung cấp thông tin dạng văn bản, hướng dẫn sử dụng, quy định, thi hành chính sách nhà nước,… cho các doanh nghiệp. Đây là thành phần quan hệ cơ bản trong mô hình nhà nước là chủ thể quản lý vĩ mô nền kinh tế, xã hội thông qua chính sách, cơ chế và luật pháp và doanh nghiệp như là khách thể đại diện cho lực lượng sản xuất trực tiếp của cải vật chất của nền kinh tế.
G2E (Government to Employees): chỉ các dịch vụ, giao dịch trong mối quan hệ giữa chính phủ đối với công chức, viên chức bảo hiểm, dịch vụ việc làm, trợ cấp thất nghiệp, chăm sóc sức khoẻ, nhà ở…
G2G (Government to Government): được hiểu như khả năng phối hợp, chuyển giao và cung cấp các dịch vụ một cách có hiệu quả giữa các cấp, ngành, tổ chức, bộ máy nhà nước trong việc điều hành và quản lý nhà nước, trong đó chính bản thân bộ máy của Chính phủ vừa đóng vai trò là chủ thể và khách thể trong mối quan hệ này.
Toàn bộ hệ thống quan hệ, giao dịch của chính phủ như G2C, G2E, G2B, và G2G phải được đặt trên một hạ tầng vững chắc của hệ thống: độ tin cậy (trust), khả năng đảm bảo tính riêng tư (privacy) và bảo mật - an toàn (security) và cuối cùng tất cả đều dựa trên hạ tầng công nghệ và truyền thông với các quy mô khác nhau: mạng máy tính, mạng Intranet, Extranet và Internet. Ngoài 4 mô hình giao dịch chủ yếu trên bảng dưới đây cho thấy những hình thức giao tiếp khác trong CPĐT.Các hình thức hoạt động và các dạng dịch vụ cung cấp qua CPĐT
Các hình thức hoạt động chủ yếu của CPĐT
Thư điện tử (e-mail)
Thư điện tử giúp tiết kiệm được chi phí và thời gian. Có thể sử dụng e-mail để gửi các bản ghi nhớ, thông báo, báo cáo, bản tin. CPĐT yêu cầu mỗi cán bộ công chức phải có địa chỉ e-mail để trao đổi thông tin qua mạng. Việt Nam phấn đấu đạt mức 70% - 80% tài liệu, công văn được chuyển qua mạng.
Mua sắm công trong CPĐT
Việc mua sắm công có thể thực hiên được qua mạng đảm bảo tiết kiệm được thời gian, chi phí. Việc mua sắm công tập trung sẽ đảm bảo tiết kiệm được chi phí, chống tiêu cực.
Trao đổi dữ liệu điện tử
Trao đổi dữ liệu điện tử (Electronic Data Interchange - EDI) là việc trao đổi các dữ liệu dưới dạng “có cấu trúc” (Structured Form) từ máy tính này sang máy tính điện tử khác trong nội bộ cơ quan hay giữa các cơ quan. EDI có tính bảo mật cao.
Tra cứu, cập nhật thông tin qua mạng
Chính phủ thông qua mạng internet có thể cung cấp thông tin cho người dân và doanh nghiệp các loại thông tin về kinh tế, xã hội, về chủ trương chính sách, và các hướng dẫn các thủ tuc hành chính.
Các dạng dịch vụ mà CPĐT cung cấp
Các dịch vụ công trực tuyến của chính phủ:
Trước đây các cơ quan chính phủ cung cấp dịch vụ công cho người dân tại trụ sở của mình thì nay có thể cung cấp dịch vụ công qua mạng thông qua cổng thông tin điện tử. Người dân không phải đến trực tiếp, chờ đợi tại các trụ sở cơ quan trên như trước đây.
Một số dịch vụ công có thể cung cấp qua mạng gồm có: Cung cấp thông tin văn bản quy phạm pháp luật, chủ trương chính sách: Cung cấp thông tin kinh tế, xã hội và thị trường; Cung cấp dịch vụ đăng ký, cấp phép xuất nhập khẩu trực tuyến; Cung cấp dịch vụ khai báo thuế trực tuyến; Cung cấp dịch vụ đăng ký kinh doanh trực tuyến.
GIS và các dịch vụ được cung cấp qua CPĐT
CPĐT có thể sử dụng Internet và GIS để cung cấp được nhiều những dịch vụ mới mà người dân và doanh nghiệp quan tâm.
- Cung cấp dịch vụ ứng dụng của GIS để quản lý đất đai, giấy phép xây dựng.
- Cung cấp dịch vụ thông tin quy hoạch.
- Cung cấp dịch vụ ứng dụng GIS để trao đổi thông tin giữa các cơ quan, chính quyên các cấp phục vụ quản lý tài nguyên.
(còn tiếp)
Ý kiến bạn đọc
Những tin mới hơn
Những tin cũ hơn
Ban giám đốc
Mr Hùng
Kinh doanh
Ms Ngọc
Chúng tôi trên mạng xã hội

markdown:
Nói một cách ngắn gọn, Chính phủ điện tử (CPĐT) là Chính phủ hiện đại, đổi mới, vì dân, hoạt động hiệu lực, hiệu quả hơn, cung cấp dịch vụ tôt hơn trên cơ sở ứng dụng CNTT-TT.
Theo định nghĩa của ngân hàng thế giới (World Bank) thì "CPĐT là việc các cơ quan Chính phủ sử dụng một cách có
[hệ thống CNTT-TT](http://www.pcworld.com.vn/articles/tieu-dung/song-cong-nghe/2013/10/1234294/xe-hoi-san-choi-lon-tiep-theo-cua-cntt-tt/) để thực hiện quan hệ với công dân, doanh nghiệp và các tổ chức xã hội. Nhờ đó giao dịch của các cơ quan Chính phủ với công dân và các tổ chức sẽ được cải thiện, nâng cao chất lượng. Lợi ích thu được sẽ là giảm thiểu tham nhũng, tăng cường tính công khai, sự tiện lợi, góp phần vào sự tăng trưởng và giảm chi phí".
- G2C: Quan hệ Chính phủ với người dân.Tham gia CPĐT gồm 3 chủ thể: người dân, Chính phủ và doanh nghiệp. Các mối quan hệ tương tác giữa 3 chủ thể gồm:
- G2B: Quan hệ Chính phủ với doanh nghiệp.
- G2G: Quan hệ các cơ quan Chính phủ với nhau.
Mục tiêu cơ bản của CPĐT là cải tiến quy trình công tác trong cơ quan Chính phủ thông qua nền
[hành chính điện tử](http://www.pcworld.com.vn/articles/quan-ly/chuyen-muc/2004/04/1186125/qms-viet-nam-va-nen-hanh-chinh-dien-tu/), cải thiện quan hệ với người dân thông qua công dân điện tử và tiến tới xây dựng một xã hội tri thức trên nền tảng CNTT.
Việc phát triển Chính phủ điện tử trải qua một số giai đoạn khác nhau. Tùy theo từng giai đoạn (thực hiện và duy trì) thì tính phức tạp lại tăng thêm, nhưng giá trị mang lại cho người dân và doanh nghiệp cũng tăng lên (trong đó có phần tăng cho Chính phủ qua việc có thể có thêm nguồn gián thu hay trực thu).
Một mô hình CPĐT đã được sử dụng rộng rãi, do hãng tư vấn và nghiên cứu Gartner xây dựng nên, chỉ ra bốn giai đoạn (hay thời kỳ) của quá trình phát triển
[Chính phủ điện tử](http://www.pcworld.com.vn/articles/kinh-doanh/nha-nuoc/2015/10/1243569/lan-dau-tien-co-nghi-quyet-ve-chinh-phu-dien-tu/).
- Thông tin: trong giai đoạn đầu, CPĐT có nghĩa là hiện diện trên trang web và cung cấp cho công chúng các thông tin (thích hợp). Giá trị mang lại ở chỗ công chúng có thể tiếp cận được thông tin của Chính phủ, các quy trình trở nên minh bạch hơn, qua đó nâng cao chất lượng dịch vụ. Với G2G, các cơ quan Chính phủ cũng có thể trao đổi thông tin với nhau bằng các phương tiện điện tử, như internet hoặc mạng nội bộ.
- Tương tác: trong giai đoạn thứ hai, sự tương tác giữa Chính phủ và công dân (G2C và G2B) được thông qua nhiều ứng dụng khác nhau. Người dân có thể trao đổi trực tiếp qua thư điện tử, sử dụng các công cụ tra cứu, tải xuống các biểu mẫu và tài liệu. Các tương tác này giúp tiết kiệm thời gian.
Thực tế, việc tiếp nhận đơn từ có thể thực hiện trực tuyến 24 giờ trong ngày. Thông thường, những động tác này chỉ có thể được thực hiện tại bàn tiếp dân trong giờ hành chính. Về mặt nội bộ (G2G), các tổ chức của Chính phủ sử dụng mạng LAN, intranet và thư điện tử để liên lạc và trao đổi dữ liệu. Rõ ràng giai đoạn này chỉ có thể thực hiện được khi đã thực hiện cải cách hành chính (với cơ chế một cửa điện tử, cơ chế một cửa liên thông điện tử) theo tinh thần Quyết định số 93/2007/QĐ-TTg ngày 22 tháng 6 năm 2007 của Thủ tướng Chính phủ.
- Giao dịch: với giai đoạn thứ ba, tính phức tạp của công nghệ có tăng lên, nhưng giá trị của khách hàng (trong G2C và G2B) cũng tăng theo. Các giao dịch hoàn chỉnh có thể thực hiện mà không cần đi đến cơ quan hành chính.
Có thể lấy ví dụ về các dịch vụ trực tuyến như: Đăng ký thuế thu nhập, đăng ký thuế tài sản, gia hạn/cấp mới giấy phép, thị thực và hộ chiếu, biểu quyết qua mạng. Giai đoạn 3 là phức tạp bởi các vấn đề an ninh và cá thể hóa, chẳng hạn như chữ ký số (
[chữ ký điện tử](http://www.pcworld.com.vn/articles/cong-nghe/cong-nghe/2005/04/1187412/chu-ky-dien-tu-dam-bao-an-toan-du-lieu-truyen-tren-mang/)) là cần thiết để cho phép thực hiện việc chuyển giao các dịch vụ một cách hợp pháp.
Về khía cạnh doanh nghiệp, Chính phủ điện tử bắt đầu với các ứng dụng mua bán trực tuyến. Ở giai đoạn này, các quy trình nội bộ (G2G) phải được thiết kế lại để cung cấp dịch vụ được tốt. Chính phủ cần những luật và quy chế mới để cho phép thực hiện các giao dịch không sử dụng tài liệu bằng giấy.
- Chuyển hóa: giai đoạn thứ tư là khi mọi hệ thống thông tin được tích hợp lại và công chúng có thể hưởng các dịch vụ G2C và G2B tại một bàn giao dịch (điểm giao dịch ảo). Ở giai đoạn này, tiết kiệm chi phí, hiệu quả và đáp ứng nhu cầu khách hàng đã đạt được các mức cao nhất có thể được.
Không nhất thiết mọi bước phát triển và dịch vụ đều phải nằm cùng một giai đoạn. Quả thực, điều quan trọng là phải biết lọc ra một số dịch vụ cần đưa sang giai đoạn 2 và giai đoạn 3 và đưa ra những mô hình về vai trò và động cơ để tiến lên làm tiếp.
Về vấn đề trọng tâm của G2C và G2B, với G2C nên đặt trọng tâm vào các giai đoạn ban đầu là 1 và 2. Tuy nhiên, với G2B thì nên tập trung nỗ lực đạt được giai đoạn 2 và giai đoạn 3 và đích cuối cùng là giai đoạn 4 (nhưng đây là mục tiêu dài hạn từ 10 đến 15 năm).
|
|![]()
|Mô hình tiến hóa các giai đoạn của Portal.|
Mục tiêu chung là tăng cường năng lực, nâng cao hiệu quả điều hành nhà nước của chính phủ, mang lại thuận lợi cho dân chúng, tăng cường sự công khai minh bạch, giảm chi tiêu chính phủ. Mục tiêu cụ thể là:
- Nâng cao năng lực quản lý điều hành của Chính phủ và các cơ quan chính quyền các cấp (trao đổi văn bản điện tử, thu thập thông tin chính xác và kịp thời ra quyết định, giao ban điện tử …).
- Cung cấp cho người dân và doanh nghiệp các dịch vụ công tạo điều kiện cho nguời dân dễ dàng truy nhập ở khắp mọi nơi.
- Người dân có thể tham gia xây dựng chính sách, đóng góp vào quá trình xây dựng luật pháp, quá trình điều hành của Chính phủ một cách tích cực.
- Giảm được chi phí cho bộ máy Chính phủ.
- Thực hiện một chính phủ hiện đại, hiệu quả và minh bạch.
Chính phủ điện tử sẽ tạo ra phong cách lãnh dạo mới, phương thức mới, cung cấp dịch vụ cho người dân và nâng cao được năng lực quản lý điều hành đất nước.
Do vậy mà trong thời gian qua, các nước đều cố gắng đầu tư xây dựng CPĐT. Xây dựng CPĐT ở Việt Nam là một yêu cầu cấp thiết, nó là một phần quan trọng trong tiến trình cải cách nền hành chính quốc gia.
Những khó khăn, trở ngại trong quá trình xây dựng CPĐT tại Việt Nam còn rất nhiều:
- Bất cập từ các dự án CNTT.
- Cơ sở
[hạ tầng CNTT-TT](http://www.pcworld.com.vn/articles/quan-ly/chuyen-muc/2011/06/1226113/cntt-tt-la-ha-tang-mem-de-phat-trien-kinh-te-xa-hoi/) còn yếu kém.
- Trình độ dân trí thấp.
- Trình độ nhận thức và kỹ năng của cán bộ viên chức bị hạn chế.
- Quy trình nghiệp vụ chưa ổn định (đang trong quá trình cải cách).
**Lợi ích của CPĐT**
CPĐT là chính phủ đảm bảo được cung cấp đầy đủ thông tin cần thiết và đúng lúc cho việc ra quyết định. CPĐT lý tưởng là một chính phủ cung cấp đầy đủ thông tin, đúng thời điểm cho những người quyết định, đó là lợi thế lớn nhất của CNTT.
CPĐT sử dụng CNTT để tự động hoá các thủ tục hành chính của Chính phủ, áp dụng CNTT vào các quy trình quản lý, hoạt động của Chính phủ. Do đó, tốc độ xử lý các thủ tục hành chính nhanh hơn rất nhiều lần.
CPĐT cho phép công dân có thể truy cập tới các thủ tục hành chính là thông qua phương tiện điện tử, ví dụ như: Internet, điện thoại di động, truyền hình tương tác.
CPĐT giúp cho các doanh nghiệp làm việc với Chính phủ một cách dễ dàng bởi mọi thủ tục đều được hiểu, hướng dẫn và mỗi bước công việc đều được đảm bảo thực hiện tốt, tin cậy. Mọi thông tin kinh tế mà Chính phủ có, đều được cung cấp đầy đủ cho các doanh nghiệp để hoạt động hiệu quả hơn.
*Đối với công chức*
CNTT dùng trong CPĐT là một công cụ giúp họ hoạt động hiệu quả hơn, có khả năng dáp ứng nhu cầu của công chúng về thông tin truy cập và xử lý chúng.
*Đối với người dân và doanh nghiệp*
Giảm thiểu thời gian cho công dân, doanh nghiệp và người lao động khi truy nhập và sử dụng dịch vụ của chính phủ và do đó giảm thiếu chi phí của nhân dân. Khuyến khích sự tham gia của cộng đồng vào các hoạt động của chính phủ.
*Đối với Chính phủ*
Giảm “nạn giấy tờ” văn phòng - công sở, tiết kiệm thời gian, hợp lý hoá việc vận hành công việc, cho phép các cơ quan Chính phủ cung cấp các dịch vụ chất lượng cao hơn và giảm ngân sách chi tiêu của Chính phủ.
|
|![]()
**Các mô hình giao dịch trong CPĐT**
Tham gia chính phủ điện tử có 3 thực thể: Chính phủ, người dân và doanh nghiệp. Trên cơ sở quan hệ giữa các chủ thể trên, ta có thể phân loại CPĐT ra thành 4 loại, tương ứng với 4 dạng dịch vụ Chính phủ bao gồm:
*G2C (Government to Citizens)*: được hiểu như khả năng giao dịch và cung cấp dịch vụ của chính phủ trực tiếp cho người dân, ví dụ : Tổ chức bầu cử của công dân, thăm dò dư luận, quản lý quy hoạch xây dựng đô thị, tư vấn, khiếu nại, giám sát và thanh toán thuế, hoá đơn của các ngành với người thuê bao, dịch vụ thông tin trực tiếp 24/7, phục vụ công cộng, môi trường giáo dục. *G2B (Government to Business)*: Dịch vụ và quan hệ chính phủ đối với các doanh nghiệp, các tổ chức phi chính phủ, nhà sản xuất như: dịch vụ mua sắm, thanh tra, giám sát doanh nghiệp ( về đóng thuế, tuân thủ luật pháp,…); thông tin về quy hoạch sử dụng đất, phat triển đô thị, đấu thầu, xây dựng; cung cấp thông tin dạng văn bản, hướng dẫn sử dụng, quy định, thi hành chính sách nhà nước,… cho các doanh nghiệp. Đây là thành phần quan hệ cơ bản trong mô hình nhà nước là chủ thể quản lý vĩ mô nền kinh tế, xã hội thông qua chính sách, cơ chế và luật pháp và doanh nghiệp như là khách thể đại diện cho lực lượng sản xuất trực tiếp của cải vật chất của nền kinh tế. *G2E (Government to Employees)*: chỉ các dịch vụ, giao dịch trong mối quan hệ giữa chính phủ đối với công chức, viên chức bảo hiểm, dịch vụ việc làm, trợ cấp thất nghiệp, chăm sóc sức khoẻ, nhà ở… *G2G (Government to Government)*: được hiểu như khả năng phối hợp, chuyển giao và cung cấp các dịch vụ một cách có hiệu quả giữa các cấp, ngành, tổ chức, bộ máy nhà nước trong việc điều hành và quản lý nhà nước, trong đó chính bản thân bộ máy của Chính phủ vừa đóng vai trò là chủ thể và khách thể trong mối quan hệ này.
Toàn bộ hệ thống quan hệ, giao dịch của chính phủ như G2C, G2E, G2B, và G2G phải được đặt trên một hạ tầng vững chắc của hệ thống: độ tin cậy (trust), khả năng đảm bảo tính riêng tư (privacy) và bảo mật - an toàn (security) và cuối cùng tất cả đều dựa trên hạ tầng công nghệ và truyền thông với các quy mô khác nhau: mạng máy tính, mạng Intranet, Extranet và Internet. Ngoài 4 mô hình giao dịch chủ yếu trên bảng dưới đây cho thấy những hình thức giao tiếp khác trong CPĐT.
|
|![]()
*Các hình thức hoạt động chủ yếu của CPĐT* *Thư điện tử (e-mail)*
Thư điện tử giúp tiết kiệm được chi phí và thời gian. Có thể sử dụng e-mail để gửi các bản ghi nhớ, thông báo, báo cáo, bản tin. CPĐT yêu cầu mỗi cán bộ công chức phải có địa chỉ e-mail để trao đổi thông tin qua mạng. Việt Nam phấn đấu đạt mức 70% - 80% tài liệu, công văn được chuyển qua mạng.
*Mua sắm công trong CPĐT*
Việc mua sắm công có thể thực hiên được qua mạng đảm bảo tiết kiệm được thời gian, chi phí. Việc mua sắm công tập trung sẽ đảm bảo tiết kiệm được chi phí, chống tiêu cực.
*Trao đổi dữ liệu điện tử* [Trao đổi dữ liệu điện tử](http://www.pcworld.com.vn/articles/tin-tuc/tin-quoc-te/2010/08/1220282/verizon-gioi-thieu-dich-vu-dien-toan-may-trao-doi-du-lieu-y-te/) (Electronic Data Interchange - EDI) là việc trao đổi các dữ liệu dưới dạng “có cấu trúc” (Structured Form) từ máy tính này sang máy tính điện tử khác trong nội bộ cơ quan hay giữa các cơ quan. EDI có tính bảo mật cao. *Tra cứu, cập nhật thông tin qua mạng*
Chính phủ thông qua mạng internet có thể cung cấp thông tin cho người dân và doanh nghiệp các loại thông tin về kinh tế, xã hội, về chủ trương chính sách, và các hướng dẫn các thủ tuc hành chính.
**Các dạng dịch vụ mà CPĐT cung cấp**
Các dịch vụ công trực tuyến của chính phủ:
Trước đây các cơ quan chính phủ cung cấp dịch vụ công cho người dân tại trụ sở của mình thì nay có thể cung cấp dịch vụ công qua mạng thông qua
[cổng thông tin điện tử](http://www.pcworld.com.vn/articles/kinh-doanh/nha-nuoc/2015/06/1240511/khai-truong-trang-thong-tin-tp-hcm-tren-cong-ttdt-chinh-phu/). Người dân không phải đến trực tiếp, chờ đợi tại các trụ sở cơ quan trên như trước đây.
Một số dịch vụ công có thể cung cấp qua mạng gồm có: Cung cấp thông tin văn bản quy phạm pháp luật, chủ trương chính sách: Cung cấp thông tin kinh tế, xã hội và thị trường; Cung cấp dịch vụ đăng ký, cấp phép xuất nhập khẩu trực tuyến; Cung cấp dịch vụ khai báo thuế trực tuyến; Cung cấp dịch vụ đăng ký kinh doanh trực tuyến.
*GIS và các dịch vụ được cung cấp qua CPĐT*
CPĐT có thể sử dụng Internet và GIS để cung cấp được nhiều những dịch vụ mới mà người dân và doanh nghiệp quan tâm.
- Cung cấp dịch vụ ứng dụng của GIS để quản lý đất đai, giấy phép xây dựng.
- Cung cấp dịch vụ thông tin quy hoạch.
- Cung cấp dịch vụ ứng dụng GIS để trao đổi thông tin giữa các cơ quan, chính quyên các cấp phục vụ quản lý tài nguyên.
*(còn tiếp)* **Những tin mới hơn** **Những tin cũ hơn** **Ban giám đốc**
Mr Hùng
**Kinh doanh**
Ms Ngọc
## Chúng tôi trên mạng xã hội

Connection: Upgrade, close

Cache-Control: max-age=0, no-cache, no-store, must-revalidate

Set-Cookie: nv4c_d13B4_nvvithemever=deleted; expires=Thu, 01-Jan-1970 00:00:01 GMT; Max-Age=0; path=/; domain=.vinades.vn; HttpOnly

Vary: Accept-Encoding,User-Agent


text:
Sập taluy, 2 con trẻ chết thảm
500m3 đất đá từ taluy dương sạt xuống, vùi lấp căn nhà cấp 4, trong đó có các con của anh Thanh.
Vào khoảng 7h30’ ngày 24/5 do mưa lớn kéo dài đã gây sạt lở taluy tại hộ gia đình anh Hoàng Văn Thanh - thôn Ngòi Đong, xã Bảo Hưng, huyện Trấn Yên, Yên Bái. Hơn 500m3 đất đá từ taluy dương sạt xuống làm sập 3 gian nhà xây cấp 4 của gia đình anh Thanh, khiến hai cháu Hoàng Văn Hạ, 12 tuổi và Hoàng Quốc Anh, 5 tuổi là con trai anh Thanh bị vùi lấp dẫn đến tử vong.
Con gái anh Thanh là cháu Hoàng Thị Xuân, 15 tuổi may mắn chỉ bị thương nhẹ. Theo anh Nguyễn Văn Thuấn, hàng xóm gia đình anh Thanh cho biết: Vào thời điểm trên, khi nghe tiếng đất sạt và nghe thấy vợ chồng anh Thanh kêu cứu, chúng tôi cùng nhau đào bới tìm kiếm hơn 1 tiếng đồng hồ thì mới tìm thấy thi thể hai cháu bé và cắt cử người đưa cháu Xuân ra trạm y tế cấp cứu.
Hiện trường vụ sập đất
Ngoài gia đình anh Thanh, người dân thôn Ngòi Đong chúng tôi còn phối hợp với lực lượng dân quân, đoàn thanh niên hỗ trợ, giúp đỡ 3 hộ gia đình khác phải di chuyển người và tài sản ra khỏi khu vực có nguy cơ sạt lở.
Anh Hoàng Văn Thanh nói trong nước mắt: Khoảng hơn 7h, vợ tôi xuống bếp chuẩn bị bữa ăn sáng, còn 2 cháu Hạ và Quốc Anh vẫn đang ngủ trên giường. Thấy trời mưa kéo dài nên tôi cũng có ra phía sau nhà xem taluy có bị ảnh hưởng không. Nhưng vừa mới trở vào bếp thì đất đá trên taluy bất ngờ ập xuống.
Ngay sau khi vụ sạt lở xảy ra chính quyền địa phương và thôn Ngòi Đong đã xuống động viên và giúp đỡ gia đình tổ chức tang lễ cho hai cháu. Đồng thời xã Bảo Hưng cũng chỉ đạo các thôn tiến hành kiểm tra các khu vực có nguy cơ sạt lở trên địa bàn. Tổ chức di dời người và tài sản ra khỏi khu vực có nguy cơ sạt lở và huy động lực lượng tại chỗ cứu giúp, khắc phục không để hậu quả lớn xảy ra.

markdown:
# Sập taluy, 2 con trẻ chết thảm
## 500m3 đất đá từ taluy dương sạt xuống, vùi lấp căn nhà cấp 4, trong đó có các con của anh Thanh.
Vào khoảng 7h30’ ngày 24/5 do mưa lớn kéo dài đã gây sạt lở taluy tại hộ gia đình anh Hoàng Văn Thanh - thôn Ngòi Đong, xã Bảo Hưng, huyện Trấn Yên, Yên Bái. Hơn 500m3 đất đá từ taluy dương sạt xuống làm sập 3 gian nhà xây cấp 4 của gia đình anh Thanh, khiến hai cháu Hoàng Văn Hạ, 12 tuổi và Hoàng Quốc Anh, 5 tuổi là con trai anh Thanh bị vùi lấp dẫn đến tử vong.
Con gái anh Thanh là cháu Hoàng Thị Xuân, 15 tuổi may mắn chỉ bị thương nhẹ. Theo anh Nguyễn Văn Thuấn, hàng xóm gia đình anh Thanh cho biết: Vào thời điểm trên, khi nghe tiếng đất sạt và nghe thấy vợ chồng anh Thanh kêu cứu, chúng tôi cùng nhau đào bới tìm kiếm hơn 1 tiếng đồng hồ thì mới tìm thấy thi thể hai cháu bé và cắt cử người đưa cháu Xuân ra trạm y tế cấp cứu.
Hiện trường vụ sập đất
Ngoài gia đình anh Thanh, người dân thôn Ngòi Đong chúng tôi còn phối hợp với lực lượng dân quân, đoàn thanh niên hỗ trợ, giúp đỡ 3 hộ gia đình khác phải di chuyển người và tài sản ra khỏi khu vực có nguy cơ sạt lở.
Anh Hoàng Văn Thanh nói trong nước mắt: Khoảng hơn 7h, vợ tôi xuống bếp chuẩn bị bữa ăn sáng, còn 2 cháu Hạ và Quốc Anh vẫn đang ngủ trên giường. Thấy trời mưa kéo dài nên tôi cũng có ra phía sau nhà xem taluy có bị ảnh hưởng không. Nhưng vừa mới trở vào bếp thì đất đá trên taluy bất ngờ ập xuống.
Ngay sau khi vụ sạt lở xảy ra chính quyền địa phương và thôn Ngòi Đong đã xuống động viên và giúp đỡ gia đình tổ chức tang lễ cho hai cháu. Đồng thời xã Bảo Hưng cũng chỉ đạo các thôn tiến hành kiểm tra các khu vực có nguy cơ sạt lở trên địa bàn. Tổ chức di dời người và tài sản ra khỏi khu vực có nguy cơ sạt lở và huy động lực lượng tại chỗ cứu giúp, khắc phục không để hậu quả lớn xảy ra.

X-Cache: QuickCache v24h-version - file

Cache-Control: public

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Content-Type: text/html; charset=Utf-8


text:
Tai biến sản khoa: Chưa có báo cáo kỷ luật
Sau khi các đoàn công tác chuyên môn khảo sát tại một số tỉnh về căn nguyên tai biến sản khoa, ông Nguyễn Duy Khê - vụ trưởng Vụ Bảo vệ sức khỏe bà mẹ và trẻ em, Bộ Y tế - cho biết rất lo lắng cho bệnh viện tuyến huyện.
Ông Khê nói:
- Một số huyện cán bộ chuyên môn còn mỏng, trung bình ở bệnh viện huyện hiện nay có 5,5 bác sĩ sản nhi/bệnh viện, trong đó có 3,28 bác sĩ đa khoa, chuyên khoa sản chỉ có 1,52, nhi còn kém hơn với chỉ 0,68 người/bệnh viện. Ngay ở tỉnh Nghệ An, nhiều bệnh viện huyện chỉ có một bác sĩ sản khoa, tức không phải đêm nào cũng có bác sĩ sản khoa trực. Đây là nơi mạnh mà còn như thế!
* Khảo sát của Bệnh viện Từ Dũ tại Bệnh viện Đa khoa Quảng Ngãi, cả khoa sản chỉ có 14 bác sĩ mà không phải lúc nào cũng đầy đủ. Ngay ở tuyến tỉnh, nhân lực như vậy có đủ và có phải là nguyên nhân khiến tai biến xuất hiện khá nhiều ở tuyến tỉnh thời gian gần đây?
- Tình hình nhân lực rất căng, cho đi học có khi họ không về vì tuyến trên có cơ hội phát triển về chuyên môn và thu nhập cũng khá hơn. Nhân lực thiếu đến nỗi ngay ở TP.HCM, bệnh viện quận hẳn hoi mà bác sĩ chuyên khoa 2 về nội phải kiêm làm trưởng khoa sản!
Nhiều bệnh viện tuyến dưới không thể đỡ được các ca sinh non, bé nhẹ cân - Ảnh: Thuận Thắng
Về việc thầy thuốc đi học, có ý kiến nói là chất lượng đi học không cao, chỉ là “sính bằng cấp”, chúng tôi sẽ làm việc lại với Vụ Khoa học đào tạo, xem chương trình, giáo trình, những năm gần đây có ảnh hưởng của thị trường. Nhưng lo ngại hơn cả là đào tạo hộ sinh trung cấp, thời gian đào tạo hai năm, số lượng đủ nhưng lo lắng nhất lại là chất lượng nên cuối cùng vẫn là thiếu số lượng. Những tai biến sản khoa gần đây thì có trường hợp ở tuyến tỉnh, nhưng phần lớn vẫn là tuyến huyện.
* Trong số những tai biến vừa qua, đã có thầy thuốc nào bị xử lý kỷ luật? Đã có thống kê nào cho thấy bao nhiêu vụ do tắc trách, do yếu chuyên môn hay chỉ chung chung là “nguyên nhân bất khả kháng”, thưa ông?
- Chúng tôi chưa nhận được báo cáo nào về xử lý kỷ luật cán bộ liên quan. Về nguyên nhân, chúng tôi đang chờ trả lời của sở y tế, có những địa phương như Bắc Ninh thì công an đang niêm phong hồ sơ, Sở Y tế chưa tiếp cận để báo cáo được. Cách đây bốn ngày, tôi đã có văn bản gửi Sở Y tế Quảng Ngãi và Sở Y tế Hưng Yên, đề nghị khẩn trương tổ chức họp hội đồng chuyên môn để xem xét làm rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân liên quan trong các trường hợp tử vong sản phụ và sơ sinh. Theo quy định thì trong vòng 15 ngày kể từ khi có kết luận giám định pháp y, sở sẽ họp hội đồng chuyên môn vì còn chờ hội đồng chuyên môn của cơ sở.
Đánh giá ban đầu về những tai biến thời gian qua, có những trường hợp là bất khả kháng, như trường hợp ở Bệnh viện Từ Dũ chuyển sang Bệnh viện Chợ Rẫy TP.HCM là tử vong trên nền viêm gan tối cấp, còn lại có những trường hợp do chủ quan, do năng lực chuyên môn, có ca vì thiếu nhân lực, thiếu thiết bị. Chẳng hạn, bình thường mỗi ca sinh nên có một máy monitoring để theo dõi cơn co, nhịp thở của mẹ..., nhưng thống kê thì chỉ 68% bệnh viện tuyến huyện có thiết bị này, mà chỉ có một máy/bệnh viện, nếu có hai bà mẹ cùng đi sinh thì một người có monitoring, một người không. Mà bệnh viện ở những huyện lớn có khi 20 ca sinh/ngày.
* Có nhiều báo cáo thời gian qua tử vong mẹ - con trong tai biến sản khoa là do tắc mạch ối, loại tai biến khó cứu, trong khi tỉ lệ tai biến này rất thấp. Có hay không sự chính xác khi xem xét trách nhiệm kíp trực, bệnh viện... của các hội đồng chuyên môn?
- Tỉ lệ tắc mạch ối trong số tai biến thời gian qua có cao bất bình thường không thì phải xem xét trong một khoảng thời gian xác định, trên một cỡ mẫu đủ rộng mới có thể tính được. Trong tháng 6, Bệnh viện Từ Dũ sẽ mở hai lớp, đầu tháng 7 Bệnh viện Phụ sản T.Ư cũng mở hai lớp đào tạo cập nhật chuyên sâu về cấp cứu sản khoa cho giảng viên tuyến tỉnh, về những tai biến như tắc mạch ối, phù phổi cấp... Bộ Y tế cũng chỉ đào tạo cập nhật được cho giảng viên, còn mở rộng ra các bác sĩ sản khoa thì các tỉnh phải lo, nhưng cái khó hiện nay là kinh phí rất thiếu, năm 2011 có 45 tỉ đồng, năm 2012 có 44 tỉ, trong khi có tới 63 tỉnh thành. Cũng vì kinh phí mà năm 2011 chương trình này chỉ phủ được cho 34 tỉnh.
Tỉ lệ tử vong mẹ/100.000 trẻ đẻ sống ở một số nước
(Nguồn: tạp chí Lancets ngày 28/5/2010)
“Giục giã từng ngày”
Theo ông Nguyễn Duy Khê, thống kê tử vong mẹ và sơ sinh thường được các sở y tế gửi về vào cuối năm, nên hiện chưa có thống kê để đánh giá số lượng tai biến có tăng so với cùng kỳ. “Nhìn tổng thể về y tế công cộng, số ca tử vong mẹ và sơ sinh đã giảm mạnh ở VN, nhưng nhìn từng ca thì vẫn có những tai biến khắc phục được. Chúng tôi cũng đang rất sốt ruột, đang giục giã từng ngày”- ông Khê nói.

markdown:
# Tai biến sản khoa: Chưa có báo cáo kỷ luật
## Sau khi các đoàn công tác chuyên môn khảo sát tại một số tỉnh về căn nguyên tai biến sản khoa, ông Nguyễn Duy Khê - vụ trưởng Vụ Bảo vệ sức khỏe bà mẹ và trẻ em, Bộ Y tế - cho biết rất lo lắng cho bệnh viện tuyến huyện.
Ông Khê nói:
- Một số huyện cán bộ chuyên môn còn mỏng, trung bình ở bệnh viện huyện hiện nay có 5,5 bác sĩ sản nhi/bệnh viện, trong đó có 3,28 bác sĩ đa khoa, chuyên khoa sản chỉ có 1,52, nhi còn kém hơn với chỉ 0,68 người/bệnh viện. Ngay ở tỉnh Nghệ An, nhiều bệnh viện huyện chỉ có một bác sĩ sản khoa, tức không phải đêm nào cũng có bác sĩ sản khoa trực. Đây là nơi mạnh mà còn như thế!
** Khảo sát của Bệnh viện Từ Dũ tại Bệnh viện Đa khoa Quảng Ngãi, cả khoa sản chỉ có 14 bác sĩ mà không phải lúc nào cũng đầy đủ. Ngay ở tuyến tỉnh, nhân lực như vậy có đủ và có phải là nguyên nhân khiến tai biến xuất hiện khá nhiều ở tuyến tỉnh thời gian gần đây?*
- Tình hình nhân lực rất căng, cho đi học có khi họ không về vì tuyến trên có cơ hội phát triển về chuyên môn và thu nhập cũng khá hơn. Nhân lực thiếu đến nỗi ngay ở TP.HCM, bệnh viện quận hẳn hoi mà bác sĩ chuyên khoa 2 về nội phải kiêm làm trưởng khoa sản!
Nhiều bệnh viện tuyến dưới không thể đỡ được các ca sinh non, bé nhẹ cân - Ảnh: Thuận Thắng
Về việc thầy thuốc đi học, có ý kiến nói là chất lượng đi học không cao, chỉ là “sính bằng cấp”, chúng tôi sẽ làm việc lại với Vụ Khoa học đào tạo, xem chương trình, giáo trình, những năm gần đây có ảnh hưởng của thị trường. Nhưng lo ngại hơn cả là đào tạo hộ sinh trung cấp, thời gian đào tạo hai năm, số lượng đủ nhưng lo lắng nhất lại là chất lượng nên cuối cùng vẫn là thiếu số lượng. Những tai biến sản khoa gần đây thì có trường hợp ở tuyến tỉnh, nhưng phần lớn vẫn là tuyến huyện.
** Trong số những tai biến vừa qua, đã có thầy thuốc nào bị xử lý kỷ luật? Đã có thống kê nào cho thấy bao nhiêu vụ do tắc trách, do yếu chuyên môn hay chỉ chung chung là “nguyên nhân bất khả kháng”, thưa ông?*
- Chúng tôi chưa nhận được báo cáo nào về xử lý kỷ luật cán bộ liên quan. Về nguyên nhân, chúng tôi đang chờ trả lời của sở y tế, có những địa phương như Bắc Ninh thì công an đang niêm phong hồ sơ, Sở Y tế chưa tiếp cận để báo cáo được. Cách đây bốn ngày, tôi đã có văn bản gửi Sở Y tế Quảng Ngãi và Sở Y tế Hưng Yên, đề nghị khẩn trương tổ chức họp hội đồng chuyên môn để xem xét làm rõ trách nhiệm của tập thể, cá nhân liên quan trong các trường hợp tử vong sản phụ và sơ sinh. Theo quy định thì trong vòng 15 ngày kể từ khi có kết luận giám định pháp y, sở sẽ họp hội đồng chuyên môn vì còn chờ hội đồng chuyên môn của cơ sở.
Đánh giá ban đầu về những tai biến thời gian qua, có những trường hợp là bất khả kháng, như trường hợp ở Bệnh viện Từ Dũ chuyển sang Bệnh viện Chợ Rẫy TP.HCM là tử vong trên nền viêm gan tối cấp, còn lại có những trường hợp do chủ quan, do năng lực chuyên môn, có ca vì thiếu nhân lực, thiếu thiết bị. Chẳng hạn, bình thường mỗi ca sinh nên có một máy monitoring để theo dõi cơn co, nhịp thở của mẹ..., nhưng thống kê thì chỉ 68% bệnh viện tuyến huyện có thiết bị này, mà chỉ có một máy/bệnh viện, nếu có hai bà mẹ cùng đi sinh thì một người có monitoring, một người không. Mà bệnh viện ở những huyện lớn có khi 20 ca sinh/ngày.
** Có nhiều báo cáo thời gian qua tử vong mẹ - con trong tai biến sản khoa là do tắc mạch ối, loại tai biến khó cứu, trong khi tỉ lệ tai biến này rất thấp. Có hay không sự chính xác khi xem xét trách nhiệm kíp trực, bệnh viện... của các hội đồng chuyên môn?*
- Tỉ lệ tắc mạch ối trong số tai biến thời gian qua có cao bất bình thường không thì phải xem xét trong một khoảng thời gian xác định, trên một cỡ mẫu đủ rộng mới có thể tính được. Trong tháng 6, Bệnh viện Từ Dũ sẽ mở hai lớp, đầu tháng 7 Bệnh viện Phụ sản T.Ư cũng mở hai lớp đào tạo cập nhật chuyên sâu về cấp cứu sản khoa cho giảng viên tuyến tỉnh, về những tai biến như tắc mạch ối, phù phổi cấp... Bộ Y tế cũng chỉ đào tạo cập nhật được cho giảng viên, còn mở rộng ra các bác sĩ sản khoa thì các tỉnh phải lo, nhưng cái khó hiện nay là kinh phí rất thiếu, năm 2011 có 45 tỉ đồng, năm 2012 có 44 tỉ, trong khi có tới 63 tỉnh thành. Cũng vì kinh phí mà năm 2011 chương trình này chỉ phủ được cho 34 tỉnh.
**Tỉ lệ tử vong mẹ/100.000 trẻ đẻ sống ở một số nước**
|
||
||
||
||
|
|
|
VN
|
|
336
|
|
158
|
|
84
|
|
64
|
|
Campuchia
|
|
499
|
|
409
|
|
511
|
|
266
|
|
Malaysia
|
|
337
|
|
76
|
|
59
|
|
42
|
|
Thái Lan
|
|
115
|
|
44
|
|
43
|
|
47
|
|
Trung Quốc
|
|
165
|
|
87
|
|
55
|
|
40
|
|
Nhật Bản
|
|
20
|
|
12
|
|
8
|
|
7
|
|
Ðức
|
|
20
|
|
12
|
|
8
|
|
7
|
|
Thụy Ðiển
|
|
6
|
|
6
|
|
5
|
|
5
|
|
Hoa Kỳ
|
|
12
|
|
12
|
|
13
|
|
17
*(Nguồn: tạp chí Lancets ngày 28/5/2010)* **“Giục giã từng ngày”**
Theo ông Nguyễn Duy Khê, thống kê tử vong mẹ và sơ sinh thường được các sở y tế gửi về vào cuối năm, nên hiện chưa có thống kê để đánh giá số lượng tai biến có tăng so với cùng kỳ. “Nhìn tổng thể về y tế công cộng, số ca tử vong mẹ và sơ sinh đã giảm mạnh ở VN, nhưng nhìn từng ca thì vẫn có những tai biến khắc phục được. Chúng tôi cũng đang rất sốt ruột, đang giục giã từng ngày”- ông Khê nói.


text:
Đây là SUY NGHĨ về việc sử dụng AdBlockers
Chúng tôi hiểu rằng: Quảng cáo ở đây không dành cho bạn. Nhưng quảng cáo giúp chúng tôi duy trì hoạt động.
Vì vậy, Hãy thêm chúng tôi vào danh sách loại trừ của AdBlock. Hành động đó là bạn đang hỗ trợ cho những thông tin miễn phí của chúng tôi. CHÚNG TÔI THỰC SỰ ĐÁNH GIÁ CAO ĐIỀU ĐÓ.
Cám ơn trân thành!
Vì vậy, Hãy thêm chúng tôi vào danh sách loại trừ của AdBlock. Hành động đó là bạn đang hỗ trợ cho những thông tin miễn phí của chúng tôi. CHÚNG TÔI THỰC SỰ ĐÁNH GIÁ CAO ĐIỀU ĐÓ.
Cám ơn trân thành!
Designed by Bao phu nu online | Copyright © 2013 Báo phụ nữ Online - Làm đẹp, thời trang, sức khỏe, mang thai
Các thông tin trên Blog được chọn lọc tự động bởi phần mềm máy tính và ghi rõ nguồn. Blog là trang thông tin sức khỏe làm đẹp tổng hợp dành cho nữ giới.Nội dung chỉ mang tính chất tham khảo nên chúng tôi không chiệu trách nhiệm về nội dung bài viết.
Các thông tin trên Blog được chọn lọc tự động bởi phần mềm máy tính và ghi rõ nguồn. Blog là trang thông tin sức khỏe làm đẹp tổng hợp dành cho nữ giới.Nội dung chỉ mang tính chất tham khảo nên chúng tôi không chiệu trách nhiệm về nội dung bài viết.
Email: [email protected]

markdown:
#### Đây là SUY NGHĨ về việc sử dụng AdBlockers
Chúng tôi hiểu rằng: Quảng cáo ở đây không dành cho bạn. Nhưng quảng cáo giúp chúng tôi duy trì hoạt động.
Vì vậy, Hãy thêm chúng tôi vào danh sách loại trừ của AdBlock. Hành động đó là bạn đang hỗ trợ cho những thông tin miễn phí của chúng tôi. CHÚNG TÔI THỰC SỰ ĐÁNH GIÁ CAO ĐIỀU ĐÓ.
Cám ơn trân thành!
Vì vậy, Hãy thêm chúng tôi vào danh sách loại trừ của AdBlock. Hành động đó là bạn đang hỗ trợ cho những thông tin miễn phí của chúng tôi. CHÚNG TÔI THỰC SỰ ĐÁNH GIÁ CAO ĐIỀU ĐÓ.
Cám ơn trân thành!
Designed by
Các thông tin trên Blog được chọn lọc tự động bởi phần mềm máy tính và ghi rõ nguồn. Blog là trang thông tin sức khỏe làm đẹp tổng hợp dành cho nữ giới.Nội dung chỉ mang tính chất tham khảo nên chúng tôi không chiệu trách nhiệm về nội dung bài viết.
[Bao phu nu online](http://www.baophunuonline.org/)| Copyright © 2013 [Báo phụ nữ Online - Làm đẹp, thời trang, sức khỏe, mang thai](http://www.baophunuonline.org/)
Các thông tin trên Blog được chọn lọc tự động bởi phần mềm máy tính và ghi rõ nguồn. Blog là trang thông tin sức khỏe làm đẹp tổng hợp dành cho nữ giới.Nội dung chỉ mang tính chất tham khảo nên chúng tôi không chiệu trách nhiệm về nội dung bài viết.
Email:
[[email protected]](/cdn-cgi/l/email-protection)

Server: cloudflare

Set-Cookie: __cfduid=d938e0bf95bdb7d500f6a838d45ab75171524178893; expires=Fri, 19-Apr-19 23:01:33 GMT; path=/; domain=.baophunuonline.org; HttpOnly; Secure


text:
Đầu năm, vui thú điền viên với hướng dẫn trồng cây trên sân thượng của Bếp nhé! Lần này là hướng dẫn chăm cây khế ngọt trồng bằng chậu ra trái sum suê quanh năm.
Chỉ cần khoảng diện tích nhất định, không cần quá thoáng sáng, chăm sóc cây theo những chia sẻ kinh nghiệm của mình dưới đây, chắc chắn gia đình bạn sẽ có một cây khế ngọt sai quả quanh năm.
Đất trồng: đất nhiều mùn, dễ tiêu thoát nước, tơi xốp vì rễ cây Khế dễ bị thối khi bị ngập úng.
Nhiệt độ: Cây khế chịu nhiệt độ rộng. Cây lớn có thể chịu được rét đậm, rét hại và nắng nóng. Ở nhiệt độ mát 22 đến 25 độ C, quả chín đẹp và vị thơm ngon. Cho nên lứa quả chín vào cuối thu là tốt nhất. Cây Khế không ưa ánh sáng chiếu thẳng, nhất là khế ngọt mà ưa bóng râm. Cho nên trồng xen trong vườn có các cây cao, hay dưới giàn leo che bớt ánh nắng là rất tốt.
Kích thước chậu: tối thiểu 60cm x 60cm. Mỗi năm cơi thêm đất cho khế đủ sức phát triển.
Cây khế rất cần nước trong giai đọan nuôi quả từ tháng 6 đến cuối năm, vì khô hạn sẽ làm quả bị rụng nhiều. Do vậy khi nuôi quả, phải đủ ẩm và phải tưới trung bình ngày 2 lần sáng sớm và chiều tối.
Để cây khế ra trái quanh năm, chúng ta có thể tham khảo mẹo sau : (cách 2 dựa trên kinh nghiệm mình được chỉ không có trên mạng đâu nhen).
1. Cắt bỏ phần ngọn non của các cành khế đang phát triển chừng 20cm. Cắt bỏ tất cả các cành trên cây càng tốt. Làm như vậy khế ngọt bị đau tức sẽ ra nhiều lộc ở các kẽ lá và các chùm hoa nhỏ li ti cũng sẽ mọc ra để cho quả. Khi hoa đã ra ta tiếp tục thúc phân và tưới nước cho cây để nuôi quả.
Chú ý: Đối với cây to cao, nhiều cành lá ta chỉ chọn bẻ những cành to thấp, những cành nhỏ hơn bỏ lại rồi lại bẻ cho đợt tiếp theo.
2. Các bạn bấm hết các đọt của cây, cắt nước khoảng 2-3 ngày. Dùng phân urê pha thật loãng tưới, khoảng 50 ngày sau cây sẽ ra hoa và cho trái lớn. Nếu bạn muốn khế đậu nhiều trái, bạn hãy đắp vào gốc khế hữu cơ mục tối thiểu 1 năm 2 lần và bón phân dơi 2 tháng 1 lần, thỉnh thoảng tưới thêm nước gạo vo 1 tuần 1 lần.
Khi thấy trái đang lớn, nhớ bón phân cho cây, để cây nuôi trái mà không bị suy sau khi thu hái trái xong cũng thêm phân cho cây để cây phục hồi nhanh.
1. Đau đầu lâu ngày không khỏi
Cách dùng: Hầm kỹ 30-60gr rễ khế hầm kỹ, uống nước thuốc và ăn với 120gr đậu hũ, mỗi ngày 1 lần, mỗi liệu trình kéo dài 1 tuần.
2. Ho do phong nhiệt, họng sưng đau
Cách dùng: Khế tươi ăn ngày 2-3 lần. Mỗi lần 1 quả liên tục trong 3-5 ngày, có tác dụng tiêu viêm và giảm đau khá tốt.
3. Lở miệng
Cách dùng: Khế tươi 2-3 quả, giã nát, đổ ngập nước sôi vào đun sôi một lúc, chờ khi thuốc nguội thì ngậm và nuốt dần, ngậm nhiều lần trong ngày.
4. Lách to do sốt rét lâu ngày
Cách dùng: Khế tươi rửa sạch cắt nhỏ, giã vắt lấy nước cốt, ngày uống 2 lần mỗi lần 100ml.
5. Sỏi tiết niệu
Cách dùng: Khế tươi 3-5 quả, rửa sạch, cắt nhỏ, sắc lấy nước, thêm mật ong vào uống, liên tục trong 3-4 tuần.
6. Tiểu tiện nóng rít
Cách dùng: Khế tươi 2-3 quả, cắt nhỏ, giã nát, hòa với nước lạnh, uống ngày 2-3 lần.
7. Bí tiểu
Cách dùng: Khế chua 7 quả, mỗi quả chỉ cắt lấy 1/3 phía gần cuống, đổ 3 bát nước, sắc còn 1 bát uống khi còn nóng, đồng thời lấy 1 quả khế và 1 củ tỏi, giã nát rịt vào rốn thì tiểu tiện sẽ thông.
8. Khớp xương đau nhức
Cách dùng: Rễ khế 150gr, rượu trắng 1 lít, ngâm rễ khế với rượu trong khoảng 10 ngày, mỗi lần uống 1 chén con.
9. Sưng đau do ngã hoặc ung nhọt
Cách dùng: Lá khế tươi giã nát, đắp vào chỗ đau, có tác dụng tiêu sưng, giảm đau và giải độc.
10. Da mẩn ngứa, ngứa âm đạo
Cách dùng: Đun nước lá khế ngâm và rửa, có tác dụng sát trùng và chống ngứa rất tốt.
Khế ngọt là loại trái cây bổ dưỡng, lành tính có thể thưởng thức tươi như các loại trái cây khác, hoặc có thể làm mứt, nước ép… hoặc làm thuốc. Khế ngọt được nhiều gia đình ưa chuộng làm các món ăn hàng ngày vì đây là loại quả có tính nhuận trường, khích thích ăn ngon miệng và giải nhiệt. Vì thế, khi có ý định trồng cây trên sân thượng, bạn đừng bỏ qua khế nhé!
Công thức món ngon vô vàn, Lớp học nấu ăn hàng tháng, Quà tặng thú vị liên miên, còn chần chờ gì không đăng ký làm thành viên của Bếp ngay!Đăng nhập tài khoản Đăng ký thành viên

Server: nginx

Strict-Transport-Security: max-age=15768000;              includeSubDomains

Referrer-Policy: no-referrer-when-downgrade