markdown:
# Chương 23
Nhìn Từ chiêu dung mặt xám như tro tàn quỳ trước Đế Hậu, lại nghe Hoàng hậu cố tình nhắc đến mình, Trang Lạc Yên né tránh ánh mắt chăm chú của những người trong phòng, cúi đầu nhìn xuống đôi giày đính ngọc trai trên chân, cái loại cảm giác nằm cũng trúng tên này thật đúng là không phải tuyệt vời gì.
Ánh mắt lạnh lẽo âm u của Từ chiêu dung quét sang Trang Lạc Yên đang ngoan ngoãn cúi đầu. Lần tình cờ gặp Trang Lạc Yên trong vườn trúc, nàng ta bị hại mất cơ hội trở thành người đứng đầu một cung, sau đó, khi biết Tôn dung hoa muốn lợi dụng hồ sen hãm hại Trang Lạc Yên, nàng ta liền cho chuẩn bị vài thứ, muốn cho hãm hại biến thành sự thực, ai dè Trang Lạc Yên và Tôn dung hoa đều mệnh lớn, cả hai cùng thoát chết.
Nghĩ đến đây, sắc mặt Từ chiêu dung đột nhiên thay đổi, dường như từ khi đó, sủng ái của Hoàng thượng dành cho nàng ta đã dần dần phai nhạt, lẽ nào Hoàng thượng biết chuyện đó có liên quan đến nàng? Từ chiêu dung bỗng trợn to mắt, nhìn về phía vị Đế vương vẫn bình thản ngồi đó như không dám tin, nếu Hoàng Thượng thực sự biết được hết thảy, vì sao chưa từng nói một câu?
Tâm kế của Đế vương, bạc tình như Đế vương.
Từ chiêu dung tâm như tro tàn, cụp mắt xuống, chầm chậm dập đầu, không nói thêm một lời.
Hoàng hậu do dự nhìn về phía Hoàng đế, không lên tiếng nữa.
“Ngươi còn gì để nói không?” Phong Cẩn lúc này lại lên tiếng, hắn từ trên cao nhìn xuống người đàn bà đã hầu hạ mình nhiều năm nay, ánh mắt lạnh lùng như nhìn một kẻ xa lạ.
Từ chiêu dung mấp máy môi, lời chưa thốt khỏi miệng, sức lực toàn thân như đã bị hút sạch, chẳng thể nói lên một lời.
Nhu phi cười nửa miệng, nhìn Từ chiêu dung trầm mặc không nói: “Từ chiêu dung nhận tội rồi?”
Từ chiêu dung vẫn quỳ bất động trên mặt đất, không nói một lời.
“Chiêu hiền dung muội muội thấy việc này thế nào?” Nhu phi quay đầu về phía người ngồi bên dưới mình, thấy đối phương chỉ ngay ngắn ngồi yên, khóe miệng cong lên một nụ cười trào phúng: “Dù sao Từ chiêu dung cũng là người đã từng hại nàng.”
“Chỉ là mượn dùng mấy nô tài, đâu phải hãm hại gì ạ.” Trang Lạc Yên ngẩng đầu nhìn Nhu phi, cười nhẹ, “Nương nương thấy có đúng không?”
Khóe miệng Nhu phi cứng đờ, nàng cũng từng “mượn” nô tài của cung Hi Hòa, Trang Lạc Yên nói vậy là đã kéo cả nàng xuống hố rồi. Biết ngay đó không phải người hiền lành gì mà, Nhu phi lại khôi phục nụ cười: “Chiêu hiền dung muội muội quả là rộng lượng.”
Hoàng hậu nghe hai người nói chuyện, nét tươi cười trên mặt không hề thay đổi: “Chiêu hiền dung đúng là…”
“Được rồi,” Phong Cẩn liếc nhìn Hoàng hậu, để Hoàng hậu nuốt những lời chưa nói hết xuống bụng, “Tính tình Chiêu hiền dung xưa nay luôn đĩnh đạc như thế, các nàng hỏi nàng ấy về việc này thì có ích gì?” Nói xong, nhìn qua Trang Lạc Yên một chốc rồi mới dời mắt sang Từ chiêu dung, “Thiến quý nhân tuy mới vào cung nhưng từ đó đến nay hẳn vẫn tuân theo cung quy, mặc dù vậy ngươi vẫn không tha cho nàng ấy, gây ra chuyện hiểm ác như vậy, thật khiến trẫm thất vọng nguội lòng.”
Trang Lạc Yên cúi đầu nghe Hoàng đế liệt kê tội trạng của Từ chiêu dung, lại hơi ngẩng đầu nhìn người đang quỳ trên đất. Người này từng tính kế hại nàng, nàng cũng tương kế tựu kế, hôm nay nàng ta quỳ trên mặt đất, bản thân mình còn ngồi ngay ngắn ở đây, có thể nói rằng, đôi khi, tự ý động thủ không phải sách lược hay nhất.
Từ chiêu dung đang quỳ đột nhiên ngẩng đầu, ánh mắt bắt gặp cái nhìn của Trang Lạc Yên. Nàng ta cho rằng sẽ thấy được sự đắc ý hoặc là nhạo báng trong mắt đối phương, cuối cùng lại chỉ nhìn thấy một ánh mắt bình thản đến đáng sợ, như thể một người từng tính kế hại nàng ta như mình, dù nay thất thế cũng không thể khiến nàng ta cảm thấy có gì đặc biệt đáng chú ý.
Có đôi khi, kẻ am hiểu che giấu tâm tình càng đáng sợ hơn kẻ am hiểu bày mưu tính kế, Từ chiêu dung dường như đã hiểu ra vì sao kế hoạch mà mình vốn đã bỏ qua nay lại xuất hiện trên người Thiến quý nhân, bởi vì có người chỉ chờ nàng ta ra tay, dù nàng ta không ra tay cũng sẽ có kẻ làm giúp rồi vu oan cho nàng ta thôi.
Rốt cuộc là ai? Là ai đã bày ra hết thảy? Từ chiêu dung ngẩng đầu, ánh mắt đảo qua từng người trong phòng, Hoàng hậu, Thục quý phi, Hiền quý phi, Nhu phi, Chiêu hiền dung, Tô tu nghi, Yên quý tần, Tương quý tần. Sắc mặt những người này vẫn bình thản như thường, thoạt nhìn ai cũng rất vô tội mà rồi ai cũng khả nghi.
Hoàng hậu thấy Từ chiêu dung đột ngột ngẩng đầu, cho là nàng ta không cam lòng, đuôi mày thoáng nhúc nhích, quay sang nói với Hoàng đế: “Hoàng thượng, có cần hỏi xem Từ chiêu dung có còn điều gì khó nói không ạ?”
“Thứ gì khó nói đến độ có thế khiến nàng ta làm ra loại chuyện như thế này?”
Giọng Phong Cẩn rất bằng phẳng và bình thản, bình thản đến mức Hoàng hậu cảm thấy lành lạnh trong lòng. Nàng không dám nói thêm điều gì, chỉ gượng cười: “Hoàng thượng nói phải.”
“Tước phong hào của Từ thị, giáng thành thất phẩm tài nhân, chuyển sang hậu các của Sướng Thiên lâu, hết đời cũng không được hầu hạ trước mặt trẫm.” Phong Cẩn quay đầu nhìn về phía Thiến quý nhân đang nằm trên giường “Ninh thị thăng làm tòng ngũ phẩm uyển nghi chuyển sang chính điện Sướng Thiên lâu, ba ngày sau đổi chỗ ở.”
Trang Lạc Yên cảm thấy lạnh đến tận chân răng, chiêu này của Hoàng đế đúng là còn độc hơn cả bắt Từ chiêu dung chết. Từ chiêu dung trước đó từng gây khó dễ cho Ninh thị, nay Hoàng đế còn muốn hai người ở cùng nơi, mà vị trí chính – phụ lại bị hoán đổi.
Một người kiêu ngạo và kiểu cách như Từ thị, có kết cục như vậy tuyệt đối là một đả kích trí mạng.
Kết cục của Từ chiêu dung đã định, Hoàng đế rời đi, Hoàng hậu cũng đi theo. Nay số người đứng trên đầu Trang Lạc Yên đã ngày càng ít, nàng nhìn các phi tần tốp năm tốp ba cười giễu tản ra, tới an ủi Thiến uyển nghi vài câu mới chậm rãi ra cửa.
Từ thị quỳ trước cửa phòng của Thiến uyển nghi, đây là ý chỉ của Hoàng đế, bắt nàng ta quỳ ở đó năm canh giờ. Đi qua bên cạnh Từ thị, Trang Lạc Yên không nhịn được, thoáng dừng bước, cúi đầu nhìn vẻ nhếch nhác đờ đẫn của Từ thị, thật khiến người ta không tưởng tượng nổi, không lâu trước đây, người này là một nhân vật ưa giả thanh cao xuất trần.
“Cần gì chứ, tính kế lâu như vậy, rồi lại vẫn rơi vào kết cục này.” Trang Lạc Yên ngẩng lên, nhìn cảnh sắc bên góc tường trước mặt, nơi ấy có một con bướm trắng đang dặt dìu vỗ cánh.
Từ thị ngước nhìn, chỉ thấy được chiếc cằm nhỏ xinh của Trang Lạc Yên, nàng ta trào phúng cười, không buồn mở miệng.
“Vòng cỏ rối ở hồ sen là do người ném xuống phải không?” Trang Lạc Yên mải miết nhìn theo con bướm trắng, nhìn nó bay qua bay lại giữa bụi hoa, chẳng biết dừng cánh, “Nếu không phải ngươi, khi ấy Tôn thị sẽ không đến mức rơi vào kết cục như vậy.”
“Ngươi đã biết rồi, cần gì phải nói nhiều.” Từ thị cười khinh thường.
“Nhưng ta không rõ, vì sao người cố tình nhằm vào ta?” Trang Lạc Yên thực sự không nghĩ ra, Từ thị hãm hại mình thì được lợi gì.
“Nếu không phải vì ngươi, sao ta lại vuột mất cơ hội đứng đầu một cung?” Giọng Từ thị trở nên sắc nhọn, ánh mắt nhìn Trang Lạc Yên mang theo đầy hận thù.
Trang Lạc Yên cẩn thận hồi tưởng, hình như khi xưa từng có lời đồn, Hoàng đế gặp hai người bọn họ cùng uống trà ở vườn trúc, liền bỏ quyết định cho Từ thị chuyển cung.
Nhưng mà, chuyện này liên quan gì đến nàng, đầu sỏ gây nên chẳng phải là Hoàng đế đó ư?
Trong chớp mắt, nàng cảm thấy tựa hồ như bị đâm một nhát.
***
Trang Lạc Yên bình thản nhìn Từ thị, bắt gặp phẫn hận đầy mắt đối phương, nàng chợt cười lên: “Ban đầu là ngươi chủ động bắt chuyện với bổn cung, từ đầu đến cuối, bổn cung chưa từng nói một lời bất lợi cho ngươi, ngươi chẳng qua chỉ muốn quàng nỗi bất mãn của mình lên đầu bổn cung mà thôi.”
Phẫn hận trong mắt Từ thị chầm chậm biến thành một nỗi cô đơn không sao nói lên lời, nhưng cô đơn ấy nhanh chóng biến mất, nàng ta lại kiêu ngạo nhìn Trang Lạc Yên như muốn nói, mặc dù nay nàng ta thất thế cũng sẽ không cúi đầu trước đối phương.
Thấy phong thái này của Từ thị, Trang Lạc Yên đột nhiên nghĩ, Từ thị như vậy mới thực sự có phong thái thanh cao, tiếc rằng dáng điệu thanh cao ấy nay đã không có người thưởng thức.
Đưa mắt nhìn Từ thị đang cố gắng trấn tĩnh, Trang Lạc Yên không có hứng thú tiếp tục nói chuyện với nàng ta, quay đầu mang theo người hầu rời đi, không hề ngoảnh lại một lần.
Người đã được định trước là đoạn đời sau này phải sống trong thấp kém, nàng cần gì phải để tâm?
“Nương nương, nô tì thấy Thiến uyển nghi này khá kỳ quái.” Vân Tịch đỡ tay Trang Lạc Yên, hạ giọng nói khẽ, “Từ chiêu… Từ thị có oán với nàng ta, sao nàng ta lại không phòng bị để rồi trúng chiêu?”
“Chẳng qua chỉ là tương kế tựu kế mà thôi,” Thính Trúc nhanh chóng quan sát bốn phía, thấy không ai có thể nghe được cuộc đối thoại của họ mới tiếp tục, “Trước đó nô tì đã cảm thấy vị Thiến uyển nghi này không phải người đơn giản, mới vào cung được mấy ngày đã được tấn phong rồi.”
Trang Lạc Yên ngoảnh lại nhìn bảng hiệu trên cửa chính, ba chữ “Sướng Thiên lâu” viết thật mạnh mẽ hào sảng, do chính tay Thành Tuyên đế viết tặng, hôm nay chủ nhân tòa lầu đã đổi người, bảng tên lại vẫn treo ở đó.
Đây cũng là điều đáng cười nhất từ cái được gọi là sủng ái của Đế vương.
Ngồi trên kiệu, nghe thái giám hô một tiếng “Lên” dài, đoàn người Trang Lạc Yên cách Sướng Thiên lâu ngày càng xa, lần thứ hai quay đầu, chỉ lờ mờ thấy một vạt trúc xanh biếc.
“Đứng lại!”
Hôm nay trong hoàng cung đã không còn nhiều người có thể chặn kiệu Trang Lạc Yên, ngay cả người của Hoàng hậu đến trước mặt nàng cũng rất khách khí, đột nhiên bị chặn đường, Trang Lạc Yên lại cảm thấy là lạ.
Hơi cong khóe miệng quan sát người phía trước, Trang Lạc Yên nghiêng đầu hỏi: “Đây chăng phải là nhị hoàng tử đó sao? Bổn cung nghe nói nhị hoàng tử trong cung tu tập sách thánh hiền, sao lúc này lại có thời gian ra ngoài đi dạo?”
“Nếu không phải tại độc phụ là ngươi, sao ta lại bị phụ hoàng trách cứ?” Nhị hoàng tử chỉ tay vào Trang Lạc Yên đang ngồi trên kiệu cao, “Bọn họ trước đây nói không sai chút nào, ngươi chính là hồ ly tinh.”
Thân là một hậu phi bị người mắng là hồ ly tinh, liệu có phải là lời khen dành cho nàng không nhỉ? Song, trong hậu cung này, ngoài chính cung Hoàng hậu, có ai không phải hồ ly tinh? Lẽ nào phi tần khác thì cao quý hơn nàng? Đều là phận tranh chồng người cả thôi.
“Xem ra gần đây nhị hoàng tử chép sách cũng không có lợi ích gì.” Trang Lạc Yên vẫy tay để thái giám hạ kiệu, bước tới cách nhị hoàng tử một quãng ngắn, hạ giọng nói, “Hay là, tất cả những điều này đều do Hồ lương nghi dạy cậu?” Vừa nói, nét mặt nàng vừa lộ vẻ ôn hòa của người trên dành cho bậc con cháu, vươn tay định sờ đầu nhị hoàng tử.
“Nói bậy! Ngươi đừng có nghĩ hại Ninh mẫu phi nữa, đồ độc phụ này!” Nhị hoàng tử ngay lập tức đổi sắc mặt, gạt mạnh tay Trang Lạc Yên ra.
Một tiếng động thanh thúy vang lên, chiếc vòng tay phi thúy màu bích lục đập vào tảng đá, vỡ thành hai nửa.
“Ôi trời, nương nương, đây là chiếc vòng Hoàng thượng mới ban cho nương nương mấy hôm trước, người còn nói nương nương đeo rất đẹp mà,” Thính Trúc lo lắng nhặt mảnh vòng vỡ lên, cẩn thận lấy khăn tay gói lại, “Biết làm sao bây giờ?”
Nhị hoàng tử nghe Thính Trúc nói vậy, ánh mắt thoáng lộ vẻ sợ hãi, nhưng nhìn vẻ mặt như cười như không của Trang Lạc Yên, lửa giận lại vượt qua sợ sệt, cậu ta hừ một tiếng: “Chẳng qua chỉ là một cái vòng tay, vỡ thì đã làm sao?!” Nói xong, lại chỉ vào Trang Lạc Yên, “Ngươi cứ chờ đấy, ta sẽ không bỏ qua cho ngươi!”
Hạ lời thù hận xong, nhị hoàng tử vội quay đầu bỏ đi, không nhìn thấy nụ cười càng lúc càng dịu dàng trên mặt Trang Lạc Yên.
“Nương nương…” Vân Tịch bước lên, lo lắng nhìn theo bóng dáng nhị hoàng tử, nay số hoàng tử của Hoàng thượng không nhiều, nhị hoàng tử lại ầm ĩ lên như vậy, lỡ để Hoàng thượng khó chịu với chủ tử thì phải làm sao?
Trang Lạc Yên khẽ cười thành tiếng: “Trẻ con thì vẫn là trẻ con thôi.”
Nàng không phải một người thiện lương nhân từ đến mức chỉ vì đối phương là trẻ con mà mặc nó làm bậy, ở nơi này làm gì có trẻ con đúng nghĩa, trẻ con đúng nghĩa ở đây sẽ không sống thoải mái nổi, thậm chí là không sống nổi đâu.
Ngày hôm sau, khi tin nhị hoàng tử lại cố tình gây sự với Trang Lạc Yên đã lan truyền khắp hậu cung, Hoàng đế lại lật thẻ bài cung Hi Hòa, mọi người đều chờ xem thái độ của Hoàng đế trước chuyện này.
Nửa đêm đọc sách, người đẹp châm hương, loại sự tình này không có vấn đề gì với Trang Lạc Yên. Sau khi cùng Hoàng đế vui vẻ trên giường, Trang Lạc Yên lười nhác nằm dài, để mặc móng vuốt của Hoàng đế nhẹ nhàng xoa bóp bên hông mình: “Hoàng thượng, sang bên phải một chút, chỗ đó đau lắm.”
Phong Cẩn rất nghe lời dời tay sang phải, nhè nhẹ xoa bóp cho Trang Lạc Yên, nhưng mới được vài cái, bàn tay lại di chuyển đến chỗ không nên sờ.
“Hoàng thượng, chỗ đó thiếp không có vấn đề gì mà.” Trang Lạc Yên cong mắt nhìn Hoàng đế, đè lại bàn tay hư hỏng, vươn một ngón nhẹ nhàng chạm vào môi đối phương, ánh mắt đong đưa lưu luyến, “Hoàng thượng, tay người không ngoan nhé.”
“Trẫm không chỉ có tay không ngoan…” Phong Cẩn cầm bàn tay không chịu yên bên môi mình, đặt vào miệng cắn khẽ một cái.
Chăn êm đệm ấm, ngày lành cảnh đẹp, không làm chuyện vui của nhân sinh, chẳng phải lãng phí lắm ư?
Kết thúc lần vận động tiêu hao năng lượng lần thứ hai, Trang Lạc Yên nằm ghé bên ngực Hoàng đế, nghe tiếng tim đập đều đặn, cố chống mắt xua đuổi cơn buồn ngủ đang đột kích.
“Trẫm nghe nói mấy ngày trước nhị hoàng tử vô lễ với nàng?” Trong màn đêm mờ ảo, Phong Cẩn chỉ thấy được những đường nét viền ngoài của đối phương, không thấy rõ cảm xúc trên gương mặt.
“Hoàng thượng sao lại biết ạ? Nhị hoàng tử vẫn còn là một đứa trẻ, ta chấp nhặt với cậu ấy làm gì.”
Nghe giọng điệu ngái ngủ mơ hồ của đối phương, thậm chí quên cả thân phận xưng “ta”, có lẽ nàng ấy đã buồn ngủ lắm rồi, Phong Cẩn vỗ nhẹ lên lưng nàng, nói tiếp: “Nay nàng đã là hiền dung, thân phận mẹ đẻ của nó còn thấp hơn nàng, nếu vô lễ với nàng thì vẫn phải chịu phạt, nàng nói xem nên phạt thế nào?”
“Phạt gì chứ, nếu con… chúng ta…” Âm thanh vẳng ra càng lúc càng mơ hồ, cuối cùng tắt hẳn, người nói đã ngủ mất rồi.
Phong Cẩn kéo người ấy vào lòng gần thêm chút nữa, tay vẫn vỗ nhẹ lên lưng đối phương, trong đêm đen, ánh mắt càng trở nên thâm thúy.
Người trong hậu cung muốn xem kịch vui lại bị thất vọng lần thứ hai, sau khi Chiêu hiền dung thị tẩm, Hoàng thượng không trách cứ nhị hoàng tử, mà ân sủng dành cho Chiêu hiền dung cũng không thấy có gì thay đổi, khiến cho những người muốn nhân cơ hội này ra tay một phen lại phải ngờ vực không thôi.
Không lâu sau đó là sinh nhật Thục quý phi, hậu cung tất nhiên lại được một ngày náo nhiệt.
Hoàng hậu ngồi trong đình Linh Khê, nhìn đàn cá chép gấm bơi qua bơi lại trong hồ, vung tay rải thức ăn cho cá, tâm tình rất dễ chịu, nhìn đàn cá chen chúc đớp mồi, trên mặt lộ ra nụ cười nhẹ nhàng: “Sau sinh nhật Thục quý phi không lâu là đến sinh nhật Chiêu hiền dung, không biết Hoàng thượng sẽ ban thưởng Chiêu hiền dung những gì đây.”
Hòa Ngọc bưng đĩa đựng thức ăn cho cá đứng một bên, nghe Hoàng hậu nói vậy bèn đáp: “Sinh nhật lần này của Thục quý phi tuy không long trọng như năm ngoái nhưng cũng rất đông vui, Hoàng thượng yêu thích Chiêu hiền dung như vậy, sinh nhật nàng ấy có lẽ sẽ không quá mức quạnh quẽ đâu ạ.”
“Năm ngoái Hoàng thượng tấn phân vị cho Chiêu hiền dung ở sinh nhật nàng ta, không biết năm nay…” Hoàng hậu không nói hết câu, nay số phi tần ở phân vị “phi” trở lên còn rất ít, Hoàng thượng vẫn không hề đả động đến việc này, song nhìn vào sủng ái của Hoàng thượng dành cho Chiêu hiền dung, có lẽ rất nhanh nàng ta sẽ lại được thăng phân vị.
Hoàng hậu đang cùng Hòa Ngọc trò chuyện, bỗng thấy một tên thái giám vội vã chạy tới.
“Có chuyện gì xảy ra?” Hoàng hậu phủi đám thức ăn cá trên tay xuống, quay đầu nhìn tên thái giám.
Thái giám hành lễ xong, vội nói: “Bẩm Hoàng hậu nương nương, Hoàng thượng vừa mới tới cung Cảnh Ương truyền khẩu dụ, nói nhị hoàng tử ngôn hành ngang ngược không có khuôn phép, muốn đưa nhị hoàng tử ra hành cung ở ngoại thành để giáo dưỡng, bảo Hoàng hậu nương nương người bố trí người phục vụ, giáo tập và sư phó cho nhị hoàng tử ạ.”
Hoàng thượng muốn đuổi nhị hoàng tử ra khỏi hoàng cung?
Một hoàng từ bị đuổi khỏi hoàng cung lại bị đổi sư phụ, sau này liệu còn tương lai gì?
“Ngươi biết nguyên nhân vì sao không?” Nàng thân làm người đứng đầu hậu cung, nhị hoàng tử là hoàng tự, Hoàng thượng làm như vậy, theo lý, nàng nên tới khuyên can vài câu nhưng trước khi biết rõ sự tình, nàng vẫn không nên hành động thiếu suy nghĩ thì hơn.
“Nô tài nghe nói là do nhị hoàng tử vô lễ trước ngự giá, khiến cho Hoàng thượng giận dữ.” Tiểu thái giám lau mồ hôi trên trán, tiếp tục, “Nô tài còn nghe nói, lúc ấy còn có vài vị quý chủ tử ở đó, Tương quý tần không cẩn thận nhắc tới hồ sen cạnh cung Hi Hòa, nhị hoàng tử liền làm ầm lên.”
“Lúc đó Chiêu hiền dung có mặt không?” Hoàng hậu suy nghĩ một chút, hỏi tiếp.
“Lúc đó Hoàng thượng và mấy vị quý chủ tử chỉ tình cờ gặp, Chiêu hiền dung nương nương không có mặt ạ.”
Tương thị không qua lại nhiều với Trang Lạc Yên, việc này có lẽ là trùng hợp, hành vi của nhị hoàng tử như vậy, khó trách Hoàng thượng không thích.
“Nếu đã vậy, các ngươi đi thu xếp cẩn thận đi.” Hoàng hậu tiện thể phân phó một câu, đứng dậy đi về phía cung Kiền Chính.
“Hiền quý phi thật có bản lĩnh, trong một thời gian ngắn đã khiến một hoàng tử cũng coi như có chút đầu óc biến thành một kẻ vô dụng chỉ biết hành động nóng nảy ngốc nghếch như vậy,” Hoàng hậu vịn tay Hòa Ngọc, cảm khái nói, “Ngay đến bổn cung cũng phải bội phục nàng ta.”
Hòa Ngọc quan sát sắc mặt Hoàng hậu một lát mới nói: “Chắc là vì ngày xưa có Hồ lương nghi dạy bảo, nhị hoàng tử mới biết cái gì nên làm, cái gì không nên làm, nay Hồ thị bị phế, bản tính của nhị hoàng tử liền lộ ra.”
“Có thể khiến cho bản tính của một người lộ ra nhanh như vậy, cũng là bản lĩnh.” Hoàng hậu cười cười, tiếp tục bước đi.
Trong cung Hi Hòa, Trang Lạc Yên nghe được chuyện về nhị hoàng tử, mỉm cười nói: “Thật là đáng tiếc.”
Thính Trúc thay bó hoa trong bình ngọc, nói: “Tính tình nhị hoàng tử có hơi nóng nảy, hi vọng cuộc sống ở hành cung sẽ giúp tính tình hoàng tử ôn hòa hơn.”
“Tấm lòng thương con của Hoàng thượng, có lẽ nhị hoàng tử hiểu được.” Trang Lạc Yên chỉ cười cười, nhấc bút phác họa một bức tranh.
Trên bức tranh là một nhóc con mũm mĩm ôm con cá chép đỏ, mặt tròn xoe, mặc cái yếm hồng hồng, thoạt nhìn ngây thơ và đáng yêu vô cùng.
Nhóc “đầu gấu” à, đừng tưởng ỷ mình tuổi nhỏ thì ta sẽ không dạy cho nhóc một bài học nhé!
Vẽ nét cuối cùng cho bức tranh, nụ cười trên mặt Trang Lạc Yên càng thêm xán lạn.
***
Thẻ bài đại biểu cho thân phận của Trang Lạc Yên từ chất liệu gỗ đã sớm được thay bằng chất liệu bạch ngọc, chất liệu thay đổi cũng là lúc địa vị ở trong cung của nàng thăng lên.
Ông thái giám già phụ trách làm thẻ bài của điện Trung Tỉnh nhận miếng thủy bạch ngọc cấp trên chuyển cho, vuốt ve mặt ngọc nhẵn nhụi, cảm khái: “Trong thời gian ngắn như vậy đã đổi từ cẩm thạch lên thủy bạch ngọc, vị này quả thật được sủng ái đứng đầu hậu cung rồi?”
“Thủy bạch ngọc, đây chẳng phải chất liệu dành cho phân vị chiêu dung trở lên sao ạ?” Đồ đệ của ông lão hơi kinh ngạc, “Chẳng lẽ hậu cung lại có vị nương nương nào sắp được tấn phong lên phi ạ?”
“Ngoại trừ vị kia, còn ai có bản lĩnh này?” Ông thái giám già hất cằm về một hướng, thấy cậu đồ đệ còn muốn hỏi nữa, bèn sầm mặt mắng, “Tò mò mấy thứ này làm gì, không mau làm việc đi.”
“Mấy ngày nay, bổn cung cứ cảm thấy hậu cung càng ngày càng vắng vẻ.” Thục quý phi ngồi tựa bên tay vịn hành lang màu son, thờ ơ nhìn khu vườn nhuộm đẫm sắc thu, “Không biết người trong hậu cung thay đổi hay lòng bổn cung thay đổi nữa.”
“Sao tỉ tỉ lại đột nhiên cảm khái mấy thứ này?” Tô tu nghi bóc quả long nhãn, cũng không để ý lắm, “Theo ta thấy, là người trong cung ít đi đấy, chỉ vì người nào đó, hậu cung này càng lúc càng ngột ngạt rối loạn.”
Tô tu nghi vừa nói đến đây, chợt nghe phía sau vang lên một thanh âm êm tai.
“Tần thiếp ra mắt Thục quý phi nương nương, ra mắt Tô tu nghi.”
“Ái chà, chẳng phải Thiến uyển nghi của Sướng Thiên lâu đó ư?” Tô tu nghi ném quả nhãn đang bóc dở qua một bên, thò tay vào chậu nước cung nữ mới dâng, vừa rửa tay vừa nói, “Mấy hôm trước còn thấy mẩn đỏ trên mặt nàng trông thật đáng sợ, lúc này đã trở lại dáng vẻ như đóa hoa mới hé, xem ra nàng khôi phục tốt lắm nhỉ?”
“Đa tạ nương nương quan tâm, các thái y của Thái y viện quả có y thuật thần tiên, tần thiếp đã không sao, huống chi ngày mai là sinh nhật Chiêu hiền dung nương nương, sao tần thiếp có thể vắng mặt được ạ?”
“Nói như vậy, sinh nhật Thục quý phi thì nàng có thể vắng mặt à?” Tô tu nghi hừ lạnh một tiếng, nhìn bộ dáng mờ mịt như không hiểu của Thiến uyển nghi, quay ngoắt đi cất cao giọng, “Phải chăng, trong lòng nàng, Thục quý phi nương nương không tôn quý bằng Chiêu hiền dung?”
“Thôi được rồi, đều là tỉ muội hầu hạ Hoàng thượng có cái gì tôn quý hay không tôn quý?” Thục quý phi liềc nhìn Thiến uyển nghi đang muốn biện giải, “Thiến uyển nghi không đến sinh nhật bổn cung, chắc là vì thân mình còn chưa khỏe, hôm nay đã bình phục, tất nhiên nên tới chúc mừng sinh nhật Chiêu hiền dung.”
“Nương nương minh giám,” Thiến uyển nghi cúi người thi lễ với Thục quý phi, “Tần thiếp tuyệt không có ý mạo phạm nương nương ạ.”
Thục quý phi tỉ mỉ nhìn Thiến uyển nghi một lượt, môi nở nụ cười dịu dàng: “Được rồi, bổn cung biết, nàng đi xuống đi.”
Nhìn Thiến uyển nghi đi xa dần, Tô tu nghi không cam lòng hỏi: “Tỉ tỉ, sao tỉ lại để nàng ta đi?”
“Không để nàng ta đi, chẳng lẽ bổn cung lại phạt nàng ta?” Nụ cười trên môi Thục quý phi thoắt cái đã biến mất, “Chưa nói nay nàng ta cũng chiếm được vài phần tình cảm của Hoàng thượng, chỉ nói bổn cung lấy lý do gì phạt nàng ta đây, bởi vì nàng ta muốn đi dự tiệc mừng sinh nhật Trang Lạc Yên?”
Không đợi Tô tu nghi mở miệng, Thục quý phi cười lạnh một tiếng: “Muội cho là Trang Lạc Yên nay vẫn còn là Trang Lạc Yên năm xưa, thử nhìn xem thái độ của Hoàng hậu và Hiền quý phi đối với nàng ta ra sao, muội sẽ hiểu ngay trong lòng Hoàng thượng, nàng ta chiếm vị trí nào.”
“Nhưng tỉ tỉ là người được sủng ái nhất hậu cung, cần gì phải nhường nàng ta?” Tô tu nghi vẫn không chịu cam tâm, “Trang Lạc Yên đã là cái gì.”
“Được sủng ái nhất?” Ánh mắt Thục quý phi thoáng sẫm lại, rồi nhanh chóng cười nhạt một tiếng, “Có lẽ vậy.”
Chỉ có nàng biết, giờ đây Hoàng thượng đối với nàng đã không còn như xưa.
Hai người ngồi chưa được bao lâu, lại thấy một đoàn người từ xa đi về phía này, đợi đến gần mới phát hiện, đó chính là đối tượng họ vừa nhắc đến, Chiêu hiền dung.
Chào hỏi nhau xong, Trang Lạc Yên ngồi xuống bên tay phải Thục quý phi, nhìn những cây cột màu son trên hành lang uốn khúc, mỉm cười im lặng.
“Ngày mai là sinh nhật Chiêu hiền dung rồi, sao vẫn còn thời gian đi dạo?” Thục quý phi lười biếng liếc mắt nhìn Trang Lạc Yên một cái, đối phương mặc váy dài bằng tơ mềm thêu hoa văn chim, màu sắc không rực rỡ, kiểu dáng không nổi bật nhưng vẫn cho người nhìn một cảm giác tinh tế.
“Tuy là sinh nhật tần thiếp nhưng bởi có Hoàng thượng và Hoàng hậu nương nương quan tâm, tần thiếp chỉ là một người rảnh rỗi thôi ạ.” Trang Lạc Yên lộ một nụ cười thật lòng, “Hoàng hậu nương nương còn nói, gần đây sức khỏe tần thiếp kém đi, phải chăm chỉ ra ngoài đi dạo mới tốt.”
Trước đêm sinh nhật nói sức khỏe đối phương kém, cần chịu khó ra ngoài đi lại, Hoàng hậu thật đúng là quan tâm đến các phi tần hậu cung, chẳng kiêng nể gì.
Thục quý phi nhìn Trang Lạc Yên vẫn cười ngây thơ, thầm nghĩ, lẽ nào Hoàng thượng thích chính là nét ngây ngô không hiểu sự đời của nàng ta?
Trang Lạc Yên làm như không thấy ánh mắt quan sát của Thục quý phi, giữ nụ cười ôn hòa trên môi.
Tô tu nghi nhìn bộ dáng này của nàng, ánh mắt biến đổi liên tục, song lần này không dám cố tình nói ra những lời khiến đối phương khó chịu, đúng là hiếm thấy nàng ta chịu nhẫn nhịn như lúc này.
“Hoàng thượng giá lâm.”
Trang Lạc Yên đứng lên, thấy Hoàng đế đã thay bộ long bào lên triều, mặc một bộ áo bào thêu tường long bằng chỉ vàng xứ Thục, đầu đội kim quan chạm cửu long hàm châu, trông đã bớt khí thế vương giả so với lúc mặc long bào.
Ba người hành lễ, Hoàng đế tiến đến đỡ Thục quý phi và Trang Lạc Yên lên: “Ba vị ái phi sao lại tụ một chỗ thế này, trẫm ít khi thấy các nàng ngồi cùng nhau.”
“Hoàng thượng bận rộn chính vụ, đâu cần quan tâm mấy chuyện nhỏ nhặt này ạ.” Thục quý phi tiếp nhận tách trà cung nữ dâng lên, tự đưa tới tay Hoàng đế, “Không ngờ lại được gặp Hoàng thượng ở đây.”
Hoàng đế uống một ngụm trà rồi đặt tách sang một bên: “Ái phi nói như thể trẫm cả ngày chỉ biết vùi đầu vào chính vụ vậy.”
“Hoàng thượng trăm công nghìn việc, đây là phúc của thiên hạ lê dân.” Thục quý phi cười tiếp lời.
Trang Lạc Yên lẳng lặng ngồi nhìn Hoàng đế và Thục quý phi qua lại nói chuyện, nàng tinh tế phát hiện, vị Thục quý phi này hình như có chút tình cảm thật lòng với Hoàng đế.
Một người thông tuệ như Thục quý phi lại có tâm tư như thế, đúng là khiến nàng bất ngờ.
Phải chăng, hễ là phụ nữ, sống chung một thời gian dài sẽ khó tránh khỏi rung động với một người?
Chỉ là, đàn ông lại hoàn toàn tương phản với phụ nữ, thời gian sẽ khiến một người từ có tình cảm dần chuyển thành trà cũ chẳng còn mùi vị, chỉ muốn lập tức đổi trà mới.
“Ái phi đang suy nghĩ gì mà trầm ngâm thế?”
Trang Lạc Yên nghe được Hoàng đế hỏi, ngẩng đầu cười với hắn: ”Tần thiếp chỉ đang nghĩ đến lá trà thôi ạ.”
“Mấy hôm trước điện Trung Tỉnh có nhập trà mới, nếu nàng thích thì cho người tới lấy là được.” Phong Cẩn bật cười, “Trẫm đoán nàng không phải đang nghĩ đến những thứ này.”
“Hoàng thượng đã nói không phải, tần thiếp tất nhiên sẽ nói không phải rồi ạ,” Trang Lạc Yên hơi nghiêng đầu, như là trong lúc không tự chủ đã để lộ sự hờn dỗi và thân mật, “Dù gì Hoàng thượng chính là tất cả của thiếp, nói thế nào cũng đúng.”
Phong Cẩn đứng dậy, đi tới bên cạnh Trang Lạc Yên, ngồi xuống, cầm lấy tay nàng: “Lời này trẫm thấy rất dễ nghe.”
Trang Lạc Yên lại ngẩng lên, cùng Hoàng đế bốn mắt nhìn nhau, trong mắt đối phương tràn đầy ý cười, trong mắt nàng cũng nhuốm màu vui vẻ.
Chỉ là, ai biết được thật giả?
Thục quý phi nhìn bàn tay hai người nắm chặt lấy nhau, gương mặt vẫn tươi cười mà sao lại cảm thấy lạnh lẽo đến thế?
Tối đó, khi mọi người còn tưởng Hoàng đế tình cờ gặp Thục quý phi và Chiêu hiền dung ở ngự hoa viên sẽ tới cung An Thanh thì có tin truyền ra, Hoàng thượng tới cung Hi Hòa của Chiêu hiền dung.
***
Thục quý phi nhiều năm nổi bật nhất cung hôm nay lần đầu tiên trở thành đối tượng chê cười của phi tần, ai cũng thế thôi, thấy đối thủ được sủng ái nhiều năm luôn đứng trên đầu mình đột nhiên chẳng còn cao xa như vậy thì đều không nhịn được mà bộc lộ ghen ghét trong lòng ra mặt.
“Từ sau lần bị Hồ lương nghi đánh trọng thương, địa vị của Chiêu hiền dung trong lòng Hoàng thượng hình như ngày càng nặng hơn,” Hiền quý phi cảm khái, “Hậu cung thiếu một Hồ thị được sủng ái lại thêm một Trang thị lọt vào mắt Hoàng thượng, điều này có gì khác biệt đối với một người chỉ có thể dựa vào thâm niên ở trong cung sống mòn mỏi từng ngày như bổn cung đâu?” Nàng nhìn dung nhan trong gương, tuy đường nét vẫn như xưa nhưng rốt cuộc vẫn không thể tươi trẻ như những phi tần mới vào cung.
“Nương nương đâu phải chỉ dựa vào thâm niên, nô tì thấy Hoàng thượng rất tín nhiệm người, nếu không, sao Hoàng thượng lại giao tất cả các hoàng tử cho người nuôi dạy?” Cung nữ đang hầu hạ cài trâm hoa cho Hiền quý phi bèn nói, “Các chủ tử khác trong cung đâu có được vinh dự này.”
Hiền quý phi nghe nói thế, cười cười, hiển nhiên những lời này rất hợp ý nàng, bèn vui vẻ thưởng cho cung nữ kia rồi đứng lên sửa bộ diêu trên tóc. Nữ tử ở trong hậu cung sớm muộn đều sẽ có ngày già đi, có một đứa con bên mình mới là chỗ dựa sau cùng.
“Đi thôi, tối nay có tiệc mừng sinh nhật Chiêu hiền dung, ngay cả Hoàng thượng cũng tới, bổn cung cũng không thể đến trễ.” Hiền quý phi tủm tỉm cười nói, “Chiêu hiền dung muội muội là người rộng lượng, nhưng bổn cung cũng không nên bê trễ mới phải.”
Là nhân vật chính của buổi tiệc, Trang Lạc Yên dĩ nhiên sẽ trang điểm lộng lẫy một phen, váy áo diễm lệ, trâm vàng túi thơm, mỗi vật đều do điện Trung Tỉnh tuyển chọn tỉ mỉ, từng món đều có hoa văn cát tường, đủ thấy người của điện Trung Tỉnh lần này dốc bao nhiêu tinh lực.
Tỉ mỉ vẽ mày, Trang Lạc Yên không cố ý để mình nhạt nhòa đêm nay, nữ tử lúc còn trẻ có thể điểm trang lộng lẫy thì cứ làm, đợi đến tuổi có tô son trát phấn nhiều cũng không được như những nữ tử trẻ tuổi thì mới dùng đến chiêu chững chạc đoan nghiêm, nếu còn trẻ đã chững chạc đoan nghiêm, đến lúc có tuổi muốn thành nặng nề u ám hay sao?
Đặt bút kẻ mày xuống, nhìn lại cặp lông mày được tô vẽ rất duyên dáng, Trang Lạc Yên hài lòng gật đầu, đứng dậy đến trước tấm gương lớn soi toàn thân, sau đó mới đưa tay cho Thính Trúc: “Đi thôi.”
Ra khỏi cung Hi Hòa, đi qua hành lang cửu khúc, cắt ngang Mai Hương Lạc Tuyết viên, lại qua một cung đạo màu son khá dài, thấy cung nữ thái giám ven đường hành lễ tránh đường cho mình, Trang Lạc Yên bình thản ngồi trên kiệu, đến tận khi kiệu dừng trước cửa cung Cảnh Ương.
Hòa Ngọc đang đợi ở cửa, thấy Trang Lạc Yên đi tới bèn tươi cười tiến lại gần, hành lễ với nàng: “Chiêu hiền dung nương nương đã tới, Hoàng hậu nương nương đang chờ người, mời theo nô tì vào.”
“Làm phiền Hòa Ngọc cô cô rồi.” Trang Lạc Yên cười cười với Hòa Ngọc, cùng bước qua bậc cửa, những cung nữ thái giám phía sau vội đi theo.
Cách đó không xa, đoàn người Thục quý phi và Nhu phi vừa tới, nhìn thấy cảnh vừa rồi, Nhu phi cười nửa miệng: “Hoàng hậu nương nương thật là từ ái.”
Thục quý phi lạnh lùng liếc nhìn Nhu phi, nhếch miệng không nói gì.
Nhu phi dời mắt, nàng không muốn nhìn cái vẻ “đã biết trước” của Thục quý phi, như thể nàng ta đã nhìn thấu bản chất của mọi người trong cung này rồi vậy. Nếu thật sự lợi hại như vậy, vì sao vẫn chỉ là sủng phi mà không thể đoạt được độc sủng của Hoàng đế? Ngay cả Trang Lạc Yên tiến cung muộn hơn cũng đã vượt mặt nàng ta, nhận được đãi ngộ đặc thù của Hoàng hậu, sinh nhật năm nay Thục quý phi đâu có được đại cung nữ thân cận của Hoàng hậu là Hòa Ngọc đón ở cửa đâu.
Phòng trong, Trang Lạc Yên hành lễ với Hoàng hậu xong, Hoàng hậu liền tự tay đeo cho nàng một chiếc vòng tay bằng ngọc Dương chi[1], các phi tần khác cũng tới nói lời chúc mừng.
[1]Ngọc Dương chi: Một loại ngọc thượng phẩm màu trắng mờ (màu mỡ dê).
Vừa mới ngồi xuống, lại thấy Thục quý phi và Nhu phi cùng đi vào, mọi người trong phòng đều sững sờ, hai vị này không thường xuyên qua lại, sao hôm nay lại đến cùng nhau nhỉ?
Mà vị Tô tu nghi thường theo đuôi Thục quý phi không thấy đâu?
Lại một phen chào hỏi lẫn nhau, lần thứ hai ngồi xuống, Hoàng hậu nói: “Hoàng thượng còn vài tấu chương cần xem xét, trước đã sai người tới báo, nói yến tiệc cứ bắt đầu đúng giờ, vậy chúng ta không cần đợi, lúc này khai yến thôi.”
Hoàng hậu đã lên tiếng, ai dám phản đối. Sân trong của cung Cảnh Ương không nhỏ, xếp bàn cho các phi tần lại thêm một sân khấu bé vẫn không thấy chật chội.
Màn đầu tiên là “Ma Cô hiến thọ”, Trang Lạc Yên tươi cười xem xong, chỉ tùy tiện chọn vài khúc mang ngụ ý điềm lành, rồi mời Hoàng hậu và các phi tần chọn.
“Lúc còn nhỏ, bổn cung thích nhất là xem những vở diễn náo nhiệt, luôn cảm thấy càng náo nhiệt càng thú vị, nay thì ngược lại, chỉ yêu những vở hí kịch nhẹ nhàng chút.” Hoàng hậu thả xiên bạc trong tay xuống, miếng lê tiến cống lẻ loi rơi vào trong đĩa.
“Mấy năm nay tần thiếp cũng thích những thứ an tĩnh,” Hiền quý phi cười cười tiếp lời, “Những thứ náo nhiệt ồn ào, chắc là mấy vị muội muội trẻ tuổi mới thích.”
Nếu như bình thường, Trang Lạc Yên sẽ không tiếp loại chuyện này, nhưng giờ là yến tiệc sinh nhật của nàng, nàng không thể không lên tiếng: “Hoàng hậu nương nương và Hiền quý phi nương nương giỏi hơn tần thiếp nhiều, tần thiếp từ nhỏ đã không hiểu mấy thứ như hí kịch này, tính tình tần thiếp nóng nảy, không nghe được những điệu chậm rãi, chỉ muốn một lúc nghe xong toàn bộ câu chuyện thôi.”
“Tính tình Chiêu hiền dung thẳng thắn, không thích nghe hí cũng là chuyện thường tình.” Nhu phi cắm xiên bạc vào một quả vải đã lột vỏ bỏ hạt, “Nhưng mặc dù không thích nghe thì vẫn hiểu được mới phải chứ?”
Trang Lạc Yên cười cười, nghiêng mắt nhìn Nhu phi: “Nhu phi nưong nương đánh giá cao tần thiếp rồi, tần thiếp còn thua xa nương nương.”
Những người có mặt ở đây ai chẳng biết, Nhu phi từng nhiều lần gây khó dễ cho Chiêu hiền dung, lúc này hai người đối đáp nhau đầy ẩn ý, tất nhiên không ai ngốc nghếch xen miệng.
“Ái phi thua ai?”
Một giọng nam trầm từ ngoài truyền vào, những người mải xem trò vui đều đứng lên hành lễ.
Phong Cẩn bước đến đỡ Hoàng hậu đứng dậy, sau đó lại nâng Trang Lạc Yên đứng phía sau Hoàng hậu lên, mới mở miệng nói: “Hôm nay là tiệc mừng sinh nhật Chiêu hiền dung, mọi người không cần đa lễ, tất cả ngồi xuống đi.”
“Từ trước trẫm đã biết nàng không thích nghe hí kịch, vậy nên có sai người chuẩn bị mấy trò xiếc vui.” Phong Cẩn phất tay, các đào kép trên sân khấu đều lui xuống, sau lại thấy có mấy nghệ nhân diễn xiếc đi lên.
“Đa tạ Hoàng thượng.” Trang Lạc Yên mỉm cười như đang cố gắng đè nén hạnh phúc trong lòng, quỳ gối định hành lễ với Hoàng đế, bị đối phương kéo dậy, cầm lấy hai tay.
“Hôm nay là sinh nhật nàng, sao cứ quỳ tới quỳ lui như thế.” Kéo Trang Lạc Yên ngồi xuống ghế dưới bên phải mình, Phong Cẩn nhìn sang Hoàng hậu đang ngồi bên trái. “Vừa rồi trẫm nghe Chiêu hiền dung nói mình thua xa Nhu phi, có chuyện gì vậy?”
“Chỉ là hai muội muội khiêm nhường với nhau thôi ạ.” Hoàng hậu liếc nhìn Nhu phi và Trang Lạc Yên, cười nói “Xưa nay Chiêu hiền dung luôn khiêm tốn, Hoàng thượng cũng biết đấy.”
Khiêm tốn?
Phong Cẩn nhớ đến những lần Trang Lạc Yên cố nghĩ cách để được mình khen đôi câu, đột nhiên cảm thấy may mắn, may mà cái kiểu không biết xẩu hổ không biết sĩ diện của nàng ấy chỉ bộc lộ trước mặt mình, nếu không các phi tần khác sẽ rất kinh ngạc, vì sao hắn lại sủng ái Chiêu hiền dung? Loại chuyện mất mặt này, đối với một Đế vương mà nói, không lộ ra thì tốt hơn.
“Hoàng hậu nói có lý, Chiêu hiền dung và Nhu phi tất nhiên giống nhau.” Phong Cẩn cười cười, thoáng liếc nhìn gương mặt đã hơi cứng lại vì xấu hổ của Trang Lạc Yên, vui vẻ nói, “Sao chỉ mới bày hoa quả, những thứ khác dâu?”
“Thiếp đã định cho trình đồ ăn nhưng Chiêu hiền dung nói muốn chờ thêm một lát, thiếp liền bảo người bên Thượng Thực cục đợi thêm.” Hoàng hậu cười giải thích, “Hoàng thượng tới không muộn lắm, bây giờ cho dâng đồ ăn cũng vừa lúc.” Nói xong liền quay sang gọi người cho dâng đồ ăn.
Từng món ăn tinh xảo được bày lên bàn, Phong Cẩn rất vui vẻ uống vài chén rượu rồi chỉ nâng chén nhìn các phi tần ngồi trong sân.
Nhìn một vòng, cuối cùng ánh mắt lại rơi xuống người Trang Lạc Yên, thấy nàng đang cúi đầu ăn canh, chợt nhớ tới buổi tối hôm trước, nửa đêm Trang Lạc Yên bỗng dưng giật mình kêu lên trong mơ: “Hoàng thượng…” đầy sợ hãi, nước mắt chảy dài.
Hắn chưa từng tận mắt thấy phi tần khác gặp ác mộng, mà các phi tần khác khi ngủ cùng hắn đều nằm rất nghiêm chỉnh, thậm chí cả đêm đều không dám động đậy, không như vị Chiêu hiền dung này, luôn luôn lén lút kéo tay hay sờ sờ vành tai hắn.
Nàng vẫn cho rằng lúc ấy hắn đang ngủ, vậy nên đến nay hắn cũng giả như mình ngủ say.
Có điều, một đêm trước, tâm tình sợ hãi kinh hoàng của nàng khi la lên “Hoàng thượng…” trong cơn mơ vẫn để lại chút vết tích trong lòng hắn.
Sáng hôm qua tỉnh dậy, nàng không nhớ rõ chuyện trong mơ, nhưng hắn lại ghi thật sâu trong lòng.
Có phải vì chưa một phi tần nào thất thố như thế trước hắn?
Như vừa nhớ tới điều gì, Phong Cẩn nhìn sang Hoàng hậu: “Vừa rồi Chiêu hiền dung nói thua Nhu phi, trẫm không hiểu nàng ấy có chỗ nào không bằng?”
Mọi người nghe nói thế, đều nhìn về phía Chiêu hiền dung và Nhu phi, ngay cả Nhu phi cũng bất giác quay sang nhìn Trang Lạc Yên.
Hoàng hậu thoáng thót mình, nàng và Hoàng đế là vợ chồng đã nhiều năm, một số thói quen của người nàng nắm rất rõ, những lời này không phải tiện miệng nói ra, song nàng không thể không tiếp lời: “Chẳng hay Hoàng thượng thấy có chỗ nào không bằng ạ?”
“Nhu phi đã ở phân vị phi, Chiêu hiền dung chỉ là một hiền dung, phân vị hơi kém chút.” Phong Cẩn đặt chén xuống, nói như thể đó chẳng phải chuyện gì lớn, “Nếu trẫm đã nói hai nàng như nhau, vậy thì cũng để Chiêu hiền dung tấn lên phân vị phi đi, phi tần ở phân vị phi còn hơi ít.”
Không phải phân vị phi còn thiếu người mà là còn thiếu Trang thị thì có!
Hoàng hậu cười nhạt trong lòng, nét tươi tỉnh trên mặt vẫn không hề thay đổi, giọng thật bình tĩnh: “Hoàng thượng nói phải ạ.”
Trang Lạc Yên hơi bất ngờ, Hoàng đế đơn giản nói một câu bâng quơ liền thăng cấp cho mình, sửng sốt một lát mới nhớ ra nên đứng dậy tạ ơn.
“Trẫm đã nói hôm nay là sinh nhật nàng, đừng hơi chút là quỳ như thế, trẫm đã sai Khâm Thiên giám chọn ngày lành, mùng Năm tháng sau sẽ cử hành lễ sắc phong.” Phong Cẩn cười cười, chỉ vào đĩa lưỡi vịt xào mật trước mặt, “Nàng thích món này, trẫm nhường phần mình cho nàng.”
Sắc mặt Nhu phi thoáng biến đổi, Hoàng thượng làm vậy là có ý gì? Là muốn nói cho người trong hậu cung biết, Trang Lạc Yên không thua kém nàng bất kỳ điểm gì ư? Sau ngày hôm nay, nàng còn mặt mũi nào nhìn người khác?
Đã khiến Khâm Thiêm giám chọn ngày, đâu phải tiện thể nhắc tới? Thục quý phi ngẩng đầu nhìn nụ cười trên mặt Hoàng đế, thất thần nghĩ, dù lúc đi vào có nghe được điều gì thì người vẫn sẽ tìm được cơ hội tấn chức cho Trang Lạc Yên thôi, phải không?
Nhẹ chớp mắt một cái, Thục quý phi bình tĩnh nhìn Trang Lạc Yên ăn đĩa lưỡi vịt được Hoàng đế ban cho, ánh mắt dần lạnh xuống.
Năm ấy nàng có thể đoạt được sủng ái của Hoàng đế, thì đến hôm nay, cũng sẽ không dễ dàng để người khác cướp đi.
“Phải rồi, Thục quý phi, sao hôm nay không thấy Tô tu nghi đâu?” Hoàng hậu bất chợt hỏi.
“Bẩm Hoàng hậu nương nương, Tô tu nghi không được khỏe, sợ lây bệnh cho mọi người nên không tới ạ.” Thục quý phi rũ mắt, để mình thoạt nhìn thật nhu hòa lại nghe lời, “Huống chi hôm nay là ngày lành của Chiêu muội muội, Tô tu nghi mang bệnh còn tới đây, chẳng phải điềm xấu sao?”
“Thục quý phi nương nương quá lo xa rồi.” Trang Lạc Yên lấy khăn tay lau khóe miệng, ngẩng đầu nhìn Thục quý phi, hơi mỉm cười.
Thục quý phi ngẩng lên nhìn sang, cũng đáp lại Trang Lạc Yên một nụ cười dịu dàng.
## 2 thoughts on “Nghề làm phi 23”
Yêu nàng chết mất kentu. 💖💖💖 hí hí, sao mà trang lạc yên cứ cố tình gây sự với thục phi thế nhỉ ??
Ko phải cố tình gây sự mà là TLYchỉ bình thường thui, chắc thấy gái xinh là gai mắt :3


markdown:
NỘP TẠI SỞ KẾ HOẠCH. Licencia a nombre de: Clan DLAN. Khởi Nghiệp – Kế Hoạch. Do không còn hai thành viên sở hữu cổ phần chi phối lớn FPT sẽ không còn ghi nhận doanh thu hợp nhất từ khối phân phối - bán lẻ, năm mục tiêu.
Để khách hàng lựa chọn,. Hình thành công ty. Đồng thời cũng cần phải lựa chọn ai sẽ là.
Cổ phần, tư nhân. Nguyễn Văn Thanh Bình và câu chuyện khởi nghiệp “ Lựa chọn con. 20 Tháng Giêng. Cổ phần Huế, Tổng.Công ty công ty TNHH 1 thành viên Công ty Cổ phần Doanh nghiệp tư nhân . Khởi nghiệp Việt Nam đang lên kế hoạch. Diện hơn về công ty cổ phần, giúp bạn khởi nghiệp thuận lợi. Licencia a nombre de:. Của sở Kế hoạch và Đầu tư.
Phần này trong kế hoạch sẽ bao. Chính phủ đặt kế hoạch hoàn thành cổ phần hóa 432. Hái lộc đầu năm cho một sự nghiệp khởi. Các thành viên của tổ xây dựng kế hoạch lựa chọn nhà thầu và hồ sơ mời thầu phải có những điều kiện gì?
Đấu thầu lựa chọn duy nhất 1 doanh nghiệp thí điểm kinh doanh cá cược. Ứng viên tìm hiểu doanh nghiệp và một số.
( Trường hợp này áp dụng với doanh nghiệp lựa chọn. Khi lựa chọn ngành. Nhà đầu tư lựa chọn cổ. Members; 64 messaggi.
Cá nhân Đặng Văn Thắng đăng ký mua cổ phần. Thành lập doanh nghiệp hoàn toàn mới.
Phát hành cổ phiếu theo chương trình lựa chọn cho người lao động là kế hoạch vừa được HĐQT Công ty cổ phần FPT ( FPT, HoSE) phê duyệt. Vậy, có cần thiết lập tổ xây dựng kế hoạch lựa chọn nhà thầu và hồ sơ mời thầu hay không? Grazie a tutti ragazzi dei.
Tổ chức của doanh nghiệp, các nguyên tắc lựa chọn loại. Cổ phần và doanh nghiệp tư nhân. Doanh nghiệp và nhân dân trong thực. Với đội ngũ nhân viên. Lập kế hoạch tuyển dụng là một. Ngoài ra khi lựa chọn mô hình công ty các startup thường chọn lập công ty cổ phần để dễ huy động vốn. TS Lê Văn Luyện – Phó Giám đốc Học viện Ngân hàng; Thầy Nguyễn Văn Mỹ – Giảng viên Chương trình CEFE Việt Nam, Cố vấn cao cấp Chương trình Khởi nghiệp; TS. LỄ TRAO DANH HIỆU DOANH NHÂN TRẺ KHỞI NGHIỆP. Kế hoạch lựa chọn cổ phần nhân viên khởi nghiệp. Trang chủ / Quản trị doanh nghiệp / Từ lựa chọn. Một kế hoạch kinh doanh có thể được tổ chức như một doanh nghiệp tư nhân, công ty cổ phần hay công ty trách nhiệm hữu hạn. Dựng kế hoạch hành động để khởi sự kinh. Một trong những vướng mắc của các nhà khởi nghiệp chính là thành lập công ty của mình theo hình thức nào. Một kế hoạch kinh doanh có thể được tổ chức như một doanh nghiệp tư nhân, công ty cổ phần. Napisany przez zapalaka, 26.
Kế hoạch lựa chọn cổ phần nhân viên khởi nghiệp. Lựa chọn tên doanh nghiệp. Công Ty Cổ Phần. Các cán bộ được lựa chọn nhận cổ phiếu.
4 respuestas; 1252. Thực hiện hoạt động đấu thầu về lựa chọn nhà. HDBank lên kế hoạch phát hành cổ phiếu.
Việc lựa chọn. Doanh nhân; Thành viên BGK cuộc thi " Ý. Thành viên của tổ xây dựng kế hoạch lựa chọn.
Thẩm quyền thẩm định phê duyệt thiết kế dự toán xây dựng công trình thuộc dự án sử dụng vốn ngân sách Nhà nước theo quy định tại Điều 24 Nghị định số 59/ / NĐ- CP. Việc chọn lựa ai sẽ là thành viên ( cổ.
IPO hơn 1, 1 triệu cổ phần Công ty. Như đã nói ở trên bạn nên xây nhiều bản kế hoạch khác nhau trong N tháng với các X khác nhau, cùng các viễn cảnh tăng trưởng dựa trên khoản tiền bạn gọi vốn thành công để nhà đầu tư lựa chọn. Doanh nhân, các bạn trẻ khởi nghiệp " sai một ly. Kế hoạch lựa chọn nhà thầu do người quyết định đầu tư phê duyệt trong trường hợp vượt dự toán gói thầu đã được phê duyệt. Khi đến với chúng tôi các bạn sẽ được tự do lựa chọn. Quá trình chọn lựa này vô cùng khó khăn bởi có rất nhiều loại hình của tổ chức để bạn chọn lựa. Community Calendar.
TS Lê Văn Luyện – Phó Giám đốc Học viện Ngân hàng; Thầy Nguyễn Văn Mỹ – Giảng viên Chương trình CEFE Việt Nam, Cố vấn cao cấp Chương trình Khởi nghiệp; TS. LỄ TRAO DANH HIỆU DOANH NHÂN TRẺ KHỞI NGHIỆP. Kế hoạch lựa chọn cổ phần nhân viên khởi nghiệp. Trang chủ / Quản trị doanh nghiệp / Từ lựa chọn. Một kế hoạch kinh doanh có thể được tổ chức như một doanh nghiệp tư nhân, công ty cổ phần hay công ty trách nhiệm hữu hạn. Dựng kế hoạch hành động để khởi sự kinh. Một trong những vướng mắc của các nhà khởi nghiệp chính là thành lập công ty của mình theo hình thức nào.
Kế hoạch lựa chọn cổ phần nhân viên khởi nghiệp. Trang chủ / Quản trị doanh nghiệp / Từ lựa chọn.
Một kế hoạch kinh doanh có thể được tổ chức như một doanh nghiệp tư nhân, công ty cổ phần hay công ty trách nhiệm hữu hạn. Dựng kế hoạch hành động để khởi sự kinh. Một trong những vướng mắc của các nhà khởi nghiệp chính là thành lập công ty của mình theo hình thức nào.
Một kế hoạch kinh doanh có thể được tổ chức như một doanh nghiệp tư nhân, công ty cổ phần. Napisany przez zapalaka, 26.
Kế hoạch và Đầu. Khóa học phong thủy giúp bạn lựa chọn đối tác để.
Các bước tiến hành lựa chọn tên doanh nghiệp. Khi chọn lựa phần mềm kế. Ngô Thu Hà – Phó Tổng Giám đốc Ngân hàng.
Sở Kế hoạch. Công ty cổ phần.
Không dám chấp nhận rủi ro thì không thể thành lập các công ty tầm cỡ ở Việt Nam. Vốn là câu chuyện “ nước chảy chỗ trũng”, tức là một khi doanh nghiệp có kế hoạch kinh doanh đủ.
SICILY MONOCHROME – wystawa fotografii Jacka Poremby.

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: cloudflare

Connection: close

Set-Cookie: __cfduid=d5ceb68e0c513679320e27baf374a85811524324267; expires=Sun, 21-Apr-19 15:24:27 GMT; path=/; domain=.this-video-recommends.info; HttpOnly

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


markdown:
**Tên truyện: Chikan Diary** **Tác giả: KAMON Saeko** **Xuất bản năm: 2006** **Độ dài: 1 vol/6 chap** **Thể loại: Comedy, Drama, Romance, School Life, Slice of Life, Smut, Yaoi** **Tình trạng dịch: ongoing** **Translator: Tiểu Diêu** **Edit: Hinata love aka Tiểu Vân** **PR + QC: Tiểu Diêu + Tiểu Vân [nhà 2 nhân khẩu =]]** **Nội dung:** **Chap 1-2) Chikan Diary – NHẬT KÝ DÂM DÊ >:))))
** **Yuuto là học sinh năm nhất trong một trường trung học dành cho nam sinh. Tất cả các học viên trong trường đều còn “zin” [aka chưa có xxoo], ngoại trừ một học viên mới chuyển đến là Hachiouji. Yuuto – thành viên của trang báo tin tức trong trường, Yuuto phải tìm ra những việc làm “dơ bẩn” của Hachiouji, nhằm tống cậu ta đi, giữ cho ngôi trường luôn trong sạch theo mệnh lệnh của hội trưởng. Cùng đoán xem liệu Yuuto có hoàn thành nhiệm vụ ko nhé ^~^ [chém đấy =.= cái đoạn eng trans ra khó hiểu, bọn ta viết theo câu truyện thôi]** **Chap 3) Journey of Lost Love – HÀNH TRÌNH TÌM KIẾM TÌNH YÊU** **Khi người yêu kết hôn, Atsushi rất đau khổ và quyết định làm một chuyến du lịch về miền nhiệt đới để xoa dịu nỗi đau. Mọi việc dường như không có gì xảy ra cho đến khi hướng dẫn viên Rubi đề nghị muốn giúp đỡ Atsushi. Việc mà chàng Rubi thích thú dường như là cơ thể của Atsushi a~~** **Chap 4) The Perverted Daddy Long-Legs – Đôi chân dài “hư hỏng” T_T** **Là trẻ mồ côi, bỗng một ngày Mizuki nhận một công việc được trả lương rất cao, đó là chăm sóc Ngài chủ tịch bị bệnh. Nhiệm vụ của Mizuki là làm vui lòng Ngài chủ tịch bị liệt giường này, đáng ngạc nhiên là người đàn ông đẹp trai này không hoàn toàn liệt như cậu đã biết… [đời e tàn từ đây =]]** **Chap 5) An Awkward Kiss – Nụ hôn vụng về** **Morihira có vài vấn đề về việc nâng cấp độ thân mật với người yêu là Ueda, bởi vì khuôn mặt quá hoàn hảo của anh ấy, nhưng Ueda đã hiểu lầm việc đó, khi mà Morihira không chịu nhìn anh ấy. Nha, cái cặp này đến khi nào mới di chuyển đến mức độ tiếp theo đây ta? (Hãy cùng nhau xem nha)** **Chap 6) I Won’t Even Lose to Sailor Suits – Em không thua bộ đồng phục Thủy Thủ đâu nha~~** **(đồng phục thủy thủ là đồng phục mấy em gái xinh tươi bên nhật mặc đi học)**
** Giáo viên/Bạn trai của Shintarou giảng dạy tại một trường học toàn nữ sinh đột nhiên bảo cậu ấy đừng tìm anh nữa. Shintarou nên làm gì đây? Khoác vào bộ đồng phục của con gái dường như là một khởi đầu tốt nha ^_^** **Link online** **Chap 1** **Chap 2** **Chap 4** **Link eng: Mangarush** **Permission: Đã được cho phép *uốn éo*** **Warning: Truyện thuộc thể loại Shounen-ai/Yaoi (boyxboy) nên đề nghị những bạn nào kì thị với thể loại này hoặc ko thích hợp xem manga, vui lòng click back.**
**Vui lòng không mang truyện đến các forum, blog cũng như website khác khi chưa có sự đồng ý của chúng tôi. Cảm ơn** **vì truyện này có yaoi [6 chap xxoo đủ 6 chap =]] nên xin dc cài pass** **pass thỉnh chư vị lên thư phòng lấy nha~**
hế, sao link omline không có chap 1 chap 2 mà đã có chap 3 zậy?
vì bọn mình mới mần chap 3 thôi bạn ạ *che mặt*
chap 1+2 là 1 câu chuyện, nên mần các chap dưới trước, rồi way lại mần nó sau *cười tươi*
mong bạn ủng hộ bọn mình nha
Tiểu Vân
Pingback: Chikan Diary « stars-sky
pó tay nàng luôn, tự edit rồi tự like luôn =)))), mình sẽ thường xuyên ghé nhà nàng để chờ chap mới hôhoo
nhà 2 nhân khẩu a, đợi mãi ko thấy ai like cổ vũ nên 2 đứa tự xử đôn thốc tinh thần lun a =]]] tự kỉ a
*ôm nàng*
cho minh pass di
pass là 2 đứa bọn mình, ko hoa ko dấu ko cách, sắp xếp là tùy bạn ^^
thích quá đợi mãi mà mới có ng trans truyện của Kamon Saeko~♥ thank nàng nhìu lém
*ôm ôm
*ôm hôn* chúc nàng đọc vui vẻ ^^ ta kết kamon từ bộ vương phi ý ;))
ơ sao giống ta thế =))))) cũng từ bộ vương phi mới biết tới bả đó =))))
Chào nàng a 😀 ta đã đọc truyện này bản E rồi. Nếu nàng muốn trans cái tóm tắt của nó sát nghĩa thì bảo ta nha. Vì ta nhớ là k fai để đuổi a công đi đâu mà là cái nhật kí này là để bọn kia học hỏi a. Vì hầu như các em học sinh trường này đều chưa có kih nghiệm gì :)) sợ dòng họ bị tịt ngòi nên fai hướng anh công này học tập skill á =))
❤ ân, nàng có thể chỉnh lại tóm tắt giùm bọn ta ko ^^ cám ơn nàng nhiều lắm ❤
ua, chỉ có hai bạn thui à? vậy mà làm tốt wa, các bạn dịch hay đó, hay lắm lun, cố lên nhá, nhiệt tình ủng hộ hai bạn^^
❤ Cam ơn vì đã lun ở bên bọn mình ^^
nàng ui chikan là dâm dê nha
⊙▃⊙ ách, chikan là dâm dê sao? cám ơn bạn nhiều lắm lắm lắm ≧◡≦
a nàng up lâu a \(“▔□▔)/ ta đợi mỏi cổ rồi đây a | ಥ_ಥ |
=]]] edit thì lẹ, mà ng trans lại ko có =w= nàng thông cảm a~ để ta hối Diêu nhi nhanh chút :”>
chao 2 ban,lan dau viet tin cho hai ban co gi khong phai 2 ban bo qua cho nha
minh xin hoi chap 1,2, 4 sao chua up nen vay mong qua a, vi chi moi doc qua phan tom tat cac chap thoi minh da me roi nen hi vong 2 ban co the up truyen.co j ko phai bo qua cho nha
thank ban
ân, tại vì Diêu nhi trans của ta lặn mất 1 thời gian, vì vậy mà ko có chap mới TTATT
nhưng đừng lo, ta đã nhờ dc 1 trans khác, rất nhanh sẽ có chap mới :”>
cảm ơn vì đã ủng hộ bọn ta, hihi :”>
cong nhan luc nay minh hoi bi nghien yaoi *do mat* truyen hay lam cam on cac nang nha, mong som co chap moi
ta đã nhờ dc 1 trans khác ^_^ rất nhanh sẽ hoàn
lau wa ma chua co chuong moi *khoc*
Bạn có định trans mấy bộ còn lại không v T.T
Ta trans xog hết rồi nàg ^~^ đg trog giai đoạn edit và up. Sẽ xog trước thág này nha :*
Mình đợi hoàn mới dám đọc
Thanks nhóm đã dịch bộ này nha…
Fightinggg
^~^ bộ này mỗi chap là câu chuyện riêng biệt, đã hoàn, nên bạn có thể đọc ko sợ bị ngắt chừng
Nàng ơi, vẫn chưa coi được chap 1,2,4.
chủ nhà tỷ ơi ! s chap 1,2,4 hôq xem đc v tỷ???
Truyện không được edit nữa sao? @@
Bạn ơi không có 4 vậy

Server: nginx

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

X-ac: 1.dca _dca


markdown:
![ Bulbgraph.png](https://tusach.thuvienkhoahoc.com/images/thumb/6/60/Bulbgraph.png/32px-Bulbgraph.png)
**Chủ đề nóng:** [Phương pháp kỷ luật tích cực](/wiki/Ph%C6%B0%C6%A1ng_ph%C3%A1p_k%E1%BB%B7_lu%E1%BA%ADt_t%C3%ADch_c%E1%BB%B1c)- [Cổ học tinh hoa](/wiki/C%E1%BB%95_h%E1%BB%8Dc_tinh_hoa._Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Ng%E1%BB%8Dc,_Tr%E1%BA%A7n_L%C3%AA_Nh%C3%A2n)- [Những thói hư tật xấu của người Việt](/wiki/Nh%E1%BB%AFng_th%C3%B3i_h%C6%B0_t%E1%BA%ADt_x%E1%BA%A5u_c%E1%BB%A7a_ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Vi%E1%BB%87t)- [Công lý: Việc đúng nên làm](/wiki/C%C3%B4ng_l%C3%BD:_Vi%E1%BB%87c_%C4%91%C3%BAng_n%C3%AAn_l%C3%A0m)- [Giáo án Điện tử](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Gi%C3%A1o_%C3%A1n_%C4%90i%E1%BB%87n_t%E1%BB%AD)- [Sách giáo khoa](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:S%C3%A1ch_gi%C3%A1o_khoa)- [Học tiếng Anh](/wiki/H%E1%BB%8Dc_ti%E1%BA%BFng_Anh_tr%E1%BB%B1c_tuy%E1%BA%BFn_v%E1%BB%9Bi_Mr_Duncan)- [Bài giảng trực tuyến](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:B%C3%A0i_gi%E1%BA%A3ng_tr%E1%BB%B1c_tuy%E1%BA%BFn)- [Món ăn bài thuốc](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:M%C3%B3n_%C4%83n_b%C3%A0i_thu%E1%BB%91c)- [Chăm sóc bà bầu](/wiki/Ch%C4%83m_s%C3%B3c_b%C3%A0_b%E1%BA%A7u)- [Môi trường](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:200_c%C3%A2u_h%E1%BB%8Fi_%C4%91%C3%A1p_v%E1%BB%81_m%C3%B4i_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng)- [Tiết kiệm điện](/wiki/C%C3%A1c_ph%C6%B0%C6%A1ng_ph%C3%A1p_ti%E1%BA%BFt_ki%E1%BB%87m_%C4%91i%E1%BB%87n_hi%E1%BB%87u_qu%E1%BA%A3)- [Nhi khoa](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Nhi_khoa)- [Ung thư](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Ung_th%C6%B0)- [Tác hại của thuốc lá](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:T%C3%A1c_h%E1%BA%A1i_c%E1%BB%A7a_thu%E1%BB%91c_l%C3%A1)- [Các kỹ thuật dạy học tích cực](/wiki/C%C3%A1c_k%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt_d%E1%BA%A1y_h%E1%BB%8Dc_t%C3%ADch_c%E1%BB%B1c)- [Dạy học phát triển năng lực](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:D%E1%BA%A1y_h%E1%BB%8Dc_ph%C3%A1t_tri%E1%BB%83n_n%C4%83ng_l%E1%BB%B1c)
# Tiếng Việt
|Tiếng Việt|
|
|
tiɜŋ₃₅ vḭɜt₃₁ (miền Bắc)
tiɜŋ₃₅ jḭɜt₃₁ (miền Nam)
[Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3), [Campuchia](/index.php?title=Campuchia&action=edit&redlink=1), [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p), [Úc](/wiki/%C3%9Ac), và nhiều nơi khác [Đông Nam Á](/index.php?title=%C4%90%C3%B4ng_Nam_%C3%81&action=edit&redlink=1), [Bắc Mỹ](/wiki/B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9), và [Âu Châu](/wiki/Ch%C3%A2u_%C3%82u) [Hạng](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_theo_t%E1%BB%95ng_s%E1%BB%91_ng%C6%B0%E1%BB%9Di_s%E1%BB%AD_d%E1%BB%A5ng) [tiếng Triều Tiên](/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_Tri%E1%BB%81u_Ti%C3%AAn&action=edit&redlink=1), [Telugu](/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_Telugu&action=edit&redlink=1), [Marathi](/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_Marathi&action=edit&redlink=1), và [Tamil](/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_Tamil&action=edit&redlink=1) [Ngữ hệ](/wiki/Ng%E1%BB%AF_h%E1%BB%87) [Hệ Nam Á](/index.php?title=H%E1%BB%87_ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_Nam_%C3%81&action=edit&redlink=1) [[1]](#cite_note-Tranh_lu.E1.BA.ADn-1) `>` [Nhóm Môn-Khmer](/index.php?title=Nh%C3%B3m_ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_M%C3%B4n-Khmer&action=edit&redlink=1) [[1]](#cite_note-Tranh_lu.E1.BA.ADn-1) `->` [Nhánh Việt-Mường](/index.php?title=Nh%C3%B3m_ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_Vi%E1%BB%87t-M%C6%B0%E1%BB%9Dng&action=edit&redlink=1) `-->` **Tiếng Việt**
[Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) [Quy định bởi](/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_t%E1%BB%95_ch%E1%BB%A9c_quy_%C4%91%E1%BB%8Bnh_ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF&action=edit&redlink=1) *Không có quy định chính thức* [ISO 639-1](/index.php?title=ISO_639-1&action=edit&redlink=1) `vi` [ISO 639-2](/index.php?title=ISO_639-2&action=edit&redlink=1) `vie` thedition: [VIE](http://www.ethnologue.com/14/show_language.asp?code=VIE) [ISO 639-3](/index.php?title=ISO_639-3&action=edit&redlink=1) [vie](http://www.sil.org/iso639-3/documentation.asp?id=vie) **Lưu ý**: Trang này có thể chứa các kí hiệu ngữ âm [IPA](/index.php?title=Tr%E1%BB%A3_gi%C3%BAp:IPA&action=edit&redlink=1)ở dạng [Unicode](/index.php?title=Unicode&action=edit&redlink=1). **Tiếng Việt** hay **Việt ngữ** là ngôn ngữ của người Việt (người [2] [Kinh](/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Vi%E1%BB%87t&action=edit&redlink=1)) và là ngôn ngữ chính thức tại [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam). Đây là tiếng mẹ đẻ của khoảng 85% dân cư Việt Nam, cùng với gần ba triệu [Việt Kiều](/index.php?title=Vi%E1%BB%87t_Ki%E1%BB%81u&action=edit&redlink=1)ở hải ngoại, mà phần lớn là [người Mỹ gốc Việt](/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_M%E1%BB%B9_g%E1%BB%91c_Vi%E1%BB%87t&action=edit&redlink=1). Tiếng Việt còn là ngôn ngữ thứ hai của các [dân tộc thiểu số](/index.php?title=D%C3%A2n_t%E1%BB%99c_thi%E1%BB%83u_s%E1%BB%91&action=edit&redlink=1)tại Việt Nam. Mặc dù tiếng Việt có nguồn [từ vựng](/wiki/T%E1%BB%AB_v%E1%BB%B1ng)vay mượn từ [tiếng Hán](/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_H%C3%A1n&action=edit&redlink=1)và trước đây dùng [chữ Hán](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n)(chữ Nho) để viết, sau đó được cải biên thành [chữ Nôm](/index.php?title=Ch%E1%BB%AF_N%C3%B4m&action=edit&redlink=1), tiếng Việt được coi là một trong số các ngôn ngữ thuộc [hệ ngôn ngữ Nam Á](/index.php?title=H%E1%BB%87_ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_Nam_%C3%81&action=edit&redlink=1)có số người nói nhiều nhất (nhiều hơn một số lần so với các ngôn ngữ khác cùng hệ cộng lại). Ngày nay tiếng Việt dùng [bảng chữ cái Latinh](/wiki/B%E1%BA%A3ng_ch%E1%BB%AF_c%C3%A1i_Latinh), gọi là *cùng các dấu thanh để viết.* [Chữ Quốc Ngữ](/wiki/Ch%E1%BB%AF_Qu%E1%BB%91c_Ng%E1%BB%AF)
Theo
[ISO-639-2](/index.php?title=ISO-639-2&action=edit&redlink=1), mã của tiếng Việt là
vi,
còn mã ISO-639-3 của tiếng Việt là [3]
vie.
## Mục lục
[1 Xếp loại](#X.E1.BA.BFp_lo.E1.BA.A1i) [2 Lịch sử](#L.E1.BB.8Bch_s.E1.BB.AD) [3 Phân bổ](#Ph.C3.A2n_b.E1.BB.95) [4 Cách viết](#C.C3.A1ch_vi.E1.BA.BFt) [5 Cách phát âm](#C.C3.A1ch_ph.C3.A1t_.C3.A2m) [6 Chữ mẫu](#Ch.E1.BB.AF_m.E1.BA.ABu) [7 Chính tả](#Ch.C3.ADnh_t.E1.BA.A3) [8 Chú thích](#Ch.C3.BA_th.C3.ADch) [9 Xem thêm](#Xem_th.C3.AAm) [10 Liên kết bên ngoài](#Li.C3.AAn_k.E1.BA.BFt_b.C3.AAn_ngo.C3.A0i)
## Xếp loại
Với những cơ sở khoa học gần đây được đa số các nhà ngôn ngữ học thừa nhận, tiếng Việt thuộc
[hệ Nam Á](/index.php?title=H%E1%BB%87_ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_Nam_%C3%81&action=edit&redlink=1) ở khu vực [Đông Nam Á](/index.php?title=%C4%90%C3%B4ng_Nam_%C3%81&action=edit&redlink=1) hiện nay, có quan hệ họ hàng gần nhất với [tiếng Mường](/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_M%C6%B0%E1%BB%9Dng&action=edit&redlink=1). Xa hơn một chút là các tiếng thuộc [nhóm ngôn ngữ Môn-Khmer](/index.php?title=Nh%C3%B3m_ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_M%C3%B4n-Khmer&action=edit&redlink=1). Thí dụ từ *tay* trong tiếng Việt tương đương trong tiếng Mường là *thay*, trong tiếng Khmer là *đay*, và trong [tiếng Mông](/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_M%C3%B4ng&action=edit&redlink=1) là *tai*.
## Lịch sử
Tiếng Việt là ngôn ngữ có nguồn gốc bản địa, xuất thân từ nền văn minh nông nghiệp tại nơi mà ngày nay là khu vực phía bắc lưu vực
[sông Hồng](/index.php?title=S%C3%B4ng_H%E1%BB%93ng&action=edit&redlink=1) và [sông Mã](/index.php?title=S%C3%B4ng_M%C3%A3&action=edit&redlink=1) của [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam).
Theo A.G. Haudricourt giải thích từ năm
[1954](/index.php?title=1954&action=edit&redlink=1), nhóm ngôn ngữ Việt Mường ở thời kỳ khoảng [Công Nguyên](/index.php?title=C%C3%B4ng_Nguy%C3%AAn&action=edit&redlink=1) là những ngôn ngữ hay phương ngữ không [thanh điệu](/index.php?title=Thanh_%C4%91i%E1%BB%87u&action=edit&redlink=1). Về sau hệ thống thanh điệu xuất hiện và có diện mạo như ngày nay, theo quy luật hình thành thanh điệu. Sự xuất hiện các thanh điệu, bắt đầu khoảng [thế kỷ thứ 6](/index.php?title=Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_th%E1%BB%A9_6&action=edit&redlink=1) ( [thời kỳ Bắc thuộc](/index.php?title=Th%E1%BB%9Di_k%E1%BB%B3_B%E1%BA%AFc_thu%E1%BB%99c&action=edit&redlink=1) trong [lịch sử Việt Nam](/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_Vi%E1%BB%87t_Nam&action=edit&redlink=1)) với ba thanh điệu và phát triển ổn định vào khoảng [thế kỷ 12](/index.php?title=Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_12&action=edit&redlink=1) ( [nhà Lý](/index.php?title=Nh%C3%A0_L%C3%BD&action=edit&redlink=1)) với 6 thanh điệu. Sau đó một số phụ âm đầu biến đổi cho tới ngày nay. Trong quá trình biến đổi, các phụ âm cuối rụng đi làm thay đổi các kết thúc âm tiết và [phụ âm](/index.php?title=Ph%E1%BB%A5_%C3%A2m&action=edit&redlink=1) đầu chuyển từ lẫn lộn vô thanh với hữu thanh sang tách biệt.
Ví dụ
của A.G. Haudricourt.
[4]
|Đầu công nguyên (không thanh)||Thế kỉ 6 (ba thanh)||Thế kỉ 12 (sáu thanh)||Ngày nay|
|pa||pa||pa||ba|
|sla, hla||hla||la||la|
|ba||ba||pà||bà|
|la||la||là||là|
|pas, pah||pà||pả||bả|
|slas, hlah||hlà||lả||lả|
|bas, bah||bà||pã||bã|
|las, lah||là||lã||lã|
|pax, pa?||pá||pá||bá|
|slax, ba?||hlá||lá||lá|
|bax, ba?||bá||pạ||bạ|
|lax, la?||lá||lạ||lạ|
### Du nhập từ Trung Hoa
Tiếng Việt là ngôn ngữ dùng trong sinh hoạt giao tiếp của dân thường từ khi lập quốc. Bắt đầu từ khi Trung Quốc có ảnh hưởng tới Việt Nam, tiếng Việt đã du nhập thêm những từ ngữ Hán cổ như
*đầu*, *gan*, *ghế*, *ông*, *bà*, *cậu*..., từ đó hình thành nên hệ thống [Hán-Việt](/index.php?title=Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n-Vi%E1%BB%87t&action=edit&redlink=1) trong tiếng Việt bằng cách đọc các [chữ Hán](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n) theo ngữ âm hiện có của tiếng Việt (tương tự như [người Nhật Bản](/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Nh%E1%BA%ADt_B%E1%BA%A3n&action=edit&redlink=1) áp dụng [kanji](/index.php?title=Kanji&action=edit&redlink=1) đối với chữ Hán và [katakana](/index.php?title=Katakana&action=edit&redlink=1) với các tiếng nước ngoài khác). Số lượng từ vựng Tiếng Việt có thêm hàng loạt các yếu tố Hán Việt. Như là *tâm*, *minh*, *đức*, *thiên*, *tự do*... giữ nguyên nghĩa chỉ khác cách đọc; hay thay đổi vị trí như *nhiệt náo* thành *náo nhiệt*, *thích phóng* thành *phóng thích*.... Hoặc được rút gọn như *thừa trần* thành *trần* (trong *trần nhà*), *lạc hoa sinh* thành *lạc* (trong *củ lạc*, còn gọi là *đậu phộng*)...; hay đổi khác nghĩa hoàn toàn như *phương phi* trong [tiếng Hán](/index.php?title=Ti%E1%BA%BFng_H%C3%A1n&action=edit&redlink=1) có nghĩa là "hoa cỏ thơm tho" thì trong tiếng Việt lại là "béo tốt", *bồi hồi* trong tiếng Hán nghĩa là "đi đi lại lại" sang tiếng Việt thành "bồn chồn, xúc động", cũng có những chữ trong tiếng Hán vốn không xấu những khi dịch sang tiếng Việt lại mang nghĩa xấu như: "khoái lạc" trong tiếng Hán nghĩa là vui vẻ, nhưng trong tiếng Việt lại có nghĩa xấu hơn, từ "thủ đoạn" cũng tương tự như thế trong tiếng Hán nghĩa là từng công đoạn trong quá trình làm việc nhưng dịch sang tiếng Việt thì có nghĩa là một hành động của kẻ tiêu nhân, không minh bạch ... Đặc biệt là các yếu tố Hán-Việt được sử dụng để tạo nên những từ ngữ đặc trưng chỉ có trong tiếng Việt, không có trong tiếng Hán như là các từ *sĩ diện*, *phi công* (dùng 2 yếu tố Hán-Việt) hay *bao gồm*, *sống động* (một yếu tố Hán kết hợp với một yếu tố thuần Việt). Nói chung tỉ lệ vay mượn tiếng Hán trong tiếng Việt khá lớn (khoảng 25%) nhưng đại đa số những từ đó đều là những từ văn hoá (những từ thể hiện trình độ phát triển của xã hội) và về cơ bản, và chúng đã được Việt hóa cho phù hợp với các điều kiện xã hội, văn hóa tại Việt Nam. Do vậy tiếng Việt vừa giữ được bản sắc riêng của mình, vừa phát triển, tiến hóa và hoàn thiện dần theo nhu cầu và trình độ phát triển của xã hội.
Kể từ đầu
[thế kỷ thứ 11](/index.php?title=Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_th%E1%BB%A9_11&action=edit&redlink=1), Nho học phát triển, việc học văn tự [chữ Nho](/index.php?title=Ch%E1%BB%AF_Nho&action=edit&redlink=1) được đẩy mạnh, tầng lớp trí thức được mở rộng tạo tiền đề cho một nền văn chương của người Việt bằng chữ Nho cực kỳ phát triển với cái áng văn thư nổi tiếng như [bài thơ thần của Lý Thường Kiệt](/index.php?title=B%C3%A0i_th%C6%A1_th%E1%BA%A7n_c%E1%BB%A7a_L%C3%BD_Th%C6%B0%E1%BB%9Dng_Ki%E1%BB%87t&action=edit&redlink=1) bên [sông Như Nguyệt](/index.php?title=S%C3%B4ng_Nh%C6%B0_Nguy%E1%BB%87t&action=edit&redlink=1) (Sông Cầu). Cùng thời gian này, một hệ thống chữ viết được xây dựng riêng cho người Việt theo nguyên tắc ghi âm tiết được phát triển, và đó chính là [chữ Nôm](/index.php?title=Ch%E1%BB%AF_N%C3%B4m&action=edit&redlink=1). Nhờ có chữ Nôm, văn học Việt Nam đã có những bước phát triển rực rỡ nhất, đạt đỉnh cao với [Truyện Kiều](/index.php?title=Truy%E1%BB%87n_Ki%E1%BB%81u&action=edit&redlink=1) của [Nguyễn Du](/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_Du&action=edit&redlink=1). Tiếng Việt, được thể hiện bằng chữ Nôm ở những thời kỳ sau này về cơ bản rất gần với tiếng Việt ngày nay. Tuy hầu hết mọi người Việt đều có thể nghe và hiểu văn bản bằng chữ Nôm, chỉ những người có học chữ Nôm mới có thể đọc và viết được chữ Nôm.
Chữ Nôm được chính thức dùng trong hành chính khi vua
[Quang Trung](/index.php?title=Quang_Trung&action=edit&redlink=1) lên ngôi vào năm [1789](/index.php?title=1789&action=edit&redlink=1).
### Ảnh hưởng của Pháp
[Tập tin:AlDr.jpg](/index.php?title=%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:T%E1%BA%A3i_l%C3%AAn&wpDestFile=AlDr.jpg)
Kể từ khi
[Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p) xâm lược Việt Nam vào nửa cuối [thế kỷ thứ 19](/index.php?title=Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_th%E1%BB%A9_19&action=edit&redlink=1), [tiếng Pháp](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Ph%C3%A1p) dần dần thay thế vị trí của [chữ Nho](/index.php?title=Ch%E1%BB%AF_Nho&action=edit&redlink=1) như là ngôn ngữ chính thức trong [giáo dục](/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c), [hành chính](/index.php?title=H%C3%A0nh_ch%C3%ADnh&action=edit&redlink=1), và [ngoại giao](/wiki/Ngo%E1%BA%A1i_giao). [Chữ Quốc ngữ](/index.php?title=Ch%E1%BB%AF_Qu%E1%BB%91c_ng%E1%BB%AF&action=edit&redlink=1), vốn được tạo ra bởi một số nhà truyền giáo Tây phương, đặc biệt là linh mục [Alexandre de Rhodes](/wiki/Alexandre_de_Rhodes) tác giả cuốn [từ điển Việt-Bồ-La](/index.php?title=T%E1%BB%AB_%C4%91i%E1%BB%83n_Vi%E1%BB%87t-B%E1%BB%93-La&action=edit&redlink=1) và [Ngữ pháp tiếng An Nam](/index.php?title=Ng%E1%BB%AF_ph%C3%A1p_ti%E1%BA%BFng_An_Nam&action=edit&redlink=1) năm [1651](/index.php?title=1651&action=edit&redlink=1), với mục đích dùng [ký tự Latinh](/index.php?title=K%C3%BD_t%E1%BB%B1_Latinh&action=edit&redlink=1) để biểu diễn tiếng Việt, ngày càng được phổ biến, đồng thời chịu ảnh hưởng bởi những thuật ngữ, từ ngữ mới của văn hóa Tây phương (chủ yếu là từ ngôn ngữ – văn hóa Pháp) như *phanh*, *lốp*, *găng*, *pê đan*... và các từ Hán-Việt như *chính đảng*, *kinh tế*, *giai cấp*, *bán kính*... Tờ báo "Gia Định báo" là tờ báo đầu tiên được phát hành bằng chữ Quốc ngữ vào năm [1865](/index.php?title=1865&action=edit&redlink=1), khẳng định sự phát triển và xu hướng của chữ Quốc ngữ như là chữ viết chính thức của nước Việt Nam độc lập sau này.
### Thời kỳ 1945 cho đến nay
[Tập tin:L-2360-a 0008 1 t24-C-R0072.jpg](/index.php?title=%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:T%E1%BA%A3i_l%C3%AAn&wpDestFile=L-2360-a_0008_1_t24-C-R0072.jpg)
Bản
* được Chủ tịch Tuyên ngôn Độc lập* [Hồ Chí Minh](/index.php?title=H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh&action=edit&redlink=1)soạn thảo bằng chữ Quốc ngữ đánh dấu sự ra đời của nước Việt Nam độc lập, đồng thời gián tiếp khẳng định vị trí của chữ Quốc ngữ như là chữ viết chính thức của nước Việt Nam. Chữ Quốc ngữ là chữ ghi âm, chỉ sử dụng 27 ký tự Latinh và 6 dấu thanh, đơn giản, tiện lợi và có tính khoa học cao, dễ học, dễ nhớ, thông dụng; thay thế hoàn toàn tiếng Pháp và tiếng Hán vốn khó đọc, khó nhớ, không thông dụng.
Trong thời kỳ đất nước chia cách sau
[Hiệp định Genève](/index.php?title=Hi%E1%BB%87p_%C4%91%E1%BB%8Bnh_Gen%C3%A8ve&action=edit&redlink=1), sự phát triển tiếng Việt giữa miền Bắc và miền Nam có chiều hướng khác nhau. Vì lý do chính trị và kinh tế, chính quyền miền Bắc có mối quan hệ sâu xa với [Trung Quốc](/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_Nh%C3%A2n_d%C3%A2n_Trung_Hoa&action=edit&redlink=1), và sự hiện diện của các chuyên viên nhân sự Trung Quốc đưa nhiều từ [Bạch Thoại](/index.php?title=B%E1%BA%A1ch_Tho%E1%BA%A1i&action=edit&redlink=1) (ngôn ngữ nói của Trung Quốc) vào ngữ vựng tiếng Việt. Những từ này thường có gốc Hán Việt, nhưng thường đổi ngược thứ tự hay có nghĩa mới. Tại miền Nam, sự hiện diện của quân đội [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) đã đem nhiều từ [Anh ngữ](/wiki/Anh_ng%E1%BB%AF) vào ngữ vựng tiếng Việt.
Sau khi thống nhất, quan hệ bắc-nam được kết nối lại. Gần đây, sự phổ biến của các phương tiện truyền thanh và truyền hình toàn quốc đã làm tiếng Việt được chuẩn hóa một phần nào.
## Phân bổ
[Tập tin:TiengViet.PNG](/index.php?title=%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:T%E1%BA%A3i_l%C3%AAn&wpDestFile=TiengViet.PNG) [Bản mẫu:Legend](/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:Legend&action=edit&redlink=1) [Bản mẫu:Legend](/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:Legend&action=edit&redlink=1) [Bản mẫu:Legend](/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:Legend&action=edit&redlink=1)
Tiếng Việt là ngôn ngữ chính thức tại Việt Nam, và cũng là ngôn ngữ phổ thông trong các dân tộc thiểu số tại Việt Nam. Thêm vào đó, tiếng Việt được sử dụng bởi hơn 1 triệu người tại
[Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) (đứng thứ 7 toàn quốc, thứ 3 tại [Texas](/index.php?title=Texas&action=edit&redlink=1), thứ 4 tại [Arkansas](/index.php?title=Arkansas&action=edit&redlink=1) và [Louisiana](/index.php?title=Louisiana&action=edit&redlink=1), và thứ 5 tại [California](/index.php?title=California&action=edit&redlink=1)), và trên 100.000 người tại [Canada](/wiki/Canada) và [Úc](/wiki/%C3%9Ac) (đứng thứ 6 toàn quốc).
Theo
[Ethnologue](/index.php?title=Ethnologue&action=edit&redlink=1), tiếng Việt còn được nhiều người sử dụng tại [5] [Anh](/wiki/V%C6%B0%C6%A1ng_qu%E1%BB%91c_Li%C3%AAn_hi%E1%BB%87p_Anh_v%C3%A0_B%E1%BA%AFc_Ireland), [Ba Lan](/wiki/Ba_Lan), [Campuchia](/index.php?title=Campuchia&action=edit&redlink=1), [Côte d'Ivoire](/index.php?title=C%C3%B4te_d%27Ivoire&action=edit&redlink=1), [Đức](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c), [Hà Lan](/wiki/H%C3%A0_Lan), [Lào](/index.php?title=L%C3%A0o&action=edit&redlink=1), [Na Uy](/index.php?title=Na_Uy&action=edit&redlink=1), [Nouvelle-Calédonie](/index.php?title=Nouvelle-Cal%C3%A9donie&action=edit&redlink=1), [Phần Lan](/index.php?title=Ph%E1%BA%A7n_Lan&action=edit&redlink=1), [Pháp](/wiki/Ph%C3%A1p), [Philippines](/index.php?title=Philippines&action=edit&redlink=1), [Cộng hòa Séc](/index.php?title=C%E1%BB%99ng_h%C3%B2a_S%C3%A9c&action=edit&redlink=1), [Sénégal](/index.php?title=S%C3%A9n%C3%A9gal&action=edit&redlink=1), [Thái Lan](/wiki/Th%C3%A1i_Lan), [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c)và [Vanuatu](/index.php?title=Vanuatu&action=edit&redlink=1). Tiếng Việt cũng còn được dùng bởi những người Việt sống tại [Đài Loan](/index.php?title=%C4%90%C3%A0i_Loan&action=edit&redlink=1), [Nga](/wiki/Nga), ...
## Cách viết
Hiện nay, tiếng Việt dùng hệ chữ viết như ký tự Latinh gọi là
*. Theo tài liệu của những nhà truyền giáo Quốc ngữ* [Bồ Đào Nha](/wiki/B%E1%BB%93_%C4%90%C3%A0o_Nha)lúc trước, chữ Quốc ngữ phát triển từ [thế kỷ thứ 17](/index.php?title=Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_th%E1%BB%A9_17&action=edit&redlink=1), do công của một nhà truyền giáo [người Pháp](/index.php?title=Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Ph%C3%A1p&action=edit&redlink=1)tên là [Alexandre de Rhodes](/wiki/Alexandre_de_Rhodes)( [1591](/index.php?title=1591&action=edit&redlink=1)– [1660](/index.php?title=1660&action=edit&redlink=1)). Sau cuộc xâm lăng của người Pháp giữa [thế kỷ thứ 19](/index.php?title=Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_th%E1%BB%A9_19&action=edit&redlink=1), Quốc ngữ trở nên thịnh hành và hầu như tất cả các văn bản viết đều dùng Quốc ngữ. Trước đó, người Việt dùng hai loại chữ viết là *chữ Nho*(chữ Hán đọc theo cách Việt Nam – ngôn ngữ hành chính), và *chữ Nôm*(mô phỏng chữ Nho để viết chữ 'thuần Việt' – ngôn ngữ dân gian).
Ngày nay,
[chữ Nho](/index.php?title=Ch%E1%BB%AF_Nho&action=edit&redlink=1) và [chữ Nôm](/index.php?title=Ch%E1%BB%AF_N%C3%B4m&action=edit&redlink=1) không còn thông dụng ở [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam), chữ Nôm đã bị mai một nhiều.
## Cách phát âm
|Dấu||Chữ Mẫu|
|ngang||a|
|huyền||à|
|sắc||á|
|hỏi||ả|
|ngã||ã|
|nặng||ạ|
Trong tiếng Việt có sáu thanh: ngang (không dấu: a), huyền (nghiêng trái: à), sắc (nghiêng phải: á), hỏi (dấu hỏi: ả), ngã (dấu ngã: ã), và nặng (dấu chấm: ạ). Tất cả các dấu đều được đặt trên nguyên âm, riêng dấu nặng được đặt dưới nguyên âm.
Tiếng Việt là một
[ngôn ngữ đơn âm](/index.php?title=Ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_%C4%91%C6%A1n_%C3%A2m&action=edit&redlink=1), nhưng những từ ghép cũng có nhiều. [Nguyên âm đôi](/index.php?title=Nguy%C3%AAn_%C3%A2m_%C4%91%C3%B4i&action=edit&redlink=1) và [nguyên âm ba](/index.php?title=Nguy%C3%AAn_%C3%A2m_ba&action=edit&redlink=1) rất thông thường. Tiếng Việt có nhiều tiếng địa phương, trong đó có giọng Bắc ( [Hà Nội](/index.php?title=H%C3%A0_N%E1%BB%99i&action=edit&redlink=1)), giọng Trung ( [Huế](/index.php?title=Hu%E1%BA%BF&action=edit&redlink=1)), và giọng Nam ( [Sài Gòn](/index.php?title=S%C3%A0i_G%C3%B2n&action=edit&redlink=1)) là ba phân loại chính. Những tiếng địa phương này khác nhau ở giọng điệu và từ địa phương. Thanh hỏi và thanh ngã ở miền Bắc rõ hơn ở miền Nam. Tiếng Huế khó hiểu hơn những tiếng khác vì có nhiều [từ địa phương](/index.php?title=T%E1%BB%AB_%C4%91%E1%BB%8Ba_ph%C6%B0%C6%A1ng&action=edit&redlink=1). Cách đọc tiêu chuẩn hiện nay được dựa vào giọng Hà Nội.
## Chữ mẫu
Dưới đây là sáu hàng đầu trong tác phẩm kiệt tác
* của nhà thơ Truyện Kiều* [Nguyễn Du](/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_Du&action=edit&redlink=1)( [1765](/index.php?title=1765&action=edit&redlink=1)– [1820](/index.php?title=1820&action=edit&redlink=1)). Tác phẩm nguyên gốc được viết bằng chữ Nôm và hiện nay được giảng dạy cho học sinh bằng chữ Quốc ngữ. *Trăm năm trong cõi người ta,* *Chữ tài chữ mệnh khéo là ghét nhau.* *Trải qua một cuộc bể dâu,* *Những điều trông thấy mà đau đớn lòng.* *Lạ gì bỉ sắc tư phong,* *Trời xanh quen thói má hồng đánh ghen...*
## Chính tả
Những quy tắc chính tả dưới đây đã được tham khảo rất nhiều qua những thảo luận về chính tả tiếng Việt, thậm chí đã quay ngược lại lịch sử từ năm
[1902](/index.php?title=1902&action=edit&redlink=1) khi Hội nghị Khảo cứu Viễn Đông được tổ chức tại đây, vấn đề về chữ Quốc Ngữ đã được [Uỷ ban Cải cách Chữ Quốc Ngữ](/index.php?title=U%E1%BB%B7_ban_C%E1%BA%A3i_c%C3%A1ch_Ch%E1%BB%AF_Qu%E1%BB%91c_Ng%E1%BB%AF&action=edit&redlink=1) đề nghị lên [chính phủ Toàn quyền](/index.php?title=Ch%C3%ADnh_ph%E1%BB%A7_To%C3%A0n_quy%E1%BB%81n&action=edit&redlink=1) lúc bấy giờ. Từ đó tới nay, đã có rất nhiều thảo luận được tổ chức nên đã giúp quy tắc chính tả tiếng Việt dần được điển chế hoá tới một mức độ khả quan hơn. Song song đó, sự phát triển của khoa học công nghệ, đặc biệt là sự chuẩn hoá của mã chữ Unicode đã mang tính quyết định trong việc hệ thống hoá những quy tắc về chính tả tiếng Việt.
### Các định nghĩa
Các định nghĩa sau quan trọng cho việc xây dựng các quy tắc chính tả:
[Âm tiết](/wiki/%C3%82m_ti%E1%BA%BFt)
- Âm tiết là đơn vị phát âm tự nhiên nhỏ nhất trong ngôn ngữ. Trong tiếng Việt, một âm tiết bao giờ cũng được phát ra với một thanh điệu, và tách rời với âm tiết khác bằng một khoảng trống. Trên chữ viết, mỗi âm tiết tiếng Việt được ghi thành một "chữ". Ví dụ:
*hoa hồng bạch*gồm 3 chữ, hoặc 3 âm tiết. [Nguyên âm](/index.php?title=Nguy%C3%AAn_%C3%A2m&action=edit&redlink=1)
- Các nguyên âm là
**a**, **ă**, **â**, **e**, **ê**, **i**, **o**, **ô**, **ơ**, **u**, **ư**, và **y**. Ngoài ra, các nguyên âm có dấu phụ là **ă**, **â**, **ê**, **ô**, **ơ**, và **ư**. [Bán nguyên âm](/index.php?title=B%C3%A1n_nguy%C3%AAn_%C3%A2m&action=edit&redlink=1)
- Chỉ có 3 trường hợp của
**oa**, **oe**, **uy**thì có **o**và **u**là bán nguyên âm, đóng vai trò đệm cho nguyên âm. Có nghĩa là **o**và **u**không được xem là nguyên âm trong tổ hợp 3 âm tiết trên. [Phụ âm](/index.php?title=Ph%E1%BB%A5_%C3%A2m&action=edit&redlink=1)
- Các phụ âm là
**b**, **c**, **d**, **đ**, ( **f**), **g**, **h**, ( **j**), **k**, **l**, **m**, **n**, **p**, **q**, **r**, **s**, **t**, **v**, ( **w**), **x**, và ( **z**). Các chữ **f**, **j**, **w**, và **z**không thuộc về chữ cái tiếng Việt, nhưng được sử dụng trong nhiều [từ mượn](/index.php?title=T%E1%BB%AB_m%C6%B0%E1%BB%A3n&action=edit&redlink=1). [Tổ hợp phụ âm](/index.php?title=T%E1%BB%95_h%E1%BB%A3p_ph%E1%BB%A5_%C3%A2m&action=edit&redlink=1)
- Các phụ âm ghép chuẩn là
**ch**, **gh**, **kh**, **ng**, **ngh**, **nh**, **ph**, **th**, **tr**, **gi**, và **qu**. Đôi khi có người cũng viết **dz**thay vì **d**vào đầu chữ. Ngày nay, các tổ hợp phụ âm *không*được nhìn là chữ riêng khi sắp xếp theo chữ cái, cho nên những từ điển mới bỏ **ch**ở giữa **ca**và **co**, nhưng một số từ điển cũ, như là *của* [Từ-Điển Thông-Dụng Anh-Việt Việt-Anh](/index.php?title=T%E1%BB%AB-%C4%90i%E1%BB%83n_Th%C3%B4ng-D%E1%BB%A5ng_Anh-Vi%E1%BB%87t_Vi%E1%BB%87t-Anh&action=edit&redlink=1) [Nguyễn Văn Khôn](/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Kh%C3%B4n&action=edit&redlink=1)năm [1987](/index.php?title=1987&action=edit&redlink=1), bỏ **ch**đằng sau **co**. **Chú ý**: **gi**và **qu**là tổ hợp bán phụ âm. Tại đây, **i**và **u**không là nguyên âm, mà chỉ là một bộ phận của phụ âm bất khả phân li.
-
### Đặt dấu thanh
*Xem chi tiết:* [Quy tắc đặt dấu thanh trong tiếng Việt](/wiki/Quy_t%E1%BA%AFc_%C4%91%E1%BA%B7t_d%E1%BA%A5u_thanh_trong_ti%E1%BA%BFng_Vi%E1%BB%87t)
Có nhiều quan điểm khác nhau về việc vị trí đặt dấu thanh, quan điểm tương đối hợp lí hiện nay như sau:
- Với các âm tiết [-tròn môi] (âm đệm /zero/) có âm chính là nguyên âm đơn: Đặt dấu thanh điệu vào vị trí của chữ cái biểu diễn cho âm chính đó. Ví dụ: á, tã, nhà, nhãn, gánh, ngáng...
- Với các âm tiết [+tròn môi] (âm đệm /w/, được biểu diễn bằng "o, u") có âm chính là nguyên âm đơn thì cũng bỏ dấu thanh điệu vào vị trí chữ cái biểu diễn cho âm chính. Ví dụ: hoà, hoè, quỳ, quà, quờ, thuỷ, nguỵ, hoàn, quét, quát, quỵt, suýt...
- Với các âm tiết có âm chính là nguyên âm đôi:
- Nếu là âm tiết [-khép] (nguyên âm được viết là: "iê, yê, uô, ươ"; âm cuối được viết bằng: "p, t, c, ch, m, n, ng, nh, o, u, i") thì bỏ dấu lên chữ cái thứ hai trong tổ hợp hai chữ cái biểu diễn cho âm chính. Ví dụ: yếu, uốn, ườn, tiến, chuyến, muốn, mượn, thiện, thuộm, người, viếng, muống, cường...
- Nếu là âm tiết [+khép] (nguyên âm được viết là: "ia, ya, ua, ưa") thì nhất loạt bỏ dấu vào vị trí chữ cái thứ nhất trong tổ hợp hai chữ cái biểu diễn cho âm chính. Ví dụ: ỉa, tủa, cứa, thùa, khứa...
- Phân biệt vị trí đặt dấu thanh điệu ở tổ hợp "ua" và "ia":
- Với "ia" thì thì phân biệt bằng sự xuất hiện hay vắng mặt của chữ cái "g" ở đầu âm tiết. Có "g" thì đặt vào "a" (già, giá, giả...), không có "g" thì đặt vào "i" (bịa, chìa, tía...). Trường hợp đặc biệt: "gịa" (có trong từ "giặt gịa" và đọc là zịa [ʐie6]).
- Với "ua" thì phân biệt bằng sự xuất hiện hay vắng mặt của chữ cái "q". Có "q" thì đặt vào "a" (quán, quà, quạ...), không có "q" thì đặt vào "u" (túa, múa, chùa...). Hoặc để giản tiện cho việc làm bộ gõ, có thể coi "qu" như là một tổ hợp phụ âm đầu tương tự như "gi, nh, ng, ph, th"... Khi đó, sẽ coi "quán, quà, quạ"... như là những âm tiết có âm đệm /zero/.
Trong đời sống, hiện vẫn tồn tại hai cách đặt dấu thanh trong tiếng Việt. Ví dụ "hòa" là một cách đặt dấu thanh khác cho "hoà", trong đó "hòa" còn gọi là cách đặt dấu thanh "cũ". Bảng sau liệt kê các trường hợp mà hai cách đặt dấu thanh khác nhau:
|Cũ||Mới|
|òa, óa, ỏa, õa, ọa||oà, oá, oả, oã, oạ|
|òe, óe, ỏe, õe, ọe||oè, oé, oẻ, oẽ, oẹ|
|ùy, úy, ủy, ũy, ụy||uỳ, uý, uỷ, uỹ, uỵ|
### Quy tắc sử dụng chữ I và Y
Trừ tên riêng, đề xuất tương đối hợp lí
cách dùng hai chữ [6] **i-ngắn**và **y-dài**hiện nay như sau:
- Đối với các âm tiết có phụ âm đầu /ʔ/, âm đệm /zero/, âm chính /i/ và âm cuối /zero/, thì có hai cách viết:
- Dùng "i" trong các trường hợp từ thuần Việt, cụ thể là: i - i tờ; ì - ì, ì ạch, ì à ì ạch, ì ầm, ì oạp; ỉ - lợn ỉ, ỉ eo, ỉ ôi; í - í a í ới, í oắng, í ới; ị - ị, béo ị
- Dùng "y" trong các trường hợp còn lại (thường là từ Hán-Việt), ví dụ: y - y tế, y nguyên, y phục; ỷ - ỷ lại; ý - ý nghĩa, ý kiến...
- Đối với các âm tiết có âm đệm /zero/ và âm chính /ie/ thì dùng "i". Ví dụ: ỉa, chịa, đĩa, tía... kiến, miền, thiến... Trừ trường hợp có âm đầu /ʔ/ và âm cuối không /zero/ thì dùng "y": yếm, yến, yêng, yêu...
- Đối với các âm tiết có âm đệm /w/, âm chính là /i/ hoặc /ie/ thì dùng "y". Ví dụ: huy, quý, quýt... khuya, tuya, xuya... quyến, chuyền, tuyết, thuyết...
- Việc biểu diễn nguyên âm /i/ trong các trường hợp còn lại (âm đệm /zero/) thì dùng "i". Ví dụ: inh, ích, ít... bi, chi, hi, kì, khi, lí, mì, phi, ti, si, vi... bình, chính, hít, kim, lịm, mỉm, nín, phình, tính, sinh, vinh...
- Việc biểu diễn âm cuối /-j/ không có gì thay đổi, vẫn dùng "y" trong các trường hợp có nguyên âm chính ngắn: (bàn) tay, (thợ) may, tây, sấy... và dùng "i" trong các trường hợp còn lại: (lỗ) tai, (ngày) mai, cơi, coi, côi...
### Dấu hỏi hay dấu ngã
Tiếng Việt có 6 thanh là
**ngang (hoặc không) – huyền – ngã – hỏi – sắc – nặng**. Đối với một số người, việc phân biệt hai thanh **hỏi** và **ngã** khá phức tạp. [[7]](#cite_note-.C4.90o.C3.A0n_Xu.C3.A2n_Ki.C3.AAn-7)
Thư mục tham khảo về chính tả tiếng Việt được liệt kê ở phần
*.
Liên kết ngoài*
## Chú thích
- ↑
[1,0](#cite_ref-Tranh_lu.E1.BA.ADn_1-0) Có người tranh luận là nhánh Việt-Mường là nhánh [1,1](#cite_ref-Tranh_lu.E1.BA.ADn_1-1) [tách biệt](/index.php?title=Ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_t%C3%A1ch_bi%E1%BB%87t&action=edit&redlink=1), chứ không nằm ở dưới nhánh Môn-Khmer và hệ Nam Á, nhưng phân loại bên trên vẫn được công nhận thông thường. [↑](#cite_ref-T.C3.AAn_kh.C3.A1c_2-0)Đôi khi cũng được gọi "tiếng Việt Nam". Lê Bá Khanh; Lê Bá Kông (1998) [1975] (tiếng Việt, Anh). *Vietnamese-English/English-Vietnamese Dictionary*(ấn bản lần in số 7). [Thành phố New York](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_New_York)( [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3)): NXB [Hippocrene Books](/index.php?title=Hippocrene_Books&action=edit&redlink=1). tr. 315. [ISBN 0-87052-924-2](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0870529242). " **Việt. — Nam**: ... Tiếng — Nam : Vietnamese ... Ông ấy có thể nói tiếng — Nam : He can speak Vietnamese." [↑](#cite_ref-ISO_639-2_3-0) [http://lcweb.loc.gov/standards/iso639-2/](http://lcweb.loc.gov/standards/iso639-2/) [↑](#cite_ref-.C3.82m_v.E1.BB.8B_ti.E1.BA.BFng_Vi.E1.BB.87t_4-0) [Âm vị tiếng Việt](http://ngonngu.net/index.php?fld=nnh&sub=nguam&pst=amvi_tiengviet) [↑](#cite_ref-Ethnologue_5-0) [http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=vie](http://www.ethnologue.com/show_language.asp?code=vie) [↑](#cite_ref-Quan_.C4.91i.E1.BB.83m_ch.C3.ADnh_t.E1.BA.A3_6-0)Theo [http://ngonngu.net/index.php?fld=home&pst=quyuoc](http://ngonngu.net/index.php?fld=home&pst=quyuoc) [↑](#cite_ref-.C4.90o.C3.A0n_Xu.C3.A2n_Ki.C3.AAn_7-0)Xin mời tham khảo [bài viết](http://www.mevietnam.org/NgonNgu/DXK/dxk-dauhoinga.html)của nhà ngôn ngữ học [Đoàn Xuân Kiên](/index.php?title=%C4%90o%C3%A0n_Xu%C3%A2n_Ki%C3%AAn&action=edit&redlink=1)hiện đang cư ngụ tại [Anh quốc](/index.php?title=Anh_qu%E1%BB%91c&action=edit&redlink=1).
## Xem thêm
## Liên kết bên ngoài
### Liên kết chung
[Trang mạng về cách Ghi Nhanh và Gõ Nhanh Chữ Việt](http://vietpali.sf.net/binh)của Trần Tư Bình [Tiếng Việt (Lịch sử, Phương ngữ, Các vấn đề mới nảy sinh)](http://ngonngu.net//index.php?fld=tiengviet) [Từ điển Việt-Bồ-La của Alexandre de Rhodes trên mạng](http://purl.pt/961) [Triển Lãm Bảo Tàng Anh](http://www.bl.uk/whatson/exhibitions/topicalvietnam.html): Triển lãm tiếng Việt, trong đó có [Truyện Kiều](http://www.bl.uk/whatson/exhibitions/images/or14844f3.jpg). [Hội Bảo tồn Di sản Nôm](http://www.nomfoundation.org/vindex.html): Một hội bảo tồn chữ Nôm [Từ điển đa ngữ](http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/Dict/)11 từ điển trực tuyến trong đó có từ điển tiếng Việt [VDict](http://vdict.com)– Từ điển Anh Pháp Việt trực tuyến [Bồ Đào Nha và chữ Quốc ngữ](http://www.bbc.co.uk/vietnamese/specials/1232_jacques_roland/) [Giáo sĩ Bồ Đào Nha và chữ Quốc ngữ](http://www.bbc.co.uk/vietnamese/specials/1232_jacques_roland/page2.shtml) [Từ vựng Tiếng Việt](http://www.ctu.edu.vn/coursewares/supham/tuvungtv/decuong.htm)- Giáo trình Đại học Cần Thơ [Bài thơ được viết theo kiểu Thuận nghịch độc](http://vny2k.net/vny2k/BinhluanVeCaitoCachVietTiengViet-Tran4.htm) [Danh sách các từ tiếng Việt mượn từ tiếng Pháp](http://jubinell.blogspot.com/2007/01/t-in-cc-t-ting-vit-mn-t-ting-php.html)của Jubinell
### Chính tả tiếng Việt
[Quy tắc đặt dấu thanh trong tiếng Việt](http://www.talawas.org/talaDB/talaDBFront.php?rb=06&von=140&bis=159&pg=1)– Vũ Xuân Lương, [Trung Tâm Từ Điển Học](http://www.vietlex.com/) [Quy tắc chính tả tiếng Việt](http://www.bachkhoatoanthu.gov.vn/Default.aspx?cmd=CouncilIntrodution&cmdID=16)và [phiên chuyển tiếng nước ngoài](http://www.bachkhoatoanthu.gov.vn/Default.aspx?cmd=CouncilIntrodution&cmdID=17)áp dụng trong bộ "Từ điển bách khoa Việt Nam" (theo [văn bản giới thiệu](http://www.bachkhoatoanthu.gov.vn/Default.aspx?cmd=CouncilIntrodution&cmdID=18)) [Bàn về chuyện "đánh dấu thanh" trong tiếng Việt](http://www.mevietnam.org/NgonNgu/DXK/dxk-danhdauthanh.html)– Đoàn Xuân Kiên [Chữ i và y trong chính tả tiếng Việt](http://www.mevietnam.org/NgonNgu/DXK/dxk-ivay-1.html)- Đoàn Xuân Kiên [Nói thêm về chữ i và y trong chính tả tiếng Việt](http://www.mevietnam.org/NgonNgu/DXK/dxk-ivay-2.html)– Đoàn Xuân Kiên [Một số giải pháp cải tiến chữ quốc ngữ có liên quan đến vấn đề vị trí đặt dấu thanh điệu và sử dụng "i/y"](http://ngonngu.net/index.php?fld=nnh&sub=nguam&pst=cv_datdau_nn79)– Các trích đoạn nội dung của các hội nghị về vấn đề chuẩn mực hoá chính tả và thuật ngữ khoa học (tổ chức trong các năm 1978 và 1979), được đăng trong Tạp chí Ngôn ngữ số 3+4(1979). [Một ý kiến nhỏ về cách ghi dấu thanh trên văn bản tiếng Việt](http://ngonngu.net/index.php?fld=nnh&sub=nguam&pst=cv_datdau_TTThin)– Trần Thị Thìn, Tạp chí Ngôn ngữ, số 1 (1995), tr. 72–76. [Vị trí đặt dấu thanh điệu trong chữ quốc ngữ](http://ngonngu.net/index.php?fld=nnh&sub=nguam&pst=cv_datdau_HP)– Trích dẫn từ: Hoàng Phê – Nguyễn Ngọc Trâm. Một số vấn đề từ điển học. (In trong Một số vấn đề từ điển học – Viện Ngôn ngữ học). Nxb Khoa học Xã hội, H., 1997, tr. 19. [Dấu hỏi ngã](http://www.mevietnam.org/NgonNgu/DXK/dxk-dauhoinga.html)– Đoàn Xuân Kiên [Rèn luyện chính tả](http://www.ctu.edu.vn/coursewares/supham/tiengvietth/chuong4.htm), bài giảng môn Tiếng Việt thực hành, Khoa Sư phạm, Đại học Cần Thơ [Tự điển chữ Nôm trích dẫn](http://www.viethoc.com/hannom/tdnom_intro.php)
### Phần mềm
[Thư viện lập trình đọc tiếng Việt](http://www.echip.com.vn/echiproot/Softwares/2004/VTTSLib.zip) [Phần mềm gõ tiếng Việt WinVNKey](http://winvnkey.sourceforge.net/) [Phần mềm gõ tiếng Việt Unikey](http://unikey.sourceforge.net/) [Phần mềm soạn thảo, sắp xếp, chuyển mã tiếng Việt VietPad](http://vietpad.sf.net/) [Từ điển Hán Việt (Thiều Chửu)](http://www.viethoc.org/hannom/tdtc_off.php) [Phần mềm gõ tiếng Việt Xvnkb](http://xvnkb.sourceforge.net/)
## Bài liên quan
## Liên kết đến đây
-
[Protocol:Cẩm nang sử dụng mã Wiki](/wiki/Protocol:C%E1%BA%A9m_nang_s%E1%BB%AD_d%E1%BB%A5ng_m%C3%A3_Wiki)
-
[Giáo dục bảo vệ môi trường cho học sinh phổ thông trung học](/wiki/Gi%C3%A1o_d%E1%BB%A5c_b%E1%BA%A3o_v%E1%BB%87_m%C3%B4i_tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_cho_h%E1%BB%8Dc_sinh_ph%E1%BB%95_th%C3%B4ng_trung_h%E1%BB%8Dc)
-
[Thần thoại Hy Lạp về mười hai chòm sao trong cung Hoàng Đạo](/wiki/Th%E1%BA%A7n_tho%E1%BA%A1i_Hy_L%E1%BA%A1p_v%E1%BB%81_m%C6%B0%E1%BB%9Di_hai_ch%C3%B2m_sao_trong_cung_Ho%C3%A0ng_%C4%90%E1%BA%A1o)
-
[Âm dương](/wiki/%C3%82m_d%C6%B0%C6%A1ng)
-
[Tên miền tiếng Việt](/wiki/T%C3%AAn_mi%E1%BB%81n_ti%E1%BA%BFng_Vi%E1%BB%87t)
-
[Danh sách ngôn ngữ theo tổng số người sử dụng](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_ng%C3%B4n_ng%E1%BB%AF_theo_t%E1%BB%95ng_s%E1%BB%91_ng%C6%B0%E1%BB%9Di_s%E1%BB%AD_d%E1%BB%A5ng)
-
[Alexandre de Rhodes](/wiki/Alexandre_de_Rhodes)
-
[Chữ Quốc Ngữ](/wiki/Ch%E1%BB%AF_Qu%E1%BB%91c_Ng%E1%BB%AF)
-
[Quy tắc đặt dấu thanh trong tiếng Việt](/wiki/Quy_t%E1%BA%AFc_%C4%91%E1%BA%B7t_d%E1%BA%A5u_thanh_trong_ti%E1%BA%BFng_Vi%E1%BB%87t)
-
[Âm vị học tiếng Việt](/wiki/%C3%82m_v%E1%BB%8B_h%E1%BB%8Dc_ti%E1%BA%BFng_Vi%E1%BB%87t) *Xem* [thêm liên kết](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Li%C3%AAn_k%E1%BA%BFt_%C4%91%E1%BA%BFn_%C4%91%C3%A2y/Ti%E1%BA%BFng_Vi%E1%BB%87t)đến trang này.

X-Content-Type-Options: nosniff

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-cache, no-store, max-age=0, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding,Cookie,User-Agent

Content-Language: vi


markdown: Duolingo: Học tiếng Anh, tiếng Tây Ban Nha và các tiếng khác miễn phí

Server: nginx/1.4.6 (Ubuntu)

Connection: Close

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Cache-control: no-cache="set-cookie"


markdown:
# Xã Homer, Quận Benton, Iowa
(đổi hướng từ
[Homer, Quận Benton, Iowa](/w/index.php?title=Homer,_Qu%E1%BA%ADn_Benton,_Iowa&redirect=no))
|Xã Homer
|
Homer Township
|—
|![ Vị trí trong Quận Benton, Iowa](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b6/Map_highlighting_Homer_Township%2C_Benton_County%2C_Iowa.svg/250px-Map_highlighting_Homer_Township%2C_Benton_County%2C_Iowa.svg.png)
![ Vị trí trong Quận Benton, Iowa](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b6/Map_highlighting_Homer_Township%2C_Benton_County%2C_Iowa.svg/250px-Map_highlighting_Homer_Township%2C_Benton_County%2C_Iowa.svg.png)
Vị trí trong
[Quận Benton](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Benton,_Iowa), [Iowa](/wiki/Iowa) ![ Vị trí quận Benton trong tiểu bang Iowa ở Hoa Kỷ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/6e/Map_of_Iowa_highlighting_Benton_County.svg/250px-Map_of_Iowa_highlighting_Benton_County.svg.png)
![ Vị trí quận Benton trong tiểu bang Iowa ở Hoa Kỷ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/6/6e/Map_of_Iowa_highlighting_Benton_County.svg/250px-Map_of_Iowa_highlighting_Benton_County.svg.png)
Vị trí quận Benton trong tiểu bang Iowa ở Hoa Kỷ
[Quốc gia](/wiki/Qu%E1%BB%91c_gia) [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3) [Tiểu bang](/wiki/Ti%E1%BB%83u_bang_Hoa_K%E1%BB%B3) [Iowa](/wiki/Iowa) [Quận](/w/index.php?title=Danh_s%C3%A1ch_c%C3%A1c_qu%E1%BA%ADn_%E1%BB%9F_Iowa&action=edit&redlink=1) [Quận Benton](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Benton,_Iowa) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CST](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D_mi%E1%BB%81n_Trung_(B%E1%BA%AFc_M%E1%BB%B9))( [UTC-6](/wiki/UTC-6)) [DST](/wiki/Quy_%C6%B0%E1%BB%9Bc_gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_h%C3%A8)) **CDT**( [UTC-5](/wiki/UTC-5)) **Xã Homer** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *Homer Township*) là một [xã](/wiki/X%C3%A3_c%E1%BB%A7a_Hoa_K%E1%BB%B3) thuộc [quận Benton](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_Benton,_Iowa), tiểu bang [Iowa](/wiki/Iowa), [Hoa Kỳ](/wiki/Hoa_K%E1%BB%B3). Năm 2010, dân số của xã này là 203 người. [[1]](#cite_note-1)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=X%C3%A3_Homer,_Qu%E1%BA%ADn_Benton,_Iowa&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=X%C3%A3_Homer,_Qu%E1%BA%ADn_Benton,_Iowa&action=edit§ion=1)] [^](#cite_ref-1) [“2010 Census Gazetteer Files”](http://www.census.gov/geo/www/gazetteer/gazetteer2010.html). [Cục Thống kê Dân số Hoa Kỳ](/wiki/C%E1%BB%A5c_Th%E1%BB%91ng_k%C3%AA_D%C3%A2n_s%E1%BB%91_Hoa_K%E1%BB%B3). Truy cập ngày 7 tháng 10 năm 2012.

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

X-Cache-Status: miss

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.09:-77.65:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

X-Cache: cp1055 miss, cp1052 miss

Via: 1.1 varnish (Varnish/5.1), 1.1 varnish (Varnish/5.1)

Accept-Ranges: bytes

X-UA-Compatible: IE=Edge

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Link: </static/images/project-logos/viwiki.png>;rel=preload;as=image;media=not all and (min-resolution: 1.5dppx),</static/images/project-logos/viwiki-1.5x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 1.5dppx) and (max-resolution: 1.999999dppx),</static/images/project-logos/viwiki-2x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 2dppx)


markdown:
# Navas de San Juan
|Navas de San Juan, Tây Ban Nha|
|
|
|
|![]()
**Hiệu kỳ** ![ Ấn chương chính thức của Navas de San Juan, Tây Ban Nha](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c1/Coats_of_arms_of_None.svg/100px-Coats_of_arms_of_None.svg.png)
![ Ấn chương chính thức của Navas de San Juan, Tây Ban Nha](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c1/Coats_of_arms_of_None.svg/100px-Coats_of_arms_of_None.svg.png)
**Ấn chương** ![ Navas de San Juan - Location.png](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/12/Navas_de_San_Juan_-_Location.png/250px-Navas_de_San_Juan_-_Location.png)
![ Navas de San Juan - Location.png](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/12/Navas_de_San_Juan_-_Location.png/250px-Navas_de_San_Juan_-_Location.png)
[Quốc gia](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_qu%E1%BB%91c_gia) ![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Flag_of_Spain.svg/23px-Flag_of_Spain.svg.png)
[Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha) [Tỉnh](/wiki/T%E1%BB%89nh_(T%C3%A2y_Ban_Nha)) [Jaén](/wiki/Ja%C3%A9n_(t%E1%BB%89nh)) [Đô thị](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_%C4%91%C3%B4_th%E1%BB%8B_t%E1%BA%A1i_Ja%C3%A9n) 2(68 mi 2) [Độ cao](/wiki/Cao_%C4%91%E1%BB%99) [Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) 2(800/mi 2) [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CET](/wiki/Gi%E1%BB%9D_chu%E1%BA%A9n_Trung_%C3%82u)( [UTC+1](/wiki/UTC%2B1)) [DST](/wiki/Quy_%C6%B0%E1%BB%9Bc_gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_h%C3%A8)) [CEST](/wiki/Gi%E1%BB%9D_M%C3%B9a_h%C3%A8_Trung_%C3%82u)( [UTC+2](/wiki/UTC%2B2)) **Navas de San Juan** là một đô thị trong tỉnh [Jaén](/wiki/Ja%C3%A9n_(t%E1%BB%89nh)), [Tây Ban Nha](/wiki/T%C3%A2y_Ban_Nha). Theo [điều tra dân số](/wiki/%C4%90i%E1%BB%81u_tra_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) [2005](/wiki/2005) ( [INE](/w/index.php?title=Instituto_Nacional_de_Estad%C3%ADstica_(T%C3%A2y_Ban_Nha)&action=edit&redlink=1)), đô thị này có dân số là 5083 người. [38°11′B 3°19′T / 38,183°B 3,317°T](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Navas_de_San_Juan¶ms=38_11_N_3_19_W_region:ES_type:city)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Navas_de_San_Juan&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Navas_de_San_Juan&action=edit§ion=1)]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

X-Cache: cp1065 miss, cp1052 miss


markdown:
# Palwal
[28°09′B 77°20′Đ / 28,15°B 77,33°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Palwal¶ms=28.15_N_77.33_E_region:IN_type:city)
|
|Palwal
|
|
-
|
|
-
[Tọa độ](/wiki/T%E1%BB%8Da_%C4%91%E1%BB%99) [28°09′B 77°20′Đ / 28,15°B 77,33°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Palwal¶ms=28.15_N_77.33_E_region:IN_type:city) [Diện tích](/wiki/Di%E1%BB%87n_t%C3%ADch)
-
[Độ cao](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_cao)
- 195 m
[Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [IST](/wiki/Gi%E1%BB%9D_chu%E1%BA%A9n_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99)( [UTC+5:30](/wiki/UTC%2B5:30)) **(** [Dân số](/wiki/D%C3%A2n_s%E1%BB%91) [2001](/wiki/2001))
-
[Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91)
-
**Palwal** là một thành phố và là nơi đặt hội đồng đô thị ( *municipal council*) của [quận Faridabad](/w/index.php?title=Qu%E1%BA%ADn_Faridabad&action=edit&redlink=1) thuộc [bang](/wiki/Ph%C3%A2n_c%E1%BA%A5p_h%C3%A0nh_ch%C3%ADnh_%E1%BB%9F_%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99) [Haryana](/wiki/Haryana), [Ấn Độ](/wiki/%E1%BA%A4n_%C4%90%E1%BB%99).
## Địa lý[
[sửa](/w/index.php?title=Palwal&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Palwal&action=edit§ion=1)]
Palwal có vị trí
[28°09′B 77°20′Đ / 28,15°B 77,33°Đ](//tools.wmflabs.org/geohack/geohack.php?language=vi&pagename=Palwal¶ms=28.15_N_77.33_E_) Nó có độ cao trung bình là 195 [1] [mét](/wiki/M%C3%A9t)(639 [feet](/wiki/Foot)).
## Nhân khẩu[
[sửa](/w/index.php?title=Palwal&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Palwal&action=edit§ion=2)]
Theo điều tra dân số năm 2001 của Ấn Độ
, Palwal có dân số 100.528 người. Phái nam chiếm 53% tổng số dân và phái nữ chiếm 47%. Palwal có tỷ lệ 65% [2] [biết đọc biết viết](/wiki/Bi%E1%BA%BFt_ch%E1%BB%AF), cao hơn tỷ lệ trung bình toàn quốc là 59,5%: tỷ lệ cho phái nam là 72%, và tỷ lệ cho phái nữ là 57%. Tại Palwal, 15% dân số nhỏ hơn 6 tuổi.
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Palwal&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Palwal&action=edit§ion=3)] [^](#cite_ref-geoloc_1-0) [“Palwal”](http://www.fallingrain.com/world/IN/10/Palwal.html). *Falling Rain Genomics, Inc*. Truy cập ngày 5 tháng 4 năm 2008. [^](#cite_ref-2) [“Census of India 2001: Data from the 2001 Census, including cities, villages and towns. (Provisional)”](http://web.archive.org/web/20040616075334/www.censusindia.net/results/town.php?stad=A&state5=999). Census Commission of India. Truy cập ngày 3 tháng 9 năm 2007.
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|

X-Cache: cp1053 miss, cp1052 miss


markdown:
# Thể loại:Thánh địa Do Thái
## Thể loại con
Thể loại này gồm 2 thể loại con sau, trên tổng số 2 thể loại con.
### J
- ►
[Jerusalem](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:Jerusalem) (4 t.l., 20 tr.)
### V
- ►
[Vùng đất Israel](/wiki/Th%E1%BB%83_lo%E1%BA%A1i:V%C3%B9ng_%C4%91%E1%BA%A5t_Israel) (6 t.l., 7 tr.)
## Các trang trong thể loại “Thánh địa Do Thái”
3 trang sau nằm trong thể loại này, trên tổng số 3 trang.


markdown:
# Vệ tinh truyền thông trực tiếp
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=V%E1%BB%87_tinh_truy%E1%BB%81n_th%C3%B4ng_tr%E1%BB%B1c_ti%E1%BA%BFp&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=V%E1%BB%87_tinh_truy%E1%BB%81n_th%C3%B4ng_tr%E1%BB%B1c_ti%E1%BA%BFp&action=edit§ion=1)]
|Bài viết này
|cần thêm . **Vệ tinh truyền thông trực tiếp** ( [tiếng Anh](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_Anh): *Direct-broadcast satellite* - **DBS**), hoặc phổ biến hơn với tên gọi phương thức truyền hình vệ tinh **Trực tiếp tại gia** ( *Direct to Home* - **DTH**), hay đơn giản hơn là **Truyền hình kỹ thuật số vệ tinh**. Về mặt kỹ thuật, đây là phương thức truyền dẫn tín hiệu sử dụng băng tần KU trực tiếp từ vệ tinh đến các điểm nhận tín hiệu. DTH có những thế mạnh mà [truyền hình số mặt đất (DTT)](/wiki/Truy%E1%BB%81n_h%C3%ACnh_k%E1%BB%B9_thu%E1%BA%ADt_s%E1%BB%91_m%E1%BA%B7t_%C4%91%E1%BA%A5t) và truyền hình cáp không có được như: vùng phủ sóng rộng, không phụ thuộc vào địa hình, cường độ trường tại điểm thu ổn định và đồng đều trên toàn quốc nên hình ảnh, âm thanh luôn có chất lượng tốt. Để sử được **truyền hình số vệ tinh (DTH)**, người dùng cần có chảo thu [vệ tinh](/wiki/V%E1%BB%87_tinh), đầu thu kỹ thuật số để giải mã, chuyển đổi tín hiệu.

X-Cache: cp1054 miss, cp1052 miss


markdown:
# Where Have All the Flowers Gone?
"
**Where Have All the Flowers Gone?**" ( *Những bông hoa đâu cả rồi?*) là một bài hát phản chiến của thập kỷ 1960, do [Pete Seeger](/wiki/Pete_Seeger) và [Joe Hickerson](/w/index.php?title=Joe_Hickerson&action=edit&redlink=1) sáng tác, phồ lời cho một bài [dân ca Mỹ](/w/index.php?title=D%C3%A2n_ca_M%E1%BB%B9&action=edit&redlink=1).
Seeger đã có cảm hứng cho bài hát trong khi trên đường đến một buổi hòa nhạc. Lật các trang sổ tay, ông đọc thấy đoạn thơ "Những bông hoa đâu, các cô gái đã ngắt cả rồi. Các cô gái đâu, họ đã đi theo chồng cả rồi. Những chàng trai đâu, họ đã đi lính cả rồi." Những dòng này là từ một bài dân ca
[Ukraina](/wiki/Ukraina), được nhắc đến trong một cuốn [tiểu thuyết](/wiki/Ti%E1%BB%83u_thuy%E1%BA%BFt) của [Mikhail Sholokhov](/wiki/Mikhail_Aleksandrovich_Sholokhov), *. Seeger chỉnh đoạn lời để hợp với một giai điệu dân ca của người thợ rừng "Drill, Ye Tarriers, Drill." Chỉ với 3 đoạn, ông thu âm nó một lần trong một liên khúc ( Sông Đông êm đềm* *medley*) trong album *Rainbow Quest*( *Đi tìm cầu vồng*) và không còn nhớ đến nó nữa. Sau đó, Hickerson đã viết thêm đoạn 4 và 5.
Nhóm
[The Kingston Trio](/w/index.php?title=The_Kingston_Trio&action=edit&redlink=1) thu âm bài hát vào năm 1961 và nhận quyền tác giả, nhưng họ đã rút lại tên mình khi Seeger yêu cầu. Đĩa đơn cho bài hát này đã đạt vị trí thứ 21 trên bảng xếp hạng. [Peter, Paul and Mary](/wiki/Peter,_Paul_and_Mary) và [Joan Baez](/wiki/Joan_Baez) cũng thu âm bài này, làm cho nó trở nên một bài dân ca được nhiều yêu chuộng. Năm 1962, [Marlene Dietrich](/wiki/Marlene_Dietrich) hát bài này bằng [tiếng Đức](/wiki/Ti%E1%BA%BFng_%C4%90%E1%BB%A9c), với tên "Sag' mir, wo die Blumen sind" (Hãy nói với tôi, những bông hoa ở đâu), lời tiếng Đức do Max Colpet dịch. Bà còn thu âm bài hát này bằng tiếng Anh và tiếng Pháp.
## Nội dung[
[sửa](/w/index.php?title=Where_Have_All_the_Flowers_Gone%3F&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Where_Have_All_the_Flowers_Gone%3F&action=edit§ion=1)]
Lược dịch nội dung bài hát:
*"Những bông hoa đâu?... Thời gian trôi qua... các cô gái đã ngắt cả rồi... bao giờ người ta mới hiểu?* *"Các cô gái đâu?... Thời gian trôi qua... họ đã đi theo chồng cả rồi... bao giờ người ta mới hiểu?* *"Những chàng trai đâu?... Thời gian trôi qua... họ đã đi lính cả rồi... bao giờ người ta mới hiểu?* *"Những người lính ở đâu?... Thời gian trôi qua... họ đã xuống mồ cả rồi... bao giờ người ta mới hiểu?* *"Những nấm mồ ở đâu?... Thời gian trôi qua... chúng đã biến thành hoa... bao giờ người ta mới hiểu?"*
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Where_Have_All_the_Flowers_Gone%3F&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Where_Have_All_the_Flowers_Gone%3F&action=edit§ion=2)]
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Where_Have_All_the_Flowers_Gone%3F&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Where_Have_All_the_Flowers_Gone%3F&action=edit§ion=3)] [Trang thông tin và lời bài hát](http://web.archive.org/20000425084635/www.fortunecity.com/tinpan/parton/2/where.html)(tiếng Anh)

X-Cache: cp1067 miss, cp1052 miss


markdown: Chân ngắn mà đua đòi đi xe phân khối lớn thì sẽ như thế nào các bác biết không? xem video này thì sẽ rõ! 0

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate

Set-Cookie: thread_watched=%5B%222487006%22%5D; expires=Sun, 22-Apr-2018 15:33:33 GMT; Max-Age=86400; path=/; secure; HttpOnly

Vary: Accept-Encoding

X-XSS-Protection: 1; mode=block