text:
Bài giảng; Phương pháp đánh giá đất đai
Chia sẻ: Hoangdung Hoangdung | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:51
lượt xem 401
download
Bài giảng; Phương pháp đánh giá đất đai
Tham khảo sách 'bài giảng; phương pháp đánh giá đất đai', nông - lâm - ngư, nông nghiệp phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
Bình luận(0) Đăng nhập để gửi bình luận!
Nội dung Text: Bài giảng; Phương pháp đánh giá đất đai
- Bài giảng Phương pháp đánh giá đất đai
- LỜI MỞ ĐẦU Ngày nay, hoạt động của con người ngày càng gia tăng cùng với việc gia tăng dân số làm cho nguồn tài nguyên ngày càng cạn kiệt và đất đai ngày càng bị suy thoái dẫn đến giảm năng suất và không mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nên cần phải đánh giá lại vấn đề về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội và môi trường để phục vụ cho công tác quy hoạch đạt hiệu quả lâu dài và ổn định. Trong đó công tác đánh giá đất đai là một phần quan trọng và là nền tảng trong quy hoạch sử dụng đất đai, cung cấp đầy đủ thông tin về tính chất đất đai và các kết quả họat động của con người trên từng đơn vị đất đai đó, từ đó các nhà chuyên môn có thể vận dụng để chọn lọc và đề nghị cho các đánh giá và đề xuất khác nhau làm cơ sở cho các quyết định và cấp độ quản lý sử dụng đất. Giáo trình thực tập đánh giá đất đai là môn học được xây dựng để hướng dẫn cho sinh viên các ngành có thể ứng dụng vào thực tế. Học phần này cũng cung cấp cho sinh viên kiến thức chuyên ngành về kỹ năng và kỹ thuật đánh giá thực tế môn học và có thể ứng dụng để đánh giá được những vùng sinh thái khác nhau sẽ có được khả năng thích nghi đất đai đối với các loại cây trồng, vật nuôi hay các mục đích sử dụng khác nhau. Thông qua học phần lý thuyết và các quy trình, kiến thức đánh giá thích nghi thì học phần này là cơ sở để giúp cho sinh viên tự làm và xác định vấn đề. Sinh viên có thể vận dụng lý thuyết vào số liệu thực tế để xây dựng các thông tin từ khảo sát được (vd: làm thế nào để xây dựng các bản đồ đơn tính, bản đồ đơn vị đất đai đến chất lượng đất đai và đối chiếu để phân hạng thích nghi đất đai..) từ đó sinh viên có thể nắm bắt được vấn đề môn học. Trang bị cho sinh viên phương pháp đánh giá khả ngăng thích nghi và phân chia sử dụng đất đai trong thực tế và nhận thức được vai trò quan trọng của môn học này trong vấn đề quy hoạch sử dụng đất đai theo từng điều kiện tự nhiên khác nhau. Trong phần thực tập này sinh viên sẽ thực hành theo phương pháp đánh giá đất đai của FAO (1976). Đây là phương pháp được sử dụng rộng rãi trên thế giới và đã được Bộ Nông Nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam sử dụng để làm cơ sở cho quy hoạch sử dụng đất đai ở Việt Nam. 1
- MỤC LỤC Phần I: Lý Thuyết Ứng Dụng 3 I. Phương pháp đánh giá đất đai của FAO(1976) 3 1.1. Mục đích 3 1.2.Quy trình đánh giá đất đai 3 1.3.Nguyên lý đánh giá đất đai 4 Phần II: Phần thực hành 6 I. Mục đích. 6 II. Yêu cầu môn học. 6 III. Phần thực hành 6 Bài 1: Khảo sát nguồn tài nguyên đất đai 8 Bài 2: Chọn lọc và mô tả các kiểu sử dụng 16 Bài 3: Chọn lọc chất lương đất đai 18 Bài 4: Xác định các yêu cầu về đất đai 19 Bài 5: Xây dựng bảng phân cấp yếu tố cho các kiểu sử dụng 20 Bài 6: Phân hạng và phân vùng khả năng thích nghi 21 PHẦN III: Một số kết quả đánh giá đất đai tham khảo 23 Phụ Chương 46 Tài Liệu Tham Khảo 50 2
- Phần I LÝ THUYẾT ỨNG DỤNG I. PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ ĐẤT ĐAI CỦA FAO (1976) Dựa trên cơ sở của các tài liệu: Cẩm nang phân hạng đất đai đa mục tiêu của Mahler, Iran, 1970; Đánh giá đất đai cho qui hoạch sử dụng đất nông nghiệp của Beek và Bennema, 1972; Đánh gia đất đai cho đất nông thôn của Brinkman và Smyth (1973), các nhà khoa học của FAO (1976) đã xây dựng nên một hệ thống khả năng phân hạng thích nghi đất đai cho các kiểu sử dụng đất đai khác nhau. Đây là hệ thống bao gồm các nguyên tắc và quan điểm trên cơ sở đánh giá thích nghi cấp quốc gia, cấp vùng và cấp địa phương. 1.1 Mục đích Mục đích của việc xây dựng hệ thống đánh giá đất đai FAO là: - Xác định và xây dựng nguyên lý, quan điểm và qui trình đánh giá đất đai cho sử dụng đất nông nghiệp như: trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản; hay cho lâm nghiệp, bảo tồn thiên nhiên. - Có khả năng áp dụng được cho toàn cầu cũng như xuống đến cấp địa phương của cả các quốc gia đã phát triển và đang phát triển. - Cho được một cái nhìn tổng quát về những đặc tính tự nhiên của đất đai, những chiều hướng về kinh tế xã hội, và sự thay đổi môi trường, cũng như các biện pháp kỷ thuật đang áp dụng của đất đai và sử dụng đất đai. Từ đó cung cấp những thông tin cần thiết cho qui hoạch sử dụng đất đai. - Hệ thống này được sử dụng như là nền tảng để đánh giá các hệ thống đánh giá đất đai hiện có thông qua sự so sánh và kết quả. - Với hệ thống này sẽ là cơ sở cho việc nghiên cứu thành những hệ thống đánh giá đất đai mới riêng cho các vùng chuyên biệt. - Hệ thống này đã và đang được áp dụng rộng rãi cho các nước trên thế giới. 1.2 Qui trình đánh giá đất đai Qui trình đánh gia đất đai được mô tả và tiến hành qua các bước sau: - Xây dựng các khoanh đơn vị bản đồ đất đai dựa trên cơ sở kết quả điều tra khảo sát các nguồn tài nguyên đất đai như: khí hậu, địa hình, đất, nước, thực vật, nước ngầm. Mỗi đơn vị bản đồ đất đai sẽ có những đặc tính đất đai riêng và khác so với những đơn vị bản đồ đất đai lân cận. - Chọn lọc và mô tả kiểu sử dụng đất đai mà nó phải phù hợp và liên quan đến mục tiêu chính sách và phát triển đã được xây dựng bới các nhà qui hoạch cũng như phải phù hợp với những điều kiện về kinh tế xã hội và tự nhiên môi trường trong khu vực đang thực hiện. 3
- - Chuyển đổi những đặc tính đất đai của mỗi đơn vị bản đồ đất đai thành các chất lượng đất đai mà những chất lượng đất đai này có ảnh hưởng trực tiêp đến các kiểu sử dụng đất đai đã được chọn lọc. - Xác định yêu cầu về đất đai cho các kiểu sử dụng đất đai đã chọn lọc, hay gọi là yêu cầu sử dụng đất đai trên cơ sở của các chất lượng đất đai. - Đối chiếu giữa yêu cầu sử dụng đất đai của các kiểu sử dụng đất đai được diễn tả dưới dạng phân cấp yếu tố với các chất lượng trong mỗi đơn vị bản đồ đất đai được diễn tả dưới dạng yếu tố chẩn đoán. Kết quả cho được sự phân hạng khả năng thích nghi đất đai của mỗi đơn vị bản đồ đất đai với từng kiểu sử dụng đất đai. Đánh giá đất đai là sự so sánh giữa các dữ liệu về nguồn tài nguyên thiên nhiên và những yêu cầu về quản trị vả bảo vệ môi trường của sử dụng đất đai. Do đó trong việc thực hiện cần phối hợp đa ngành bao gồm các nhà khoa học về đất, cây trồng, hệ thống canh tác, cũng như các chuyên gia về lâm nghiệp, kinh tế và xã hội. Tùy theo từng vùng và mục đích đánh giá qui hoạch sử dụng đất đai cho từng vùng khác nhau mà thành phần các nhà khoa học tham gia cũng thay đổi. Các bước thực hiện trong qui trình đánh gia đất đai được trình bày một cách hệ thống trong sơ đồ của Hình 1.1. 1.3 Nguyên lý của đánh giá đất đai. Nguyên lý 1: Khả năng thích nghi đất đai phải được đánh giá và phân hạng cho một loại sử dụng chuyên biệt. Nguyên lý 2: Đánh giá đòi hỏi phải có sự so sánh về lợi nhuận có được và mức đầu tư cần thiết cho từng kiểu sử dụng đất đai khác nhau. Nguyên lý 3: Đánh giá đất đai đòi hỏi phải đa ngành. Nguyên lý 4: Đánh giá cần phải chú ý và đứng trên quan điểm sự ảnh hưởng và liên quan các yếu tố về môi trường tự nhiên, kinh tế và xã hội đến vùng đang nghiên cứu. Nguyên lý 5: Đánh giá phải xây dưng trên nền tảng tính bền vững. Nguyên lý 6: Đánh giá tích nghi thường phải so sánh nhiều kiểu sử dụng với nhau. 4
- MỤC ĐÍCH CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN Quốc gia, vùng, khu vực, Huyện XÁC ĐỊNH YÊU CẦU Kiến thức về điều kiện sinh Kiến thức về điều kiện kinh tế- CÂöN THAY ĐỔI học, tự nhiên xã hội THẢO LUẬN BAN ĐẦU Diện tích, mục đích, tỉ lệ, phương pháp, thời gian KHẢO SÁT KT-XH KHẢO SÁT SỬ DỤNG ĐẤT ĐAI Hiện KHẢO SÁT ĐẤT ĐAI Dân số, cơ sở hạ tầng, thị trạng sử dụng, HTCT, quản lý và năng Khí hậu,địa chất, địa mạo, nước, đất, trường, giá, lưu thông suất, các TN thực vật Bản đồ sinh thái khí hậu Bản đồ đơn vị đất đai và đặc nông nghiệp tính đất Chọn lọc kiểu sử dụng đất đai và Hiện trạng sử dụng đất đai và định nghĩa cách quản lý YÊU CẦU SỬ DỤNG ĐẤT ĐAI CHẤT LƯỢNG ĐẤT ĐAI Sử dụng đất có thể điều chỉnh theo Chất lượng đất đai có thể cải thiện chất lượng đất đai ĐỐI CHIẾU theo yêu cầu sử dụng THÍCH NGHI HIỆN TẠI VÀ TIỀM NĂNG CHO MỖI ĐƠN VỊ ĐẤT ĐAI BẢN ĐỒ THÍCH NGHI ĐẤT ĐAI Phân tích KTXH + Môi trường BẢN ĐỒ PHÂN VÙNG THÍCH NGHI ĐẤT ĐAI Hình 1.1: Qui trình đánh giá đất đai cho qui hoạch sử dụng đất đai. De Vos t.N.C., 1978; H. Huizing, 1988; Lê Quang Trí, 1997 5
- Phần II PHẦN THỰC HÀNH I. MỤC ĐÍCH - Vận dụng lý thuyết vào thực tế môn học đánh giá đất đai. - Giúp sinh viên nắm bắt được ứng dụng thực hành các vấn đề cơ bản về đất đai và biết làm thế nào để xây dựng các đơn vị đất đai trên cơ sở của các đặc tính đất đai. - Áp dụng thực tế sự liên quan giữa đất đai và sử dụng đất đai với các yếu tố tác động trong hệ thống sử dụng đất đai. Từ đó sinh viên có thể so sánh trong điều kiện thực tế. - Trang bị cho sinh viên ứng dụng phương pháp đánh giá khả năng thích nghi của đất đai với số liệu có thực, từ đó làm cơ sở cho sinh viên phân chia sử dụng đất đai trong thực tế. - Qua kết quả thực hành, giúp sinh viên nhận thức được vai trò quan trọng của điều kiện tự nhiên của đất đai đối với việc phân chia sử dụng đất đai trong các vùng có điều kiện tự nhiên khác nhau. - Giúp sinh viên vận dụng được phương pháp và kỹ thuật trong quá trình khảo sát, điều tra, phân tích và xử lý số liệu trong các bước của quy trình đánh giá để phục vụ cho quản lý nguồn tài nguyên đất và quy hoạch sử dụng đất đai. II. YÊU CẦU MÔN HỌC 1. Yêu cầu chung trong môn học - Sinh viên phải nắm vững lý thuyết về môn học. Phải học xong phần lý thuyết của môn học đấnh giá đất đai. - Phải có kiến thức cơ bản về điều kiện tự nhiên: cây trồng, thổ nhưỡng, khí tượng thủy văn, kinh tế xã hội… để áp dụng vào thực hành môn học. 2. Yêu cầu thực hiện. - Sinh viên phải làm bài tập theo nhóm, theo sự chỉ dẫn của giáo viên giảng dạy môn học. - Phải thật nghiêm túc trong giờ thực hành. - Sinh viên phải viết bài báo cáo tổng hợp tất cả các bài thành 1 bài hoàn chỉnh của nhóm. Kết quả này được xem là kết quả của điểm kiểm tra môn học. III. PHẦN THỰC HÀNH Đặt vấn đề: Tổ chức đánh giá đất đai cho một vùng với vấn đề là dân số gia tăng nhanh trong vùng. Nguồn tài nguyên đất đai trong vùng tương đối khan hiếm nếu để tự do 6
- canh tác chưa đạt được hiệu quả cao. Do đó cần một nhóm chuyên gia đa ngành để thực hiện đánh giá đất đai cho vùng này. Dựa vào các tài liệu nghiên cứu thì để đánh giá đất đai cho vùng này đòi hỏi phải chú ý đến các vấn đề sau: - Khả năng gia tăng sản lượng lương thực - Khả năng đưa vào các loại cây trồng có khả năng cho thu nhập thêm. - Đánh giá khả năng đất đai cho việc phát triển các loại cây trồng vật nuôi để đáp ứng với thị trường hiện nay của Việt Nam - Bảo vệ đất đai và môi trường Tham khảo tài liệu: Nhóm thực hiện đánh giá đất đai đã tổng hợp các thông tin trong khu vực nghiên cứu và cho thấy: - Khu vực nghiên cứu là vùng đồng bằng, nhưng các tính chất về đất, nước không đồng nhất và thay đổi theo từng tiểu vùng nhỏ. - Đây là một vùng sinh thái khá thuận lợi cho việc phát triển nông nghiệp với diện tích lúa của vùng chiếm 70%, và thuận lợi cho việc phát triển nhiều dạng hình canh tác khác nhau nhưng người dân địa phương gần như độc canh cây lúa, vườn và lúa kết hợp với cá, chuyên cá, lúa màu hầu như ít phổ biến và diện tích rất nhỏ do đó chưa đem lại hiệu quả kinh tế cao; khả năng cung cấp nước tưới tương đối thuận lợi do nước ngọt quanh năm; độ sâu xuất hiện tầng phèn và tầng sinh phèn cũng khá sâu; khả năng ngập lũ không cao do có đê bao chưa đồng bộ nhưng một phần diện tích vẫn bị ngập lũ sâu; độ dày tầng canh tác không sâu. - Về mặt thị trường thì hiện nay giá lúa khá ổn định ít biến động tuy nhiên thị trường cho cây màu và rau còn hạn chế mặt dù giá trị cao hơn lúa. Cá là sản phẩm hiện nay cũng rất được thị trường tiêu thụ nhất là các loại các đồng. Tuy nhiên nuôi cá tra hay Basa cho xuất khẩu cũng là nguồn lợi lớn cho vùng này nếu người dân có nguồn vốn lớn. Nguồn lao động nơi này cũng khá dồi dào do diện tích đất ít nhưng dân số sống về nông nghiệp khá cao, do đó có thể tận dụng được nguồn lao động để triển khai các mô hình có nhu cầu lao động cao. Kết quả khảo sát các yếu tố tự nhiên đã xây dựng được thực hiện và được thể hiện trong từng bài của bài tập 7
- Bài 1 KHẢO SÁT NGUỒN TÀI NGUYÊN ĐẤT ĐAI, XÁC ĐỊNH CÁC ĐẶC TÍNH ĐẤT ĐAI ĐỂ LÀM CƠ SỞ CHO XÂY DỰNG BẢN ĐỒ ĐƠN VỊ ĐẤT ĐAI (BĐĐVĐĐ) 1. Mục đích: - Nhằm cho sinh viên hiểu về đất đai. - Giúp sinh viên nắm được kiến thức về khảo sát nguồn tài nguyên đất đai (đất, nước, khí hậu..). - Biết cách xây dựng được các đặc tính đất đai từ sự tổng hợp trên và hình thành bản đồ đơn vị đất đai và lập bản chú dẫn (BĐĐVĐĐ). * Yêu cầu: Sinh viên cần phải biết về đất đai: thổ nhưỡng, khí hậu và cách thức điều tra, khảo sát điều kiện tự nhiên. Biết cách xây dựng bản đồ đơn tính từ các thông tin thu thập được để tổng hợp. 2. Phương pháp: - Các tài liệu về tự nhiên, đặc điểm kinh tế, xã hội và các báo cáo khoa học về đặc điểm đất đai, thủy văn trong vùng nghiên cứu đựơc thu thập, kiểm tra và đánh giá. - Các nội dung điều tra thu thập, bao gồm: - Thu thập số liệu liên quan điều kiện tự nhiên: đất, nước trong vùng. - Ðiều tra, chỉnh lý bổ sung các hệ thống bản đồ đơn tính về điều kiện tự nhiên. - Hiện trạng, kỹ thuật canh tác liên quan đến đất nước . - Các số liệu sau khi điều tra được đưa vào máy tính để xử lý nội nghiệp. - Các bản đồ đơn tính về điều kiện tự nhiên được chỉnh lý trên giấy, thực hiện số hóa sau đó xử lý bằng phần mềm MAPINFO. - Xây dựng bản đồ tài nguyên đất đai dựa trên cơ sở kết hợp tất cả các số liệu đặc tính đất đai về địa hình, khí hậu, đất nước và thực vật…. - Các dữ liệu điều tra về kinh tế, xã hội được nhập và xử lý bằng chương trình EXCEL so sánh quá trình thay đổi môi trường liên quan đến thay đổi trong sử dụng đất đai. - Tổng hợp, chỉnh lý và xây dựng các bản đồ đơn tính: độ sâu xuất hiện tầng sinh phèn, độ sâu ngập, độ dày tầng canh tác, pH…Các thông tin này được thể hiện từ sự khảo sát và phân loại cho các loại bản đồ đơn tính khác nhau trên cơ sở bản đồ biểu loại đất. - Xác định các đặc tính đất đai thông qua khảo sát nguồn tài nguyên đất đai: độ sâu ngập, thời gian ngập, thời gian tưới, độ mặn….. tùy thuộc từng vùng sinh thái khác nhau thì có đặc tính khác nhau. - Từ các cơ sở trên tiến hành xây dựng bản đồ đơn vị đất đai bằng cách chồng lắp các bản đồ đơn tính (hay các đặc tính đất đai) lại bằng phương pháp thủ công hoặc máy tính và mô tả đặc tính của các đơn vị bản đồ thông qua lập bản chú dẫn. 8
- 3. Kết quả đạt được: - Xác định được mục tiêu và vấn đề. - Xây dựng được bản đồ đơn vị đất đai và bản chú dẫn BĐĐVĐĐ. 4. Thực hành: Một số đặc tính đất đai điều tra được từ vùng nghiên cứu như sau: Sinh viên sẽ được cung cấp các bản đồ đơn tính của vùng nghiên cứu được trình bày như trên. Các bản đồ đơn tính của từng đặc tính đất đai được khảo sát như sau: 1. Bản đồ độ sâu xuất hiện tầng phèn: 1. 0-50cm 2. 50-80cm 3. 80-120cm 4. 120-150cm 2. Bản đồ độ sâu xuất hiện tầng sinh phèn: 1. 50-80cm 2. 80-120cm 3. 120-150cm 4. > 150cm 3. Bản đồ độ dày tầng canh tác: 1. < 20cm 2. > 20cm 4. Bản đồ độ sâu ngập: 1. 30-60cm 2. 60-90cm 3. 90-120cm 5. Bản đồ khả năng tưới: 1. Kn1: tưới chủ động. 2. Kn2: Bơm động lực 2 tháng. 9
- 1 3 2 1 4 3 1 2 4 Hình 1: Bản đồ độ sâu xuất hiện tầng phèn 10
- 1 3 2 1 4 1 3 2 4 Hình 2: Bản đồ độ sâu xuất hiện tầng chứa vật liệu sinh phèn 11
- 1 1 2 1 2 1 Hình 3: Bản đồ độ dày tầng canh tác 12
- 1 2 1 1 3 1 3 Hình 4: Bản đồ độ sâu ngập 13
- 1 2 1 1 2 Hình 5: Bản đồ khả năng tưới 14
- Bài thực hành: Sinh viên hãy xây dựng bản đồ đơn vị đất đai trên cơ sở các bản đồ đơn tính đã cho. Trên cơ sở đó hãy xây dựng bản chú dẫn cho bản đồ đơn vị đất đai. Bảng 1: Mẫu chú dẫn của bản đồ đơn vị đất đai ĐVĐĐ Đất Nước ………….. Độ dày tầng canh tác pH Độ sâu ngập …………… 1 2 3 . n 15
- Bài 2 CHỌN LỌC VÀ MÔ TẢ CÁC KIỂU SỬ DỤNG ĐẤT ĐAI (LUTs) CHO ĐÁNH GIÁ ĐẤT ĐAI 1. Mục đích: - Nhằm giúp cho sinh viên hiểu thế nào là kiểu sử dụng đất đai (LUTs) và cơ sở cho việc chọn lọc kiểu sử dụng đất đai. - Hướng dẫn phương pháp mô tả kiểu sử dụng đất đai cho đánh giá đất đai. 2. Yêu cầu: Sinh viên phải nắm được các yêu cầu về cây trồng, đặc trưng sinh học và kỹ thuật trồng trọt, phân tích kinh tế trong sự lựa chọn kiểu sử dụng cho phù hợp với điều kiện sinh thái của vùng như đã được trình bày phần trên. Kiểu sử dụng đất đai là một loại sử dụng riêng biệt trong sử dụng đất đai và được mô tả dưới dạng tiêu chuẩn chẩn đoán hay đặc trưng chính có liên quan đến khả năng cho sản lượng cây trồng của đất đai. Phần đặc trưng chính bao gồm các yếu t ố phải được lọc ra mà nó có ảnh hưởng thực sự đến khả năng sản xuất của đất đai. Vì đặc trưng chính rất quan trọng đến việc mô tả kiểu sử dụng đất đai và mức độ chi tiết mà nó mô tả tùy thuộc vào hiện trạng của địa phương cũng như mục tiêu của đánh giá đất đai. 3. Phương pháp: - Thông qua khảo sát về điều kiện tự nhiên ban đầu, hiện trạng sử dụng đất đai và thị trường để biết được mô hình canh tác hiện tại, xem lại những cây gì đang được trồng? Canh tác những loại cây này cho tiêu thụ hay thương mại?, hệ thống canh tác hay hệ thống nông trang có phù hợp với các kiểu sử dụng hay không? nhân công lúc họat động đủ hay thiếu và xác định các nhu cầu cần thiết thông qua điều tra bằng những phương pháp khác nhau: PRA, phóng vấn nông hộ… - Ðiều tra các thông tin kinh tế, các kiểu sử dụng đất, tổng thu, tổng chi, trình độ và kỹ thuật canh tác, những kỷ thuật nào nông dân đang sử dụng? Bón phân, hay máy cày?…. , thâm canh, thị trường giá cả. - Ðiều tra thông tin về kinh tế - xã hội nào được người dân căn cứ khi quyết định chọn lựa hoặc thay đổi một kiểu sử dụng đất và mứ độ ưu tiên của các mục tiêu nầy - Định hướng phát triển của địa phương cho mục tiêu gì: Sự đánh giá phải phù hợp với mục đích phát triển, thí dụ: an toàn lương thực, sản phẩm cho xuất khẩu, phát triển nuôi trồngthủy sản… - Nhu cầu cần thiết của thị trường: những loại cây trồng nào không phải là nhu cầu của thị trường trong nước, giá cả hiện tại cho sản phẩm như thế nào? Nhu cầu của thị trường trên thế giới ra sao?. - Sự thích nghi với khí hậu nông nghiệp hiện tại: những cây trồng có khả năng tăng trưởng ở những vùng mà có cùng điều kiện sinh khí hậu nông nghiệp. 16
- - Nắm được thông tin về các đặc trưng của kiểu sử dụng, khuynh hướng thị trường, các vền đề về đầu tư, kỹ thuật canh tác cũng như các thông tin về năng suất và kinh tế của sản phẩm. - Đới với việc mô tả kiểu sử dụng phải dựa vào các đặc trưng chính, tất cả các yếu tố đều được mô tả riêng biệt và chi tiết, mức độ chi tiết này tùy thuộc vào tỉ lệ và mục đích khảo sát. Bảng mô tả các đặc trưng chính quan trọng của sử dụng đất đai. Sinh học: cây trồng 1. Loại sản phẩm: cây trồng... Kinh tế - Xã hội 2. Cường độ lao động: nhân công 3. Cường độ vốn: đầu tư cố định và hàng năm 4. Trình độ kỷ thuật (Con người) 5. Diện tích của nông trang 6. Hệ thống quyền sử dụng đất đai Kỷ thuật: máy móc 7. Sức kéo của nông trang và các công cụ khác Cơ sở hạ tầng 8.Những yêu cầu về cơ sở hạ tầng 4. Kết quả đạt được: - Chọn lọc ra những kiểu sử dụng đất đai có triển vọng phát triển. - Mô tả kiểu sử dụng đất đai. Thí dụ: - Các kiểu sử dụng đất đai được chọn lọc - LUT 1 Cây ăn trái chuyên canh - LUT 2 Chuyên màu - LUT 3 03 Lúa - Cá - LUT …. …………. - LUT n …………. - Mô tả kiểu sử dụng đất đai: LUT2: Cơ cấu chuyên màu * Cây màu trong vùng phân bố trên những vùng đất cao không bị ngập, chủ động được nguồn nước tưới. Cây màu trong vùng bao gồm nhiều chủng loại như dưa, bắp, đậu phọng, rau, cải, hành, hẹ, ớt... Sản phẩm từ mô hình này có thể tiêu thụ ngay tại địa phương và các vùng phụ cận (dưa, rau, cải, hành, hẹ...), hay cung cấp nguyên liệu cho các nhà máy chế biến như bắp, đậu phọng. * Trồng màu đòi hỏi tốn nhiều công chăm sóc, vốn đầu tư lón, nhưng lợi nhuận cao. Theo số liệu điều tra, trung bình 1 ha trồng màu tốn 640 ngày công /năm. Chi phí là 37.556.050đ/ha/vụ lợi nhuận thuần 36.720.950 đ/ha/năm.Trong 17
- xu thế phát triển hiện nay, nhu cầu dùng rau sạch là rất lớn. Do đó hướng phát triển là trồng rau sạch. 18
- Bài 3 CHỌN CHẤT LƯỢNG ĐẤT ĐAI CHO ĐÁNH GIÁ ĐẤT ĐAI 1. Mục đích: - Giúp cho sinh viên hiểu được thế nào là chất lượng đất đai để chuyển đổi đặc tính đất đai thành chất lượng đất đai cho kiểu sử dụng đất đai. - Xác định được mức độ ảnh hưởng của chất lượng đất đai đối với các kiểu sử dụng đất đai chính. 2. Phương pháp: - Sau khi kiểu sử dụng đất đai có triển vọng được chọn lựa, bước kế tiếp là tiến hành chuyển đổi các đặc tính đất đai thành chất lượng đất đai. - Chất lượng đất đai được đo lường và ước lượng bằng diễn tả qua các đặc tính đất đai (thí dụ: độ sâu ngập – nguy hại do ngập lũ; thời gian tưới - khả năng tưới…..) - Với sự tham gia trực tiếp của chất lượng đất đai có thể giúp cho sinh viên thấy được những chất lượng đất đai đó ảnh hưởng lên tính thích nghi của những sử dụng đất đai như: Nguy hại do phèn, nguy hại do lũ, khả năng cung cấp dinh dưỡng….. - Dựa vào kinh nghiệm, thí nghiệm nghiên cứu và các chất lượng đất đai trong lý thuyết để chọn lựa những chất lượng đất đai ảnh hưởng trực tiếp đến kiểu sử dụng được chọn lựa. (hảy vận dụng bảng chất lượng đất đai và đặc tính đất đai trong lý thuyết để tìm mối tương quan) - Chọn lọc những chất lượng đất đai phải đáp ứng hiệu quả đối với cây trồng hay những kiểu sử dụng đất đai được chọn lọc và nó có ảnh hưởng xấu hoặc tốt đến kiểu sử dụng đó như thế nào? Do đó khi chọn lọc cần phải tham khảo yêu cầu của các kiểu sử dụng và đặc tính tự nhiên của các đơn vị đất đai. - Nên liệt kê tất cả các chất lượng đất đai có thể có và từ đó dựa vào các đặc tính sẵn có mà loại trừ dần những chất lượng đất đai không ảnh hưởng. Kiểm tra lại lại lần nữa sự tương ứng với yêu cầu sử dụng để phù hợp trong đánh giá. 3. Kết quả đạt được: - Xác định được các chất lượng đất đai cho từng kiểu sử dụng đất đai đã được chọn lựa. - Xác định các đặc tính đất đai để mô tả cho các chất lượng đất đai chọn Thí dụ: Chất lượng đất đai Đặc tính đất đai Nguy hại do phèn Độ sâu xuất hiện tầng phèn (cm) …………… …………………….. …………… ……………………… ……………….. 19
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Chuyên đề phương pháp đánh giá nông thôn có sự tham gia và lập kế hoạch
60 p | 574 | 269
-
BÀI GIẢNG PHƯƠNG PHÁP THÍ NGHIỆM ĐỒNG RUỘNG
128 p | 563 | 160
-
Bài giảng Phương pháp thí nghiệm trong chăn nuôi & thú y (Phần I) - Đỗ Đức Lực
69 p | 320 | 151
-
Bài giảng - phương pháp thí nghiệm đồng ruộng - chương 2
20 p | 468 | 120
-
Bài giảng Phương pháp thí nghiệm trong chăn nuôi & thú y (Phần II) - Đỗ Đức Lực
54 p | 232 | 108
-
Bài giảng - phương pháp thí nghiệm đồng ruộng - chương 1
6 p | 266 | 94
-
Báo cáo "Đánh giá đất đai xã Mỹ Trà TP.Cao Lãnh"
20 p | 290 | 92
-
Bài giảng - phương pháp thí nghiệm đồng ruộng - chương 6
17 p | 127 | 53
-
Bài giảng Quy hoạch sử dụng đất: Phần 1 - TS. Nguyễn Hữu Ngữ
58 p | 92 | 38
-
Bài giảng Hệ thống thông tin đất - ĐH Nông nghiệp Hà Nội
166 p | 61 | 29
-
ĐÁNH GIÁ ĐẤT ĐAI - CHỦ ĐỀ 10: KẾT QUẢ TỪ ĐÁNH GIÁ ĐẤT ĐAI
30 p | 75 | 24
-
Giáo trình Định giá đất (Phần 2) - ĐH Nông nghiệp Hà Nội
85 p | 63 | 22
-
Bài giảng phương pháp thí nghiệm trong chăn nuôi và thú y tập 2 part 8
6 p | 91 | 20
-
Bài giảng phương pháp thí nghiệm trong chăn nuôi và thú y tập 2 part 6
6 p | 61 | 13
-
Bài giảng Tổ chức công tác khuyến nông: Chương 6 - Nguyễn Thị Minh Thu
25 p | 20 | 8
-
Bài giảng Phương pháp thí nghiệm 1
32 p | 31 | 8
-
Bài giảng Đăng ký thống kê đất đai - Nguyễn Thị Lợi
10 p | 31 | 4

markdown:
# Bài giảng; Phương pháp đánh giá đất đai
Chia sẻ: Hoangdung Hoangdung | Ngày: | Loại File: PDF | Số trang:51
lượt xem 401
download
![](http://image1.tailieu.vn/document/thumbnail/2009/20090315/hoangdung/80x100/251337744611.jpg)
##
Bài giảng; Phương pháp đánh giá đất đai
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static1.tailieu.vn/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Tham khảo sách 'bài giảng; phương pháp đánh giá đất đai', nông - lâm - ngư, nông nghiệp phục vụ nhu cầu học tập, nghiên cứu và làm việc hiệu quả
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Bài giảng; Phương pháp đánh giá đất đai
- Bài giảng Phương pháp đánh giá đất đai
- LỜI MỞ ĐẦU Ngày nay, hoạt động của con người ngày càng gia tăng cùng với việc gia tăng dân số làm cho nguồn tài nguyên ngày càng cạn kiệt và đất đai ngày càng bị suy thoái dẫn đến giảm năng suất và không mang lại hiệu quả kinh tế cao cho nên cần phải đánh giá lại vấn đề về điều kiện tự nhiên, kinh tế xã hội và môi trường để phục vụ cho công tác quy hoạch đạt hiệu quả lâu dài và ổn định. Trong đó công tác đánh giá đất đai là một phần quan trọng và là nền tảng trong quy hoạch sử dụng đất đai, cung cấp đầy đủ thông tin về tính chất đất đai và các kết quả họat động của con người trên từng đơn vị đất đai đó, từ đó các nhà chuyên môn có thể vận dụng để chọn lọc và đề nghị cho các đánh giá và đề xuất khác nhau làm cơ sở cho các quyết định và cấp độ quản lý sử dụng đất. Giáo trình thực tập đánh giá đất đai là môn học được xây dựng để hướng dẫn cho sinh viên các ngành có thể ứng dụng vào thực tế. Học phần này cũng cung cấp cho sinh viên kiến thức chuyên ngành về kỹ năng và kỹ thuật đánh giá thực tế môn học và có thể ứng dụng để đánh giá được những vùng sinh thái khác nhau sẽ có được khả năng thích nghi đất đai đối với các loại cây trồng, vật nuôi hay các mục đích sử dụng khác nhau. Thông qua học phần lý thuyết và các quy trình, kiến thức đánh giá thích nghi thì học phần này là cơ sở để giúp cho sinh viên tự làm và xác định vấn đề. Sinh viên có thể vận dụng lý thuyết vào số liệu thực tế để xây dựng các thông tin từ khảo sát được (vd: làm thế nào để xây dựng các bản đồ đơn tính, bản đồ đơn vị đất đai đến chất lượng đất đai và đối chiếu để phân hạng thích nghi đất đai..) từ đó sinh viên có thể nắm bắt được vấn đề môn học. Trang bị cho sinh viên phương pháp đánh giá khả ngăng thích nghi và phân chia sử dụng đất đai trong thực tế và nhận thức được vai trò quan trọng của môn học này trong vấn đề quy hoạch sử dụng đất đai theo từng điều kiện tự nhiên khác nhau. Trong phần thực tập này sinh viên sẽ thực hành theo phương pháp đánh giá đất đai của FAO (1976). Đây là phương pháp được sử dụng rộng rãi trên thế giới và đã được Bộ Nông Nghiệp và Phát triển Nông thôn Việt Nam sử dụng để làm cơ sở cho quy hoạch sử dụng đất đai ở Việt Nam. 1
- MỤC LỤC Phần I: Lý Thuyết Ứng Dụng 3 I. Phương pháp đánh giá đất đai của FAO(1976) 3 1.1. Mục đích 3 1.2.Quy trình đánh giá đất đai 3 1.3.Nguyên lý đánh giá đất đai 4 Phần II: Phần thực hành 6 I. Mục đích. 6 II. Yêu cầu môn học. 6 III. Phần thực hành 6 Bài 1: Khảo sát nguồn tài nguyên đất đai 8 Bài 2: Chọn lọc và mô tả các kiểu sử dụng 16 Bài 3: Chọn lọc chất lương đất đai 18 Bài 4: Xác định các yêu cầu về đất đai 19 Bài 5: Xây dựng bảng phân cấp yếu tố cho các kiểu sử dụng 20 Bài 6: Phân hạng và phân vùng khả năng thích nghi 21 PHẦN III: Một số kết quả đánh giá đất đai tham khảo 23 Phụ Chương 46 Tài Liệu Tham Khảo 50 2
- Phần I LÝ THUYẾT ỨNG DỤNG I. PHƯƠNG PHÁP ĐÁNH GIÁ ĐẤT ĐAI CỦA FAO (1976) Dựa trên cơ sở của các tài liệu: Cẩm nang phân hạng đất đai đa mục tiêu của Mahler, Iran, 1970; Đánh giá đất đai cho qui hoạch sử dụng đất nông nghiệp của Beek và Bennema, 1972; Đánh gia đất đai cho đất nông thôn của Brinkman và Smyth (1973), các nhà khoa học của FAO (1976) đã xây dựng nên một hệ thống khả năng phân hạng thích nghi đất đai cho các kiểu sử dụng đất đai khác nhau. Đây là hệ thống bao gồm các nguyên tắc và quan điểm trên cơ sở đánh giá thích nghi cấp quốc gia, cấp vùng và cấp địa phương. 1.1 Mục đích Mục đích của việc xây dựng hệ thống đánh giá đất đai FAO là: - Xác định và xây dựng nguyên lý, quan điểm và qui trình đánh giá đất đai cho sử dụng đất nông nghiệp như: trồng trọt, chăn nuôi, thủy sản; hay cho lâm nghiệp, bảo tồn thiên nhiên. - Có khả năng áp dụng được cho toàn cầu cũng như xuống đến cấp địa phương của cả các quốc gia đã phát triển và đang phát triển. - Cho được một cái nhìn tổng quát về những đặc tính tự nhiên của đất đai, những chiều hướng về kinh tế xã hội, và sự thay đổi môi trường, cũng như các biện pháp kỷ thuật đang áp dụng của đất đai và sử dụng đất đai. Từ đó cung cấp những thông tin cần thiết cho qui hoạch sử dụng đất đai. - Hệ thống này được sử dụng như là nền tảng để đánh giá các hệ thống đánh giá đất đai hiện có thông qua sự so sánh và kết quả. - Với hệ thống này sẽ là cơ sở cho việc nghiên cứu thành những hệ thống đánh giá đất đai mới riêng cho các vùng chuyên biệt. - Hệ thống này đã và đang được áp dụng rộng rãi cho các nước trên thế giới. 1.2 Qui trình đánh giá đất đai Qui trình đánh gia đất đai được mô tả và tiến hành qua các bước sau: - Xây dựng các khoanh đơn vị bản đồ đất đai dựa trên cơ sở kết quả điều tra khảo sát các nguồn tài nguyên đất đai như: khí hậu, địa hình, đất, nước, thực vật, nước ngầm. Mỗi đơn vị bản đồ đất đai sẽ có những đặc tính đất đai riêng và khác so với những đơn vị bản đồ đất đai lân cận. - Chọn lọc và mô tả kiểu sử dụng đất đai mà nó phải phù hợp và liên quan đến mục tiêu chính sách và phát triển đã được xây dựng bới các nhà qui hoạch cũng như phải phù hợp với những điều kiện về kinh tế xã hội và tự nhiên môi trường trong khu vực đang thực hiện. 3
- - Chuyển đổi những đặc tính đất đai của mỗi đơn vị bản đồ đất đai thành các chất lượng đất đai mà những chất lượng đất đai này có ảnh hưởng trực tiêp đến các kiểu sử dụng đất đai đã được chọn lọc. - Xác định yêu cầu về đất đai cho các kiểu sử dụng đất đai đã chọn lọc, hay gọi là yêu cầu sử dụng đất đai trên cơ sở của các chất lượng đất đai. - Đối chiếu giữa yêu cầu sử dụng đất đai của các kiểu sử dụng đất đai được diễn tả dưới dạng phân cấp yếu tố với các chất lượng trong mỗi đơn vị bản đồ đất đai được diễn tả dưới dạng yếu tố chẩn đoán. Kết quả cho được sự phân hạng khả năng thích nghi đất đai của mỗi đơn vị bản đồ đất đai với từng kiểu sử dụng đất đai. Đánh giá đất đai là sự so sánh giữa các dữ liệu về nguồn tài nguyên thiên nhiên và những yêu cầu về quản trị vả bảo vệ môi trường của sử dụng đất đai. Do đó trong việc thực hiện cần phối hợp đa ngành bao gồm các nhà khoa học về đất, cây trồng, hệ thống canh tác, cũng như các chuyên gia về lâm nghiệp, kinh tế và xã hội. Tùy theo từng vùng và mục đích đánh giá qui hoạch sử dụng đất đai cho từng vùng khác nhau mà thành phần các nhà khoa học tham gia cũng thay đổi. Các bước thực hiện trong qui trình đánh gia đất đai được trình bày một cách hệ thống trong sơ đồ của Hình 1.1. 1.3 Nguyên lý của đánh giá đất đai. Nguyên lý 1: Khả năng thích nghi đất đai phải được đánh giá và phân hạng cho một loại sử dụng chuyên biệt. Nguyên lý 2: Đánh giá đòi hỏi phải có sự so sánh về lợi nhuận có được và mức đầu tư cần thiết cho từng kiểu sử dụng đất đai khác nhau. Nguyên lý 3: Đánh giá đất đai đòi hỏi phải đa ngành. Nguyên lý 4: Đánh giá cần phải chú ý và đứng trên quan điểm sự ảnh hưởng và liên quan các yếu tố về môi trường tự nhiên, kinh tế và xã hội đến vùng đang nghiên cứu. Nguyên lý 5: Đánh giá phải xây dưng trên nền tảng tính bền vững. Nguyên lý 6: Đánh giá tích nghi thường phải so sánh nhiều kiểu sử dụng với nhau. 4
- MỤC ĐÍCH CHÍNH SÁCH PHÁT TRIỂN Quốc gia, vùng, khu vực, Huyện XÁC ĐỊNH YÊU CẦU Kiến thức về điều kiện sinh Kiến thức về điều kiện kinh tế- CÂöN THAY ĐỔI học, tự nhiên xã hội THẢO LUẬN BAN ĐẦU Diện tích, mục đích, tỉ lệ, phương pháp, thời gian KHẢO SÁT KT-XH KHẢO SÁT SỬ DỤNG ĐẤT ĐAI Hiện KHẢO SÁT ĐẤT ĐAI Dân số, cơ sở hạ tầng, thị trạng sử dụng, HTCT, quản lý và năng Khí hậu,địa chất, địa mạo, nước, đất, trường, giá, lưu thông suất, các TN thực vật Bản đồ sinh thái khí hậu Bản đồ đơn vị đất đai và đặc nông nghiệp tính đất Chọn lọc kiểu sử dụng đất đai và Hiện trạng sử dụng đất đai và định nghĩa cách quản lý YÊU CẦU SỬ DỤNG ĐẤT ĐAI CHẤT LƯỢNG ĐẤT ĐAI Sử dụng đất có thể điều chỉnh theo Chất lượng đất đai có thể cải thiện chất lượng đất đai ĐỐI CHIẾU theo yêu cầu sử dụng THÍCH NGHI HIỆN TẠI VÀ TIỀM NĂNG CHO MỖI ĐƠN VỊ ĐẤT ĐAI BẢN ĐỒ THÍCH NGHI ĐẤT ĐAI Phân tích KTXH + Môi trường BẢN ĐỒ PHÂN VÙNG THÍCH NGHI ĐẤT ĐAI Hình 1.1: Qui trình đánh giá đất đai cho qui hoạch sử dụng đất đai. De Vos t.N.C., 1978; H. Huizing, 1988; Lê Quang Trí, 1997 5
- Phần II PHẦN THỰC HÀNH I. MỤC ĐÍCH - Vận dụng lý thuyết vào thực tế môn học đánh giá đất đai. - Giúp sinh viên nắm bắt được ứng dụng thực hành các vấn đề cơ bản về đất đai và biết làm thế nào để xây dựng các đơn vị đất đai trên cơ sở của các đặc tính đất đai. - Áp dụng thực tế sự liên quan giữa đất đai và sử dụng đất đai với các yếu tố tác động trong hệ thống sử dụng đất đai. Từ đó sinh viên có thể so sánh trong điều kiện thực tế. - Trang bị cho sinh viên ứng dụng phương pháp đánh giá khả năng thích nghi của đất đai với số liệu có thực, từ đó làm cơ sở cho sinh viên phân chia sử dụng đất đai trong thực tế. - Qua kết quả thực hành, giúp sinh viên nhận thức được vai trò quan trọng của điều kiện tự nhiên của đất đai đối với việc phân chia sử dụng đất đai trong các vùng có điều kiện tự nhiên khác nhau. - Giúp sinh viên vận dụng được phương pháp và kỹ thuật trong quá trình khảo sát, điều tra, phân tích và xử lý số liệu trong các bước của quy trình đánh giá để phục vụ cho quản lý nguồn tài nguyên đất và quy hoạch sử dụng đất đai. II. YÊU CẦU MÔN HỌC 1. Yêu cầu chung trong môn học - Sinh viên phải nắm vững lý thuyết về môn học. Phải học xong phần lý thuyết của môn học đấnh giá đất đai. - Phải có kiến thức cơ bản về điều kiện tự nhiên: cây trồng, thổ nhưỡng, khí tượng thủy văn, kinh tế xã hội… để áp dụng vào thực hành môn học. 2. Yêu cầu thực hiện. - Sinh viên phải làm bài tập theo nhóm, theo sự chỉ dẫn của giáo viên giảng dạy môn học. - Phải thật nghiêm túc trong giờ thực hành. - Sinh viên phải viết bài báo cáo tổng hợp tất cả các bài thành 1 bài hoàn chỉnh của nhóm. Kết quả này được xem là kết quả của điểm kiểm tra môn học. III. PHẦN THỰC HÀNH Đặt vấn đề: Tổ chức đánh giá đất đai cho một vùng với vấn đề là dân số gia tăng nhanh trong vùng. Nguồn tài nguyên đất đai trong vùng tương đối khan hiếm nếu để tự do 6
- canh tác chưa đạt được hiệu quả cao. Do đó cần một nhóm chuyên gia đa ngành để thực hiện đánh giá đất đai cho vùng này. Dựa vào các tài liệu nghiên cứu thì để đánh giá đất đai cho vùng này đòi hỏi phải chú ý đến các vấn đề sau: - Khả năng gia tăng sản lượng lương thực - Khả năng đưa vào các loại cây trồng có khả năng cho thu nhập thêm. - Đánh giá khả năng đất đai cho việc phát triển các loại cây trồng vật nuôi để đáp ứng với thị trường hiện nay của Việt Nam - Bảo vệ đất đai và môi trường Tham khảo tài liệu: Nhóm thực hiện đánh giá đất đai đã tổng hợp các thông tin trong khu vực nghiên cứu và cho thấy: - Khu vực nghiên cứu là vùng đồng bằng, nhưng các tính chất về đất, nước không đồng nhất và thay đổi theo từng tiểu vùng nhỏ. - Đây là một vùng sinh thái khá thuận lợi cho việc phát triển nông nghiệp với diện tích lúa của vùng chiếm 70%, và thuận lợi cho việc phát triển nhiều dạng hình canh tác khác nhau nhưng người dân địa phương gần như độc canh cây lúa, vườn và lúa kết hợp với cá, chuyên cá, lúa màu hầu như ít phổ biến và diện tích rất nhỏ do đó chưa đem lại hiệu quả kinh tế cao; khả năng cung cấp nước tưới tương đối thuận lợi do nước ngọt quanh năm; độ sâu xuất hiện tầng phèn và tầng sinh phèn cũng khá sâu; khả năng ngập lũ không cao do có đê bao chưa đồng bộ nhưng một phần diện tích vẫn bị ngập lũ sâu; độ dày tầng canh tác không sâu. - Về mặt thị trường thì hiện nay giá lúa khá ổn định ít biến động tuy nhiên thị trường cho cây màu và rau còn hạn chế mặt dù giá trị cao hơn lúa. Cá là sản phẩm hiện nay cũng rất được thị trường tiêu thụ nhất là các loại các đồng. Tuy nhiên nuôi cá tra hay Basa cho xuất khẩu cũng là nguồn lợi lớn cho vùng này nếu người dân có nguồn vốn lớn. Nguồn lao động nơi này cũng khá dồi dào do diện tích đất ít nhưng dân số sống về nông nghiệp khá cao, do đó có thể tận dụng được nguồn lao động để triển khai các mô hình có nhu cầu lao động cao. Kết quả khảo sát các yếu tố tự nhiên đã xây dựng được thực hiện và được thể hiện trong từng bài của bài tập 7
- Bài 1 KHẢO SÁT NGUỒN TÀI NGUYÊN ĐẤT ĐAI, XÁC ĐỊNH CÁC ĐẶC TÍNH ĐẤT ĐAI ĐỂ LÀM CƠ SỞ CHO XÂY DỰNG BẢN ĐỒ ĐƠN VỊ ĐẤT ĐAI (BĐĐVĐĐ) 1. Mục đích: - Nhằm cho sinh viên hiểu về đất đai. - Giúp sinh viên nắm được kiến thức về khảo sát nguồn tài nguyên đất đai (đất, nước, khí hậu..). - Biết cách xây dựng được các đặc tính đất đai từ sự tổng hợp trên và hình thành bản đồ đơn vị đất đai và lập bản chú dẫn (BĐĐVĐĐ). * Yêu cầu: Sinh viên cần phải biết về đất đai: thổ nhưỡng, khí hậu và cách thức điều tra, khảo sát điều kiện tự nhiên. Biết cách xây dựng bản đồ đơn tính từ các thông tin thu thập được để tổng hợp. 2. Phương pháp: - Các tài liệu về tự nhiên, đặc điểm kinh tế, xã hội và các báo cáo khoa học về đặc điểm đất đai, thủy văn trong vùng nghiên cứu đựơc thu thập, kiểm tra và đánh giá. - Các nội dung điều tra thu thập, bao gồm: - Thu thập số liệu liên quan điều kiện tự nhiên: đất, nước trong vùng. - Ðiều tra, chỉnh lý bổ sung các hệ thống bản đồ đơn tính về điều kiện tự nhiên. - Hiện trạng, kỹ thuật canh tác liên quan đến đất nước . - Các số liệu sau khi điều tra được đưa vào máy tính để xử lý nội nghiệp. - Các bản đồ đơn tính về điều kiện tự nhiên được chỉnh lý trên giấy, thực hiện số hóa sau đó xử lý bằng phần mềm MAPINFO. - Xây dựng bản đồ tài nguyên đất đai dựa trên cơ sở kết hợp tất cả các số liệu đặc tính đất đai về địa hình, khí hậu, đất nước và thực vật…. - Các dữ liệu điều tra về kinh tế, xã hội được nhập và xử lý bằng chương trình EXCEL so sánh quá trình thay đổi môi trường liên quan đến thay đổi trong sử dụng đất đai. - Tổng hợp, chỉnh lý và xây dựng các bản đồ đơn tính: độ sâu xuất hiện tầng sinh phèn, độ sâu ngập, độ dày tầng canh tác, pH…Các thông tin này được thể hiện từ sự khảo sát và phân loại cho các loại bản đồ đơn tính khác nhau trên cơ sở bản đồ biểu loại đất. - Xác định các đặc tính đất đai thông qua khảo sát nguồn tài nguyên đất đai: độ sâu ngập, thời gian ngập, thời gian tưới, độ mặn….. tùy thuộc từng vùng sinh thái khác nhau thì có đặc tính khác nhau. - Từ các cơ sở trên tiến hành xây dựng bản đồ đơn vị đất đai bằng cách chồng lắp các bản đồ đơn tính (hay các đặc tính đất đai) lại bằng phương pháp thủ công hoặc máy tính và mô tả đặc tính của các đơn vị bản đồ thông qua lập bản chú dẫn. 8
- 3. Kết quả đạt được: - Xác định được mục tiêu và vấn đề. - Xây dựng được bản đồ đơn vị đất đai và bản chú dẫn BĐĐVĐĐ. 4. Thực hành: Một số đặc tính đất đai điều tra được từ vùng nghiên cứu như sau: Sinh viên sẽ được cung cấp các bản đồ đơn tính của vùng nghiên cứu được trình bày như trên. Các bản đồ đơn tính của từng đặc tính đất đai được khảo sát như sau: 1. Bản đồ độ sâu xuất hiện tầng phèn: 1. 0-50cm 2. 50-80cm 3. 80-120cm 4. 120-150cm 2. Bản đồ độ sâu xuất hiện tầng sinh phèn: 1. 50-80cm 2. 80-120cm 3. 120-150cm 4. > 150cm 3. Bản đồ độ dày tầng canh tác: 1. < 20cm 2. > 20cm 4. Bản đồ độ sâu ngập: 1. 30-60cm 2. 60-90cm 3. 90-120cm 5. Bản đồ khả năng tưới: 1. Kn1: tưới chủ động. 2. Kn2: Bơm động lực 2 tháng. 9
- 1 3 2 1 4 3 1 2 4 Hình 1: Bản đồ độ sâu xuất hiện tầng phèn 10
- 1 3 2 1 4 1 3 2 4 Hình 2: Bản đồ độ sâu xuất hiện tầng chứa vật liệu sinh phèn 11
- 1 1 2 1 2 1 Hình 3: Bản đồ độ dày tầng canh tác 12
- 1 2 1 1 3 1 3 Hình 4: Bản đồ độ sâu ngập 13
- 1 2 1 1 2 Hình 5: Bản đồ khả năng tưới 14
- Bài thực hành: Sinh viên hãy xây dựng bản đồ đơn vị đất đai trên cơ sở các bản đồ đơn tính đã cho. Trên cơ sở đó hãy xây dựng bản chú dẫn cho bản đồ đơn vị đất đai. Bảng 1: Mẫu chú dẫn của bản đồ đơn vị đất đai ĐVĐĐ Đất Nước ………….. Độ dày tầng canh tác pH Độ sâu ngập …………… 1 2 3 . n 15
- Bài 2 CHỌN LỌC VÀ MÔ TẢ CÁC KIỂU SỬ DỤNG ĐẤT ĐAI (LUTs) CHO ĐÁNH GIÁ ĐẤT ĐAI 1. Mục đích: - Nhằm giúp cho sinh viên hiểu thế nào là kiểu sử dụng đất đai (LUTs) và cơ sở cho việc chọn lọc kiểu sử dụng đất đai. - Hướng dẫn phương pháp mô tả kiểu sử dụng đất đai cho đánh giá đất đai. 2. Yêu cầu: Sinh viên phải nắm được các yêu cầu về cây trồng, đặc trưng sinh học và kỹ thuật trồng trọt, phân tích kinh tế trong sự lựa chọn kiểu sử dụng cho phù hợp với điều kiện sinh thái của vùng như đã được trình bày phần trên. Kiểu sử dụng đất đai là một loại sử dụng riêng biệt trong sử dụng đất đai và được mô tả dưới dạng tiêu chuẩn chẩn đoán hay đặc trưng chính có liên quan đến khả năng cho sản lượng cây trồng của đất đai. Phần đặc trưng chính bao gồm các yếu t ố phải được lọc ra mà nó có ảnh hưởng thực sự đến khả năng sản xuất của đất đai. Vì đặc trưng chính rất quan trọng đến việc mô tả kiểu sử dụng đất đai và mức độ chi tiết mà nó mô tả tùy thuộc vào hiện trạng của địa phương cũng như mục tiêu của đánh giá đất đai. 3. Phương pháp: - Thông qua khảo sát về điều kiện tự nhiên ban đầu, hiện trạng sử dụng đất đai và thị trường để biết được mô hình canh tác hiện tại, xem lại những cây gì đang được trồng? Canh tác những loại cây này cho tiêu thụ hay thương mại?, hệ thống canh tác hay hệ thống nông trang có phù hợp với các kiểu sử dụng hay không? nhân công lúc họat động đủ hay thiếu và xác định các nhu cầu cần thiết thông qua điều tra bằng những phương pháp khác nhau: PRA, phóng vấn nông hộ… - Ðiều tra các thông tin kinh tế, các kiểu sử dụng đất, tổng thu, tổng chi, trình độ và kỹ thuật canh tác, những kỷ thuật nào nông dân đang sử dụng? Bón phân, hay máy cày?…. , thâm canh, thị trường giá cả. - Ðiều tra thông tin về kinh tế - xã hội nào được người dân căn cứ khi quyết định chọn lựa hoặc thay đổi một kiểu sử dụng đất và mứ độ ưu tiên của các mục tiêu nầy - Định hướng phát triển của địa phương cho mục tiêu gì: Sự đánh giá phải phù hợp với mục đích phát triển, thí dụ: an toàn lương thực, sản phẩm cho xuất khẩu, phát triển nuôi trồngthủy sản… - Nhu cầu cần thiết của thị trường: những loại cây trồng nào không phải là nhu cầu của thị trường trong nước, giá cả hiện tại cho sản phẩm như thế nào? Nhu cầu của thị trường trên thế giới ra sao?. - Sự thích nghi với khí hậu nông nghiệp hiện tại: những cây trồng có khả năng tăng trưởng ở những vùng mà có cùng điều kiện sinh khí hậu nông nghiệp. 16
- - Nắm được thông tin về các đặc trưng của kiểu sử dụng, khuynh hướng thị trường, các vền đề về đầu tư, kỹ thuật canh tác cũng như các thông tin về năng suất và kinh tế của sản phẩm. - Đới với việc mô tả kiểu sử dụng phải dựa vào các đặc trưng chính, tất cả các yếu tố đều được mô tả riêng biệt và chi tiết, mức độ chi tiết này tùy thuộc vào tỉ lệ và mục đích khảo sát. Bảng mô tả các đặc trưng chính quan trọng của sử dụng đất đai. Sinh học: cây trồng 1. Loại sản phẩm: cây trồng... Kinh tế - Xã hội 2. Cường độ lao động: nhân công 3. Cường độ vốn: đầu tư cố định và hàng năm 4. Trình độ kỷ thuật (Con người) 5. Diện tích của nông trang 6. Hệ thống quyền sử dụng đất đai Kỷ thuật: máy móc 7. Sức kéo của nông trang và các công cụ khác Cơ sở hạ tầng 8.Những yêu cầu về cơ sở hạ tầng 4. Kết quả đạt được: - Chọn lọc ra những kiểu sử dụng đất đai có triển vọng phát triển. - Mô tả kiểu sử dụng đất đai. Thí dụ: - Các kiểu sử dụng đất đai được chọn lọc - LUT 1 Cây ăn trái chuyên canh - LUT 2 Chuyên màu - LUT 3 03 Lúa - Cá - LUT …. …………. - LUT n …………. - Mô tả kiểu sử dụng đất đai: LUT2: Cơ cấu chuyên màu * Cây màu trong vùng phân bố trên những vùng đất cao không bị ngập, chủ động được nguồn nước tưới. Cây màu trong vùng bao gồm nhiều chủng loại như dưa, bắp, đậu phọng, rau, cải, hành, hẹ, ớt... Sản phẩm từ mô hình này có thể tiêu thụ ngay tại địa phương và các vùng phụ cận (dưa, rau, cải, hành, hẹ...), hay cung cấp nguyên liệu cho các nhà máy chế biến như bắp, đậu phọng. * Trồng màu đòi hỏi tốn nhiều công chăm sóc, vốn đầu tư lón, nhưng lợi nhuận cao. Theo số liệu điều tra, trung bình 1 ha trồng màu tốn 640 ngày công /năm. Chi phí là 37.556.050đ/ha/vụ lợi nhuận thuần 36.720.950 đ/ha/năm.Trong 17
- xu thế phát triển hiện nay, nhu cầu dùng rau sạch là rất lớn. Do đó hướng phát triển là trồng rau sạch. 18
- Bài 3 CHỌN CHẤT LƯỢNG ĐẤT ĐAI CHO ĐÁNH GIÁ ĐẤT ĐAI 1. Mục đích: - Giúp cho sinh viên hiểu được thế nào là chất lượng đất đai để chuyển đổi đặc tính đất đai thành chất lượng đất đai cho kiểu sử dụng đất đai. - Xác định được mức độ ảnh hưởng của chất lượng đất đai đối với các kiểu sử dụng đất đai chính. 2. Phương pháp: - Sau khi kiểu sử dụng đất đai có triển vọng được chọn lựa, bước kế tiếp là tiến hành chuyển đổi các đặc tính đất đai thành chất lượng đất đai. - Chất lượng đất đai được đo lường và ước lượng bằng diễn tả qua các đặc tính đất đai (thí dụ: độ sâu ngập – nguy hại do ngập lũ; thời gian tưới - khả năng tưới…..) - Với sự tham gia trực tiếp của chất lượng đất đai có thể giúp cho sinh viên thấy được những chất lượng đất đai đó ảnh hưởng lên tính thích nghi của những sử dụng đất đai như: Nguy hại do phèn, nguy hại do lũ, khả năng cung cấp dinh dưỡng….. - Dựa vào kinh nghiệm, thí nghiệm nghiên cứu và các chất lượng đất đai trong lý thuyết để chọn lựa những chất lượng đất đai ảnh hưởng trực tiếp đến kiểu sử dụng được chọn lựa. (hảy vận dụng bảng chất lượng đất đai và đặc tính đất đai trong lý thuyết để tìm mối tương quan) - Chọn lọc những chất lượng đất đai phải đáp ứng hiệu quả đối với cây trồng hay những kiểu sử dụng đất đai được chọn lọc và nó có ảnh hưởng xấu hoặc tốt đến kiểu sử dụng đó như thế nào? Do đó khi chọn lọc cần phải tham khảo yêu cầu của các kiểu sử dụng và đặc tính tự nhiên của các đơn vị đất đai. - Nên liệt kê tất cả các chất lượng đất đai có thể có và từ đó dựa vào các đặc tính sẵn có mà loại trừ dần những chất lượng đất đai không ảnh hưởng. Kiểm tra lại lại lần nữa sự tương ứng với yêu cầu sử dụng để phù hợp trong đánh giá. 3. Kết quả đạt được: - Xác định được các chất lượng đất đai cho từng kiểu sử dụng đất đai đã được chọn lựa. - Xác định các đặc tính đất đai để mô tả cho các chất lượng đất đai chọn Thí dụ: Chất lượng đất đai Đặc tính đất đai Nguy hại do phèn Độ sâu xuất hiện tầng phèn (cm) …………… …………………….. …………… ……………………… ……………….. 19
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Chuyên đề phương pháp đánh giá nông thôn có sự tham gia và lập kế hoạch
60 p |
574 |
269
-
BÀI GIẢNG PHƯƠNG PHÁP THÍ NGHIỆM ĐỒNG RUỘNG
128 p |
563 |
160
-
Bài giảng Phương pháp thí nghiệm trong chăn nuôi & thú y (Phần I) - Đỗ Đức Lực
69 p |
320 |
151
-
Bài giảng - phương pháp thí nghiệm đồng ruộng - chương 2
20 p |
468 |
120
-
Bài giảng Phương pháp thí nghiệm trong chăn nuôi & thú y (Phần II) - Đỗ Đức Lực
54 p |
232 |
108
-
Bài giảng - phương pháp thí nghiệm đồng ruộng - chương 1
6 p |
266 |
94
-
Báo cáo "Đánh giá đất đai xã Mỹ Trà TP.Cao Lãnh"
20 p |
290 |
92
-
Bài giảng - phương pháp thí nghiệm đồng ruộng - chương 6
17 p |
127 |
53
-
Bài giảng Quy hoạch sử dụng đất: Phần 1 - TS. Nguyễn Hữu Ngữ
58 p |
92 |
38
-
Bài giảng Hệ thống thông tin đất - ĐH Nông nghiệp Hà Nội
166 p |
61 |
29
-
ĐÁNH GIÁ ĐẤT ĐAI - CHỦ ĐỀ 10: KẾT QUẢ TỪ ĐÁNH GIÁ ĐẤT ĐAI
30 p |
75 |
24
-
Giáo trình Định giá đất (Phần 2) - ĐH Nông nghiệp Hà Nội
85 p |
63 |
22
-
Bài giảng phương pháp thí nghiệm trong chăn nuôi và thú y tập 2 part 8
6 p |
91 |
20
-
Bài giảng phương pháp thí nghiệm trong chăn nuôi và thú y tập 2 part 6
6 p |
61 |
13
-
Bài giảng Tổ chức công tác khuyến nông: Chương 6 - Nguyễn Thị Minh Thu
25 p |
20 |
8
-
Bài giảng Phương pháp thí nghiệm 1
32 p |
31 |
8
-
Bài giảng Đăng ký thống kê đất đai - Nguyễn Thị Lợi
10 p |
31 |
4

Server: Apache/2.2.31 (CentOS)

Set-Cookie: TLDEVNamespace=8uuge929q5ltfg7su59rrtkeq2; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly


text:
Kinh nghiệm nuôi heo rừng lai
Chia sẻ: Nguyen Van Long | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:7
lượt xem 148
download
Kinh nghiệm nuôi heo rừng lai
Ngày nay nhu cầu tiêu thụ sản phẩm chăn nuôi của nhân dân ngày càng cao, đặc biệt là các loai thịt đặc sản quý hiếm. Một trong những động vật hoang dã được nhiều người Việt Nam ưa chuộng đó là lợn rừng. Thuần hóa lợn rừng, lai tạo với lợn nhà đang được nhiều trang trại và các cơ sở chăn nuôi của nước ta nghiên cứu và ứng dụng.
Bình luận(0) Đăng nhập để gửi bình luận!
Nội dung Text: Kinh nghiệm nuôi heo rừng lai
- Kỹ thuật nuôi heo rừng lai Ngày nay nhu cầu tiêu thụ sản phẩm chăn nuôi của nhân dân ngày càng cao, đặc biệt là các loai thịt đặc sản quý hiếm. Một trong những động vật hoang dã được nhiều người Việt Nam ưa chuộng đó là lợn rừng. Thuần hóa lợn rừng, lai tạo với lợn nhà đang được nhiều trang trại và các cơ sở chăn nuôi của nước ta nghiên cứu và ứng dụng. Giống và đặc điểm giống: Tên gọi: Heo rừng lai là con lai giữa heo rừng đực với heo nái là heo địa phương thả rông của người dân tộc thường nuôi (giống heo gần như hoang dã) tạo ra con lai với ưu thế lai cao của cả bố và mẹ: Có sức đề kháng mạnh, khả năng chịu đựng kham khổ với môi trường sống tự nhiên cao, ít dịch bệnh, tỷ lệ hao hụt rất thấp. . . Vóc dáng: Heo rừng lai cân đối, nhanh nhẹn, di chuyển linh hoạt, hơi gầy, dài đòn, lưng thẳng, bụng thon, chân dài và nhỏ, cổ dài, đầu nhỏ, mõm dài và nhọn, tai nhỏ vểnh và thính, răng nanh phát triển mạnh, da lông màu hung đen hay xám đen, một gốc chân lông có 3 ngọn, iô.ng dọc theo sống lưng và cổ dày, dài và cứng hơn, ánh mắt lấm lét trông hoang dã… Trọng lượng lúc trưởng thành (con đực thường lớn hơn con cái), con đực nặng 50 - 70 kg, con cái nặng 30- 40kg… Tập tính sinh hoạt và môi trường sống: Heo rừng lai hơi nhút nhát, thính giác, khứu giác tốt, sinh hoạt bầy đàn và chọn lọc tự nhiên thể hiện tính hoang dã... Thích sống theo bầy đàn nhỏ vài ba con, heo đực thường thích sống một mình (trừ khi heo cái động dục). Môi trường sống thích hợp là vườn cây, trảng cỏ gần ao hồ... Thích hoạt động về ban đêm, ban ngày tìm nơi yên tĩnh, kín đáo để ngủ, nghỉ... Giá trị và thị trường: Thịt heo rừng lai màu hơi nhạt, không đỏ như thịt heo nhà, nhưng nhiều nạc, ít mỡ, da mỏng và dồn, thịt dòn thơm ngon rất đặc trưng, hàm lượng Cholerteron thấp, người tiêu dùng rất ưa chuộng nên bán được giá cao... Thấy được giá trị của heo rừng, những năm gần đây, nhiều hộ gia đình ở các tỉnh như Đồng Nai, Bình Dương, Bình Phước... đã tổ chức thuần hoá heo rừng, tổ chức lai tạo, chăm sóc nuôi dưỡng heo rừng lai, tổ chức liên doanh, liên kết tiêu thụ sản phẩm với các nhà hàng, khách sạn ở các thành phố lớn mang lại hiệu quả kinh tế cao. Chọn giống và phối giống: Chọn giống: Chọn những con đầu thanh, ngực sâu, mình nở, hoạt bát, lưng thẳng, bụng to vừa phải, hông rộng, lông mịn, bốn chân chắc khoẻ, bộ phận sinh dục phát triển và hoạt động tốt. Nếu có điều
- kiện nên chọn lọc qua đời trước (dòng, giống bố mẹ, ông bà...), qua bản thân (ngoại hình, khả năng thích nghi, khả năng sản xuất...) và qua đời sau. Ghép đôi giao phối: Tốt nhất, nên cho heo rừng lai cái phối giống với heo rừng đực hoặc cho heo rừng lai cái phối giống với heo rừng lai đực để tạo ra con lai thương phẩm nuôi thịt… Phối giống và thời điểm phối giống thích hợp: Bỏ qua 1-2 lần động dục đầu tiên, vì cơ thể chưa hoàn thiện, trứng rụng ít, phối giống, đậu thai hiệu quả thấp. Chu kỳ lên động dục của heo là 21 ngày, thời gian động dục kéo dài 3-5 ngày. Thời điểm phối giống thích hợp vào cuối ngày thứ 2 hoặc đầu ngày thứ 3 (tuỳ theo giống, tuổi), cho nên cần theo dõi biểu hiện của heo lên giống. Khi âm hộ chuyển từ màu hồng tươi sang màu hồng tái, có nếp nhăn và dịch nhờn tiết ra nhiều, tai chĩa về phía trước, có phản xạ đứng im (mê ì) là thời điểm phối giống thích hợp nhất. Khi heo nái có dấu hiệu động dục ta cho heo đực vào vườn nuôi heo cái hay cho heo cái vào vườn nuôi heo đực. Heo đực sẽ phối giống liên tục, bất kể ngày đêm đến khi nào heo cái không chịu nữa mới thôi. Có thể cho phối kép 2 lần vào lúc sáng sớm và chiều mát (hoặc ngược lại). Sau 21 ngày, heo cái không động dục trở lại, có thể heo cái đã có bầu. Chuồng trại: Chuồng trại rất đơn giản, tuy nhiên, phải nắm vững một số đặc điểm và tập tính của heo rừng lai để bố trí chuồng trại. Nên chọn chỗ đất cao và thoát nước để bố trí nuôi. Chỗ nuôi cũng nên có nguồn nước sạch. Nó không những cung cấp đủ nước cho heo uống mà quan trọng hơn là nó sẽ duy trì được hệ thực vật phong phú tại nơi nuôi chúng và giữ được độ ẩm thích hợp. Chuồng trại càng cách xa khu dân cư và đường sá càng tốt. Bản năng hoang dã đã đưa chúng vào tình trạng hết sức cảnh giác và luôn hoảng hốt bỏ chạy khi nghe có tiếng động. Ta có thể nuôi heo rừng lai theo kiểu nhốt trong chuồng hoặc nuôi theo kiều thả rông trong những khu vực có cây xanh, có rào che chắn xung quanh. Điều quan trọng là hệ thống hàng rào phải hết sức chắc chắn. Ta có thể vây lưới B40 thành các vườn nuôi tự nhiên; có móng kiên cố (vì heo rừng lai hay đào hang), mỗi vườn nuôi rộng 50-100m2 (tuỳ theo khả năng đất đai) trong đó có chuông nuôi rộng 20- 30m2 nuôi khoảng 4- 5 heo cái trưởng thành, chúng sẽ sống và sinh sản trực tiếp trung khu vực này. Heo đực giống nuôi riêng, mỗi con một vườn, mỗi vườn nuôi rộng 40- 50m2 trong đó có chuồng nuôi rộng 5-10m2 Chuồng nuôi, có mái che mưa, che nắng, cao trên 2,5m; nền đất tự nhiên, có độ dốc 2-3%... đảm bảo thông thoáng, sạch sẽ, mát mẻ về mùa hè, ấm áp về mùa đông, tránh mưa tạt, gió lùa…
- Với quy mô ban đầu nuôi 10 con (1 đực, 9 cái) cần có 3 vườn nuôi. Hai vườn nuôi heo cái sinh sản, mỗi vườn rộng 50-100m2 trong đó có 2 chuồng nuôi, mỗi chuồng rộng 20- 30m2. Một vườn nuôi heo đực giống rộng 40- 50m2 trong đó có chuồng nuôi rộng 5-10m2... Thức ăn và khẩu phần thức ăn: Bao gồm, thức ăn xanh tươi (cỏ, cây các loại), thức ăn tinh (hạt ngũ cốc, củ quả, mầm cây, rễ cây các loại), muối khoáng như tro bếp, đất sét, hỗn hợp đá liếm... Thực tế cho thấy, heo rừng thường tìm đến nương rẫy mới đốt kiếm tro, đất sét để ăn. Khẩu phần thức ăn cho heo rừng lai thông thường: 50% là rau, củ, quả các loại (có thể sản xuất tại trang trại), 50% là cám, gạo, ngũ cốc các loại, hèm bia, bã đậu... Mỗi ngày cho ăn 2 lần (sáng, chiều), một con heo lai trưởng thành tiêu thụ hết khoảng 2,0 -3, 0kg thức ăn các loại. Thức ăn cho heo rừng lai, do con người cung cấp có thể thiếu dinh dưỡng, nhất là đạm, khoáng và sinh tố... cho nên ngoài việc bổ sung thức ăn tinh giàu đạm, sinh tố, cần thiết phải bổ sung thêm đá liếm cho heo. Hỗn hợp đá liếm bổ sung khoáng có thể mua hay tự trộn theo tỷ lệ (muối ăn 100g; sắt sunphát 100g; đồng sunphát 50g; diêm sinh 100g; vôi tôi 1.000g... đất sét vừa dủ 3kg) cho heo liếm tự do cũng chỉ hết khoảng 20-25 gam/con/ ngày. Thức ăn của heo rừng lai chủ yếu là thực vật. Không nên lạm dụng thức ăn giàu dinh dưỡng để nuôi heo rừng lai vì nó sẽ làm cho phẩm chất thịt của heo rừng lai bị biến đổi và nhiều khi làm cho heo bị bệnh tiêu chảy... Heo ăn thức ăn xanh tươi ít uống nước, tuy nhiên cũng cần có đủ nước sạch và mát cho heo uống tự do. Nước không có ý nghĩa về mặt dinh dưỡng, nhưng có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của heo, nhất là khi thời tiết nắng nóng... Hàng ngày phải vệ sinh chuồng trại, dọn bỏ thức ăn thừa, rửa sạch máng ăn, máng uống… (còn nữa) Chăm sóc nuôi dưỡng: Heo rừng lai thích hợp với phương thức nuôi chăn thả trong vườn cây có rào dậu hay chăn thả tự nhiên, ít có sự tác động của con người. Heo rừng lai rất dễ nuôi, hiệu quả kinh tế cao. Khẩu phần thức ăn chủ yếu là thức ăn tươi sống, rau, củ quả, mầm cây, rễ cây, thức ăn tinh gồm hạt ngũ cốc các loại, thức ăn bổ sung muối khoáng như tro bếp, đất sét. . . Ngoài ra, cũng có thể bổ sung vào chuồng nuôi hoặc vườn nuôi chăn thả một số thức ăn tinh hỗn hợp, xương, bột xương, bột sò, hỗn hợp đá liếm… cho heo ăn tự do có vậy thì răng nanh mới bị cùn bớt. Heo đực giống: Quản lý và chăm sóc tốt, 1 heo đực có thể phối 5- 10 heo cái. Heo đực giống phải nuôi riêng và có chế độ bồi dưỡng, nhất là thức ăn tinh giàu đạm. Ngày phối giống bổ sung thêm thức ăn tinh, 1 -2 quả trứng, muối khoáng, sinh tố cho ăn tự do...
- Heo cái giống: Heo rừng lai mắn đẻ, đẻ nhiều con, mỗi năm có thể đẻ 2 lứa, mỗi lứa 6-7 con, cá biệt có lứa đẻ 9-10 con và khéo nuôi con (nuôi con rất giỏi). Trong tự nhiên, khi đẻ heo mẹ tự chăm sóc, nuôi dương con cái và tự tách bầy khi con lớn… Heo rừng lai sinh sản tự nhiên quanh năm. Vấn đề cơ bản là theo dõi biểu hiện lên giống và xác định thời điểm phối giống thích hợp. Thời gian mang thai 3 tháng, 3 tuần, 3 ngày (114 - 115 ngày) thì đẻ. Đối với heo nái mang thai, 2 tháng đầu mang thai cho ăn khẩu phần thức ăn bình thường rau, củ, quả, hạt ngũ cốc các loại… có thể bổ sung thêm thức ăn tinh hỗn hợp, 15g muối, 20g khoáng mỗi ngày. Sau 2 tháng đến khi đẻ cần thiết phải bổ sung thêm thức ăn tinh giàu dinh dưỡng, nhất là đạm, khoáng, sinh tố… Ngày heo đẻ có thể cho heo ăn cháo loãng, ít muối, ít rau xanh để đề phòng sốt sữa... Heo mang thai nên nuôi riêng để tiện chăm sóc nuôi dưỡng... Đối vối heo nái nuôi con, khẩu phần thức ăn phải đảm bảo số lượng, chất lượng và chủng loại. Khi heo con được 1,5-2 tháng tuổi đã ăn được thức ăn do con người cung cấp thì cho mẹ ăn khẩu phần ăn bình thường. Không nên phối giống cho heo nái động dục trong thời kỳ nuôi con, vì khó thụ thai hoặc thụ thai nhưng số lượng và chất lượng heo con sinh ra không đạt yêu cầu. Heo con: Heo sơ sinh màu lông đen, có những sọc nâu vàng chạy dọc thân, không cần đỡ đẻ, cắt rốn, chỉ khoảng 30 phút đến 1 tiếng đồng hồ heo con đã có thể đứng dậy bú mẹ. 15-20 ngay chạy lon ton và bắt đầu tập ăn cỏ, cây. Heo co được 1,5-2 tháng tuổi đã cứng cáp, ăn được thức ăn do con người cung cấp thì cai sữa, tách bầy làm giống… Heo sơ slnh cô thề đạt 300- Heo sơ sinh có thể đạt 300-500 gr/con, 1 tháng tuổi 3-5 kg, 2 tháng tuổi 8-10 kg, 6 tháng tuổi 20- 25 kg, 12 tháng tuổi có thể đạt 60- 70% trọng lượng trưởng thành. Với cách nuôi và chế độ dinh dưỡng thông thường, sau 6 tháng nuôi, heo con có thể đạt trọng lượng 25kg và bán thịt. Hàng ngày, nên cho heo con vận động và tiếp xúc gần gũi với con người. Công tác thú y: Heo rừng lai là vật nuôi mới được lai tạo, sức đề phòng cao, ít dịch bệnh. Tuy nhiên, heo rừng lai cũng thường bị một số bệnh như: Dịch tả, tiêu chảy, tụ huyết trùng, lở mồm long móng, bệnh sán lá, bệnh ghẻ lở và một số bệnh khác... Khi heo rừng lai mắc một số bệnh về đường tiêu hoá có thể dùng các loại thuốc trị đau bụng, sình bụng, đầy hơi, khó tiêu... Cho uống hay chích, hoặc có thể dùng 5-10 kg rau dừa dại cho heo ăn hoặc bổ sung thức ăn, nước uống đắng, chát như ổi xanh, cà rốt, rễ cau, rễ dừa... cũng có thể khỏi. Chăm sóc nuôi dưỡng tốt, ăn uống sạch sẽ, thức ăn đảm bảo vệ sinh và giá trị dinh dưỡng, chuồng trại luôn sạch sẽ... Cần áp dụng tốt các biện pháp an toàn sinh học như Vệ sinh, sát trùng chuồng trại, cách ly khu vực chăn nuôi với các khu vực xung quanh... định kì tiêm phòng
- các bệnh truyền nhiễm như phó thương hàn, dịch tả, lở mồm long móng (FMD), E.coli, dại… theo đặc điểm dịch tễ học của vùng và qui định của cơ quan thú y. Khi thời tiết thay đổi hoặc trạng thái sức khoẻ đàn heo có biểu hiện bệnh, cần thiết phải bổ sung kháng sinh vào thức ăn hoặc nước uống cho heo theo quy trình "dùng thuốc 3 ngày, nghỉ 7 hoặc 10 ngày, rồi dùng tiếp 3 ngày, cứ thế cho đến khi đàn heo trở lại bình thường, với liều phòng chỉ bằng 1/2-1/3 liều điều trị… Nuôi heo rừng lai tận dụng được nguồn thức ăn tự nhên January 13th, 2010 | admin | 0 Comments » Tại tỉnh khánh hòa vài năm gần đây đã có trên 20 hộ dân nuôi thử nghiệm heo rừng. Trong số đó có mô hình nuôi thử nghiệm của hội làm vườn (thành viên của LHCHKHKT tỉnh) ở Vạn Ninh và Nha Trang được nuôi dưới tán rừng, dưới tán vườn cây ăn quả điểm lợi thế của nuôi heo rừng lai là kỹ thuật nuôi đơn giản, hiệu quả kinh tế cao. I. Kỹ thuật nuôi 1.Chuồng nuôi Theo các hộ dân, để làm chuồng nuôi heo rừng cần lưới thép B40 cao khoảng 1,5m trở lên quây xung quanh khu vực nuôi dưới tán cây rừng hoặc tán cây vườn nhà. Cần làm nhà lán tránh mưa, một số ô chuồng nhỏ (tùy theo quy mô nuôi). Theo ông Hoàng Tám, chủ tịch Hội làm vườn tỉnh Khánh Hòa: tùy điều kiện đất đai, vốn liếng, quy mô và mục đích nuôi heo sinh sản hoặc cung cấp thịt, có thể bố trí và xây dựng chuồng trại khác nhau nhưng nhìn chung phải đảm bảo yếu tố rộng, thoáng. 2. Thức án Thức ăn cho heo rừng chủ yếu là sản phẩm nông nghiệp, chuối cây, cỏ bắp (chiếm khoảng 60 – 70% thành phần thức ăn) và một phần cám gạo. Ông Lê Dương (Suối Tân, Cam Lâm) và ông Phạm Minh Thông (Ninh Sơn, Ninh Hòa) cho biết: “mỗi ngày hai bữa, chúng tôi trộn cám gạo, bắp với rau lang, rau muống cho heo ăn tươi sống. Ngoài ra, bổ sung cỏ voi và chuối cây cho heo “lai rai” cây ngày”. 3. Tập tính của heo rừng Tại khánh hòa, qua thực tế nuôi 2 giống heo rừng lai có nguồn gốc Thái Lan thì các giống heo này phát triển tốt trong điều kiện nuôi đơn giản. Đàn heo sinh trưởng ổn định, chưa phát hiện dịch bệnh gì. Heo rừng lai vẫn giữ lối sống bầy đàn, thích vận động ở không gian rộng, thích ủi đất. đầm nước khi mùa nắng nóng. Tuy vẫn giữ những đặc tính hoang dã của heo rừng nhưng do đã được thuần hóa nên
- heo rừng lai thuần tính, có thể tiếp cận để chăm sóc. Heo nái khi sinh sản tự tìm ổ đẻ, không cần sự giúp đỡ của con ngời. Heo con sau khi ra đời nhanh chóng khỏe mạnh, chạy nhảy, được tách mẹ sau 1 tháng rưỡi đến 2 tháng. Ông Hoàng Tám, chủ tịch Hội làm vườn tỉnh, bắt đầu nuôi heo rừng lai từ tháng 7-2007 với 2 loại giống heo rừng có nguồn gốc Thái Lan (một giống có lông màu nâu bạc má và một giống có lông màu đen tuyền (moocpa)) đã được thuần hóa. Từ 23 con giống ban đấu, đến nay, sau hơn 1 năm nuôi thử nghiệm, đàn heo của gia đình ông phát triển tốt. Trong số 16 con nái, chỉ có 1 con chưa đẻ. Phần lớn, số nái đẻ 2 lứa, thậm chí có con đã đẻ được 3 lứa. Đến lứa thứ 2, bình quân 7 con/nái. Số con nhiều nhất 1 lứa đạt được là 11. Cả 2 giống nuôi đều phát triển tốt nên có thời điểm tổng đàn heo rừng lai của gia đình ông lên đến 100 con. II. Hiệu quả kinh tế của mô hình Hiện nay, nuôi heo rừng lai được đánh giá là một hướng đi có triển vọng. Vì đây là một nghề nuôi mới, lại đang còn ở thời kỳ đầu nên sinh lợi cao. Theo ông Phan Văn Dậu (Vạn Phú, Vạn Ninh), gia đình ông đấu tư tổng cộng 50 triệu đồng. trong đó 26 triệu đồng cho 7 con heo giống, 24 triệu đồng cho chi phí chuồng trại ban đầu sau 2 năm, lúc cao điểm, đàn heo của ông phát triển đến 135 con, trong đó có 35 con là heo nái. Ông đã xuất bán 40 con giống, thu về 195 triệu đồng. Như vậy, trừ mọi chi phí, gia đình ông còn lãi đàn heo rừng lai 95 con, trị giá khoảng 700 triệu đồng. Hiện nay, giá heo rừng lai giống bán phổ biến 300 ngàn đồng/kg. Heo giống 15 – 17kg có giá khoảng 5 triệu đồng, con giống 5 – 7kg có giá khoảng 3 triệu đồng. Đang ở thời kỳ mở rộng chăn nuôi nên các hộ nuôi heo rừng lai mới chỉ dừng lại ở khâu bán giống, chưa bán thịt thương phẩm ra thị trường. Mặt khác, hiện cung chưa đủ cầu nên giá heo giống cao là tất nhiên. Vì vậy, việc nuôi heo rừng lai hiện nay thực sự mang lại hiệu quả kinh tế rất cao. III. Định hướng phát triển Ông Hoàng Tám cũng như những hộ dân chia sẻ: khó khăn lớn nhất hiện nay để phát triển rộng rãi mô hình nuôi heo rừng lai là vấn đề con giống. Giá khoảng 300 ngàn đồng/kg con giống là trở ngại lớn nhất của người nuôi. Ông Lê Dương cho biết: “hiện giá heo giống khá cao nên chúng tôi khó mua được số lượng nhiều’. Chính vì thế, tháng 4-2008, khi gia đinh ông bắt đầu nuôt heo rừng lai cũng chỉ có thể đầu tư 1 cặp giống. Với giá heo giống cao như vậy, những nông dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số ở vùng núi, nơi có điều kiện thuận lợi để phát triển nuôi heo rừng lai rất khó tiếp cận được đối tượng nuôi này. Bên cạnh đó, vấn đề kỹ thuật cũng được ông Nguyễn Lâm Thao, chuyên viên Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Khánh Hòa lưu ý. Người dân hiện nuôi heo rừng lai chủ yếu có nguồn gốc nước ngoài đã được thuần hóa. Nhưng đến nay, Việt Nam chưa có công trình nghiên cứu được công bố về heo rừng lai. Những thông tin về việc lai tạo giống, chỉ số thức ăn/kg trọng lượng, hệ số sinh sản… chỉ có trên những tài liệu sao chép ban đầu. Mặt khác, mặc dù nuôi heo rừng lai có nhiều ưu thế như: tận dụng nguồn thức ăn tự nhiên nhiều hơn, sức cải tạo đối với vật nuôi tốt, phẩm cấp thịt cao, chăm
- sóc nuôi dưỡng đơn giản… nhưng hiện nay mới chỉ dừng lại ở việc sản xuất giống chứ chưa ra thịt thương phẩm nên chưa tính toán chính xác, khoa học hiệu quả kinh tế đối tượng nuôi này. Bên cạnh đó, vấn đề thị trường tiêu thụ không chỉ là băn khoăn của các ông Lê Dương, Phạm Minh Thông. Theo ông Hoàng Tám, để phát triển nuôi heo rừng lai thành một nghề chăn nuôi hàng hóa ổn định, lâu dài, chính quyền địa phơng và ngành chuyên môn cần quy hoạch theo từng vùng phù hợp. Cần có công trình nghiên cứu khoa học về kỹ thuật sản xuất giống và nuôi heo rừng lai thương phẩm; đồng thời, hình thành được thị trường tiêu thụ sản phẩm. Để chủ động nguồn giống, Liên chi Hội khoa học học kỹ thuật (LHCHKHKT) và Hội làm vườn tỉnh đã định hướng lai tạo heo rừng lai với heo đen của đồng bào dân tộc thiểu số để tạo ra đối tượng nuôi cung cấp nguồn thực phẩm sạch, chất lượng cao. “Sắp tới LHCHKHKT và Hội làm vườn tỉnh sẽ chọn một số hộ đồng bào dân tộc thiểu số để hỗ trợ nuôi thí điểm mô hình này nhằm phát triển nghề nuôi heo rừng lai, góp phần cải thiện đời sống người dân, nhất là người dân miền núi”- ông Bùi Mau, chủ tịch LHCHKHKT tỉnh cho biết.
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Kỹ thuật nuôi heo rừng lai
3 p | 1130 | 209
-
Kỹ thuật nuôi heo rừng lai (2)
3 p | 328 | 167
-
Ebook Kỹ thuật nuôi heo rừng lai - Việt Chương
89 p | 324 | 164
-
Kỹ thuật nuôi heo rừng thuần chủng
5 p | 230 | 110
-
Ebook 100 Công thức pha trộn thức ăn nuôi heo gia đình - Võ Văn Ninh
183 p | 156 | 77
-
Kinh nghiệm nuôi bộ heo con trong chăn nuôi heo
5 p | 237 | 63
-
Kinh nghiệm chăn nuôi heo rừng quy mô trang trại hộ gia đình
2 p | 74 | 18
-
Kinh nghiệm nuôi xen ghép trên vùng đầm phá Thừa Thiên Huế
5 p | 125 | 18
-
Kinh nghiệm nuôi rắn Ráo Trâu, rắn Hổ Mang
4 p | 83 | 10
-
Hướng dẫn kinh nghiệm nuôi rắn
3 p | 56 | 10
-
Trị Bệnh Cho Heo Rừng Lai
4 p | 49 | 10
-
Kinh nghiệm nuôi bộ heo con
4 p | 62 | 7
-
Nuôi Heo Rừng Ở Bến Tre
4 p | 73 | 6
-
Nuôi Heo Rừng Giữa Miệt Vườn Sông Nước
4 p | 46 | 4
-
Sinh Sản Của Heo Rừng Lai
4 p | 44 | 4
-
Đặc Điểm Của Heo Rừng
6 p | 41 | 3
-
Một Số Kinh Nghiệm Nuôi Rùa Sinh Sản
4 p | 45 | 3

markdown:
# Kinh nghiệm nuôi heo rừng lai
Chia sẻ: Nguyen Van Long | Ngày: | Loại File: DOC | Số trang:7
lượt xem 148
download
![](http://image1.tailieu.vn/document/thumbnail/2010/20100718/lonto88dn/80x100/ky_thuat_nuoi_heo_rung_lai_4485.jpg)
##
Kinh nghiệm nuôi heo rừng lai
[Vui lòng tải xuống để xem tài liệu đầy đủ](javascript:void(0);)
Download
![](http://static1.tailieu.vn/b2013az/templates/version1/default/images/down16x21.png)
Ngày nay nhu cầu tiêu thụ sản phẩm chăn nuôi của nhân dân ngày càng cao, đặc biệt là các loai thịt đặc sản quý hiếm. Một trong những động vật hoang dã được nhiều người Việt Nam ưa chuộng đó là lợn rừng. Thuần hóa lợn rừng, lai tạo với lợn nhà đang được nhiều trang trại và các cơ sở chăn nuôi của nước ta nghiên cứu và ứng dụng.
Bình luận(0)
[Đăng nhập để gửi bình luận!](javascript:void(0);)
##
Nội dung Text: Kinh nghiệm nuôi heo rừng lai
- Kỹ thuật nuôi heo rừng lai Ngày nay nhu cầu tiêu thụ sản phẩm chăn nuôi của nhân dân ngày càng cao, đặc biệt là các loai thịt đặc sản quý hiếm. Một trong những động vật hoang dã được nhiều người Việt Nam ưa chuộng đó là lợn rừng. Thuần hóa lợn rừng, lai tạo với lợn nhà đang được nhiều trang trại và các cơ sở chăn nuôi của nước ta nghiên cứu và ứng dụng. Giống và đặc điểm giống: Tên gọi: Heo rừng lai là con lai giữa heo rừng đực với heo nái là heo địa phương thả rông của người dân tộc thường nuôi (giống heo gần như hoang dã) tạo ra con lai với ưu thế lai cao của cả bố và mẹ: Có sức đề kháng mạnh, khả năng chịu đựng kham khổ với môi trường sống tự nhiên cao, ít dịch bệnh, tỷ lệ hao hụt rất thấp. . . Vóc dáng: Heo rừng lai cân đối, nhanh nhẹn, di chuyển linh hoạt, hơi gầy, dài đòn, lưng thẳng, bụng thon, chân dài và nhỏ, cổ dài, đầu nhỏ, mõm dài và nhọn, tai nhỏ vểnh và thính, răng nanh phát triển mạnh, da lông màu hung đen hay xám đen, một gốc chân lông có 3 ngọn, iô.ng dọc theo sống lưng và cổ dày, dài và cứng hơn, ánh mắt lấm lét trông hoang dã… Trọng lượng lúc trưởng thành (con đực thường lớn hơn con cái), con đực nặng 50 - 70 kg, con cái nặng 30- 40kg… Tập tính sinh hoạt và môi trường sống: Heo rừng lai hơi nhút nhát, thính giác, khứu giác tốt, sinh hoạt bầy đàn và chọn lọc tự nhiên thể hiện tính hoang dã... Thích sống theo bầy đàn nhỏ vài ba con, heo đực thường thích sống một mình (trừ khi heo cái động dục). Môi trường sống thích hợp là vườn cây, trảng cỏ gần ao hồ... Thích hoạt động về ban đêm, ban ngày tìm nơi yên tĩnh, kín đáo để ngủ, nghỉ... Giá trị và thị trường: Thịt heo rừng lai màu hơi nhạt, không đỏ như thịt heo nhà, nhưng nhiều nạc, ít mỡ, da mỏng và dồn, thịt dòn thơm ngon rất đặc trưng, hàm lượng Cholerteron thấp, người tiêu dùng rất ưa chuộng nên bán được giá cao... Thấy được giá trị của heo rừng, những năm gần đây, nhiều hộ gia đình ở các tỉnh như Đồng Nai, Bình Dương, Bình Phước... đã tổ chức thuần hoá heo rừng, tổ chức lai tạo, chăm sóc nuôi dưỡng heo rừng lai, tổ chức liên doanh, liên kết tiêu thụ sản phẩm với các nhà hàng, khách sạn ở các thành phố lớn mang lại hiệu quả kinh tế cao. Chọn giống và phối giống: Chọn giống: Chọn những con đầu thanh, ngực sâu, mình nở, hoạt bát, lưng thẳng, bụng to vừa phải, hông rộng, lông mịn, bốn chân chắc khoẻ, bộ phận sinh dục phát triển và hoạt động tốt. Nếu có điều
- kiện nên chọn lọc qua đời trước (dòng, giống bố mẹ, ông bà...), qua bản thân (ngoại hình, khả năng thích nghi, khả năng sản xuất...) và qua đời sau. Ghép đôi giao phối: Tốt nhất, nên cho heo rừng lai cái phối giống với heo rừng đực hoặc cho heo rừng lai cái phối giống với heo rừng lai đực để tạo ra con lai thương phẩm nuôi thịt… Phối giống và thời điểm phối giống thích hợp: Bỏ qua 1-2 lần động dục đầu tiên, vì cơ thể chưa hoàn thiện, trứng rụng ít, phối giống, đậu thai hiệu quả thấp. Chu kỳ lên động dục của heo là 21 ngày, thời gian động dục kéo dài 3-5 ngày. Thời điểm phối giống thích hợp vào cuối ngày thứ 2 hoặc đầu ngày thứ 3 (tuỳ theo giống, tuổi), cho nên cần theo dõi biểu hiện của heo lên giống. Khi âm hộ chuyển từ màu hồng tươi sang màu hồng tái, có nếp nhăn và dịch nhờn tiết ra nhiều, tai chĩa về phía trước, có phản xạ đứng im (mê ì) là thời điểm phối giống thích hợp nhất. Khi heo nái có dấu hiệu động dục ta cho heo đực vào vườn nuôi heo cái hay cho heo cái vào vườn nuôi heo đực. Heo đực sẽ phối giống liên tục, bất kể ngày đêm đến khi nào heo cái không chịu nữa mới thôi. Có thể cho phối kép 2 lần vào lúc sáng sớm và chiều mát (hoặc ngược lại). Sau 21 ngày, heo cái không động dục trở lại, có thể heo cái đã có bầu. Chuồng trại: Chuồng trại rất đơn giản, tuy nhiên, phải nắm vững một số đặc điểm và tập tính của heo rừng lai để bố trí chuồng trại. Nên chọn chỗ đất cao và thoát nước để bố trí nuôi. Chỗ nuôi cũng nên có nguồn nước sạch. Nó không những cung cấp đủ nước cho heo uống mà quan trọng hơn là nó sẽ duy trì được hệ thực vật phong phú tại nơi nuôi chúng và giữ được độ ẩm thích hợp. Chuồng trại càng cách xa khu dân cư và đường sá càng tốt. Bản năng hoang dã đã đưa chúng vào tình trạng hết sức cảnh giác và luôn hoảng hốt bỏ chạy khi nghe có tiếng động. Ta có thể nuôi heo rừng lai theo kiểu nhốt trong chuồng hoặc nuôi theo kiều thả rông trong những khu vực có cây xanh, có rào che chắn xung quanh. Điều quan trọng là hệ thống hàng rào phải hết sức chắc chắn. Ta có thể vây lưới B40 thành các vườn nuôi tự nhiên; có móng kiên cố (vì heo rừng lai hay đào hang), mỗi vườn nuôi rộng 50-100m2 (tuỳ theo khả năng đất đai) trong đó có chuông nuôi rộng 20- 30m2 nuôi khoảng 4- 5 heo cái trưởng thành, chúng sẽ sống và sinh sản trực tiếp trung khu vực này. Heo đực giống nuôi riêng, mỗi con một vườn, mỗi vườn nuôi rộng 40- 50m2 trong đó có chuồng nuôi rộng 5-10m2 Chuồng nuôi, có mái che mưa, che nắng, cao trên 2,5m; nền đất tự nhiên, có độ dốc 2-3%... đảm bảo thông thoáng, sạch sẽ, mát mẻ về mùa hè, ấm áp về mùa đông, tránh mưa tạt, gió lùa…
- Với quy mô ban đầu nuôi 10 con (1 đực, 9 cái) cần có 3 vườn nuôi. Hai vườn nuôi heo cái sinh sản, mỗi vườn rộng 50-100m2 trong đó có 2 chuồng nuôi, mỗi chuồng rộng 20- 30m2. Một vườn nuôi heo đực giống rộng 40- 50m2 trong đó có chuồng nuôi rộng 5-10m2... Thức ăn và khẩu phần thức ăn: Bao gồm, thức ăn xanh tươi (cỏ, cây các loại), thức ăn tinh (hạt ngũ cốc, củ quả, mầm cây, rễ cây các loại), muối khoáng như tro bếp, đất sét, hỗn hợp đá liếm... Thực tế cho thấy, heo rừng thường tìm đến nương rẫy mới đốt kiếm tro, đất sét để ăn. Khẩu phần thức ăn cho heo rừng lai thông thường: 50% là rau, củ, quả các loại (có thể sản xuất tại trang trại), 50% là cám, gạo, ngũ cốc các loại, hèm bia, bã đậu... Mỗi ngày cho ăn 2 lần (sáng, chiều), một con heo lai trưởng thành tiêu thụ hết khoảng 2,0 -3, 0kg thức ăn các loại. Thức ăn cho heo rừng lai, do con người cung cấp có thể thiếu dinh dưỡng, nhất là đạm, khoáng và sinh tố... cho nên ngoài việc bổ sung thức ăn tinh giàu đạm, sinh tố, cần thiết phải bổ sung thêm đá liếm cho heo. Hỗn hợp đá liếm bổ sung khoáng có thể mua hay tự trộn theo tỷ lệ (muối ăn 100g; sắt sunphát 100g; đồng sunphát 50g; diêm sinh 100g; vôi tôi 1.000g... đất sét vừa dủ 3kg) cho heo liếm tự do cũng chỉ hết khoảng 20-25 gam/con/ ngày. Thức ăn của heo rừng lai chủ yếu là thực vật. Không nên lạm dụng thức ăn giàu dinh dưỡng để nuôi heo rừng lai vì nó sẽ làm cho phẩm chất thịt của heo rừng lai bị biến đổi và nhiều khi làm cho heo bị bệnh tiêu chảy... Heo ăn thức ăn xanh tươi ít uống nước, tuy nhiên cũng cần có đủ nước sạch và mát cho heo uống tự do. Nước không có ý nghĩa về mặt dinh dưỡng, nhưng có ý nghĩa hết sức quan trọng đối với sự tồn tại và phát triển của heo, nhất là khi thời tiết nắng nóng... Hàng ngày phải vệ sinh chuồng trại, dọn bỏ thức ăn thừa, rửa sạch máng ăn, máng uống… (còn nữa) Chăm sóc nuôi dưỡng: Heo rừng lai thích hợp với phương thức nuôi chăn thả trong vườn cây có rào dậu hay chăn thả tự nhiên, ít có sự tác động của con người. Heo rừng lai rất dễ nuôi, hiệu quả kinh tế cao. Khẩu phần thức ăn chủ yếu là thức ăn tươi sống, rau, củ quả, mầm cây, rễ cây, thức ăn tinh gồm hạt ngũ cốc các loại, thức ăn bổ sung muối khoáng như tro bếp, đất sét. . . Ngoài ra, cũng có thể bổ sung vào chuồng nuôi hoặc vườn nuôi chăn thả một số thức ăn tinh hỗn hợp, xương, bột xương, bột sò, hỗn hợp đá liếm… cho heo ăn tự do có vậy thì răng nanh mới bị cùn bớt. Heo đực giống: Quản lý và chăm sóc tốt, 1 heo đực có thể phối 5- 10 heo cái. Heo đực giống phải nuôi riêng và có chế độ bồi dưỡng, nhất là thức ăn tinh giàu đạm. Ngày phối giống bổ sung thêm thức ăn tinh, 1 -2 quả trứng, muối khoáng, sinh tố cho ăn tự do...
- Heo cái giống: Heo rừng lai mắn đẻ, đẻ nhiều con, mỗi năm có thể đẻ 2 lứa, mỗi lứa 6-7 con, cá biệt có lứa đẻ 9-10 con và khéo nuôi con (nuôi con rất giỏi). Trong tự nhiên, khi đẻ heo mẹ tự chăm sóc, nuôi dương con cái và tự tách bầy khi con lớn… Heo rừng lai sinh sản tự nhiên quanh năm. Vấn đề cơ bản là theo dõi biểu hiện lên giống và xác định thời điểm phối giống thích hợp. Thời gian mang thai 3 tháng, 3 tuần, 3 ngày (114 - 115 ngày) thì đẻ. Đối với heo nái mang thai, 2 tháng đầu mang thai cho ăn khẩu phần thức ăn bình thường rau, củ, quả, hạt ngũ cốc các loại… có thể bổ sung thêm thức ăn tinh hỗn hợp, 15g muối, 20g khoáng mỗi ngày. Sau 2 tháng đến khi đẻ cần thiết phải bổ sung thêm thức ăn tinh giàu dinh dưỡng, nhất là đạm, khoáng, sinh tố… Ngày heo đẻ có thể cho heo ăn cháo loãng, ít muối, ít rau xanh để đề phòng sốt sữa... Heo mang thai nên nuôi riêng để tiện chăm sóc nuôi dưỡng... Đối vối heo nái nuôi con, khẩu phần thức ăn phải đảm bảo số lượng, chất lượng và chủng loại. Khi heo con được 1,5-2 tháng tuổi đã ăn được thức ăn do con người cung cấp thì cho mẹ ăn khẩu phần ăn bình thường. Không nên phối giống cho heo nái động dục trong thời kỳ nuôi con, vì khó thụ thai hoặc thụ thai nhưng số lượng và chất lượng heo con sinh ra không đạt yêu cầu. Heo con: Heo sơ sinh màu lông đen, có những sọc nâu vàng chạy dọc thân, không cần đỡ đẻ, cắt rốn, chỉ khoảng 30 phút đến 1 tiếng đồng hồ heo con đã có thể đứng dậy bú mẹ. 15-20 ngay chạy lon ton và bắt đầu tập ăn cỏ, cây. Heo co được 1,5-2 tháng tuổi đã cứng cáp, ăn được thức ăn do con người cung cấp thì cai sữa, tách bầy làm giống… Heo sơ slnh cô thề đạt 300- Heo sơ sinh có thể đạt 300-500 gr/con, 1 tháng tuổi 3-5 kg, 2 tháng tuổi 8-10 kg, 6 tháng tuổi 20- 25 kg, 12 tháng tuổi có thể đạt 60- 70% trọng lượng trưởng thành. Với cách nuôi và chế độ dinh dưỡng thông thường, sau 6 tháng nuôi, heo con có thể đạt trọng lượng 25kg và bán thịt. Hàng ngày, nên cho heo con vận động và tiếp xúc gần gũi với con người. Công tác thú y: Heo rừng lai là vật nuôi mới được lai tạo, sức đề phòng cao, ít dịch bệnh. Tuy nhiên, heo rừng lai cũng thường bị một số bệnh như: Dịch tả, tiêu chảy, tụ huyết trùng, lở mồm long móng, bệnh sán lá, bệnh ghẻ lở và một số bệnh khác... Khi heo rừng lai mắc một số bệnh về đường tiêu hoá có thể dùng các loại thuốc trị đau bụng, sình bụng, đầy hơi, khó tiêu... Cho uống hay chích, hoặc có thể dùng 5-10 kg rau dừa dại cho heo ăn hoặc bổ sung thức ăn, nước uống đắng, chát như ổi xanh, cà rốt, rễ cau, rễ dừa... cũng có thể khỏi. Chăm sóc nuôi dưỡng tốt, ăn uống sạch sẽ, thức ăn đảm bảo vệ sinh và giá trị dinh dưỡng, chuồng trại luôn sạch sẽ... Cần áp dụng tốt các biện pháp an toàn sinh học như Vệ sinh, sát trùng chuồng trại, cách ly khu vực chăn nuôi với các khu vực xung quanh... định kì tiêm phòng
- các bệnh truyền nhiễm như phó thương hàn, dịch tả, lở mồm long móng (FMD), E.coli, dại… theo đặc điểm dịch tễ học của vùng và qui định của cơ quan thú y. Khi thời tiết thay đổi hoặc trạng thái sức khoẻ đàn heo có biểu hiện bệnh, cần thiết phải bổ sung kháng sinh vào thức ăn hoặc nước uống cho heo theo quy trình "dùng thuốc 3 ngày, nghỉ 7 hoặc 10 ngày, rồi dùng tiếp 3 ngày, cứ thế cho đến khi đàn heo trở lại bình thường, với liều phòng chỉ bằng 1/2-1/3 liều điều trị… Nuôi heo rừng lai tận dụng được nguồn thức ăn tự nhên January 13th, 2010 | admin | 0 Comments » Tại tỉnh khánh hòa vài năm gần đây đã có trên 20 hộ dân nuôi thử nghiệm heo rừng. Trong số đó có mô hình nuôi thử nghiệm của hội làm vườn (thành viên của LHCHKHKT tỉnh) ở Vạn Ninh và Nha Trang được nuôi dưới tán rừng, dưới tán vườn cây ăn quả điểm lợi thế của nuôi heo rừng lai là kỹ thuật nuôi đơn giản, hiệu quả kinh tế cao. I. Kỹ thuật nuôi 1.Chuồng nuôi Theo các hộ dân, để làm chuồng nuôi heo rừng cần lưới thép B40 cao khoảng 1,5m trở lên quây xung quanh khu vực nuôi dưới tán cây rừng hoặc tán cây vườn nhà. Cần làm nhà lán tránh mưa, một số ô chuồng nhỏ (tùy theo quy mô nuôi). Theo ông Hoàng Tám, chủ tịch Hội làm vườn tỉnh Khánh Hòa: tùy điều kiện đất đai, vốn liếng, quy mô và mục đích nuôi heo sinh sản hoặc cung cấp thịt, có thể bố trí và xây dựng chuồng trại khác nhau nhưng nhìn chung phải đảm bảo yếu tố rộng, thoáng. 2. Thức án Thức ăn cho heo rừng chủ yếu là sản phẩm nông nghiệp, chuối cây, cỏ bắp (chiếm khoảng 60 – 70% thành phần thức ăn) và một phần cám gạo. Ông Lê Dương (Suối Tân, Cam Lâm) và ông Phạm Minh Thông (Ninh Sơn, Ninh Hòa) cho biết: “mỗi ngày hai bữa, chúng tôi trộn cám gạo, bắp với rau lang, rau muống cho heo ăn tươi sống. Ngoài ra, bổ sung cỏ voi và chuối cây cho heo “lai rai” cây ngày”. 3. Tập tính của heo rừng Tại khánh hòa, qua thực tế nuôi 2 giống heo rừng lai có nguồn gốc Thái Lan thì các giống heo này phát triển tốt trong điều kiện nuôi đơn giản. Đàn heo sinh trưởng ổn định, chưa phát hiện dịch bệnh gì. Heo rừng lai vẫn giữ lối sống bầy đàn, thích vận động ở không gian rộng, thích ủi đất. đầm nước khi mùa nắng nóng. Tuy vẫn giữ những đặc tính hoang dã của heo rừng nhưng do đã được thuần hóa nên
- heo rừng lai thuần tính, có thể tiếp cận để chăm sóc. Heo nái khi sinh sản tự tìm ổ đẻ, không cần sự giúp đỡ của con ngời. Heo con sau khi ra đời nhanh chóng khỏe mạnh, chạy nhảy, được tách mẹ sau 1 tháng rưỡi đến 2 tháng. Ông Hoàng Tám, chủ tịch Hội làm vườn tỉnh, bắt đầu nuôi heo rừng lai từ tháng 7-2007 với 2 loại giống heo rừng có nguồn gốc Thái Lan (một giống có lông màu nâu bạc má và một giống có lông màu đen tuyền (moocpa)) đã được thuần hóa. Từ 23 con giống ban đấu, đến nay, sau hơn 1 năm nuôi thử nghiệm, đàn heo của gia đình ông phát triển tốt. Trong số 16 con nái, chỉ có 1 con chưa đẻ. Phần lớn, số nái đẻ 2 lứa, thậm chí có con đã đẻ được 3 lứa. Đến lứa thứ 2, bình quân 7 con/nái. Số con nhiều nhất 1 lứa đạt được là 11. Cả 2 giống nuôi đều phát triển tốt nên có thời điểm tổng đàn heo rừng lai của gia đình ông lên đến 100 con. II. Hiệu quả kinh tế của mô hình Hiện nay, nuôi heo rừng lai được đánh giá là một hướng đi có triển vọng. Vì đây là một nghề nuôi mới, lại đang còn ở thời kỳ đầu nên sinh lợi cao. Theo ông Phan Văn Dậu (Vạn Phú, Vạn Ninh), gia đình ông đấu tư tổng cộng 50 triệu đồng. trong đó 26 triệu đồng cho 7 con heo giống, 24 triệu đồng cho chi phí chuồng trại ban đầu sau 2 năm, lúc cao điểm, đàn heo của ông phát triển đến 135 con, trong đó có 35 con là heo nái. Ông đã xuất bán 40 con giống, thu về 195 triệu đồng. Như vậy, trừ mọi chi phí, gia đình ông còn lãi đàn heo rừng lai 95 con, trị giá khoảng 700 triệu đồng. Hiện nay, giá heo rừng lai giống bán phổ biến 300 ngàn đồng/kg. Heo giống 15 – 17kg có giá khoảng 5 triệu đồng, con giống 5 – 7kg có giá khoảng 3 triệu đồng. Đang ở thời kỳ mở rộng chăn nuôi nên các hộ nuôi heo rừng lai mới chỉ dừng lại ở khâu bán giống, chưa bán thịt thương phẩm ra thị trường. Mặt khác, hiện cung chưa đủ cầu nên giá heo giống cao là tất nhiên. Vì vậy, việc nuôi heo rừng lai hiện nay thực sự mang lại hiệu quả kinh tế rất cao. III. Định hướng phát triển Ông Hoàng Tám cũng như những hộ dân chia sẻ: khó khăn lớn nhất hiện nay để phát triển rộng rãi mô hình nuôi heo rừng lai là vấn đề con giống. Giá khoảng 300 ngàn đồng/kg con giống là trở ngại lớn nhất của người nuôi. Ông Lê Dương cho biết: “hiện giá heo giống khá cao nên chúng tôi khó mua được số lượng nhiều’. Chính vì thế, tháng 4-2008, khi gia đinh ông bắt đầu nuôt heo rừng lai cũng chỉ có thể đầu tư 1 cặp giống. Với giá heo giống cao như vậy, những nông dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số ở vùng núi, nơi có điều kiện thuận lợi để phát triển nuôi heo rừng lai rất khó tiếp cận được đối tượng nuôi này. Bên cạnh đó, vấn đề kỹ thuật cũng được ông Nguyễn Lâm Thao, chuyên viên Sở Nông nghiệp và Phát triển nông thôn tỉnh Khánh Hòa lưu ý. Người dân hiện nuôi heo rừng lai chủ yếu có nguồn gốc nước ngoài đã được thuần hóa. Nhưng đến nay, Việt Nam chưa có công trình nghiên cứu được công bố về heo rừng lai. Những thông tin về việc lai tạo giống, chỉ số thức ăn/kg trọng lượng, hệ số sinh sản… chỉ có trên những tài liệu sao chép ban đầu. Mặt khác, mặc dù nuôi heo rừng lai có nhiều ưu thế như: tận dụng nguồn thức ăn tự nhiên nhiều hơn, sức cải tạo đối với vật nuôi tốt, phẩm cấp thịt cao, chăm
- sóc nuôi dưỡng đơn giản… nhưng hiện nay mới chỉ dừng lại ở việc sản xuất giống chứ chưa ra thịt thương phẩm nên chưa tính toán chính xác, khoa học hiệu quả kinh tế đối tượng nuôi này. Bên cạnh đó, vấn đề thị trường tiêu thụ không chỉ là băn khoăn của các ông Lê Dương, Phạm Minh Thông. Theo ông Hoàng Tám, để phát triển nuôi heo rừng lai thành một nghề chăn nuôi hàng hóa ổn định, lâu dài, chính quyền địa phơng và ngành chuyên môn cần quy hoạch theo từng vùng phù hợp. Cần có công trình nghiên cứu khoa học về kỹ thuật sản xuất giống và nuôi heo rừng lai thương phẩm; đồng thời, hình thành được thị trường tiêu thụ sản phẩm. Để chủ động nguồn giống, Liên chi Hội khoa học học kỹ thuật (LHCHKHKT) và Hội làm vườn tỉnh đã định hướng lai tạo heo rừng lai với heo đen của đồng bào dân tộc thiểu số để tạo ra đối tượng nuôi cung cấp nguồn thực phẩm sạch, chất lượng cao. “Sắp tới LHCHKHKT và Hội làm vườn tỉnh sẽ chọn một số hộ đồng bào dân tộc thiểu số để hỗ trợ nuôi thí điểm mô hình này nhằm phát triển nghề nuôi heo rừng lai, góp phần cải thiện đời sống người dân, nhất là người dân miền núi”- ông Bùi Mau, chủ tịch LHCHKHKT tỉnh cho biết.
CÓ THỂ BẠN MUỐN DOWNLOAD
-
Kỹ thuật nuôi heo rừng lai
3 p |
1130 |
209
-
Kỹ thuật nuôi heo rừng lai (2)
3 p |
328 |
167
-
Ebook Kỹ thuật nuôi heo rừng lai - Việt Chương
89 p |
324 |
164
-
Kỹ thuật nuôi heo rừng thuần chủng
5 p |
230 |
110
-
Ebook 100 Công thức pha trộn thức ăn nuôi heo gia đình - Võ Văn Ninh
183 p |
156 |
77
-
Kinh nghiệm nuôi bộ heo con trong chăn nuôi heo
5 p |
237 |
63
-
Kinh nghiệm chăn nuôi heo rừng quy mô trang trại hộ gia đình
2 p |
74 |
18
-
Kinh nghiệm nuôi xen ghép trên vùng đầm phá Thừa Thiên Huế
5 p |
125 |
18
-
Kinh nghiệm nuôi rắn Ráo Trâu, rắn Hổ Mang
4 p |
83 |
10
-
Hướng dẫn kinh nghiệm nuôi rắn
3 p |
56 |
10
-
Trị Bệnh Cho Heo Rừng Lai
4 p |
49 |
10
-
Kinh nghiệm nuôi bộ heo con
4 p |
62 |
7
-
Nuôi Heo Rừng Ở Bến Tre
4 p |
73 |
6
-
Nuôi Heo Rừng Giữa Miệt Vườn Sông Nước
4 p |
46 |
4
-
Sinh Sản Của Heo Rừng Lai
4 p |
44 |
4
-
Đặc Điểm Của Heo Rừng
6 p |
41 |
3
-
Một Số Kinh Nghiệm Nuôi Rùa Sinh Sản
4 p |
45 |
3

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Connection: close

Pragma: no-cache

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Set-Cookie: TLDEVNamespace=k3k34qof1vcfvr0qj6rre0k5r5; path=/; domain=.tailieu.vn; HttpOnly

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html; charset=UTF-8