markdown:
# Ôxy
[Oxi](/w/index.php?title=Oxi&redirect=no))
|Ôxy,
|8O
|
|![]()
[Quang phổ vạch](/wiki/Quang_ph%E1%BB%95_v%E1%BA%A1ch)của Ôxy [ký hiệu](/wiki/K%C3%BD_hi%E1%BB%87u_h%C3%B3a_h%E1%BB%8Dc) [plasma](/wiki/Plasma) [bảng tuần hoàn](/wiki/B%E1%BA%A3ng_tu%E1%BA%A7n_ho%C3%A0n)
|
|
[Số nguyên tử](/wiki/S%E1%BB%91_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD)( *Z*) [Khối lượng nguyên tử chuẩn](/wiki/Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD_l%C6%B0%E1%BB%A3ng)(±) ( *A* r) [Phân loại](/w/index.php?title=Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_(h%C3%B3a_h%E1%BB%8Dc)&action=edit&redlink=1) [phi kim](/wiki/Phi_kim) [Nhóm](/wiki/Nh%C3%B3m_(b%E1%BA%A3ng_tu%E1%BA%A7n_ho%C3%A0n)), [phân lớp](/wiki/Ph%C3%A2n_l%E1%BB%9Bp_(v%E1%BB%8F_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD)) [16](/wiki/Nh%C3%B3m_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%91_16), [p](/w/index.php?title=Ph%C3%A2n_l%E1%BB%9Bp_(v%E1%BB%8F_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD)_p&action=edit&redlink=1) [Chu kỳ](/wiki/Chu_k%E1%BB%B3_(b%E1%BA%A3ng_tu%E1%BA%A7n_ho%C3%A0n)) [Chu kỳ 2](/wiki/Chu_k%E1%BB%B3_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%91_2) [Cấu hình electron](/wiki/C%E1%BA%A5u_h%C3%ACnh_electron) 22s 22p 4 [Trạng thái vật chất](/wiki/Tr%E1%BA%A1ng_th%C3%A1i_v%E1%BA%ADt_ch%E1%BA%A5t) [Chất khí](/wiki/Ch%E1%BA%A5t_kh%C3%AD) [Nhiệt độ nóng chảy](/wiki/Nhi%E1%BB%87t_%C4%91%E1%BB%99_n%C3%B3ng_ch%E1%BA%A3y) [K](/wiki/Kelvin)(-218,79 °C, -361,82 °F) [Nhiệt độ sôi](/wiki/Nhi%E1%BB%87t_%C4%91%E1%BB%99_bay_h%C6%A1i) [Mật độ](/wiki/Kh%E1%BB%91i_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_ri%C3%AAng) [kPa](/wiki/Pascal_(%C4%91%C6%A1n_v%E1%BB%8B))) **·**cm −3 [Điểm tới hạn](/wiki/%C4%90i%E1%BB%83m_t%E1%BB%9Bi_h%E1%BA%A1n) [Nhiệt lượng nóng chảy](/wiki/Nhi%E1%BB%87t_n%C3%B3ng_ch%E1%BA%A3y) 2) 0,444 [kJ](/w/index.php?title=Joule_tr%C3%AAn_mole&action=edit&redlink=1) **·**mol −1 [Nhiệt bay hơi](/wiki/Nhi%E1%BB%87t_bay_h%C6%A1i) 2) 6,82 kJ **·**mol −1 [Nhiệt dung](/wiki/Nhi%E1%BB%87t_dung) 2)
29,378 J
**·**mol −1 **·**K −1
|P (Pa)||1||10||100||1 k||10 k||100 k|
|ở T (K)||61||73||90|[Trạng thái ôxy hóa](/wiki/Tr%E1%BA%A1ng_th%C3%A1i_%C3%B4xy_h%C3%B3a) [Oxit](/wiki/Oxit)trung hòa [Độ âm điện](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_%C3%A2m_%C4%91i%E1%BB%87n) [Năng lượng ion hóa](/wiki/N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_ion_h%C3%B3a) −1
Thứ hai: 3388,3 kJ·mol
−1
Thứ ba: 5300,5 kJ·mol
−1 [Bán kính liên kết cộng hóa trị](/wiki/B%C3%A1n_k%C3%ADnh_li%C3%AAn_k%E1%BA%BFt_c%E1%BB%99ng_h%C3%B3a_tr%E1%BB%8B) [66±2](/w/index.php?title=1_E-11_m&action=edit&redlink=1) [pm](/wiki/Pic%C3%B4m%C3%A9t) [Bán kính van der Waals](/wiki/B%C3%A1n_k%C3%ADnh_van_der_Waals) [152](/w/index.php?title=1_E-10_m&action=edit&redlink=1)pm [Cấu trúc tinh thể](/wiki/C%E1%BA%A5u_tr%C3%BAc_tinh_th%E1%BB%83) [Lập phương](/wiki/H%E1%BB%87_tinh_th%E1%BB%83_l%E1%BA%ADp_ph%C6%B0%C6%A1ng) [Vận tốc âm thanh](/wiki/V%E1%BA%ADn_t%E1%BB%91c_%C3%A2m_thanh) [m](/wiki/M%C3%A9t_tr%C3%AAn_gi%C3%A2y) **·**s −1 [Độ dẫn nhiệt](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_d%E1%BA%ABn_nhi%E1%BB%87t) -3W **·**m −1 **·**K −1 [Tính chất từ](/wiki/T%E1%BB%AB_h%E1%BB%8Dc) [Thuận từ](/wiki/Thu%E1%BA%ADn_t%E1%BB%AB) [Số đăng ký CAS](/wiki/S%E1%BB%91_%C4%91%C4%83ng_k%C3%BD_CAS)
|
|[NA](/w/index.php?title=Ngu%E1%BB%93n_t%E1%BB%B1_nhi%C3%AAn&action=edit&redlink=1) [Chu kỳ bán rã](/wiki/Chu_k%E1%BB%B3_b%C3%A1n_r%C3%A3) [DM](/wiki/Ph%C3%B3ng_x%E1%BA%A1) [DE](/wiki/N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_ph%C3%A2n_r%C3%A3)( [MeV](/wiki/Electronvolt)) [DP](/wiki/S%E1%BA%A3n_ph%E1%BA%A9m_ph%C3%A2n_r%C3%A3) [16](/w/index.php?title=Oxygen-16&action=edit&redlink=1) [O](/w/index.php?title=Oxygen-16&action=edit&redlink=1) [16](/w/index.php?title=Oxygen-16&action=edit&redlink=1) [O](/w/index.php?title=Oxygen-16&action=edit&redlink=1)ổn định với 8 [neutron](/wiki/Neutron) [17](/w/index.php?title=Oxygen-17&action=edit&redlink=1) [O](/w/index.php?title=Oxygen-17&action=edit&redlink=1) [17](/w/index.php?title=Oxygen-17&action=edit&redlink=1) [O](/w/index.php?title=Oxygen-17&action=edit&redlink=1)ổn định với 9 [neutron](/wiki/Neutron) [18](/w/index.php?title=Oxygen-18&action=edit&redlink=1) [O](/w/index.php?title=Oxygen-18&action=edit&redlink=1) [18](/w/index.php?title=Oxygen-18&action=edit&redlink=1) [O](/w/index.php?title=Oxygen-18&action=edit&redlink=1)ổn định với 10 [neutron](/wiki/Neutron) **Ôxy** (bắt nguồn từ từ tiếng Pháp *oxygène* /ɔksiʒɛn/), còn được viết là [1] **ô-xi**, [[1]](#cite_note-Dictionnaire_vietnamien_-_français._Les_mots_vietnamiens_d’origine_française._Trang_163-1) **ô-xy**, là [[1]](#cite_note-Dictionnaire_vietnamien_-_français._Les_mots_vietnamiens_d’origine_française._Trang_163-1) [nguyên tố](/wiki/Nguy%C3%AAn_t%E1%BB%91)hóa học có ký hiệu là O thuộc [nhóm VI A](/wiki/Nh%C3%B3m_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%91_16)và [số hiệu nguyên tử](/wiki/S%E1%BB%91_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD)bằng 8 trong [bảng tuần hoàn các nguyên tố](/wiki/B%E1%BA%A3ng_tu%E1%BA%A7n_ho%C3%A0n_c%C3%A1c_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%91), [nguyên tử khối](/wiki/%C4%90%C6%A1n_v%E1%BB%8B_kh%E1%BB%91i_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%AD)bằng 16. Ôxy là nguyên tố phi kim hoạt động mạnh nó có thể tạo thành hợp chất [oxit](/wiki/Oxit)với hầu hết các nguyên tố khác . Ở điều kiện [[2]](#cite_note-2) [nhiệt độ và áp suất tiêu chuẩn](/wiki/Nhi%E1%BB%87t_%C4%91%E1%BB%99_v%C3%A0_%C3%A1p_su%E1%BA%A5t_ti%C3%AAu_chu%E1%BA%A9n)hai nguyên tử ôxy kết hợp với nhau tạo thành phân tử ôxy không màu, không mùi, không vị có công thức O 2. Ôxy [phân tử](/wiki/Ph%C3%A2n_t%E1%BB%AD)(O 2, thường được gọi là ôxy tự do) trên [Trái Đất](/wiki/Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t)là không ổn định về mặt [nhiệt động lực học](/wiki/Nhi%E1%BB%87t_%C4%91%E1%BB%99ng_l%E1%BB%B1c_h%E1%BB%8Dc). Sự xuất hiện trong thời kỳ đầu tiên của nó trên Trái Đất là do các hoạt động [quang hợp](/wiki/Quang_h%E1%BB%A3p)của [vi khuẩn](/wiki/Vi_khu%E1%BA%A9n)kỵ khí (vi khuẩn cổ và vi khuẩn). Sự phổ biến của nó từ sau đó đến ngày nay là do hoạt động quang hợp của cây xanh. Ôxy là nguyên tố phổ biến xếp hàng thứ 3 trong [vũ trụ](/wiki/V%C5%A9_tr%E1%BB%A5)theo khối lượng sau [hydro](/wiki/Hydro)và [heli](/wiki/Heli) và là nguyên tố phổ biến nhất theo khối lượng trong [[3]](#cite_note-NBB297-3) [vỏ Trái Đất](/wiki/L%E1%BB%9Bp_v%E1%BB%8F_(%C4%91%E1%BB%8Ba_ch%E1%BA%A5t)). Khí ôxy chiếm 20,9% về thể tích trong [[4]](#cite_note-lanl-4) [không khí](/wiki/Kh%C3%AD_quy%E1%BB%83n_Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t). [[5]](#cite_note-ECE500-5)
Khí ôxy thường được gọi là
*dưỡng khí*, vì nó duy trì sự sống của cơ thể con người.
Tất cả các nhóm phân tử cấu trúc chính trong các cơ thể sống như các
[protein](/wiki/Protein), [cacbohydrat](/wiki/Cacbohydrat), và [mỡ](/wiki/M%E1%BB%A1) chứa ôxy, cũng như trong các [hợp chất vô cơ](/wiki/H%E1%BB%A3p_ch%E1%BA%A5t_v%C3%B4_c%C6%A1) quan trọng cấu tạo tạo nên các vỏ sò, răng và xương. Ôxy ở dạng O 2 được tạo ra từ nước bởi [vi khuẩn lam](/wiki/Vi_khu%E1%BA%A9n_lam), [tảo](/wiki/T%E1%BA%A3o) và thực vật thông qua quá trình [quang hợp](/wiki/Quang_h%E1%BB%A3p) và được sử dụng trong quá trình [hô hấp](/wiki/H%C3%B4_h%E1%BA%A5p) của các cơ thể sống bậc cao. Ôxy là chất độc đối với [các sinh vật kỵ khí bắt buộc](/w/index.php?title=Vi_khu%E1%BA%A9n_k%E1%BB%B5_kh%C3%AD&action=edit&redlink=1), là các sinh vật thống trị trong [thời buổi đầu](/w/index.php?title=L%E1%BB%8Bch_s%E1%BB%AD_ti%E1%BA%BFn_h%C3%B3a_c%E1%BB%A7a_s%E1%BB%B1_s%E1%BB%91ng&action=edit&redlink=1) trên Trái Đất cho đến khi O 2 bắt đầu tích tụ trong khí quyển cách đây 2,5 triệu năm. Một dạng khác ( [6] [thù hình](/w/index.php?title=Th%C3%B9_h%C3%ACnh_c%E1%BB%A7a_%C3%B4xy&action=edit&redlink=1)) của ôxy là [ôzôn](/wiki/%C3%94z%C3%B4n)(O 3) tích tụ tạo thành [lớp ôzon](/wiki/L%E1%BB%9Bp_%C3%B4zon), khí này giúp bảo vệ sinh quyển khỏi [tia tử ngoại](/wiki/Tia_t%E1%BB%AD_ngo%E1%BA%A1i), nhưng nó sẽ là chất ô nhiễm nếu nó nằm gần mặt đất ở dạng [sương mù](/wiki/S%C6%B0%C6%A1ng_m%C3%B9). Thậm chí ở [quỹ đạo Trái Đất tầm thấp](/wiki/Qu%E1%BB%B9_%C4%91%E1%BA%A1o_Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t_t%E1%BA%A7m_th%E1%BA%A5p), nguyên tử ôxy cũng tồn tại và làm mòn các tàu không gian. [[7]](#cite_note-7)
Ôxy được
[Carl Wilhelm Scheele](/wiki/Carl_Wilhelm_Scheele) phát hiện ở [Uppsala](/wiki/Uppsala) năm 1773 hoặc sớm hơn và [Joseph Priestley](/wiki/Joseph_Priestley) ở [Wiltshire](/wiki/Wiltshire) năm 1774 độc lập nhau, nhưng Priestley thường được cho là phát hiện ra trước bởi vi ấn phẩm của ông được xuất bản trước. Tên gọi *ôxy* (oxygen) được [Antoine Lavoisier](/wiki/Antoine_Lavoisier) đặt năm 1777, các thí nghiệm của ông với ôxy đã giúp loại trừ [8] [thuyết phlogiston](/wiki/Thuy%E1%BA%BFt_phlogiston)về [sự cháy](/wiki/S%E1%BB%B1_ch%C3%A1y)và [ăn mòn](/wiki/%C4%82n_m%C3%B2n)phổ biến vào thời đó. Ôxy được sản xuất trong công nghiệp bằng cách [chưng cất phân đoạn](/w/index.php?title=Ch%C6%B0ng_c%E1%BA%A5t_ph%C3%A2n_%C4%91o%E1%BA%A1n&action=edit&redlink=1)không khí lỏng, sử dụng [zeolit](/wiki/Zeolit)để loại bỏ [carbon dioxit](/wiki/Carbon_dioxit)và [nitơ](/wiki/Nit%C6%A1)ra khỏi không khí, [điện phân nước](/wiki/%C4%90i%E1%BB%87n_ph%C3%A2n_n%C6%B0%E1%BB%9Bc)và các cách khác. Trong phòng thí nghiệm, người ta điều chế oxy bằng cách nhiệt phân một số chất giàu oxy như KMnO 4, KClO 3. Ôxy được sử dụng trong sản xuất công nghiệp (thép, nhựa và dệt); đốt nhiên liệu ( [nhiên liệu tên lửa](/w/index.php?title=Nhi%C3%AAn_li%E1%BB%87u_t%C3%AAn_l%E1%BB%ADa&action=edit&redlink=1)); và hô hấp (hỗ trợ sự sống của con người trên tàu không gian, hay khi lặn dưới biển).
## Mục lục
[1 Các đặc trưng quan trọng](#Các_đặc_trưng_quan_trọng) [2 Vai trò sinh học](#Vai_trò_sinh_học) [3 Ứng dụng](#Ứng_dụng) [4 Lịch sử](#Lịch_sử) [5 Hợp chất](#Hợp_chất) [6 Phòng ngừa](#Phòng_ngừa) [7 Điều chế](#Điều_chế) [8 Xem thêm](#Xem_thêm) [9 Chú thích](#Chú_thích) [10 Tham khảo](#Tham_khảo) [11 Sách tham khảo](#Sách_tham_khảo)
## Các đặc trưng quan trọng[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=1)]
### Cấu trúc[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=2)]
Ở
[nhiệt độ và áp suất tiêu chuẩn](/wiki/Nhi%E1%BB%87t_%C4%91%E1%BB%99_v%C3%A0_%C3%A1p_su%E1%BA%A5t_ti%C3%AAu_chu%E1%BA%A9n), ôxy là chất khí không màu, không mùi và không vị có công thức [phân tử](/wiki/Ph%C3%A2n_t%E1%BB%AD) là O 2, trong đó hai nguyên tử ôxy [liên kết](/wiki/Li%C3%AAn_k%E1%BA%BFt_h%C3%B3a_h%E1%BB%8Dc) với nhau với [cấu hình electron](/wiki/C%E1%BA%A5u_h%C3%ACnh_electron) có spin mức 3. Liên kết này có [bậc liên kết](/w/index.php?title=B%E1%BA%ADc_li%C3%AAn_k%E1%BA%BFt&action=edit&redlink=1) là 2 và thường được đơn giản hóa trong miêu tả như là liên kết đôi, hoặc như là tổ hợp của một liên kết có 2 electron và 2 liên kết có 3 electron. [9] [[10]](#cite_note-pauling-10)
Ôxy mức 3 (không phải
[ôzôn](/wiki/%C3%94z%C3%B4n), O 3) mà là trạng thái năng lượng cơ bản của phân tử O 2. Cấu hình electron của phân tử này có 2 electron không tạo cặp mà tách ra riêng lẻ chiếm 2 [11] [orbital phân tử](/w/index.php?title=Orbital_ph%C3%A2n_t%E1%BB%AD&action=edit&redlink=1)suy biến. Các orbital này được xếp vào nhóm [[12]](#cite_note-12) [phản liên kết](/w/index.php?title=Ph%E1%BA%A3n_li%C3%AAn_k%E1%BA%BFt&action=edit&redlink=1)(làm suy giảm bậc liên kết từ 3 xuống còn 2), vì vậy liên kết ôxy 2 nguyên tử yếu hơn liên kết 3 của 2 nguyên tử [nitơ](/wiki/Nit%C6%A1), theo đó tất cả các orbital nguyên tử liên kết đều được lấp đầy còn các orbital phản liên kết thì không đầy. [[11]](#cite_note-BiochemOnline-11)
Ở dạng ôxy mức 3, phân tử O
2 là [thuận từ](/wiki/Thu%E1%BA%ADn_t%E1%BB%AB)— Chúng tạo thành nam châm trong trường từ — do [mô men từ](/w/index.php?title=M%C3%B4_men_t%E1%BB%AB&action=edit&redlink=1) [Spin](/wiki/Spin) của cặp đôi electron không liên kết trong phân tử, và [năng lượng trao đổi](/w/index.php?title=N%C4%83ng_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_trao_%C4%91%E1%BB%95i&action=edit&redlink=1) âm giữa các phân tử O 2 lân cận. [[13]](#cite_note-NBB303-13) [Ôxy mức đơn](/w/index.php?title=%C3%94_xy_m%E1%BB%A9c_%C4%91%C6%A1n&action=edit&redlink=1) (singlet oxygen) là tên gọi cho các phân tử O 2 ở mức năng lượng cao, ở mức đó các tất cả electron spin đều có cặp, có khuynh hướng linh động hơn đối với [phân tử hữu cơ](/wiki/H%E1%BB%A3p_ch%E1%BA%A5t_h%E1%BB%AFu_c%C6%A1) thông thường. Trong tự nhiên, singlet ôxy thường được tạo thành từ nước qua quá trình quang hợp sử dụng năng lượng mặt trời. Nó cũng được tạo ra trong [14] [tầng đối lưu](/wiki/T%E1%BA%A7ng_%C4%91%E1%BB%91i_l%C6%B0u)bằng phản ứng quang phân ôzôn dưới ánh sáng bước sóng ngắn, và từ hệ thống miễn dịch với vai trò là nguồn ôxy chủ động. [[15]](#cite_note-harrison-15) Các [[16]](#cite_note-immune-ozone-16) [carotinoit](/w/index.php?title=Carotinoit&action=edit&redlink=1)trong các sinh vật quang hợp (và cũng có thể trong các động vật) đóng vai trò quan trọng trong việc hấp thu năng lượng từ singlet ôxy và chuyển hóa nó thành trạng thái ổn định không bị kích thích trước khi nó có thể gây hại cho các tế bào. [[17]](#cite_note-17)
Ôxy là một thành phần quan trọng của
[không khí](/wiki/Kh%C3%B4ng_kh%C3%AD), được sản xuất bởi cây cối trong quá trình quang hợp và là cần thiết để duy trì sự hô hấp của người và động vật.
Ôxy lỏng và ôxy rắn có màu xanh nhạt và cả hai đều là chất
[thuận từ](/wiki/Thu%E1%BA%ADn_t%E1%BB%AB). Ôxy lỏng thông thường được [chưng cất](/wiki/Ch%C6%B0ng_c%E1%BA%A5t) từng phần từ không khí hóa lỏng. Cả [ôzôn](/wiki/%C3%94z%C3%B4n) lỏng và ôzôn rắn (O 3) có màu xanh thẫm.
Một
[thù hình](/wiki/Th%C3%B9_h%C3%ACnh) khác của ôxy, [oxozon](/wiki/Oxozon), O 4, mới được phát hiện gần đây là chất rắn có màu đỏ thẫm được tạo thành bằng cách ép O 2 dưới áp lực 20 G [Pa](/wiki/Pa). Các thuộc tính của nó đang được nghiên cứu để sử dụng làm nguyên liệu cho tên lửa và các ứng dụng tương tự khác, vì nó là một chất [ôxi hóa](/wiki/%C3%94xi_h%C3%B3a) mạnh hơn nhiều so với O 2 hay O 3.
### Thù hình[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=3)]
Dạng thù hình phổ biến của nguyên tố ôxy trên Trái Đất được gọi là
[dioxygen](/w/index.php?title=Dioxygen&action=edit&redlink=1), O 2. Nó có chiều dài liên kết 121 [pm](/w/index.php?title=Picomet&action=edit&redlink=1) và năng lượng liên kết 498 kJ·mol −1. Đây là dạng được sử dụng bởi các dạng sống phức tạp như ở động vật, trong việc hô hấp của tế bào và là dạng tồn tại chính trong khí quyển của Trái Đất.Các ứng dụng khác của dạng O [18] 2được đề cập trong các phần còn lại của bài viết này.
Trioxygen (O
3) thường được gọi là [ôzôn](/wiki/%C3%94z%C3%B4n) và là dạng thù hình rất hoạt động của ôxy chúng có thể làm phá hoại mô của phổi. Ôzôn được sinh ra từ phần trên của khí quyển khi O [19] 2kết hợp với ôxy nguyên tử được sinh ra từ việc phân chia phân tử ôxy bởi các [tia cực tím](/wiki/Tia_c%E1%BB%B1c_t%C3%ADm)(tử ngoại). Vì ôzon hấp thụ rất mạnh trong vùng phổ tử ngoại nên [[8]](#cite_note-mellor-8) [tầng ôzôn](/wiki/T%E1%BA%A7ng_%C3%B4z%C3%B4n)của phần trên cùng tầng khí quyển có chức năng là tấm chắn bức xạ cho trái đất. Tuy nhiên, ở phần gần bề mặt Trái Đất, nó là các chất ô nhiễm được sinh ra là một sản phẩm phụ của quá trình đốt nhiên liệu động cơ. [[8]](#cite_note-mellor-8) Phân tử ở trạng thái kích thích [[19]](#cite_note-GuideElem48-19) [tetraoxygen](/w/index.php?title=Tetraoxygen&action=edit&redlink=1)(O 4) được phát hiện năm 2001, [[20]](#cite_note-o4-20) và được giả thiết về sự tồn tại của nó là một trong sáu giai đoạn của [[21]](#cite_note-newform-21) [ôxy rắn](/wiki/%C3%94xy_r%E1%BA%AFn). Điều này được chứng minh năm 2006, nó được tạo ra bằng cách nén O 2lên 20 [GPa](/wiki/Pascal_(%C4%91%C6%A1n_v%E1%BB%8B)), trong thực tế là một ô mạng thoi O 8. Cấu trúc ô mạng này có khả năng có tính ôxy hóa rất mạnh hơn cả O [[22]](#cite_note-22) 2hoặc O 3và ó thể được sử dụng trong [nhiên liệu tên lửa](/w/index.php?title=Nhi%C3%AAn_li%E1%BB%87u_t%C3%AAn_l%E1%BB%ADa&action=edit&redlink=1). [[20]](#cite_note-o4-20) Trạng thái kim loại được phát hiện năm 1990 khi ôxy rắn được nén trên 96 GPa [[21]](#cite_note-newform-21) và nó được thể hiện năm 1998 ở nhiệt độ rất thấp, pha này trở thành chất siêu dẫn. [[23]](#cite_note-23) [[24]](#cite_note-24)
### Tính chất vật lý[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=4)]
Oxy hòa tan trong nước nhiều hơn so với nitơ; nước chứa khoảng một phân tử O
2 cho mỗi 2 phân tử N 2, so với tỉ số trong không khí là 1:4. Độ hòa tan của ôxy trong nước phụ thuộc vào nhiệt độ, và ở 0 °C thì lượng hòa tan tăng gấp đôi (14,6 mg·L −1) so với ở 20 °C (7,6 mg·L −1). [[25]](#cite_note-NBB299-25) Ở nhiệt động không khí 25 °C và 1 atm, nước ngọt chứa khoảng 6,04 [26] [mililit](/wiki/Lit)(mL) ôxy trong một [lít](/wiki/L%C3%ADt), trong khi đó, [nước biển](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc_bi%E1%BB%83n)chứa khoảng 4,95 mL/L. Ở 5 °C, độ hòa tan tăng đến 9,0 mL/L (tăng 50% so với ở 25 °C) trong nước ngọt và 7,2 mL/L (tăng hơn 45%) đối với nước biển. [[27]](#cite_note-27)
Oxy
[ngưng tụ](/wiki/Ng%C6%B0ng_t%E1%BB%A5) ở 90,20 [K](/wiki/Kelvin) (−182.95 °C, −297.31 °F), và đóng băng ở 54,36 K (−218.79 °C, −361.82 °F). Cả hai dạng [28] [lỏng](/wiki/%C3%94xy_l%E1%BB%8Fng)và [rắn](/wiki/%C3%94xy_r%E1%BA%AFn)O 2là những chất trong suốt với màu [xanh da trời](/w/index.php?title=Khu%E1%BA%BFch_t%C3%A1n_b%E1%BB%A9c_x%E1%BA%A1_tr%C3%AAn_b%E1%BA%A7u_tr%E1%BB%9Di&action=edit&redlink=1)nhạt do gây ra bởi sự hấp thụ ánh sáng đỏ (ngược lại với màu xanh da trời là do sự [tán xạ Rayleigh](/wiki/T%C3%A1n_x%E1%BA%A1_Rayleigh)của ánh sáng xanh). O 2tinh khiết cao thường được [chưng cất phân đoạn](/w/index.php?title=Ch%C6%B0ng_c%E1%BA%A5t_ph%C3%A2n_%C4%91o%E1%BA%A1n&action=edit&redlink=1)từ không khí lỏng; Ôxy lỏng cũng có thể được sản xuất từ sự ngưng tụ không khí bằng cách sử dụng chất làm lạnh là nitơ lỏng. Nó là một chất dễ phản ứng và phải được cất giữ cách xa các vật liệu dễ cháy. [[29]](#cite_note-29) [[30]](#cite_note-30)
### Đồng vị và nguồn gốc sao[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=5)]
Ôxy có mặt trong tự nhiên là hỗn hợp của 3 đồng vị bền gồm,
[, 16O](/w/index.php?title=%C3%94xy-16&action=edit&redlink=1) [, và](/w/index.php?title=%C3%94xy-17&action=edit&redlink=1) 17O [, với](/wiki/%C3%94xy-18) 18O 16O chiếm nhiều nhất (99,762%). [[31]](#cite_note-EnvChem-Iso-31)
Hầu hết
16O được tổng hợp ở giai đoạn cuối của quá trình phản ứng tổng hợp heli trong các sao lớn nhưng một số hình thành trong quá trình đốt cháy neon. [[32]](#cite_note-Meyer2005-32) 17O chủ yếu được hình thanh trong quá trìn đốt cháy hydro thành heli trong chu trình CNO, do vậy nó là đồng vị phổ biến trong các đới đốt cháy hydro của các sao. Most [32] 18O được tạo ra khi [(hình thành phổ biến trong quá trình đốt cháy CNO) bắt các hạt nhân](/w/index.php?title=Nit%C6%A1-14&action=edit&redlink=1) 14N [, nên](/w/index.php?title=Heli-4&action=edit&redlink=1) 4He 18O phổ biến trong các đới giàu heli của quá trình tiến hóa sao lớn. [[32]](#cite_note-Meyer2005-32)
14 đồng vị phóng xạ của ôxy đã được xác định. Đồng vị bền nhất là
15O với chu kỳ bán rã 122,24 giây và 14O có chu kỳ bán rã 70,606 giây. Tất cả các đồng vị phóng xạ còn là có chu kỳ bán rã dưới 27 s và phổ biến là dưới 83 milli giây. [31] Cơ chế phân rã phổ biến nhất của các đồng vị nhẹ hơn [[31]](#cite_note-EnvChem-Iso-31) 16O là [phân rã β](/w/index.php?title=Ph%C3%A1t_x%E1%BA%A1_positron&action=edit&redlink=1) + [[33]](#cite_note-NUDAT-13O-33) [[34]](#cite_note-NUDAT-14O-34) để tạo ra nitơ, và cơ chế phân rã phổ biến nhất của các đồng vị nặng hơn [[35]](#cite_note-NUDAT-15O-35) 18O là phân rã beta để tạo ra [flo](/wiki/Flo). [[31]](#cite_note-EnvChem-Iso-31)
### Sự phổ biến[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=6)]
Ôxy là nguyên tố phổ biến nhất ở vỏ Trái Đất. Ôxy là nguyên tố phổ biến thứ 3 trong vũ trụ sau hydro và heli.
Khoảng 0,9% khối lượng của Mặt Trời là ôxy. [3] Người ta ước tính nó chiếm 49,2% khối lượng của vỏ Trái Đất. [[5]](#cite_note-ECE500-5) và chiếm khoảng 88,8% khối lượng các [[4]](#cite_note-lanl-4) [đại dương](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_d%C6%B0%C6%A1ng) (là H [[5]](#cite_note-ECE500-5) 2O, hay [nước](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc)) và 20% theo thể tích bầu khí quyển Trái Đất (là O 2, ôxy phân tử, hay O 3, [ôzôn](/wiki/%C3%94z%C3%B4n)). [[5]](#cite_note-ECE500-5) [[36]](#cite_note-NBB298-36) [[a]](#cite_note-37)
Các hợp chất của ôxy, chủ yếu là
[ôxít](/wiki/%C3%94x%C3%ADt) của các [kim loại](/wiki/Kim_lo%E1%BA%A1i), [silicat](/wiki/Silicat) (SiO 4 4−) và [cacbonat](/wiki/Cacbonat) (CO 3 2−), tìm thấy trong đất và đá. Nước đóng băng là chất rắn phổ biến trên các [hành tinh](/wiki/H%C3%A0nh_tinh) khác cũng như [sao chổi](/wiki/Sao_ch%E1%BB%95i). Chỏm [băng](/wiki/B%C4%83ng) của [Sao Hỏa](/wiki/H%E1%BB%8Fa_Tinh) là [cacbon điôxít](/wiki/Cacbon_%C4%91i%C3%B4x%C3%ADt) đóng băng. Hợp chất của ôxy tìm thấy trong khắp vũ trụ và [quang phổ](/wiki/Quang_ph%E1%BB%95) của ôxy được tìm thấy ở các [ngôi sao](/wiki/Ng%C3%B4i_sao).
## Vai trò sinh học[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=7)]
### Quang hợp và hô hấp[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=8)]
Trong tự nhiên, ôxy tự do được sinh ra từ việc phân giải nước trong quá trình quang hợp ôxy dưới tác động của ánh sáng. Theo một vài ước tính,
[tảo lục](/wiki/T%E1%BA%A3o_l%E1%BB%A5c) và [cyanobacteria](/wiki/Cyanobacteria) trong các môi trường biển cung cấp khoảng 70% ôxy tự do được tạo ra trên Trái Đất và phần còn lại là từ thực vật trên đất liền. Các tính toán khác về sự đóng góp từ đại dương vào ôxy trong khí quyển cao hơn, trong khi một vài ước tính thì thấp hơn, đề xuất rằng các đại dương tạo ra khoảng 45% ôxy trong khí quyển mỗi năm. [37] [[38]](#cite_note-39)
Công thức tính đơn giản từ quá trình quang hợp là:
[[39]](#cite_note-40)
-
- 6 CO
2+ 6 H 2O + [photons](/wiki/Photon)→ C 6H 12O 6+ 6 O 2
- 6 CO
Tiến hóa ôxy Photolytic xảy ra trong màng thylakoid của các sinh vật quang hợp và cần năng lượng của 4
[photon](/wiki/Photon). Mặc dù trải qua nhiều công đoạn, nhưng kết quả là tạo thành sự chênh lệch [b] [proton](/wiki/Proton)qua màng thylakoid, nó được sử dụng để tổng hợp [ATP](/wiki/ATP)qua [photophosphorylation](/w/index.php?title=Photophosphorylation&action=edit&redlink=1). Phân tử O [[40]](#cite_note-Raven-42) 2còn lại sau khi ôxy hóa phân tử nước được giải phóng vào khí quyển. [[c]](#cite_note-43)
Phân tử O
2 là cần thiết cho việc hô hấp của tế bào trong tất cả các [sinh vật hiếu khí](/wiki/Sinh_v%E1%BA%ADt_hi%E1%BA%BFu_kh%C3%AD). Ôxy được sử dụng trong [mitochondria](/w/index.php?title=Mitochondrion&action=edit&redlink=1) để giúp tạo ra adenosine triphosphate (ATP) trong quá trình [phosphoryl hóa ôxy hóa](/w/index.php?title=Phosphoryl_h%C3%B3a_%C3%B4xy_h%C3%B3a&action=edit&redlink=1). Phản ứng của hô hấp hiếu khí là quá trình ngược lại với quang hợp::
-
- C
6H 12O 6+ 6 O 2→ 6 CO 2+ 6 H 2O + 2880 kJ·mol −1
- C
Ở
[động vật có xương sống](/wiki/%C4%90%E1%BB%99ng_v%E1%BA%ADt_c%C3%B3_x%C6%B0%C6%A1ng_s%E1%BB%91ng), O 2 khuếch tán qua các màng trong phổi và đi vào các tế bào máu đỏ. [Hemoglobin](/wiki/Hemoglobin) kết hợp với O 2, làm thay đổi màu sắc của nó từ đỏ thẩm sang đỏ tươi (CO [19] 2được giải phóng từ phần khác của hemoglobin tua [hiệu ứng Bohr](/w/index.php?title=Hi%E1%BB%87u_%E1%BB%A9ng_Bohr&action=edit&redlink=1)). Các động vật khác sử dụng [hemocyanin](/wiki/Hemocyanin)( [Mollusca](/wiki/Mollusca)và một số [arthropoda](/wiki/Arthropoda)) hoặc [hemerythrin](/w/index.php?title=Hemerythrin&action=edit&redlink=1)( [nhện](/wiki/Nh%E1%BB%87n)và [tôm hùm](/wiki/T%C3%B4m_h%C3%B9m)). Một lít máu có thể hòa tan 200 cm [[36]](#cite_note-NBB298-36) 3O 2. [[36]](#cite_note-NBB298-36)
Các loại ôxy phản ứng như ion
[superoxit](/w/index.php?title=Superoxit&action=edit&redlink=1) (O−2) và [hydrogen peroxit](/w/index.php?title=Hydrogen_peroxit&action=edit&redlink=1) (H 2O 2), là các sản phẩm phụ nguy hiểm của ôxy sử dụng trong sinh vật. Tuy nhiên, các bộ phận của hệ miễn dịch của các sinh vật bậc cao, tạo ra peroxide, superoxide, và ôxy nguyên tử để phá hủy các vi sinh vật xâm nhập. Loại ôxy phản ứng cũng có vai trò quan trọng trong [36] [phản ứng siêu nhạy cảm](/w/index.php?title=Ph%E1%BA%A3n_%E1%BB%A9ng_si%C3%AAu_nh%E1%BA%A1y_c%E1%BA%A3m&action=edit&redlink=1)của thực vật chống lại các tác nhân gây bệnh. [[40]](#cite_note-Raven-42)
Một người trưởng thành hít 1,8-2,4 gam chất ôxy mỗi phút.
Lượng này tương đương 6 triệu tấn ôxy được hít vào do con người mỗi năm. [41] [[d]](#cite_note-45)
### Hàm lượng trong cơ thể[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=9)]
|Đơn vị||Áp suất khí
|
phế nang phổi
|Ôxy động mạch||Khí máu tĩnh mạch|
|
|-13 [[42]](#cite_note-mmHg-46) [[42]](#cite_note-mmHg-46) -5.3 [[42]](#cite_note-mmHg-46) [[42]](#cite_note-mmHg-46) [mmHg](/w/index.php?title=MmHg&action=edit&redlink=1) -100 [[43]](#cite_note-southwest-47) [[43]](#cite_note-southwest-47) -40 [[44]](#cite_note-brookside-48) [[44]](#cite_note-brookside-48)
Áp suất riêng phần của ôxy tự do trong cơ thể của động vật có xương sống còn sống là cao nhất trong
[hệ hô hấp](/wiki/H%E1%BB%87_h%C3%B4_h%E1%BA%A5p), và giảm dọc theo [hệ động mạch](/w/index.php?title=H%E1%BB%87_%C4%91%E1%BB%99ng_m%E1%BA%A1ch&action=edit&redlink=1), mô ngoại vi và hệ tĩnh mạch.. [[45]](#cite_note-49)
### Tạo nên khí quyển[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=10)] ![ Đồ thị hiển thị tiến hóa của áp suất ôxy theo thời gian; áp suất tăng từ 0 đến 0,2 atm.](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Oxygenation-atm.svg/300px-Oxygenation-atm.svg.png)
![ Đồ thị hiển thị tiến hóa của áp suất ôxy theo thời gian; áp suất tăng từ 0 đến 0,2 atm.](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9a/Oxygenation-atm.svg/300px-Oxygenation-atm.svg.png)
2tạo nên khí quyển Trái Đất: 1) O 2không được tạo ra; 2) O 2được tạo ra, nhưng bị hấp thụ trong đại dương và đá dưới đáy biển; 3) O 2bắt đầu hình thành ở dạng khí thoát ra khỏi đại dương, nhưng được hấp thụ trong các bề mặt đất và hình thành tầng ôzôn; 4–5) O 2lắng đọng dưới biển đầy và tích tục ở dạng khí trong khí quyển
Khí ôxy tự do hầu như không tồn tại trong
[khí quyển Trái Đất](/wiki/Kh%C3%AD_quy%E1%BB%83n_Tr%C3%A1i_%C4%90%E1%BA%A5t) trước khi [archaea](/wiki/Archaea) và [vi khuẩn](/wiki/Vi_khu%E1%BA%A9n) tiến hóa, có lẽ vào khoảng 3,5 tỉ năm trước. Ôxy tự do xuất hiện đầu tiên với một lượng lớn trong suốt [đại cổ sinh](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_c%E1%BB%95_sinh) (giữa 3,0 và 2,3 tỉ năm trước). Trong 1 tỉ năm đầu, bất kỳ dạng ôxy tự do được sinh ra từ các sinh vật này đã kết hợp với sắt hòa tan trong các đại dương để hình thành nên các tầng sắt tạo dãi. Khi ôxy này chìm xuống trở nên bảo hòa, ôxy tự do bắt đầu thoát ra ở dạng khí từ các đại dương cách nay 3–2,7 tỉ năm, đạt đến 10% với mức như hiện nay vào khoảng 1,7 tỉ năm trước. [46] [[46]](#cite_note-Crowe2013-50) [[47]](#cite_note-Campbell-51)
Sự có mặt của một lượng lớn ôxy hòa tan và ôxy tự do trong các đại dương và trong khí quyển có thể đã thúc đẩy các sinh vật yếm khí đang sống đến bờ vực tuyệt chủng trong suốt
[thảm họa Ôxy](/w/index.php?title=Th%E1%BA%A3m_h%E1%BB%8Da_%C3%94xy&action=edit&redlink=1) cách nay khoảng 2,4 tỉ năm. Tuy nhiên, việc hô hấp của tế bào sử dụng O 2 cho phép các sinh vật hiếu khí tạo ra nhiều ATP hơn sinh vật yếm khí, giúp cho sinh vật hiếu khí chiếm phần lớn trong sinh quyển Trái Đất. [[48]](#cite_note-Freeman-52)
Từ khi bắt đầu
[kỷ Cambri](/wiki/K%E1%BB%B7_Cambri) cách nay 540 triệu năm, hàm O 2 dao động trong khoảng 15% và 30% theo thể tích. Càng về cuối [49] [kỷ Cacbon](/wiki/K%E1%BB%B7_Cacbon)(300 triệu năm trước) mức O 2khí quyển đạt đến giá trị lớn nhất chiếm 35% thể tích, điều này đã góp phần làm cho côn trùng và lưỡng cư có kích thước lớn vào thời điểm đó. [[49]](#cite_note-geologic-53) Hoạt động của con người như đốt 7 tỉ tấn [[50]](#cite_note-Butterfield2009-54) [nhiên liệu hóa thạch](/wiki/Nhi%C3%AAn_li%E1%BB%87u_h%C3%B3a_th%E1%BA%A1ch)mỗi năm đã có ảnh hưởng rất ít đến hàm lượng ôxy tự do trong khí quyển. Với tốc độ quang hợp hiện nay, có thể sẽ mất khoảng 2.000 năm để tạo ra toàn bộ O [[13]](#cite_note-NBB303-13) 2trong khí quyển hiện tại. [[51]](#cite_note-55)
## Ứng dụng[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=11)]
Ôxy được sử dụng làm chất ôxy hóa, chỉ có
[flo](/wiki/Flo) có [độ âm điện](/wiki/%C4%90%E1%BB%99_%C3%A2m_%C4%91i%E1%BB%87n) cao hơn nó. Ôxy lỏng được sử dụng làm chất ôxy hóa trong tên lửa đẩy. Ôxy là chất duy trì sự hô hấp, vì thế việc cung cấp bổ sung ôxy được thấy rộng rãi trong [y tế](/wiki/Y_t%E1%BA%BF). Những người leo [núi](/wiki/N%C3%BAi) hoặc đi trên [máy bay](/wiki/M%C3%A1y_bay) đôi khi cũng được cung cấp bổ sung ôxy. Ôxy được sử dụng trong công nghệ [hàn](/wiki/H%C3%A0n) cũng như trong sản xuất [thép](/wiki/Th%C3%A9p) và rượu [mêtanon](/w/index.php?title=M%C3%AAtanon&action=edit&redlink=1).
Ôxy, như là một
[chất kích thích](/w/index.php?title=Ch%E1%BA%A5t_k%C3%ADch_th%C3%ADch&action=edit&redlink=1) nhẹ, có lịch sử trong việc sử dụng trong giải trí mà hiện nay vẫn còn sử dụng. Các cột chứa ôxy có thể nhìn thấy trong các buổi lễ hội ngày nay. Trong [thế kỷ 19](/wiki/Th%E1%BA%BF_k%E1%BB%B7_19), ôxy thường được trộn với [nitơ ôxít](/w/index.php?title=Nit%C6%A1_%C3%B4x%C3%ADt&action=edit&redlink=1) để làm các [chất giảm đau](/w/index.php?title=Ch%E1%BA%A5t_gi%E1%BA%A3m_%C4%91au&action=edit&redlink=1).
## Lịch sử[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=12)]
### Những thí nghiệm sơ khai[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=13)]
### Thuyết Phlogiston[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=14)]
### Khám phá[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=15)]
Ôxy được phát hiện bởi dược sĩ người
[Thụy Điển](/wiki/Th%E1%BB%A5y_%C4%90i%E1%BB%83n) [Carl Wilhelm Scheele](/wiki/Carl_Wilhelm_Scheele) năm [1772](/wiki/1772) bằng cách đun nóng oxit đồng và một hỗn hợp vài muối nitrat. [[5]](#cite_note-ECE500-5) Scheele gọi oxy là "khí cháy" vì nó là khí hỗ trợ sự cháy duy nhất được phát hiện lúc đó. Ông đã viết một báo cáo về phát hiện này trong một bản thảo của mình với tựa đề [52] *Treatise trên Air và Fire*, sau đó gửi cho nhà xuất bản trong năm 1775. Tài liệu này sau đó được xuất bản vào năm 1777. [[53]](#cite_note-NBB300-57) [Tên hệ thống nguyên tố](/w/index.php?title=H%E1%BB%87_th%E1%BB%91ng_%C4%91%E1%BA%B7t_t%C3%AAn_nguy%C3%AAn_t%E1%BB%91&action=edit&redlink=1) của ôxy là octium.
## Hợp chất[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=16)]
Vì
[thế điện âm](/w/index.php?title=Th%E1%BA%BF_%C4%91i%E1%BB%87n_%C3%A2m&action=edit&redlink=1) cao của nó, ôxy tạo thành các [liên kết hóa học](/wiki/Li%C3%AAn_k%E1%BA%BFt_h%C3%B3a_h%E1%BB%8Dc) với phần lớn các nguyên tố khác (đây chính là nguồn gốc của định nghĩa nguyên thủy của từ [ôxy hóa](/wiki/%C3%94xy_h%C3%B3a)). Các nguyên tố duy nhất có thể tránh không bị ôxy hóa chỉ là một số [khí trơ](/wiki/Kh%C3%AD_tr%C6%A1). Nổi tiếng nhất trong số các ôxít tất nhiên là hiđrô ôxít, hay [nước](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc) (H 2O). Các chất khác cũng được nhắc đến nhiều là hợp chất của [cacbon](/wiki/Cacbon) và ôxy, như [cacbon điôxít](/wiki/Cacbon_%C4%91i%C3%B4x%C3%ADt) (CO 2), các chất như [rượu](/wiki/R%C6%B0%E1%BB%A3u) (R-OH), [alđêhít](/w/index.php?title=Al%C4%91%C3%AAh%C3%ADt&action=edit&redlink=1) (R-CHO), và [axít cacboxylic](/wiki/Ax%C3%ADt_cacboxylic) (R-COOH). Các [gốc ôxy hóa](/w/index.php?title=G%E1%BB%91c_%C3%B4xy_h%C3%B3a&action=edit&redlink=1) như [clorat](/wiki/Clorat) (ClO 3 −), [peclorat](/wiki/Peclorat) (ClO 4 −), [crômat](/w/index.php?title=Cr%C3%B4mat&action=edit&redlink=1) (CrO 4 2−), [đicrômat](/w/index.php?title=%C4%90icr%C3%B4mat&action=edit&redlink=1) (Cr 2O 7 2−), [pemanganat](/w/index.php?title=Pemanganat&action=edit&redlink=1) (MnO 4 −), và [nitrat](/wiki/Nitrat) (NO 3 −) là những chất ôxy hóa rất mạnh. Rất nhiều kim loại như [sắt](/wiki/S%E1%BA%AFt) chẳng hạn liên kết với các nguyên tử ôxy, tạo thành [ôxít sắt (III)](/wiki/%C3%94x%C3%ADt_s%E1%BA%AFt_(III)) (Fe 2O 3). Ôzôn (O 3) được tạo thành trong quá trình [phóng tĩnh điện](/w/index.php?title=Ph%C3%B3ng_t%C4%A9nh_%C4%91i%E1%BB%87n&action=edit&redlink=1) với sự có mặt của ôxy phân tử. Ôxy phân tử đôi (O 2) 2 hiện nay đã biết và tìm thấy như là một phần nhỏ trong ôxy lỏng. Các [êpôxít](/w/index.php?title=%C3%8Ap%C3%B4x%C3%ADt&action=edit&redlink=1) là các [ête](/wiki/%C3%8Ate) trong đó nguyên tử ôxy là một phần của vòng gồm ba nguyên tử.
## Phòng ngừa[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=17)]
Ôxy có thể là một
[chất độc](/wiki/Ch%E1%BA%A5t_%C4%91%E1%BB%99c) khi nó có [áp suất thành phần](/w/index.php?title=%C3%81p_su%E1%BA%A5t_th%C3%A0nh_ph%E1%BA%A7n&action=edit&redlink=1) được nâng cao. Để dễ hiểu có thể giải thích nôm na là thông thường ôxy chiếm khoảng 21% thể tích của không khí. Nếu có thể tăng lượng ôxy này lên thành 50% thì không khí khi đó sẽ không tốt cho sự hô hấp.
Một vài
[dẫn xuất](/w/index.php?title=D%E1%BA%ABn_xu%E1%BA%A5t&action=edit&redlink=1) của ôxy, như ôzôn (O 3), [hiđrô perôxít](/wiki/Hi%C4%91r%C3%B4_per%C3%B4x%C3%ADt) H 2O 2 ( [nước ôxy già](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc_%C3%B4xy_gi%C3%A0)), các gốc hiđrôxyl và superôxít, cũng là những chất độc mạnh. Cơ thể động vật nói chung và con người nói riêng có cơ chế để tự bảo vệ chống lại các chất độc này. Ví dụ, [glutathion](/w/index.php?title=Glutathion&action=edit&redlink=1) có nguồn gốc tự nhiên có thể phản ứng như một [chất chống ôxy hóa](/wiki/Ch%E1%BA%A5t_ch%E1%BB%91ng_%C3%B4xy_h%C3%B3a), cũng giống như [bilirubin](/w/index.php?title=Bilirubin&action=edit&redlink=1) là chất tách ra được từ [hemoglobin](/wiki/Hemoglobin). Các nguồn có chứa nhiều ôxy xúc tiến sự cháy nhanh và vì vậy là vật nguy hiểm về cháy nổ với sự có mặt của các nhiên liệu. Điều này cũng đúng với các hợp chất của ôxy như clorat, peclorat, đicrômat, v.v. Các hợp chất với khả năng ôxy hóa cao thông thường có thể gây ra [bỏng hóa học](/w/index.php?title=B%E1%BB%8Fng_h%C3%B3a_h%E1%BB%8Dc&action=edit&redlink=1).
Đám cháy, đã giết chết phi hành đoàn của tàu
[Apollo 1](/wiki/Apollo_1) trong khi phóng thử, đã lan quá nhanh vì áp suất của ôxy nguyên chất được sử dụng khi đó là bằng áp suất khí quyển bình thường thay vì chỉ là một phần ba lẽ ra được sử dụng cho phóng thật. (Xem thêm [áp suất thành phần](/w/index.php?title=%C3%81p_su%E1%BA%A5t_th%C3%A0nh_ph%E1%BA%A7n&action=edit&redlink=1).)
## Điều chế[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=18) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=18)]
#### Trong phòng thí nghiệm[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=19) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=19)]
Trong phòng thí nghiệm, O
2 được điều chế bằng cách phân hủy những hợp chất giàu ôxi và ít bền đối với nhiệt như KMnO 4(rắn),KClO 3 (rắn)...
Vd:2KMnO
4 → K 2MnO 4 + MnO 2 + O 2 [[54]](#cite_note-58)
6CO
2 + 6H 2O → C 6H 12O 6 + 6O 2
2KClO3 → 2KCl + 3O
2
2H
2O 2 → 2H 2O + O 2
2H
2O → 2H 2 + O 2
Ag
2O + H 2O 2 → 2Ag + H 2O + O 2
2KI + O
3 + H 2O → I 2 + 2KOH + O 2
5H
2O 2 + 2KMnO 4 + 3H 2SO 4 → 2MnSO 4 + 5O 2 + K 2SO 4 + 8H 2O
#### Trong công nghiệp[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=20) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=20)]
Hai phương pháp chính được ứng dụng để sản xuất 100 triệu tấn O
2 từ không khí dùng cho công nghiệp hàng năm. Phương pháp phổ biến nhất là chưng cất phân đoạn không khí lỏng thành nhiều thành phần khác nhau như N [53] 2ở dạng hơi trong khi O 2thì ở dạng lỏng. [[53]](#cite_note-NBB300-57)
Phương pháp thứ hai sản xuất khí O
2 liên quan đến dòng khí khô, sạch đi qua một cặp sàng phân tử giống nhau, chúng hấp thụ nitơ và giải phóng một dòng khí có từ 90% đến 93% O 2. Đồng thời khí nitơ được giải phóng khỏi lớp zeolit bảo hòa nitơ bằng cách giảm áp suất vận hành của bồng và chuyển một phần khí ôxy từ lớp sản xuất đi qua nó, theo chiều dòng ngược lại. Sau một thời gian thiết lập chu kỳ hoạt động, sự vật hành của hai lớp được thay đổi cho nhau, từ đó cho phép cung cấp liên tục khí ôxy, được bơn qua đường ống. Khí ôxy thu được càng tăng bằng các công nghệ làm lạnh (xem thêm [53] [hấp thụ chân không](/w/index.php?title=H%E1%BA%A5p_th%E1%BB%A5_ch%C3%A2n_kh%C3%B4ng&action=edit&redlink=1)). [[55]](#cite_note-59)
Khí ôxy cũng có thể được tạo ra qua quá trình
[điện phân](/wiki/%C4%90i%E1%BB%87n_ph%C3%A2n) nước thành phân tử ôxy và hydro. Phải dùng dòng điện một chiều, vì nếu dùng dòng hai chiều, khi các khí sinh ra ở một cực sẽ giải phóng đồng thời hydro và ôxy, nếu đạt đến tỷ lệ 2:1 sẽ gây nổ. Trái với quan điểm phổ biến, tỉ lệ 2:1 được quan sát trong điện phân dòng điện một chiều của nước axít hóa không chứng minh rằng công thức hóa học thực tế của nước là H 2O trừ khi giả định nào đó được thực hiện về công thức phân tử của chính hydro và ôxy. Phương pháp tương tự là nung các ôxit và ôxoaxit có xúc tác của dòng điện để tạo O 2. Các chất xúc tác hóa học cũng có thể được dùng như [chemical oxygen generator](/w/index.php?title=Chemical_oxygen_generator&action=edit&redlink=1) hay oxygen candle là các chất được dùng một phần trong việc hỗ trợ sự sống được trang bị trong các tàu ngầm, và vẫn là một phần của thiết bị chuẩn trên các chuyến bay thương mại trong trường hợp khẩn khi áp suất trong khoang máy bay giảm. Một công nghệ tách khí khác liên quan đến việc làm cho khí hòa tan vào các màng sứ dự trên [zirconi điôxít](/w/index.php?title=Zirconi_%C4%91i%C3%B4x%C3%ADt&action=edit&redlink=1) bằng cách hoặc tạo áp suất cao hoặc dùng dòng điện để tạo ra khí O 2 gần như tinh khiết. [[56]](#cite_note-NBB301-60)
Với số lượng lớn, giá của ôxy lỏng năm 2001 vào khoảng 0,21USD/kg.
Vì chi phí cơ bản trong sản xuất chủ yếu là chi phí năng lượng để hóa lỏng khí, nên chi phí sản xuất sẽ thay đổi theo chi phí năng lượng. [57]
Vì các lý do kinh tế, ôxy thường được vận chuyển trong các bồn ở dạng lỏng đặc biệt các xe bồn cách nhiệt đặc biệt, do một lít ôxy lỏng bằng với 840 lít khí ôxy ở áp suất khí quyển và nhiệt độ 20 °C (68 °F).
Các xe bồn như thế này được dùng để nạp lại ôxy lỏng, đặt nằm ngoài các bệnh viện và các việc khác cần sử dụng một lượng lớn ôxy tinh khiết. Ôxy lỏng được đi qua bộ trao đổi nhiệt để chuyển dạng lỏng đông lạnh thành khí trước khi đi vào tòa nhà. Ôxy cũng được chứa trong các bình hình trụ tròn nhỏ hơn ở dạng khí nén; một dạng chứa hữu ích trong các ứng dụng y khoa gọn nhẹ dễ vận chuyển và trong việc cắt-hàn nguyên liệu/xì hàn. [53] [[53]](#cite_note-NBB300-57)
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=21) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=21)] [Thử nghiệm Winkler cho ôxy hòa tan](/w/index.php?title=Th%E1%BB%AD_nghi%E1%BB%87m_Winkler_cho_%C3%B4xy_h%C3%B2a_tan&action=edit&redlink=1)để xác định lượng ôxy hòa tan trong nước sạch. [Sự cháy](/wiki/S%E1%BB%B1_ch%C3%A1y). [Ôxy hóa](/wiki/%C3%94xy_h%C3%B3a).
- Vai trò của ôxy như là
[khí thở](/w/index.php?title=Kh%C3%AD_th%E1%BB%9F&action=edit&redlink=1)cho thợ lặn. [Sự suy giảm ôxy](/w/index.php?title=S%E1%BB%B1_suy_gi%E1%BA%A3m_%C3%B4xy&action=edit&redlink=1)trong thủy [sinh thái học](/wiki/Sinh_th%C3%A1i_h%E1%BB%8Dc).
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=22) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=22)] **Figures given are for values up to 50 dặm (80 km) above the surface** [^](#cite_ref-37) **Các màng thylakoid là một phần của** [^](#cite_ref-41) [chloroplast](/w/index.php?title=Chloroplast&action=edit&redlink=1)trong tảo và thực thực vật trong khi chúng đon giản là một trong nhiều cấu trúc màng ở cyanobacteria. Thực tế, chloroplast được cho là đã tiến hóa từ [cyanobacteria](/wiki/Cyanobacteria)từng là đối tác cộng sinh với các yếu tố tiền phát sinh của thực vật và tảo. **Water oxidation is catalyzed by a** [^](#cite_ref-43) [manganese](/wiki/Manganese)-containing [enzyme](/wiki/Enzyme)complex known as the [oxygen evolving complex](/w/index.php?title=Oxygen_evolving_complex&action=edit&redlink=1)(OEC) or water-splitting complex found associated with the lumenal side of thylakoid membranes. Manganese is an important [cofactor](/w/index.php?title=Cofactor_(biochemistry)&action=edit&redlink=1), and [canxi](/wiki/Canxi)và [clorua](/wiki/Clorua)are also required for the reaction to occur.(Raven 2005) **(1.8 grams/min/person)×(60 min/h)×(24 h/day)×(365 days/year)×(6.6 billion people)/1,000,000 g/t=6.24 billion tonnes** [^](#cite_ref-45)
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=23) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=23)]
- ^
**a** **ă** [Đặng Thái Minh, “Dictionnaire vietnamien - français. Les mots vietnamiens d’origine française”,](#cite_ref-Dictionnaire_vietnamien_-_français._Les_mots_vietnamiens_d’origine_française._Trang_163_1-2) **â** *Synergies Pays riverains du Mékong*, n° spécial, năm 2011. ISSN: 2107-6758. Trang 163. [^](#cite_ref-2) [“WebElements: the periodic table on the web – Oxygen: electronegativities”](http://www.webelements.com/oxygen/electronegativity.html). WebElements.com. Truy cập ngày 7 tháng 11 năm 2011.
- ^
**a** **ă** [Emsley 2001](#Reference-idEmsley2001), tr.297
- ^
**a** **ă** [“Oxygen”](http://web.archive.org/web/20071026034224/http://periodic.lanl.gov/elements/8.html). Los Alamos National Laboratory. [Bản gốc](http://periodic.lanl.gov/elements/8.html)lưu trữ ngày 26 tháng 10 năm 2007. Truy cập ngày 16 tháng 12 năm 2007.
- ^
**a** **ă** **â** **b** **c** [Cook & Lauer 1968](#Reference-idCook1968), p.500 [^](#cite_ref-6) [“NASA Research Indicates Oxygen on Earth 2.5 Billion Years Ago”](http://www.nasa.gov/home/hqnews/2007/sep/HQ_07215_Timeline_of_Oxygen_on_Earth.html)(Thông cáo báo chí). [NASA](/wiki/NASA). Ngày 27 tháng 9 năm 2007. Truy cập ngày 13 tháng 3 năm 2008. [^](#cite_ref-7) [“Atomic oxygen erosion”](http://www.spenvis.oma.be/spenvis/help/background/atmosphere/erosion.html). Truy cập ngày 8 tháng 8 năm 2009.
- ^
**a** **ă** [Parks, G. D.; Mellor, J. W. (1939).](#cite_ref-mellor_8-2) **â** *Mellor's Modern Inorganic Chemistry*(ấn bản 6). London: Longmans, Green and Co. [^](#cite_ref-9) [“Molecular Orbital Theory”](http://chemed.chem.purdue.edu/genchem/topicreview/bp/ch8/mo.html#bond). Purdue University. Truy cập ngày 28 tháng 1 năm 2008. **Pauling, L. (1960).** [^](#cite_ref-pauling_10-0) *The nature of the chemical bond and the structure of molecules and crystals: an introduction to modern structural chemistry*(ấn bản 3). Ithaca, N.Y.: Cornell University Press.
- ^
**a** [Jakubowski, Henry.](#cite_ref-BiochemOnline_11-1) **ă** [“Biochemistry Online”](http://employees.csbsju.edu/hjakubowski/classes/ch331/bcintro/default.html). Saint John's University. Truy cập ngày 28 tháng 1 năm 2008.
|chương=bị bỏ qua (
[trợ giúp](https://en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#chapter_ignored)) **Orbital là một khái niệm của** [^](#cite_ref-12) [cơ học lượng tử](/wiki/C%C6%A1_h%E1%BB%8Dc_l%C6%B0%E1%BB%A3ng_t%E1%BB%AD)lập mô hình một electron như là một [hạt tựa như sóng](/wiki/L%C6%B0%E1%BB%A1ng_t%C3%ADnh_s%C3%B3ng_h%E1%BA%A1t)có phân bố không gian xung quanh một nguyên tử hay một phân tử.
- ^
**a** **ă** [Emsley 2001](#Reference-idEmsley2001), p.303 **Krieger-Liszkay, Anja (ngày 13 tháng 10 năm 2004).** [^](#cite_ref-14) [“Singlet oxygen production in photosynthesis”](http://jxb.oxfordjournals.org/content/56/411/337). *Journal of Experimental Botanics*(Oxford Journals) **56**: 337–46. [PMID](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_danh_PubMed) [15310815](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/15310815). [doi](/wiki/DOI): [10.1093/jxb/erh237](//dx.doi.org/10.1093%2Fjxb%2Ferh237). Truy cập ngày 16 tháng 12 năm 2007. Kiểm tra giá trị ngày tháng trong:
|year= / |date= mismatch(
[trợ giúp](https://en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#bad_date)) **Harrison, Roy M. (1990).** [^](#cite_ref-harrison_15-0) *Pollution: Causes, Effects & Control*(ấn bản 2). Cambridge: [Royal Society of Chemistry](/w/index.php?title=Royal_Society_of_Chemistry&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0-85186-283-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-85186-283-7). **Wentworth Jr., Paul và đồng nghiệp (ngày 13 tháng 12 năm 2002). “Evidence for Antibody-Catalyzed Ozone Formation in Bacterial Killing and Inflammation”.** [^](#cite_ref-immune-ozone_16-0) *Science* **298**(5601): 2195–219. [PMID](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_danh_PubMed) [12434011](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/12434011). [doi](/wiki/DOI): [10.1126/science.1077642](//dx.doi.org/10.1126%2Fscience.1077642). **Hirayama, Osamu; Nakamura, Kyoko; Hamada, Syoko; Kobayasi, Yoko (1994). “Singlet oxygen quenching ability of naturally occurring carotenoids”.** [^](#cite_ref-17) *Lipids*(Springer) **29**(2): 149–50. [doi](/wiki/DOI): [10.1007/BF02537155](//dx.doi.org/10.1007%2FBF02537155). **Chieh, Chung.** [^](#cite_ref-18) [“Bond Lengths and Energies”](http://www.science.uwaterloo.ca/~cchieh/cact/c120/bondel.html). University of Waterloo. Truy cập ngày 16 tháng 12 năm 2007.
- ^
**a** **ă** [Stwertka, Albert (1998).](#cite_ref-GuideElem48_19-2) **â** *Guide to the Elements*. Oxford University Press. tr. 48–49. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-19-508083-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-19-508083-1).
- ^
**a** [Cacace, Fulvio; de Petris, Giulia; Troiani, Anna (2001). “Experimental Detection of Tetraoxygen”.](#cite_ref-o4_20-1) **ă** [Angewandte Chemie](/w/index.php?title=Angewandte_Chemie&action=edit&redlink=1)International Edition **40**(21): 4062–65. [PMID](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_danh_PubMed) [12404493](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/12404493). [doi](/wiki/DOI): [10.1002/1521-3773(20011105)40:21<4062::AID-ANIE4062>3.0.CO;2-X](//dx.doi.org/10.1002%2F1521-3773%2820011105%2940%3A21%3C4062%3A%3AAID-ANIE4062%3E3.0.CO%3B2-X).
- ^
**a** [Ball, Phillip (ngày 16 tháng 9 năm 2001).](#cite_ref-newform_21-1) **ă** [“New form of oxygen found”](http://www.nature.com/news/2001/011122/pf/011122-3_pf.html). *Nature News*. Truy cập ngày 9 tháng 1 năm 2008. **Lundegaard, Lars F.; Weck, Gunnar; McMahon, Malcolm I.; Desgreniers, Serge and Loubeyre, Paul (2006).** [^](#cite_ref-22) [“Observation of an O](http://www.nature.com/nature/journal/v443/n7108/abs/nature05174.html). 8molecular lattice in the phase of solid oxygen” *Nature* **443**(7108): 201–04. [Bibcode](/wiki/Bibcode): [2006Natur.443..201L](http://adsabs.harvard.edu/abs/2006Natur.443..201L). [PMID](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_danh_PubMed) [16971946](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/16971946). [doi](/wiki/DOI): [10.1038/nature05174](//dx.doi.org/10.1038%2Fnature05174). **Desgreniers, S; Vohra, Y. K. & Ruoff, A. L. (1990). “Optical response of very high density solid oxygen to 132 GPa”.** [^](#cite_ref-23) *J. Phys. Chem.* **94**(3): 1117–22. [doi](/wiki/DOI): [10.1021/j100366a020](//dx.doi.org/10.1021%2Fj100366a020). **Shimizu, K.; Suhara, K., Ikumo, M., Eremets, M. I. & Amaya, K. (1998). “Superconductivity in oxygen”.** [^](#cite_ref-24) *Nature* **393**(6687): 767–69. [Bibcode](/wiki/Bibcode): [1998Natur.393..767S](http://adsabs.harvard.edu/abs/1998Natur.393..767S). [doi](/wiki/DOI): [10.1038/31656](//dx.doi.org/10.1038%2F31656). [^](#cite_ref-NBB299_25-0) [Emsley 2001](#Reference-idEmsley2001), p.299 [^](#cite_ref-26) [“Air solubility in water”](http://www.engineeringtoolbox.com/air-solubility-water-d_639.html). The Engineering Toolbox. Truy cập ngày 21 tháng 12 năm 2007. **Evans, David Hudson; Claiborne, James B. (2006).** [^](#cite_ref-27) *The Physiology of Fishes*. CRC Press. tr. 88. [ISBN](/wiki/ISBN) [0849320224](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0849320224). **Lide, David R. (2003). “Section 4, Properties of the Elements and Inorganic Compounds; Melting, boiling, and critical temperatures of the elements”.** [^](#cite_ref-28) *CRC Handbook of Chemistry and Physics*(ấn bản 84). Boca Raton, Florida: [CRC Press](/w/index.php?title=CRC_Press&action=edit&redlink=1). [ISBN](/wiki/ISBN) [0849305950](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0849305950). [^](#cite_ref-29) [“Overview of Cryogenic Air Separation and Liquefier Systems”](http://www.uigi.com/cryodist.html). Universal Industrial Gases, Inc. Truy cập ngày 15 tháng 12 năm 2007. [^](#cite_ref-30) [“Liquid Oxygen Material Safety Data Sheet”](https://www.mathesontrigas.com/pdfs/msds/00225011.pdf)(PDF). Matheson Tri Gas. Truy cập ngày 15 tháng 12 năm 2007.
- ^
**a** **ă** **â** **b** [“Oxygen Nuclides / Isotopes”](http://environmentalchemistry.com/yogi/periodic/O-pg2.html). EnvironmentalChemistry.com. Truy cập ngày 17 tháng 12 năm 2007.
- ^
**a** **ă** [Meyer, B.S. (September 19–21, 2005).](#cite_ref-Meyer2005_32-2) **â** [“Nucleosynthesis and Galactic Chemical Evolution of the Isotopes of Oxygen”](http://www.lpi.usra.edu/meetings/ess2005/pdf/9022.pdf)(PDF). *Proceedings of the NASA Cosmochemistry Program and the Lunar and Planetary Institute*. [Workgroup on Oxygen in the Earliest Solar System](http://www.lpi.usra.edu/meetings/ess2005/). Gatlinburg, Tennessee. 9022. Truy cập ngày 22 tháng 1 năm 2007. [^](#cite_ref-NUDAT-13O_33-0) [“NUDAT 13O”](http://www.nndc.bnl.gov/nudat2/decaysearchdirect.jsp?nuc=13O&unc=nds). Truy cập ngày 6 tháng 7 năm 2009. [^](#cite_ref-NUDAT-14O_34-0) [“NUDAT 14O”](http://www.nndc.bnl.gov/nudat2/decaysearchdirect.jsp?nuc=14O&unc=nds). Truy cập ngày 6 tháng 7 năm 2009. [^](#cite_ref-NUDAT-15O_35-0) [“NUDAT 15O”](http://www.nndc.bnl.gov/nudat2/decaysearchdirect.jsp?nuc=15O&unc=nds). Truy cập ngày 6 tháng 7 năm 2009.
- ^
**a** **ă** **â** **b** [Emsley 2001](#Reference-idEmsley2001), p.298 **Fenical, William (tháng 9 năm 1983). “Marine Plants: A Unique and Unexplored Resource”.** [^](#cite_ref-38) [. DIANE Publishing. tr. 147.](http://books.google.com/?id=g6RfkqCUQyQC&pg=PA147) *Plants: the potentials for extracting protein, medicines, and other useful chemicals (workshop proceedings)* [ISBN](/wiki/ISBN) [1-4289-2397-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/1-4289-2397-7). **Walker, J. C. G. (1980).** [^](#cite_ref-39) *The oxygen cycle in the natural environment and the biogeochemical cycles*. Berlin: Springer-Verlag. **Brown, Theodore L.; LeMay, Burslen (2003).** [^](#cite_ref-40) *Chemistry: The Central Science*. Prentice Hall/Pearson Education. tr. 958. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-13-048450-4](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-13-048450-4).
- ^
**a** **ă** [Raven 2005](#Reference-idRaven2005), 115–27 [^](#cite_ref-44) ["For humans, the normal volume is 6–8 liters per minute."](http://www.patentstorm.us/patents/6224560-description.html)
- ^
**a** **ă** **â** [Derived from mmHg values using 0.133322 kPa/mmHg](#cite_ref-mmHg_46-3) **b**
- ^
**a** **ă** [Normal Reference Range Table](http://pathcuric1.swmed.edu/PathDemo/nrrt.htm)from The University of Texas Southwestern Medical Center at Dallas. Used in Interactive Case Study Companion to Pathologic basis of disease.
- ^
**a** **ă** [The Medical Education Division of the Brookside Associates--> ABG (Arterial Blood Gas)](http://www.brooksidepress.org/Products/OperationalMedicine/DATA/operationalmed/Lab/ABG_ArterialBloodGas.htm)Retrieved on Dec 6, 2009 **Charles Henrickson (2005).** [^](#cite_ref-49) *Chemistry*. Cliffs Notes. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-7645-7419-1](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-7645-7419-1).
- ^
**a** **ă**
[Hoàn thành chú thích này](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:Ch%C3%BA_th%C3%ADch_DOI/10.1038/nature12426&preload=Bản_mẫu:Chú_thích_DOI/preload&editintro=Bản_mẫu:Chú_thích_DOI/editintro&action=edit) **Campbell, Neil A.; Reece, Jane B. (2005).** [^](#cite_ref-Campbell_51-0) *Biology, 7th Edition*. San Francisco: Pearson – Benjamin Cummings. tr. 522–23. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-8053-7171-0](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-8053-7171-0). **Freeman, Scott (2005).** [^](#cite_ref-Freeman_52-0) *Biological Science, 2nd*. Upper Saddle River, NJ: Pearson – Prentice Hall. tr. 214, 586. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-13-140941-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-13-140941-7).
- ^
**a** [Berner, Robert A. (1999).](#cite_ref-geologic_53-1) **ă** [“Atmospheric oxygen over Phanerozoic time”](http://www.pnas.org/cgi/content/full/96/20/10955). *Proceedings of the National Academy of Sciences of the USA* **96**(20): 10955–57. [Bibcode](/wiki/Bibcode): [1999PNAS...9610955B](http://adsabs.harvard.edu/abs/1999PNAS...9610955B). [PMC](/wiki/PubMed_Central) [34224](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC34224). [PMID](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_danh_PubMed) [10500106](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/10500106). [doi](/wiki/DOI): [10.1073/pnas.96.20.10955](//dx.doi.org/10.1073%2Fpnas.96.20.10955). [^](#cite_ref-Butterfield2009_54-0)
[Hoàn thành chú thích này](//vi.wikipedia.org/w/index.php?title=B%E1%BA%A3n_m%E1%BA%ABu:Ch%C3%BA_th%C3%ADch_DOI/10.1111/j.1472-4669.2009.00188.x&preload=Bản_mẫu:Chú_thích_DOI/preload&editintro=Bản_mẫu:Chú_thích_DOI/editintro&action=edit) **Dole, Malcolm (1965).** [^](#cite_ref-55) [“The Natural History of Oxygen”](http://www.jgp.org/cgi/reprint/49/1/5.pdf)(PDF). *The Journal of General Physiology* **49**(1): 5–27. [PMC](/wiki/PubMed_Central) [2195461](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC2195461). [PMID](/wiki/%C4%90%E1%BB%8Bnh_danh_PubMed) [5859927](//www.ncbi.nlm.nih.gov/pubmed/5859927). [doi](/wiki/DOI): [10.1085/jgp.49.1.5](//dx.doi.org/10.1085%2Fjgp.49.1.5). Truy cập ngày 16 tháng 12 năm 2007. **Lỗi chú thích: Thẻ** [^](#cite_ref-ECE499_56-0)
<ref>sai; không có nội dung trong thẻ ref có tên
ECE499
- ^
**a** **ă** **â** **b** **c** **d** [Emsley 2001](#Reference-idEmsley2001), p.300 **Sgk hóa học lớp 10** [^](#cite_ref-58) [^](#cite_ref-59) [“Non-Cryogenic Air Separation Processes”](http://www.uigi.com/noncryo.html). UIG Inc. 2003. Truy cập ngày 16 tháng 12 năm 2007. [^](#cite_ref-NBB301_60-0) [Emsley 2001](#Reference-idEmsley2001), p.301 [^](#cite_ref-61) [. National Aeronautics and Space Administration. 2001–09. Truy cập ngày 16 tháng 12 năm 2007.](http://www-pao.ksc.nasa.gov/kscpao/nasafact/ps/SSP.ps) *Space Shuttle Use of Propellants and Fluids*
NASAFacts FS-2001-09-015-KSCKiểm tra giá trị ngày tháng trong:
|date=(
[trợ giúp](https://en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#bad_date))
## Sách tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=%C3%94xy&veaction=edit§ion=24) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=%C3%94xy&action=edit§ion=24)]
- Cook, Gerhard A.; Lauer, Carol M. (1968). “Oxygen”. Trong Clifford A. Hampel.
*The Encyclopedia of the Chemical Elements*. New York: Reinhold Book Corporation. tr. 499–512. [LCCN](/wiki/S%E1%BB%91_ki%E1%BB%83m_so%C3%A1t_c%E1%BB%A7a_Th%C6%B0_vi%E1%BB%87n_Qu%E1%BB%91c_h%E1%BB%99i_M%E1%BB%B9) [68-29938](http://lccn.loc.gov/68-29938).
- Emsley, John (2001). “Oxygen”.
*Nature's Building Blocks: An A-Z Guide to the Elements*. Oxford, England, UK: Oxford University Press. tr. 297–304. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-19-850340-7](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-19-850340-7).
- Raven, Peter H.; Evert, Ray F.; Eichhorn, Susan E. (2005).
*Biology of Plants*(ấn bản 7). New York: W.H. Freeman and Company Publishers. tr. 115–27. [ISBN](/wiki/ISBN) [0-7167-1007-2](/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:Ngu%E1%BB%93n_s%C3%A1ch/0-7167-1007-2).
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|
|
|

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

X-Cache-Status: miss

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.05:-77.47:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

X-Cache: cp1055 miss, cp1067 miss

Via: 1.1 varnish-v4, 1.1 varnish-v4

X-UA-Compatible: IE=Edge

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Link: </static/images/project-logos/viwiki.png>;rel=preload;as=image;media=not all and (min-resolution: 1.5dppx),</static/images/project-logos/viwiki-1.5x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 1.5dppx) and (max-resolution: 1.999999dppx),</static/images/project-logos/viwiki-2x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 2dppx)


markdown:
**(VTC News) - 6 năm sau ngày VPF ra đời, bầu Đức và bầu Thắng rời khỏi những cơ quan quyền lực của bóng đá nước nhà, và VPF không còn bóng những ông bầu khởi dựng.**
VPF là kết quả của quá trình đấu tranh giữa những ông bầu quyền lực với Liên đoàn bóng đá Việt Nam (VFF) để quyết nắm quyền điều hành cuộc chơi mà những đội bóng của họ là những nhân vật chính.
Tất cả được cho bắt đầu từ vụ bầu Kiên “đại náo” VFF trong Hội nghị tổng kết mùa giải năm 2011. Và đúng 1 tuần sau, bầu Kiên góp mặt trong một cuộc đối thoại với chủ đề “Doanh nghiệp làm bóng đá” và nó được ví như Hội nghị Diên Hồng của bóng đá Việt Nam tại TP.HCM.
![ Bo tu khoi dung VPF: Nguoi lao ly, ke gia tu bo bong da hinh anh 1](https://image.vtc.vn/files/hathanh/2017/12/07/b2a0bfc00d7568b8f3a52be7edf05e42-1221284.jpg)
Các ông bầu dự Hội nghị "Diên Hồng" tại TP.HCM tháng 9/2011
Cuộc đối thoại này, ngoài bầu Kiên còn có sự tham dự của bầu Đức (HAGL), bầu Thắng (Đồng Tâm Long An), bầu Lê Tiến Anh (K.Khánh Hòa) và Phó Chủ tịch VFF kiêm nhà tài trợ chính cho giải vô địch quốc gia lúc đó (Eximbank) Lê Hùng Dũng.
Trong cuộc họp, bầu Đức chua xót nói: “Cách đây 5 năm, ai cũng khẳng định V-League là số một Đông Nam Á, nhưng bây giờ nhìn lại thì thua Thái Lan. Chúng ta thua Thái Lan một trời một vực. Tại sao? Đó là lỗi của VFF, của chủ tịch, tổng thư ký VFF. Các doanh nghiệp đầu tư rất nhiều mà sao vẫn vậy? Vấn đề là Liên đoàn có nhìn nhận và khắc phục hay không?”.
Còn bầu Thắng thì chia sẻ: “Tôi nhẩm tính thử có CLB Việt Nam bỏ cả 100 tỷ một mùa (khoảng 5 triệu USD) cho đội bóng. CLB bạn tôi ở Thái Lan chỉ 1 đến 1,5 triệu USD, còn ở Việt Nam có khi bỏ 3 đến 4 triệu USD, nhưng bây giờ bóng đá Việt Nam thua Thái Lan. Tại vì sao, VFF phải xem lại cuộc chơi chứ? “
Bầu Tiến Anh thì khẳng định, VFF mắc lỗi hệ thống và cần phải tiến hành việc cải tổ từ đó mới mong cải thiện nền bóng đá Việt Nam.
“Rõ ràng doanh nghiệp đang làm bóng đá, vì vậy nên trả lại các quyền quyết định cho các doanh nghiệp vì sự phát triển chung của bóng đá.
Khi bầu VFF các anh cơ cấu rồi. Phòng nào ban nào cũng đã cơ cấu. Các doanh nghiệp rõ ràng thiếu sự quan tâm đến những người mình đã đề cử. Tôi nghĩ trong tình hình hiện nay Liên đoàn cũng nên có đại hội bất thường. Sự điều chỉnh là để phù hợp với thời cuộc”, ông Tiến Anh nói.
![ Bo tu khoi dung VPF: Nguoi lao ly, ke gia tu bo bong da hinh anh 2](https://image.vtc.vn/files/hathanh/2017/12/07/hop3moi2-3-1225209.jpg)
Bầu Kiên tại Hội nghị "Diên Hồng" năm 2011.
Tán đồng quan điểm này, bầu Kiên nhấn mạnh: “VFF là một tổ chức xã hội. Ghế trong VFF là của các CLB nên nếu BCH không làm được thì chúng tôi có thể yêu cầu thay đổi người. Nên đưa những người nào thực tâm có thể đóng góp cho bóng đá vào Ban chấp hành Liên đoàn. Đừng có cơ cấu quá”.
Tiếp thu ý kiến, ông Lê Hùng Dũng khi đó cho biết, sẽ sớm triệu tập cuộc họp có mặt của đầy đủ 14 CLB chuyên nghiệp, 14 CLB hạng nhất và các bộ phận quản lý để tìm biện pháp cho vấn đề tổ chức, trọng tài để tạo sân chơi bình đẳng, chắc chắn đầy sức thuyết phục.
Phần sau thì mọi người đã rõ, VPF ra đời, bầu Thắng trở thành chủ tịch Hội đồng quản trị, bầu Đức và ông Lê Hùng Dũng (đại diện cho VFF) trở thành phó chủ tịch. Bầu Tiến Anh làm Trưởng ban giám sát. Còn bầu Kiên dù đứng ngoài nhưng vai trò “kiến trúc sư” của ông thì phủ rộng.
Thế nhưng, từ một tương lai sáng lạn, các giải đấu chuyên nghiệp Việt Nam thời VPF điều hành trở thành ám ảnh với cuộc tháo chạy của hàng loạt doanh nghiệp, đẩy nhiều CLB tới cảnh giải thể. Bầu Kiên ở một lĩnh vực khác rơi lao lý khiến cho miếng bánh vẽ của VPF cũng tan thành mây khói. Bầu Tiến Anh thì lặng lẽ rút khỏi đời sống bóng đá và rời mái nhà VPF lúc nào không ai hay.
![ Bo tu khoi dung VPF: Nguoi lao ly, ke gia tu bo bong da hinh anh 3](https://image.vtc.vn/files/hathanh/2017/12/07/1512283835-1223000.jpg)
Bầu Thắng rời PVF trong nỗi buồn.
Bầu Đức thì tới tháng 3 này cũng sẽ rời VFF. Trong khi bầu Thắng sau nhiều năm nỗ lực chèo lái con tàu VPF đi qua sóng gió, bão táp cũng đã nói lời chia tay.
Buồn thay, ngày bầu Thắng nghỉ, những lùm xùm vẫn vây quanh ông, dù 6 năm qua ông khẳng định: “không nhận tiền lương của VPF”.
>>> Đọc thêm:
[Nguyên chủ tịch HĐQT VPF: Làm 6 năm, chưa tiêu của VPF dù chỉ 1 đồng](https://vtc.vn/nguyen-chu-tich-hdqt-vpf-toi-chua-tieu-cua-vpf-du-chi-1-dong-d367600.html)

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: nginx

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Connection: close

Vary: Accept-Encoding

Pragma: no-cache

Cache-Control: public

X-Fastcgi-Cache: MISS


markdown: Trực tiếp U23 Hàn Quốc vs U23 Malaysia tứ kết U23 châu Á Người đàn ông lấy mũ bảo hiểm đập đầu rồi nhảy sông Đồng Nai tự tử Trực tiếp U23 Việt Nam vs U23 Iraq tứ kết U23 châu Á Chập điện, đàn heo hơn 1.200 con bị chết cháy Hình dáng cơ thể tiết lộ nhiều bí mật về sức khỏe Sacombank xử lý loạt tài sản đảm bảo của vợ chồng ông Phạm Công Danh Đan Trường, Cẩm Ly tái hợp hát hit 10 năm trước Cách kiếm tiền giữa 'tâm bão' Bitcoin mất giá, sập sàn Bitconnect CSGT tông chết người trên đường truy đuổi xe vi phạm Sập cầu ở Sài Gòn trong đêm: Tạm giữ tài xế chở quá tải


markdown:
**Trước khi ra mắt iPhone SE vào vài tuần tới, nhiều mẫu iPhone đời cũ giảm giá mạnh, khoảng từ 500.000 đồng đến 1 triệu đồng.**
Theo dự kiến, iPhone SE sẽ ra mắt vào ngày 22/3 tới, vì vậy hiện tại nhiều mẫu iPhone đời cũ đang dần hạ giá và có thể sẽ tiếp tục giảm mạnh trong những ngày tới.
![ Nhiều mẫu iPhone đời cũ sẽ giảm giá trong thời gian tới. ](https://image.vtc.vn/files/f2/2016/03/03/gia-iphone-doi-cu-giam-manh-0.jpg)
Nhiều mẫu iPhone đời cũ sẽ giảm giá trong thời gian tới.
Tại Việt Nam, rất hiếm khi các model đời cũ của iPhone giảm giá tới cả triệu đồng như hiện nay. Theo đánh giá từ các trang tin nước ngoài, do iPhone SE sắp lên kệ trong tháng 3 này với mức giá từ 400-500USD nên mức giá hấp dẫn này có thể đe dọa tới các mẫu iPhone đời cũ như 6 hay 6 Plus khiến người ta phải giảm giá để tạo ưu thế cạnh tranh và kích thích lượng tiêu thụ.
Một nguyên nhân khác được cho rằng iPhone đời cũ giảm giá do nguồn cung Hong Kong. Do Hong Kong nghỉ tết sớm từ ngày 20 âm lịch nên nguồn hàng bị tồn kho phải ra ngoài Tết họ mới xả hàng, kèm theo đó là giảm giá.
Ở Việt Nam, những mẫu điện thoại di động đã qua sử dụng được nhiều người dùng ưa chuộng bởi tính
[kinh tế](http://vtc.vn/kinh-te-29.htm)mà vẫn đảm bảo chất lượng. Các sản phẩm đắt hàng là iPhone 5S, 6, 6 Plus. Vì vậy, những đợt giảm giá tiếp theo có thể khiến thị trường này sôi động hơn nữa. Ngoài ra, người dùng cũng thường mua các mẫu khóa mạng do giá rẻ hơn bản quốc tế. ![ Những concept của iPhone SE sắp ra mắt. ](https://image.vtc.vn/files/f2/2016/03/03/gia-iphone-doi-cu-giam-manh-1.jpg)
Những concept của iPhone SE sắp ra mắt.
Sản phẩm sẽ có nhiều màu sắc khác nhau nhưng thay vì trang bị lớp vỏ nhựa, iPhone SE được cho là sẽ trang bị lớp vỏ nhôm nguyên khối giống các phiên bản iPhone cao cấp khác. Nhiều nguồn tin dự đoán rằng, sản phẩm sẽ sở hữu cấu hình khá mạnh mẽ tương đương iPhone 6S, với vi xử lý Apple A9, 2GB bộ nhớ RAM và camera 12 megapixel. Sản phẩm này hứa hẹn sẽ làm bùng nổ thị trường smartphone trong thời gian tới.
Nguồn:
**Ngày nay**


markdown:
**(VTC News) - Mặc dù căn bệnh tim đến với Trà My chậm hơn nhưng lại có diễn biến phức tạp, cần phải phẫu thuật sớm.**
Trương Thị Trà My sinh ngày 28/09/2004, là con của anh Trương Quốc Đạt và chị Trần Thị Thảo Nguyên, ngụ tại Kon Đào, Đăk Tô, Kon Tum.
![ Trà My
](https://image.vtc.vn/files/f2/2015/12/28/mang-song-co-be-xinh-xan-nay-co-the-bi-cuop-di-bat-cu-luc-nao-0.jpg)
Trà My
Gia đình Trà My có hoàn cảnh rất khó khăn, ba mẹ em li dị, gánh nặng trút hết lên người mẹ, một mình chị Trần Thị Thảo Nguyên phải nuôi ba con. Công việc làm nông cũng chỉ đủ ăn ngày ba bữa, còn mọi thứ đều thiếu thốn.
![ Gia đình Trà My
](https://image.vtc.vn/files/f2/2015/12/28/mang-song-co-be-xinh-xan-nay-co-the-bi-cuop-di-bat-cu-luc-nao-1.jpg)
Gia đình Trà My
Căn
*đến với Trà My chậm hơn so với nhiều trường hợp khác, em được phát hiện bệnh sau khi được đoàn bác sĩ tình nguyện khám từ thiện trên huyện. Tuy đến chậm, nhưng diễn biến bệnh tình rất phức tạp, có thể lấy đi sinh mạng của em bất cứ lúc nào nếu không được chữa trị kịp thời.* **bệnh tim**
Một mình nuôi 3 con ăn học, chi phí sinh hoạt hàng ngày đã luôn túng thiếu, cầm phiếu hẹn phẫu thuật của bệnh viện với số tiền quá lớn mà nước mắt của chị Nguyên cứ tuôn trào.
Gia đình đã được Quỹ bảo trợ trẻ em Kon Tum giới thiệu đến Quỹ Hiểu về trái tim. Sau khi đưa lên Bệnh viện Hoàn Mỹ Đà Nẵng khám lại, bác sĩ chẩn đoán em bị Thông liên thất, cần phải được can thiệp phẫu thuật càng sớm càng tốt.
Chi phí cho ca phẫu thuật của Trà My được Bệnh viện Hoàn Mỹ Đà Nẵng đưa ra là 67.000.000 đồng. Sau khi nhận được cam kết hỗ trợ từ Bệnh viện Hoàn Mỹ Đà Nẵng 15%, Quỹ bảo trợ trẻ em Kon Tum 20%, Quỹ tài trợ VinaCapital 35%, số tiền còn lại cần sự đóng góp của các mạnh thường quân để giúp Trà My thực hiện ca phẫu thuật là 20.100.000 đồng.
Với bệnh tim bẩm sinh, việc phẫu thuật sớm khi chưa có biến chứng sẽ giúp bệnh nhân có chất lượng sống tốt hơn. Muốn làm được điều này cần có sự yêu thương của những tấm lòng hảo tâm.
Cộng đồng Hiểu về trái tim mong các mạnh thường quân, các tổ chức, cá nhân hãy giúp đỡ, hỗ trợ kinh phí cho Trà My được phẫu thuật, để em sớm trở lại cuộc sống đời thường vui vẻ như bao đứa trẻ khác.
Hãy giúp em Trương Thị Trà My phẫu thuật bằng cách click vào đường link bên dưới của Mạng
[xã hội](http://vtc.vn/xa-hoi-28.htm)để đóng góp trực tiếp:
https://donggop.hieuvetraitim.com/products/truong-thi-tra-my
Hoặc có thể đóng góp qua tài khoản của Quỹ Hiểu về trái tim:
STK: 007.100.069792.2 (VNĐ); 007.137.069792.9 (USD); Vietcombank - CN HCM; Swift code: BFTVVNVX
Xin đề rõ: Đóng góp giúp bệnh nhân Trương Thị Trà My. Toàn bộ số tiền ủng hộ sẽ được chúng tôi sử dụng vào chi phí chữa bệnh cho bệnh nhân.
**Quỹ hiểu về trái tim - VTC News**


markdown:
**
(VTC News) - Sau khi mở cửa thiếu quan sát khiến cô gái đi xe đạp ngã sõng soài, tài xế ô tô bỏ mặc nạn nhân, thản nhiên sang đường như không có gì xảy ra.
**
Sự việc xảy ra vào khoảng 12h25 ngày 17/11 gần UBND phường Mỹ Đình 2, Nam Từ Liêm, Hà Nội. Sự bất cẩn và thái độ thờ ơ, vô cảm của nam tài xế trong clip khiến cư dân mạng phẫn nộ.
"Ý thức bác đi ô tô quá tệ, chưa biết ai đúng ai sai nhưng sao không hỏi thăm hay đỡ người ta dậy?", "Trong mọi trường hợp, mở cửa xe phải đảm bảo an toàn, không biết chỗ đó có cấm dừng đỗ hay không. Gây tai nạn rồi tỉnh bơ như vô can", "Hành động đáng bị lên án và phạt nguội", nhiều người bức xúc bình luận.
*Nguồn: Fanpage An toàn giao thông - Văn hóa giao thông*
>>> Đọc thêm:
[Hoảng hồn xe tay ga đang đi đột ngột bốc cháy trên phố Hà Nội](https://vtc.vn/truyen-hinh/clip-hoang-hon-xe-tay-ga-dang-di-dot-ngot-boc-chay-tren-pho-ha-noi.3-363517.htm)
## Bình luận


markdown:
Cơ hội kiếm tiền tốt nhất - Khẳng định thương hiệu và xây dựng danh tiếng bền vững trên thị trường internet.
Doanh nghiệp của bạn chỉ thực sự nổi tiếng khi thương hiệu của bạn được khẳng định trên thị trường. Hãy cùng chúng tôi tìm hiểu về quy trình thiết kế web cho doanh nghiệp của bạn tại công ty chúng tôi. WEBSITE24H được thành lập là để giúp bạn thực hiện mục tiêu đó với dịch vụ thiết kế website doanh nghiệp, chúng tôi sẽ góp phần tạo dựng hình ảnh, thương hiệu đưa công ty bạn tới gần tới độc giả web hơn thông qua mạng Internet toàn cầu.
I. KỸ THUẬT - CHỨC NĂNG WEBSITE:Báo giá này được xây dựng dựa trên kinh nghiệm phát triển (Content marketing, design và development) các website cùng ngành và liên quan; website tương tác và hiển thị tốt trên môi trường internet, phù hợp tất các thiết bị di động phổ biến hiện nay (từ tablet tới Smartphone mà công nghệ Responsive được Website 24H triển khai sớm nhất và thành công tại Việt Nam). Thiết kế / lập trình động (animation): HTML 5/CSS3, JavaScript/ JQuery. Ngôn ngữ lập trình (code language): PHP 5.4, HTML5, JavaScript, Ajax. Trình duyệt trên PC: Tương thích các loại trình duyệt hiện có như: Internet Explorer , FireFox, Opera, Chrome, Coccoc và các phiên bản mới hơn vào thời điểm. Trình duyệt trên thiết bị di động (Smart phone, tablet): Tương thích tất cả các loại trình duyệt mobile trên hệ điều hành hiện có như: iOS, Window Phone, Android, Safari.
II. KHUYẾN MÃI - BẢO HÀNH: Miễn phí tên miền quốc tế: (.com, .net, .org, .info) Personal hosting 3GB - Bandwith Unlimited. Email Server: 10 Email sever theo Tên miền. Phí duy trì hosting - Domain, quản lý dữ liệu, phục hồi và khắc phục sự cố, và các dịch vụ hỗ trợ khác 3,000,000Vnđ/năm. Bảo hành website vĩnh viễn.
III. GIÁ VÀ THỜI GIAN THỰC HIỆN:- Giá thực hiện website trọn gói: 7.800.000 Vnđ- Miễn phí Bảo hành website.- Thời gian thực hiện : 20-40 ngày (tính từ lúc ký hợp đồng).
IV. LIÊN HỆ THIẾT KẾ WEBSITE:Căn cứ vào mô tả công việc về việc thiết kế website của Quý Công ty, Website 24H đề xuất phương án với ngân sách. Nếu có bất kỳ thắc mắc nào, Quý Công ty vui lòng thông tin để chúng tôi hỗ trợ nhanh chóng.Điện thoại : 028. 6273 6058 ; 028. 6274 7528 - Hotline: 0933 992 559 [24/7] (Hãy liên hệ ngay để được tư vấn cụ thể )Email: info@website24h.com.vn - Website: www.website24h.com.vn
Thiết kế web
Thiết kê web giá rẻ
Thiết kế web bán hàng
Thiết kế web doanh nghiệp
Công ty thiết kế web
Công ty web
Công ty thiết kế web chuyên nghiệp
Thiết kế web chuyên nghiệp
Thiết kế web chuẩn seo
Thiết kế web bất động sản
website bất động sản
web giá rẻ

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Cache-Control: private

Set-Cookie: popup=1; expires=Sat, 20-Jan-2018 08:38:31 GMT; path=/

X-Powered-By-Plesk: PleskWin


markdown:
# Bộ 2 USB 2.0 Taiwan Team Group INC E902 32GB (Nâu)
[Team Group](/Team Group-br10561)| [USB flash Team Group](/c/360?q=%3aprice-asc%3abrand%3abr10561)| [Hãy là người đầu tiên đánh giá](#panel-review-container)
# Bộ 2 USB 2.0 Taiwan Team Group INC E902 32GB (Nâu)
[Team Group](/b/br10561)| [USB flash - Team Group](/c/360?q=%3aprice-asc%3abrand%3abr10561)| [Hãy là người đầu tiên đánh giá](#panel-review-container)
- Thiết kế thời trang, cá tính
- Tốc độ truyền tải dữ liệu nhanh
- Thiết bị tự động nhận driver
489.000đ (10.000đ sẽ được hoàn vào thẻ VinID)
- Số tiền tích điểm sẽ được hoàn vào thẻ VinID sau khi giao hàng thành công.
# Thông tin sản phẩm (Mã SP: PRI983365 - Mã SKU: BO290232GB )
|Thời hạn bảo hành||60tháng|
|Màu sắc||Nâu|
|Chuẩn USB||2|
|Dung lượng||32GB|
|Kích thước||55.5 x 17.1 x 9.2 mm|
|Nguồn gốc||Chính hãng|
|Model||E902|
|Xuất xứ||Đài Loan|
|Bảo hành||còn tem BH, không bị tác động ngoại lực|
Bộ 2 USB 2.0 Taiwan Team Group INC E902 32GB (Nâu) được thiết kế đẹp mắt và thời trang, giúp tạo nên vẻ năng động, cá tính cho người sử dụng. USB có kiểu dáng thanh, kích thước nhỏ gọn, có lỗ móc treo, giúp bạn mang theo bên mình dễ dàng, thuận tiện. Sản phẩm được trang bị cổng kết nối USB 2.0, cho tốc độ truyền tải dữ liệu nhanh chóng, tỷ lệ lỗi thấp. USB có khả năng đọc và ghi dữ liệu tốt, độ chính xác cao. Thiết bị có dung lượng lên đến 32GB cho phép bạn thoải mái lưu trữ dữ liệu như: Nhạc, hình ảnh, video, văn bản, phần mềm,... Sản phẩm tương thích với hầu hết các hệ điều hành hiện nay như: Windows, Linux, Mac OS và dùng được với hầu hết các thiết bị như: Máy tính bảng, notebook, TV,..
.

X-Content-Type-Options: nosniff

Strict-Transport-Security: max-age=31536000 ; includeSubDomains

Cache-Control: no-cache, no-store, max-age=0, must-revalidate

X-XSS-Protection: 1; mode=block

Content-Language: vi


markdown:
#
[Chữa bệnh viêm dạ dày bằng đu đủ](https://www.bacsidaday.com/chua-benh-viem-da-day-bang-du-du.html)
Ngay từ khi phát hiện ra châu Mỹ, nhà thám hiểm lừng danh Christophe Columbus đã tôn vinh đu đủ là “chúa tể” của các loài quả (fruit of the angels) bởi nó có hương vị thơm ngon, dễ ăn và có tác dụng chữa bệnh rất tốt. Một trong những hợp chất hàng đầu của đu đủ là papain, đây là loại enzyme có lợi cho hệ thống tiêu hóa của con người, hạn chế virus, vi khuẩn gây bệnh.
|
|![]()
**Đu đủ thu gom độc tố của dạ dày** **Tác dụng bảo vệ tim mạch**
Theo rất nhiều nghiên cứu đu đủ có tác dụng tốt trong việc phòng ngừa bệnh tim mạch ở những người mắc bệnh đái tháo đường, bệnh xơ vữa động mạch, vì đu đủ có chứa nhiều chất chống oxy hóa như vitamin C, E và A.
Các dưỡng chất này có tác dụng ngăn ngừa quá trình oxy hóa cholesterol, hạn chế các mảng tiểu cầu do quá trình oxy hóa cholesterol tạo ra bám vào thành mạch máu, gây tắc nghẽn mạch và làm máu không lưu thông được. Vitamin E và C của đu đủ kết hợp tạo ra hợp chất có tên là paraoxonase, hay còn gọi là enzyme, có thể ức chế quá trình oxy hóa tạo ra các cholesterol xấu (LDL).
Ngoài ra, đu đủ còn là loại quả giàu chất xơ nên có tác dụng làm giảm mỡ máu (cholessterol), riêng acid folic có trong đu đủ có tác dụng làm chuyển hóa homocysteine thành acid amino cần thiết như cysteine hoặc methionine. Nếu không được chuyển hóa thì homocysteine có thể gây phá hủy trực tiếp các mạch máu, thậm chí nếu cao, có thể gây bệnh đau tim hoặc đột quỵ.
**Tăng cường sức khỏe cho hệ tiêu hóa**
Từ lâu, khoa học đã nghiên cứu và phát hiện thấy ăn đu đủ có tác dụng tốt trong việc ngăn ngừa bệnh ung thư kết tràng. Chất xơ có trong đu đủ có thể “thu gom” các độc tố gây bệnh trong kết tràng và bảo vệ tế bào khỏe mạnh trước nguy cơ bị nhiễm bệnh.
Ngoài ra, trong đu đủ còn có chứa các dưỡng chất như: folate, vitamin C, beta-carotene, vitamin E có tác dụng giảm thiểu bệnh ung thư kết tràng, đặc biệt là ngăn ngừa sự tấn công của các gốc tự do gây tổn thương ADN. Vì vậy, tăng cường ăn đu đủ cũng là biện pháp phòng ngừa ung thư kết tràng rất tốt cho mọi người.
**Thuốc chống viêm nhiễm**
Trong đu đủ có chứa 2 hợp chất quan trọng có tên là papain và chymopapain, đây là 2 loại enzyme tiêu hóa protein hiệu quả, có tác dụng làm giảm quá trình viêm nhiễm và làm lành các chấn thương.
Ngoài ra, đu đủ còn có chứa nhiều vitamin C, E và betacarotene nên có tác dụng phòng ngừa viêm nhiễm ở mức cao nhất, bởi vậy những người bị bệnh hen suyễn, thấp khớp thường được bác sĩ kê đơn cho dùng các dưỡng chất nói trên.
**Tăng cường sức đề kháng**
Vitamin C và A do đu đủ cung cấp cho cơ thể sẽ giúp hệ miễn dịch làm việc tốt hơn, nhất là nguy cơ phòng chống các loại bệnh thường xuất hiện khi giao mùa như: cảm, cúm, viêm tai…
**Ngăn ngừa nguy cơ thoái hóa điểm vàng**
Trên tạp chí Nhãn khoa (AOO) của Hoa Kỳ số ra đầu năm 2009, đã khuyến cáo người ta nên ăn 3 suất rau xanh hoa quả mỗi ngày (mỗi suất tương đương 1 bát nhỏ), sẽ giảm được nhiều nguy cơ mắc bệnh thoái hóa điểm vàng có liên quan đến tuổi tác (AMRD). Cụ thể làm giảm được tới 36% nguy cơ so với những người chỉ ăn 1 – 1,5 suất. Loại hoa quả tốt nhất có thể ngăn ngừa bệnh ARMD bao gồm: cà rốt, đu đủ vì đây là loại quả có chứa nhiều vitamin C, A, E, carotenoid, chất chống oxy hóa. Có thể chế biến đu đủ dưới dạng xa lát, nước ép hoặc ăn trực tiếp.
**Giảm thiểu nguy cơ mắc bệnh viêm khớp dạng thấp**
Mặc dù sử dụng liều cao vitamin C có thể làm tăng nguy cơ bệnh loãng xương nhưng vitamin C có trong thực phẩm, đặc biệt là trong đu đủ lại có tác dụng bảo vệ cơ thể trước nguy cơ mắc bệnh polyarthiritis, một dạng bệnh viêm khớp dạng thấp. Kết luận trên được dựa theo nghiên cứu với hơn 20.000 người sử dụng vitamin C có trong đu đủ và phát hiện thấy có tác dụng rất cao trong việc ngăn ngừa viêm nhiễm gây đau nhức ở người bệnh.
**Tăng cường chức năng phổi**
Những người nghiện hút thuốc lá hoặc phải sống trong môi trường có khói thuốc (hút thuốc thụ động) thì nên bổ sung thực phẩm giàu vitamin A, trong đó có đu đủ. Nghiên cứu của các chuyên gia ở Đại học Kansas (Hoa Kỳ) cho thấy, đây là dưỡng chất có tác dụng ngăn ngừa bệnh viêm nhiễm phổi và bệnh khí phế thũng (enphysema) do hợp chất carcinogen trong khói thuốc lá và benzopyrene trong khói thuốc lá gây ra, nó làm tăng nguy cơ thiếu hụt vitamin A ở con người, nhất là ở nhóm người cao tuổi.

Content-Type: text/html; charset=UTF-8


markdown:
Hà Nội đưa hàng loạt xe buýt mới có wifi miễn phí vào hoạt động. 2 tuyến xe buýt đầu tiên nằm trong hệ thống các tuyến buýt có lộ trình đi qua các tuyến phố trong nội đô được thay xe theo bộ nhận diện thương hiệu mới với hình ảnh cánh chim bồ câu cách điệu gắn biểu tượng Khuê Văn Các và sơn màu xanh nước biển.
Tổng công ty Vận tải Hà Nội (Transerco) vừa chính thức đưa hàng loạt xe buýt mới vào hoạt động trên 2 tuyến buýt số 36 (Yên Phụ-Linh Đàm) và số 38 (Nam Thăng Long-Mai Động) vào sáng nay (12/9).
Đây là 2 tuyến xe buýt đầu tiên nằm trong hệ thống các tuyến buýt có lộ trình đi qua các tuyến phố trong nội đô được thay xe theo bộ nhận diện thương hiệu mới với hình ảnh cánh chim bồ câu cách điệu gắn biểu tượng Khuê Văn Các và sơn màu xanh nước biển.
Theo ông ông Nguyễn Việt Triều, Phó Tổng giám đốc Tổng công ty Vận tải Hà Nội, cùng với sự đổi mới về màu sơn và logo nhận diện thương hiệu, với 25 xe mới, sức chứa 60 hành khách thay cho 2 tuyến buýt số 36 và 38 được Transerco đầu tư với các tiêu chuẩn nâng cao về chất lượng dịch vụ và tiện ích cho khách hàng như xe sàn bán thấp, đạt tiêu chuẩn khí thải EURO 3; trang bị 3 bảng điện tử thông tin Led hiện đại, văn minh; có wifi miễn phí trên xe, hệ thống GPS được nâng cấp, hệ thống âm thanh kết nối tự động thông báo điểm dừng đỗ sắp tới được cập nhật theo hướng thuận tiện, ngắn gọn và dễ hình dung địa điểm, gần gũi với hành khách.
Bên cạnh đó, lãnh đạo Transerco cũng giao nhiệm vụ cho Xí nghiệp xe buýt Hà Nội tập trung các giải pháp nâng cao chất lượng phục vụ, chất lượng công tác quản trị điều hành, nhất là công tác tuyên truyền giáo dục cho đội ngũ cán bộ, lao động phục vụ nhằm nâng cao chất lượng dịch vụ xe buýt gắn với phương tiện nhận diện thương hiệu mới.
Trước đó, vào đầu tháng Chín vừa qua, Transerco đã đưa vào vận hành hai tuyến buýt gom 84 (Khu đô thị Mỹ Đình-Khu đô thị Linh Đàm) và 85 (Khu đô thị Văn Phú-Công viên Nghĩa Đô) nối các khu đô thị lớn trên địa bàn thành phố. Cả hai tuyến buýt gom này đều được trang bị xe buýt cỡ nhỏ 30 chỗ mới 100%, tiêu chuẩn khí thải EURO 3, sàn bán thấp, đèn Led trước, sau và sườn xe thông báo vị trí điểm dừng và các tuyến kết nối. Đặc biệt, hai tuyến buýt này sẽ phục vụ wifi miễn phí cho hành khách.
Ngoài ra, Tổng công ty sẽ từng bước triển khai trên toàn bộ các tuyến buýt của Transerco sử dụng màu sơn đặc trưng để phân biệt các loại hình tuyến khác bao gồm các tuyến trục chính, trung tâm nội đô, các tuyến từ Trung tâm Hà Nội đi sân bay, các tuyến đi ra ngoại thành…
Để đồng bộ với nhận diện thương hiệu mới cho xe buýt Hà Nội, Transerco sẽ triển khai mẫu đồng phục mới cho đội ngũ nhân viên (gồm lái xe và nhân viên bán vé). Mẫu đồng phục thiết kế mới hướng tới phong cách thân thiện, chuyên nghiệp và lịch sự, sử dụng gam màu chủ đạo là màu xanh biểu trưng cho Hà Nội-thành phố vì hòa bình./.
*Theo Vietnamplus*

Link: <https://www.tintucoto.com/wp-json/>; rel="https://api.w.org/", <https://www.tintucoto.com/?p=1978>; rel=shortlink

X-Powered-By: PleskLin


markdown:
# Plesk Server Setup
Ngân sách $30-100 USD
We require a firm/person with experience using the PLESK environment to set up a new dedicated server with 2 FTP accounts that another two domains can be forwarded to.
This is a short term project that we would like completed today.
## 6 freelancer đang chào giá trung bình $63 cho công việc này
[jobonline](/u/jobonline)
Hi, i'm realy familary with Plesks setup, let me set it up in 2 hour max for you! regards
[vastalitech](/u/vastalitech)
Greetings, We have done this before. Please contact me can be done in about 4-5 hours maximum. Regards, Ankur Jain, Software Analyst, Vastal I-Tech & Co. We make your computers intelligent...
[kilalot](/u/kilalot)
Hi, we can do this for you very quickly and finish it right now. Please feel free to send a PMB if you're interested.

X-Cache: MISS

Accept-Ranges: bytes

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

Vary: Accept-Encoding, X-Authenticated


markdown:
Đang Thực Hiện
# Install shoutcast on Linux server
Ngân sách $30-100 USD
I need shoutcast software installed & setup on my linux server.
This should be very simple for the right pro.
Payment can be done by paypal. Should be able to stream one or more streams on the server.
Shouldn't take more than a day.
We have more stuff like more script installation and maintenance coming up pretty soon.


markdown:
[](/a/4216339.html)
Tổng thống Hoa Kỳ Donald Trump hôm 8/8 hoan nghênh cộng đồng quốc tế đã đối đầu với việc Bắc Triều Tiên phát triển vũ khí hạt nhân, nhưng đại sứ Mỹ tại Liên Hiệp Quốc nói rằng bà hoài nghi rằng các biện pháp trừng phạt mới đây sẽ ngăn chặn được Bình Nhưỡng.
Ông Trump nói trong một ý kiến đăng trên Twitter: "Sau nhiều năm thất bại, các nước đang tập hợp lại cùng nhau để rốt cuộc giải quyết những nguy cơ do Bắc Triều Tiên gây ra. Chúng ta phải cứng rắn và quyết đoán!"
Tuy nhiên, đại sứ của ông Trump ở LHQ, bà Nikki Haley, nói với chương trình "Today Show" của NBC rằng các biện pháp trừng phạt mới nhất của LHQ nhằm cắt đi 1 tỷ đôla từ hàng xuất khẩu của Bắc Triều Tiên "sẽ không làm dừng vấn đề Bắc Triều Tiên của chúng ta lại". Tuy nhiên, bà nói các biện pháp trừng phạt sẽ "gửi đi một thông điệp rất mạnh mẽ".
Bà nhắc lại rằng ông Trump "đã nói vẫn để ngỏ mọi khả năng", kể cả tấn công quân sự để ngăn chặn mối đe dọa Bắc Triều Tiên, tức là lời tuyên bố của Bình Nhưỡng rằng tên lửa của họ giờ đây có thể bay đến Hoa Kỳ đại lục.
Bà nói: "Chúng tôi sẽ làm bất cứ điều gì cần thiết để chống lại Bắc Triều Tiên".
Về lãnh đạo Bắc Triều Tiên Kim Jong Un, Bà Haley nói, "Ông ta phải quyết định rằng nếu ông tấn công Hoa Kỳ, đó có phải là một việc ông ta có thể thắng hay không?"
Bắc Triều Tiên hôm 7/8 thề vẫn tiếp tục chương trình phát triển vũ khí hạt nhân, bác bỏ lời kêu gọi từ cộng đồng quốc tế về việc kiềm chế các hành động quân sự hung hăng.
## Diễn đàn Facebook

X-UA-Compatible: IE=edge

Cache-Control: public, max-age=293

Set-Cookie: SessionID=2863666092.20480.0000; path=/; Httponly; Secure