markdown:
**Manager**
Công ty Netsystem được thành lập năm 2004 để phục vụ nhu cầu ngày càng tăng của hệ thống mạng. Chúng tôi đã có kinh nghiệm phân phối độc lập các sản phẩm phần cứng, phần mềm thiết bị mạng - viễn thông chính hãng uy tín hơn 12 năm ở thị trường Hà nội, Đà nẵng và Tp...
[Đọc thêm](/about/DAI-LY-PHAN-PHOI-SWITCH-ROUTER-FIREWALL-WIFI-CAP-QUANG-O-HA-NOI.html)

Content-Language: vi

Set-Cookie: nv4c_y873S_statistic_vi=lmVqbJJgZ2lomQ%2C%2C; expires=Mon, 24-Apr-2017 03:51:13 GMT; Max-Age=1800; path=/; domain=.netsystem.vn; httponly

Cache-Control: private, pre-check=0, post-check=0, max-age=0


markdown:
|
|
275 việc làm
47 ms
|
|![]()
Trong bán kính km của
Lọc theo ngày ▼
24 giờ trước
3 ngày trước
7 ngày trước
30 ngày trước
Lọc theo nguồn ▼
Các công ty
Trang việc làm
Công ty việc làm
|
|
Việc làm »
Việc làm 1 - 10 của 275
## Hành Chính,Long An làm việc
KOSAIDO HR VIETNAM CO.,LTD |
Tân An, Long An
- 2 ngày trước
Nội dung nghiệp vụ. Tổng vụ, quản trị văn phòng. Chuẩn bị tài liệu văn phòng. Biên phiên dịch. Chủ yếu là làm việc với giám đốc bán hàng của Nhật Bản. NGÀY ĐĂNG TUYỂN 07 04 2016. ...
![]()
KOSAIDO HR VIETNAM CO.,LTD |
Tân An, Long An
- 12 ngày trước
Nội dung nghiệp vụ. Hỗ trợ hành chính. Chuẩn bị tài liệu cho phòng kinh doanh. Biên phiên dich. Hỗ trợ giám đốc kinh doanh người Nhật. NGÀY ĐĂNG TUYỂN 07...
![]()
CareerLink’s Client |
(Unspecified city), Long An
- 12 ngày trước
Mô tả chi tiết công việc. Phụ trách các công việc hành chính văn phòng. nghe điện... Tốt nghiệp Cao Đẳng Đại Học chuyên ngành Kế Toán. Hành chính. Trên 3 năm kinh...
![]()
Công ty TNHH Công Nghệ Nano Hợp Nhất APA |
Tân An, Long An
- 10 ngày trước
Có cơ hội thăng tiến nếu thể hiện tốt. Yêu cầu công việc. Nam Nữ, độ tuổi từ 18 đến 55. Cẩn thận, nhanh nhẹn , chính xác, trầm tính, chịu khó...
![]()
Công Ty TNHH Inox Đông Á |
Tân An, Long An
- 1 ngày trước
Mô tả công việc. Xây dựng chế độ, chính sách, nội quy công ty. Xây dựng và phối hợp thực hiện kế hoạch tuyển dụng. Chấm công và tính lương...
![]()
Công ty TNHH PREMCO TOÀN CẦU VIỆT NAM |
Tân An, Long An
- 8 ngày trước
Mô tả công việc. Theo bảng mô tả công việc của phòng nhân sự. Chi tiê t công viê c trao đô i khi pho ng vâ n. Quyền lợi được hưởng. Quyê n lơ i đươ c hươ ng theo chê. đô. cu a công...
![]()
TẬP ĐOÀN CƠ KHÍ & XÂY DỰNG ĐẠI DŨNG |
Tân An, Long An
- 11 ngày trước
CNV công ty. Làm thủ tục tạm ứng, thanh toán các chi phí Hành Chính. Thực hiện các... Ưu tiên những ứng viên đã có 1 năm kinh nghiệm làm nhân viên Hành Chính văn phòng...
![]()
Công Ty TNHH Javi |
Tân An, Long An
- 16 ngày trước
Lưu trữ hồ sơ hành chính nhân sự. Quản lý văn phòng phẩm. Các công việc liên quan... Có ít nhất 01 năm kinh nghiệm ở vị trí nhân viên Hành chánh nhân sự. Thành thạo...
![]()
Đừng bỏ lỡ công việc. Nhận thông báo các công việc mới được gửi đến email của bạn hàng ngày.
## Tìm kiếm liên quan
## Các địa điểm
|
|

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Set-Cookie: neuvoo-lang=vi; expires=Wed, 24-May-2017 03:31:21 GMT; Max-Age=2592000; path=/

Connection: close

Server: Apache/2.4.7 (Ubuntu)

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache

Vary: Accept-Encoding

Content-Type: text/html


markdown:
Dante Alighieri & Béatrice Portinari
HAI MỐI TÌNH ĐẸP NHẤT THẾ GIỚI
ĐỖ THIÊN THƯ st.
Cả thế
giới đều yêu một kẻ si tình - như văn hào Shakespeare
của Anh đã nói - nhất là những
đôi tình nhân có những cái tên ghép liền nhau mãi mãi
qua những câu chuyện tình được truyền tụng từ
đời này sang đời khác. Loạt bài này sẽ ghi lại những
mối tình lớn từ Đông sang Tây, thuộc thần thoại hay
xảy ra thật ngoài đời, đã góp phần thêu hoa dệt gấm
cho hai chữ TÌNH YÊU.
I. KIỀU
LOAN và ĐÌNH CHƯƠNG -
Một Thiên
Tình Hận
Trường hận ca vi thùy tác?
Thoại đáo tương tư tình tiện ác
Triêu tư, mộ tưởng vô tận kỷ
Tái bả loan tiên tố tình bạc…
Đã được
một nhà văn phỏng dịch như sau:
"Thiên trường hận vì đâu mà viết?
Lệ tương tư bi thiết mảnh tình
Sơm khuya hồn mộng lung linh
Mượn thơ khóc khúc bạc tình đời hoa…"
"Tình
bạc" chính là nội dung của thiên "Trường Hận
Ca", dài mấy ngàn chữ mà tác giả của nó là một
tiểu thư vẹn toàn cả tài lẫn sắc. Nàng mỹ danh là Vương
Kiều Loan, đã đoản mệnh vì tình lúc vừa mới vừa 21
tuổi.
Lúc ấy là
vào niên hiệu Thiên Thuận đời nhà Minh bên Tàu. Vương
Trung, người Lâm An, được bổ giữ chức Thiên hộ vệ
quân tại vệ Nam Dương, tỉnh Hà Nam. Vương có ba con; ngoài
người con trai là Vương Bưu tòng quân ở xa, nhà chỉ còn
hai ái nữ mà Kiều Loan là chị. Cô em Kiều Phượng đã
lấy chồng rồi, chỉ có Kiều Loan sớm hôm phụng dưỡng
cha mẹ và làm bạn với thi văn, kinh sách. Văn hay chữ tốt,
nàng rất đắc lực trong việc giấy tờ công văn giúp cha,
họ Vương hết mực yêu quý.
Một hôm,
nhân tiết Thanh Minh, Vương tiểu thư rủ người dì là Tào
Di và lũ a hoàn ra vườn dạo chơi ngắm hoa cỏ ngày xuân.
Đang vui đùa bỗng trông thấy một thư sinh nép mình bên
tường nhìn trộm, Kiều Loan thẹn thùng vội dục mọi người
trở vào nhà. Trong lúc bối rối, nàng đánh rơi chiếc khăn
lụa xuống cỏ mà không hay. Khi nhớ ra, Kiều Loan vội sai
con a hoàn ra vườn tìm, nhưng khăn đã lọt vào tay chàng
thư sinh nho nhã ban nãy. Chàng tự xưng là Chu Đình Chương,
người ở Ngô Giang, con quan Chu giáo trường ở cách nhà
Vương Thiên hộ có một bức vách. Chiếc khăn là cơ hội
bằng vàng để "cua" người đẹp nên chàng đâu
có vội trả ngay, mà trái lại, ra điều kiện với con a
hoàn: "Nghe đồn tiểu thư rất hay chữ, vậy phiền
cô trao giúp bài thơ này cho người. Nếu có phúc đáp, tôi
sẽ trả khăn ngay". Bất đắc dĩ, ả a hoàn phải cầm
lấy mảnh giấy hoa tiên của khách si tình vào trình với
Kiều Loan. Những lời tỏ tình của chàng mới tha thiết
làm sao:
Phụ xuất giai nhân phân ngoại hương
Thiên công giao phó hữu tình lang
Ân cần ký thủ tương tư cú
Nghĩ tác hồng ty nhập động phòng
Được
tạm dịch:
"Khăn rơi mỹ nữ đượm hơi hương
Tạo hóa khiến xui kẻ vấn vương
Gởi khúc tương tư tình tha thiết
Chỉ hồng buộc chặt mối lương duyên"
Khiến
cho cô tiểu thư khuê các cảm động, biết không nên trả
lời mà vẫn cứ thảo một bài thơ sai con a hoàn cầm ra
vườn cho chàng trai lạ, lúc ấy vẫn còn lảng vảng đợi
chờ bên tường. Rồi thư đi thư lại mãi, không ngày nào
con a hoàn không phải tìm cách ra vườn để trao đổi những
lá thư tình cho hai kẻ yêu nhau. Mối tình được sự hỗ
trợ của thi văn xướng họa ngày càng nẩy nở bền chặt.
Một
ngày nọ, Kiều Loan đem chuyện lòng của mình kể hết cho
Tào Di nghe. Bà dì thiết thực liền khuyên cháu nhắn với
Chu Đình Chương cho người sang hỏi để mối tình thầm
lén được danh chánh ngôn thuận. Chàng Chu vội làm theo
lời người yêu, nhưng Vương Thiên hộ dùng dằng không
quyết. Là con nhà võ biền, Vương rất hâm một tài học
của Đình Chương nhưng ông quá yêu con nên không đành gả
Kiều Loan xuống tận đất Giang Nam xa xôi. Vả, nàng xuất
giá rồi, lấy ai sớm hôm phụ giúp ông trong việc văn thư,
sổ sách? Suy đi nghĩ lại cả mấy tháng trời, Vương Thiên
hộ đâu ngờ đã làm cho đôi trẻ nhiều phen khóc thầm
vì mối tình trắc trở. Chu sinh đau đớn đã nghĩ đến
chuyện chết, Kiều Loan cũng rối cả ruột nhưng vẫn gắng
gượng khuyên người yêu chăm lo đèn sách, kiếp này hãy
tạm làm anh em để đợi ngày xum họp ở kiếp sau.
Trong
lúc khổ sở, bức thư của Kiều Loan đã giúp Đình Chương
sáng nghĩ ra một kế tuyệt hay để được gần người
yêu. Chàng lấy cớ nhà chật chội, xin cha qua nhận họ
hàng với Vương phu nhân - vốn cũng cùng họ Chu - để được
tạm trú nơi hậu viên nhà họ Vương lo việc học hành.
Chu sinh khéo chiều đãi nên Vương Thiên hộ rất mến, đã
cho nhà còn cấp cả lương thực cho chàng yên tâm đọc
sách. Đã đạt ước nguyện chung một mái nhà nhưng phép
nhà họ Vương rất nghiêm, được xem như anh em mà chẳng
mấy khi Đình Chương được tự do gặp mặt Kiều Loan,
bao giờ nàng cũng có Tào Di và ả a hoàn đi theo. Tuy nhiên,
Kiều Loan rất tương đắc với họ, nên dần dần chàng
và nàng cũng được dịp tâm sự với nhau, khi dạo vườn,
khi kề vai xướng họa, ban đầu còn trong vòng lễ giáo
nhưng càng ngày càng cuồng nhiệt đến quên cả giữ gìn.
Thương cháu, Tào Di đành thuận theo lòng Kiều Loan đứng
ra làm "nhân chứng" cho mối tình keo sơn của hai
người. Bà buộc họ phải viết tờ hôn thệ thề nguyền
chung thủy với nhau đến trọn đời để làm bằng phòng
khi sau này một trong hai người trở mặt. Yên tâm vì mối
tình của họ đã được trời đất chứng giám, kể từ
ngày ấy, tiểu thư tài hoa và chàng công tử đa tình khắng
khít bên nhau như thể vợ chồng…
Được
một năm hương lửa, Chu giáo trường phải đổi đi Nga
Mi, Tứ Xuyên. Chu sinh không nỡ xa người yêu, lấy cớ có
bệnh xin ở lại hà Nam để dưỡng. Lại thêm nửa năm
nữa trôi qua… Một ngày nọ Đình Chương được tin cha
mình nhậm chức nơi xa không hợp thủy thổ, lâm bệnh phải
cáo quan về quê. Chàng xót xa muốn về thăm cha cho trọn
đạo hiếu nhưng lại không có can đảm lìa người yêu,
lòng băn khoăn không biết định liệu thế nào cho trọn
vẹn. Vương tiểu thư hiểu ý, khuyên chàng nên dẹp bỏ
tình riêng để chu toàn bổn phận làm con và biết đâu
lại chẳng nhân cơ hội ấy mà thưa chuyện để cuộc hôn
nhân sớm được thành tựu. Thấy chàng vẫn bịn rịn không
nỡ rời chân, Kiều Loan xui Tào Di thưa với Vương Thiên
hộ rằng Chu sinh muốn về thăm quê nhà. Vương đặt tiệc
rượu tiễn đưa rất nồng hậu, Đình Chương buộc lòng
phải ra đi. Đêm cuối cùng trước khi chia tay, Kiều Loan
nhắc lại với người yêu lời thề nguyện khi trước và
hỏi chỗ ở của chàng để về sau dễ bề liên lạc. Chu
sinh không do dự, đáp ngay: "Quê tôi ở Ngô Giang, tại
bến Diên Lăng. Nhưng tôi về rồi sẽ trở lên ngay, không
bao giờ để nàng phải nặng lòng trông đợi".
Lời
hứa ấy, Đình Chương đã không bao giờ giữ vì cha chàng
ở Ngô Giang đã đính ước với một người bạn đồng
hương giàu có họ Ngụy. Về đến quê nhà nghe Chu công
trình bày tự sự, Đình Chương từ chối ngay. Nhưng ít
lâu sau, nghe đồn Ngụy tiểu thư là người có nhan sắc,
chàng quên bẵng ngay lời hẹn thề với Kiều Loan để vui
duyên mới.
Trong
một năm chàng xa đất Hà Nam, Kiều Loan vẫn một lòng tin
tưởng. Bất cứ người nào quen biết có dịp trẩy qua
Ngô Giang là được nàng nhờ đưa thư cho chàng. Thư giãi
bày nỗi nhớ nhung, tấm tình tha thiết có đi mà không có
về, thảng hoặc có tin thì là những lời thăm hỏi suông
v.v… Thời gian qua mà Đình Chương vẫn bặt tăm, Kiều
Loan cứ một mình thui thủi trước cảnh gia đình đầm
ấm của anh và em gái, nhất là Kiều Phượng vừa sinh thêm
một trai, được cả nhà tưng tiu rất mực. Vương Thiên
hộ thấy con ngày một võ vàng, muốn kén chồng cho nhưng
nàng nhất quyết không thuận, khăng khăng một lòng chung
thủy với Chu sinh dù đã lâu không tin tức mà cũng không
biết chàng có còn nhớ lời thề cũ chăng.
Giữa
lúc ấy, có tin đồn Đình Chương đã lấy vợ giàu, Kiều
Loan bèn nhờ một người lính vệ rất trung thành là Tôn
Cửu đem thư sang Ngô Giang kèm với một bài cổ phong nhắc
lại mối tình thắm thiết ngày xưa.
Đến
Ngô Giang, biết được tin đồn là đích xác, Tôn Cửu nhất
quyết tìm gặp tận mặt Chu sinh để hỏi cho ra lẽ. Gã
bạc tình lang chẳng tỏ vẻ gì ân hận, đem tấm khăn lụa
và tất cả thư từ của Kiều Loan gửi ngày trước đưa
cho Tôn Cửu; bảo rằng mình lấy vợ đã hai năm, Kiều
Loan hãy liệu lấy thân. Tôn Cửu cả giận, gặp ai cũng
rêu rao câu chuyện bạc tình này khiến cả đất Ngô Giang
đều chê cười họ Chu bất nghĩa.
Ở
Nam Dương, Kiều Loan lòng đau như cắt khi nhìn lại mảnh
khăn "mai mối", những tờ hoa tiên còn in đậm lời
yêu, câu thề nguyền của đôi lứa ngày nào trước mặt
Tào Di. Mặc cho Tào Di khuyên dỗ, nàng khóc lóc đến bỏ
cả ăn uống, đem hết cả nỗi lòng của mình viết thành
36 thiên tuyệt mệnh và một bài "Trường Hận Ca"
toàn những lời oán trách não nùng nhờ Tôn Cửu cầm xuống
Ngô Giang. Nhưng Tôn Cửu oán ghét Đình Chương thậm tệ,
nhất định không chịu đi nữa.
Vừa
lúc ấy gặp khi Vương Thiên hộ gửi công văn sang huyện
Ngô Giang nhờ bắt một tên đào binh, Kiều Loan chợt nghĩ
được một cách. Nàng cho tất cả thơ từ xướng họa
cùng 36 thiên tuyệt mệnh và bài "Trường Hận Ca"
mới làm gói thành một tập chung với công văn; trộm lệnh
cha gửi đi. Đêm ấy, Kiều Loan dùng tấm khăn lụa ngày
nào thắt cổ tự vẫn.
Tại
huyện Ngô Giang, quan đô sát Phàn Công qua mớ công văn bằng
thơ kỳ lạ của Kiều Loan đã hiểu hết câu chuyện thảm
thương. Tội cho một tiểu thư tài sắc vì yêu lầm mà
phải ra người thiên cổ, Phàn Công ra lệnh tìm bắt Chu
Đình Chương, điều tra rồi đánh bằng hèo cho đến chết
tan xác mới nghe. Chu công sợ quá cũng nhuốm bệnh chết
theo.
II.
DANTE và BEATRICE - Khi Nhà Thơ Yêu
Tình
yêu của giới nghệ sĩ thường không mấy khi dành cho một
người duy nhất; nhưng riêng với Dante, khuôn mặt thi sĩ
rực rỡ nhất của thế kỷ 13, thì Beatrice chính là hình
bóng làm cho ông một đời rung động, là nguồn cảm hứng
bất tận cho những tác phẩm lừng danh thế giới. Hay như
một nhà chép tiểu sử đã viết, Beatrice đã "được yêu thương và
được ca ngợi nhiều hơn tất cả mọi người đàn bà,
chỉ thua có Thánh nữ đồng trinh Maria mà thôi".
Dante
Alighieri sinh năm 1265 ở Florence, trung tâm văn hóa và nghệ
thuật số một thế giới lúc bấy giờ, nay thuộc Ý Đại
Lợi. Gia cảnh của nhà thi hào rất tầm thường, cha chuyên
cho vay tiền, bà mẹ mất khi cậu con trai duy nhất mới lên
năm tuổi. Ít lâu sau đó người cha cũng qua đời, để
Dante sống với bà dì ghẻ cậu không hề yêu thương. Một
người quen của gia đình Alighieri tên Manetto Donati nhận
đỡ đầu cho cậu bé cô đơn và theo tục lệ lúc ấy,
làm lễ đính hôn cho Dante với cô con gái, Gemma. Lúc ấy
Dante mới 12 tuổi.
Trước
đó, Dante đã được gặp Beatrice Portinari lần đầu lúc
cả hai mới lên chín, một cuộc gặp gỡ mà về sau Dante
đã tả lại trong La Vita Nuova (Đời Sống Mới). Cái
"thuở ban đầu" ấy đã ghi khắc sâu đậm trong
trí não Dante, làm rung động đến tận cùng quả tim của
cậu bé đa cảm. Những bài thơ đầu tiên của đời thi
sĩ đã được làm ra cho Beatrice, người được Dante xưng
tụng là "nàng tiên trẻ nhất". Như một ánh đuốc
không bao giờ tắt, Beatrice đã hướng dẫn cả cuộc đời
và sự nghiệp thi ca của Dante. Nàng đã được lý tưởng
hóa đến mức độ sùng bái; bao giờ chàng cũng thấy nàng
ở vai trò "người ban ơn phước và hạnh phúc"
như ý nghĩa cái mỹ danh Beatrice. Và khi có người hỏi nhà
thi sĩ chàng đã tìm được hạnh phúc gì trong tình yêu
ấy, Dante hãnh diện đáp "Hạnh phúc được ca ngợi
nàng".
Dante
đã nói thật, vì mối tình nồng nhiệt ấy chẳng bao giờ
được Beatrice đền đáp. Trên thực tế, ngoài thiên tài
của một nhà thơ, Dante không có gì để hấp dẫn phái
đẹp. Dáng người thấp, một đôi mắt sâu hoắm, cái mũi
quặm ngự trị trên khuôn mặt gầy, chàng chẳng có chút
gì là qúy phái. Về phần Beatrice, thế kỷ 20 còn biết
ít hơn. Các nhà viết tiểu sử chỉ cho biết nàng nhỏ
hơn chàng chừng vài tháng và cũng là người ở Florence.
Sau cuộc gặp gỡ gây chấn động cho Dante trong thuở thơ
ấu, chàng vẫn nhiều lần trông thấy nàng nhưng không có
cơ hội nào bắt chuyện. Chín năm sau đó, lúc Dante 18 tuổi
và Beatrice đã trở thành vợ một nhân vật có thế lực
ở Florence, họ mới lại có dịp gặp gỡ nhau trên một
đường phố gần cầu Santa Trinita. Nàng vận toàn một màu
trắng toát, có hai người đẹp đi cùng, ngừng bước nói
chuyện với nhà thơ. Dante bị xúc động mãnh liệt. Tối
hôm ấy, chàng kể lại trong La Vita Nuova giấc mơ thấy
Thần Tình Yêu bế Beatrice trong tay đến gặp chàng…
Lúc
ấy Dante hãy còn nghèo khó và vô danh, chỉ biết chiêm ngưỡng
nàng trong âm thầm. Nhưng tình yêu si dại ấy cả thành
phố đều biết, và Beatrice thì lại càng biết lắm. Vốn
nhút nhát, Dante không nói gì được trước mặt người
yêu để khi vắng nàng, chàng lại khóc cho mối tình vô
vọng, khóc nhiều đến nỗi phải gọi căn phòng của mình
là "phòng nước mắt". Đó cũng là lúc Dante làm
thơ để bất hủ hóa "tiên nữ" của chàng.
Beatrice
chết sớm - lúc 24 tuổi - trước khi Dante nổi danh nên không
hưởng được cái vinh dự ấy, nhưng cũng đồng thời hoạt
động rất mạnh trong các lĩnh vực chánh trị, tôn giáo
ở Florence. Chính thành phố này đã được vinh danh ở thế
kỷ 13 nhờ sự có mặt của Dante. Năm 1300, Dante là một
trong số sáu prieurs được chọn để cai trị thành
phố mỗi năm. Chàng lấy nàng Gemma Donati và có hai trai,
một gái. Trong giai đoạn đầy tham vọng này, thảm kịch
đời Dante đã xảy ra. Chàng xung đột với Đức Giáo Hoàng
trong ý muốn tách rời Quốc gia và Giáo hội. Trong lúc Dante
lên đường đi La Mã để hội kiến với Giáo Hoàng, một
kẻ thù lên cướp quyền ở Florence và ra lệnh cấm Dante
trở về thành phố. Thế là vào năm 37 tuổi, Dante đã là
một kẻ thân bại danh liệt. Từ đó chàng không bao giờ
còn có cơ hội nhìn lại quê hương của mình và của người
trong mộng Beatrice nữa.
Nhưng
thời gian đầy đau khổ ấy đã đem lại cho Dante những
xa xỉ phẩm mà danh vọng không cung cấp được: tự do và
thì giờ để nhà thơ thai nghén tác phẩm vĩ đại vào bậc
nhất của thế giới, La Divine Comédie. Cả một cuộc
đời, kiến thức và kinh nghiệm rộng lớn về đời sống
của chính Dante đã được đúc kết để tạo ra kiệt tác
ấy, dĩ nhiên là tấm tình chung thủy với Beatrice cũng là
một trong những yếu tố hình thành quan trọng nhất. Trong
La Divine Comédie, Dante đã đặt Beatrice vào ngôi vị cao
nhất, ngang hàng với Thánh nữ đồng trinh và Thánh nữ
Lucie trên chốn Thiên Đàng.
Giấc
mơ hội ngộ người yêu đã được Dante thực hiện ở
gần cuối tác phẩm. khi ông đã vượt qua Inferno (Âm
Ty), Purgatorio (Luyện Ngục) và bước chân đến
Paradiso (Thiên Đàng). Ở đây Beatrice đã chờ đợi,
một vòng nguyệt quế - tượng trưng cho nữ thần Trí Khôn
- quấn trên tấm mạng màu trắng, và Dante run sợ vì bắt
đầu cảm thấy "uy lực của một mối tình đã xưa".
Sau khi trách nhà thi sĩ đã lãng phí những ân huệ trời
đất dành cho để chạy theo những vị thần hư ảo, nàng
đưa kẻ si tình này đến bảy tầng trời của Thiên Đàng.
Chính những lời cầu nguyện, những phiền muộn của Beatrice
đã đem Dante lên đến nơi đây, nàng giải thích cho chàng
biết rằng tình yêu đích thực là tình yêu dành cho sự
Thánh Thiện Tối Cao hay Chân Lý Tuyệt Đối.
Năm
57 tuổi, chứng bệnh sốt rét đã thật sự đưa ông về
cõi Thiên Đàng sau một thời gian khôi phục được ít nhiều
uy tín. Nhà thơ đã mất Beatrice hơn một phần tư thế kỷ
trước đó, nhưng cái chết đã giúp ông hội ngộ với
nàng. Nhờ nàng, thế giới mới có được một thiên tài
như Dante; và cũng chính nhờ nàng mà Dante đã biết qua bản
chất của tình tục để rồi sau đó, hiểu rằng hình thức
cao cả hơn của tình yêu ấy chính là chìa khóa mở cửa
Thiên Đàng…
_________________________________________
© Cập nhật theo nguyên bản của tác giả từ Sài Gòn ngày 19.03.2011.
. Đăng Tải Lại Xin Vui Lòng Ghi Rõ Nguồn Newvietart.com
TRANG TIỂU SỬ & TÁC PHẨM CỦA ĐỖ THIÊN THƯ
TRỞ VỀ TRANG BIÊN LUẬN TRƯỚC
TRANG BIÊN LUẬN TIẾP THEO
HAI MỐI TÌNH ĐẸP NHẤT THẾ GIỚI
ĐỖ THIÊN THƯ st.
Cả thế
giới đều yêu một kẻ si tình - như văn hào Shakespeare
của Anh đã nói - nhất là những
đôi tình nhân có những cái tên ghép liền nhau mãi mãi
qua những câu chuyện tình được truyền tụng từ
đời này sang đời khác. Loạt bài này sẽ ghi lại những
mối tình lớn từ Đông sang Tây, thuộc thần thoại hay
xảy ra thật ngoài đời, đã góp phần thêu hoa dệt gấm
cho hai chữ TÌNH YÊU.
I. KIỀU
LOAN và ĐÌNH CHƯƠNG -
Một Thiên
Tình Hận
Trường hận ca vi thùy tác?
Thoại đáo tương tư tình tiện ác
Triêu tư, mộ tưởng vô tận kỷ
Tái bả loan tiên tố tình bạc…
Đã được
một nhà văn phỏng dịch như sau:
"Thiên trường hận vì đâu mà viết?
Lệ tương tư bi thiết mảnh tình
Sơm khuya hồn mộng lung linh
Mượn thơ khóc khúc bạc tình đời hoa…"
"Tình
bạc" chính là nội dung của thiên "Trường Hận
Ca", dài mấy ngàn chữ mà tác giả của nó là một
tiểu thư vẹn toàn cả tài lẫn sắc. Nàng mỹ danh là Vương
Kiều Loan, đã đoản mệnh vì tình lúc vừa mới vừa 21
tuổi.
Lúc ấy là
vào niên hiệu Thiên Thuận đời nhà Minh bên Tàu. Vương
Trung, người Lâm An, được bổ giữ chức Thiên hộ vệ
quân tại vệ Nam Dương, tỉnh Hà Nam. Vương có ba con; ngoài
người con trai là Vương Bưu tòng quân ở xa, nhà chỉ còn
hai ái nữ mà Kiều Loan là chị. Cô em Kiều Phượng đã
lấy chồng rồi, chỉ có Kiều Loan sớm hôm phụng dưỡng
cha mẹ và làm bạn với thi văn, kinh sách. Văn hay chữ tốt,
nàng rất đắc lực trong việc giấy tờ công văn giúp cha,
họ Vương hết mực yêu quý.
Một hôm,
nhân tiết Thanh Minh, Vương tiểu thư rủ người dì là Tào
Di và lũ a hoàn ra vườn dạo chơi ngắm hoa cỏ ngày xuân.
Đang vui đùa bỗng trông thấy một thư sinh nép mình bên
tường nhìn trộm, Kiều Loan thẹn thùng vội dục mọi người
trở vào nhà. Trong lúc bối rối, nàng đánh rơi chiếc khăn
lụa xuống cỏ mà không hay. Khi nhớ ra, Kiều Loan vội sai
con a hoàn ra vườn tìm, nhưng khăn đã lọt vào tay chàng
thư sinh nho nhã ban nãy. Chàng tự xưng là Chu Đình Chương,
người ở Ngô Giang, con quan Chu giáo trường ở cách nhà
Vương Thiên hộ có một bức vách. Chiếc khăn là cơ hội
bằng vàng để "cua" người đẹp nên chàng đâu
có vội trả ngay, mà trái lại, ra điều kiện với con a
hoàn: "Nghe đồn tiểu thư rất hay chữ, vậy phiền
cô trao giúp bài thơ này cho người. Nếu có phúc đáp, tôi
sẽ trả khăn ngay". Bất đắc dĩ, ả a hoàn phải cầm
lấy mảnh giấy hoa tiên của khách si tình vào trình với
Kiều Loan. Những lời tỏ tình của chàng mới tha thiết
làm sao:
Phụ xuất giai nhân phân ngoại hương
Thiên công giao phó hữu tình lang
Ân cần ký thủ tương tư cú
Nghĩ tác hồng ty nhập động phòng
Được
tạm dịch:
"Khăn rơi mỹ nữ đượm hơi hương
Tạo hóa khiến xui kẻ vấn vương
Gởi khúc tương tư tình tha thiết
Chỉ hồng buộc chặt mối lương duyên"
Khiến
cho cô tiểu thư khuê các cảm động, biết không nên trả
lời mà vẫn cứ thảo một bài thơ sai con a hoàn cầm ra
vườn cho chàng trai lạ, lúc ấy vẫn còn lảng vảng đợi
chờ bên tường. Rồi thư đi thư lại mãi, không ngày nào
con a hoàn không phải tìm cách ra vườn để trao đổi những
lá thư tình cho hai kẻ yêu nhau. Mối tình được sự hỗ
trợ của thi văn xướng họa ngày càng nẩy nở bền chặt.
Một
ngày nọ, Kiều Loan đem chuyện lòng của mình kể hết cho
Tào Di nghe. Bà dì thiết thực liền khuyên cháu nhắn với
Chu Đình Chương cho người sang hỏi để mối tình thầm
lén được danh chánh ngôn thuận. Chàng Chu vội làm theo
lời người yêu, nhưng Vương Thiên hộ dùng dằng không
quyết. Là con nhà võ biền, Vương rất hâm một tài học
của Đình Chương nhưng ông quá yêu con nên không đành gả
Kiều Loan xuống tận đất Giang Nam xa xôi. Vả, nàng xuất
giá rồi, lấy ai sớm hôm phụ giúp ông trong việc văn thư,
sổ sách? Suy đi nghĩ lại cả mấy tháng trời, Vương Thiên
hộ đâu ngờ đã làm cho đôi trẻ nhiều phen khóc thầm
vì mối tình trắc trở. Chu sinh đau đớn đã nghĩ đến
chuyện chết, Kiều Loan cũng rối cả ruột nhưng vẫn gắng
gượng khuyên người yêu chăm lo đèn sách, kiếp này hãy
tạm làm anh em để đợi ngày xum họp ở kiếp sau.
Trong
lúc khổ sở, bức thư của Kiều Loan đã giúp Đình Chương
sáng nghĩ ra một kế tuyệt hay để được gần người
yêu. Chàng lấy cớ nhà chật chội, xin cha qua nhận họ
hàng với Vương phu nhân - vốn cũng cùng họ Chu - để được
tạm trú nơi hậu viên nhà họ Vương lo việc học hành.
Chu sinh khéo chiều đãi nên Vương Thiên hộ rất mến, đã
cho nhà còn cấp cả lương thực cho chàng yên tâm đọc
sách. Đã đạt ước nguyện chung một mái nhà nhưng phép
nhà họ Vương rất nghiêm, được xem như anh em mà chẳng
mấy khi Đình Chương được tự do gặp mặt Kiều Loan,
bao giờ nàng cũng có Tào Di và ả a hoàn đi theo. Tuy nhiên,
Kiều Loan rất tương đắc với họ, nên dần dần chàng
và nàng cũng được dịp tâm sự với nhau, khi dạo vườn,
khi kề vai xướng họa, ban đầu còn trong vòng lễ giáo
nhưng càng ngày càng cuồng nhiệt đến quên cả giữ gìn.
Thương cháu, Tào Di đành thuận theo lòng Kiều Loan đứng
ra làm "nhân chứng" cho mối tình keo sơn của hai
người. Bà buộc họ phải viết tờ hôn thệ thề nguyền
chung thủy với nhau đến trọn đời để làm bằng phòng
khi sau này một trong hai người trở mặt. Yên tâm vì mối
tình của họ đã được trời đất chứng giám, kể từ
ngày ấy, tiểu thư tài hoa và chàng công tử đa tình khắng
khít bên nhau như thể vợ chồng…
Được
một năm hương lửa, Chu giáo trường phải đổi đi Nga
Mi, Tứ Xuyên. Chu sinh không nỡ xa người yêu, lấy cớ có
bệnh xin ở lại hà Nam để dưỡng. Lại thêm nửa năm
nữa trôi qua… Một ngày nọ Đình Chương được tin cha
mình nhậm chức nơi xa không hợp thủy thổ, lâm bệnh phải
cáo quan về quê. Chàng xót xa muốn về thăm cha cho trọn
đạo hiếu nhưng lại không có can đảm lìa người yêu,
lòng băn khoăn không biết định liệu thế nào cho trọn
vẹn. Vương tiểu thư hiểu ý, khuyên chàng nên dẹp bỏ
tình riêng để chu toàn bổn phận làm con và biết đâu
lại chẳng nhân cơ hội ấy mà thưa chuyện để cuộc hôn
nhân sớm được thành tựu. Thấy chàng vẫn bịn rịn không
nỡ rời chân, Kiều Loan xui Tào Di thưa với Vương Thiên
hộ rằng Chu sinh muốn về thăm quê nhà. Vương đặt tiệc
rượu tiễn đưa rất nồng hậu, Đình Chương buộc lòng
phải ra đi. Đêm cuối cùng trước khi chia tay, Kiều Loan
nhắc lại với người yêu lời thề nguyện khi trước và
hỏi chỗ ở của chàng để về sau dễ bề liên lạc. Chu
sinh không do dự, đáp ngay: "Quê tôi ở Ngô Giang, tại
bến Diên Lăng. Nhưng tôi về rồi sẽ trở lên ngay, không
bao giờ để nàng phải nặng lòng trông đợi".
Lời
hứa ấy, Đình Chương đã không bao giờ giữ vì cha chàng
ở Ngô Giang đã đính ước với một người bạn đồng
hương giàu có họ Ngụy. Về đến quê nhà nghe Chu công
trình bày tự sự, Đình Chương từ chối ngay. Nhưng ít
lâu sau, nghe đồn Ngụy tiểu thư là người có nhan sắc,
chàng quên bẵng ngay lời hẹn thề với Kiều Loan để vui
duyên mới.
Trong
một năm chàng xa đất Hà Nam, Kiều Loan vẫn một lòng tin
tưởng. Bất cứ người nào quen biết có dịp trẩy qua
Ngô Giang là được nàng nhờ đưa thư cho chàng. Thư giãi
bày nỗi nhớ nhung, tấm tình tha thiết có đi mà không có
về, thảng hoặc có tin thì là những lời thăm hỏi suông
v.v… Thời gian qua mà Đình Chương vẫn bặt tăm, Kiều
Loan cứ một mình thui thủi trước cảnh gia đình đầm
ấm của anh và em gái, nhất là Kiều Phượng vừa sinh thêm
một trai, được cả nhà tưng tiu rất mực. Vương Thiên
hộ thấy con ngày một võ vàng, muốn kén chồng cho nhưng
nàng nhất quyết không thuận, khăng khăng một lòng chung
thủy với Chu sinh dù đã lâu không tin tức mà cũng không
biết chàng có còn nhớ lời thề cũ chăng.
Giữa
lúc ấy, có tin đồn Đình Chương đã lấy vợ giàu, Kiều
Loan bèn nhờ một người lính vệ rất trung thành là Tôn
Cửu đem thư sang Ngô Giang kèm với một bài cổ phong nhắc
lại mối tình thắm thiết ngày xưa.
Đến
Ngô Giang, biết được tin đồn là đích xác, Tôn Cửu nhất
quyết tìm gặp tận mặt Chu sinh để hỏi cho ra lẽ. Gã
bạc tình lang chẳng tỏ vẻ gì ân hận, đem tấm khăn lụa
và tất cả thư từ của Kiều Loan gửi ngày trước đưa
cho Tôn Cửu; bảo rằng mình lấy vợ đã hai năm, Kiều
Loan hãy liệu lấy thân. Tôn Cửu cả giận, gặp ai cũng
rêu rao câu chuyện bạc tình này khiến cả đất Ngô Giang
đều chê cười họ Chu bất nghĩa.
Ở
Nam Dương, Kiều Loan lòng đau như cắt khi nhìn lại mảnh
khăn "mai mối", những tờ hoa tiên còn in đậm lời
yêu, câu thề nguyền của đôi lứa ngày nào trước mặt
Tào Di. Mặc cho Tào Di khuyên dỗ, nàng khóc lóc đến bỏ
cả ăn uống, đem hết cả nỗi lòng của mình viết thành
36 thiên tuyệt mệnh và một bài "Trường Hận Ca"
toàn những lời oán trách não nùng nhờ Tôn Cửu cầm xuống
Ngô Giang. Nhưng Tôn Cửu oán ghét Đình Chương thậm tệ,
nhất định không chịu đi nữa.
Vừa
lúc ấy gặp khi Vương Thiên hộ gửi công văn sang huyện
Ngô Giang nhờ bắt một tên đào binh, Kiều Loan chợt nghĩ
được một cách. Nàng cho tất cả thơ từ xướng họa
cùng 36 thiên tuyệt mệnh và bài "Trường Hận Ca"
mới làm gói thành một tập chung với công văn; trộm lệnh
cha gửi đi. Đêm ấy, Kiều Loan dùng tấm khăn lụa ngày
nào thắt cổ tự vẫn.
Tại
huyện Ngô Giang, quan đô sát Phàn Công qua mớ công văn bằng
thơ kỳ lạ của Kiều Loan đã hiểu hết câu chuyện thảm
thương. Tội cho một tiểu thư tài sắc vì yêu lầm mà
phải ra người thiên cổ, Phàn Công ra lệnh tìm bắt Chu
Đình Chương, điều tra rồi đánh bằng hèo cho đến chết
tan xác mới nghe. Chu công sợ quá cũng nhuốm bệnh chết
theo.
II.
DANTE và BEATRICE - Khi Nhà Thơ Yêu
Tình
yêu của giới nghệ sĩ thường không mấy khi dành cho một
người duy nhất; nhưng riêng với Dante, khuôn mặt thi sĩ
rực rỡ nhất của thế kỷ 13, thì Beatrice chính là hình
bóng làm cho ông một đời rung động, là nguồn cảm hứng
bất tận cho những tác phẩm lừng danh thế giới. Hay như
một nhà chép tiểu sử đã viết, Beatrice đã "được yêu thương và
được ca ngợi nhiều hơn tất cả mọi người đàn bà,
chỉ thua có Thánh nữ đồng trinh Maria mà thôi".
Dante
Alighieri sinh năm 1265 ở Florence, trung tâm văn hóa và nghệ
thuật số một thế giới lúc bấy giờ, nay thuộc Ý Đại
Lợi. Gia cảnh của nhà thi hào rất tầm thường, cha chuyên
cho vay tiền, bà mẹ mất khi cậu con trai duy nhất mới lên
năm tuổi. Ít lâu sau đó người cha cũng qua đời, để
Dante sống với bà dì ghẻ cậu không hề yêu thương. Một
người quen của gia đình Alighieri tên Manetto Donati nhận
đỡ đầu cho cậu bé cô đơn và theo tục lệ lúc ấy,
làm lễ đính hôn cho Dante với cô con gái, Gemma. Lúc ấy
Dante mới 12 tuổi.
Trước
đó, Dante đã được gặp Beatrice Portinari lần đầu lúc
cả hai mới lên chín, một cuộc gặp gỡ mà về sau Dante
đã tả lại trong La Vita Nuova (Đời Sống Mới). Cái
"thuở ban đầu" ấy đã ghi khắc sâu đậm trong
trí não Dante, làm rung động đến tận cùng quả tim của
cậu bé đa cảm. Những bài thơ đầu tiên của đời thi
sĩ đã được làm ra cho Beatrice, người được Dante xưng
tụng là "nàng tiên trẻ nhất". Như một ánh đuốc
không bao giờ tắt, Beatrice đã hướng dẫn cả cuộc đời
và sự nghiệp thi ca của Dante. Nàng đã được lý tưởng
hóa đến mức độ sùng bái; bao giờ chàng cũng thấy nàng
ở vai trò "người ban ơn phước và hạnh phúc"
như ý nghĩa cái mỹ danh Beatrice. Và khi có người hỏi nhà
thi sĩ chàng đã tìm được hạnh phúc gì trong tình yêu
ấy, Dante hãnh diện đáp "Hạnh phúc được ca ngợi
nàng".
Dante
đã nói thật, vì mối tình nồng nhiệt ấy chẳng bao giờ
được Beatrice đền đáp. Trên thực tế, ngoài thiên tài
của một nhà thơ, Dante không có gì để hấp dẫn phái
đẹp. Dáng người thấp, một đôi mắt sâu hoắm, cái mũi
quặm ngự trị trên khuôn mặt gầy, chàng chẳng có chút
gì là qúy phái. Về phần Beatrice, thế kỷ 20 còn biết
ít hơn. Các nhà viết tiểu sử chỉ cho biết nàng nhỏ
hơn chàng chừng vài tháng và cũng là người ở Florence.
Sau cuộc gặp gỡ gây chấn động cho Dante trong thuở thơ
ấu, chàng vẫn nhiều lần trông thấy nàng nhưng không có
cơ hội nào bắt chuyện. Chín năm sau đó, lúc Dante 18 tuổi
và Beatrice đã trở thành vợ một nhân vật có thế lực
ở Florence, họ mới lại có dịp gặp gỡ nhau trên một
đường phố gần cầu Santa Trinita. Nàng vận toàn một màu
trắng toát, có hai người đẹp đi cùng, ngừng bước nói
chuyện với nhà thơ. Dante bị xúc động mãnh liệt. Tối
hôm ấy, chàng kể lại trong La Vita Nuova giấc mơ thấy
Thần Tình Yêu bế Beatrice trong tay đến gặp chàng…
Lúc
ấy Dante hãy còn nghèo khó và vô danh, chỉ biết chiêm ngưỡng
nàng trong âm thầm. Nhưng tình yêu si dại ấy cả thành
phố đều biết, và Beatrice thì lại càng biết lắm. Vốn
nhút nhát, Dante không nói gì được trước mặt người
yêu để khi vắng nàng, chàng lại khóc cho mối tình vô
vọng, khóc nhiều đến nỗi phải gọi căn phòng của mình
là "phòng nước mắt". Đó cũng là lúc Dante làm
thơ để bất hủ hóa "tiên nữ" của chàng.
Beatrice
chết sớm - lúc 24 tuổi - trước khi Dante nổi danh nên không
hưởng được cái vinh dự ấy, nhưng cũng đồng thời hoạt
động rất mạnh trong các lĩnh vực chánh trị, tôn giáo
ở Florence. Chính thành phố này đã được vinh danh ở thế
kỷ 13 nhờ sự có mặt của Dante. Năm 1300, Dante là một
trong số sáu prieurs được chọn để cai trị thành
phố mỗi năm. Chàng lấy nàng Gemma Donati và có hai trai,
một gái. Trong giai đoạn đầy tham vọng này, thảm kịch
đời Dante đã xảy ra. Chàng xung đột với Đức Giáo Hoàng
trong ý muốn tách rời Quốc gia và Giáo hội. Trong lúc Dante
lên đường đi La Mã để hội kiến với Giáo Hoàng, một
kẻ thù lên cướp quyền ở Florence và ra lệnh cấm Dante
trở về thành phố. Thế là vào năm 37 tuổi, Dante đã là
một kẻ thân bại danh liệt. Từ đó chàng không bao giờ
còn có cơ hội nhìn lại quê hương của mình và của người
trong mộng Beatrice nữa.
Nhưng
thời gian đầy đau khổ ấy đã đem lại cho Dante những
xa xỉ phẩm mà danh vọng không cung cấp được: tự do và
thì giờ để nhà thơ thai nghén tác phẩm vĩ đại vào bậc
nhất của thế giới, La Divine Comédie. Cả một cuộc
đời, kiến thức và kinh nghiệm rộng lớn về đời sống
của chính Dante đã được đúc kết để tạo ra kiệt tác
ấy, dĩ nhiên là tấm tình chung thủy với Beatrice cũng là
một trong những yếu tố hình thành quan trọng nhất. Trong
La Divine Comédie, Dante đã đặt Beatrice vào ngôi vị cao
nhất, ngang hàng với Thánh nữ đồng trinh và Thánh nữ
Lucie trên chốn Thiên Đàng.
Giấc
mơ hội ngộ người yêu đã được Dante thực hiện ở
gần cuối tác phẩm. khi ông đã vượt qua Inferno (Âm
Ty), Purgatorio (Luyện Ngục) và bước chân đến
Paradiso (Thiên Đàng). Ở đây Beatrice đã chờ đợi,
một vòng nguyệt quế - tượng trưng cho nữ thần Trí Khôn
- quấn trên tấm mạng màu trắng, và Dante run sợ vì bắt
đầu cảm thấy "uy lực của một mối tình đã xưa".
Sau khi trách nhà thi sĩ đã lãng phí những ân huệ trời
đất dành cho để chạy theo những vị thần hư ảo, nàng
đưa kẻ si tình này đến bảy tầng trời của Thiên Đàng.
Chính những lời cầu nguyện, những phiền muộn của Beatrice
đã đem Dante lên đến nơi đây, nàng giải thích cho chàng
biết rằng tình yêu đích thực là tình yêu dành cho sự
Thánh Thiện Tối Cao hay Chân Lý Tuyệt Đối.
Năm
57 tuổi, chứng bệnh sốt rét đã thật sự đưa ông về
cõi Thiên Đàng sau một thời gian khôi phục được ít nhiều
uy tín. Nhà thơ đã mất Beatrice hơn một phần tư thế kỷ
trước đó, nhưng cái chết đã giúp ông hội ngộ với
nàng. Nhờ nàng, thế giới mới có được một thiên tài
như Dante; và cũng chính nhờ nàng mà Dante đã biết qua bản
chất của tình tục để rồi sau đó, hiểu rằng hình thức
cao cả hơn của tình yêu ấy chính là chìa khóa mở cửa
Thiên Đàng…
_________________________________________
© Cập nhật theo nguyên bản của tác giả từ Sài Gòn ngày 19.03.2011.
. Đăng Tải Lại Xin Vui Lòng Ghi Rõ Nguồn Newvietart.com
TRANG TIỂU SỬ & TÁC PHẨM CỦA ĐỖ THIÊN THƯ
TRỞ VỀ TRANG BIÊN LUẬN TRƯỚC
TRANG BIÊN LUẬN TIẾP THEO
ĐỖ THIÊN THƯ st.
Cả thế
giới đều yêu một kẻ si tình - như văn hào Shakespeare
của Anh đã nói - nhất là những
đôi tình nhân có những cái tên ghép liền nhau mãi mãi
qua những câu chuyện tình được truyền tụng từ
đời này sang đời khác. Loạt bài này sẽ ghi lại những
mối tình lớn từ Đông sang Tây, thuộc thần thoại hay
xảy ra thật ngoài đời, đã góp phần thêu hoa dệt gấm
cho hai chữ TÌNH YÊU.
I. KIỀU
LOAN và ĐÌNH CHƯƠNG -
Một Thiên
Tình Hận
Trường hận ca vi thùy tác?
Thoại đáo tương tư tình tiện ác
Triêu tư, mộ tưởng vô tận kỷ
Tái bả loan tiên tố tình bạc…
Đã được
một nhà văn phỏng dịch như sau:
"Thiên trường hận vì đâu mà viết?
Lệ tương tư bi thiết mảnh tình
Sơm khuya hồn mộng lung linh
Mượn thơ khóc khúc bạc tình đời hoa…"
"Tình
bạc" chính là nội dung của thiên "Trường Hận
Ca", dài mấy ngàn chữ mà tác giả của nó là một
tiểu thư vẹn toàn cả tài lẫn sắc. Nàng mỹ danh là Vương
Kiều Loan, đã đoản mệnh vì tình lúc vừa mới vừa 21
tuổi.
Lúc ấy là
vào niên hiệu Thiên Thuận đời nhà Minh bên Tàu. Vương
Trung, người Lâm An, được bổ giữ chức Thiên hộ vệ
quân tại vệ Nam Dương, tỉnh Hà Nam. Vương có ba con; ngoài
người con trai là Vương Bưu tòng quân ở xa, nhà chỉ còn
hai ái nữ mà Kiều Loan là chị. Cô em Kiều Phượng đã
lấy chồng rồi, chỉ có Kiều Loan sớm hôm phụng dưỡng
cha mẹ và làm bạn với thi văn, kinh sách. Văn hay chữ tốt,
nàng rất đắc lực trong việc giấy tờ công văn giúp cha,
họ Vương hết mực yêu quý.
Một hôm,
nhân tiết Thanh Minh, Vương tiểu thư rủ người dì là Tào
Di và lũ a hoàn ra vườn dạo chơi ngắm hoa cỏ ngày xuân.
Đang vui đùa bỗng trông thấy một thư sinh nép mình bên
tường nhìn trộm, Kiều Loan thẹn thùng vội dục mọi người
trở vào nhà. Trong lúc bối rối, nàng đánh rơi chiếc khăn
lụa xuống cỏ mà không hay. Khi nhớ ra, Kiều Loan vội sai
con a hoàn ra vườn tìm, nhưng khăn đã lọt vào tay chàng
thư sinh nho nhã ban nãy. Chàng tự xưng là Chu Đình Chương,
người ở Ngô Giang, con quan Chu giáo trường ở cách nhà
Vương Thiên hộ có một bức vách. Chiếc khăn là cơ hội
bằng vàng để "cua" người đẹp nên chàng đâu
có vội trả ngay, mà trái lại, ra điều kiện với con a
hoàn: "Nghe đồn tiểu thư rất hay chữ, vậy phiền
cô trao giúp bài thơ này cho người. Nếu có phúc đáp, tôi
sẽ trả khăn ngay". Bất đắc dĩ, ả a hoàn phải cầm
lấy mảnh giấy hoa tiên của khách si tình vào trình với
Kiều Loan. Những lời tỏ tình của chàng mới tha thiết
làm sao:
Phụ xuất giai nhân phân ngoại hương
Thiên công giao phó hữu tình lang
Ân cần ký thủ tương tư cú
Nghĩ tác hồng ty nhập động phòng
Được
tạm dịch:
"Khăn rơi mỹ nữ đượm hơi hương
Tạo hóa khiến xui kẻ vấn vương
Gởi khúc tương tư tình tha thiết
Chỉ hồng buộc chặt mối lương duyên"
Khiến
cho cô tiểu thư khuê các cảm động, biết không nên trả
lời mà vẫn cứ thảo một bài thơ sai con a hoàn cầm ra
vườn cho chàng trai lạ, lúc ấy vẫn còn lảng vảng đợi
chờ bên tường. Rồi thư đi thư lại mãi, không ngày nào
con a hoàn không phải tìm cách ra vườn để trao đổi những
lá thư tình cho hai kẻ yêu nhau. Mối tình được sự hỗ
trợ của thi văn xướng họa ngày càng nẩy nở bền chặt.
Một
ngày nọ, Kiều Loan đem chuyện lòng của mình kể hết cho
Tào Di nghe. Bà dì thiết thực liền khuyên cháu nhắn với
Chu Đình Chương cho người sang hỏi để mối tình thầm
lén được danh chánh ngôn thuận. Chàng Chu vội làm theo
lời người yêu, nhưng Vương Thiên hộ dùng dằng không
quyết. Là con nhà võ biền, Vương rất hâm một tài học
của Đình Chương nhưng ông quá yêu con nên không đành gả
Kiều Loan xuống tận đất Giang Nam xa xôi. Vả, nàng xuất
giá rồi, lấy ai sớm hôm phụ giúp ông trong việc văn thư,
sổ sách? Suy đi nghĩ lại cả mấy tháng trời, Vương Thiên
hộ đâu ngờ đã làm cho đôi trẻ nhiều phen khóc thầm
vì mối tình trắc trở. Chu sinh đau đớn đã nghĩ đến
chuyện chết, Kiều Loan cũng rối cả ruột nhưng vẫn gắng
gượng khuyên người yêu chăm lo đèn sách, kiếp này hãy
tạm làm anh em để đợi ngày xum họp ở kiếp sau.
Trong
lúc khổ sở, bức thư của Kiều Loan đã giúp Đình Chương
sáng nghĩ ra một kế tuyệt hay để được gần người
yêu. Chàng lấy cớ nhà chật chội, xin cha qua nhận họ
hàng với Vương phu nhân - vốn cũng cùng họ Chu - để được
tạm trú nơi hậu viên nhà họ Vương lo việc học hành.
Chu sinh khéo chiều đãi nên Vương Thiên hộ rất mến, đã
cho nhà còn cấp cả lương thực cho chàng yên tâm đọc
sách. Đã đạt ước nguyện chung một mái nhà nhưng phép
nhà họ Vương rất nghiêm, được xem như anh em mà chẳng
mấy khi Đình Chương được tự do gặp mặt Kiều Loan,
bao giờ nàng cũng có Tào Di và ả a hoàn đi theo. Tuy nhiên,
Kiều Loan rất tương đắc với họ, nên dần dần chàng
và nàng cũng được dịp tâm sự với nhau, khi dạo vườn,
khi kề vai xướng họa, ban đầu còn trong vòng lễ giáo
nhưng càng ngày càng cuồng nhiệt đến quên cả giữ gìn.
Thương cháu, Tào Di đành thuận theo lòng Kiều Loan đứng
ra làm "nhân chứng" cho mối tình keo sơn của hai
người. Bà buộc họ phải viết tờ hôn thệ thề nguyền
chung thủy với nhau đến trọn đời để làm bằng phòng
khi sau này một trong hai người trở mặt. Yên tâm vì mối
tình của họ đã được trời đất chứng giám, kể từ
ngày ấy, tiểu thư tài hoa và chàng công tử đa tình khắng
khít bên nhau như thể vợ chồng…
Được
một năm hương lửa, Chu giáo trường phải đổi đi Nga
Mi, Tứ Xuyên. Chu sinh không nỡ xa người yêu, lấy cớ có
bệnh xin ở lại hà Nam để dưỡng. Lại thêm nửa năm
nữa trôi qua… Một ngày nọ Đình Chương được tin cha
mình nhậm chức nơi xa không hợp thủy thổ, lâm bệnh phải
cáo quan về quê. Chàng xót xa muốn về thăm cha cho trọn
đạo hiếu nhưng lại không có can đảm lìa người yêu,
lòng băn khoăn không biết định liệu thế nào cho trọn
vẹn. Vương tiểu thư hiểu ý, khuyên chàng nên dẹp bỏ
tình riêng để chu toàn bổn phận làm con và biết đâu
lại chẳng nhân cơ hội ấy mà thưa chuyện để cuộc hôn
nhân sớm được thành tựu. Thấy chàng vẫn bịn rịn không
nỡ rời chân, Kiều Loan xui Tào Di thưa với Vương Thiên
hộ rằng Chu sinh muốn về thăm quê nhà. Vương đặt tiệc
rượu tiễn đưa rất nồng hậu, Đình Chương buộc lòng
phải ra đi. Đêm cuối cùng trước khi chia tay, Kiều Loan
nhắc lại với người yêu lời thề nguyện khi trước và
hỏi chỗ ở của chàng để về sau dễ bề liên lạc. Chu
sinh không do dự, đáp ngay: "Quê tôi ở Ngô Giang, tại
bến Diên Lăng. Nhưng tôi về rồi sẽ trở lên ngay, không
bao giờ để nàng phải nặng lòng trông đợi".
Lời
hứa ấy, Đình Chương đã không bao giờ giữ vì cha chàng
ở Ngô Giang đã đính ước với một người bạn đồng
hương giàu có họ Ngụy. Về đến quê nhà nghe Chu công
trình bày tự sự, Đình Chương từ chối ngay. Nhưng ít
lâu sau, nghe đồn Ngụy tiểu thư là người có nhan sắc,
chàng quên bẵng ngay lời hẹn thề với Kiều Loan để vui
duyên mới.
Trong
một năm chàng xa đất Hà Nam, Kiều Loan vẫn một lòng tin
tưởng. Bất cứ người nào quen biết có dịp trẩy qua
Ngô Giang là được nàng nhờ đưa thư cho chàng. Thư giãi
bày nỗi nhớ nhung, tấm tình tha thiết có đi mà không có
về, thảng hoặc có tin thì là những lời thăm hỏi suông
v.v… Thời gian qua mà Đình Chương vẫn bặt tăm, Kiều
Loan cứ một mình thui thủi trước cảnh gia đình đầm
ấm của anh và em gái, nhất là Kiều Phượng vừa sinh thêm
một trai, được cả nhà tưng tiu rất mực. Vương Thiên
hộ thấy con ngày một võ vàng, muốn kén chồng cho nhưng
nàng nhất quyết không thuận, khăng khăng một lòng chung
thủy với Chu sinh dù đã lâu không tin tức mà cũng không
biết chàng có còn nhớ lời thề cũ chăng.
Giữa
lúc ấy, có tin đồn Đình Chương đã lấy vợ giàu, Kiều
Loan bèn nhờ một người lính vệ rất trung thành là Tôn
Cửu đem thư sang Ngô Giang kèm với một bài cổ phong nhắc
lại mối tình thắm thiết ngày xưa.
Đến
Ngô Giang, biết được tin đồn là đích xác, Tôn Cửu nhất
quyết tìm gặp tận mặt Chu sinh để hỏi cho ra lẽ. Gã
bạc tình lang chẳng tỏ vẻ gì ân hận, đem tấm khăn lụa
và tất cả thư từ của Kiều Loan gửi ngày trước đưa
cho Tôn Cửu; bảo rằng mình lấy vợ đã hai năm, Kiều
Loan hãy liệu lấy thân. Tôn Cửu cả giận, gặp ai cũng
rêu rao câu chuyện bạc tình này khiến cả đất Ngô Giang
đều chê cười họ Chu bất nghĩa.
Ở
Nam Dương, Kiều Loan lòng đau như cắt khi nhìn lại mảnh
khăn "mai mối", những tờ hoa tiên còn in đậm lời
yêu, câu thề nguyền của đôi lứa ngày nào trước mặt
Tào Di. Mặc cho Tào Di khuyên dỗ, nàng khóc lóc đến bỏ
cả ăn uống, đem hết cả nỗi lòng của mình viết thành
36 thiên tuyệt mệnh và một bài "Trường Hận Ca"
toàn những lời oán trách não nùng nhờ Tôn Cửu cầm xuống
Ngô Giang. Nhưng Tôn Cửu oán ghét Đình Chương thậm tệ,
nhất định không chịu đi nữa.
Vừa
lúc ấy gặp khi Vương Thiên hộ gửi công văn sang huyện
Ngô Giang nhờ bắt một tên đào binh, Kiều Loan chợt nghĩ
được một cách. Nàng cho tất cả thơ từ xướng họa
cùng 36 thiên tuyệt mệnh và bài "Trường Hận Ca"
mới làm gói thành một tập chung với công văn; trộm lệnh
cha gửi đi. Đêm ấy, Kiều Loan dùng tấm khăn lụa ngày
nào thắt cổ tự vẫn.
Tại
huyện Ngô Giang, quan đô sát Phàn Công qua mớ công văn bằng
thơ kỳ lạ của Kiều Loan đã hiểu hết câu chuyện thảm
thương. Tội cho một tiểu thư tài sắc vì yêu lầm mà
phải ra người thiên cổ, Phàn Công ra lệnh tìm bắt Chu
Đình Chương, điều tra rồi đánh bằng hèo cho đến chết
tan xác mới nghe. Chu công sợ quá cũng nhuốm bệnh chết
theo.
II.
DANTE và BEATRICE - Khi Nhà Thơ Yêu
Tình
yêu của giới nghệ sĩ thường không mấy khi dành cho một
người duy nhất; nhưng riêng với Dante, khuôn mặt thi sĩ
rực rỡ nhất của thế kỷ 13, thì Beatrice chính là hình
bóng làm cho ông một đời rung động, là nguồn cảm hứng
bất tận cho những tác phẩm lừng danh thế giới. Hay như
một nhà chép tiểu sử đã viết, Beatrice đã "được yêu thương và
được ca ngợi nhiều hơn tất cả mọi người đàn bà,
chỉ thua có Thánh nữ đồng trinh Maria mà thôi".
Dante
Alighieri sinh năm 1265 ở Florence, trung tâm văn hóa và nghệ
thuật số một thế giới lúc bấy giờ, nay thuộc Ý Đại
Lợi. Gia cảnh của nhà thi hào rất tầm thường, cha chuyên
cho vay tiền, bà mẹ mất khi cậu con trai duy nhất mới lên
năm tuổi. Ít lâu sau đó người cha cũng qua đời, để
Dante sống với bà dì ghẻ cậu không hề yêu thương. Một
người quen của gia đình Alighieri tên Manetto Donati nhận
đỡ đầu cho cậu bé cô đơn và theo tục lệ lúc ấy,
làm lễ đính hôn cho Dante với cô con gái, Gemma. Lúc ấy
Dante mới 12 tuổi.
Trước
đó, Dante đã được gặp Beatrice Portinari lần đầu lúc
cả hai mới lên chín, một cuộc gặp gỡ mà về sau Dante
đã tả lại trong La Vita Nuova (Đời Sống Mới). Cái
"thuở ban đầu" ấy đã ghi khắc sâu đậm trong
trí não Dante, làm rung động đến tận cùng quả tim của
cậu bé đa cảm. Những bài thơ đầu tiên của đời thi
sĩ đã được làm ra cho Beatrice, người được Dante xưng
tụng là "nàng tiên trẻ nhất". Như một ánh đuốc
không bao giờ tắt, Beatrice đã hướng dẫn cả cuộc đời
và sự nghiệp thi ca của Dante. Nàng đã được lý tưởng
hóa đến mức độ sùng bái; bao giờ chàng cũng thấy nàng
ở vai trò "người ban ơn phước và hạnh phúc"
như ý nghĩa cái mỹ danh Beatrice. Và khi có người hỏi nhà
thi sĩ chàng đã tìm được hạnh phúc gì trong tình yêu
ấy, Dante hãnh diện đáp "Hạnh phúc được ca ngợi
nàng".
Dante
đã nói thật, vì mối tình nồng nhiệt ấy chẳng bao giờ
được Beatrice đền đáp. Trên thực tế, ngoài thiên tài
của một nhà thơ, Dante không có gì để hấp dẫn phái
đẹp. Dáng người thấp, một đôi mắt sâu hoắm, cái mũi
quặm ngự trị trên khuôn mặt gầy, chàng chẳng có chút
gì là qúy phái. Về phần Beatrice, thế kỷ 20 còn biết
ít hơn. Các nhà viết tiểu sử chỉ cho biết nàng nhỏ
hơn chàng chừng vài tháng và cũng là người ở Florence.
Sau cuộc gặp gỡ gây chấn động cho Dante trong thuở thơ
ấu, chàng vẫn nhiều lần trông thấy nàng nhưng không có
cơ hội nào bắt chuyện. Chín năm sau đó, lúc Dante 18 tuổi
và Beatrice đã trở thành vợ một nhân vật có thế lực
ở Florence, họ mới lại có dịp gặp gỡ nhau trên một
đường phố gần cầu Santa Trinita. Nàng vận toàn một màu
trắng toát, có hai người đẹp đi cùng, ngừng bước nói
chuyện với nhà thơ. Dante bị xúc động mãnh liệt. Tối
hôm ấy, chàng kể lại trong La Vita Nuova giấc mơ thấy
Thần Tình Yêu bế Beatrice trong tay đến gặp chàng…
Lúc
ấy Dante hãy còn nghèo khó và vô danh, chỉ biết chiêm ngưỡng
nàng trong âm thầm. Nhưng tình yêu si dại ấy cả thành
phố đều biết, và Beatrice thì lại càng biết lắm. Vốn
nhút nhát, Dante không nói gì được trước mặt người
yêu để khi vắng nàng, chàng lại khóc cho mối tình vô
vọng, khóc nhiều đến nỗi phải gọi căn phòng của mình
là "phòng nước mắt". Đó cũng là lúc Dante làm
thơ để bất hủ hóa "tiên nữ" của chàng.
Beatrice
chết sớm - lúc 24 tuổi - trước khi Dante nổi danh nên không
hưởng được cái vinh dự ấy, nhưng cũng đồng thời hoạt
động rất mạnh trong các lĩnh vực chánh trị, tôn giáo
ở Florence. Chính thành phố này đã được vinh danh ở thế
kỷ 13 nhờ sự có mặt của Dante. Năm 1300, Dante là một
trong số sáu prieurs được chọn để cai trị thành
phố mỗi năm. Chàng lấy nàng Gemma Donati và có hai trai,
một gái. Trong giai đoạn đầy tham vọng này, thảm kịch
đời Dante đã xảy ra. Chàng xung đột với Đức Giáo Hoàng
trong ý muốn tách rời Quốc gia và Giáo hội. Trong lúc Dante
lên đường đi La Mã để hội kiến với Giáo Hoàng, một
kẻ thù lên cướp quyền ở Florence và ra lệnh cấm Dante
trở về thành phố. Thế là vào năm 37 tuổi, Dante đã là
một kẻ thân bại danh liệt. Từ đó chàng không bao giờ
còn có cơ hội nhìn lại quê hương của mình và của người
trong mộng Beatrice nữa.
Nhưng
thời gian đầy đau khổ ấy đã đem lại cho Dante những
xa xỉ phẩm mà danh vọng không cung cấp được: tự do và
thì giờ để nhà thơ thai nghén tác phẩm vĩ đại vào bậc
nhất của thế giới, La Divine Comédie. Cả một cuộc
đời, kiến thức và kinh nghiệm rộng lớn về đời sống
của chính Dante đã được đúc kết để tạo ra kiệt tác
ấy, dĩ nhiên là tấm tình chung thủy với Beatrice cũng là
một trong những yếu tố hình thành quan trọng nhất. Trong
La Divine Comédie, Dante đã đặt Beatrice vào ngôi vị cao
nhất, ngang hàng với Thánh nữ đồng trinh và Thánh nữ
Lucie trên chốn Thiên Đàng.
Giấc
mơ hội ngộ người yêu đã được Dante thực hiện ở
gần cuối tác phẩm. khi ông đã vượt qua Inferno (Âm
Ty), Purgatorio (Luyện Ngục) và bước chân đến
Paradiso (Thiên Đàng). Ở đây Beatrice đã chờ đợi,
một vòng nguyệt quế - tượng trưng cho nữ thần Trí Khôn
- quấn trên tấm mạng màu trắng, và Dante run sợ vì bắt
đầu cảm thấy "uy lực của một mối tình đã xưa".
Sau khi trách nhà thi sĩ đã lãng phí những ân huệ trời
đất dành cho để chạy theo những vị thần hư ảo, nàng
đưa kẻ si tình này đến bảy tầng trời của Thiên Đàng.
Chính những lời cầu nguyện, những phiền muộn của Beatrice
đã đem Dante lên đến nơi đây, nàng giải thích cho chàng
biết rằng tình yêu đích thực là tình yêu dành cho sự
Thánh Thiện Tối Cao hay Chân Lý Tuyệt Đối.
Năm
57 tuổi, chứng bệnh sốt rét đã thật sự đưa ông về
cõi Thiên Đàng sau một thời gian khôi phục được ít nhiều
uy tín. Nhà thơ đã mất Beatrice hơn một phần tư thế kỷ
trước đó, nhưng cái chết đã giúp ông hội ngộ với
nàng. Nhờ nàng, thế giới mới có được một thiên tài
như Dante; và cũng chính nhờ nàng mà Dante đã biết qua bản
chất của tình tục để rồi sau đó, hiểu rằng hình thức
cao cả hơn của tình yêu ấy chính là chìa khóa mở cửa
Thiên Đàng…
_________________________________________
© Cập nhật theo nguyên bản của tác giả từ Sài Gòn ngày 19.03.2011.
. Đăng Tải Lại Xin Vui Lòng Ghi Rõ Nguồn Newvietart.com
TRANG TIỂU SỬ & TÁC PHẨM CỦA ĐỖ THIÊN THƯ
TRỞ VỀ TRANG BIÊN LUẬN TRƯỚC
TRANG BIÊN LUẬN TIẾP THEO
Cả thế
giới đều yêu một kẻ si tình - như văn hào Shakespeare
của Anh đã nói - nhất là những
đôi tình nhân có những cái tên ghép liền nhau mãi mãi
qua những câu chuyện tình được truyền tụng từ
đời này sang đời khác. Loạt bài này sẽ ghi lại những
mối tình lớn từ Đông sang Tây, thuộc thần thoại hay
xảy ra thật ngoài đời, đã góp phần thêu hoa dệt gấm
cho hai chữ TÌNH YÊU.
Một Thiên
Tình Hận
Đã được
một nhà văn phỏng dịch như sau:
"Tình
bạc" chính là nội dung của thiên "Trường Hận
Ca", dài mấy ngàn chữ mà tác giả của nó là một
tiểu thư vẹn toàn cả tài lẫn sắc. Nàng mỹ danh là Vương
Kiều Loan, đã đoản mệnh vì tình lúc vừa mới vừa 21
tuổi.
Lúc ấy là
vào niên hiệu Thiên Thuận đời nhà Minh bên Tàu. Vương
Trung, người Lâm An, được bổ giữ chức Thiên hộ vệ
quân tại vệ Nam Dương, tỉnh Hà Nam. Vương có ba con; ngoài
người con trai là Vương Bưu tòng quân ở xa, nhà chỉ còn
hai ái nữ mà Kiều Loan là chị. Cô em Kiều Phượng đã
lấy chồng rồi, chỉ có Kiều Loan sớm hôm phụng dưỡng
cha mẹ và làm bạn với thi văn, kinh sách. Văn hay chữ tốt,
nàng rất đắc lực trong việc giấy tờ công văn giúp cha,
họ Vương hết mực yêu quý.
Một hôm,
nhân tiết Thanh Minh, Vương tiểu thư rủ người dì là Tào
Di và lũ a hoàn ra vườn dạo chơi ngắm hoa cỏ ngày xuân.
Đang vui đùa bỗng trông thấy một thư sinh nép mình bên
tường nhìn trộm, Kiều Loan thẹn thùng vội dục mọi người
trở vào nhà. Trong lúc bối rối, nàng đánh rơi chiếc khăn
lụa xuống cỏ mà không hay. Khi nhớ ra, Kiều Loan vội sai
con a hoàn ra vườn tìm, nhưng khăn đã lọt vào tay chàng
thư sinh nho nhã ban nãy. Chàng tự xưng là Chu Đình Chương,
người ở Ngô Giang, con quan Chu giáo trường ở cách nhà
Vương Thiên hộ có một bức vách. Chiếc khăn là cơ hội
bằng vàng để "cua" người đẹp nên chàng đâu
có vội trả ngay, mà trái lại, ra điều kiện với con a
hoàn: "Nghe đồn tiểu thư rất hay chữ, vậy phiền
cô trao giúp bài thơ này cho người. Nếu có phúc đáp, tôi
sẽ trả khăn ngay". Bất đắc dĩ, ả a hoàn phải cầm
lấy mảnh giấy hoa tiên của khách si tình vào trình với
Kiều Loan. Những lời tỏ tình của chàng mới tha thiết
làm sao:
Được
tạm dịch:
Khiến
cho cô tiểu thư khuê các cảm động, biết không nên trả
lời mà vẫn cứ thảo một bài thơ sai con a hoàn cầm ra
vườn cho chàng trai lạ, lúc ấy vẫn còn lảng vảng đợi
chờ bên tường. Rồi thư đi thư lại mãi, không ngày nào
con a hoàn không phải tìm cách ra vườn để trao đổi những
lá thư tình cho hai kẻ yêu nhau. Mối tình được sự hỗ
trợ của thi văn xướng họa ngày càng nẩy nở bền chặt.
Một
ngày nọ, Kiều Loan đem chuyện lòng của mình kể hết cho
Tào Di nghe. Bà dì thiết thực liền khuyên cháu nhắn với
Chu Đình Chương cho người sang hỏi để mối tình thầm
lén được danh chánh ngôn thuận. Chàng Chu vội làm theo
lời người yêu, nhưng Vương Thiên hộ dùng dằng không
quyết. Là con nhà võ biền, Vương rất hâm một tài học
của Đình Chương nhưng ông quá yêu con nên không đành gả
Kiều Loan xuống tận đất Giang Nam xa xôi. Vả, nàng xuất
giá rồi, lấy ai sớm hôm phụ giúp ông trong việc văn thư,
sổ sách? Suy đi nghĩ lại cả mấy tháng trời, Vương Thiên
hộ đâu ngờ đã làm cho đôi trẻ nhiều phen khóc thầm
vì mối tình trắc trở. Chu sinh đau đớn đã nghĩ đến
chuyện chết, Kiều Loan cũng rối cả ruột nhưng vẫn gắng
gượng khuyên người yêu chăm lo đèn sách, kiếp này hãy
tạm làm anh em để đợi ngày xum họp ở kiếp sau.
Trong
lúc khổ sở, bức thư của Kiều Loan đã giúp Đình Chương
sáng nghĩ ra một kế tuyệt hay để được gần người
yêu. Chàng lấy cớ nhà chật chội, xin cha qua nhận họ
hàng với Vương phu nhân - vốn cũng cùng họ Chu - để được
tạm trú nơi hậu viên nhà họ Vương lo việc học hành.
Chu sinh khéo chiều đãi nên Vương Thiên hộ rất mến, đã
cho nhà còn cấp cả lương thực cho chàng yên tâm đọc
sách. Đã đạt ước nguyện chung một mái nhà nhưng phép
nhà họ Vương rất nghiêm, được xem như anh em mà chẳng
mấy khi Đình Chương được tự do gặp mặt Kiều Loan,
bao giờ nàng cũng có Tào Di và ả a hoàn đi theo. Tuy nhiên,
Kiều Loan rất tương đắc với họ, nên dần dần chàng
và nàng cũng được dịp tâm sự với nhau, khi dạo vườn,
khi kề vai xướng họa, ban đầu còn trong vòng lễ giáo
nhưng càng ngày càng cuồng nhiệt đến quên cả giữ gìn.
Thương cháu, Tào Di đành thuận theo lòng Kiều Loan đứng
ra làm "nhân chứng" cho mối tình keo sơn của hai
người. Bà buộc họ phải viết tờ hôn thệ thề nguyền
chung thủy với nhau đến trọn đời để làm bằng phòng
khi sau này một trong hai người trở mặt. Yên tâm vì mối
tình của họ đã được trời đất chứng giám, kể từ
ngày ấy, tiểu thư tài hoa và chàng công tử đa tình khắng
khít bên nhau như thể vợ chồng…
Được
một năm hương lửa, Chu giáo trường phải đổi đi Nga
Mi, Tứ Xuyên. Chu sinh không nỡ xa người yêu, lấy cớ có
bệnh xin ở lại hà Nam để dưỡng. Lại thêm nửa năm
nữa trôi qua… Một ngày nọ Đình Chương được tin cha
mình nhậm chức nơi xa không hợp thủy thổ, lâm bệnh phải
cáo quan về quê. Chàng xót xa muốn về thăm cha cho trọn
đạo hiếu nhưng lại không có can đảm lìa người yêu,
lòng băn khoăn không biết định liệu thế nào cho trọn
vẹn. Vương tiểu thư hiểu ý, khuyên chàng nên dẹp bỏ
tình riêng để chu toàn bổn phận làm con và biết đâu
lại chẳng nhân cơ hội ấy mà thưa chuyện để cuộc hôn
nhân sớm được thành tựu. Thấy chàng vẫn bịn rịn không
nỡ rời chân, Kiều Loan xui Tào Di thưa với Vương Thiên
hộ rằng Chu sinh muốn về thăm quê nhà. Vương đặt tiệc
rượu tiễn đưa rất nồng hậu, Đình Chương buộc lòng
phải ra đi. Đêm cuối cùng trước khi chia tay, Kiều Loan
nhắc lại với người yêu lời thề nguyện khi trước và
hỏi chỗ ở của chàng để về sau dễ bề liên lạc. Chu
sinh không do dự, đáp ngay: "Quê tôi ở Ngô Giang, tại
bến Diên Lăng. Nhưng tôi về rồi sẽ trở lên ngay, không
bao giờ để nàng phải nặng lòng trông đợi".
Lời
hứa ấy, Đình Chương đã không bao giờ giữ vì cha chàng
ở Ngô Giang đã đính ước với một người bạn đồng
hương giàu có họ Ngụy. Về đến quê nhà nghe Chu công
trình bày tự sự, Đình Chương từ chối ngay. Nhưng ít
lâu sau, nghe đồn Ngụy tiểu thư là người có nhan sắc,
chàng quên bẵng ngay lời hẹn thề với Kiều Loan để vui
duyên mới.
Trong
một năm chàng xa đất Hà Nam, Kiều Loan vẫn một lòng tin
tưởng. Bất cứ người nào quen biết có dịp trẩy qua
Ngô Giang là được nàng nhờ đưa thư cho chàng. Thư giãi
bày nỗi nhớ nhung, tấm tình tha thiết có đi mà không có
về, thảng hoặc có tin thì là những lời thăm hỏi suông
v.v… Thời gian qua mà Đình Chương vẫn bặt tăm, Kiều
Loan cứ một mình thui thủi trước cảnh gia đình đầm
ấm của anh và em gái, nhất là Kiều Phượng vừa sinh thêm
một trai, được cả nhà tưng tiu rất mực. Vương Thiên
hộ thấy con ngày một võ vàng, muốn kén chồng cho nhưng
nàng nhất quyết không thuận, khăng khăng một lòng chung
thủy với Chu sinh dù đã lâu không tin tức mà cũng không
biết chàng có còn nhớ lời thề cũ chăng.
Giữa
lúc ấy, có tin đồn Đình Chương đã lấy vợ giàu, Kiều
Loan bèn nhờ một người lính vệ rất trung thành là Tôn
Cửu đem thư sang Ngô Giang kèm với một bài cổ phong nhắc
lại mối tình thắm thiết ngày xưa.
Đến
Ngô Giang, biết được tin đồn là đích xác, Tôn Cửu nhất
quyết tìm gặp tận mặt Chu sinh để hỏi cho ra lẽ. Gã
bạc tình lang chẳng tỏ vẻ gì ân hận, đem tấm khăn lụa
và tất cả thư từ của Kiều Loan gửi ngày trước đưa
cho Tôn Cửu; bảo rằng mình lấy vợ đã hai năm, Kiều
Loan hãy liệu lấy thân. Tôn Cửu cả giận, gặp ai cũng
rêu rao câu chuyện bạc tình này khiến cả đất Ngô Giang
đều chê cười họ Chu bất nghĩa.
Ở
Nam Dương, Kiều Loan lòng đau như cắt khi nhìn lại mảnh
khăn "mai mối", những tờ hoa tiên còn in đậm lời
yêu, câu thề nguyền của đôi lứa ngày nào trước mặt
Tào Di. Mặc cho Tào Di khuyên dỗ, nàng khóc lóc đến bỏ
cả ăn uống, đem hết cả nỗi lòng của mình viết thành
36 thiên tuyệt mệnh và một bài "Trường Hận Ca"
toàn những lời oán trách não nùng nhờ Tôn Cửu cầm xuống
Ngô Giang. Nhưng Tôn Cửu oán ghét Đình Chương thậm tệ,
nhất định không chịu đi nữa.
Vừa
lúc ấy gặp khi Vương Thiên hộ gửi công văn sang huyện
Ngô Giang nhờ bắt một tên đào binh, Kiều Loan chợt nghĩ
được một cách. Nàng cho tất cả thơ từ xướng họa
cùng 36 thiên tuyệt mệnh và bài "Trường Hận Ca"
mới làm gói thành một tập chung với công văn; trộm lệnh
cha gửi đi. Đêm ấy, Kiều Loan dùng tấm khăn lụa ngày
nào thắt cổ tự vẫn.
Tại
huyện Ngô Giang, quan đô sát Phàn Công qua mớ công văn bằng
thơ kỳ lạ của Kiều Loan đã hiểu hết câu chuyện thảm
thương. Tội cho một tiểu thư tài sắc vì yêu lầm mà
phải ra người thiên cổ, Phàn Công ra lệnh tìm bắt Chu
Đình Chương, điều tra rồi đánh bằng hèo cho đến chết
tan xác mới nghe. Chu công sợ quá cũng nhuốm bệnh chết
theo.
Tình
yêu của giới nghệ sĩ thường không mấy khi dành cho một
người duy nhất; nhưng riêng với Dante, khuôn mặt thi sĩ
rực rỡ nhất của thế kỷ 13, thì Beatrice chính là hình
bóng làm cho ông một đời rung động, là nguồn cảm hứng
bất tận cho những tác phẩm lừng danh thế giới. Hay như
một nhà chép tiểu sử đã viết, Beatrice đã "được yêu thương và
được ca ngợi nhiều hơn tất cả mọi người đàn bà,
chỉ thua có Thánh nữ đồng trinh Maria mà thôi".
Dante
Alighieri sinh năm 1265 ở Florence, trung tâm văn hóa và nghệ
thuật số một thế giới lúc bấy giờ, nay thuộc Ý Đại
Lợi. Gia cảnh của nhà thi hào rất tầm thường, cha chuyên
cho vay tiền, bà mẹ mất khi cậu con trai duy nhất mới lên
năm tuổi. Ít lâu sau đó người cha cũng qua đời, để
Dante sống với bà dì ghẻ cậu không hề yêu thương. Một
người quen của gia đình Alighieri tên Manetto Donati nhận
đỡ đầu cho cậu bé cô đơn và theo tục lệ lúc ấy,
làm lễ đính hôn cho Dante với cô con gái, Gemma. Lúc ấy
Dante mới 12 tuổi.
Trước
đó, Dante đã được gặp Beatrice Portinari lần đầu lúc
cả hai mới lên chín, một cuộc gặp gỡ mà về sau Dante
đã tả lại trong La Vita Nuova (Đời Sống Mới). Cái
"thuở ban đầu" ấy đã ghi khắc sâu đậm trong
trí não Dante, làm rung động đến tận cùng quả tim của
cậu bé đa cảm. Những bài thơ đầu tiên của đời thi
sĩ đã được làm ra cho Beatrice, người được Dante xưng
tụng là "nàng tiên trẻ nhất". Như một ánh đuốc
không bao giờ tắt, Beatrice đã hướng dẫn cả cuộc đời
và sự nghiệp thi ca của Dante. Nàng đã được lý tưởng
hóa đến mức độ sùng bái; bao giờ chàng cũng thấy nàng
ở vai trò "người ban ơn phước và hạnh phúc"
như ý nghĩa cái mỹ danh Beatrice. Và khi có người hỏi nhà
thi sĩ chàng đã tìm được hạnh phúc gì trong tình yêu
ấy, Dante hãnh diện đáp "Hạnh phúc được ca ngợi
nàng".
Dante
đã nói thật, vì mối tình nồng nhiệt ấy chẳng bao giờ
được Beatrice đền đáp. Trên thực tế, ngoài thiên tài
của một nhà thơ, Dante không có gì để hấp dẫn phái
đẹp. Dáng người thấp, một đôi mắt sâu hoắm, cái mũi
quặm ngự trị trên khuôn mặt gầy, chàng chẳng có chút
gì là qúy phái. Về phần Beatrice, thế kỷ 20 còn biết
ít hơn. Các nhà viết tiểu sử chỉ cho biết nàng nhỏ
hơn chàng chừng vài tháng và cũng là người ở Florence.
Sau cuộc gặp gỡ gây chấn động cho Dante trong thuở thơ
ấu, chàng vẫn nhiều lần trông thấy nàng nhưng không có
cơ hội nào bắt chuyện. Chín năm sau đó, lúc Dante 18 tuổi
và Beatrice đã trở thành vợ một nhân vật có thế lực
ở Florence, họ mới lại có dịp gặp gỡ nhau trên một
đường phố gần cầu Santa Trinita. Nàng vận toàn một màu
trắng toát, có hai người đẹp đi cùng, ngừng bước nói
chuyện với nhà thơ. Dante bị xúc động mãnh liệt. Tối
hôm ấy, chàng kể lại trong La Vita Nuova giấc mơ thấy
Thần Tình Yêu bế Beatrice trong tay đến gặp chàng…
Lúc
ấy Dante hãy còn nghèo khó và vô danh, chỉ biết chiêm ngưỡng
nàng trong âm thầm. Nhưng tình yêu si dại ấy cả thành
phố đều biết, và Beatrice thì lại càng biết lắm. Vốn
nhút nhát, Dante không nói gì được trước mặt người
yêu để khi vắng nàng, chàng lại khóc cho mối tình vô
vọng, khóc nhiều đến nỗi phải gọi căn phòng của mình
là "phòng nước mắt". Đó cũng là lúc Dante làm
thơ để bất hủ hóa "tiên nữ" của chàng.
Beatrice
chết sớm - lúc 24 tuổi - trước khi Dante nổi danh nên không
hưởng được cái vinh dự ấy, nhưng cũng đồng thời hoạt
động rất mạnh trong các lĩnh vực chánh trị, tôn giáo
ở Florence. Chính thành phố này đã được vinh danh ở thế
kỷ 13 nhờ sự có mặt của Dante. Năm 1300, Dante là một
trong số sáu prieurs được chọn để cai trị thành
phố mỗi năm. Chàng lấy nàng Gemma Donati và có hai trai,
một gái. Trong giai đoạn đầy tham vọng này, thảm kịch
đời Dante đã xảy ra. Chàng xung đột với Đức Giáo Hoàng
trong ý muốn tách rời Quốc gia và Giáo hội. Trong lúc Dante
lên đường đi La Mã để hội kiến với Giáo Hoàng, một
kẻ thù lên cướp quyền ở Florence và ra lệnh cấm Dante
trở về thành phố. Thế là vào năm 37 tuổi, Dante đã là
một kẻ thân bại danh liệt. Từ đó chàng không bao giờ
còn có cơ hội nhìn lại quê hương của mình và của người
trong mộng Beatrice nữa.
Nhưng
thời gian đầy đau khổ ấy đã đem lại cho Dante những
xa xỉ phẩm mà danh vọng không cung cấp được: tự do và
thì giờ để nhà thơ thai nghén tác phẩm vĩ đại vào bậc
nhất của thế giới, La Divine Comédie. Cả một cuộc
đời, kiến thức và kinh nghiệm rộng lớn về đời sống
của chính Dante đã được đúc kết để tạo ra kiệt tác
ấy, dĩ nhiên là tấm tình chung thủy với Beatrice cũng là
một trong những yếu tố hình thành quan trọng nhất. Trong
La Divine Comédie, Dante đã đặt Beatrice vào ngôi vị cao
nhất, ngang hàng với Thánh nữ đồng trinh và Thánh nữ
Lucie trên chốn Thiên Đàng.
Giấc
mơ hội ngộ người yêu đã được Dante thực hiện ở
gần cuối tác phẩm. khi ông đã vượt qua Inferno (Âm
Ty), Purgatorio (Luyện Ngục) và bước chân đến
Paradiso (Thiên Đàng). Ở đây Beatrice đã chờ đợi,
một vòng nguyệt quế - tượng trưng cho nữ thần Trí Khôn
- quấn trên tấm mạng màu trắng, và Dante run sợ vì bắt
đầu cảm thấy "uy lực của một mối tình đã xưa".
Sau khi trách nhà thi sĩ đã lãng phí những ân huệ trời
đất dành cho để chạy theo những vị thần hư ảo, nàng
đưa kẻ si tình này đến bảy tầng trời của Thiên Đàng.
Chính những lời cầu nguyện, những phiền muộn của Beatrice
đã đem Dante lên đến nơi đây, nàng giải thích cho chàng
biết rằng tình yêu đích thực là tình yêu dành cho sự
Thánh Thiện Tối Cao hay Chân Lý Tuyệt Đối.
Năm
57 tuổi, chứng bệnh sốt rét đã thật sự đưa ông về
cõi Thiên Đàng sau một thời gian khôi phục được ít nhiều
uy tín. Nhà thơ đã mất Beatrice hơn một phần tư thế kỷ
trước đó, nhưng cái chết đã giúp ông hội ngộ với
nàng. Nhờ nàng, thế giới mới có được một thiên tài
như Dante; và cũng chính nhờ nàng mà Dante đã biết qua bản
chất của tình tục để rồi sau đó, hiểu rằng hình thức
cao cả hơn của tình yêu ấy chính là chìa khóa mở cửa
Thiên Đàng…

Server: nginx

Accept-Ranges: bytes