text:
ĐƠN KHIẾU NẠI VỀ VIỆC VI PHẠM QUYỀN TỰ DO VỀ NƯỚC CỦA CÔNG DÂN
ĐƠN KHIẾU NẠI
Kính gửi Đại sứ quán nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam tại Liên Bang Nga
Tên tôi là Phạm văn Điệp , Công dân Việt Nam sinh ngày 12.6.1968
Nơi sinh: Quảng Tiến , Sầm Sơn , tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam
Địa chỉ tạm thời: LB Nga, Petrozavodsk, phố Drevlanka 22/1-84
Ngày 23 tháng 4 năm 2013 tôi có di chuyến bay từ Liên bang Nga về Việt Nam và đến sân bay Nội Bài Hà Nội lúc 8 giờ 20 ngày 24 tháng 4 năm 2013. Tại nơi kiểm tra Hộ chiếu, cán bộ Kiểm tra đã không làm thủ tục nhập cảnh cho tôi mà dẫn tôi sang chỗ khác ngồi chờ. Đến gần 9 giờ 30. đại diện Công an xuất nhập cảnh Sân bay Nội Bài đến yêu cầu tôi phải quay lại máy bay để trở về Moscow. Tôi đòi họ cho biết cơ sở để họ buộc tôi quay trở sang Moscow . Họ đưa cho tôi 1 Bản xử lý vi phạm hành chính tự họ soạn ra, trong đó có ghi rằng: Họ dùng điều 8 Pháp lệnh về cư trú, đi lại và xuất nhập cảnh của người nước ngoài để xử lý như vậy với tôi. Tôi không đồng ý vì tôi cho rằng Bản xử lý đó không hợp lệ đối với tôi vì tôi không phải là người nước ngoài , mà tôi là Công dân Việt Nam. Chính trong Bản xử lý cũng ghi Phạm văn Điệp là Công dân Việt Nam. Sau đó Đại diện Công an xuất nhập cảnh Sân bay Nội Bài giằng lấy Bản xử lý vi phạm hành chính, xé nó trước mặt tôi và giục cảnh sát cơ động lôi tôi về phía đi ra máy bay và sau đó bẻ tay, cưỡng chế tôi, đẩy tôi vào tận bên trong máy bay để máy bay cất cánh về Moscow. Tôi cho rằng họ không có cơ sở pháp lý gì trục xuất công dân Việt Nam sang nước khác là Liên Bang Nga. Họ đã vi phạm quyền trở về nước Việt Nam của tôi. Công an xuất nhập cảnh Sân bay Nội Bài nói với tôi rằng : Muốn khiếu nại thì sang Nga và gửi đơn cho Đại sứ quán Việt Nam.
– Căn cứ vào Công ước Quốc tế về quyền chính trị và dân sự 1966 điều 12:
4) Không ai bị tước đoạt một cách tuỳ tiện quyền được trở về nước mình.
– Căn cứ vào Tuyên ngôn quốc tế nhân quyền 1948 Điều 13:
1) Ai cũng có quyền hồi hương.
Tôi cho rằng phía Công an Xuất nhập cảnh Bộ Công an Việt Nam đã vi phạm quyền trở về nước của tôi và phải chịu bồi thường cho tôi những khoản sau:
1. Gía trị vé máy bay Moscow-Hanoi-Moscow cho mục đích chuyến đi về VN cho công việc của mình là 23923 rup.
2. Gía trị vé xe Petrozavosk-Moscow-Ptrozavodsk là 3600 rúp
3. Gía trị Metro-express là 640 rúp
4. Thiệt hại tinh thần không dự được lễ phong Tiên Chỉ ( là sắc phong cho người cao tuổi nhất trong làng) cho bố tôi được tổ chức ngày 28 tháng 4 năm 2013 với giá trị tùy theo nhìn nhận của cơ quan xem xét .
5. Thiệt hại về tình thần khi không được dự các buổi giao lưu với các Công dân tự do về các chủ đề góp ý xây dựng Hiến pháp Việt Nam được tổ chức từ 05.05.2013 tại các thành phố ở Việt Nam với giá trị tùy theo nhìn nhận của cơ quan xem xét
Vậy tôi viết đơn này kính mong Đại sứ quán xem xét và giải quyết phục hồi quyền lợi hợp pháp cho tôi.
Người viết đơn
Công dân Việt Nam Phạm văn Điệp
E-mail: vietnamdoanket@gmail.com
Tel: +79114039999
***
Kính gửi Tổng Thống Liên Bang Nga Vladimir Putin và nhân dân Nga
Уважаемый господин Президент РФ В.В.Путин, уважаемые россияне!
Меня зовут Фам Ван Диеп. Я являюсь гражданином Вьетнама и проживаю на территории РФ уже больше 20-ти лет. В апреле этого года я покидаю Россию, чтобы вернуться во Вьетнам, и у меня есть пару слов к Президенту РФ и россиянам.
Я очень люблю Россию и уважаю российский народ за доброту. Я всегда желал, чтобы Россия была могущественной, а русский народ жил свободно и счастливо. Проживаясь в России, я чувствовал себя в безопасности и всегда был свободным человеком. Я многому научился и извлек для себя один урок: свобода, безопасность для всех существуют в стране, где есть демократический правовой строй и доброта людей.
У нас во Вьетнаме есть доброта людей, однако демократического правового государства нет. Это беспокоит таких людей, как я; и мы стараемся изо всех сил создать систему демократического правового государства, но многие были арестованы, подвержены гонению, погибли.
Было б грустно мне, если бы была ситуация, заставившая меня навсегда покинуть Россию и моих русских друзей. Однако я – гражданин Вьетнама, у меня есть Отечество, и я не могу жить вечно в России, а мне нужно исполнить свой долг по созданию демократического правового государства для нашего народа, как делает русский народ для своего Отечества и по сей день.
Нынешняя Конституция Вьетнама является сводом законов, дополняющий Устав и Указы Коммунистической партии. Вьетнамцы находятся в классовой борьбе для создания социалистического государства, когда оно было отвергнуто русскими уже давно. Если Конституция страны зависит от Устава и Указов Коммунистической партии, то в этой стране не может быть демократическим правовым государством народа и для народа; и где нет свободы и безопасности, а также где люди могут пострадать при выражении своего мнения.
Я хочу, чтобы Вьетнам стал демократическим правовым государством, имеющим как можно больше общих мнений, целей для совместного сотрудничества с народами демократических стран. Но те, кто действуют для достижения цели или выражают о необходимости создания демократического правового государства, сильно рискуют и вынуждены держать язык за зубами, когда их мучают со стороны руководителей Вьетнамской Коммунистической партии.
Я знаю, что Вьетнам считает или будет считать РФ важным партнером в стратегическом сотрудничестве, и возможно даже США, чтобы создать новую силу для сдерживания возможных угроз, нестабильностей, причиненные другими странами. Я хочу, чтобы Россия сыграл свою важную роль в мире. Моя жена и трое детей являются гражданами РФ по решению Президента РФ, у меня есть много возможностей вернуться обратно в Россию, чтобы выразить благодарность моим близким людям и русским друзьям; однако в случае, если я не смогу вернуться в Россию и вынужден молчать навсегда, я надеюсь, что эти строки являются выражением моих чувств. Это является моей благодарностью Президенту РФ и русским народам, даже если у меня не будет возможности вернуться в Россию.
Искренне желаю Президенту РФ и россиянам крепкого здоровья и счастья.
От: Фам Ван Диеп, гражданин Вьетнама, Президент русско-вьетнамского общества дружбы в Петрозаводске.
г. Петрозаводске, ул. Древлянка, д.22, кор. 1, кв. 84
vietnamdoanket@gmail.com
Bản tiếng Việt
Kính gửi Tổng Thống Liên Bang Nga Vladimir Putin và nhân dân Nga
Tên tôi là Phạm văn Điệp, là công dân Việt Nam đã sinh sống ở Nga trên 20 năm. Trong tháng Tư này, tôi phải xa nước Nga để về Việt Nam, tôi có đôi điều muốn giãi bày với Tổng Thống và nhân dân Nga. Tôi rất yêu quý đất nước Nga tươi đẹp, trọng mến người Nga nhân hậu. Tôi luôn mong muốn cho nước Nga hùng mạnh, nhân dân Nga tự do và hạnh phúc. Lâu nay, tôi ở Nga và được học hỏi, được bảo vệ của nhân dân Nga, tôi luôn được tự do, bình an vô sự. Tôi đúc rút ra bài học kinh nghiệm: tự do, bình an vô sự cho mọi người chỉ khi nào ở đó có một Nhà nước pháp quyền và sự nhân ái của mọi người dân. Ở Việt Nam, sự nhân ái chúng tôi cũng có, nhưng Nhà nước pháp quyền thì chưa có. Điều này làm cho những người như tôi luôn trăn trở, cố gắng góp sức để thiết lập Nhà nước pháp quyền và nhiều người đã bị tù đày, hy sinh và trù dập. Thật là buồn khi nghĩ đến một lý do nào đó làm cho tôi phải vĩnh viễn từ biệt nước Nga và những người bạn Nga của tôi. Nhưng tôi là công dân Việt Nam, tôi có Tổ Quốc, tôi không thể ở mãi bên Nga mà tôi còn phải thực hiện nghĩa vụ xây dựng đất nước của nhân dân chúng tôi như những người Nga vẫn làm với Tổ Quốc Nga của mình. Hiến Pháp đang hiện hữu ở Việt Nam là văn bản pháp lý hỗ trợ cho Điều lệ và Nghị quyết của Đảng Cộng Sản Việt Nam. Nhân dân Việt Nam đang chìm trong tư tưởng đấu tranh giai cấp, xây dựng Nhà nước pháp quyền Xã Hội chủ nghĩa do Đảng Cộng Sản Việt Nam lãnh đạo, trong khi Nhà nước pháp quyền Xã hội Chủ Nghĩa tai hại này đã bị nhân dân Nga loại bỏ từ lâu. Một đất nước mà Hiến Pháp phải điều chỉnh theo Điều lệ Đảng, Nghị quyết Đảng thì không thể có Nhà nước pháp quyền của dân, do dân và vì dân và ở đó không thể có tự do và bình an vô sự, ở đó mọi người có thể bi hai vì bày tỏ quan điểm này.
Tôi muốn Việt Nam chúng tôi có Nhà nước pháp quyền để nhân dân Việt Nam có nhiều điểm chung, mục tiêu dễ đồng hành với nhân dân các nước tự do, dân chủ. Nhưng người nào hành động để đạt được ước mơ, hoặc bày tỏ, chia sẻ và phân tích về việc cần phải cùng nhau xây dựng Nhà nước pháp quyền ở đất nước chúng tôi là việc hoàn toàn nguy hiểm và có thể người đó sẽ phải im lặng vĩnh viễn khi bị trù dập của lãnh đạo Đảng Cộng Sản Việt Nam.
Tôi biết Việt Nam đang và sẽ luôn xem trọng quan hệ chiến lược với Nga, có thể cả với Hoa Kỳ để tạo một cán cân mới kiềm chế những khả năng đe dọa, bất ổn của thế giới do các nước khác tạo ra. Tôi rất mong nước Nga thể hiện vai trò quan trọng của mình. Vợ tôi và 3 con của tôi được Tổng Thống ký quyết định làm công dân Nga để họ có các nghĩa vụ và quyền lợi bình đẳng như người Nga, tôi có nhiều cơ hội để tôi lại đến với nước Nga để bày tỏ ân nghĩa, ân tình với người thân và bè bạn Nga, nhưng trong trường hợp dự phòng đặc biệt khi tôi có im lặng vĩnh viễn thì tôi cũng hy vọng những dòng này là sự diễn đạt thành ý của tôi còn lưu lại với mọi người. Đó là sự cảm ơn suốt đời chân thành của tôi với Tổng Thống và nhân dân Nga cho dù tôi không còn cơ hội quay trở lại Nga nữa.
Trân trọng kính chúc Tổng Thống và nhân dân Nga dồi dào sức khỏe, hạnh phúc.
Người viết thư
Phạm văn Điệp
Công dân Việt Nam, chủ tịch Hội hữu nghị Việt Nga ở Karelia, Liên Bang Nga
Petrozavodsk, Drevlanka d. 22/1 kv 84
vietnamdoanket@gmail.com
Hết sức khâm phục sự can trường và yêu nước của Người Việt Nam Phạm văn Điệp.
Nguyễn Tường Bá
Bình luận bởi Nguyễn Tường Bá | Tháng Năm 7, 2013 |

markdown:
## ĐƠN KHIẾU NẠI VỀ VIỆC VI PHẠM QUYỀN TỰ DO VỀ NƯỚC CỦA CÔNG DÂN
**ĐƠN KHIẾU NẠI**
Kính gửi Đại sứ quán nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam tại Liên Bang Nga
Tên tôi là Phạm văn Điệp , Công dân Việt Nam sinh ngày 12.6.1968
Nơi sinh: Quảng Tiến , Sầm Sơn , tỉnh Thanh Hóa, Việt Nam
Địa chỉ tạm thời: LB Nga, Petrozavodsk, phố Drevlanka 22/1-84
Ngày 23 tháng 4 năm 2013 tôi có di chuyến bay từ Liên bang Nga về Việt Nam và đến sân bay Nội Bài Hà Nội lúc 8 giờ 20 ngày 24 tháng 4 năm 2013. Tại nơi kiểm tra Hộ chiếu, cán bộ Kiểm tra đã không làm thủ tục nhập cảnh cho tôi mà dẫn tôi sang chỗ khác ngồi chờ. Đến gần 9 giờ 30. đại diện Công an xuất nhập cảnh Sân bay Nội Bài đến yêu cầu tôi phải quay lại máy bay để trở về Moscow. Tôi đòi họ cho biết cơ sở để họ buộc tôi quay trở sang Moscow . Họ đưa cho tôi 1
[Bản xử lý vi phạm hành chính ](https://www.facebook.com/photo.php?fbid=561219303918687&set=a.561219260585358.1073741825.100000918687013&type=1&theater)tự họ soạn ra, trong đó có ghi rằng: Họ dùng điều 8 Pháp lệnh về cư trú, đi lại và xuất nhập cảnh của người nước ngoài để xử lý như vậy với tôi. Tôi không đồng ý vì tôi cho rằng Bản xử lý đó không hợp lệ đối với tôi vì tôi không phải là người nước ngoài , mà tôi là Công dân Việt Nam.
Chính trong Bản xử lý cũng ghi Phạm văn Điệp là Công dân Việt Nam. Sau đó Đại diện Công an xuất nhập cảnh Sân bay Nội Bài giằng lấy Bản xử lý vi phạm hành chính, xé nó trước mặt tôi và giục cảnh sát cơ động lôi tôi về phía đi ra máy bay và sau đó bẻ tay, cưỡng chế tôi, đẩy tôi vào tận bên trong máy bay để máy bay cất cánh về Moscow. Tôi cho rằng họ không có cơ sở pháp lý gì trục xuất
[công dân Việt Nam sang nước khác là Liên Bang Nga](http://phamvandiep.blogspot.ru/2013/04/kinh-gui-tong-thong-lien-bang-nga.html). Họ đã vi phạm quyền trở về nước Việt Nam của tôi. Công an xuất nhập cảnh Sân bay Nội Bài nói với tôi rằng : [Muốn khiếu nại thì sang Nga và gửi đơn cho Đại sứ quán Việt Nam.](http://phamvandiep.blogspot.ru/2013/04/toi-bi-mat-to-quoc-do-ang-cong-san-viet.html)
– Căn cứ vào Công ước Quốc tế về quyền chính trị và dân sự 1966 điều 12:
4) Không ai bị tước đoạt một cách tuỳ tiện quyền được trở về nước mình.
– Căn cứ vào Tuyên ngôn quốc tế nhân quyền 1948
**Điều 13** **:**
1) Ai cũng có quyền hồi hương.
Tôi cho rằng phía Công an Xuất nhập cảnh Bộ Công an Việt Nam đã vi phạm quyền trở về nước của tôi và phải chịu bồi thường cho tôi những khoản sau:
1. Gía trị vé máy bay Moscow-Hanoi-Moscow cho mục đích chuyến đi về VN cho công việc của mình là 23923 rup.
2. Gía trị vé xe Petrozavosk-Moscow-Ptrozavodsk là 3600 rúp
3. Gía trị Metro-express là 640 rúp
4. Thiệt hại tinh thần không dự được lễ phong Tiên Chỉ ( là sắc phong cho người cao tuổi nhất trong làng) cho bố tôi được tổ chức ngày 28 tháng 4 năm 2013 với giá trị tùy theo nhìn nhận của cơ quan xem xét .
5. Thiệt hại về tình thần khi không được dự các buổi giao lưu với các Công dân tự do về các chủ đề góp ý xây dựng Hiến pháp Việt Nam được tổ chức từ 05.05.2013 tại các thành phố ở Việt Nam với giá trị tùy theo nhìn nhận của cơ quan xem xét
Vậy tôi viết đơn này kính mong Đại sứ quán xem xét và giải quyết phục hồi quyền lợi hợp pháp cho tôi.
Người viết đơn
Công dân Việt Nam Phạm văn Điệp
E-mail:
[vietnamdoanket@gmail.com](mailto:vietnamdoanket@gmail.com)
Tel: +79114039999
### ***
### Kính gửi Tổng Thống Liên Bang Nga Vladimir Putin và nhân dân Nga
Уважаемый господин Президент РФ В.В.Путин, уважаемые россияне!
Меня зовут Фам Ван Диеп. Я являюсь гражданином Вьетнама и проживаю на территории РФ уже больше 20-ти лет. В апреле этого года я покидаю Россию, чтобы вернуться во Вьетнам, и у меня есть пару слов к Президенту РФ и россиянам.
Я очень люблю Россию и уважаю российский народ за доброту. Я всегда желал, чтобы Россия была могущественной, а русский народ жил свободно и счастливо. Проживаясь в России, я чувствовал себя в безопасности и всегда был свободным человеком. Я многому научился и извлек для себя один урок: свобода, безопасность для всех существуют в стране, где есть демократический правовой строй и доброта людей.
У нас во Вьетнаме есть доброта людей, однако демократического правового государства нет. Это беспокоит таких людей, как я; и мы стараемся изо всех сил создать систему демократического правового государства, но многие были арестованы, подвержены гонению, погибли.
Было б грустно мне, если бы была ситуация, заставившая меня навсегда покинуть Россию и моих русских друзей. Однако я – гражданин Вьетнама, у меня есть Отечество, и я не могу жить вечно в России, а мне нужно исполнить свой долг по созданию демократического правового государства для нашего народа, как делает русский народ для своего Отечества и по сей день.
Нынешняя Конституция Вьетнама является сводом законов, дополняющий Устав и Указы Коммунистической партии. Вьетнамцы находятся в классовой борьбе для создания социалистического государства, когда оно было отвергнуто русскими уже давно. Если Конституция страны зависит от Устава и Указов Коммунистической партии, то в этой стране не может быть демократическим правовым государством народа и для народа; и где нет свободы и безопасности, а также где люди могут пострадать при выражении своего мнения.
Я хочу, чтобы Вьетнам стал демократическим правовым государством, имеющим как можно больше общих мнений, целей для совместного сотрудничества с народами демократических стран. Но те, кто действуют для достижения цели или выражают о необходимости создания демократического правового государства, сильно рискуют и вынуждены держать язык за зубами, когда их мучают со стороны руководителей Вьетнамской Коммунистической партии.
Я знаю, что Вьетнам считает или будет считать РФ важным партнером в стратегическом сотрудничестве, и возможно даже США, чтобы создать новую силу для сдерживания возможных угроз, нестабильностей, причиненные другими странами. Я хочу, чтобы Россия сыграл свою важную роль в мире. Моя жена и трое детей являются гражданами РФ по решению Президента РФ, у меня есть много возможностей вернуться обратно в Россию, чтобы выразить благодарность моим близким людям и русским друзьям; однако в случае, если я не смогу вернуться в Россию и вынужден молчать навсегда, я надеюсь, что эти строки являются выражением моих чувств. Это является моей благодарностью Президенту РФ и русским народам, даже если у меня не будет возможности вернуться в Россию.
Искренне желаю Президенту РФ и россиянам крепкого здоровья и счастья.
От: Фам Ван Диеп, гражданин Вьетнама, Президент русско-вьетнамского общества дружбы в Петрозаводске.
г. Петрозаводске, ул. Древлянка, д.22, кор. 1, кв. 84
vietnamdoanket@gmail.com
**Bản tiếng Việt**
Kính gửi Tổng Thống Liên Bang Nga Vladimir Putin và nhân dân Nga
Tên tôi là Phạm văn Điệp, là công dân Việt Nam đã sinh sống ở Nga trên 20 năm. Trong tháng Tư này, tôi phải xa nước Nga để về Việt Nam, tôi có đôi điều muốn giãi bày với Tổng Thống và nhân dân Nga. Tôi rất yêu quý đất nước Nga tươi đẹp, trọng mến người Nga nhân hậu. Tôi luôn mong muốn cho nước Nga hùng mạnh, nhân dân Nga tự do và hạnh phúc. Lâu nay, tôi ở Nga và được học hỏi, được bảo vệ của nhân dân Nga, tôi luôn được tự do, bình an vô sự. Tôi đúc rút ra bài học kinh nghiệm: tự do, bình an vô sự cho mọi người chỉ khi nào ở đó có một Nhà nước pháp quyền và sự nhân ái của mọi người dân. Ở Việt Nam, sự nhân ái chúng tôi cũng có, nhưng Nhà nước pháp quyền thì chưa có. Điều này làm cho những người như tôi luôn trăn trở, cố gắng góp sức để thiết lập Nhà nước pháp quyền và nhiều người đã bị tù đày, hy sinh và trù dập. Thật là buồn khi nghĩ đến một lý do nào đó làm cho tôi phải vĩnh viễn từ biệt nước Nga và những người bạn Nga của tôi. Nhưng tôi là công dân Việt Nam, tôi có Tổ Quốc, tôi không thể ở mãi bên Nga mà tôi còn phải thực hiện nghĩa vụ xây dựng đất nước của nhân dân chúng tôi như những người Nga vẫn làm với Tổ Quốc Nga của mình. Hiến Pháp đang hiện hữu ở Việt Nam là văn bản pháp lý hỗ trợ cho Điều lệ và Nghị quyết của Đảng Cộng Sản Việt Nam. Nhân dân Việt Nam đang chìm trong tư tưởng đấu tranh giai cấp, xây dựng Nhà nước pháp quyền Xã Hội chủ nghĩa do Đảng Cộng Sản Việt Nam lãnh đạo, trong khi Nhà nước pháp quyền Xã hội Chủ Nghĩa tai hại này đã bị nhân dân Nga loại bỏ từ lâu. Một đất nước mà Hiến Pháp phải điều chỉnh theo Điều lệ Đảng, Nghị quyết Đảng thì không thể có Nhà nước pháp quyền của dân, do dân và vì dân và ở đó không thể có tự do và bình an vô sự, ở đó mọi người có thể bi hai vì bày tỏ quan điểm này.
Tôi muốn Việt Nam chúng tôi có Nhà nước pháp quyền để nhân dân Việt Nam có nhiều điểm chung, mục tiêu dễ đồng hành với nhân dân các nước tự do, dân chủ. Nhưng người nào hành động để đạt được ước mơ, hoặc bày tỏ, chia sẻ và phân tích về việc cần phải cùng nhau xây dựng Nhà nước pháp quyền ở đất nước chúng tôi là việc hoàn toàn nguy hiểm và có thể người đó sẽ phải im lặng vĩnh viễn khi bị trù dập của lãnh đạo Đảng Cộng Sản Việt Nam.
Tôi biết Việt Nam đang và sẽ luôn xem trọng quan hệ chiến lược với Nga, có thể cả với Hoa Kỳ để tạo một cán cân mới kiềm chế những khả năng đe dọa, bất ổn của thế giới do các nước khác tạo ra. Tôi rất mong nước Nga thể hiện vai trò quan trọng của mình. Vợ tôi và 3 con của tôi được Tổng Thống ký quyết định làm công dân Nga để họ có các nghĩa vụ và quyền lợi bình đẳng như người Nga, tôi có nhiều cơ hội để tôi lại đến với nước Nga để bày tỏ ân nghĩa, ân tình với người thân và bè bạn Nga, nhưng trong trường hợp dự phòng đặc biệt khi tôi có im lặng vĩnh viễn thì tôi cũng hy vọng những dòng này là sự diễn đạt thành ý của tôi còn lưu lại với mọi người. Đó là sự cảm ơn suốt đời chân thành của tôi với Tổng Thống và nhân dân Nga cho dù tôi không còn cơ hội quay trở lại Nga nữa.
Trân trọng kính chúc Tổng Thống và nhân dân Nga dồi dào sức khỏe, hạnh phúc.
Người viết thư
Phạm văn Điệp
Công dân Việt Nam, chủ tịch Hội hữu nghị Việt Nga ở Karelia, Liên Bang Nga
Petrozavodsk, Drevlanka d. 22/1 kv 84
vietnamdoanket@gmail.com
Hết sức khâm phục sự can trường và yêu nước của Người Việt Nam Phạm văn Điệp.
Nguyễn Tường Bá


text:
Hôm nay, Microsoft cho ra cả hai phiên bản Android và iOS của trình duyệt Edge. Microsoft Edge cho điện thoại di động chủ yếu hữu ích nếu bạn có xu hướng lướt net trên trình duyệt bằng cả điện thoại và máy tính cài Window 10.
Microsoft đã tích hợp chức năng "tiếp tục trên PC" trực tiếp vào Edge cho iOS và Android, do đó bạn có thể ping một trang web trên máy tính của bạn nếu trang web đó không hiển thị đúng trên điện thoại di động hoặc bạn muốn tiếp tục lướt net với một con chuột và bàn phím. Edge cũng bao gồm quyền truy cập vào danh mục ưa thích, lịch sử, danh sách đọc sách và sách điện tử. Đáng buồn thay, Microsoft vẫn chưa thêm tab đồng bộ hóa với Edge cho điện thoại di động, vì vậy bạn không thể chia sẻ các tab hoặc lịch sử giữa PC và điện thoại.
Microsoft dự tính hỗ trợ đồng bộ hoá tab và hỗ trợ cho iPad trong tương lai, nhưng cả hai tính năng này có lẽ sẽ không xuất hiện cho tới năm sau. Microsoft Edge cho iOS và Android hiện đang có trên App Store của Apple và Google Play Store.
Tham khảo The Verge

markdown:
Hôm nay, Microsoft cho ra cả hai phiên bản Android và iOS của trình duyệt Edge. Microsoft Edge cho điện thoại di động chủ yếu hữu ích nếu bạn có xu hướng lướt net trên trình duyệt bằng cả điện thoại và máy tính cài Window 10.
Microsoft đã tích hợp chức năng "tiếp tục trên PC" trực tiếp vào Edge cho iOS và Android, do đó bạn có thể ping một trang web trên máy tính của bạn nếu trang web đó không hiển thị đúng trên điện thoại di động hoặc bạn muốn tiếp tục lướt net với một con chuột và bàn phím. Edge cũng bao gồm quyền truy cập vào danh mục ưa thích, lịch sử, danh sách đọc sách và sách điện tử. Đáng buồn thay, Microsoft vẫn chưa thêm tab đồng bộ hóa với Edge cho điện thoại di động, vì vậy bạn không thể chia sẻ các tab hoặc lịch sử giữa PC và điện thoại.
Microsoft dự tính hỗ trợ đồng bộ hoá tab và hỗ trợ cho iPad trong tương lai, nhưng cả hai tính năng này có lẽ sẽ không xuất hiện cho tới năm sau. Microsoft Edge cho iOS và Android hiện đang có trên App Store của Apple và Google Play Store.
*Tham khảo The Verge*

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

WARC-Truncated: length

WARC-Identified-Payload-Type: text/html

Server: nginx

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Connection: close

Cache-Control: no-store, no-cache, must-revalidate, post-check=0, pre-check=0

Pragma: no-cache


text:
Hotline: 0911 88 33 99
Tư vấn: (028) 3838 6928
Điểm đón:
Sân bay Don Mueang (Bangkok, Thái Lan)
Điểm đến:
Pattaya, Thái Lan
1.385.000 đ
Điểm đón:
Sân bay Haneda (Tokyo, Nhật Bản)
Điểm đến:
Tokyo, Nhật Bản
2.155.000 đ
Điểm đón:
Sân bay Changi (Singapore)
Điểm đến:
Singapore
800.000 đ
Điểm đến:
Bangkok, Thái Lan
660.000 đ
Điểm đón:
Sân bay Suvarnabhumi (Bangkok, Thái Lan)
Điểm đến:
Bangkok
670.000 đ
Thủ tục nhanh chóng, đưa đón đúng giờ, an toàn trên từng cây số.
Điểm đón:
Sân bay Phù Cát (Bình Định)
Điểm đến:
Quy Nhơn
Liên hệ
Điểm đón:
Sân bay Phú Bài (Huế)
Điểm đến:
Huế
Thủ tục nhanh chóng, dịch vụ thân thiện, đưa đón đúng giờ, an toàn trên từng cây số.
Điểm đón:
Sân bay Đà Nẵng
Điểm đến:
Hội An
250.000 đ
Điểm đón:
Sân bay Cam Ranh (Khánh Hòa)
Điểm đến:
Nha Trang
Thủ tục nhanh chóng, đưa đón đúng giờ, đảm bảo an toàn trên từng cây số.
Điểm đón:
Sân bay Tân Sơn Nhất
Điểm đến:
TP.Hồ Chí Minh
300.000 đ

markdown:
Điểm đón: Sân bay Don Mueang (Bangkok, Thái Lan)
Điểm đến: Pattaya, Thái Lan
1.385.000 đ
Điểm đón: Sân bay Haneda (Tokyo, Nhật Bản)
Điểm đến: Tokyo, Nhật Bản
2.155.000 đ
Điểm đón: Sân bay Changi (Singapore)
Điểm đến: Singapore
800.000 đ
Điểm đón: Sân bay Don Mueang (Bangkok, Thái Lan)
Điểm đến: Bangkok, Thái Lan
660.000 đ
Điểm đón: Sân bay Suvarnabhumi (Bangkok, Thái Lan)
Điểm đến: Bangkok
670.000 đ
Thủ tục nhanh chóng, đưa đón đúng giờ, an toàn trên từng cây số.
Điểm đón: Sân bay Phù Cát (Bình Định)
Điểm đến: Quy Nhơn
Liên hệ
Điểm đón: Sân bay Phú Bài (Huế)
Điểm đến: Huế
Liên hệ
Thủ tục nhanh chóng, dịch vụ thân thiện, đưa đón đúng giờ, an toàn trên từng cây số.
Điểm đón: Sân bay Đà Nẵng
Điểm đến: Hội An
250.000 đ
Thủ tục nhanh chóng, đưa đón đúng giờ, an toàn trên từng cây số.
Điểm đón: Sân bay Cam Ranh (Khánh Hòa)
Điểm đến: Nha Trang
Liên hệ
Thủ tục nhanh chóng, đưa đón đúng giờ, đảm bảo an toàn trên từng cây số.
Điểm đón: Sân bay Tân Sơn Nhất
Điểm đến: TP.Hồ Chí Minh
300.000 đ

Vary: Accept-Encoding

Cache-Control: private, must-revalidate

X-Frame-Options: Allow-From *


text:
Giấy dầu – Giấy dầu kỹ thuật – giấy dầu chống thấm
Giấy dầu do Hạ Tầng Việt cung cấp đạt chất lượng theo quy định, phù hợp với các tiêu chuẩn kỹ thuật TCVN được cục đo lường chất lượng ban hành. Giấy dầu được sản xuất tại Việt Nam cấu tạo gồm nhựa đường, giấy kỹ thuật và một số phụ gia khác đã có mặt tại hầu hết các công trình lớn nhỏ, đáp ứng được nhu cầu của các chủ đầu tư và chủ thầu.
Một số sản phẩm được Hạ Tầng Việt cung cấp và phân phối:
Giấy dầu 0.4ly, Giấy dầu 0.4ly, Giấy dầu 0.5ly, Giấy dầu 0.7ly, Giấy dầu 1ly, Giấy dầu VN
Cấu tạo giấy dầu:
- Nhựa đường
- bột đá
- giấy Karaf
- Mành chịu cơ tính
- Một số phụ gia khác
Công dụng giấy dầu
Sử dụng rộng rãi trong công trình dân dụng và công nghiệp, chống thấm mặt cầu, chống thấm sân bay, khu công nghiệp, công trình cầu đường,…là vật liệu lót dưới cho công trình bê tông như: làm đường bê tông xi măng, mái nhà xưởng, nền nhà,chung cư cao tầng…..
Mục đích sử dụng:
Trong kết cấu mặt đường BÊ TÔNG XI-MĂNG:
Làm lớp tạo phẳng, giảm ma sát giữa lớp mặt và móng đường tạo thuận lợi cho tấm bê tông xi măng có thể dịch chuyển khi có nhiệt độ thay đổi, chống phun ngược của các mạch nước ngầm
Làm lớp cách ly giữa lớp móng giảm ma sát(thường làm bằng cát dày 2-5cm) và lướp bê tông xi-măng mặt đường
Tránh không cho lớp móng hút nước trong bê tông mặt đường khi đang ninh kết làm giảm chất lượng bê tông
Trong các trường hợp khác:
Dùng để che phủ tạm thời cho mái nhà
Làm máng che mưa cho rãnh cây cao su trong quá trình thu hoạch mủ cao su
Công dụng của giấy dầu:
Tạo thuận lợi cho tấm bê tông có thể dịch chuyển khi nhiệt độ thay đổi…..
Sử dụng rộng rãi trong công trình dân dụng và công nghiệp, chống thấm mặt cầu, chống thấm sân bay,khu công nghiệp, công trình đường, tòa nhà…Là vật liệu lót dưới cho công trình mặt đường bê tông xi măng nhưu: làm đường bê tông xi măng, mái nhà xưởng, nền nhà. Đường bê tông xi măng khu chung cư, các công trình về cảng làm mặt đường bê tông xi măng, nhà chung cư cao tầng, khu công nghiệp lớn nhỏ làm đường bê tông xi măng. các dự án làm sân bay đổ bê tông xi măng, sử dụng chủ yếu giấy dầu chống thấm thấm lót dưới trước khi đổ bê tông
Ưu điểm giấy dầu:
Tiết kiệm được giá thành nguyên vật liệu xây dựng.Đem lại hiệu quả cao cho chất lượng công trình nhất là trong các dự án mái nhà-khu công nghiệp nhà xưởng-cầu-đường-cảng-sân bay lớn nhỏ mà mặt đường làm bằng bê tông xi măng .kích thước có thể đặt theo yêu cầu.
Giao tại công trình với số lượng và chủng loại theo yêu cầu của khách hàng với mức giá phù hợp
Hãy Liên Hệ Với Chúng Tôi Để Được Tư Vấn Tốt Nhất, Gía Cả Hợp Lý Nhất,Chất Lượng Tốt Nhất
LIÊN HỆ ĐẶT HÀNG:
Hạ Tầng Việt Cung cấp vải địa kỹ thuật chất lượng cao, giá thành hợp lý, phù hợp với dự án xin liên hệ với phòng kinh doanh của chúng tôi để nhận được báo giá tốt nhất.
Hạ Tầng Việt luôn đáp ứng được các yêu cầu khắt khe về chất lượng và số lượng, đảm bảo chất lượng công trình và tiến độ thi công. Tạo sự uy tín- tin tưởng tuyết đối của khách hàng với công ty chúng tôi.
Hạ Tầng Việt cam kết cung cấp giấy dầu với chuẩn chất lượng và giá thành hợp lý. Đồng thời với hệ thống phân phối rộng khắp, phương tiện vận tải đường biển, đường bộ, đường sắt linh hoạt, kho hàng đầy đủ phong phú các mặt hàng đặt tại Hồ Chí Minh, Long An, Hải Dương, Hà Nội…
Trụ sở: Số 29 Đường Lương Ngọc Quyến, Q. Hoàn Kiếm, Hà Nội
VP Giao dịch: Số 17A, Tô Vĩnh Diện, Q. Thanh Xuân, Tp. Hà Nội
web: https://vaidiakhongdet.com – Email: contact@hatangviet.vn
Hot line: 093.2223.101 Tel/Fax: 024-36687283
Miền Bắc: 0932.223.101 Miền Trung – Miền Nam: 0934.602.988
Giấy dầu 0.2 ly
Giấy dầu kỹ thuật
Giấy dầu kỹ thuật

markdown:
## Giấy dầu – Giấy dầu kỹ thuật – giấy dầu chống thấm
Giấy dầu do Hạ Tầng Việt cung cấp đạt chất lượng theo quy định, phù hợp với các tiêu chuẩn kỹ thuật TCVN được cục đo lường chất lượng ban hành. Giấy dầu được sản xuất tại Việt Nam cấu tạo gồm nhựa đường, giấy kỹ thuật và một số phụ gia khác đã có mặt tại hầu hết các công trình lớn nhỏ, đáp ứng được nhu cầu của các chủ đầu tư và chủ thầu.
![ Giấy dầu](https://vaidiakhongdet.com/wp-content/uploads/2017/12/Giay-dau.jpg)
Giấy dầu
### Một số sản phẩm được Hạ Tầng Việt cung cấp và phân phối:
Giấy dầu 0.4ly, Giấy dầu 0.4ly, Giấy dầu 0.5ly, Giấy dầu 0.7ly, Giấy dầu 1ly, Giấy dầu VN
### Cấu tạo giấy dầu:
- Nhựa đường
- bột đá
- giấy Karaf
- Mành chịu cơ tính
- Một số phụ gia khác
![ Dây chuyền sản xuất giấy dầu](https://vaidiakhongdet.com/wp-content/uploads/2017/12/Day-chuyen-san-xuat-giay-dau-ky-thuat-300x300.jpg)
Dây chuyền sản xuất giấy dầu
### Công dụng giấy dầu
Sử dụng rộng rãi trong công trình dân dụng và công nghiệp, chống thấm mặt cầu, chống thấm sân bay, khu công nghiệp, công trình cầu đường,…là vật liệu lót dưới cho công trình bê tông như: làm đường bê tông xi măng, mái nhà xưởng, nền nhà,chung cư cao tầng…..
![ Mục đích sử dụng của lớp giấy dầu](https://vaidiakhongdet.com/wp-content/uploads/2017/12/muc-dich-su-dung-cua-lop-giay-dau-300x300.jpg)
Mục đích sử dụng của lớp giấy dầu
### Mục đích sử dụng:
#### Trong kết cấu mặt đường BÊ TÔNG XI-MĂNG:
Làm lớp tạo phẳng, giảm ma sát giữa lớp mặt và móng đường tạo thuận lợi cho tấm bê tông xi măng có thể dịch chuyển khi có nhiệt độ thay đổi, chống phun ngược của các mạch nước ngầm
Làm lớp cách ly giữa lớp móng giảm ma sát(thường làm bằng cát dày 2-5cm) và lướp bê tông xi-măng mặt đường
Tránh không cho lớp móng hút nước trong bê tông mặt đường khi đang ninh kết làm giảm chất lượng bê tông
#### Trong các trường hợp khác:
Dùng để che phủ tạm thời cho mái nhà
Làm máng che mưa cho rãnh cây cao su trong quá trình thu hoạch mủ cao su
### Công dụng của giấy dầu:
Tạo thuận lợi cho tấm bê tông có thể dịch chuyển khi nhiệt độ thay đổi…..
Sử dụng rộng rãi trong công trình dân dụng và công nghiệp, chống thấm mặt cầu, chống thấm sân bay,khu công nghiệp, công trình đường, tòa nhà…Là vật liệu lót dưới cho công trình mặt đường bê tông xi măng nhưu: làm đường bê tông xi măng, mái nhà xưởng, nền nhà. Đường bê tông xi măng khu chung cư, các công trình về cảng làm mặt đường bê tông xi măng, nhà chung cư cao tầng, khu công nghiệp lớn nhỏ làm đường bê tông xi măng. các dự án làm sân bay đổ bê tông xi măng, sử dụng chủ yếu giấy dầu chống thấm thấm lót dưới trước khi đổ bê tông
### Ưu điểm giấy dầu:
Tiết kiệm được giá thành nguyên vật liệu xây dựng.Đem lại hiệu quả cao cho chất lượng công trình nhất là trong các dự án mái nhà-khu công nghiệp nhà xưởng-cầu-đường-cảng-sân bay lớn nhỏ mà mặt đường làm bằng bê tông xi măng .kích thước có thể đặt theo yêu cầu.
Giao tại công trình với số lượng và chủng loại theo yêu cầu của khách hàng với mức giá phù hợp
Hãy Liên Hệ Với Chúng Tôi Để Được Tư Vấn Tốt Nhất, Gía Cả Hợp Lý Nhất,Chất Lượng Tốt Nhất
### LIÊN HỆ ĐẶT HÀNG:
Hạ Tầng Việt Cung cấp vải địa kỹ thuật chất lượng cao, giá thành hợp lý, phù hợp với dự án xin liên hệ với phòng kinh doanh của chúng tôi để nhận được báo giá tốt nhất.
Hạ Tầng Việt luôn đáp ứng được các yêu cầu khắt khe về chất lượng và số lượng, đảm bảo chất lượng công trình và tiến độ thi công. Tạo sự uy tín- tin tưởng tuyết đối của khách hàng với công ty chúng tôi.
Hạ Tầng Việt cam kết cung cấp giấy dầu với chuẩn chất lượng và giá thành hợp lý. Đồng thời với hệ thống phân phối rộng khắp, phương tiện vận tải đường biển, đường bộ, đường sắt linh hoạt, kho hàng đầy đủ phong phú các mặt hàng đặt tại Hồ Chí Minh, Long An, Hải Dương, Hà Nội…
Trụ sở: Số 29 Đường Lương Ngọc Quyến, Q. Hoàn Kiếm, Hà Nội
VP Giao dịch: Số 17A, Tô Vĩnh Diện, Q. Thanh Xuân, Tp. Hà Nội
web: https://vaidiakhongdet.com – Email: contact@hatangviet.vn
Hot line: 093.2223.101 Tel/Fax: 024-36687283
Miền Bắc: 0932.223.101 Miền Trung – Miền Nam: 0934.602.988
### Giấy dầu 0.2 ly
### Giấy dầu kỹ thuật
Giấy dầu kỹ thuật

Server: LiteSpeed

Accept-Ranges: bytes

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

X-LiteSpeed-Cache: hit


text:
Triệu Vũ Vương
Triệu Vũ đế (chữ Hán: 趙武帝, 257 TCN - 137 TCN), húy Triệu Đà (chữ Hán: 趙佗), tự Bá Uy[1] (chữ Hán: 伯倭), hiệu Nam Hải lão phu[2] (chữ Hán: 南海老夫). Triệu Đà vốn là người Trung Hoa (sau này gọi là người Hán), quê ở huyện Chân Định (真定), quận Hằng Sơn (恒山), đời nhà Tần (ngày nay là huyện Chính Định (正定), tỉnh Hà Bắc), miền Bắc Trung Quốc.[3]
Ông là võ tướng theo lệnh Tần Thuỷ Hoàng dẫn quân xuống chinh phạt miền nam (khi đó là lãnh thổ của các bộ tộc Bách Việt). Ông chiếm được nhiều vùng lãnh thổ (nay là Quảng Đông, Quảng Tây và miền Bắc Việt Nam) nhưng nhà Tần ở Trung Hoa đã diệt vong. Nhận thấy triều đình trung ương đã sụp đổ, Triệu Đà bèn tách ra cát cứ, xưng Đế và lập nên nước Nam Việt và cai trị nước Nam Việt suốt giai đoạn 207-137 TCN[3]. Sau khi nhà Hán đã làm chủ Trung Hoa, khi về già, Triệu Đà đã quyết định bỏ việc xưng Đế, quy phục nhà Hán (nhưng vẫn xưng Hoàng Đế ở trong Nam Việt). Triệu Đà viết thư nhờ Lục Giả gửi cho vua Hán, trong thư ông đã công nhận rằng mình là người Trung Hoa, nhà Triệu là chư hầu phục vụ cho nhà Hán, thay mặt vua Hán để cai trị dân "Man Di" phía Nam (chỉ người Việt thời đó).[4]
Mục lục
- 1 Tiểu sử
- 2 Sự nghiệp
- 3 Ảnh hưởng lịch sử
- 4 Tranh luận về vai trò của nhà Triệu và nước Nam Việt
- 5 Những địa điểm gắn với Triệu Đà
- 6 Tên đường phố, địa danh
- 7 Đền thờ
- 8 Niên đại và tư liệu
- 9 Xem thêm
- 10 Tham khảo
- 11 Chú thích
- 12 Liên kết ngoài
Tiểu sử[sửa | sửa mã nguồn]
Triệu Đà vốn người huyện Chân Định (真定), quận Hằng Sơn (恒山), đời nhà Tần (ngày nay là huyện Chính Định (正定), tỉnh Hà Bắc), Trung Quốc[3], là người di cư xuống miền nam mới khai hoá đời nhà Tần, là người lập nên nước Nam Việt.
Triệu Đà là vua thứ nhất của nước Nam Việt, trị vì khoảng từ năm 207 trước Công Nguyên đến năm 137 trước Công Nguyên, xưng là Nam Việt Vũ Vương hay là Nam Việt Vũ Đế.
Năm mất của Triệu Đà được các nguồn sử liệu thống nhất là 137 TCN. Về năm sinh của Triệu Đà, các nguồn tài liệu đề cập khác nhau. Đại Việt sử ký toàn thư của Việt Nam chép rằng ông sinh năm 257 TCN, tức là thọ 121 tuổi[1].
Các nhà nghiên cứu hiện nay lại căn cứ theo một dòng trong Hán thư của Ban Cố cho biết ông tham gia nam chinh từ năm 20 tuổi[cần dẫn nguồn] và đó là thời điểm 13 năm trước khi Lưu Bang thành lập nhà Hán (202 TCN), tức là ông sinh năm 235 TCN và tham gia nam chinh từ năm 215 TCN, năm 214 TCN được Tần Thủy Hoàng phong huyện lệnh Long Xuyên[5]. Theo giả thuyết này, Triệu Đà thọ 99 tuổi.
Sự nghiệp[sửa | sửa mã nguồn]
Bình định đất Lĩnh Nam[sửa | sửa mã nguồn]
- Xem thêm: Chiến tranh Tần-Việt
Sau khi thống nhất 7 nước, Tần Thuỷ Hoàng bắt tay bình định vùng đất Bách Việt ở Lĩnh Nam.
Năm 218 trước Công Nguyên, Tần Thủy Hoàng sai Đồ Thư (屠睢)[6] làm chủ tướng, chỉ huy 50 vạn quân đi bình định miền Lĩnh Nam. Khi Đồ Thư chiếm được vùng đất Lĩnh Nam, Tần Thủy Hoàng lập nên 3 quận là Nam Hải (Quảng Đông), Quế Lâm (đông bắc Quảng Tây) và Tượng quận. Đồ Thư chiếm được nhiều đất đai nhưng cuối cùng bị tử trận.
Tần Thủy Hoàng sai Nhâm Ngao (壬嚣)[7] cùng Triệu Đà đến cai trị vùng Lĩnh Nam. Nhâm Ngao làm Quận úy quận Nam Hải. Nam Hải gồm 4 huyện Bác La, Long Xuyên[8], Phiên Ngung và Yết Dương; trong đó huyện Long Xuyên có vị trí quan trọng nhất về địa lý và quân sự, được giao dưới quyền Triệu Đà làm Huyện lệnh.
Sau khi tới thủ phủ Long Xuyên nhậm chức, Triệu Đà áp dụng chính sách "hoà tập Bách Việt" đồng thời xin Tần Thủy Hoàng di dân 50 vạn người từ Trung Nguyên đến vùng này, tăng cường chính sách "Hoa Việt dung hợp" (hòa lẫn người Hoa Hạ và người Lĩnh Nam).
Ly khai nhà Tần[sửa | sửa mã nguồn]
Tần Thủy Hoàng chết (210 TCN), Tần Nhị Thế nối ngôi, khởi nghĩa Trần Thắng, Ngô Quảng nổ ra năm 209 TCN, rồi tiếp theo là chiến tranh Hán-Sở giữa Lưu Bang và Hạng Vũ (từ năm 206 TCN), Trung Nguyên rơi vào cảnh rối ren loạn lạc.
Năm 208 TCN, Quận uý Nam Hải là Nhâm Ngao bị bệnh nặng, trước khi chết cho gọi Triệu Đà đang tạm thời làm Huyện lệnh Long Xuyên đến, dặn dò đại ý rằng:
- Vùng đất Nam Hải có núi chắn, có biển kề, rất thuận lợi cho việc dựng nước và phòng thủ chống lại quân đội từ Trung Nguyên (tức khu vực trung ương Trung Quốc) đánh xuống,
và đồng thời chính thức bổ nhiệm Triệu Đà nối quyền cai trị quận Nam Hải.
Không lâu, Nhâm Ngao chết, Triệu Đà gửi lệnh đến quan quân các cửa ngõ Lĩnh Nam, canh giữ phòng chống quân đội Trung nguyên xâm phạm, và nhân dịp đó, giết hết những quan lại nhà Tần bổ nhiệm ở Lĩnh Nam, cho tay chân của mình thay vào những chức vụ đó.
Chinh phục Âu Lạc, lên ngôi vua nước Nam Việt[sửa | sửa mã nguồn]
Sử sách ghi chép không thống nhất về việc Triệu Đà đánh chiếm Âu Lạc, cả về cách đánh lẫn thời gian và địa lý.
Sử ký Tư Mã Thiên ghi chép vắn tắt rằng Triệu Đà dùng tài ngoại giao và đút lót mua chuộc các thủ lĩnh Tây Âu Lạc[9] (phía Tây nước Âu Lạc cũ) mà thu phục vùng này vào thời điểm "sau khi Lã hậu chết" (năm 180 TCN). Các sách giáo khoa tại Việt Nam hiện nay đều thống nhất lấy thời điểm ước lệ này trong Sử ký và lấy năm ngay sau 180 TCN là 179 TCN (Xem mục về Niên đại và tư liệu ở dưới).
Lần xâm phạm đầu tiên, Triệu Đà đóng quân ở núi Tiên Du (thuộc tỉnh Bắc Ninh ngày nay) giao chiến với An Dương Vương bị thất bại và bỏ chạy. Triệu Đà lập mưu gả con trai là Trọng Thủy cho con gái An Dương Vương là Mỵ Châu để do thám bí mật về bố phòng quân sự của Âu Lạc để tiếp tục tiến hành âm mưu xâm lược.
Sau khi kết thông gia, An Dương Vương lập ranh giới từ sông Bình Giang (nay là sông Đuống) trở lên phía Bắc thuộc quyền cai trị của Triệu Đà, trở về phía Nam thuộc quyền cai trị của An Dương Vương[10].
Năm 208 TCN, Triệu Đà đánh thắng Âu Lạc của An Dương Vương, sáp nhập Âu Lạc vào quận Nam Hải, lập nước Nam Việt. Theo truyền thuyết, sau khi nghe tin Mỵ Châu bị An Dương Vương giết, Trọng Thủy nhảy xuống giếng tự vẫn để trọn tình với vợ là Mỵ Châu.
Năm 207 TCN, Triệu Đà cất quân đánh chiếm quận Quế Lâm, Tượng quận; tự xưng "Nam Việt Vũ Vương".
Năm 206 TCN, nhà Tần diệt vong.
Nước Nam Việt bấy giờ, bao gồm từ núi Nam Lĩnh[11], phía tây đến Dạ Lang[12], phía nam đến dãy Hoành Sơn [13], phía đông đến Mân Việt[14]. Thủ đô nước Nam Việt lúc ấy là thành Phiên Ngung (thành phố Quảng Châu ngày nay).
Một số tài liệu nghiên cứu ngày nay cho rằng vùng đất miền Bắc Việt Nam bây giờ nằm trong quận Tượng 象郡 của nước Nam Việt lúc đó.
Thần phục nhà Hán[sửa | sửa mã nguồn]
Trải qua chinh chiến, Lưu Bang đã lập được chính quyền nhà Tây Hán (202 TCN), bình định Trung Nguyên, bao gồm cả thế lực thu phục được của Hạng Vũ. Lưu Bang quyết định không lấy chiến tranh đối phó với nước Nam Việt để dân chúng Trung nguyên khỏi mất người mất của sau bao năm loạn lạc.
Năm 196 TCN, Hán Cao Tổ Lưu Bang sai quan đại phu Lục Giả đi sứ đến nước Nam Việt khuyên Triệu Đà quy phục nhà Hán.
Sách Việt Nam sử lược của Trần Trọng Kim chép:
- Vũ Vương vốn là người kiêu căng, có ý không muốn phục nhà Hán, đến khi Lục Giả sang đến nơi, vào yết kiến Vũ Vương, Vũ Vương ngồi xếp vành tròn, không đứng dậy tiếp. Lục Giả thấy vậy mới nói rằng: "Nhà vua là người nước Tàu, mồ mả và thân thích ở cả châu Chân Định. Nay nhà Hán đã làm vua thiên hạ, sai sứ sang phong vương cho nhà vua, nếu nhà vua kháng cự sứ thần, không làm lễ thụ phong, Hán đế tất là tức giận, hủy hoại mồ mả và giết hại thân thích của nhà vua, rồi đem quân ra đánh thì nhà vua làm thế nào?" Vũ Vương nghe lời ấy vội vàng đứng dậy làm lễ tạ, rồi cười mà nói rằng: "Tiếc thay ta không được khởi nghiệp ở nước Tàu, chứ không thì ta cũng chẳng kém gì Hán Đế!"
Được Lục Giả khuyên, Triệu Đà chịu nhận ấn tước Nam Việt Vương (chúa đất vùng Nam Việt) của Hán Cao Tổ gửi, thần phục nhà Hán, đưa Nam Việt thành một nước chư hầu (nhưng chỉ trên danh nghĩa) của nhà Hán. Từ đó, Nam Việt và nhà Hán trao đổi sứ giả và buôn bán. Lưu Bang đã lấy hoà bình mà quy phục Triệu Đà, không còn mối lo thế lực chống đối nhà Hán ở miền nam nữa.
Xưng đế chống Hán[sửa | sửa mã nguồn]
Hán Cao Tổ Lưu Bang và Hán Huệ Đế Lưu Doanh chết đi, Lã Hậu nắm quyền, bắt đầu gây sự với Triệu Đà. Lã Hậu ra lệnh cấm vận với nước Nam Việt. Triệu Đà thấy Lã Hậu có thể qua nước Trường Sa [15] mà thôn tính Nam Việt. Thế là Triệu Đà bèn tuyên bố độc lập hoàn toàn khỏi nhà Hán, tự xưng "Nam Việt Vũ Đế" và cất quân đánh nước Trường Sa, chiếm được mấy huyện biên giới của Trường Sa mới chịu thôi.
Lã Hậu bèn sai đại tướng Long Lư hầu là Chu Táo đi đánh Triệu Đà. Quân lính Trung Nguyên không quen khí hậu nóng nực và ẩm thấp miền nam, ùn ùn đổ bệnh, ngay dãy núi Ngũ Lĩnh cũng chưa đi qua nổi. Một năm sau, Lã Hậu chết, mưu đồ đánh Triệu Đà của quân nhà Hán bỏ hẳn.
Lúc đó Triệu Đà dựa vào tiếng tăm tài quân sự của mình lừng lẫy cả vùng Lĩnh Nam, lại nhờ tài hối lộ của cải, làm cả Mân Việt và phía Tây nước Âu Lạc cũ ùn ùn quy thuộc Nam Việt. Lúc ấy nước Nam Việt bành trướng đến mức cực thịnh. Triệu Đà bắt đầu lấy tên uy Hoàng Đế mà ra lệnh ra oai, thanh thế ngang ngửa đối lập với nhà Hán.
Lại thần phục nhà Hán[sửa | sửa mã nguồn]
Năm 180 TCN, Lã Hậu chết, Hán Văn Đế Lưu Hằng nối ngôi.
Năm 179 TCN, vua Hán sai người tu sửa mồ mả cha ông Triệu Đà, cắt đặt hàng năm đúng ngày thờ cúng, ban thưởng chức vụ và của cải cho bà con Triệu Đà còn ở trong đất Hán. Nghe thừa tướng Trần Bình tiến cử, Lưu Hằng sai Lục Giả, người từng được Hán Cao Tổ sai sứ đi Nam Việt nhiều lần, làm chức Thái Trung Đại Phu, lại đi thuyết phục Triệu Đà quy Hán. Lục Giả đến Nam Việt, lại trổ tài thuyết phục Triệu Đà. Triệu Đà nghe thuyết phục phải trái hơn thiệt, quyết định bỏ danh hiệu Đế, quy phục nhà Hán (nhưng vẫn tiếm hiệu xưng Hoàng Đế ở trong nước Nam Việt). Nhân đó, Triệu Đà viết thư nhờ Lục Giả gửi cho vua Hán, rằng:
Kể từ đó đến đời Hán Cảnh Đế, Triệu Đà một mực xưng thần, hàng năm cứ mùa Xuân và mùa Thu, đều đưa đoàn sứ đến Trường An triều cống hoàng đế nhà Hán, chịu mệnh lệnh làm chư hầu (trên danh nghĩa) của nhà Hán. Năm 137 TCN, Nam Việt Vương Triệu Đà qua đời, sống được ước chừng hơn trăm tuổi (theo Đại Việt Sử ký Toàn thư là 121 tuổi), chôn ở Phiên Ngung (tức thành phố Quảng Châu ngày nay).
Triệu Đà chết đi, con cháu tiếp tục được 4 đời vua Nam Việt, cho đến năm 111 trước Công Nguyên mới bị nhà Hán chiếm.
Ảnh hưởng lịch sử[sửa | sửa mã nguồn]
Triệu Đà vốn là quan võ của nhà Tần, rồi được Tần Thủy Hoàng bổ nhiệm làm Huyện lệnh huyện Long Xuyên trong quận Nam Hải mà Nhâm Ngao làm Quận uý. Triệu Đà lập nên nước Nam Việt, độc lập với nhà Tần, cai trị nước Nam Việt 67 năm, từ năm 203 trước Công nguyên tới năm 137 trước Công nguyên, rồi truyền ngôi cho cháu là Triệu Muội. Triệu Đà thực thi chính sách "hoà tập Bách Việt" nhằm thống nhất các bộ tộc Bách Việt và chính sách "Hoa - Việt dung hợp" nhằm đồng hoá dân người Hoa và Lĩnh Nam tại lãnh thổ nước Nam Việt.
Theo khảo sát dân số thì cuối thời Nam Việt, cả nước này có 1,3 triệu dân, trong đó có khoảng 100 ngàn người Hoa di cư từ phía Bắc. Tuy chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ nhưng người Hoa nắm giữ hầu hết chức vụ chủ chốt trong triều đình Nam Việt[16]. Về sau triều đình có tuyển thêm người bản xứ như Lữ Gia, nhưng con số này vẫn rất ít, và cũng chỉ tuyển những người tinh thông chữ Hoa, biết nói tiếng Hoa (tức là đã "Hán hóa") mà thôi. Như vậy cho thấy nhà Triệu vẫn coi mình là triều đại của người Hoa, không coi người Việt là ngang hàng với người Hoa.
Tranh luận về vai trò của nhà Triệu và nước Nam Việt[sửa | sửa mã nguồn]
Nhà Triệu là một triều đại, hay một giai đoạn lịch sử gây nhiều tranh luận cho giới nghiên cứu sử học Việt Nam. Sử học Việt Nam từ trước đến nay đều có hai quan điểm trái ngược nhau:
- Triệu Vũ Đế đánh bại An Dương Vương, sáp nhập Âu Lạc vào Nam Việt là chuyện nội bộ nước Việt, nhà Triệu là triều đại chính thống của Việt Nam. Nhà Triệu mất là khởi đầu thời kỳ Bắc thuộc.
- Triệu Đà là người phương Bắc, quê quán ở Trung Nguyên (nay là tỉnh Hà Bắc, thuộc lưu vực sông Hoàng Hà ở Trung Quốc)[17] theo lệnh Tần Thuỷ Hoàng đem di dân người Hoa Hạ (sau này gọi là người Hán) xuống vùng Lĩnh Nam (là nơi cư trú của các bộ tộc Bách Việt) và được làm Huyện lệnh Long Xuyên quận Nam Hải mới khai hoá, khi nhà Tần mất thì mới tách ra cát cứ, do đó Triệu Đà là kẻ ngoại bang đến xâm lược nước Âu Lạc. An Dương Vương mất nước là mở đầu thời kỳ Bắc thuộc.
Xoay quanh vấn đề Triệu Đà và nhà Triệu, mấu chốt là thế giới quan nhìn nhận của nhà sử học. Những người đề cao thuyết Thiên mệnh của Nho giáo (cho rằng ngôi vị là do "Trời định", ai xưng đế ở vùng đất nào thì nghiễm nhiên được coi là vua, nắm giữ "Thiên Mệnh" của vùng đất đó, bất kể xuất thân thuộc dân tộc nào) thì sẽ nhìn nhận Triệu Đà là vua Việt Nam, đây là cách nhìn của nhiều sử gia Việt Nam thời phong kiến.
Ngược lại, những nhà sử học có tư duy biện chứng về quốc gia - dân tộc, coi trọng nguồn gốc xuất thân, tính dân tộc của người cầm đầu chính quyền, bản chất của bộ máy quan lại nước Nam Việt (hầu hết quan lại Nam Việt là người Trung Hoa, còn người Việt là dân bị trị) và không công nhận thuyết "Thiên Mệnh" thì sẽ coi Triệu Đà là triều đại xâm chiếm của phương Bắc, đây là cách nhìn của các sử gia thời hiện đại.
Những địa điểm gắn với Triệu Đà[sửa | sửa mã nguồn]
- Thành phố Thạch Gia Trang (石家庄) ở tỉnh Hà Bắc, Trung Quốc: huyện lỵ Chính Định ở góc nam Thạch Gia Trang là nơi sinh của Triệu Đà, thời nhà Tần có tên là huyện Chân Định quận Hằng Sơn. Thị trấn Triệu Lăng Phu (赵陵铺镇) ở góc nam quận Tân Hoa (新华区) của thành phố Thạch Gia Trang có mộ tổ Triệu Đà do Hán Vũ Đế đời Tây Hán xây để vỗ về Triệu Đà, ngày nay vẫn còn bia mộ.
- Huyện Long Xuyên (龙川) ở tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc: thời nhà Tần là huyện Long Xuyên quận Nam Hải (南海), nơi Triệu Đà làm Huyện lệnh 6 năm sau khi bình định đất Lĩnh Nam. Nguyên trị sở huyện này được đặt tên là Thị trấn Đà Thành (佗城镇) hay còn gọi là "Thành cũ Triệu Đà" (赵佗故城) để kỷ niệm Triệu Đà.
- Thành phố Quảng Châu ở tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc: thời nhà Tần là huyện Phiên Ngung (番禺), thủ phủ quận Nam Hải, nơi Triệu Đà làm Quận uý 4 năm. Sau khi nhà Tần diệt vong, Triệu Đà vẫn lấy Phiên Ngung làm thủ phủ, lập nên nước Nam Việt. Phiên Ngung cũng là nơi chôn cất Triệu Đà.
Tên đường phố, địa danh[sửa | sửa mã nguồn]
Tên của Triệu Đà được đặt cho một đường phố nhỏ tại địa bàn khu phố 2, phường Hiệp Phú, quận 9, thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam.[18]
Đền thờ[sửa | sửa mã nguồn]
Nhiều nơi ở miền Bắc Việt Nam và miền Nam Trung Quốc có đền miếu thờ cúng ông:
- Đình thờ Thành hoàng Triệu Đà ở xã Xuân Quan, huyện Văn Giang, tỉnh Hưng Yên, Việt Nam. Xưa kia đây là nơi Triệu Đà cho xây dựng điện Long Hưng.[19]
- Đình thờ cha mẹ và đền thờ của Triệu Đà ở xã Quang Minh, huyện Thanh Oai, TP Hà nội.
- Đền Đồng Xâm ở xã Hồng Thái, huyện Kiến Xương, tỉnh Thái Bình, Việt Nam thờ Triệu Đà và phu nhân Trình thị.[20],[21]
- Nhiều nơi xung quanh khu vực Cổ Loa (huyện Đông Anh, Hà Nội) như các làng Văn Tinh, Lực Canh (thuộc xã Xuân Canh), Thạc Quả (thuộc xã Dục Tú) thờ Triệu Đà. Truyền thuyết dân gian vùng ven thành Cổ Loa kể lại khi đi đánh An Dương Vương, Triệu Đà đã cho thuyền ngược sông Hồng và cho đóng quân ở bến sông, nay là đoạn cuối làng Dâu (hay có tên khác là làng Lực Canh) và đầu làng Văn Tinh, nơi rất gần với ngã ba Dâu (nơi hợp lưu của sông Đuống và sông Hồng). Tương truyền, làng Văn Tinh là nơi Triệu Đà đóng đại bản doanh còn dân làng Lực Canh chỉ làm nhiệm vụ như cắt cỏ ngựa, khuân vác, phục vụ cho quân đội. Vì thế, đình Văn Tinh được coi là nơi thờ chính còn các nơi khác chỉ là nơi thờ vọng. Lễ hội làng Văn Tinh được tổ chức từ ngày mùng 6 đến mùng 8 tháng 3 hàng năm để tưởng nhớ Triệu Đà. Ngày 7 tháng 3, nhân dân làng Lực Canh rước tượng Trọng Thủy đến Văn Tinh với ý nghĩa con về thăm cha.[22]
- Miếu Nam Việt Vương ở thị trấn Đà Thành, huyện Long Xuyên, địa cấp thị Hà Nguyên, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc thờ Thành hoàng Triệu Đà. Miếu được xây dựng từ thời nhà Thanh.[23][24]
Niên đại và tư liệu[sửa | sửa mã nguồn]
Về thời gian thành lập nước Nam Việt[sửa | sửa mã nguồn]
Những mốc năm tháng Triệu Đà lập nước Nam Việt đều không có sử sách ghi chép lại. Tư liệu ngày nay chỉ căn cứ vào cuốn "Sử ký" của Tư Mã Thiên mà suy luận ra. Trước mắt có ba thuyết Triệu Đà lập nước Nam Việt: một thuyết cho rằng đó là năm 203 TCN [25], thuyết thứ hai cho rằng vào năm 204 TCN [26] Riêng sách Đại Việt sử ký toàn thư của sử thần Ngô Sĩ Liên thời Hậu Lê cho rằng Triệu Đà sáp nhập quận Quế Lâm và nước Âu Lạc vào quận Nam Hải, lập nên nước Nam Việt vào năm 207 TCN.
Về thời gian chinh phục Âu Lạc[sửa | sửa mã nguồn]
Như đã đề cập trong phần sự nghiệp của Triệu Đà, các nguồn sử liệu xưa không thống nhất về thời điểm nước Âu Lạc bị chinh phục. Giữa các sách cổ sử của Việt Nam (năm 207 TCN) và Sử ký của Tư Mã Thiên (khoảng 179 TCN) chênh lệch nhau tới gần 30 năm. Không rõ các sử gia phong kiến Việt Nam căn cứ vào nguồn tư liệu nào và cũng không có sự lý giải, kết luận thỏa đáng của các sử gia đương đại đối với vấn đề này.
Các sách giáo khoa tại Việt Nam hiện nay căn cứ theo tư liệu của Sử ký để lấy năm 179 TCN. Có lẽ vì Sử ký ra đời chỉ một vài chục năm sau khi nước Nam Việt mất nên đây được coi là nguồn tài liệu đáng tin cậy hơn.
Về cái chết của Trọng Thuỷ[sửa | sửa mã nguồn]
Trọng Thủy là con trai Triệu Đà, không được Sử ký đề cập đến. Tên của Trọng Thủy chỉ được nhắc đến trong các sách sử và truyền thuyết của Việt Nam. Tuy nhiên, giữa các tài liệu này cũng có những điểm dị biệt.
Sử cũ theo cách nói của truyền thuyết về chuyện nỏ thần và việc làm rể của Trọng Thủy nhằm đánh cắp nỏ thần, quyết định việc mất còn của Âu Lạc. Đại Việt Sử ký Toàn thư chép y nguyên như truyền thuyết cho rằng sau khi chiếm được Âu Lạc, Thủy thấy vợ chết bèn chết theo. Tuy nhiên, cũng Đại Việt Sử ký Toàn thư, lại chép con Thủy là Triệu Hồ nối ngôi Triệu Đà năm 137 TCN, Hồ chết năm 125 TCN thọ 52 tuổi, tức là sinh năm 176 TCN, sau khi Thủy chết tới 33 năm! Như vậy các sử gia phong kiến đã nhầm lẫn tình tiết này. Dù theo thuyết của Sử ký cho rằng phía Tây nước Âu Lạc mất năm 179 TCN đi nữa thì khoảng cách giữa khi Trọng Thủy chết với thời gian Triệu Hồ sinh ra vẫn là 4 năm. Các nguồn tài liệu có nhắc đến Thủy (trừ Sử ký) đều nói Hồ là con Thủy nhưng không nhắc đến người con trai nào khác của Triệu Đà. Do đó, việc các nhà nghiên cứu nghi ngờ Trọng Thủy chết theo vợ là hoàn toàn có cơ sở. Có lẽ đó là lý do khiến sách Khâm định Việt sử thông giám cương mục (viết sau Đại Việt Sử ký Toàn thư) chỉ nhắc tới việc Trọng Thủy làm rể mà không nhắc tới việc Thủy chết theo Mỵ Châu. Cũng có thể sau khi về nước và sinh ra Triệu Hồ thì Trọng Thủy mới tự sát. Như vậy Trọng Thủy phải còn sống ít nhất đến năm 177TCN.
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- Sử ký Tư Mã Thiên, quyển 113, Nam Việt Úy Đà liệt truyện
- Ban Cố, Hán thư, quyển 95, Tây Nam Di Lưỡng Việt Triều Tiên Truyện, đời Đông Hán.
- "Nam Việt Quốc Sử" do Trương Vinh Phương, Hoàng Diểu Chương viết, nhà xuất bản nhân dân Quảng Đông, in năm 1995.
- Nguyễn Việt (2010), Hà Nội thời tiền Thăng Long, Nhà xuất bản Hà Nội
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ a ă Đại Việt Sử ký Toàn thư, Ngoại kỷ quyển 2
- ^ Nguyễn Việt, sách đã dẫn, tr 632, dẫn theo Hán thư
- ^ a ă â Đại Việt Sử Ký Toàn Thư. Quyển II, Kỷ nhà Triệu, Vũ Đế.
- ^ a ă Đại Việt sử ký toàn thư, Quyển 2, Kỷ nhà Triệu
- ^ Sử ký, Nam Việt Úy Đà liệt truyện
- ^ Phiên tên theo Việt Nam sử lược của Trần Trọng Kim, các từ điển Hán-Việt hiện nay phiên là Đồ Tuy.
- ^ Tên ghi theo Việt Nam sử lược của Trần Trọng Kim, bản Wikipedia tiếng Hán và tiếng Anh ghi là 任嚣 và theo phiên âm Hán Việt của các từ điển Hán-Việt hiện nay là Nhậm /Nhiệm Hiêu, xem thêm thảo luận ở Viện Việt học: [1], [2]
- ^ Ngày nay là thị trấn Đà Thành, huyện Long Xuyên, địa cấp thị Hà Nguyên, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc
- ^ Sử ký Tư Mã Thiên, Quyển 113, mục Nam Việt liệt truyện, chép: "佗因此以兵威邊，財物賂遺閩越、西甌駱，役屬焉，東西萬餘里。" (Đà nhân thử dĩ binh uy biên, tài vật lộ di Mân Việt, Tây Âu Lạc, dịch thuộc yên, đông tây vạn dư lý)
- ^ Theo sử sách của Việt Nam (Đại Việt sử ký toàn thư, Khâm định Việt sử thông giám cương mục)
- ^ Ngày nay là một dải từ bắc Quảng Đông, bắc Quảng Tây và miền nam vùng Giang Nam.
- ^ Bây giờ là Quảng Tây và phần lớn tỉnh Vân Nam.
- ^ Hà Tĩnh-Việt Nam ngày nay
- ^ Ngày nay là miền nam tỉnh Phúc Kiến
- ^ Cũng là một nước chư hầu nhà Hán, ở phía bắc của Nam Việt, ngày nay nằm trong tỉnh Hồ Nam.
- ^ Tiền Hán thư (quyển 65), Địa lý chí của Ban Cố
- ^ Không phải người Hán vì khái niệm người Hán chưa hình thành.
Triệu Đà lập một quốc gia riêng là Nam Việt từ năm 207 TCN. Lưu Bang lập ra nhà Hán năm 206 TCN.
Triệu Đà sinh ra trong thời đại nhà Tần, lúc mà Chiến Quốc Thất Hùng mới bị dẹp bỏ (221TCN), các tộc người ở Trung Quốc chưa hòa lẫn với nhau để sinh ra khái niệm NGƯỜI HÁN.
- ^ Hồ Đình Quý (ngày 20 tháng 11 năm 2007). “Vì sao chọn Triệu Đà để đặt tên đường?”. Truy cập ngày 7 tháng 9 năm 2014.
- ^ “Chuẩn bị đầu tư tu bổ, tôn tạo di tích đình Triệu Đà”. Truy cập 4 tháng 10 năm 2015.
- ^ “Vietnam Landmarks”. Truy cập 4 tháng 10 năm 2015.
- ^ http://vanhien.vn/news/An-Duong-Vuong-va-Trieu-Vu-De-nen-tho-ai-22890
- ^ “Triệu Đà và 76 năm sống trên đất Việt”. Hoàng Thành Thăng Long. 21 tháng 8 năm 2013. Truy cập ngày 28 tháng 12 năm 2015. Kiểm tra giá trị ngày tháng trong:
|accessdate=(trợ giúp)
- ^ “南越王庙 (Nam Việt Vương miếu)”. 百度百科 (Bách Độ Bách Khoa).
- ^ hanli (25 tháng 8 năm 2010). “中国地名文化遗产“千年古县”——龙川”. 河源网 -- 本土最权威的新闻资讯发布平台.
- ^ Xin xem website Bảo tàng Lăng mộ vua Nam Việt đời Tây Hán
- ^ Xin đọc cuốn "Nam Việt Quốc sử" tức là "Sử nước Nam Việt" do Trương Vinh Phương, Hoàng Diểu Chương viết, Nhà xuất bản Nhân dân Quảng Đông, in năm 1995.
Liên kết ngoài[sửa | sửa mã nguồn]
- Nam Viet (ancient kingdom, Asia) tại Encyclopædia Britannica (tiếng Anh)
- Triệu Đà tại Từ điển bách khoa Việt Nam

markdown:
# Triệu Vũ Vương
[Triệu Đà](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_%C4%90%C3%A0&redirect=no))
|Triệu Vũ Đế
|
趙武帝
|Vua Nam Việt
| ![ Zhao Tuo(Heyuan).JPG](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/1/14/Zhao_Tuo%28Heyuan%29.JPG/225px-Zhao_Tuo%28Heyuan%29.JPG)
[Hoàng đế](/wiki/Ho%C3%A0ng_%C4%91%E1%BA%BF) [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t) [Triệu Văn Đế](/wiki/Tri%E1%BB%87u_V%C4%83n_%C4%90%E1%BA%BF)
|Hậu duệ|
|
|[Nhà Triệu](/wiki/Nh%C3%A0_Tri%E1%BB%87u) [257 TCN](/wiki/257_TCN)
huyện Chân Định (真定), quận Hằng Sơn (恒山), đời
[nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n)(nay là huyện [Chính Định](/wiki/Ch%C3%ADnh_%C4%90%E1%BB%8Bnh)(正定), tỉnh [Hà Bắc](/wiki/H%C3%A0_B%E1%BA%AFc_(Trung_Qu%E1%BB%91c))), [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c) [137 TCN](/wiki/137_TCN)(120 tuổi) [Phiên Ngung](/wiki/Phi%C3%AAn_Ngung_(%C4%91%E1%BB%8Ba_danh_c%E1%BB%95))(nay là thành phố [Quảng Châu](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Ch%C3%A2u_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91)), tỉnh [Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng), [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c)) **Triệu Vũ đế** ( [chữ Hán](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n): 趙武帝, [257 TCN](/wiki/257_TCN) - [137 TCN](/wiki/137_TCN)), húy **Triệu Đà** ( [chữ Hán](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n): 趙佗), tự **Bá Uy** ( [1] [chữ Hán](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n): 伯倭), hiệu **Nam Hải lão phu** ( [[2]](#cite_note-nv632-2) [chữ Hán](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n): 南海老夫). Triệu Đà vốn là người Trung Hoa (sau này gọi là [người Hán](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_H%C3%A1n)), quê ở huyện [Chân Định](/w/index.php?title=Ch%C3%A2n_%C4%90%E1%BB%8Bnh&action=edit&redlink=1)(真定), quận Hằng Sơn (恒山), đời [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n)(ngày nay là huyện [Chính Định](/wiki/Ch%C3%ADnh_%C4%90%E1%BB%8Bnh)(正定), tỉnh [Hà Bắc](/wiki/H%C3%A0_B%E1%BA%AFc_(Trung_Qu%E1%BB%91c))), miền Bắc [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c). [[3]](#cite_note-ReferenceA-3)
Ông là võ tướng theo lệnh
[Tần Thuỷ Hoàng](/wiki/T%E1%BA%A7n_Thu%E1%BB%B7_Ho%C3%A0ng) dẫn quân xuống chinh phạt miền nam (khi đó là lãnh thổ của các bộ tộc [Bách Việt](/wiki/B%C3%A1ch_Vi%E1%BB%87t)). Ông chiếm được nhiều vùng lãnh thổ (nay là Quảng Đông, Quảng Tây và miền Bắc Việt Nam) nhưng [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n) ở Trung Hoa đã diệt vong. Nhận thấy triều đình trung ương đã sụp đổ, Triệu Đà bèn tách ra cát cứ, xưng Đế và lập nên nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t) và cai trị nước Nam Việt suốt giai đoạn 207-137 TCN . Sau khi [3] [nhà Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n)đã làm chủ Trung Hoa, khi về già, Triệu Đà đã quyết định bỏ việc xưng Đế, quy phục [nhà Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n)(nhưng vẫn xưng Hoàng Đế ở trong [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t)). [Triệu Đà](/wiki/Tri%E1%BB%87u_%C4%90%C3%A0)viết thư nhờ [Lục Giả](/wiki/L%E1%BB%A5c_Gi%E1%BA%A3)gửi cho vua Hán, trong thư ông đã công nhận rằng mình là [người Trung Hoa](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Trung_Hoa), nhà Triệu là [chư hầu](/wiki/Ch%C6%B0_h%E1%BA%A7u)phục vụ cho [nhà Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n), thay mặt vua Hán để cai trị dân *"*phía Nam (chỉ người Việt thời đó). [Man Di](/wiki/Nam_Man)" [[4]](#cite_note-zh.wikisource.org-4)
## Mục lục
[1 Tiểu sử](#Tiểu_sử) [2 Sự nghiệp](#Sự_nghiệp) [3 Ảnh hưởng lịch sử](#Ảnh_hưởng_lịch_sử) [4 Tranh luận về vai trò của nhà Triệu và nước Nam Việt](#Tranh_luận_về_vai_trò_của_nhà_Triệu_và_nước_Nam_Việt) [5 Những địa điểm gắn với Triệu Đà](#Những_địa_điểm_gắn_với_Triệu_Đà) [6 Tên đường phố, địa danh](#Tên_đường_phố,_địa_danh) [7 Đền thờ](#Đền_thờ) [8 Niên đại và tư liệu](#Niên_đại_và_tư_liệu) [9 Xem thêm](#Xem_thêm) [10 Tham khảo](#Tham_khảo) [11 Chú thích](#Chú_thích) [12 Liên kết ngoài](#Liên_kết_ngoài)
## Tiểu sử[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=1)]
Triệu Đà vốn người huyện
[Chân Định](/w/index.php?title=Ch%C3%A2n_%C4%90%E1%BB%8Bnh&action=edit&redlink=1) (真定), quận Hằng Sơn (恒山), đời [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n) (ngày nay là huyện [Chính Định](/wiki/Ch%C3%ADnh_%C4%90%E1%BB%8Bnh) (正定), tỉnh [Hà Bắc](/wiki/H%C3%A0_B%E1%BA%AFc_(Trung_Qu%E1%BB%91c))), [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c) , là người di cư xuống miền nam mới khai hoá đời nhà Tần, là người lập nên nước [3] [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t).
Triệu Đà là vua thứ nhất của nước
[Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t), trị vì khoảng từ năm 207 trước Công Nguyên đến năm 137 trước Công Nguyên, xưng là Nam Việt Vũ Vương hay là Nam Việt Vũ Đế.
Năm mất của Triệu Đà được các nguồn sử liệu thống nhất là 137 TCN. Về năm sinh của Triệu Đà, các nguồn tài liệu đề cập khác nhau.
[Đại Việt sử ký toàn thư](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Vi%E1%BB%87t_s%E1%BB%AD_k%C3%BD_to%C3%A0n_th%C6%B0) của [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) chép rằng ông sinh năm [257 TCN](/wiki/256_TCN), tức là thọ 121 tuổi . [1]
Các nhà nghiên cứu hiện nay lại căn cứ theo một dòng trong
[Hán thư](/wiki/H%C3%A1n_th%C6%B0) của [Ban Cố](/wiki/Ban_C%E1%BB%91) cho biết ông tham gia nam chinh từ năm 20 tuổi và đó là thời điểm 13 năm trước khi [Lưu Bang](/wiki/H%C3%A1n_Cao_T%E1%BB%95) thành lập [nhà Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n) (202 TCN), tức là ông sinh năm [235 TCN](/wiki/235_TCN) và tham gia nam chinh từ năm [215 TCN](/wiki/215_TCN), năm 214 TCN được Tần Thủy Hoàng phong huyện lệnh Long Xuyên . Theo giả thuyết này, Triệu Đà thọ 99 tuổi. [5]
## Sự nghiệp[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=2)]
### Bình định đất Lĩnh Nam[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=3)] *Xem thêm:* [Chiến tranh Tần-Việt](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_T%E1%BA%A7n-Vi%E1%BB%87t) ![ ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3f/Qin_Empire_in_the_south_of_Yangtze_River_%28210_BC%29.png/220px-Qin_Empire_in_the_south_of_Yangtze_River_%28210_BC%29.png)
![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/3/3f/Qin_Empire_in_the_south_of_Yangtze_River_%28210_BC%29.png/220px-Qin_Empire_in_the_south_of_Yangtze_River_%28210_BC%29.png)
[nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n)chiếm được của các nhóm tộc [Bách Việt](/wiki/B%C3%A1ch_Vi%E1%BB%87t)ở phía Nam [sông Dương Tử](/wiki/S%C3%B4ng_D%C6%B0%C6%A1ng_T%E1%BB%AD)sau năm 210 TCN.
Sau khi thống nhất 7 nước,
[Tần Thuỷ Hoàng](/wiki/T%E1%BA%A7n_Th%E1%BB%A7y_Ho%C3%A0ng) bắt tay bình định vùng đất [Bách Việt](/wiki/B%C3%A1ch_Vi%E1%BB%87t) ở [Lĩnh Nam](/wiki/L%C4%A9nh_Nam).
Năm 218 trước Công Nguyên, Tần Thủy Hoàng sai
[Đồ Thư](/wiki/%C4%90%E1%BB%93_Th%C6%B0) (屠睢) làm chủ tướng, chỉ huy 50 vạn quân đi bình định miền [6] [Lĩnh Nam](/wiki/L%C4%A9nh_Nam). Khi [Đồ Thư](/wiki/%C4%90%E1%BB%93_Th%C6%B0)chiếm được vùng đất [Lĩnh Nam](/wiki/L%C4%A9nh_Nam), [Tần Thủy Hoàng](/wiki/T%E1%BA%A7n_Th%E1%BB%A7y_Ho%C3%A0ng)lập nên 3 quận là [Nam Hải](/wiki/Nam_H%E1%BA%A3i_qu%E1%BA%ADn)( [Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng)), [Quế Lâm](/wiki/Qu%E1%BA%BF_L%C3%A2m)(đông bắc [Quảng Tây](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_T%C3%A2y)) và [Tượng quận](/wiki/T%C6%B0%E1%BB%A3ng_qu%E1%BA%ADn). [Đồ Thư](/wiki/%C4%90%E1%BB%93_Th%C6%B0)chiếm được nhiều đất đai nhưng cuối cùng bị tử trận.
Tần Thủy Hoàng sai
[Nhâm Ngao](/wiki/Nh%C3%A2m_Ngao) (壬嚣) cùng Triệu Đà đến cai trị vùng [7] [Lĩnh Nam](/wiki/L%C4%A9nh_Nam). [Nhâm Ngao](/wiki/Nh%C3%A2m_Ngao)làm Quận úy quận Nam Hải. [Nam Hải](/wiki/Nam_H%E1%BA%A3i_qu%E1%BA%ADn)gồm 4 huyện [Bác La](/wiki/B%C3%A1c_La), [Long Xuyên](/wiki/Long_Xuy%C3%AAn,_H%C3%A0_Nguy%C3%AAn) , [[8]](#cite_note-8) [Phiên Ngung](/wiki/Phi%C3%AAn_Ngung_(%C4%91%E1%BB%8Ba_danh_c%E1%BB%95))và [Yết Dương](/wiki/Y%E1%BA%BFt_D%C6%B0%C6%A1ng); trong đó huyện Long Xuyên có vị trí quan trọng nhất về địa lý và quân sự, được giao dưới quyền Triệu Đà làm Huyện lệnh. ![ ](//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4e/Longchan004.jpg/220px-Longchan004.jpg)
![ ](http://upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/4/4e/Longchan004.jpg/220px-Longchan004.jpg)
**Giếng Việt Vương**ở [huyện Long Xuyên](/wiki/Long_Xuy%C3%AAn,_H%C3%A0_Nguy%C3%AAn), TP. [Hà Nguyên](/wiki/H%C3%A0_Nguy%C3%AAn), tỉnh [Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng), Trung Quốc, tương truyền được đào bởi Triệu Đà khi ông còn làm Huyện lệnh Long Xuyên
Sau khi tới thủ phủ Long Xuyên nhậm chức, Triệu Đà áp dụng chính sách "hoà tập Bách Việt" đồng thời xin Tần Thủy Hoàng di dân 50 vạn người từ
[Trung Nguyên](/wiki/Trung_Nguy%C3%AAn) đến vùng này, tăng cường chính sách "Hoa Việt dung hợp" (hòa lẫn người [Hoa Hạ](/wiki/Hoa_H%E1%BA%A1) và người Lĩnh Nam).
### Ly khai nhà Tần[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=4)] [Tần Thủy Hoàng](/wiki/T%E1%BA%A7n_Th%E1%BB%A7y_Ho%C3%A0ng) chết ( [210 TCN](/wiki/210_TCN)), [Tần Nhị Thế](/wiki/T%E1%BA%A7n_Nh%E1%BB%8B_Th%E1%BA%BF) nối ngôi, khởi nghĩa [Trần Thắng](/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Th%E1%BA%AFng), [Ngô Quảng](/wiki/Ng%C3%B4_Qu%E1%BA%A3ng) nổ ra năm 209 [TCN](/wiki/TCN), rồi tiếp theo là [chiến tranh Hán-Sở](/wiki/Chi%E1%BA%BFn_tranh_H%C3%A1n-S%E1%BB%9F) giữa [Lưu Bang](/wiki/H%C3%A1n_Cao_T%E1%BB%95) và [Hạng Vũ](/wiki/H%E1%BA%A1ng_V%C5%A9) (từ năm 206 TCN), [Trung Nguyên](/wiki/Trung_Nguy%C3%AAn) rơi vào cảnh rối ren loạn lạc.
Năm 208
[TCN](/wiki/TCN), Quận uý Nam Hải là [Nhâm Ngao](/wiki/Nh%C3%A2m_Ngao) bị bệnh nặng, trước khi chết cho gọi Triệu Đà đang tạm thời làm Huyện lệnh Long Xuyên đến, dặn dò đại ý rằng: *Vùng đất Nam Hải có núi chắn, có biển kề, rất thuận lợi cho việc dựng nước và phòng thủ chống lại quân đội từ*, [Trung Nguyên](/wiki/Trung_Nguy%C3%AAn)(tức khu vực trung ương Trung Quốc) đánh xuống
và đồng thời chính thức bổ nhiệm Triệu Đà nối quyền cai trị quận Nam Hải.
Không lâu, Nhâm Ngao chết, Triệu Đà gửi lệnh đến quan quân các cửa ngõ
[Lĩnh Nam](/wiki/L%C4%A9nh_Nam), canh giữ phòng chống quân đội Trung nguyên xâm phạm, và nhân dịp đó, giết hết những quan lại [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n) bổ nhiệm ở [Lĩnh Nam](/wiki/L%C4%A9nh_Nam), cho tay chân của mình thay vào những chức vụ đó.
### Chinh phục Âu Lạc, lên ngôi vua nước Nam Việt[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=5)]
Sử sách ghi chép không thống nhất về việc Triệu Đà đánh chiếm
[Âu Lạc](/wiki/%C3%82u_L%E1%BA%A1c), cả về cách đánh lẫn thời gian và địa lý. [Sử ký Tư Mã Thiên](/wiki/S%E1%BB%AD_k%C3%BD_T%C6%B0_M%C3%A3_Thi%C3%AAn) ghi chép vắn tắt rằng Triệu Đà dùng tài ngoại giao và đút lót mua chuộc các thủ lĩnh [Tây Âu Lạc](/w/index.php?title=T%C3%A2y_%C3%82u_L%E1%BA%A1c&action=edit&redlink=1) (phía Tây nước [9] [Âu Lạc](/wiki/%C3%82u_L%E1%BA%A1c)cũ) mà thu phục vùng này vào thời điểm *"sau khi*(năm 180 [Lã hậu](/wiki/L%C3%A3_h%E1%BA%ADu)chết" [TCN](/wiki/TCN)). Các sách giáo khoa tại Việt Nam hiện nay đều thống nhất lấy thời điểm ước lệ này trong Sử ký và lấy năm ngay sau 180 TCN là 179 TCN (Xem mục về *Niên đại và tư liệu*ở dưới).
Lần xâm phạm đầu tiên, Triệu Đà đóng quân ở
[núi Tiên Du](/wiki/Ti%C3%AAn_Du) (thuộc tỉnh [Bắc Ninh](/wiki/B%E1%BA%AFc_Ninh) ngày nay) giao chiến với [An Dương Vương](/wiki/An_D%C6%B0%C6%A1ng_V%C6%B0%C6%A1ng) bị thất bại và bỏ chạy. Triệu Đà lập mưu gả con trai là [Trọng Thủy](/wiki/Tr%E1%BB%8Dng_Th%E1%BB%A7y) cho con gái An Dương Vương là [Mỵ Châu](/wiki/M%E1%BB%B5_Ch%C3%A2u) để do thám bí mật về bố phòng quân sự của Âu Lạc để tiếp tục tiến hành âm mưu xâm lược.
Sau khi kết thông gia, An Dương Vương lập ranh giới từ sông Bình Giang (nay là
[sông Đuống](/wiki/S%C3%B4ng_%C4%90u%E1%BB%91ng)) trở lên phía Bắc thuộc quyền cai trị của Triệu Đà, trở về phía Nam thuộc quyền cai trị của [An Dương Vương](/wiki/An_D%C6%B0%C6%A1ng_V%C6%B0%C6%A1ng) . [10]
Năm
[208 TCN](/wiki/208_TCN), Triệu Đà đánh thắng [Âu Lạc](/wiki/%C3%82u_L%E1%BA%A1c) của [An Dương Vương](/wiki/An_D%C6%B0%C6%A1ng_V%C6%B0%C6%A1ng), sáp nhập [Âu Lạc](/wiki/%C3%82u_L%E1%BA%A1c) vào [quận Nam Hải](/wiki/Nam_H%E1%BA%A3i_qu%E1%BA%ADn), lập nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t). Theo truyền thuyết, sau khi nghe tin [Mỵ Châu](/wiki/M%E1%BB%B5_Ch%C3%A2u) bị [An Dương Vương](/wiki/An_D%C6%B0%C6%A1ng_V%C6%B0%C6%A1ng) giết, [Trọng Thủy](/wiki/Tr%E1%BB%8Dng_Th%E1%BB%A7y) nhảy xuống giếng tự vẫn để trọn tình với vợ là [Mỵ Châu](/wiki/M%E1%BB%B5_Ch%C3%A2u).
Năm 207
[TCN](/wiki/TCN), Triệu Đà cất quân đánh chiếm quận [Quế Lâm](/w/index.php?title=Qu%E1%BA%BF_L%C3%A2m_qu%E1%BA%ADn&action=edit&redlink=1), [Tượng quận](/wiki/T%C6%B0%E1%BB%A3ng_qu%E1%BA%ADn); tự xưng "Nam Việt Vũ Vương".
Năm 206
[TCN](/wiki/TCN), [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n) diệt vong.
Nước
[Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t) bấy giờ, bao gồm từ núi [Nam Lĩnh](/wiki/Nam_L%C4%A9nh) , phía tây đến [11] [Dạ Lang](/w/index.php?title=D%E1%BA%A1_Lang&action=edit&redlink=1) , phía nam đến [[12]](#cite_note-12) [dãy Hoành Sơn](/wiki/D%C3%A3y_Ho%C3%A0nh_S%C6%A1n) , phía đông đến [[13]](#cite_note-13) [Mân Việt](/wiki/M%C3%A2n_Vi%E1%BB%87t) . Thủ đô nước Nam Việt lúc ấy là thành [[14]](#cite_note-14) [Phiên Ngung](/wiki/Phi%C3%AAn_Ngung_(%C4%91%E1%BB%8Ba_danh_c%E1%BB%95))(thành phố [Quảng Châu](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Ch%C3%A2u_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91))ngày nay).
Một số tài liệu nghiên cứu ngày nay cho rằng vùng đất
[miền Bắc Việt Nam](/wiki/Mi%E1%BB%81n_B%E1%BA%AFc_Vi%E1%BB%87t_Nam) bây giờ nằm trong [quận Tượng](/wiki/T%C6%B0%E1%BB%A3ng_qu%E1%BA%ADn) 象郡 của nước Nam Việt lúc đó.
### Thần phục nhà Hán[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=6)]
Trải qua chinh chiến,
[Lưu Bang](/wiki/H%C3%A1n_Cao_T%E1%BB%95) đã lập được chính quyền nhà [Tây Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n) (202 TCN), bình định [Trung Nguyên](/wiki/Trung_Nguy%C3%AAn), bao gồm cả thế lực thu phục được của [Hạng Vũ](/wiki/H%E1%BA%A1ng_V%C5%A9). Lưu Bang quyết định không lấy chiến tranh đối phó với nước Nam Việt để dân chúng Trung nguyên khỏi mất người mất của sau bao năm loạn lạc.
Năm 196 TCN, Hán Cao Tổ Lưu Bang sai quan đại phu
[Lục Giả](/wiki/L%E1%BB%A5c_Gi%E1%BA%A3) đi sứ đến nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t) khuyên Triệu Đà quy phục [nhà Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n).
Sách
* của Việt Nam sử lược* [Trần Trọng Kim](/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Tr%E1%BB%8Dng_Kim)chép: *Vũ Vương vốn là người kiêu căng, có ý không muốn phục* [nhà Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n), đến khi [Lục Giả](/wiki/L%E1%BB%A5c_Gi%E1%BA%A3)sang đến nơi, vào yết kiến Vũ Vương, Vũ Vương ngồi xếp vành tròn, không đứng dậy tiếp. Lục Giả thấy vậy mới nói rằng: "Nhà vua là người nước Tàu, mồ mả và thân thích ở cả châu Chân Định. Nay nhà Hán đã làm vua thiên hạ, sai sứ sang phong vương cho nhà vua, nếu nhà vua kháng cự sứ thần, không làm lễ thụ phong, Hán đế tất là tức giận, hủy hoại mồ mả và giết hại thân thích của nhà vua, rồi đem quân ra đánh thì nhà vua làm thế nào?" Vũ Vương nghe lời ấy vội vàng đứng dậy làm lễ tạ, rồi cười mà nói rằng: "Tiếc thay ta không được khởi nghiệp ở nước Tàu, chứ không thì ta cũng chẳng kém gì Hán Đế!"
Được Lục Giả khuyên, Triệu Đà chịu nhận ấn tước Nam Việt Vương (chúa đất vùng Nam Việt) của
[Hán Cao Tổ](/wiki/H%C3%A1n_Cao_T%E1%BB%95) gửi, thần phục nhà Hán, đưa Nam Việt thành một nước [chư hầu](/wiki/Ch%C6%B0_h%E1%BA%A7u) (nhưng chỉ trên danh nghĩa) của nhà Hán. Từ đó, Nam Việt và nhà Hán trao đổi sứ giả và buôn bán. Lưu Bang đã lấy hoà bình mà quy phục Triệu Đà, không còn mối lo thế lực chống đối nhà Hán ở miền nam nữa.
### Xưng đế chống Hán[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=7)]
Hán Cao Tổ Lưu Bang và Hán Huệ Đế
[Lưu Doanh](/wiki/L%C6%B0u_Doanh) chết đi, [Lã Hậu](/wiki/L%C3%A3_H%E1%BA%ADu) nắm quyền, bắt đầu gây sự với [Triệu Đà](/wiki/Tri%E1%BB%87u_%C4%90%C3%A0). Lã Hậu ra lệnh cấm vận với nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t). Triệu Đà thấy Lã Hậu có thể qua nước [Trường Sa](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Sa_(n%C6%B0%E1%BB%9Bc)) mà thôn tính [15] [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t). Thế là Triệu Đà bèn tuyên bố độc lập hoàn toàn khỏi nhà Hán, tự xưng "Nam Việt Vũ Đế" và cất quân đánh [nước Trường Sa](/wiki/N%C6%B0%E1%BB%9Bc_Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_Sa), chiếm được mấy huyện biên giới của Trường Sa mới chịu thôi.
Lã Hậu bèn sai đại tướng Long Lư hầu là Chu Táo đi đánh Triệu Đà. Quân lính Trung Nguyên không quen khí hậu nóng nực và ẩm thấp miền nam, ùn ùn đổ bệnh, ngay dãy núi Ngũ Lĩnh cũng chưa đi qua nổi. Một năm sau, Lã Hậu chết, mưu đồ đánh Triệu Đà của quân nhà Hán bỏ hẳn.
Lúc đó Triệu Đà dựa vào tiếng tăm tài quân sự của mình lừng lẫy cả vùng
[Lĩnh Nam](/wiki/L%C4%A9nh_Nam), lại nhờ tài hối lộ của cải, làm cả [Mân Việt](/wiki/M%C3%A2n_Vi%E1%BB%87t) và phía Tây nước [Âu Lạc](/wiki/%C3%82u_L%E1%BA%A1c) cũ ùn ùn quy thuộc Nam Việt. Lúc ấy nước Nam Việt bành trướng đến mức cực thịnh. Triệu Đà bắt đầu lấy tên uy Hoàng Đế mà ra lệnh ra oai, thanh thế ngang ngửa đối lập với [nhà Hán](/wiki/Nh%C3%A0_H%C3%A1n).
### Lại thần phục nhà Hán[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=8)]
Năm 180 TCN,
[Lã Hậu](/wiki/L%C3%A3_h%E1%BA%ADu) chết, Hán Văn Đế [Lưu Hằng](/wiki/H%C3%A1n_V%C4%83n_%C4%90%E1%BA%BF) nối ngôi.
Năm 179 TCN, vua Hán sai người tu sửa
[mồ mả cha ông Triệu Đà](/wiki/M%E1%BB%99_t%E1%BB%95_ti%C3%AAn_c%E1%BB%A7a_Tri%E1%BB%87u_%C4%90%C3%A0), cắt đặt hàng năm đúng ngày thờ cúng, ban thưởng chức vụ và của cải cho bà con Triệu Đà còn ở trong đất Hán. Nghe thừa tướng [Trần Bình](/wiki/Tr%E1%BA%A7n_B%C3%ACnh) tiến cử, [Lưu Hằng](/wiki/L%C6%B0u_H%E1%BA%B1ng) sai [Lục Giả](/wiki/L%E1%BB%A5c_Gi%E1%BA%A3), người từng được Hán Cao Tổ sai sứ đi Nam Việt nhiều lần, làm chức Thái Trung Đại Phu, lại đi thuyết phục Triệu Đà quy Hán. Lục Giả đến Nam Việt, lại trổ tài thuyết phục Triệu Đà. Triệu Đà nghe thuyết phục phải trái hơn thiệt, quyết định bỏ danh hiệu Đế, quy phục nhà Hán (nhưng vẫn tiếm hiệu xưng Hoàng Đế ở trong nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t)). Nhân đó, [Triệu Đà](/wiki/Tri%E1%BB%87u_%C4%90%C3%A0) viết thư nhờ [Lục Giả](/wiki/L%E1%BB%A5c_Gi%E1%BA%A3) gửi cho vua Hán, rằng:
|“||Man Di đại trưởng lão phu, thần Đà, mạo muội đáng chết, hai lạy dâng thư lên Hoàng đế bệ hạ. Lão phu vốn là lại cũ ở đất Việt, Cao Đế ban cho ấn thao làm Nam Việt Vương. Hiếu Huệ Hoàng Đế lên ngôi, vì nghĩa không nỡ tuyệt nên ban cho lão phu rất hậu. Cao Hậu lên coi việc nước lại phân biệt Hoa - Di, ra lệnh không cho Nam Việt những khí cụ làm ruộng bằng sắt và đồng; ngựa, trâu, dê nếu cho thì cũng chỉ cho con đực, không cho con cái. Lão phu ở đất hẻo lánh, ngựa, trâu, dê đã già. Tự nghĩ nếu không sắm lễ vật cúng tế, thì tội thực đáng chết, mới sai quan Nội sử (內使) là Phan (潘), quan Trung úy (中尉) là Cao (高), quan Ngự sử (御史) là Bình (平), ba bọn dâng thư tạ lỗi, nhưng đều không thấy trở về. Lại nghe đồn rằng, phần mộ của cha mẹ lão phu bị đập phá, anh em họ hàng đều bị giết. Vì vậy, bọn lại bàn nhau rằng: "Nay bên trong không được phấn chấn với nhà Hán, bên ngoài không lấy gì để tự cao khác với nước Ngô". Vì vậy mới đổi xưng hiệu là Đế, để tự làm Đế nước mình, không dám làm điều gì hại đến thiên hạ. Cao Hoàng Hậu nghe tin cả giận, tước bỏ sổ sách của Nam Việt, khiến cho việc sai người đi sứ không thông. Lão phu trộm ngờ là vì Trường Sa Vương gièm pha, cho nên mới đem quân đến đánh biên giới. Lão phu ở đất Việt 49 năm, đến nay đã ẵm cháu rồi, những vẫn phải dậy sớm, ngủ muộn, nằm không yên chiếu, ăn không biết ngon, mắt không trông sắc đẹp, tai không nghe tiếng chuông trống, chỉ vì không được làm tôi nhà Hán mà thôi. Nay may được bệ hạ có lòng thương đến, được khôi phục hiệu cũ, cho thông sứ như trước, lão phu dù chết xương cũng không nát. Vậy xin đổi tước hiệu, không dám xưng Đế nữa. Kính cẩn sai sứ giả dâng một đôi ngọc bích trắng, 1.000 bộ lông chim trả, 10 sừng tê, 500 vỏ ốc màu tía, 1 giỏ cà cuống, 40 đôi chim trả sống, 2 đôi chim công. Mạo muội liều chết, hai lạy dâng lên Hoàng đế bệ hạ.
||”|
Kể từ đó đến đời
[Hán Cảnh Đế](/wiki/H%C3%A1n_C%E1%BA%A3nh_%C4%90%E1%BA%BF), Triệu Đà một mực xưng thần, hàng năm cứ mùa Xuân và mùa Thu, đều đưa đoàn sứ đến [Trường An](/wiki/Tr%C6%B0%E1%BB%9Dng_An) triều cống hoàng đế nhà Hán, chịu mệnh lệnh làm chư hầu (trên danh nghĩa) của nhà Hán. Năm 137 TCN, Nam Việt Vương Triệu Đà qua đời, sống được ước chừng hơn trăm tuổi (theo Đại Việt Sử ký Toàn thư là 121 tuổi), [chôn](/wiki/Ch%C3%B4n_c%E1%BA%A5t) ở [Phiên Ngung](/wiki/Phi%C3%AAn_Ngung_(%C4%91%E1%BB%8Ba_danh_c%E1%BB%95)) (tức thành phố Quảng Châu ngày nay).
Triệu Đà chết đi, con cháu tiếp tục được 4 đời vua Nam Việt, cho đến năm 111 trước Công Nguyên mới bị nhà Hán chiếm.
## Ảnh hưởng lịch sử[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=9)]
Triệu Đà vốn là quan võ của
[nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n), rồi được [Tần Thủy Hoàng](/wiki/T%E1%BA%A7n_Th%E1%BB%A7y_Ho%C3%A0ng) bổ nhiệm làm Huyện lệnh huyện Long Xuyên trong quận [Nam Hải](/wiki/Nam_H%E1%BA%A3i_qu%E1%BA%ADn) mà Nhâm Ngao làm Quận uý. Triệu Đà lập nên nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t), độc lập với [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n), cai trị nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t) 67 năm, từ năm 203 trước Công nguyên tới năm 137 trước Công nguyên, rồi truyền ngôi cho cháu là [Triệu Muội](/wiki/Tri%E1%BB%87u_Mu%E1%BB%99i). Triệu Đà thực thi chính sách "hoà tập Bách Việt" nhằm thống nhất các bộ tộc [Bách Việt](/wiki/B%C3%A1ch_Vi%E1%BB%87t) và chính sách "Hoa - Việt dung hợp" nhằm đồng hoá dân [người Hoa](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Hoa) và [Lĩnh Nam](/wiki/L%C4%A9nh_Nam) tại lãnh thổ nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t).
Theo khảo sát dân số thì cuối thời Nam Việt, cả nước này có 1,3 triệu dân, trong đó có khoảng 100 ngàn
[người Hoa](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Hoa) di cư từ phía Bắc. Tuy chỉ chiếm tỷ lệ nhỏ nhưng người Hoa nắm giữ hầu hết chức vụ chủ chốt trong triều đình Nam Việt . Về sau triều đình có tuyển thêm người bản xứ như Lữ Gia, nhưng con số này vẫn rất ít, và cũng chỉ tuyển những người tinh thông chữ Hoa, biết nói tiếng Hoa (tức là đã " [16] [Hán hóa](/wiki/H%C3%A1n_h%C3%B3a)") mà thôi. Như vậy cho thấy [nhà Triệu](/wiki/Nh%C3%A0_Tri%E1%BB%87u)vẫn coi mình là triều đại của người Hoa, không coi người Việt là ngang hàng với người Hoa.
## Tranh luận về vai trò của nhà Triệu và nước Nam Việt[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=10)]
Nhà Triệu là một triều đại, hay một giai đoạn lịch sử gây nhiều tranh luận cho giới nghiên cứu sử học Việt Nam. Sử học Việt Nam từ trước đến nay đều có hai quan điểm trái ngược nhau:
- Triệu Vũ Đế đánh bại
[An Dương Vương](/wiki/An_D%C6%B0%C6%A1ng_V%C6%B0%C6%A1ng), sáp nhập Âu Lạc vào Nam Việt là chuyện nội bộ nước Việt, nhà Triệu là triều đại chính thống của Việt Nam. Nhà Triệu mất là khởi đầu thời kỳ Bắc thuộc.
- Triệu Đà là người phương Bắc, quê quán ở
[Trung Nguyên](/wiki/Trung_Nguy%C3%AAn)(nay là tỉnh Hà Bắc, thuộc lưu vực sông [Hoàng Hà](/wiki/Ho%C3%A0ng_H%C3%A0)ở Trung Quốc) theo lệnh [[17]](#cite_note-17) [Tần Thuỷ Hoàng](/wiki/T%E1%BA%A7n_Thu%E1%BB%B7_Ho%C3%A0ng)đem di dân người [Hoa Hạ](/wiki/Hoa_H%E1%BA%A1)(sau này gọi là [người Hán](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_H%C3%A1n)) xuống vùng [Lĩnh Nam](/wiki/L%C4%A9nh_Nam)(là nơi cư trú của các bộ tộc [Bách Việt](/wiki/B%C3%A1ch_Vi%E1%BB%87t)) và được làm Huyện lệnh Long Xuyên quận Nam Hải mới khai hoá, khi [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n)mất thì mới tách ra cát cứ, do đó Triệu Đà là kẻ ngoại bang đến xâm lược nước Âu Lạc. An Dương Vương mất nước là mở đầu thời kỳ Bắc thuộc.
Xoay quanh vấn đề Triệu Đà và
[nhà Triệu](/wiki/Nh%C3%A0_Tri%E1%BB%87u), mấu chốt là thế giới quan nhìn nhận của nhà sử học. Những người đề cao thuyết [Thiên mệnh](/wiki/Thi%C3%AAn_m%E1%BB%87nh) của [Nho giáo](/wiki/Nho_gi%C3%A1o) (cho rằng ngôi vị là do "Trời định", ai xưng đế ở vùng đất nào thì nghiễm nhiên được coi là vua, nắm giữ "Thiên Mệnh" của vùng đất đó, bất kể xuất thân thuộc dân tộc nào) thì sẽ nhìn nhận Triệu Đà là vua Việt Nam, đây là cách nhìn của nhiều sử gia Việt Nam thời [phong kiến](/wiki/Phong_ki%E1%BA%BFn).
Ngược lại, những nhà sử học có tư duy
[biện chứng](/wiki/Bi%E1%BB%87n_ch%E1%BB%A9ng) về quốc gia - dân tộc, coi trọng nguồn gốc xuất thân, tính [dân tộc](/wiki/D%C3%A2n_t%E1%BB%99c) của người cầm đầu chính quyền, bản chất của bộ máy quan lại nước Nam Việt (hầu hết quan lại Nam Việt là [người Trung Hoa](/wiki/Ng%C6%B0%E1%BB%9Di_Trung_Hoa), còn người Việt là dân bị trị) và không công nhận thuyết "Thiên Mệnh" thì sẽ coi Triệu Đà là triều đại xâm chiếm của phương Bắc, đây là cách nhìn của các sử gia thời hiện đại.
## Những địa điểm gắn với Triệu Đà[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=11)]
- Thành phố
[Thạch Gia Trang](/wiki/Th%E1%BA%A1ch_Gia_Trang)(石家庄) ở tỉnh [Hà Bắc](/wiki/H%C3%A0_B%E1%BA%AFc_(Trung_Qu%E1%BB%91c)), Trung Quốc: huyện lỵ [Chính Định](/wiki/Ch%C3%ADnh_%C4%90%E1%BB%8Bnh)ở góc nam Thạch Gia Trang là nơi sinh của Triệu Đà, thời [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n)có tên là huyện Chân Định quận Hằng Sơn. Thị trấn Triệu Lăng Phu (赵陵铺镇) ở góc nam quận Tân Hoa (新华区) của thành phố Thạch Gia Trang có mộ tổ Triệu Đà do [Hán Vũ Đế](/wiki/H%C3%A1n_V%C5%A9_%C4%90%E1%BA%BF)đời [Tây Hán](/wiki/T%C3%A2y_H%C3%A1n)xây để vỗ về Triệu Đà, ngày nay vẫn còn bia mộ.
- Huyện
[Long Xuyên](/wiki/Long_Xuy%C3%AAn,_H%C3%A0_Nguy%C3%AAn)(龙川) ở tỉnh [Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng), Trung Quốc: thời [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n)là huyện Long Xuyên quận [Nam Hải](/wiki/Nam_H%E1%BA%A3i_qu%E1%BA%ADn)(南海), nơi Triệu Đà làm Huyện lệnh 6 năm sau khi bình định đất [Lĩnh Nam](/wiki/L%C4%A9nh_Nam). Nguyên trị sở huyện này được đặt tên là Thị trấn Đà Thành (佗城镇) hay còn gọi là "Thành cũ Triệu Đà" (赵佗故城) để kỷ niệm Triệu Đà.
- Thành phố
[Quảng Châu](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_Ch%C3%A2u_(th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91))ở tỉnh [Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng), Trung Quốc: thời [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n)là huyện [Phiên Ngung](/wiki/Phi%C3%AAn_Ngung_(%C4%91%E1%BB%8Ba_danh_c%E1%BB%95))(番禺), thủ phủ quận [Nam Hải](/wiki/Nam_H%E1%BA%A3i_qu%E1%BA%ADn), nơi Triệu Đà làm Quận uý 4 năm. Sau khi [nhà Tần](/wiki/Nh%C3%A0_T%E1%BA%A7n)diệt vong, Triệu Đà vẫn lấy [Phiên Ngung](/wiki/Phi%C3%AAn_Ngung_(%C4%91%E1%BB%8Ba_danh_c%E1%BB%95))làm thủ phủ, lập nên nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t). [Phiên Ngung](/wiki/Phi%C3%AAn_Ngung_(%C4%91%E1%BB%8Ba_danh_c%E1%BB%95))cũng là nơi chôn cất Triệu Đà.
## Tên đường phố, địa danh[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=12)]
Tên của Triệu Đà được đặt cho một đường phố nhỏ tại địa bàn khu phố 2, phường
[Hiệp Phú](/wiki/Hi%E1%BB%87p_Ph%C3%BA), [quận 9](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_9,_Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh), [thành phố Hồ Chí Minh](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh), [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam). [[18]](#cite_note-18)
## Đền thờ[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=13)] [Tập tin:A statue of Emperor Triệu Đà (Zhao Tuo), Đồng Xâm Temple, Thái Bình Province, Vietnam.jpg](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:T%E1%BA%A3i_l%C3%AAn&wpDestFile=A_statue_of_Emperor_Tri%E1%BB%87u_%C4%90%C3%A0_(Zhao_Tuo),_%C4%90%E1%BB%93ng_X%C3%A2m_Temple,_Th%C3%A1i_B%C3%ACnh_Province,_Vietnam.jpg) [Triệu Vũ Đế](/wiki/Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_%C4%90%E1%BA%BF)(tức Triệu Đà) đặt tại [đền Đồng Xâm](/wiki/%C4%90%E1%BB%81n_%C4%90%E1%BB%93ng_X%C3%A2m), xã [Hồng Thái](/wiki/H%E1%BB%93ng_Th%C3%A1i,_Ki%E1%BA%BFn_X%C6%B0%C6%A1ng), huyện [Kiến Xương](/wiki/Ki%E1%BA%BFn_X%C6%B0%C6%A1ng), tỉnh [Thái Bình](/wiki/Th%C3%A1i_B%C3%ACnh).
Nhiều nơi ở
[miền Bắc Việt Nam](/wiki/Mi%E1%BB%81n_B%E1%BA%AFc_Vi%E1%BB%87t_Nam) và [miền Nam Trung Quốc](/wiki/Mi%E1%BB%81n_Nam_Trung_Qu%E1%BB%91c) có đền miếu thờ cúng ông:
- Đình thờ
[Thành hoàng](/wiki/Th%C3%A0nh_ho%C3%A0ng)Triệu Đà ở xã [Xuân Quan](/wiki/Xu%C3%A2n_Quan), huyện [Văn Giang](/wiki/V%C4%83n_Giang), tỉnh [Hưng Yên](/wiki/H%C6%B0ng_Y%C3%AAn), [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam). Xưa kia đây là nơi Triệu Đà cho xây dựng điện Long Hưng. [[19]](#cite_note-19)
- Đình thờ cha mẹ và đền thờ của Triệu Đà ở xã Quang Minh, huyện Thanh Oai, TP Hà nội.
[Đền Đồng Xâm](/wiki/%C4%90%E1%BB%81n_%C4%90%E1%BB%93ng_X%C3%A2m)ở xã [Hồng Thái](/wiki/H%E1%BB%93ng_Th%C3%A1i,_Ki%E1%BA%BFn_X%C6%B0%C6%A1ng), huyện [Kiến Xương](/wiki/Ki%E1%BA%BFn_X%C6%B0%C6%A1ng), tỉnh [Thái Bình](/wiki/Th%C3%A1i_B%C3%ACnh), [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam)thờ Triệu Đà và phu nhân Trình thị. , [[20]](#cite_note-20) [[21]](#cite_note-21)
- Nhiều nơi xung quanh khu vực
[Cổ Loa](/wiki/C%E1%BB%95_Loa)(huyện [Đông Anh](/wiki/%C4%90%C3%B4ng_Anh), [Hà Nội](/wiki/H%C3%A0_N%E1%BB%99i)) như các làng Văn Tinh, Lực Canh (thuộc xã [Xuân Canh](/wiki/Xu%C3%A2n_Canh)), Thạc Quả (thuộc xã [Dục Tú](/wiki/D%E1%BB%A5c_T%C3%BA)) thờ Triệu Đà. Truyền thuyết dân gian vùng ven [thành Cổ Loa](/wiki/Th%C3%A0nh_C%E1%BB%95_Loa)kể lại khi đi đánh [An Dương Vương](/wiki/An_D%C6%B0%C6%A1ng_V%C6%B0%C6%A1ng), Triệu Đà đã cho thuyền ngược [sông Hồng](/wiki/S%C3%B4ng_H%E1%BB%93ng)và cho đóng quân ở bến sông, nay là đoạn cuối làng Dâu (hay có tên khác là làng Lực Canh) và đầu làng Văn Tinh, nơi rất gần với ngã ba Dâu (nơi hợp lưu của [sông Đuống](/wiki/S%C3%B4ng_%C4%90u%E1%BB%91ng)và [sông Hồng](/wiki/S%C3%B4ng_H%E1%BB%93ng)). Tương truyền, làng Văn Tinh là nơi Triệu Đà đóng đại bản doanh còn dân làng Lực Canh chỉ làm nhiệm vụ như cắt cỏ ngựa, khuân vác, phục vụ cho quân đội. Vì thế, đình Văn Tinh được coi là nơi thờ chính còn các nơi khác chỉ là nơi thờ vọng. Lễ hội làng Văn Tinh được tổ chức từ ngày mùng 6 đến mùng 8 tháng 3 hàng năm để tưởng nhớ Triệu Đà. Ngày 7 tháng 3, nhân dân làng Lực Canh rước tượng [Trọng Thủy](/wiki/Tr%E1%BB%8Dng_Th%E1%BB%A7y)đến Văn Tinh với ý nghĩa con về thăm cha. [[22]](#cite_note-22) [Miếu Nam Việt Vương](/wiki/Mi%E1%BA%BFu_Nam_Vi%E1%BB%87t_V%C6%B0%C6%A1ng)ở thị trấn Đà Thành, huyện [Long Xuyên](/wiki/Long_Xuy%C3%AAn,_H%C3%A0_Nguy%C3%AAn), địa cấp thị [Hà Nguyên](/wiki/H%C3%A0_Nguy%C3%AAn), tỉnh [Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng), [Trung Quốc](/wiki/Trung_Qu%E1%BB%91c)thờ [Thành hoàng](/wiki/Th%C3%A0nh_ho%C3%A0ng)Triệu Đà. Miếu được xây dựng từ thời [nhà Thanh](/wiki/Nh%C3%A0_Thanh). [[23]](#cite_note-23) [[24]](#cite_note-24)
## Niên đại và tư liệu[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=14)]
### Về thời gian thành lập nước Nam Việt[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=15)]
Những mốc năm tháng Triệu Đà lập nước
[Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t) đều không có sử sách ghi chép lại. Tư liệu ngày nay chỉ căn cứ vào cuốn "Sử ký" của [Tư Mã Thiên](/wiki/T%C6%B0_M%C3%A3_Thi%C3%AAn) mà suy luận ra. Trước mắt có ba thuyết Triệu Đà lập nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t): một thuyết cho rằng đó là năm 203 TCN , thuyết thứ hai cho rằng vào năm 204 TCN [25] Riêng sách [[26]](#cite_note-26) [Đại Việt sử ký toàn thư](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Vi%E1%BB%87t_s%E1%BB%AD_k%C3%BD_to%C3%A0n_th%C6%B0)của sử thần [Ngô Sĩ Liên](/wiki/Ng%C3%B4_S%C4%A9_Li%C3%AAn)thời [Hậu Lê](/wiki/H%E1%BA%ADu_L%C3%AA)cho rằng Triệu Đà sáp nhập quận [Quế Lâm](/w/index.php?title=Qu%E1%BA%BF_L%C3%A2m_qu%E1%BA%ADn&action=edit&redlink=1)và nước [Âu Lạc](/wiki/%C3%82u_L%E1%BA%A1c)vào quận [Nam Hải](/wiki/Nam_H%E1%BA%A3i_qu%E1%BA%ADn), lập nên nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t)vào năm 207 TCN.
### Về thời gian chinh phục Âu Lạc[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=16)]
Như đã đề cập trong phần sự nghiệp của Triệu Đà, các nguồn sử liệu xưa không thống nhất về thời điểm nước
[Âu Lạc](/wiki/%C3%82u_L%E1%BA%A1c) bị chinh phục. Giữa các sách cổ sử của [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) (năm 207 TCN) và Sử ký của [Tư Mã Thiên](/wiki/T%C6%B0_M%C3%A3_Thi%C3%AAn) (khoảng 179 TCN) chênh lệch nhau tới gần 30 năm. Không rõ các sử gia phong kiến [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) căn cứ vào nguồn tư liệu nào và cũng không có sự lý giải, kết luận thỏa đáng của các sử gia đương đại đối với vấn đề này.
Các sách giáo khoa tại
[Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) hiện nay căn cứ theo tư liệu của Sử ký để lấy năm 179 TCN. Có lẽ vì Sử ký ra đời chỉ một vài chục năm sau khi nước [Nam Việt](/wiki/Nam_Vi%E1%BB%87t) mất nên đây được coi là nguồn tài liệu đáng tin cậy hơn.
### Về cái chết của Trọng Thuỷ[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=17)] [Trọng Thủy](/wiki/Tr%E1%BB%8Dng_Th%E1%BB%A7y) là con trai Triệu Đà, không được Sử ký đề cập đến. Tên của Trọng Thủy chỉ được nhắc đến trong các sách sử và truyền thuyết của [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam). Tuy nhiên, giữa các tài liệu này cũng có những điểm dị biệt.
Sử cũ theo cách nói của truyền thuyết về chuyện nỏ thần và việc làm rể của
[Trọng Thủy](/wiki/Tr%E1%BB%8Dng_Th%E1%BB%A7y) nhằm đánh cắp nỏ thần, quyết định việc mất còn của [Âu Lạc](/wiki/%C3%82u_L%E1%BA%A1c). [Đại Việt Sử ký Toàn thư](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Vi%E1%BB%87t_S%E1%BB%AD_k%C3%BD_To%C3%A0n_th%C6%B0) chép y nguyên như truyền thuyết cho rằng sau khi chiếm được [Âu Lạc](/wiki/%C3%82u_L%E1%BA%A1c), Thủy thấy vợ chết bèn chết theo. Tuy nhiên, cũng [Đại Việt Sử ký Toàn thư](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Vi%E1%BB%87t_S%E1%BB%AD_k%C3%BD_To%C3%A0n_th%C6%B0), lại chép con Thủy là [Triệu Hồ](/wiki/Tri%E1%BB%87u_H%E1%BB%93) nối ngôi Triệu Đà năm 137 TCN, Hồ chết năm 125 TCN thọ 52 tuổi, tức là sinh năm 176 TCN, sau khi Thủy chết tới 33 năm! Như vậy các sử gia phong kiến đã nhầm lẫn tình tiết này. Dù theo thuyết của Sử ký cho rằng phía Tây nước [Âu Lạc](/wiki/%C3%82u_L%E1%BA%A1c) mất năm 179 TCN đi nữa thì khoảng cách giữa khi [Trọng Thủy](/wiki/Tr%E1%BB%8Dng_Th%E1%BB%A7y) chết với thời gian [Triệu Hồ](/wiki/Tri%E1%BB%87u_H%E1%BB%93) sinh ra vẫn là 4 năm. Các nguồn tài liệu có nhắc đến Thủy (trừ Sử ký) đều nói Hồ là con Thủy nhưng không nhắc đến người con trai nào khác của Triệu Đà. Do đó, việc các nhà nghiên cứu *nghi ngờ* [Trọng Thủy](/wiki/Tr%E1%BB%8Dng_Th%E1%BB%A7y) chết theo vợ là hoàn toàn có cơ sở. Có lẽ đó là lý do khiến sách [Khâm định Việt sử thông giám cương mục](/wiki/Kh%C3%A2m_%C4%91%E1%BB%8Bnh_Vi%E1%BB%87t_s%E1%BB%AD_th%C3%B4ng_gi%C3%A1m_c%C6%B0%C6%A1ng_m%E1%BB%A5c) (viết sau [Đại Việt Sử ký Toàn thư](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Vi%E1%BB%87t_S%E1%BB%AD_k%C3%BD_To%C3%A0n_th%C6%B0)) chỉ nhắc tới việc [Trọng Thủy](/wiki/Tr%E1%BB%8Dng_Th%E1%BB%A7y) làm rể mà không nhắc tới việc Thủy chết theo [Mỵ Châu](/wiki/M%E1%BB%B5_Ch%C3%A2u). Cũng có thể sau khi về nước và sinh ra Triệu Hồ thì Trọng Thủy mới tự sát. Như vậy Trọng Thủy phải còn sống ít nhất đến năm 177TCN.
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=18) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=18)]
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=19) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=19)] [Sử ký Tư Mã Thiên](/wiki/S%E1%BB%AD_k%C3%BD_T%C6%B0_M%C3%A3_Thi%C3%AAn), quyển 113, Nam Việt Úy Đà liệt truyện [Ban Cố](/wiki/Ban_C%E1%BB%91), [Hán thư](/wiki/H%C3%A1n_th%C6%B0), quyển 95, Tây Nam Di Lưỡng Việt Triều Tiên Truyện, đời Đông Hán.
- "Nam Việt Quốc Sử" do Trương Vinh Phương, Hoàng Diểu Chương viết, nhà xuất bản nhân dân Quảng Đông, in năm 1995.
- Nguyễn Việt (
[2010](/wiki/2010)), *Hà Nội thời tiền Thăng Long*, Nhà xuất bản Hà Nội
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=20) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=20)]
- ^
**a** **ă** [Đại Việt Sử ký Toàn thư, Ngoại kỷ quyển 2](http://www.informatik.uni-leipzig.de/~duc/sach/dvsktt/dvsktt02.html) **Nguyễn Việt, sách đã dẫn, tr 632, dẫn theo** [^](#cite_ref-nv632_2-0) [Hán thư](/wiki/H%C3%A1n_th%C6%B0)
- ^
**a** **ă** [Đại Việt Sử Ký Toàn Thư. Quyển II, Kỷ nhà Triệu, Vũ Đế.](#cite_ref-ReferenceA_3-2) **â**
- ^
**a** **ă** [Đại Việt sử ký toàn thư, Quyển 2, Kỷ nhà Triệu](https://zh.wikisource.org/wiki/%E5%A4%A7%E8%B6%8A%E5%8F%B2%E8%A8%98%E5%85%A8%E6%9B%B8/%E5%A4%96%E7%B4%80%E5%8D%B7%E4%B9%8B%E4%BA%8C) **Sử ký, Nam Việt Úy Đà liệt truyện** [^](#cite_ref-5) **Phiên tên theo** [^](#cite_ref-6) *Việt Nam sử lược*của [Trần Trọng Kim](/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Tr%E1%BB%8Dng_Kim), các từ điển Hán-Việt hiện nay phiên là Đồ Tuy. **Tên ghi theo** [^](#cite_ref-7) *Việt Nam sử lược*của [Trần Trọng Kim](/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Tr%E1%BB%8Dng_Kim), bản Wikipedia tiếng Hán và tiếng Anh ghi là 任嚣 và theo phiên âm Hán Việt của các từ điển Hán-Việt hiện nay là Nhậm /Nhiệm Hiêu, xem thêm thảo luận ở Viện Việt học: [[1]](http://www.viethoc.org/phorum/read.php?10,5020,5039,quote=1), [[2]](http://www.viethoc.org/phorum/read.php?15,30524) **Ngày nay là thị trấn Đà Thành, huyện Long Xuyên, địa cấp thị Hà Nguyên, tỉnh Quảng Đông, Trung Quốc** [^](#cite_ref-8) [^](#cite_ref-9) *, Quyển 113, mục Nam Việt liệt truyện, chép: "佗因此以兵威邊，財物賂遺閩越、西甌駱，役屬焉，東西萬餘里。" (Đà nhân thử dĩ binh uy biên, tài vật lộ di Mân Việt, Tây Âu Lạc, dịch thuộc yên, đông tây vạn dư lý)* [Sử ký Tư Mã Thiên](https://zh.wikisource.org/wiki/%E5%8F%B2%E8%A8%98/%E5%8D%B7113) **Theo sử sách của Việt Nam (** [^](#cite_ref-10) [Đại Việt sử ký toàn thư](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Vi%E1%BB%87t_s%E1%BB%AD_k%C3%BD_to%C3%A0n_th%C6%B0), [Khâm định Việt sử thông giám cương mục](/wiki/Kh%C3%A2m_%C4%91%E1%BB%8Bnh_Vi%E1%BB%87t_s%E1%BB%AD_Th%C3%B4ng_gi%C3%A1m_c%C6%B0%C6%A1ng_m%E1%BB%A5c)) **Ngày nay là một dải từ bắc** [^](#cite_ref-11) [Quảng Đông](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90%C3%B4ng), bắc [Quảng Tây](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_T%C3%A2y)và miền nam vùng [Giang Nam](/wiki/Giang_Nam). **Bây giờ là Quảng Tây và phần lớn tỉnh** [^](#cite_ref-12) [Vân Nam](/wiki/V%C3%A2n_Nam). [^](#cite_ref-13) [Hà Tĩnh](/wiki/H%C3%A0_T%C4%A9nh)-Việt Nam ngày nay **Ngày nay là miền nam tỉnh** [^](#cite_ref-14) [Phúc Kiến](/wiki/Ph%C3%BAc_Ki%E1%BA%BFn) **Cũng là một nước chư hầu nhà Hán, ở phía bắc của Nam Việt, ngày nay nằm trong tỉnh** [^](#cite_ref-15) [Hồ Nam](/wiki/H%E1%BB%93_Nam). **Tiền Hán thư (quyển 65), Địa lý chí của Ban Cố** [^](#cite_ref-16) **Không phải người Hán vì khái niệm người Hán chưa hình thành.** [^](#cite_ref-17)
Triệu Đà lập một quốc gia riêng là Nam Việt từ năm 207 TCN. Lưu Bang lập ra nhà Hán năm 206 TCN.
Triệu Đà sinh ra trong thời đại nhà Tần, lúc mà Chiến Quốc Thất Hùng mới bị dẹp bỏ (221TCN), các tộc người ở Trung Quốc chưa hòa lẫn với nhau để sinh ra khái niệm NGƯỜI HÁN.
**Hồ Đình Quý (ngày 20 tháng 11 năm 2007).** [^](#cite_ref-18) [“Vì sao chọn Triệu Đà để đặt tên đường?”](http://www.sggp.org.vn/nhipcaubandoc/2007/11/131607/). Truy cập ngày 7 tháng 9 năm 2014. [^](#cite_ref-19) [“Chuẩn bị đầu tư tu bổ, tôn tạo di tích đình Triệu Đà”](http://www.dsvh.gov.vn/pages/news/preview.aspx?n=664&c=4). Truy cập 4 tháng 10 năm 2015. [^](#cite_ref-20) [“Vietnam Landmarks”](http://vietlandmarks.com/module/groups/action/view/id/1151). Truy cập 4 tháng 10 năm 2015. [^](#cite_ref-21) [http://vanhien.vn/news/An-Duong-Vuong-va-Trieu-Vu-De-nen-tho-ai-22890](http://vanhien.vn/news/An-Duong-Vuong-va-Trieu-Vu-De-nen-tho-ai-22890) [^](#cite_ref-22) [“Triệu Đà và 76 năm sống trên đất Việt”](http://www.hoangthanhthanglong.vn/blog/trieu-da-va-76-nam-song-tren-dat-viet/599). Hoàng Thành Thăng Long. 21 tháng 8 năm 2013. Truy cập ngày 28 tháng 12 năm 2015. Kiểm tra giá trị ngày tháng trong:
|accessdate=(
[trợ giúp](https://en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#bad_date)) [^](#cite_ref-23) [“南越王庙 (Nam Việt Vương miếu)”](http://baike.baidu.com/view/2169070.htm). 百度百科 (Bách Độ Bách Khoa). **hanli (25 tháng 8 năm 2010).** [^](#cite_ref-24) [“中国地名文化遗产“千年古县”——龙川”](http://www.heyuan.cn/xw/20100825/46727.htm). 河源网 -- 本土最权威的新闻资讯发布平台. **Xin xem website Bảo tàng Lăng mộ vua Nam Việt đời Tây Hán** [^](#cite_ref-25) **Xin đọc cuốn "Nam Việt Quốc sử" tức là "Sử nước Nam Việt" do Trương Vinh Phương, Hoàng Diểu Chương viết, Nhà xuất bản Nhân dân Quảng Đông, in năm 1995.** [^](#cite_ref-26)
## Liên kết ngoài[
[sửa](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&veaction=edit§ion=21) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Tri%E1%BB%87u_V%C5%A9_V%C6%B0%C6%A1ng&action=edit§ion=21)]
|
|![]()
|Wikimedia Commons có thư viện hình ảnh và phương tiện truyền tải về
|[Nam Viet (ancient kingdom, Asia)](http://www.britannica.com/EBchecked/topic/402150)tại [Encyclopædia Britannica](/wiki/Encyclop%C3%A6dia_Britannica) **(tiếng Anh)** [Triệu Đà](http://bachkhoatoanthu.vass.gov.vn/noidung/tudien/Lists/GiaiNghia/View_Detail.aspx?ItemID=2085)tại [Từ điển bách khoa Việt Nam](/wiki/T%E1%BB%AB_%C4%91i%E1%BB%83n_b%C3%A1ch_khoa_Vi%E1%BB%87t_Nam)
|
|
|
|
|
|

P3P: CP="This is not a P3P policy! See https://vi.wikipedia.org/wiki/%C4%90%E1%BA%B7c_bi%E1%BB%87t:CentralAutoLogin/P3P for more info."

X-Cache-Status: hit-local

Set-Cookie: GeoIP=US:VA:Ashburn:39.09:-77.65:v4; Path=/; secure; Domain=.wikipedia.org

X-Cache: cp1054 hit/3, cp1053 miss

X-Content-Type-Options: nosniff

Via: 1.1 varnish (Varnish/5.1), 1.1 varnish (Varnish/5.1)

X-UA-Compatible: IE=Edge

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate

Vary: Accept-Encoding,Cookie,Authorization

Link: </static/images/project-logos/viwiki.png>;rel=preload;as=image;media=not all and (min-resolution: 1.5dppx),</static/images/project-logos/viwiki-1.5x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 1.5dppx) and (max-resolution: 1.999999dppx),</static/images/project-logos/viwiki-2x.png>;rel=preload;as=image;media=(min-resolution: 2dppx)

Content-Language: vi


text:
Bạn đang tìm mua vỏ xe nâng- lốp xe nâng chất lượng giá rẻ, hãy đến với công ty chúng tôi. Công ty Sutech chuyên nhập khẩu, phân phối sỉ và lẻ vỏ xe nâng- lốp xe nâng với giá cả cạnh tranh, hàng chính hãng, có chứng nhận CO-CQ, đảm bảo chất lượng và an toàn cho người sử dụng.
Vỏ xe nâng 10.00-20, vỏ xe nâng 11.00-20, vỏ xe nâng 12.00-20 được nhập khẩu từ các nước: Nhật Bản, Ấn Độ, Thái Lan, Hàn Quốc,…
Lốp xe nâng 10.00-20, vỏ xe nâng 10.00-20, bánh xe nâng 10.00-20, lop xe nang 10.00-20, vo xe nang 10.00-20, banh xe nang 10.00-20, vo xe nang 10.00-20 gia re, lop xe nang 10.00-20 gia re, vo dac xe nang 10.00-20, vo hoi xe nang 10.00-20, lop dac xe nang 10.00-20, lop xe nang hoi 10.00-20.
Lốp xe nâng 11.00-20, vỏ xe nâng 10.00-20, bánh xe nâng 11.00-20, lop xe nang 11.00-20, vo xe nang 11.00-20, banh xe nang 11.00-20, vo xe nang 11.00-20 gia re, lop xe nang 11.00-20 gia re, vo dac xe nang 11.00-20, vo hoi xe nang 11.00-20, lop dac xe nang 11.00-20, lop xe nang hoi 11.00-20
Lốp xe nâng 12.00-20, vỏ xe nâng 10.00-20, bánh xe nâng 12.00-20, lop xe nang 12.00-20, vo xe nang 12.00-20, banh xe nang 12.00-20, vo xe nang 12.00-20 gia re, lop xe nang 12.00-20 gia re, vo dac xe nang 12.00-20, vo hoi xe nang 12.00-20, lop dac xe nang 12.00-20, lop xe nang hoi 12.00-20
Thông tin liên hệ:
Tel: 0909 516 459
Mail: kd03sutech@gmail.com
Sky: kd03sutech
Website: http://voxenangnhapkhau.com/

markdown:
Bạn đang tìm mua
**vỏ xe nâng- lốp xe nâng** chất lượng giá rẻ, hãy đến với công ty chúng tôi. Công ty Sutech chuyên nhập khẩu, phân phối sỉ và lẻ **vỏ xe nâng- lốp xe nâng** với giá cả cạnh tranh, hàng chính hãng, có chứng nhận CO-CQ, đảm bảo chất lượng và an toàn cho người sử dụng. [ được nhập khẩu từ các nước: Nhật Bản, Ấn Độ, Thái Lan, Hàn Quốc,… Vỏ xe nâng 10.00-20, vỏ xe nâng 11.00-20, vỏ xe nâng 12.00-20](http://voxenangnhapkhau.com/) [. Lốp xe nâng 10.00-20, vỏ xe nâng 10.00-20, bánh xe nâng 10.00-20, lop xe nang 10.00-20, vo xe nang 10.00-20, banh xe nang 10.00-20, vo xe nang 10.00-20 gia re, lop xe nang 10.00-20 gia re, vo dac xe nang 10.00-20, vo hoi xe nang 10.00-20, lop dac xe nang 10.00-20, lop xe nang hoi 10.00-20](http://voxenangnhapkhau.com/vo-xe-nang-nexen-solidpro-10-00-20-454826.html) ![ vỏ xe nâng solideal, lốp xe nâng solideal](https://vohoixenangvodacxenang.files.wordpress.com/2017/03/vo-xe-nang-solideal.jpg?w=614)
vo-xe-nang
*Lốp xe nâng 11.00-20, vỏ xe nâng 10.00-20, bánh xe nâng 11.00-20, lop xe nang 11.00-20, vo xe nang 11.00-20, banh xe nang 11.00-20, vo xe nang 11.00-20 gia re, lop xe nang 11.00-20 gia re, vo dac xe nang 11.00-20, vo hoi xe nang 11.00-20, lop dac xe nang 11.00-20, lop xe nang hoi 11.00-20* ![ lốp xe nâng, vỏ xe nâng](https://vohoixenangvodacxenang.files.wordpress.com/2017/03/lop-xe-nang-gia-re.jpg?w=614)
lop-xe-nang
*Lốp xe nâng 12.00-20, vỏ xe nâng 10.00-20, bánh xe nâng 12.00-20, lop xe nang 12.00-20, vo xe nang 12.00-20, banh xe nang 12.00-20, vo xe nang 12.00-20 gia re, lop xe nang 12.00-20 gia re, vo dac xe nang 12.00-20, vo hoi xe nang 12.00-20, lop dac xe nang 12.00-20, lop xe nang hoi 12.00-20*
Thông tin liên hệ:
Tel: 0909 516 459
Mail: kd03sutech@gmail.com
Sky: kd03sutech
Website:
[http://voxenangnhapkhau.com/](http://voxenangnhapkhau.com/)

WARC-Identified-Payload-Type: application/xhtml+xml

Vary: Cookie

X-hacker: If you're reading this, you should visit automattic.com/jobs and apply to join the fun, mention this header.

X-ac: 5.dca _dca