text:
Công ty CP Bánh ngọt Thu Hương
Số 263 - 265, Giảng Võ, Đống Đa, Hà Nội
Danh sách tin tuyển dụng của Nhà Tuyển dụng
Việc làm Mới nhất
-
Nhân Viên Kinh Doanh Qua Điện thoại (Telesale)
Công Ty CP Tìm Việc Nhanh - Website: Vieclam.24h.com.vn
Đơn vị chủ quản: Công ty Cổ phần Quảng cáo Trực tuyến 24H - Giấy phép số: 02/2015/LĐTBXH-CSLĐVL-GP, ngày cấp 15/01/2015. Sở lao động thương binh và xã hội TP Hà Nội.
Đơn vị độc quyền khai thác thương mại: Công ty Cổ phần Tìm Việc Nhanh
Trụ sở: Tầng 6, Bitexco Nam Long - 63A Võ Văn Tần, P.6, Q.3, TP.Hồ Chí Minh
Điện thoại: (08) 7308 2424| Fax: (08) 393 018 00 | Email: vieclam24h@timviecnhanh.com
Văn phòng đại diện: Tầng 12A, Tòa nhà Center Building, số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội (GÓC đường Ngụy Như Kon Tum giao đường Vũ Trọng Phụng)
Điện thoại: (04) 7308 2424| Email: vieclam24h@timviecnhanh.com
tim viec lam, viec lam, viec lam 24h, tuyen dung, viec lam nhanh, tim viec lam them, tìm việc làm, viec lam them, viec lam ban thoi gian, việc làm, tuyển dụng, tim viec ke toan, viec lam online, tim viec lam nhanh, cuoi 24h, bao, hai hoai linh, tin tuc, the thao, bong da, ket qua xo so, game, game hay, tin tuc trong ngay, lam dep, CƯỜI, thoi trang, am thuc, bong da anh, gia vang, tin tức, Phap luat

markdown:
![ ](/upload/files_cua_nguoi_dung/logo/2014/10/01/1412155430_clip_image002.jpg)
**Công ty CP Bánh ngọt Thu Hương**
### Số 263 - 265, Giảng Võ, Đống Đa, Hà Nội
**Điểm đánh giá:** **10/10**(2 lượt đánh gíá)
### Danh sách tin tuyển dụng của Nhà Tuyển dụng
## Thông tin nhà tuyển dụng
|
|Tên công ty |Công ty CP Bánh ngọt Thu Hương|
|
|Địa chỉ |Số 263 - 265, Giảng Võ, Đống Đa, Hà Nội|
|
|Website |thuhuongbakery.com.vn|
|
|Điện thoại |04.35123906 - Ext 108|
|
|Giới thiệu |
|
1. Sơ lược về công ty
Bánh ngọt Thu Hương được thành lập vào năm 1996, với tiêu chí hoạt động: Hoàn hảo về dịch vụ, hợp lý về giá cả và đảm bảo về chất lượng. Hiện nay, Thu Hương là một trong những thương hiệu sản xuất bánh ngọt Pháp hàng đầu ở Việt Nam, được khách hàng tin được đánh giá cao về chất lượng và dịch vụ. Một số loại sản phẩm Thu Hương: Bánh sinh nhật,...
|
|Quy mô công ty |Từ 100 - 499 nhân viên|
### Việc làm Mới nhất
-
[Nhân Viên Kinh Doanh Qua Điện thoại (Telesale)](/nhan-vien-kinh-doanh/nhan-vien-kinh-doanh-qua-dien-thoai-telesale-c96p1id1691188.html)
[Công Ty CP Tìm Việc Nhanh - Website: Vieclam.24h.com.vn](/danh-sach-cac-tin-tuyen-dung-cong-ty-cp-tim-viec-nhanh-website-vieclam24hcomvn-ntd2795444p1.html) [](http://www.24h.com.vn/cam-nang-tim-viec/5-dieu-can-lam-khi-pham-sai-lam-trong-cong-viec-c545a689422.html)
![ 5 điều cần làm khi phạm sai lầm trong công việc](http://24h-static.24hstatic.com//upload/1-2015/images/2015-02-05/1423117438-t---i-xu---ng--11-.jpg)
[5 điều cần làm khi phạm sai lầm trong công việc](http://www.24h.com.vn/cam-nang-tim-viec/5-dieu-can-lam-khi-pham-sai-lam-trong-cong-viec-c545a689422.html)Phạm lỗi trong công việc là điều hoàn toàn không tránh khỏi.... [](http://www.24h.com.vn/cam-nang-tim-viec/9-cach-nang-cao-ky-nang-quan-ly-thoi-gian-c545a688183.html)
![ 9 cách nâng cao kỹ năng quản lý thời gian](http://24h-static.24hstatic.com//upload/1-2015/images/2015-01-30/1422598837-t---i-xu---ng--7-.jpg)
[9 cách nâng cao kỹ năng quản lý thời gian](http://www.24h.com.vn/cam-nang-tim-viec/9-cach-nang-cao-ky-nang-quan-ly-thoi-gian-c545a688183.html)Kỹ năng quản lý thời gian là yêu cầu cơ bản của nhà tuyển... [](http://www.24h.com.vn/cam-nang-tim-viec/8-dau-hieu-nguoi-lao-dong-can-co-mot-ky-nghi-c545a686653.html)
![ 8 dấu hiệu người lao động cần có một kỳ nghỉ](http://24h-static.24hstatic.com//upload/1-2015/images/2015-01-23/1421989593-36-thoi-gian-nghi-viec-rieng-thoi-gio-nghi-ngoi.jpg)
[8 dấu hiệu người lao động cần có một kỳ nghỉ](http://www.24h.com.vn/cam-nang-tim-viec/8-dau-hieu-nguoi-lao-dong-can-co-mot-ky-nghi-c545a686653.html)Sức khỏe suy giảm, năng suất làm việc giảm sút khiến cho...
|
|![]()
|0915 299 344 Ms.Lý 0919 290 892 Ms.Phong Thu0919 290 891 Ms.Hường0919 290 898 Ms.Minh0915 299 342 Ms.Trang0919 290 889 Ms.Linh0918 968 793 Ms.Dung0918 968 790 Ms.Hưng0918 968 794 Ms.Thủy0918 968 798 Ms.Dung0918 968 811 Ms.Ngọc 0919 290 890 Ms.Lán 0919 290 896 Ms.Thu 0915 299 343 Ms.Quỳnh|
|
|![]()
|0917 563 088 Ms.Trang0917 998 669 Mr.Tiến0917 588 672 Ms.Giàu0916 673 088 Mr.Tâm0917 998 677 Ms.Uyên 0918 968 808 Ms.Linh0917 593 898 Ms.Cúc0917 593 896 Ms.Vy0917 593 890 Ms.Lâm0917 593 897 Ms.Diễm Ngọc0917 998 674 Ms.Liên0914 653 088 Mr.Phương0918 968 804 Ms.Đoan0914 913 088 Ms.Hiếu0917 998 676 Mr.Bình 0917 593 892 Ms.Bích 0918 968 805 Ms.Trúc 0917 998 673 Ms.Tuyền 0917 998 670 Ms.Ly0918 968 806 Ms.Trâm0917 998 671 Ms.Tho0917 278 575 Ms.Huyền|**Đơn vị chủ quản:** Công ty Cổ phần Quảng cáo Trực tuyến 24H - Giấy phép số: 02/2015/LĐTBXH-CSLĐVL-GP, ngày cấp 15/01/2015. Sở lao động thương binh và xã hội TP Hà Nội.
**Đơn vị độc quyền khai thác thương mại: **Công ty Cổ phần Tìm Việc Nhanh
**Trụ sở:** Tầng 6, Bitexco Nam Long - 63A Võ Văn Tần, P.6, Q.3, TP.Hồ Chí Minh
**Điện thoại:** (08) 7308 2424| Fax: (08) 393 018 00 | __vieclam24h@timviecnhanh.com__
**Văn phòng đại diện:** Tầng 12A, Tòa nhà Center Building, số 1 Nguyễn Huy Tưởng, Thanh Xuân, Hà Nội (GÓC đường Ngụy Như Kon Tum giao đường Vũ Trọng Phụng)
**Điện thoại:** (04) 7308 2424| **Email:** __vieclam24h@timviecnhanh.com__ **, tim viec lam** **,** [viec lam](http://vieclam.24h.com.vn/) **,** [viec lam 24h](http://vieclam.24h.com.vn/) **,** [tuyen dung](http://vieclam.24h.com.vn/nha-tuyen-dung) **,** [viec lam nhanh](http://vieclam.24h.com.vn/) **,** [tim viec lam them](http://vieclam.24h.com.vn/sinh-vien-lam-them-c46.html) [tìm việc làm](http://vieclam.24h.com.vn/), [viec lam them](http://vieclam.24h.com.vn/sinh-vien-lam-them-c46.html), [viec lam ban thoi gian](http://vieclam.24h.com.vn/lam-ban-thoi-gian-c48.html), **,** [việc làm](http://vieclam.24h.com.vn/) **,** [tuyển dụng](http://vieclam.24h.com.vn/nha-tuyen-dung) [tim viec ke toan](http://vieclam.24h.com.vn/ke-toan-kiem-toan-c30.html), [viec lam online](http://vieclam.24h.com.vn/), [tim viec lam nhanh](http://vieclam.24h.com.vn/),  [cuoi 24h](http://www.24h.com.vn/cuoi-24h-c70.html), [bao](http://www.24h.com.vn/), [hai hoai linh](http://www.24h.com.vn/hai-hoai-linh-va-danh-hai-viet-c70e1552.html), [tin tuc](http://www.24h.com.vn/), [the thao](http://www.24h.com.vn/the-thao-c101.html), [bong da](http://www.24h.com.vn/bong-da-c48.html), [ket qua xo so](http://ketquaxoso.24h.com.vn/), [game](http://game.24h.com.vn/), [game hay](http://game.24h.com.vn/game-hay-nhat-c131box55a1.html), [tin tuc trong ngay](http://www.24h.com.vn/tin-tuc-trong-ngay-c46.html), [lam dep](http://www.24h.com.vn/lam-dep-c145.html), [CƯỜI](http://www.24h.com.vn/cuoi-24h-c70.html), [thoi trang](http://www.24h.com.vn/thoi-trang-c78.html), [am thuc](http://www.24h.com.vn/am-thuc-c460.html), [bong da anh](http://www.24h.com.vn/bong-da-ngoai-hang-anh-c149.html), [gia vang](http://www.24h.com.vn/ttcb/giavang/giavang.php), [tin tức](http://www.24h.com.vn/), [Phap luat](http://www.24h.com.vn/an-ninh-hinh-su-c51.html)

Content-Type: text/html; charset=Utf-8

X-Cache: QuickCache vv2.1.1rc1 - file


text:
Vui lòng cho biết email của bạn để nhận Từ vựng của Urban mỗi sáng nhé!
Địa chỉ daily@urbandictionary.com sẽ gửi thư cho bạn. Chúng tôi cam kết sẽ không để xảy ra tình trạng gửi thư rác vào hộp mail của bạn.

WARC-Type: response

Content-Type: application/http; msgtype=response

Server: Cowboy

X-Frame-Options: SAMEORIGIN

X-Xss-Protection: 1; mode=block

X-Content-Type-Options: nosniff

Content-Type: text/html; charset=utf-8

Cache-Control: max-age=3600, public

Via: 1.1 varnish

Content-Encoding: gzip

Accept-Ranges: bytes

Connection: close

X-Cache: MISS

Vary: Accept-Encoding


markdown:
Vui lòng cho biết email của bạn để nhận Từ vựng của Urban mỗi sáng nhé!
Địa chỉ daily@urbandictionary.com sẽ gửi thư cho bạn. Chúng tôi cam kết sẽ không để xảy ra tình trạng gửi thư rác vào hộp mail của bạn.


text:
Definition:
A wonderful material that equates power and high social status, forged from denim
Example:
Hey, i think i will use my money to get a higher social class and some food.
Prices shown in USD.
Vui lòng cho biết email của bạn để nhận Từ vựng của Urban mỗi sáng nhé!
Địa chỉ daily@urbandictionary.com sẽ gửi thư cho bạn. Chúng tôi cam kết sẽ không để xảy ra tình trạng gửi thư rác vào hộp mail của bạn.

markdown:
# Books and calendars...
|
|![]()
[mo' urban dictionary](http://www.amazon.com/gp/product/0740768751/ref=as_li_ss_tl?ie=UTF8&tag=urbandictio08-20)Order on Amazon ![ 51gzvyz5rcl. sl500 aa300 ](http://ecx.images-amazon.com/images/I/51gZvYZ5RCL._SL500_AA300_.jpg)
![ 51gzvyz5rcl. sl500 aa300 ](http://ecx.images-amazon.com/images/I/51gZvYZ5RCL._SL500_AA300_.jpg)
|
|![]()
Vui lòng cho biết email của bạn để nhận
**Từ vựng của Urban** mỗi sáng nhé!
Địa chỉ daily@urbandictionary.com sẽ gửi thư cho bạn. Chúng tôi cam kết sẽ không để xảy ra tình trạng gửi thư rác vào hộp mail của bạn.

WARC-Truncated: length

Cache-Control: max-age=0, private, must-revalidate


text:
Sign in to post new definitions, images, and sounds and create lists of favorites.
Sign in to post new definitions, images, and sounds and create lists of favorites.
Vui lòng cho biết email của bạn để nhận Từ vựng của Urban mỗi sáng nhé!
Địa chỉ daily@urbandictionary.com sẽ gửi thư cho bạn. Chúng tôi cam kết sẽ không để xảy ra tình trạng gửi thư rác vào hộp mail của bạn.×

markdown:
Sign in to
**post new definitions, images, and sounds** and create lists of favorites.
[](/add.php) [](/random.php) [](/users.php)
Sign in to
**post new definitions, images, and sounds** and create lists of favorites.
Vui lòng cho biết email của bạn để nhận
**Từ vựng của Urban** mỗi sáng nhé!
Địa chỉ daily@urbandictionary.com sẽ gửi thư cho bạn. Chúng tôi cam kết sẽ không để xảy ra tình trạng gửi thư rác vào hộp mail của bạn.


text:
Horben
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
Horben là một thị xã trong huyện Breisgau-Hochschwarzwald bang Baden-Württemberg thuộc nước Đức. Đô thị Horben có diện tích 8,75 kilômét vuông.
Horben là một thị xã trong huyện Breisgau-Hochschwarzwald bang Baden-Württemberg thuộc nước Đức. Đô thị Horben có diện tích 8,75 kilômét vuông.

markdown:
# Horben
Bách khoa toàn thư mở Wikipedia
|
|Horben
|
|Huy hiệu |
|Vị trí
|
|Hành chính
|
|[Đức](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c) [Bang](/wiki/Bang_c%E1%BB%A7a_%C4%90%E1%BB%A9c) [Baden-Württemberg](/wiki/Baden-W%C3%BCrttemberg) [Vùng hành chính](/wiki/Regierungsbezirk) [Freiburg](/wiki/Freiburg) [Huyện](/wiki/Huy%E1%BB%87n_c%E1%BB%A7a_%C4%90%E1%BB%A9c) [Breisgau-Hochschwarzwald](/wiki/Breisgau-Hochschwarzwald) [Thị trưởng](/wiki/Burgomaster) **Số liệu thống kê cơ bản** [Diện tích](/wiki/Di%E1%BB%87n_t%C3%ADch) [Cao độ](/wiki/Cao_%C4%91%E1%BB%99) [Dân số](/wiki/D%C3%A2n_s%E1%BB%91) *(31/12/2006)* [Mật độ](/wiki/M%E1%BA%ADt_%C4%91%E1%BB%99_d%C3%A2n_s%E1%BB%91) **Các thông tin khác** [Múi giờ](/wiki/M%C3%BAi_gi%E1%BB%9D) [CET](/wiki/Gi%E1%BB%9D_Trung_%C3%82u)/ [CEST](/wiki/Gi%E1%BB%9D_m%C3%B9a_H%C3%A8_Trung_%C3%82u)( [UTC+1](/wiki/UTC%2B1)/ [+2](/wiki/UTC%2B2)) [Biển số xe](/w/index.php?title=Bi%E1%BB%83n_s%E1%BB%91_xe_%C4%90%E1%BB%A9c&action=edit&redlink=1) [Mã bưu chính](/wiki/Danh_s%C3%A1ch_m%C3%A3_b%C6%B0u_ch%C3%ADnh_%E1%BB%9F_%C4%90%E1%BB%A9c) [Mã vùng](/w/index.php?title=M%C3%A3_v%C3%B9ng_%E1%BB%9F_%C4%90%E1%BB%A9c&action=edit&redlink=1) [Website](/wiki/Website) [www.horben.de](http://www.horben.de/) **Horben** là một thị xã trong huyện [Breisgau-Hochschwarzwald](/wiki/Breisgau-Hochschwarzwald) [bang](/wiki/Bang_c%E1%BB%A7a_%C4%90%E1%BB%A9c) [Baden-Württemberg](/wiki/Baden-W%C3%BCrttemberg) thuộc nước [Đức](/wiki/%C4%90%E1%BB%A9c). Đô thị Horben có [diện tích](/wiki/Di%E1%BB%87n_t%C3%ADch) 8,75 [kilômét vuông](/wiki/Kil%C3%B4m%C3%A9t_vu%C3%B4ng).
|
|
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Horben&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Horben&action=edit§ion=1)]
|
|![]()

Server: Apache

Content-language: vi

X-UA-Compatible: IE=Edge

Vary: Accept-Encoding,Cookie

Content-Type: text/html; charset=UTF-8

Via: 1.1 varnish, 1.1 varnish

X-Cache: cp1065 miss (0), cp1067 frontend miss (0)

Cache-Control: private, s-maxage=0, max-age=0, must-revalidate


text:
Magnaporthe grisea
Magnaporthe grisea, còn được gọi là nấm đạo ôn là một loại nấm gây bệnh đạo ôn ở cây lúa. Ngày nay người ta biết rằng M. grisea bao gồm phức hợp loài khó hiểu có chứa ít nhất hai loài sinh vật có sự khác biệt rõ ràng di truyền và không lai giống[1]. Các thành viên phức tạp được phân lập từ Digitaria đã được định nghĩa một cách hạn hẹp là M. grisea. Bào tử của loại nấm rất nhỏ, có thể phát tán và bay cao 24–25 m, thậm chí có thể bay xa đến 10.000 m lây lan cho các ruộng lân cận trong khu vực.
Các thành viên còn lại của phức hợp này được phân lập từ lúa và một loạt các cây chủ khác đã được đổi tên thành Magnaporthe oryzae. Sự nhầm lẫn về hai cái tên này để sử dụng cho tác nhân gây bệnh đạo ôn vẫn còn, khi cả hai đang được sử dụng bởi các tác giả khác nhau. Bệnh hại trên lá, đốt thân, cổ bông, gié và hạt lúa. Loài nấm này có thể lây nhiễm bất kỳ giai đoạn sinh trưởng nào của cây lúa. Vết bệnh tiêu biểu trên lá có hình thoi, những đốm to thì hai đầu nhọn, tâm có màu xám trắng. Trên giống nhiễm, các vết bệnh rất to thường liên kết với nhau tạo thành mảng cháy khô trên lá[2]. Trên giống kháng, các vết bệnh thường rất nhỏ, bằng đầu kim màu nâu, rất dễ nhầm lẫn với vết bệnh tiêm lửa hoặc đốm nâu mới phát triển.
Bệnh đạo ôn đã được quan sát thấy trên các giống lúa M-201, M-202, M-204, M-205, M-103, M-104, S-102, L-204, Calmochi-101, với M-201 là giống dễ bị bệnh nhất.[3] Các thành viên của phức tạp Magnaporthe grisea cũng có thể lây nhiễm sang các loại ngũ cốc khác nông nghiệp quan trọng, bao gồm lúa mì, lúa mạch đen, lúa mạch, kê. Bệnh đạo ôn gây thiệt hại cây trồng kinh tế quan trọng hàng năm. Mỗi năm người ta ước tính bệnh này đã tiêu diệt lượng lúa đủ để nuôi hơn 60 triệu người. Bệnh đạo ôn diễn ra ở 85 quốc gia trên toàn thế giới[4].
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ Couch BC, Kohn LM, 2002. A multilocus gene genealogy concordant with host preference indicates segregation of a new species, Magnaporthe oryzae, from M. grisea. Mycologia 94: 683–693.
- ^ Rice Blast at Factsheets on Chemical and Biological Warfare Agents
- ^ Rice Blast at University of California Integrated Pest Management
- ^ Scardaci, S.C. (2003). “A New Diseases in California”. University of California-Davis: Agronomy Fact Sheet Series 1997-2. Truy cập ngày 20 tháng 10 năm 2010. Đã định rõ hơn một tham số trong
|author=và
|last=(trợ giúp)

markdown:
*Magnaporthe grisea*
|
|Magnaporthe grisea
|
|![]()
*M. grisea* [Phân loại khoa học](/wiki/Ph%C3%A2n_lo%E1%BA%A1i_sinh_h%E1%BB%8Dc) [Giới](/wiki/Gi%E1%BB%9Bi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *regnum*) [Fungi](/wiki/N%E1%BA%A5m) [Ngành](/wiki/Ng%C3%A0nh_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *phylum*) [Ascomycota](/w/index.php?title=Ascomycota&action=edit&redlink=1) [Lớp](/wiki/L%E1%BB%9Bp_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *class*) [Sordariomycetes](/w/index.php?title=Sordariomycetes&action=edit&redlink=1) [Bộ](/wiki/B%E1%BB%99_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *ordo*) [Magnaporthales](/w/index.php?title=Magnaporthales&action=edit&redlink=1) [Họ](/wiki/H%E1%BB%8D_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *familia*) [Magnaporthaceae](/w/index.php?title=Magnaporthaceae&action=edit&redlink=1) [Chi](/wiki/Chi_(sinh_h%E1%BB%8Dc))( *genus*) [Magnaporthe](/w/index.php?title=Magnaporthe&action=edit&redlink=1) [Loài](/wiki/Lo%C3%A0i)( *species*) **M. grisea** [Danh pháp hai phần](/wiki/Danh_ph%C3%A1p_hai_ph%E1%BA%A7n) *Magnaporthe grisea*
(T.T. Hebert) M.E. Barr
[Danh pháp đồng nghĩa](/wiki/T%C3%AAn_%C4%91%E1%BB%93ng_ngh%C4%A9a_(sinh_v%E1%BA%ADt_h%E1%BB%8Dc)) *Ceratosphaeria grisea* T.T. Hebert, (1971)
*Dactylaria grisea* (Cooke) Shirai, (1910)
*Dactylaria oryzae* (Cavara) Sawada, (1917)
*Phragmoporthe grisea* (T.T. Hebert) M. Monod, (1983)
*Pyricularia grisea* Sacc., (1880) **(anamorph)**
*Pyricularia grisea* (Cooke) Sacc., (1880)
*Pyricularia oryzae* Cavara, (1891)
*Trichothecium griseum* Cooke, *Trichothecium griseum*Speg., (1882) *, còn được gọi là Magnaporthe grisea* **nấm đạo ôn**là một loại nấm gây bệnh đạo ôn ở cây lúa. Ngày nay người ta biết rằng *M. grisea*bao gồm [phức hợp loài khó hiểu](/w/index.php?title=Ph%E1%BB%A9c_h%E1%BB%A3p_lo%C3%A0i_kh%C3%B3_hi%E1%BB%83u&action=edit&redlink=1)có chứa ít nhất hai loài sinh vật có sự khác biệt rõ ràng di truyền và không lai giống . Các thành viên phức tạp được phân lập từ Digitaria đã được định nghĩa một cách hạn hẹp là [[1]](#cite_note-1) *M. grisea*. Bào tử của loại nấm rất nhỏ, có thể phát tán và bay cao 24–25 m, thậm chí có thể bay xa đến 10.000 m lây lan cho các ruộng lân cận trong khu vực.
Các thành viên còn lại của phức hợp này được phân lập từ lúa và một loạt các cây chủ khác đã được đổi tên thành
*Magnaporthe oryzae*. Sự nhầm lẫn về hai cái tên này để sử dụng cho tác nhân gây bệnh đạo ôn vẫn còn, khi cả hai đang được sử dụng bởi các tác giả khác nhau. Bệnh hại trên lá, đốt thân, cổ bông, gié và hạt lúa. Loài nấm này có thể lây nhiễm bất kỳ giai đoạn sinh trưởng nào của cây lúa. Vết bệnh tiêu biểu trên lá có hình thoi, những đốm to thì hai đầu nhọn, tâm có màu xám trắng. Trên giống nhiễm, các vết bệnh rất to thường liên kết với nhau tạo thành mảng cháy khô trên lá . Trên giống kháng, các vết bệnh thường rất nhỏ, bằng đầu kim màu nâu, rất dễ nhầm lẫn với vết bệnh tiêm lửa hoặc đốm nâu mới phát triển. [2]
Bệnh đạo ôn đã được quan sát thấy trên các giống lúa M-201, M-202, M-204, M-205, M-103, M-104, S-102, L-204, Calmochi-101, với M-201 là giống dễ bị bệnh nhất.
Các thành viên của phức tạp Magnaporthe grisea cũng có thể lây nhiễm sang các loại ngũ cốc khác nông nghiệp quan trọng, bao gồm lúa mì, lúa mạch đen, lúa mạch, kê. Bệnh đạo ôn gây thiệt hại cây trồng kinh tế quan trọng hàng năm. Mỗi năm người ta ước tính bệnh này đã tiêu diệt lượng lúa đủ để nuôi hơn 60 triệu người. Bệnh đạo ôn diễn ra ở 85 quốc gia trên toàn thế giới [3] . [[4]](#cite_note-California-4)
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Magnaporthe_grisea&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Magnaporthe_grisea&action=edit§ion=1)] **Couch BC, Kohn LM, 2002.** [^](#cite_ref-1) [A multilocus gene genealogy concordant with host preference indicates segregation of a new species, Magnaporthe oryzae, from M. grisea](http://www.mycologia.org/cgi/content/abstract/94/4/683). Mycologia 94: 683–693. [^](#cite_ref-2) [Rice Blast](http://www.cbwinfo.com/Biological/PlantPath/PyG.html)at Factsheets on Chemical and Biological Warfare Agents [^](#cite_ref-3) [Rice Blast](http://www.ipm.ucdavis.edu/PMG/r682100611.html)at University of California Integrated Pest Management **Scardaci, S.C. (2003).** [^](#cite_ref-California_4-0) [“A New Diseases in California”](http://www.plantsciences.ucdavis.edu/uccerice/afs/agfs0297.htm). University of California-Davis: Agronomy Fact Sheet Series 1997-2. Truy cập ngày 20 tháng 10 năm 2010. Đã định rõ hơn một tham số trong
|author=và
|last=(
[trợ giúp](//en.wikipedia.org/wiki/Help:CS1_errors#redundant_parameters))

X-Cache: cp1065 miss (0), cp1068 frontend miss (0)


text:
Nguyễn Văn Thành
Nguyễn Văn Thành (chữ Hán: 阮文誠; 1758 – 1817) là một trong những vị khai quốc công thần của triều Nguyễn đồng thời là một trong những người có công lớn nhất trong việc đưa Nguyễn Phúc Ánh lên ngôi, trở thành vị vua đầu tiên (vua Gia Long) của triều Nguyễn - triều đại quân chủ cuối cùng của Việt Nam (1802-1945).
Mục lục
- 1 Cuộc đời và sự nghiệp
- 2 Tổng trấn Bắc thành
- 3 Soạn thảo luật Gia Long
- 4 Vụ án có nguồn gốc từ một bài thơ
- 5 Nhận định và phục hồi công trạng
- 6 Lăng mộ
- 7 Đền thờ
- 8 Ngày giỗ
- 9 Xây dựng lại thành Thăng Long
- 10 Nguồn gốc Khuê Văn Các
- 11 Giai thoại
- 12 Đường phố
- 13 Chú thích
- 14 Xem thêm
- 15 Tham khảo
Cuộc đời và sự nghiệp[sửa | sửa mã nguồn]
Thân thế[sửa | sửa mã nguồn]
Nguyễn Văn Thành sinh ngày 13 tháng 11 âm lịch năm Mậu Dần (1758). Tiên tổ của ông người xứ Thuận Hóa, phủ Triệu Phong, huyện Quảng Điền, tổng Phú Ốc, xã Bác Vọng. Tằng tổ là Nguyễn Văn Toán dời vào Gia Định. Tổ là Nguyễn Văn Tính lại dời đến ở Bình Hòa. Cha ông là Nguyễn Văn Hiền[1] lại dời vào Gia Định.
Sử cũ ghi: "Nguyễn Văn Thành trạng mạo đẹp đẽ, tính trầm nghị, thích đọc sách, tài võ nghệ"[2].
Võ nghiệp[sửa | sửa mã nguồn]
Năm Quý Tị 1773, ông cùng cha ra tận đất Phú Yên ngày nay để theo Định Vương Nguyễn Phúc Thuần, chống Tây Sơn.
Năm Ất Mùi 1775, tháng 7 âm lịch, Phú Yên bị đánh úp, cai đội Nguyễn Văn Hiền tử trận.
Năm Mậu Tuất 1778, ông theo Nguyễn Văn Hoàng đóng đồn ở Phan Rí. Khi Nguyễn Văn Hoàng mất, Nguyễn Ánh cho triệu ông về.
Năm Bính Ngọ 1786, ông cùng Lê Văn Quân giúp quân Xiêm đánh tan quân Miến Điện ở Sài Nặc (trên đất Xiêm), vua Xiêm thán phục trở về đem vàng, lụa đến tạ, lại ngỏ ý một lần nữa giúp quân cho Nguyễn Ánh thu phục Gia Định. Nguyễn Ánh triệu chư tướng hội bàn, ông tâu rằng: "Vua Thiếu Khang chỉ một lữ còn dựng được cơ đồ nhà Hạ. Ta nuôi sức mạnh mà thừa chỗ sơ hở thì việc có thể làm được, lính Xiêm tàn ngược, không nên nhờ họ giúp, nếu nhờ binh lực họ mà thành công lại có sự lo sau, không bằng cứ yên tĩnh để chờ cơ hội là hơn". Vua cho là phải, nên việc ấy bèn thôi[3].
Năm Đinh Mùi 1787, vào mùa thu, Đại Nam Liệt Truyện ghi: "...trận đánh ở Mỹ Tho, quân ta thất lợi. Hoặc có người bảo Thành về ẩn quê nhà, để đợi thời cơ. Thành nói rằng: 'Nghĩa cả vua tôi sống chết vẫn theo đi, sự thành bại nhờ trời, ta đoán trước sao được, và nhân bị quở mà đi, nhân thua mà trốn là phản phúc, tiền nhân ta không làm thế.'"[4].
Năm Tân Dậu 1801, ông lãnh ấn Khâm Sai Chưởng Tiền Quân, Bình Tây Đại Tướng Quân, tước Quận Công.
Ông là người "biết chữ, hiểu nghĩa sách, biết đại thể, ở trong chư tướng, vua trọng Thành hơn cả, không cứ việc lớn việc nhỏ đều hỏi để quyết đoán. Mỗi khi ông đến chầu vua cho ngồi thong dong hỏi han, ông cũng đem hết sức hiểu biết tiềm tàng, tình hình ngoài biên, sự đau khổ của dân, kế hoạch nhà nước, mưu kế việc binh, biết điều gì là nói hết, cũng nhiều bổ ích"[5].
Về tài cầm binh, Tiền quân Nguyễn Văn Thành là vị tướng "phân tích kỹ lưỡng, đâu là điểm mạnh, đâu là thế yếu, rồi mới quyết đoán, lúc tiến, khi lui nhằm giảm thiểu hao tổn tướng sĩ"[6].
Trong một truyền dụ của triều đình còn ghi: "quân ta giao tranh, đánh ba trận thắng ba trận, ta lấy được La Thai, tuy chưa bắt được hết nhưng cũng là toàn thắng. Đó thực là do đại tướng giỏi cầm quân và các quân vui theo mệnh lệnh…".
Năm Quý Dậu 1813, sau khi xác định được rõ vị trí chiến lược quan trọng của thành phố Đà Nẵng từ trước nên triều đình nhà Nguyễn đã cho đo đạc cửa biển của thành phố này, kết hợp với việc vẽ bản đồ và bố trí thủy quân. Ông được vua cử đi lập pháo đài Điện Hải và đài An Hải nằm hai bên tả hữu sông Hàn, ở miền giáp giới với biển, để kiểm soát thuyền bè ra vào và trấn giữ Đà Nẵng [7].
Về sau, triều đình cho rằng các pháo đài này có thành trì, trấn giữ hùng mạnh ở bờ biển khác hẳn những pháo đài khác nên đặt cách cho gọi là thành.
Tổng trấn Bắc thành[sửa | sửa mã nguồn]
Năm Nhâm Tuất 1802, vua Gia Long nghĩ Bắc Hà mới bình định, dân vật đổi mới, cố đô Thăng Long lại là trung tâm của Bắc thành với nghìn năm văn hiến đồng thời cũng là nơi đã từng chứng kiến bao cuộc thăng trầm của lịch sử dân tộc, nên được trọng thần để trấn thủ bèn phong cho ông làm Tổng trấn Bắc thành[8], còn vua trở về kinh đô Phú Xuân (tức Huế ngày nay). Ban cho sắc ấn trong ngoài mười một trấn đều thuộc vào cả, các việc truất nhắc quan lại, xử quyết việc án, đều được tiện nghi làm việc, sau mấy năm mà đất Bắc Hà được yên trị.
Vào tháng Chạp năm 1802, tại Thuận Hóa, ông đứng chủ tế ở lễ truy điệu các tướng sĩ bỏ mình trong cuộc chiến giữa Nguyễn Ánh với lực lượng Tây Sơn. Ông đã soạn bài "Văn Tế Tướng Sĩ Trận Vong", lúc tế ông đọc bài văn này, lấy cái cảm tình của một ông võ tướng mà giãi bày công trạng anh hùng của kẻ đã qua, thổ lộ tấm lòng thương tiếc của người còn lại, lời văn thống thiết, giọng văn hùng hồn, đây thật là một áng văn chương tuyệt bút của nền văn học Việt Nam.
Do một sự giao hoà tự nhiên của đất trời mà sách còn chép rằng: "khi tiền quân Nguyễn Văn Thành đọc bài văn tế trên, chung quanh đài lễ mây mù khói nổi, vang vọng tiếng gươm đao chát chúa và tiếng ngựa hí cuồng. Trên không trung, từng luồng gió rít ngang, nghe mơ hồ tiếng than vãn nhớ thương lẫn tiếng chân người rầm rập đi qua. Khi bài văn tế kết thúc, trời quang, mây mù tan hết, cảnh vật chung quanh trở nên tĩnh lặng như cũ. Phải chăng đây là oan hồn của bao nhiêu binh lính và lương dân đã bỏ mình trong chiến trận, hiển linh để nghe bài văn tế giải oan cho họ?""[10].
Là một võ tướng, Nguyễn Văn Thành lại là người rất coi trọng việc học hành thi cử, Giáp Tý 1804, ông tâu:"Hiện nay thánh thượng lưu ý đào tạo nhân tài, chia đặt đốc học, rèn đúc học trò, để cống hiến cho đất nước. Đó thực là cơ hội lớn để sửa đổi phong tục tác thành nhân tài. Nhưng sự dạy dỗ mới bắt đầu thì văn khoa cử nên có kiểu mẫu để làm khuôn phép cho học trò. Vậy xin chuẩn định học quy, khiến cho người dạy lấy đó mà dạy học trò và học trò lấy đó làm chuyên nghiệp để cho giảng dạy khảo khóa lấy đó mà theo". Vua liền chuẩn lời tâu.
Cũng trong năm Giáp Tý 1804 ông đã nỗ lực thống nhất các đồ cân, đo, lường ở các trấn Bắc Thành. Đồng thời ông còn cho đúc thước đạc điển được dùng từ Quảng Bình trở vào Nam và thước Kinh được dùng từ Nghệ An trở ra Bắc.[11]
Cùng thời gian lãnh mệnh triều đình đứng ra coi việc xây dựng lại Bắc Thành, ông đã cho tu bổ Văn Miếu-Quốc Tử Giám, dựng thêm Khuê Văn Các. Đây là một kiến trúc có giá trị độc đáo về khía cạnh văn hóa và mỹ thuật. Công việc được hoàn thành vào mùa thu năm 1805. Kiến trúc được đặt ở cửa Nghi Môn và chính tại đây hằng năm vào mùa Xuân và mùa Thu, chọn hai ngày Đinh lệnh cho quan đến tế, lại lấy bốn tháng giữa Xuân, Hạ, Thu, Đông tổ chức khảo thí học trò.
Năm Bính Dần 1806, sau khi xem xét kỹ lưỡng nguồn gốc đường biên giới phía bắc dựa vào địa dư từ thưở trước đến thực tế hiện tại Tiền quân Thành đã đề nghị đưa thư và xin đề cử người trao đổi với quan nhà Thanh, vạch rõ địa giới hai nước, dù vua Gia Long chưa quyết định. Vào mùa đông cùng năm, khi vào kinh chầu, Tiền quân Thành đã dâng bản đồ nội ngoại 11 trấn và các phủ, châu, huyện tất cả 164 bản.
Tháng 12 năm Đinh Mão 1807, Tiền quân Thành cho khắc sách Đại học diễn nghĩa.[11]
Năm Kỷ Tị 1809, gặp Bắc Thành dân đói, ông dâng sớ tâu: "Nước lấy dân làm gốc, dân lấy ăn làm đầu. Sau khi các trấn bị thiên tai, nhân dân ngày càng đói lắm, xin bàn cách phát chẩn và cho vay để đỡ túng ngặt cho dân". Vua đều nghe theo[12].
Soạn thảo luật Gia Long[sửa | sửa mã nguồn]
Năm Canh Ngọ 1810, ông được triệu về kinh, lãnh ấn Trung Quân, rồi được giao cử chức Tổng tài cùng với Vũ Trinh và Trần Hựu soạn bộ Hoàng Việt Luật Lệ (thường được gọi là luật Gia Long). Việc soạn Hoàng Việt Luật Lệ bắt đầu từ tháng 2 năm 1811 và đến tháng 8 năm 1812 thì hoàn tất. Bộ luật có hai phần, chia làm hai mươi hai quyển, có tất cả ba trăm chín mươi tám điều, ban hành năm 1812, đến năm 1815 được khắc in. Hoàng Việt Luật Lệ là bộ luật đầy đủ và hoàn chỉnh nhất thời bấy giờ.
Trước khi ban hành, Nguyễn Văn Thành có dâng sớ tâu lên vua Gia Long, trong sớ ông trình bày về việc: "...đặt lại quy tắc khoan hồng và thưởng phạt. Khi xem đến luật triều Thanh, đức Thánh thượng nhận thấy đó là bộ luật gồm đủ các sắc luật của các triều đại trước, nên ban sắc chỉ dạy các quan đem ra bàn bạc, xem xét cùng hạ thần ngỏ hầu chọn lấy những gì khả dĩ soạn thành bộ luật riêng để dùng trong nước... Sách đã dạy: Trừng phạt để về sau không còn phải trừng phạt nữa, đặt ra tội hình để về sau không còn phải dùng đến tội hình nữa. Điều đó há chẳng phải là điều mà Đức Thánh thượng hằng mong muốn hay sao?"[13]
Hoàng Việt Luật Lệ xếp theo sáu loại: Lại, Hộ, Lễ, Binh, Hình, Công luật. Cũng giống như luật Hồng Đức, đây là một bộ luật phối hợp, điều chỉnh các mối quan hệ xã hội thuộc nhiều lãnh vực khác nhau: từ luật hình sự, luật dân sự, luật tố tụng, luật hôn nhân gia đình đến cả luật hành chính, luật tài chính, luật quân đội và luật tư pháp quốc tế. Hoàng Việt Luật Lệ là luật thực định của một triều đại tồn tại hơn một thế kỉ và nó góp phần ổn định trật tự xã hội, củng cố các phong tục, tập quán cổ truyền tốt đẹp của dân tộc cùng với nhiều định chế rất tiến bộ[14].
Nghiên cứu Hoàng Việt Luật Lệ và tham khảo từ các sách khác, chúng ta mới thấy được phần đóng góp và sáng tạo của các tác giả bộ luật này, và cũng từ đó thấy được tinh thần nhân đạo của nó.
Điều dễ thấy nhất trong bộ luật là các cực hình trong luật nhà Thanh như: Tru di tam tộc, Lăng trì, Yêm,… đều hoàn toàn bị loại bỏ.
Ngoài ra, tính nhân đạo của bộ luật còn thấy rõ qua từng phiên tòa mở trong năm (trừ các tội Mưu phản, Đại phản nghịch, Đạo tặc…). Theo luật, các phiên xử thường tổ chức vào đầu mùa thu chứ không mở vào đầu mùa hè vì theo luật, mùa hè, thời tiết nóng, sẽ ảnh hưởng xấu đến việc buộc tội của các phán quan. Nếu phiên tòa xử trong mùa thu năm nay mà chưa có phán quyết cuối cùng thì phải đợi đến mùa thu năm tới mới quyết án chung thẩm. Trường hợp gặp tội nhân bị án tử hình (giam chờ - đợi để chống án hoặc xin ân xá hay chờ thỉnh ý vua) thì cũng phải đợi đến mùa thu khi có phiên tòa mới xử chung thẩm. Việc mở phiên tòa vào mùa thu là một điểm đáng chú ý của bộ luật này mà đến nay chưa có bộ luật nào ngay cả luật các nước khác có được. Đây là đặc điểm và tính nhân đạo của Hoàng Việt Luật Lệ.[15]
Vào tháng 1 năm 1812, tiền quân Nguyễn Văn Thành được sung chức tổng tài trong việc biên soạn Quốc Triều Thực Lục. Như vậy trong cùng một khoảng thời gian, ông đã kiêm nhiệm hai chức Tổng tài.
Được triệu tập giữ chức Tổng tài biên soạn Quốc Triều Thực Lục, Tiền quân Nguyễn Văn Thành dâng phong thư kín viết ra bốn điều mà điều thứ ba:"xin kén thêm nho thần để sung Sử cục" vua chấp nhận và cho thực hiện (San định Quốc Sử).
Khi công việc đi dần vào ổn định thì sự kiện 1817 xảy ra và đến hơn 4 năm sau việc biên soạn công trình này mới được tiếp tục dưới thời vua Minh Mạng.
Hoàng Việt Luật Lệ và Quốc Triều Thực Lục là hai công trình văn hóa quan trọng của triều Nguyễn.
Vụ án có nguồn gốc từ một bài thơ[sửa | sửa mã nguồn]
Năm Ất Hợi 1815, người con trưởng của ông là Nguyễn Văn Thuyên cũng chính là phò mã của vua Gia Long[16] thi đỗ hương cống. Vốn là người hâm mộ văn chương, ông Thuyên thường làm thơ, ngâm vịnh văn thơ với những kẻ sĩ. Bấy giờ lại nghe nói có hai người ở Thanh Hóa là Nguyễn Văn Khuê và Nguyễn Đức Nhuận có tiếng là hay chữ, ông Thuyên có làm một bài thơ tặng, thơ dịch âm rằng:
- Văn đạo Ái Châu đa tuấn kiệt,
- Hư hoài trắc tịch dục cầu ty.
- Vô tâm cửu bảo Kinh Sơn phác,
- Thiện tướng, phương tri Ký-bắc Kỳ.
- U-cốc hữu hương thiên lý viễn,
- Cao vương minh-phượng cửu thiên tri.
- Thư hồi được đắc Sơn trung tể,
- Tá ngã kinh-luân chuyển hóa ky.
Dịch nghĩa là:
- Ái-châu nghe nói lắm người hay,
- Ao ước cầu hiền đã bấy nay.
- Ngọc phác Kinh-Sơn tài sẵn đó,
- Ngựa Kỳ Ký-bắc biết lâu thay.
- Mùi hương hang tối xa nghìn dặm,
- Tiếng phượng gò cao suốt chín mây.
- Sơn tể phen này dù gặp gỡ,
- Giúp nhau xoay-đổi hội cơ này.
Một số người vốn có tị hiềm với ông dựa vào hai câu cuối của bài thơ mà lập luận, suy đoán, thêu dệt thành ý phản loạn, truất ngôi vua.
Mọi việc kêu oan của ông đều không được Gia Long minh xét. Ông hiểu rằng:"Án đã xong rồi, vua bắt bề tôi chết, bề tôi không chết không phải là trung."[17], di biểu để lại còn ghi:"sớm rèn tối luyện dệt thành cái tội rất độc ác cho cha con thần, không biết kêu oan vào đâu, chỉ chết mà thôi"[18]. Ông bị bức tử, buộc phải uống thuốc độc trong ngục vào năm Đinh Sửu (1817), hưởng thọ sáu mươi tuổi, con trai ông là Nguyễn Văn Thuyên thì bị xử án chém.
Nhận định và phục hồi công trạng[sửa | sửa mã nguồn]
Nguyễn Văn Thành là bậc nho tướng, giỏi việc quân, biết dùng người hiền tài[19], mang phong thái của một mạnh thường quân[20], việc tài chánh, giao thiệp với ngoại bang, biên soạn hình luật, không gì không làm được, giỏi văn chương, giao hảo với Ngô Nhân Tịnh, có thơ tặng đáp với Lê Quang Định, nhưng thơ văn phần nhiều không thấy hành thế, nay chỉ còn vài tác phẩm trong đó nổi tiếng nhất là bài "Văn Tế Tướng Sĩ Trận Vong" viết bằng chữ Nôm.
Sách Đại Nam Liệt Truyên còn ghi:
- "...Thành có văn võ tài lược, lâm trận dụng binh mưu lược rồi mới đánh cho nên ít khi thua, lúc đầu trung hưng, công ấy tốt lắm. Đến khi Bắc hà đã định, một mình đương công việc Tổng trấn không động đến lời nói nét mặt mà trộm giặc đều yên, bày mưu chốn miếu đường, bày tâu sự nghị đều được thi hành, có thể gọi là người có mưu giỏi trị nước..."[21]
Năm Mậu Thìn 1868, sau khi nguyên niên được 21 năm, thể theo lời đệ tấu xin gia ân của Đông các đại học sĩ Võ Xuân Cẩn, Vua Tự Đức đã truy xét công trạng, lại chiếu giải oan án và phong chức tước cho con cháu Tiền Quân Nguyễn Văn Thành. Sau đây là bản dịch nghĩa Sắc gia ân do dịch giả Lê Xuân Hoàng phụng dịch:
- Nhân lúc vận trời đang hưng vượng Hoàng Đế phán rằng:
- Ta nghĩ công thần là khí tốt của nước nhà, là người có quyền lớn, những việc làm kỳ lạ đều bày ra tốt đẹp, có công và có tội cũng có khi xảy ra. Các quan nhà Châu đều đặt ra tám nghị (điều) còn bên sách Tả truyện thì có mười điều là để khen chê những người có công hay có tội.
- Trước đây Vọng Các Công Thần là ông Quận Công Thành, NGUYỄN VĂN THÀNH là một người công thần cũ, là con của ông NGUYỄN VĂN HIỀN, là một nhà trung nghĩa đời đời đều có công, đã từng đánh giặc nhiều phen, đánh trăm trận lên đến Đại tướng, chức đến Thượng công.
- Sử sách còn để rõ ràng. Về triều đại Gia Long, nhân vì người con có tội, mà để lụy cho cha, có dâng biểu lên thì nhà Vua cũng cảm động. Đến triều đại Minh Mạng, Thiệu Trị cũng đem ra xét và đã thi ân tha tội. Trẫm ngưỡng truy vì ta đây thấy chỗ đời trước cũng thương tiếc đến công trạng. Sắc cho đình thần phải hai ba lần xét lại cho rõ ràng, rồi cho lại chức tước đúng như nguyên hàm mà thờ tự.
- Như thế là đã thi ân nhiều cho ông NGUYỄN VĂN THÀNH được phục chức Vọng Các Công Thần, tước Quận Công, được thờ vào miếu Trung Hưng Công Thần và cho cáo mạng để an ủi linh hồn.
- Than ôi ! Công lao nặng như đá, không lẽ vì một chút đứa con mà phải bị mất hết, cho nên phải truy lục lại để tỏ rõ là ơn của nhà Vua vậy.
- Như vậy là đã đối xử một cách rất hậu đối với tướng tài, nhà Vua không quên ơn của người có công, mặc dầu đã qua đời lâu nhưng vẫn như còn sống vậy.
- Ngày 17 tháng 4 năm Tự Đức thứ 21.
Lăng mộ[sửa | sửa mã nguồn]
Lăng mộ Tiền Quân Nguyễn Văn Thành hiện an vị ở xã Thủy Phương, huyện Hương Thủy, Thừa Thiên Huế. Lăng mộ có diện tích năm mươi mét vuông, bao gồm bốn cột trụ biểu, bia tiền và bia hậu. Trên bức bia tiền còn ghi rõ chức tước của Tiền Quân khi đã trở về cố đô Huế vào năm 1810 cho đến khi mất: "Việt Cố Khâm Sai Chưởng Trung Quân Bình Tây Đại Tướng Quân Thành Quận Công Chi Mộ". Trên Bức bia hậu ghi tóm tắt tiểu sử công trạng cùng tên tuổi gia quyến của Tiền Quân. Đặc biệt trên bia còn khắc cảnh Xuân Hạ Thu Đông và các hoa văn tượng trưng cho uy quyền và đức độ của ngài khi xưa.
Đền thờ[sửa | sửa mã nguồn]
Tại xã Tân An, thị xã Thủ Dầu Một, tỉnh Bình Dương, trên cuộc đất cao trong khu rừng sao, ngôi đền thờ Tiền Quân Nguyễn Văn Thành được xây dựng từ năm 1820. Toàn bộ khung sườn đền đều làm bằng gỗ sao đốn từ những cây sao già tại khu rừng ấy. Trải qua hơn một trăm tám mươi năm thăng trầm của lịch sử, đền vẫn còn đó dáng uy nghiêm và trầm mặc. Hằng năm vào ngày rằm tháng Mười Một âm lịch là ngày giỗ của Tiền Quân.
Ngày giỗ[sửa | sửa mã nguồn]
Theo như lệ thường hàng năm, vào ngày mười lăm tháng mười một âm lịch năm Bính Tuất, tức là vào thứ tư, ngày mùng ba tháng giêng dương lịch năm 2007 đã diễn ra buổi lễ cúng đình thần, Đức Tiền Quân Nguyễn Văn Thành, tại xã Tân An. Từ tờ mờ sớm đã diễn ra lễ rước sắc phong thần từ ngôi nhà cổ vào đền Tân An. Trong bầu không khí trang nghiêm và long trọng của buổi lễ cúng thần, các đội tế lễ trong trang phục truyền thống, áo dài khăn đóng, đã ra làm lễ tế. Các khách thập phương lũ lượt từ các nơi gần xa cũng đã có mặt đông đủ tại đình cổ Tân An để thấp hương và cầu an.
Xây dựng lại thành Thăng Long[sửa | sửa mã nguồn]
Mùa hạ năm Giáp Tý, 1804, Tiền Quân Nguyễn Văn Thành đứng ra trông coi việc xây dựng lại thành Thăng Long. Công trình này hoàn tất vào mùa thu năm Ất Sửu 1805.
Một số nét chính của thành mới:
_ Trong Hoàng Thành, lấy cửa Đoan Môn Điện Kính Thiên làm chuẩn, phía trước dựng cột cờ gọi là kỳ đài cao một trăm thước ta, lấy đó làm hiệu lệnh trong quân.
_ Ngoài thành mở bảy cửa, trên có lầu đều có trụ đồng, dẫn sông Tô Lịch làm hào thành, trên hào lấy gạch nung làm cầu
_ Kiềng thành khuất khúc như hoa bát giác hồi hương, nền thành rộng bảy trượng, mặt thành hai trượng trong có năm bậc phía trên là tường nhỏ thấp, có lỗ châu mai.
_ Gỗ, đá bào trơn như mài, các doanh, vệ ngang dọc như bàn cờ, đặt ngôi chợ lớn ở cửa chính đông (chợ Đồng Xuân ngày nay), phân chia quán xá, đường đi thật vuông, thẳng.
Ngoài cùng đắp đất, trồng tre làm lũy, tùy chỗ mà đặt của ô, trên có lầu gác súng.
Bài minh trên bia đá thành Thăng Long có viết:
- Kiểu đất bụng rồng, hình thể nhất đây.
- Tản Viên là cột, sông Nhị là đai.
- Trải đời dấy nghiệp, chọn nơi rộng rãi.
- Văn vật biến thiên, non sông chẳng đổi.[22]
Nguồn gốc Khuê Văn Các[sửa | sửa mã nguồn]
Năm 1805, Tiền Quân Nguyễn Văn Thành cho xây dựng Khuê Văn Các tại Văn Miếu-Quốc Tử Giám Hà Nội. Sau đây là một vài hình ảnh của Khuê Văn Các tại Văn Miếu - Hà Nội. Về nguồn gốc Khuê Văn Các trong bức ảnh thứ nhất đã ghi rõ như sau:
- Tháng 6, năm Ất Mùi niên hiệu Gia Long thứ 4 (1805) Quận công Nguyễn Văn Thành dựng Khuê Văn Các bên cạnh giếng vuông, trước sân Văn Miếu.
- Trần Bá Lãm có thơ ca ngợi:[23]
- Mấy lớp cung tường sừng sững cổ kim
- Bốn mùa hoa cỏ sum xuê tươi tốt
- Thánh triều gây dựng qui mô lớn
- Lâu dài mãi với núi Nùng cao, sông Nhị sâu[24]
- Trích: Quốc sử di biên
Khuê Văn Các có kiến trúc dạng cổ lầu, gồm bốn trụ gạch vuông có hoa văn, tầng gác bên trên là những kết cấu bằng gỗ, bốn góc có hàng lan can, mái ngói được nâng bởi những giá gỗ đơn giản, vững chắc mà thanh thoát, mái mỗi bề xếp thành hai lớp tạo cho gác là một đài tháp tám mái, bốn mặt gác đều có cửa sổ hình tròn với kích thước hài hòa, cân xứng, tỏa ra những tia sáng, tia sáng sao khuê chiếu lên bề mặt địa cầu mà giếng vuông Thiên Quang là biểu tượng, hai bên phải, trái của gác Khuê Văn là hai cổng nhỏ Súc Văn và Bí Văn (văn hàm súc và văn sáng đẹp).[25]
Các câu đối trước, sau và các chữ trong phần chính cũng như toàn bộ hình tượng của kiến trúc mang ý nghĩa và vẻ đẹp của sao Khuê, ngôi sao chủ của văn học theo quan niệm xưa.
Giai thoại[sửa | sửa mã nguồn]
Tương truyền hôm làm rạp để tế, khi trang hoàng xong mới thấy hai bên cột chưa có câu đối, nhân lúc có đông đủ các mặt đại thần, tiền quân Thành liền yêu cầu cử tọa nghĩ tại tịch một câu để viết và dán ngay cho kịp.
Các vị bàn tán hồi lâu, nghĩ được mấy câu, cử một người đứng ra đọc cho tiền quân chấm, xem câu nào hơn thì sẽ viết.
Tiền quân Thành nghe xong còn đương tần ngần lựa chọn vì chưa có câu nào vừa ý bỗng nhiên thấy phía ngoài, gần cửa có một thanh niên nhìn vào phía mình, miệng cười nhạt, mặt khinh khỉnh.
Ông thấy lạ cho gọi vào trách:
_ Đây là chỗ đại thần nghị việc, anh từ đâu tới, dám có cử chỉ vô lễ như vậy?
Người này thưa:
_ Vì câu đối nghe không được, nên bất giác có thái độ làm phật ý quan tổng trấn, dám xin ngài thứ tội.
_ Ở đây toàn bậc danh nho trong nước, mà anh nghe không được, thì hỗn thật! Nay cho thử làm xem sao, nếu cũng lại không nghe được thì đừng có trách.
_ Chúng tôi là thiếu niên thư sinh, đâu dám so tài với bậc tôn trưởng, chắc rằng có nghĩ ra câu nào cũng không thể nào bằng các vị đại khoa được, vậy nếu quan tổng trấn cho phép, chúng tôi xin lấy văn cổ ra ghép thành câu để trình chuộc tội.
_ Kim hay cổ không sao, miễn nghe được như lời vừa nói.
_ Chúng tôi xin giấy bút.
Người này cầm bút viết hai dòng trình lên:
- Nhật mộ hương quan hà xứ thị
- Cổ lai chinh chiến kỷ nhân hồi
Nghĩa:
- Bóng chiều đã ngã đầu làng cũ
- Xưa nay chinh chiến mấy ai về
Tiền quân đọc lên cho các quan nghe mà không ngớt lời khen ngợi: tướng sĩ trận vong đều ở Nam, Trung ra Bắc thì hương quan xứ thị thật là hợp tình. Chinh chiến kỷ nhân hồi là một lời thật thấm thía! Hay, hay thật!
Về sau, người này được tiền quân Thành cho mời tới phủ ngỏ ý bổ dụng một chức quan, nhưng lại khước từ. Nguyễn Văn Thành ái tài, thường đến thăm tận nhà, coi như một người bạn tâm giao.
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
- ΔΔΔ
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Sau khi vua Gia Long cho thu hồi ấn và gươm lệnh, tiền quân Thành về nhà buồn bực đem rượu ra uống. Một mình nâng chén, nghĩ đến sự đời càng thêm ngán ngẩm: nào lúc bôn tẩu thì mình đã cùng bao người khác đem tâm lực ra mà gây dựng nên một dải quan hà, nào lúc bị mắc vạ oan thì ngoảnh lại chỉ còn một mình. Rượu ngà ngà say, lòng gây gây buồn, Nguyễn Văn Thành bèn lấy giấy mực viết luôn hai câu tuyệt bút:
- Chung dải quan hà bao kẻ đứng?
- Chạnh niềm sương tuyết một mình đi...
Đường phố[sửa | sửa mã nguồn]
Ở Thành phố Hồ Chí Minh trước năm 1985 có tới 2 con đường mang tên Nguyễn Văn Thành. Đường Nguyễn Văn Thành (thường hay gọi là bến Nguyễn Văn Thành, do nằm dọc theo rạch Hàng Bàng) của Đô thành Sài Gòn cũ hiện nay là đường Phan Văn Khỏe (trước đó cũng gọi là bến Phan Văn Khỏe, nhưng hiện nay không còn gọi là bến nữa do rạch Hàng Bàng đã bị lấp gần hết) ở quận 5 và quận 6, còn đường Nguyễn Văn Thành của tỉnh Gia Định cũ nay là đường Huỳnh Đình Hai ở quận Bình Thạnh.
Chú thích[sửa | sửa mã nguồn]
- ^ Ở chân núi Doi, vùng Bảy Núi, An Giang, Nguyễn Văn Hiển, cháu nội của Tiền Quân, cũng là Đại Đức hòa thượng Chí Thiền, một danh tăng đã sáng lập ra ngôi chùa Phi Lai. (xem thêm Nguyễn Văn Hiển).
- ^ Đại Nam Liệt Truyện, Chính Biên-sơ tập, quyển 21, trang 390
- ^ Đại Nam thực lục chính biên, Đệ Nhất Kỷ, quyển II, trang 225
- ^ Đại Nam Liệt Truyện, Chính Biên-Sơ Tập, quyển 21, trang 339
- ^ Đại Nam Liệt Truyện, Chính Biên-Sơ Tập, quyển 21,trang 409-411
- ^ Thanh Long - Đường về cội nguồn
- ^ Đại Nam thực lục chính biên, Đệ Nhất Kỷ
- ^ Bắc thành lúc bấy giờ từ Ninh Bình trở ra bao gồm Sơn-Nam Thượng-trấn, Sơn-Nam Hạ-trấn, Sơn-Tây, Kinh-Bắc, Hải-Dương (gọi là Nội-ngũ-trấn) còn Tuyên-Quang, Hưng-Hóa, Cao-Bằng, Lạng-Sơn, Thái-Nguyên, Quảng-Yên (gọi là Ngoại-lục-trấn), cộng 11 trấn.
- ^ Bài Vài nét về ấn dấu của ba danh tướng đầu thời Nguyễn,của Nguyễn Công Việt đăng trên tạp chí Hán Nôm số 3(24) năm 1995.
- ^ Theo Nguyễn Phúc Vĩnh Ba – "Chén rượu rót đầu ghềnh của tiền quân Nguyễn Văn Thành" – Tạp chí Văn Hoá Phật Giáo – 2011.
- ^ a ă Theo Phan Thúc Trực - Quốc Sử Di Biên - NXB VHTT 2009
- ^ Đại Nam thực lục chính biên, Đệ Nhất Kỷ, quyển XL, trang 772
- ^ Lược khảo Hoàng Việt luật lệ - Nguyễn Q.Thắng - NXB Văn Hóa Thông Tin Hà Nội, 2002, trang 290
- ^ Lịch Sử Việt Nam, tiến sĩ Huỳnh Công Bá, NXB Thuận Hóa, 2007
- ^ Theo Nguyễn Quyết Thắng NXB Văn Hóa Thông Tin.
- ^ Quốc sử di biên - NXB Văn Hóa Thông Tin Hà Nội, 2009, trang 142
- ^ Đại Nam Liệt Truyện, Chính Biên-Sơ Tập, quyển 21, trang 418-419
- ^ ĐNCBLT, sơ tập, quyển 21, tờ 35A đến 38A, NXB Trung Tâm Học Liệ-1974
- ^ Lê Quang Định:- Lưu biệt Bắc Thành Tổng Trấn - Ký hoài Bắc Thành Tổng Trấn (Hoa Nguyên Thi Thảo). Trong phần nguyên dẫn bài Ký hoài Bắc Thành Nguyễn Tổng Trấn, Lê Quang Định có viết "Nhâm tuất đông thập nhất nguyệt vọng hậu tại Thăng Long Thành phát hành, công tiễn thi nhất chương, hựu huề quá Nhĩ Hà, đáo Thiên Định tự đình tiên, bả bôi vi biệt. Ngũ thiên hậu chí Lạng Sơn thành, nãi thứ công nguyên vận ký hoài" (sau ngày rằm tháng 11 mùa đông năm Nhâm tuất từ thành Thăng Long lên đường, ông tặng một bài thơ tiễn, lại giắt tay qua sông Nhĩ hà, tới chùa Thiên Định dừng roi, nâng chén chia tay. 5 ngày sau tới thành Lạng Sơn, bèn họa nguyên vần thơ ông để gởi gấm nỗi nhớ nhung, theo đó đủ biết lúc tiễn sứ bộ cầu phong qua Trung Quốc cuối 1802, Nguyễn Văn Thành có làm một bài thơ chữ Hán tặng tiễn Lê Quang Định. Đáng tiếc là sau sự kiện 1817 những sáng tác văn chương của ông không được tập hợp nên gần như đã hoàn toàn thất truyền, hiện nay chỉ còn vài bài trong đó có bài Quá Phan Thiết hải môn bằng chữ Hán. Ngô Nhân Tịnh: Đối Kiếm (Khi đi xứ sang nhà Thanh, được Tiền Quân Nguyễn Quận Công tiễn tặng gươm báu - NNT)
- ^ Lê Văn Đức (1794-1842),lúc trẻ làm con nuôi Chưởng Tiền Quân Nguyễn Văn Thành nên còn có tên là Nguyễn Lê Đức. Năm 1813 đỗ Hương cống làm quan dưới ba triều Gia Long, Minh Mạng, Thiệu Trị. 1842 vào mùa đông được sung làm Kinh Lược đại thần, nhận việc quân toàn Nam kỳ. Giống như người cha nuôi, Lê Văn Đức là bậc nho tướng, ngoài việc binh lại có tài văn chương, họa vần thơ với Minh Mạng, soạn Hưng Hóa tích gồm 25 văn kiện ngoại giao giữa Việt Nam và Trung Hoa, năm Minh Mạng thứ 12 (Thanh Đạo Quang thứ 11 - 1831), trao đổi về việc quân Thanh xâm phạm biên giới Việt Nam ở trấn Hưng Hóa, một số tác phẩm văn xuôi... Sau 1817, gia tộc Tiền Quân phân tán, Lê Văn Đức tuy là quan sang, nhưng mỗi khi tuế, thời, giỗ, tết, đều đến đốt hương làm lễ. Hoặc có người bảo nên lánh xa hình tích, Đức bảo rằng: "Ta tự hỏi lòng ta thôi, há nên vì cớ hiềm nghi, mà quên ơn người cha nuôi ư?", ai nghe nói cũng kính phục
- ^ Đại Nam Liệt Truyện, Chính Biên-Sơ Tập, quyển 21, trang 419
- ^ Theo Phan Thúc Trực - Quốc Sử Di Biên - NXB VHTT 2009 - NXB KHXH 2010
- ^ Trần Bá Lãm(1757-1815): tác giả La Thành Cổ Tích Vịnh.
- ^ Theo Hoàng Việt Địa Dư Chí của Phan Huy Chú, quyển 1, tờ 18, núi Nùng ở giữa thành, triều Lý đóng đô lấy núi Nùng làm đài Chính Điện, đến đời Lê làm điện Kính Thiên... vết tích núi Nùng hiện nay vẫn còn, nơi nền nhà điện Kính Thiên xưa đó là những con rồng đá ở thềm chín bậc. Từ trước, núi Nùng được xem là biểu tượng của Thăng Long và thường được nhắc cùng với sông Nhị để chỉ kinh đô Đại Việt.
- ^ trong "Hà Thành Kim Tích Khảo", học giả Lê Dư, đầu thế kỷ 20, viết: Hồi đầu triều Nguyễn quan Tổng trấn Quận công từng dựng thêm một tòa Khuê Văn Các trong cửa Nghi Môn, kiểu dáng đoan nhã. Trước gác là giếng vuông Thiền Quang, giếng bên phải và bên trái có đường nước thông nhau, bắc hai cầu song song.
Xem thêm[sửa | sửa mã nguồn]
Tham khảo[sửa | sửa mã nguồn]
- Đại Nam liệt truyện - Quốc Sử Quán Triều Nguyễn - Viện sử học Việt Nam - NXB Thuận Hóa, 2006
- Đại Nam thực lục - Quốc Sử Quán triều Nguyễn - Viện sử học Việt Nam - NXB Giáo Dục, 2004
- Việt Nam sử lược - Trần Trọng Kim - NXB Trung Tâm Học Liệu, 1971
- Quốc Văn trích diễm - Dương Quảng Hàm - NXB Bốn Phương, 1950
- Lược khảo Hoàng Việt luật lệ - Nguyễn Q.Thắng - NXB Văn Hóa Thông Tin Hà Nội, 2002
- Tự Điển Nhân Vật Lịch Sử - Nguyễn Q.Thắng, Nguyễn Bá Thế - NXB Tổng Hợp Thành phố Hồ Chí Minh, 2005
- Sổ tay văn hóa Việt Nam - Đặng Đức Siêu - NXB Lao Động, 2005
- Ý kiến của nhà văn Sơn Nam
- Tài liệu Đình Tân An - Phan Thanh Đào - Bảo tàng Bình Dương
- Lần Theo Dấu Xưa - Nguyễn Khắc Thuần - NXB Giáo Dục, 2004
- Án Xưa Tích Cũ - Lê Đức Hạnh, Hoàng Khôi, Lê Huy Trâm, Lê Văn Đình - NXB Tổng Hợp Đồng Nai
- Lược Khảo Lịch Sử Văn Học Việt Nam - Bùi Đức Tịnh
- Hà Nội Xưa và Nay, Vũ Tuân Sán, NXB Hội Nhà Văn, 2007
- Lịch sử Gia Định Sài Gòn trước 1802, Cao Tự Thanh, NXB Tổng Hợp Thành phố Hồ Chí Minh, 2007
- Ấn Chương Việt Nam Thời Nguyễn, Nguyễn Công Việt, Viện khoa học xã hội Việt Nam - Viện nghiên cứu Hán Nôm, NXB Khoa Học Xã Hội, 2005
- Chén rượu rót đầu ghềnh của tiền quân Nguyễn Văn Thành - Nguyễn Phúc Vĩnh Ba - Tạp chí Văn Hóa Phật Giáo, 2011
- Đại Nam Liệt Truyện - Chính Biên - Nhị Tập- Viện Sử học Việt Nam - NXB Thuận Hóa, 2005
- Văn học Hán Nôm ở Sài Gòn - Gia Định - Chủ biên Cao Tự Thanh - Hoàng Mai - NXB Văn Hóa - Văn Nghệ, 2011

markdown:
# Nguyễn Văn Thành
[Nguyễn Văn Thành (định hướng)](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh_(%C4%91%E1%BB%8Bnh_h%C6%B0%E1%BB%9Bng)). **Nguyễn Văn Thành** ( [chữ Hán](/wiki/Ch%E1%BB%AF_H%C3%A1n): 阮文誠; [1758](/wiki/1758) – [1817](/wiki/1817)) là một trong những vị khai quốc công thần của [triều Nguyễn](/wiki/Nh%C3%A0_Nguy%E1%BB%85n) đồng thời là một trong những người có công lớn nhất trong việc đưa [Nguyễn Phúc Ánh](/wiki/Gia_Long) lên ngôi, trở thành vị [vua](/wiki/Vua) đầu tiên (vua [Gia Long](/wiki/Gia_Long)) của triều Nguyễn - triều đại [quân chủ](/wiki/Ch%E1%BA%BF_%C4%91%E1%BB%99_qu%C3%A2n_ch%E1%BB%A7) cuối cùng của [Việt Nam](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam) (1802-1945).
## Mục lục
[1 Cuộc đời và sự nghiệp](#Cu.E1.BB.99c_.C4.91.E1.BB.9Di_v.C3.A0_s.E1.BB.B1_nghi.E1.BB.87p) [2 Tổng trấn Bắc thành](#T.E1.BB.95ng_tr.E1.BA.A5n_B.E1.BA.AFc_th.C3.A0nh) [3 Soạn thảo luật Gia Long](#So.E1.BA.A1n_th.E1.BA.A3o_lu.E1.BA.ADt_Gia_Long) [4 Vụ án có nguồn gốc từ một bài thơ](#V.E1.BB.A5_.C3.A1n_c.C3.B3_ngu.E1.BB.93n_g.E1.BB.91c_t.E1.BB.AB_m.E1.BB.99t_b.C3.A0i_th.C6.A1) [5 Nhận định và phục hồi công trạng](#Nh.E1.BA.ADn_.C4.91.E1.BB.8Bnh_v.C3.A0_ph.E1.BB.A5c_h.E1.BB.93i_c.C3.B4ng_tr.E1.BA.A1ng) [6 Lăng mộ](#L.C4.83ng_m.E1.BB.99) [7 Đền thờ](#.C4.90.E1.BB.81n_th.E1.BB.9D) [8 Ngày giỗ](#Ng.C3.A0y_gi.E1.BB.97) [9 Xây dựng lại thành Thăng Long](#X.C3.A2y_d.E1.BB.B1ng_l.E1.BA.A1i_th.C3.A0nh_Th.C4.83ng_Long) [10 Nguồn gốc Khuê Văn Các](#Ngu.E1.BB.93n_g.E1.BB.91c_Khu.C3.AA_V.C4.83n_C.C3.A1c) [11 Giai thoại](#Giai_tho.E1.BA.A1i) [12 Đường phố](#.C4.90.C6.B0.E1.BB.9Dng_ph.E1.BB.91) [13 Chú thích](#Ch.C3.BA_th.C3.ADch) [14 Xem thêm](#Xem_th.C3.AAm) [15 Tham khảo](#Tham_kh.E1.BA.A3o)
## Cuộc đời và sự nghiệp[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=1) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=1)]
### Thân thế[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=2) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=2)]
Nguyễn Văn Thành sinh ngày
[13 tháng 11](/wiki/13_th%C3%A1ng_11) [âm lịch](/wiki/%C3%82m_l%E1%BB%8Bch) năm [Mậu Dần](/wiki/M%E1%BA%ADu_D%E1%BA%A7n) ( [1758](/wiki/1758)). Tiên tổ của ông người xứ [Thuận Hóa](/wiki/Thu%E1%BA%ADn_H%C3%B3a), phủ [Triệu Phong](/wiki/Tri%E1%BB%87u_Phong), huyện [Quảng Điền](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_%C4%90i%E1%BB%81n_(huy%E1%BB%87n)), tổng Phú Ốc, xã Bác Vọng. Tằng tổ là Nguyễn Văn Toán dời vào [Gia Định](/wiki/Gia_%C4%90%E1%BB%8Bnh). Tổ là Nguyễn Văn Tính lại dời đến ở [Bình Hòa](/wiki/B%C3%ACnh_Th%E1%BA%A1nh). Cha ông là Nguyễn Văn Hiền lại dời vào Gia Định. [1]
Sử cũ ghi: "Nguyễn Văn Thành trạng mạo đẹp đẽ, tính trầm nghị, thích đọc sách, tài võ nghệ"
. [2]
### Võ nghiệp[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=3) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=3)]
Năm
[Quý Tị](/wiki/Qu%C3%BD_T%E1%BB%B5) [1773](/wiki/1773), ông cùng cha ra tận đất [Phú Yên](/wiki/Ph%C3%BA_Y%C3%AAn) ngày nay để theo Định Vương Nguyễn Phúc Thuần, chống [Tây Sơn](/wiki/T%C3%A2y_S%C6%A1n).
Năm
[Ất Mùi](/wiki/%E1%BA%A4t_M%C3%B9i) [1775](/wiki/1775), tháng 7 âm lịch, Phú Yên bị đánh úp, cai đội Nguyễn Văn Hiền tử trận.
Năm
[Mậu Tuất](/wiki/M%E1%BA%ADu_Tu%E1%BA%A5t) [1778](/wiki/1778), ông theo Nguyễn Văn Hoàng đóng đồn ở [Phan Rí](/wiki/Phan_R%C3%AD_C%E1%BB%ADa). Khi Nguyễn Văn Hoàng mất, [Nguyễn Ánh](/wiki/Gia_Long) cho triệu ông về.
Năm
[Bính Ngọ](/wiki/B%C3%ADnh_Ng%E1%BB%8D) [1786](/wiki/1786), ông cùng [Lê Văn Quân](/wiki/L%C3%AA_V%C4%83n_Qu%C3%A2n) giúp quân [Xiêm](/wiki/Xi%C3%AAm) đánh tan quân [Miến Điện](/wiki/Myanma) ở Sài Nặc (trên đất Xiêm), vua Xiêm thán phục trở về đem [vàng](/wiki/V%C3%A0ng), [lụa](/wiki/L%E1%BB%A5a) đến tạ, lại ngỏ ý một lần nữa giúp quân cho Nguyễn Ánh thu phục Gia Định. Nguyễn Ánh triệu chư tướng hội bàn, ông tâu rằng: "Vua Thiếu Khang chỉ một lữ còn dựng được cơ đồ nhà Hạ. Ta nuôi sức mạnh mà thừa chỗ sơ hở thì việc có thể làm được, lính Xiêm tàn ngược, không nên nhờ họ giúp, nếu nhờ binh lực họ mà thành công lại có sự lo sau, không bằng cứ yên tĩnh để chờ cơ hội là hơn". Vua cho là phải, nên việc ấy bèn thôi . [3]
Năm
[Đinh Mùi](/wiki/%C4%90inh_M%C3%B9i) [1787](/wiki/1787), vào mùa thu, *Đại Nam Liệt Truyện* ghi: "...trận đánh ở Mỹ Tho, quân ta thất lợi. Hoặc có người bảo Thành về ẩn quê nhà, để đợi thời cơ. Thành nói rằng: 'Nghĩa cả vua tôi sống chết vẫn theo đi, sự thành bại nhờ trời, ta đoán trước sao được, và nhân bị quở mà đi, nhân thua mà trốn là phản phúc, tiền nhân ta không làm thế.'" . [4]
Năm
[Tân Dậu](/wiki/T%C3%A2n_D%E1%BA%ADu) [1801](/wiki/1801), ông lãnh ấn [Khâm Sai Chưởng Tiền Quân](/w/index.php?title=Kh%C3%A2m_Sai_Ch%C6%B0%E1%BB%9Fng_Ti%E1%BB%81n_Qu%C3%A2n&action=edit&redlink=1), [Bình Tây Đại Tướng Quân](/w/index.php?title=B%C3%ACnh_T%C3%A2y_%C4%90%E1%BA%A1i_T%C6%B0%E1%BB%9Bng_Qu%C3%A2n&action=edit&redlink=1), tước [Quận Công](/w/index.php?title=Qu%E1%BA%ADn_C%C3%B4ng&action=edit&redlink=1).
Ông là người "biết chữ, hiểu nghĩa sách, biết đại thể, ở trong chư tướng, vua trọng Thành hơn cả, không cứ việc lớn việc nhỏ đều hỏi để quyết đoán. Mỗi khi ông đến chầu vua cho ngồi thong dong hỏi han, ông cũng đem hết sức hiểu biết tiềm tàng, tình hình ngoài biên, sự đau khổ của dân, kế hoạch nhà nước, mưu kế việc binh, biết điều gì là nói hết, cũng nhiều bổ ích"
. [5]
Về tài cầm binh, Tiền quân Nguyễn Văn Thành là vị tướng "phân tích kỹ lưỡng, đâu là điểm mạnh, đâu là thế yếu, rồi mới quyết đoán, lúc tiến, khi lui nhằm giảm thiểu hao tổn tướng sĩ"
. [6]
Trong một truyền dụ của triều đình còn ghi: "quân ta giao tranh, đánh ba trận thắng ba trận, ta lấy được La Thai, tuy chưa bắt được hết nhưng cũng là toàn thắng. Đó thực là do đại tướng giỏi cầm quân và các quân vui theo mệnh lệnh…".
Năm
[Quý Dậu](/wiki/Qu%C3%BD_D%E1%BA%ADu) [1813](/wiki/1813), sau khi xác định được rõ vị trí chiến lược quan trọng của thành phố [Đà Nẵng](/wiki/%C4%90%C3%A0_N%E1%BA%B5ng) từ trước nên triều đình nhà Nguyễn đã cho đo đạc cửa biển của thành phố này, kết hợp với việc vẽ bản đồ và bố trí thủy quân. Ông được vua cử đi lập pháo đài Điện Hải và đài An Hải nằm hai bên tả hữu [sông Hàn](/wiki/S%C3%B4ng_H%C3%A0n), ở miền giáp giới với biển, để kiểm soát thuyền bè ra vào và trấn giữ [Đà Nẵng](/wiki/%C4%90%C3%A0_N%E1%BA%B5ng) . [7]
Về sau, triều đình cho rằng các pháo đài này có thành trì, trấn giữ hùng mạnh ở bờ biển khác hẳn những pháo đài khác nên đặt cách cho gọi là thành.
## Tổng trấn Bắc thành[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=4) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=4)]
Năm
[Nhâm Tuất](/wiki/Nh%C3%A2m_Tu%E1%BA%A5t) [1802](/wiki/1802), vua Gia Long nghĩ [Bắc Hà](/wiki/B%E1%BA%AFc_H%C3%A0) mới bình định, dân vật đổi mới, cố đô [Thăng Long](/wiki/Th%C4%83ng_Long) lại là trung tâm của Bắc thành với nghìn năm văn hiến đồng thời cũng là nơi đã từng chứng kiến bao cuộc thăng trầm của lịch sử dân tộc, nên được trọng thần để trấn thủ bèn phong cho ông làm [Tổng trấn Bắc thành](/w/index.php?title=T%E1%BB%95ng_tr%E1%BA%A5n_B%E1%BA%AFc_th%C3%A0nh&action=edit&redlink=1) , còn vua trở về kinh đô [8] [Phú Xuân](/wiki/C%E1%BB%91_%C4%91%C3%B4_Hu%E1%BA%BF)(tức [Huế](/wiki/Hu%E1%BA%BF)ngày nay). Ban cho **sắc ấn**trong ngoài mười một trấn đều thuộc vào cả, các việc truất nhắc quan lại, xử quyết việc án, đều được tiện nghi làm việc, sau mấy năm mà đất Bắc Hà được yên trị.
Vào
[tháng Chạp](/wiki/Th%C3%A1ng_ch%E1%BA%A1p) năm [1802](/wiki/1802), tại [Thuận Hóa](/wiki/Thu%E1%BA%ADn_H%C3%B3a), ông đứng chủ tế ở lễ truy điệu các tướng sĩ bỏ mình trong cuộc chiến giữa [Nguyễn Ánh](/wiki/Gia_Long) với lực lượng Tây Sơn. Ông đã soạn bài "Văn Tế Tướng Sĩ Trận Vong", lúc tế ông đọc bài văn này, lấy cái cảm tình của một ông võ tướng mà giãi bày công trạng anh hùng của kẻ đã qua, thổ lộ tấm lòng thương tiếc của người còn lại, lời văn thống thiết, giọng văn hùng hồn, đây thật là một áng văn chương tuyệt bút của nền [văn học Việt Nam](/wiki/V%C4%83n_h%E1%BB%8Dc_Vi%E1%BB%87t_Nam).
Do một sự giao hoà tự nhiên của đất trời mà sách còn chép rằng: "khi tiền quân Nguyễn Văn Thành đọc bài văn tế trên, chung quanh đài lễ mây mù khói nổi, vang vọng tiếng gươm đao chát chúa và tiếng ngựa hí cuồng. Trên không trung, từng luồng gió rít ngang, nghe mơ hồ tiếng than vãn nhớ thương lẫn tiếng chân người rầm rập đi qua. Khi bài văn tế kết thúc, trời quang, mây mù tan hết, cảnh vật chung quanh trở nên tĩnh lặng như cũ. Phải chăng đây là oan hồn của bao nhiêu binh lính và lương dân đã bỏ mình trong chiến trận, hiển linh để nghe bài văn tế giải oan cho họ?""
. [10]
Là một võ tướng, Nguyễn Văn Thành lại là người rất coi trọng việc học hành thi cử,
[Giáp Tý](/wiki/Gi%C3%A1p_T%C3%BD) [1804](/wiki/1804), ông tâu:"Hiện nay thánh thượng lưu ý đào tạo nhân tài, chia đặt đốc học, rèn đúc học trò, để cống hiến cho đất nước. Đó thực là cơ hội lớn để sửa đổi phong tục tác thành nhân tài. Nhưng sự dạy dỗ mới bắt đầu thì văn khoa cử nên có kiểu mẫu để làm khuôn phép cho học trò. Vậy xin chuẩn định học quy, khiến cho người dạy lấy đó mà dạy học trò và học trò lấy đó làm chuyên nghiệp để cho giảng dạy khảo khóa lấy đó mà theo". Vua liền chuẩn lời tâu.
Cũng trong năm
[Giáp Tý](/wiki/Gi%C3%A1p_T%C3%BD) [1804](/wiki/1804) ông đã nỗ lực thống nhất các đồ cân, đo, lường ở các trấn Bắc Thành. Đồng thời ông còn cho đúc thước đạc điển được dùng từ [Quảng Bình](/wiki/Qu%E1%BA%A3ng_B%C3%ACnh) trở vào Nam và thước Kinh được dùng từ [Nghệ An](/wiki/Ngh%E1%BB%87_An) trở ra Bắc. [[11]](#cite_note-ReferenceA-11)
Cùng thời gian lãnh mệnh triều đình đứng ra coi việc xây dựng lại Bắc Thành, ông đã cho tu bổ Văn Miếu-Quốc Tử Giám, dựng thêm Khuê Văn Các. Đây là một kiến trúc có giá trị độc đáo về khía cạnh văn hóa và mỹ thuật. Công việc được hoàn thành vào mùa thu năm
[1805](/wiki/1805). Kiến trúc được đặt ở cửa Nghi Môn và chính tại đây hằng năm vào mùa Xuân và mùa Thu, chọn hai ngày Đinh lệnh cho quan đến tế, lại lấy bốn tháng giữa Xuân, Hạ, Thu, Đông tổ chức khảo thí học trò.
Năm
[Bính Dần](/wiki/B%C3%ADnh_D%E1%BA%A7n) [1806](/wiki/1806), sau khi xem xét kỹ lưỡng nguồn gốc đường biên giới phía bắc dựa vào địa dư từ thưở trước đến thực tế hiện tại Tiền quân Thành đã đề nghị đưa thư và xin đề cử người trao đổi với quan [nhà Thanh](/wiki/Nh%C3%A0_Thanh), vạch rõ địa giới hai nước, dù vua Gia Long chưa quyết định. Vào mùa đông cùng năm, khi vào kinh chầu, Tiền quân Thành đã dâng bản đồ nội ngoại 11 trấn và các phủ, châu, huyện tất cả 164 bản.
Tháng 12 năm
[Đinh Mão](/wiki/%C4%90inh_M%C3%A3o) [1807](/wiki/1807), Tiền quân Thành cho khắc sách [Đại học diễn nghĩa](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A1i_h%E1%BB%8Dc_di%E1%BB%85n_ngh%C4%A9a&action=edit&redlink=1). [[11]](#cite_note-ReferenceA-11)
Năm
[Kỷ Tị](/wiki/K%E1%BB%B7_T%E1%BB%B5) [1809](/wiki/1809), gặp Bắc Thành dân đói, ông dâng sớ tâu: "Nước lấy dân làm gốc, dân lấy ăn làm đầu. Sau khi các trấn bị thiên tai, nhân dân ngày càng đói lắm, xin bàn cách phát chẩn và cho vay để đỡ túng ngặt cho dân". Vua đều nghe theo . [12]
## Soạn thảo luật Gia Long[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=5) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=5)]
Năm
[Canh Ngọ](/wiki/Canh_Ng%E1%BB%8D) [1810](/wiki/1810), ông được triệu về kinh, lãnh ấn Trung Quân, rồi được giao cử chức Tổng tài cùng với [Vũ Trinh](/wiki/V%C5%A9_Trinh) và Trần Hựu soạn bộ ** (thường được gọi là Hoàng Việt Luật Lệ** [luật Gia Long](/wiki/Ho%C3%A0ng_Vi%E1%BB%87t_lu%E1%BA%ADt_l%E1%BB%87)). Việc soạn Hoàng Việt Luật Lệ bắt đầu từ tháng 2 năm 1811 và đến tháng 8 năm 1812 thì hoàn tất. Bộ luật có hai phần, chia làm hai mươi hai quyển, có tất cả ba trăm chín mươi tám điều, ban hành năm [1812](/wiki/1812), đến năm [1815](/wiki/1815)được khắc in. Hoàng Việt Luật Lệ là bộ luật đầy đủ và hoàn chỉnh nhất thời bấy giờ.
Trước khi ban hành, Nguyễn Văn Thành có dâng sớ tâu lên vua Gia Long, trong sớ ông trình bày về việc: "...đặt lại quy tắc khoan hồng và thưởng phạt. Khi xem đến luật triều Thanh, đức Thánh thượng nhận thấy đó là bộ luật gồm đủ các sắc luật của các triều đại trước, nên ban sắc chỉ dạy các quan đem ra bàn bạc, xem xét cùng hạ thần ngỏ hầu chọn lấy những gì khả dĩ soạn thành bộ luật riêng để dùng trong nước... Sách đã dạy:
**Trừng phạt để về sau không còn phải trừng phạt nữa, đặt ra tội hình để về sau không còn phải dùng đến tội hình nữa**. Điều đó há chẳng phải là điều mà Đức Thánh thượng hằng mong muốn hay sao?" [[13]](#cite_note-13)
Hoàng Việt Luật Lệ xếp theo sáu loại: Lại, Hộ, Lễ, Binh, Hình, Công luật. Cũng giống như luật Hồng Đức, đây là một bộ luật phối hợp, điều chỉnh các mối quan hệ xã hội thuộc nhiều lãnh vực khác nhau: từ luật hình sự, luật dân sự, luật tố tụng, luật hôn nhân gia đình đến cả luật hành chính, luật tài chính, luật quân đội và luật tư pháp quốc tế. Hoàng Việt Luật Lệ là luật thực định của một triều đại tồn tại hơn một thế kỉ và nó góp phần ổn định trật tự xã hội, củng cố các phong tục, tập quán cổ truyền tốt đẹp của dân tộc cùng với nhiều định chế rất tiến bộ
. [14]
Nghiên cứu Hoàng Việt Luật Lệ và tham khảo từ các sách khác, chúng ta mới thấy được phần đóng góp và sáng tạo của các tác giả bộ luật này, và cũng từ đó thấy được tinh thần nhân đạo của nó.
Điều dễ thấy nhất trong bộ luật là các cực hình trong luật nhà Thanh như:
[Tru di tam tộc](/wiki/Tru_di_tam_t%E1%BB%99c), [Lăng trì](/wiki/T%C3%B9ng_x%E1%BA%BBo), [Yêm](/w/index.php?title=Y%C3%AAm&action=edit&redlink=1),… đều hoàn toàn bị loại bỏ.
Ngoài ra, tính nhân đạo của bộ luật còn thấy rõ qua từng phiên tòa mở trong năm (trừ các tội Mưu phản, Đại phản nghịch, Đạo tặc…). Theo luật, các phiên xử thường tổ chức vào đầu mùa thu chứ không mở vào đầu mùa hè vì theo luật, mùa hè, thời tiết nóng, sẽ ảnh hưởng xấu đến việc buộc tội của các phán quan. Nếu phiên tòa xử trong mùa thu năm nay mà chưa có phán quyết cuối cùng thì phải đợi đến mùa thu năm tới mới quyết án chung thẩm. Trường hợp gặp tội nhân bị án tử hình (giam chờ - đợi để chống án hoặc xin ân xá hay chờ thỉnh ý vua) thì cũng phải đợi đến mùa thu khi có phiên tòa mới xử chung thẩm. Việc mở phiên tòa vào mùa thu là một điểm đáng chú ý của bộ luật này mà đến nay chưa có bộ luật nào ngay cả luật các nước khác có được. Đây là đặc điểm và tính nhân đạo của Hoàng Việt Luật Lệ.
[[15]](#cite_note-15)
Vào tháng 1 năm 1812, tiền quân Nguyễn Văn Thành được sung chức tổng tài trong việc biên soạn
**. Như vậy trong cùng một khoảng thời gian, ông đã kiêm nhiệm hai chức Tổng tài. Quốc Triều Thực Lục**
Được triệu tập giữ chức Tổng tài biên soạn Quốc Triều Thực Lục, Tiền quân Nguyễn Văn Thành dâng phong thư kín viết ra bốn điều mà điều thứ ba:"xin kén thêm nho thần để sung Sử cục" vua chấp nhận và cho thực hiện (San định Quốc Sử).
Khi công việc đi dần vào ổn định thì sự kiện 1817 xảy ra và đến hơn 4 năm sau việc biên soạn công trình này mới được tiếp tục dưới thời vua
[Minh Mạng](/wiki/Minh_M%E1%BA%A1ng).
Hoàng Việt Luật Lệ và Quốc Triều Thực Lục là hai công trình văn hóa quan trọng của
[triều Nguyễn](/wiki/Nh%C3%A0_Nguy%E1%BB%85n).
## Vụ án có nguồn gốc từ một bài thơ[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=6) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=6)]
Năm
[Ất Hợi](/wiki/%E1%BA%A4t_H%E1%BB%A3i) [1815](/wiki/1815), người con trưởng của ông là Nguyễn Văn Thuyên cũng chính là phò mã của vua Gia Long thi đỗ hương cống. Vốn là người hâm mộ văn chương, ông Thuyên thường làm thơ, ngâm vịnh văn thơ với những kẻ sĩ. Bấy giờ lại nghe nói có hai người ở [16] [Thanh Hóa](/wiki/Thanh_H%C3%B3a)là [Nguyễn Văn Khuê](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Khu%C3%AA&action=edit&redlink=1)và [Nguyễn Đức Nhuận](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_%C4%90%E1%BB%A9c_Nhu%E1%BA%ADn&action=edit&redlink=1)có tiếng là hay chữ, ông Thuyên có làm một bài [thơ](/wiki/Th%C6%A1)tặng, thơ dịch âm rằng: *Văn đạo Ái Châu đa tuấn kiệt,* *Hư hoài trắc tịch dục cầu ty.* *Vô tâm cửu bảo Kinh Sơn phác,* *Thiện tướng, phương tri Ký-bắc Kỳ.* *U-cốc hữu hương thiên lý viễn,* *Cao vương minh-phượng cửu thiên tri.* *Thư hồi được đắc Sơn trung tể,* *Tá ngã kinh-luân chuyển hóa ky.*
Dịch nghĩa là:
*Ái-châu nghe nói lắm người hay,* *Ao ước cầu hiền đã bấy nay.* *Ngọc phác Kinh-Sơn tài sẵn đó,* *Ngựa Kỳ Ký-bắc biết lâu thay.* *Mùi hương hang tối xa nghìn dặm,* *Tiếng phượng gò cao suốt chín mây.* *Sơn tể phen này dù gặp gỡ,* *Giúp nhau xoay-đổi hội cơ này.*
Một số người vốn có tị hiềm với ông dựa vào hai câu cuối của bài thơ mà lập luận, suy đoán, thêu dệt thành ý phản loạn, truất ngôi vua.
Mọi việc kêu oan của ông đều không được Gia Long minh xét. Ông hiểu rằng:"Án đã xong rồi, vua bắt bề tôi chết, bề tôi không chết không phải là trung."
, di biểu để lại còn ghi:"sớm rèn tối luyện dệt thành cái tội rất độc ác cho cha con thần, không biết kêu oan vào đâu, chỉ chết mà thôi" [17] . Ông bị bức tử, buộc phải uống thuốc độc trong ngục vào năm [[18]](#cite_note-18) [Đinh Sửu](/wiki/%C4%90inh_S%E1%BB%ADu)( [1817](/wiki/1817)), hưởng thọ sáu mươi tuổi, con trai ông là Nguyễn Văn Thuyên thì bị xử án chém.
## Nhận định và phục hồi công trạng[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=7) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=7)]
Nguyễn Văn Thành là bậc nho tướng, giỏi việc quân, biết dùng người hiền tài
, mang phong thái của một mạnh thường quân [19] , việc tài chánh, giao thiệp với ngoại bang, biên soạn hình luật, không gì không làm được, giỏi văn chương, giao hảo với Ngô Nhân Tịnh, có thơ tặng đáp với Lê Quang Định, nhưng thơ văn phần nhiều không thấy hành thế, nay chỉ còn vài tác phẩm trong đó nổi tiếng nhất là bài " [[20]](#cite_note-20) [Văn Tế Tướng Sĩ Trận Vong](/wiki/V%C4%83n_t%E1%BA%BF_t%C6%B0%E1%BB%9Bng_s%C4%A9_tr%E1%BA%ADn_vong)" viết bằng chữ Nôm.
Sách
*Đại Nam Liệt Truyên* còn ghi:
- "...Thành có văn võ tài lược, lâm trận dụng binh mưu lược rồi mới đánh cho nên ít khi thua, lúc đầu trung hưng, công ấy tốt lắm. Đến khi Bắc hà đã định, một mình đương công việc Tổng trấn không động đến lời nói nét mặt mà trộm giặc đều yên, bày mưu chốn miếu đường, bày tâu sự nghị đều được thi hành, có thể gọi là người có mưu giỏi trị nước..."
[[21]](#cite_note-21)
Năm Mậu Thìn
**1868**, sau khi nguyên niên được 21 năm, thể theo lời đệ tấu xin gia ân của Đông các đại học sĩ [Võ Xuân Cẩn](/wiki/V%C3%B5_Xu%C3%A2n_C%E1%BA%A9n), Vua [Tự Đức](/wiki/T%E1%BB%B1_%C4%90%E1%BB%A9c) đã truy xét công trạng, lại chiếu giải oan án và phong chức tước cho con cháu Tiền Quân Nguyễn Văn Thành. Sau đây là **bản dịch nghĩa Sắc gia ân** do dịch giả Lê Xuân Hoàng phụng dịch: *Nhân lúc vận trời đang hưng vượng Hoàng Đế phán rằng:* *Ta nghĩ công thần là khí tốt của nước nhà, là người có quyền lớn, những việc làm kỳ lạ đều bày ra tốt đẹp, có công và có tội cũng có khi xảy ra. Các quan nhà Châu đều đặt ra tám nghị (điều) còn bên sách Tả truyện thì có mười điều là để khen chê những người có công hay có tội.* *Trước đây Vọng Các Công Thần là ông Quận Công Thành, NGUYỄN VĂN THÀNH là một người công thần cũ, là con của ông NGUYỄN VĂN HIỀN, là một nhà trung nghĩa đời đời đều có công, đã từng đánh giặc nhiều phen, đánh trăm trận lên đến Đại tướng, chức đến Thượng công.* *Sử sách còn để rõ ràng. Về triều đại Gia Long, nhân vì người con có tội, mà để lụy cho cha, có dâng biểu lên thì nhà Vua cũng cảm động. Đến triều đại Minh Mạng, Thiệu Trị cũng đem ra xét và đã thi ân tha tội. Trẫm ngưỡng truy vì ta đây thấy chỗ đời trước cũng thương tiếc đến công trạng. Sắc cho đình thần phải hai ba lần xét lại cho rõ ràng, rồi cho lại chức tước đúng như nguyên hàm mà thờ tự.* *Như thế là đã thi ân nhiều cho ông NGUYỄN VĂN THÀNH được phục chức Vọng Các Công Thần, tước Quận Công, được thờ vào miếu Trung Hưng Công Thần và cho cáo mạng để an ủi linh hồn.* *Than ôi ! Công lao nặng như đá, không lẽ vì một chút đứa con mà phải bị mất hết, cho nên phải truy lục lại để tỏ rõ là ơn của nhà Vua vậy.* *Như vậy là đã đối xử một cách rất hậu đối với tướng tài, nhà Vua không quên ơn của người có công, mặc dầu đã qua đời lâu nhưng vẫn như còn sống vậy.* *Ngày 17 tháng 4 năm Tự Đức thứ 21.*
## Lăng mộ[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=8) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=8)]
Lăng mộ Tiền Quân Nguyễn Văn Thành hiện an vị ở xã Thủy Phương, huyện
[Hương Thủy](/wiki/H%C6%B0%C6%A1ng_Th%E1%BB%A7y), [Thừa Thiên Huế](/wiki/Th%E1%BB%ABa_Thi%C3%AAn_-_Hu%E1%BA%BF). Lăng mộ có diện tích năm mươi mét vuông, bao gồm bốn cột trụ biểu, bia tiền và bia hậu. Trên bức bia tiền còn ghi rõ chức tước của Tiền Quân khi đã trở về cố đô Huế vào năm 1810 cho đến khi mất: " **Việt Cố Khâm Sai Chưởng Trung Quân Bình Tây Đại Tướng Quân Thành Quận Công Chi Mộ**". Trên Bức bia hậu ghi tóm tắt tiểu sử công trạng cùng tên tuổi gia quyến của Tiền Quân. Đặc biệt trên bia còn khắc cảnh Xuân Hạ Thu Đông và các hoa văn tượng trưng cho uy quyền và đức độ của ngài khi xưa.
## Đền thờ[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=9) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=9)]
Tại xã Tân An, thị xã
[Thủ Dầu Một](/wiki/Th%E1%BB%A7_D%E1%BA%A7u_M%E1%BB%99t), tỉnh [Bình Dương](/wiki/B%C3%ACnh_D%C6%B0%C6%A1ng), trên cuộc đất cao trong khu rừng sao, ngôi đền thờ Tiền Quân Nguyễn Văn Thành được xây dựng từ năm [1820](/wiki/1820). Toàn bộ khung sườn đền đều làm bằng gỗ sao đốn từ những [cây sao](/wiki/Chi_Sao) già tại khu rừng ấy. Trải qua hơn một trăm tám mươi năm thăng trầm của lịch sử, đền vẫn còn đó dáng uy nghiêm và trầm mặc. Hằng năm vào [ngày rằm](/w/index.php?title=Ng%C3%A0y_r%E1%BA%B1m&action=edit&redlink=1) [tháng Mười Một](/w/index.php?title=Th%C3%A1ng_M%C6%B0%E1%BB%9Di_M%E1%BB%99t&action=edit&redlink=1) [âm lịch](/wiki/%C3%82m_l%E1%BB%8Bch) là ngày giỗ của Tiền Quân.
## Ngày giỗ[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=10) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=10)]
Theo như lệ thường hàng năm, vào ngày mười lăm tháng mười một
[âm lịch](/wiki/%C3%82m_l%E1%BB%8Bch) năm Bính Tuất, tức là vào thứ tư, ngày mùng ba tháng giêng [dương lịch](/wiki/D%C6%B0%C6%A1ng_l%E1%BB%8Bch) năm 2007 đã diễn ra buổi lễ cúng đình thần, Đức Tiền Quân Nguyễn Văn Thành, tại xã Tân An. Từ tờ mờ sớm đã diễn ra lễ rước sắc phong thần từ ngôi nhà cổ vào đền Tân An. Trong bầu không khí trang nghiêm và long trọng của buổi lễ cúng thần, các đội tế lễ trong trang phục truyền thống, áo dài khăn đóng, đã ra làm lễ tế. Các khách thập phương lũ lượt từ các nơi gần xa cũng đã có mặt đông đủ tại đình cổ Tân An để thấp hương và cầu an.
## Xây dựng lại thành Thăng Long[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=11) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=11)]
Mùa hạ năm
[Giáp Tý](/wiki/Gi%C3%A1p_T%C3%BD), [1804](/wiki/1804), Tiền Quân Nguyễn Văn Thành đứng ra trông coi việc xây dựng lại [thành Thăng Long](/wiki/Ho%C3%A0ng_th%C3%A0nh_Th%C4%83ng_Long). Công trình này hoàn tất vào mùa thu năm Ất Sửu 1805.
Một số nét chính của thành mới:
_ Trong Hoàng Thành, lấy cửa
[Đoan Môn](/wiki/%C4%90oan_M%C3%B4n) [Điện Kính Thiên](/wiki/%C4%90i%E1%BB%87n_K%C3%ADnh_Thi%C3%AAn) làm chuẩn, phía trước dựng cột cờ gọi là kỳ đài cao một trăm thước ta, lấy đó làm hiệu lệnh trong quân.
_ Ngoài thành mở bảy cửa, trên có lầu đều có trụ đồng, dẫn sông
[Tô Lịch](/wiki/T%C3%B4_L%E1%BB%8Bch) làm hào thành, trên hào lấy gạch nung làm cầu
_ Kiềng thành khuất khúc như hoa bát giác hồi hương, nền thành rộng bảy trượng, mặt thành hai trượng trong có năm bậc phía trên là tường nhỏ thấp, có lỗ châu mai.
_ Gỗ, đá bào trơn như mài, các doanh, vệ ngang dọc như bàn cờ, đặt ngôi chợ lớn ở cửa chính đông (
[chợ Đồng Xuân](/wiki/Ch%E1%BB%A3_%C4%90%E1%BB%93ng_Xu%C3%A2n) ngày nay), phân chia quán xá, đường đi thật vuông, thẳng.
Ngoài cùng đắp đất, trồng tre làm lũy, tùy chỗ mà đặt của ô, trên có lầu gác súng.
Bài minh trên bia đá thành Thăng Long có viết:
- Kiểu đất bụng rồng, hình thể nhất đây.
[Tản Viên](/wiki/S%C6%A1n_Tinh)là cột, [sông Nhị](/wiki/S%C3%B4ng_H%E1%BB%93ng)là đai.
- Trải đời dấy nghiệp, chọn nơi rộng rãi.
- Văn vật biến thiên, non sông chẳng đổi.
[[22]](#cite_note-22)
## Nguồn gốc Khuê Văn Các[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=12) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=12)]
Năm
[1805](/wiki/1805), Tiền Quân Nguyễn Văn Thành cho xây dựng Khuê Văn Các tại [Văn Miếu-Quốc Tử Giám](/wiki/V%C4%83n_Mi%E1%BA%BFu_-_Qu%E1%BB%91c_T%E1%BB%AD_Gi%C3%A1m) [Hà Nội](/wiki/H%C3%A0_N%E1%BB%99i). Sau đây là một vài hình ảnh của Khuê Văn Các tại Văn Miếu - Hà Nội. Về nguồn gốc Khuê Văn Các trong bức ảnh thứ nhất đã ghi rõ như sau: *Tháng 6, năm Ất Mùi niên hiệu Gia Long thứ 4 (1805) Quận công Nguyễn Văn Thành dựng Khuê Văn Các bên cạnh giếng vuông, trước sân Văn Miếu.* *Trần Bá Lãm có thơ ca ngợi:* [[23]](#cite_note-23) *Mấy lớp cung tường sừng sững cổ kim* *Bốn mùa hoa cỏ sum xuê tươi tốt* *Thánh triều gây dựng qui mô lớn* *Lâu dài mãi với núi Nùng cao, sông Nhị sâu* [[24]](#cite_note-24) *Trích: Quốc sử di biên*
-
Khuê Văn Các có kiến trúc dạng cổ lầu, gồm bốn trụ gạch vuông có hoa văn, tầng gác bên trên là những kết cấu bằng gỗ, bốn góc có hàng lan can, mái ngói được nâng bởi những giá gỗ đơn giản, vững chắc mà thanh thoát, mái mỗi bề xếp thành hai lớp tạo cho gác là một đài tháp tám mái, bốn mặt gác đều có cửa sổ hình tròn với kích thước hài hòa, cân xứng, tỏa ra những tia sáng, tia sáng sao khuê chiếu lên bề mặt địa cầu mà giếng vuông Thiên Quang là biểu tượng, hai bên phải, trái của gác Khuê Văn là hai cổng nhỏ Súc Văn và Bí Văn (văn hàm súc và văn sáng đẹp).
[[25]](#cite_note-25)
Các câu đối trước, sau và các chữ trong phần chính cũng như toàn bộ hình tượng của kiến trúc mang ý nghĩa và vẻ đẹp của
**, ngôi sao chủ của văn học theo quan niệm xưa. sao Khuê**
## Giai thoại[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=13) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=13)]
Tương truyền hôm làm rạp để tế, khi trang hoàng xong mới thấy hai bên cột chưa có câu đối, nhân lúc có đông đủ các mặt đại thần, tiền quân Thành liền yêu cầu cử tọa nghĩ tại tịch một câu để viết và dán ngay cho kịp.
Các vị bàn tán hồi lâu, nghĩ được mấy câu, cử một người đứng ra đọc cho tiền quân chấm, xem câu nào hơn thì sẽ viết.
Tiền quân Thành nghe xong còn đương tần ngần lựa chọn vì chưa có câu nào vừa ý bỗng nhiên thấy phía ngoài, gần cửa có một thanh niên nhìn vào phía mình, miệng cười nhạt, mặt khinh khỉnh.
Ông thấy lạ cho gọi vào trách:
_ Đây là chỗ đại thần nghị việc, anh từ đâu tới, dám có cử chỉ vô lễ như vậy?
Người này thưa:
_ Vì câu đối nghe không được, nên bất giác có thái độ làm phật ý quan tổng trấn, dám xin ngài thứ tội.
_ Ở đây toàn bậc danh nho trong nước, mà anh nghe không được, thì hỗn thật! Nay cho thử làm xem sao, nếu cũng lại không nghe được thì đừng có trách.
_ Chúng tôi là thiếu niên thư sinh, đâu dám so tài với bậc tôn trưởng, chắc rằng có nghĩ ra câu nào cũng không thể nào bằng các vị đại khoa được, vậy nếu quan tổng trấn cho phép, chúng tôi xin lấy văn cổ ra ghép thành câu để trình chuộc tội.
_ Kim hay cổ không sao, miễn nghe được như lời vừa nói.
_ Chúng tôi xin giấy bút.
Người này cầm bút viết hai dòng trình lên:
*Nhật mộ hương quan hà xứ thị* *Cổ lai chinh chiến kỷ nhân hồi*
Nghĩa:
*Bóng chiều đã ngã đầu làng cũ* *Xưa nay chinh chiến mấy ai về*
Tiền quân đọc lên cho các quan nghe mà không ngớt lời khen ngợi: tướng sĩ trận vong đều ở Nam, Trung ra Bắc thì hương quan xứ thị thật là hợp tình. Chinh chiến kỷ nhân hồi là một lời thật thấm thía! Hay, hay thật!
Về sau, người này được tiền quân Thành cho mời tới phủ ngỏ ý bổ dụng một chức quan, nhưng lại khước từ. Nguyễn Văn Thành ái tài, thường đến thăm tận nhà, coi như một người bạn tâm giao.
-
-
-
-
-
-
-
-
-
-
- ΔΔΔ
-
-
-
-
-
-
-
-
-
Sau khi vua Gia Long cho thu hồi ấn và gươm lệnh, tiền quân Thành về nhà buồn bực đem rượu ra uống. Một mình nâng chén, nghĩ đến sự đời càng thêm ngán ngẩm: nào lúc bôn tẩu thì mình đã cùng bao người khác đem tâm lực ra mà gây dựng nên một dải quan hà, nào lúc bị mắc vạ oan thì ngoảnh lại chỉ còn một mình. Rượu ngà ngà say, lòng gây gây buồn, Nguyễn Văn Thành bèn lấy giấy mực viết luôn hai câu tuyệt bút:
*Chung dải quan hà bao kẻ đứng?* *Chạnh niềm sương tuyết một mình đi...*
## Đường phố[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=14) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=14)]
Ở
[Thành phố Hồ Chí Minh](/wiki/Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) trước năm [1985](/wiki/1985) có tới 2 con đường mang tên Nguyễn Văn Thành. Đường Nguyễn Văn Thành (thường hay gọi là bến Nguyễn Văn Thành, do nằm dọc theo rạch Hàng Bàng) của Đô thành Sài Gòn cũ hiện nay là đường Phan Văn Khỏe (trước đó cũng gọi là bến Phan Văn Khỏe, nhưng hiện nay không còn gọi là bến nữa do rạch Hàng Bàng đã bị lấp gần hết) ở [quận 5](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_5,_Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh) và [quận 6](/wiki/Qu%E1%BA%ADn_6,_Th%C3%A0nh_ph%E1%BB%91_H%E1%BB%93_Ch%C3%AD_Minh), còn đường Nguyễn Văn Thành của tỉnh Gia Định cũ nay là đường Huỳnh Đình Hai ở quận [Bình Thạnh](/wiki/B%C3%ACnh_Th%E1%BA%A1nh).
## Chú thích[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=15) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=15)] **Ở chân núi Doi, vùng Bảy Núi,** [^](#cite_ref-1) [An Giang](/wiki/An_Giang), Nguyễn Văn Hiển, cháu nội của Tiền Quân, cũng là Đại Đức hòa thượng Chí Thiền, một danh tăng đã sáng lập ra ngôi chùa Phi Lai. (xem thêm [Nguyễn Văn Hiển](/wiki/Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Hi%E1%BB%83n)). [^](#cite_ref-2) *Đại Nam Liệt Truyện*, Chính Biên-sơ tập, quyển 21, trang 390 [^](#cite_ref-3) *, Đệ Nhất Kỷ, quyển II, trang 225* [Đại Nam thực lục chính biên](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Nam_th%E1%BB%B1c_l%E1%BB%A5c) [^](#cite_ref-4) *Đại Nam Liệt Truyện*, Chính Biên-Sơ Tập, quyển 21, trang 339 [^](#cite_ref-5) *Đại Nam Liệt Truyện*, Chính Biên-Sơ Tập, quyển 21,trang 409-411 [^](#cite_ref-6) *Thanh Long - Đường về cội nguồn* [^](#cite_ref-7) *, Đệ Nhất Kỷ* [Đại Nam thực lục chính biên](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Nam_th%E1%BB%B1c_l%E1%BB%A5c) **Bắc thành lúc bấy giờ từ Ninh Bình trở ra bao gồm Sơn-Nam Thượng-trấn, Sơn-Nam Hạ-trấn, Sơn-Tây, Kinh-Bắc, Hải-Dương (gọi là Nội-ngũ-trấn) còn Tuyên-Quang, Hưng-Hóa, Cao-Bằng, Lạng-Sơn, Thái-Nguyên, Quảng-Yên (gọi là Ngoại-lục-trấn), cộng 11 trấn.** [^](#cite_ref-8) [^](#cite_ref-9) [Bài](http://www.hannom.org.vn/web/tchn/data/9503.htm) *Vài nét về ấn dấu của ba danh tướng đầu thời Nguyễn*,của Nguyễn Công Việt đăng trên tạp chí Hán Nôm số 3(24) năm 1995. **Theo Nguyễn Phúc Vĩnh Ba – "Chén rượu rót đầu ghềnh của tiền quân Nguyễn Văn Thành" – Tạp chí Văn Hoá Phật Giáo – 2011.** [^](#cite_ref-10)
- ^
**a** [Theo Phan Thúc Trực - Quốc Sử Di Biên - NXB VHTT 2009](#cite_ref-ReferenceA_11-1) **ă** [^](#cite_ref-12) *, Đệ Nhất Kỷ, quyển XL, trang 772* [Đại Nam thực lục chính biên](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Nam_th%E1%BB%B1c_l%E1%BB%A5c) [^](#cite_ref-13) *Lược khảo Hoàng Việt luật lệ*- Nguyễn Q.Thắng - NXB Văn Hóa Thông Tin Hà Nội, 2002, trang 290 **Lịch Sử Việt Nam, tiến sĩ Huỳnh Công Bá, NXB Thuận Hóa, 2007** [^](#cite_ref-14) **Theo Nguyễn Quyết Thắng NXB Văn Hóa Thông Tin.** [^](#cite_ref-15) **Quốc sử di biên - NXB Văn Hóa Thông Tin Hà Nội, 2009, trang 142** [^](#cite_ref-16) [^](#cite_ref-17) *Đại Nam Liệt Truyện*, Chính Biên-Sơ Tập, quyển 21, trang 418-419 **ĐNCBLT, sơ tập, quyển 21, tờ 35A đến 38A, NXB Trung Tâm Học Liệ-1974** [^](#cite_ref-18) **Lê Quang Định:- Lưu biệt Bắc Thành Tổng Trấn - Ký hoài Bắc Thành Tổng Trấn (Hoa Nguyên Thi Thảo). Trong phần nguyên dẫn bài Ký hoài Bắc Thành Nguyễn Tổng Trấn, Lê Quang Định có viết "Nhâm tuất đông thập nhất nguyệt vọng hậu tại Thăng Long Thành phát hành, công tiễn thi nhất chương, hựu huề quá Nhĩ Hà, đáo Thiên Định tự đình tiên, bả bôi vi biệt. Ngũ thiên hậu chí Lạng Sơn thành, nãi thứ công nguyên vận ký hoài" (sau ngày rằm tháng 11 mùa đông năm Nhâm tuất từ thành Thăng Long lên đường, ông tặng một bài thơ tiễn, lại giắt tay qua sông Nhĩ hà, tới chùa Thiên Định dừng roi, nâng chén chia tay. 5 ngày sau tới thành Lạng Sơn, bèn họa nguyên vần thơ ông để gởi gấm nỗi nhớ nhung, theo đó đủ biết lúc tiễn sứ bộ cầu phong qua Trung Quốc cuối 1802, Nguyễn Văn Thành có làm một bài thơ chữ Hán tặng tiễn Lê Quang Định. Đáng tiếc là sau sự kiện 1817 những sáng tác văn chương của ông không được tập hợp nên gần như đã hoàn toàn thất truyền, hiện nay chỉ còn vài bài trong đó có bài Quá Phan Thiết hải môn bằng chữ Hán. Ngô Nhân Tịnh: Đối Kiếm (Khi đi xứ sang nhà Thanh, được Tiền Quân Nguyễn Quận Công tiễn tặng gươm báu - NNT)** [^](#cite_ref-19) **Lê Văn Đức (1794-1842),lúc trẻ làm con nuôi Chưởng Tiền Quân Nguyễn Văn Thành nên còn có tên là Nguyễn Lê Đức. Năm 1813 đỗ Hương cống làm quan dưới ba triều Gia Long, Minh Mạng, Thiệu Trị. 1842 vào mùa đông được sung làm Kinh Lược đại thần, nhận việc quân toàn Nam kỳ. Giống như người cha nuôi, Lê Văn Đức là bậc nho tướng, ngoài việc binh lại có tài văn chương, họa vần thơ với Minh Mạng, soạn Hưng Hóa tích gồm 25 văn kiện ngoại giao giữa Việt Nam và Trung Hoa, năm Minh Mạng thứ 12 (Thanh Đạo Quang thứ 11 - 1831), trao đổi về việc quân Thanh xâm phạm biên giới Việt Nam ở trấn Hưng Hóa, một số tác phẩm văn xuôi... Sau 1817, gia tộc Tiền Quân phân tán, Lê Văn Đức tuy là quan sang, nhưng mỗi khi tuế, thời, giỗ, tết, đều đến đốt hương làm lễ. Hoặc có người bảo nên lánh xa hình tích, Đức bảo rằng: "Ta tự hỏi lòng ta thôi, há nên vì cớ hiềm nghi, mà quên ơn người cha nuôi ư?", ai nghe nói cũng kính phục** [^](#cite_ref-20) [^](#cite_ref-21) *Đại Nam Liệt Truyện*, Chính Biên-Sơ Tập, quyển 21, trang 419 **Theo Phan Thúc Trực - Quốc Sử Di Biên - NXB VHTT 2009 - NXB KHXH 2010** [^](#cite_ref-22) **Trần Bá Lãm(1757-1815): tác giả La Thành Cổ Tích Vịnh.** [^](#cite_ref-23) **Theo Hoàng Việt Địa Dư Chí của Phan Huy Chú, quyển 1, tờ 18, núi Nùng ở giữa thành, triều Lý đóng đô lấy núi Nùng làm đài Chính Điện, đến đời Lê làm điện Kính Thiên... vết tích núi Nùng hiện nay vẫn còn, nơi nền nhà điện Kính Thiên xưa đó là những con rồng đá ở thềm chín bậc. Từ trước, núi Nùng được xem là biểu tượng của Thăng Long và thường được nhắc cùng với sông Nhị để chỉ kinh đô Đại Việt.** [^](#cite_ref-24) **trong "Hà Thành Kim Tích Khảo", học giả Lê Dư, đầu thế kỷ 20, viết: Hồi đầu triều Nguyễn quan Tổng trấn Quận công từng dựng thêm một tòa Khuê Văn Các trong cửa Nghi Môn, kiểu dáng đoan nhã. Trước gác là giếng vuông Thiền Quang, giếng bên phải và bên trái có đường nước thông nhau, bắc hai cầu song song.** [^](#cite_ref-25)
## Xem thêm[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=16) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=16)]
|
|![]()
[Wikisource](/wiki/Wikisource)có các tác phẩm gốc nói đến hoặc của:
## Tham khảo[
[sửa](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&veaction=edit&vesection=17) | [sửa mã nguồn](/w/index.php?title=Nguy%E1%BB%85n_V%C4%83n_Th%C3%A0nh&action=edit§ion=17)] [Đại Nam liệt truyện](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Nam_li%E1%BB%87t_truy%E1%BB%87n)- Quốc Sử Quán Triều Nguyễn - Viện sử học Việt Nam - NXB Thuận Hóa, 2006 [Đại Nam thực lục](/wiki/%C4%90%E1%BA%A1i_Nam_th%E1%BB%B1c_l%E1%BB%A5c)- Quốc Sử Quán triều Nguyễn - Viện sử học Việt Nam - NXB Giáo Dục, 2004 [Việt Nam sử lược](/wiki/Vi%E1%BB%87t_Nam_s%E1%BB%AD_l%C6%B0%E1%BB%A3c)- [Trần Trọng Kim](/wiki/Tr%E1%BA%A7n_Tr%E1%BB%8Dng_Kim)- NXB Trung Tâm Học Liệu, 1971 [Quốc Văn trích diễm](/w/index.php?title=Qu%E1%BB%91c_V%C4%83n_tr%C3%ADch_di%E1%BB%85m&action=edit&redlink=1)- [Dương Quảng Hàm](/wiki/D%C6%B0%C6%A1ng_Qu%E1%BA%A3ng_H%C3%A0m)- NXB Bốn Phương, 1950 [Lược khảo Hoàng Việt luật lệ](/w/index.php?title=L%C6%B0%E1%BB%A3c_kh%E1%BA%A3o_Ho%C3%A0ng_Vi%E1%BB%87t_lu%E1%BA%ADt_l%E1%BB%87&action=edit&redlink=1)- Nguyễn Q.Thắng - NXB Văn Hóa Thông Tin Hà Nội, 2002
- Tự Điển Nhân Vật Lịch Sử - Nguyễn Q.Thắng, Nguyễn Bá Thế - NXB Tổng Hợp Thành phố Hồ Chí Minh, 2005
- Sổ tay văn hóa Việt Nam - Đặng Đức Siêu - NXB Lao Động, 2005
- Ý kiến của nhà văn
[Sơn Nam](/wiki/S%C6%A1n_Nam_(%C4%91%E1%BB%8Bnh_h%C6%B0%E1%BB%9Bng))
- Tài liệu Đình Tân An - Phan Thanh Đào - Bảo tàng Bình Dương
[Lần Theo Dấu Xưa](/w/index.php?title=L%E1%BA%A7n_Theo_D%E1%BA%A5u_X%C6%B0a&action=edit&redlink=1)- Nguyễn Khắc Thuần - NXB Giáo Dục, 2004
- Án Xưa Tích Cũ - Lê Đức Hạnh, Hoàng Khôi, Lê Huy Trâm, Lê Văn Đình - NXB Tổng Hợp Đồng Nai
[Lược Khảo Lịch Sử Văn Học Việt Nam](/w/index.php?title=L%C6%B0%E1%BB%A3c_Kh%E1%BA%A3o_L%E1%BB%8Bch_S%E1%BB%AD_V%C4%83n_H%E1%BB%8Dc_Vi%E1%BB%87t_Nam&action=edit&redlink=1)- Bùi Đức Tịnh
- Hà Nội Xưa và Nay, Vũ Tuân Sán, NXB Hội Nhà Văn, 2007
- Lịch sử Gia Định Sài Gòn trước 1802, Cao Tự Thanh, NXB Tổng Hợp Thành phố Hồ Chí Minh, 2007
- Ấn Chương Việt Nam Thời Nguyễn, Nguyễn Công Việt, Viện khoa học xã hội Việt Nam - Viện nghiên cứu Hán Nôm, NXB Khoa Học Xã Hội, 2005
[Chén rượu rót đầu ghềnh của tiền quân Nguyễn Văn Thành - Nguyễn Phúc Vĩnh Ba - Tạp chí Văn Hóa Phật Giáo, 2011](http://vanhoaphatgiaoblog.com/nhan-vat/chen-ruou-rot-dau-ghenh-cua-tien-quan-nguyen-van-thanh.html) [Đại Nam Liệt Truyện](/w/index.php?title=%C4%90%E1%BA%A1i_Nam_Li%E1%BB%87t_Truy%E1%BB%87n&action=edit&redlink=1)- Chính Biên - Nhị Tập- Viện Sử học Việt Nam - NXB Thuận Hóa, 2005 [Văn học Hán Nôm ở Sài Gòn - Gia Định](/w/index.php?title=V%C4%83n_h%E1%BB%8Dc_H%C3%A1n_N%C3%B4m_%E1%BB%9F_S%C3%A0i_G%C3%B2n_-_Gia_%C4%90%E1%BB%8Bnh&action=edit&redlink=1)- Chủ biên Cao Tự Thanh - Hoàng Mai - NXB Văn Hóa - Văn Nghệ, 2011
|
|

X-Cache: cp1065 miss (0), cp1055 frontend miss (0)