Paus Pius XII (Latin: Pius PP. XII), nama lair Eugenio Maria Giuseppe Giovanni Pacelli () punika ngasta kalungguhan Paus Gréja Katulik Roma wiwit tanggal 2 Maret 1939 dumugi 9 Oktober 1958. Panjenenganipun ngasta kalungguhan minangka paus ka-260.

Sadèrèngipun kapilih minangka Sri Paus, Pacelli punika satunggiling sekretaris Sacra Congregatio pro Negotiis Ecclesiasticis Extraordinariis, Nuncio Apostolik, lan Sekretariat Negara Tahta Suci. Tugasipun inggih punika damel prajanjian-prajanjian kaliyan nagari-nagari Éropa lan Amérika Latin, kalebet Reichskonkordat kaliyan tokoh Jerman ingkang misuwur. Wekdal kapamimpinanipun ing salebetipun Gréja Katulik Roma salaminipun Perang Donya II dados topik kontrovèrsi sajarah ingkang kelampahan dumugi dinten punika.

Sasampunipun mangsa perang, Pius XII mbiyantu upados-upados pambangunan malih Éropa sarta nganjuraken katentreman lan parukunan malih, ingkang njangkep pamaringan kawicaksanan-kawicaksanan ingkang lunak dhumateng nagari-nagari ingkang risak amargi perang lan pamanunggalan Éropa. Gréja ingkang ngrembaka subur ing Kilèn nglampahi panindhesan awrat lan déportasi massal ing Wétan. Awit panentanganipun, sarta cawé-cawénipun salebetipun pilihan umum Italia taun 1948, panjenenganipun misuwur minangka lawan Kuminisme ingkang gigih. Panjenenganipun napakastani tigang ndasa concordat lan prajanjian diplomatik.

Pius XII punika salah satunggil saking kalih paus (sesarengan Paus Pius IX) ingkang migunakaken infalibilitas kapausan ex cathedra kanggé njelasaken dogma Pangangkatan Badan Bundha Maria dhumateng Swarga, kados déné ingkang dipunnyatakaken salebetipun konstitusi apostolik Munificentissimus Deus. Magisteriumipun ngambah mèh 1.000 pidhato lan giyaran radio. Panjenenganipun nerbitaken sekawan ndasa satunggal layang ènsiklik, kalebet ing antawisipun Mystici Corporis Christi "Gréja minangka Badan Kristus", Mediator Dei prakawis réformasi liturgi, lan Humani Generis Redemptionem prakawis sipat Gréja dhumateng téologi lan évolusi. Panjenenganipun mbisak kamayoritasan tiyang Italia salebetipun Kolegium para Kardhinal lumantar Konsistorium Agung-ipun nalika taun 1946. Prosès kanonisasinipun sampun dumugi ing tahap "ingkang patut dipunmulyakaken" nalika tanggal 2 September 2000 nalika mangsa kapemimpinan Paus Yohanes Paulus II.

Pranala njaba 
Critical Online Edition of the Nuncial Reports of Eugenio Pacelli (1917–1929)

Paus
Artikel mawa basa krama
Lair 1876