Omah adat Jawa sing umum ditepungi ya iku omah utawa omah sing duwé gagrag arsitèktur joglo, saliyané iku uga ana omah sing diyasa nganggo gagrag arsitèktur liya,  kaya ta: limas, dara gepak, joglo trajumas, lan yasan liya upamané sasana suka.

Omah adat Jawa sing isih pepak lan nduwé aji-aji budaya Jawa ya iku sing nduwé 3 pérangan yasan, saka ngarep ana pendhapa sing diapi 2 yasan liya sing rada cilik lan mapan rada ing arepan yasan pendhapa. Pérangan tengah ana pringgitan lan pérangan mburi dhéwé ana dalem.

Omah ing désa-désa lan padunung lumrahé tunggal lan diyasa nganggo gagrag arsitèktur dara gepak. Wangunan iku béda karo yasan gaya saiki utawa asring diarani 'omah prasaja'.

Pérangan
Pendhapa: diapit Pengrawit apitan lan Tajuk mangkurat
Pringgitan ing tengah-tengah
Dalem ageng utawa dalem: sing dipérang manèh dadi 3 pérangan ya iku: Senthong kiwa, Senthong tengah lan Senthong tengen
Gandhok lan pawon
azzz

Gaya arsitèktur
 Joglo (payon joglo)
 Limasan (payon limas)
 Kampung (payon pelana)
 Panggang Pe
 Mesjidan/Tajugan

Jinis-jinis omah Joglo:
 Joglo Lawakan
 Joglo Sinom
 Joglo Jompongan
 Joglo Pangrawit
 Joglo Mangkurat
 Joglo Hageng
 Joglo Semar Tinandhu

Jinis-jinis omah Limasan 
 Limasan Lawakan
 Limasan Gajah Ngombe
 Limasan Gajah Njerum
 Limasan Apitan
 Limasan Pacul Gowang
 Limasan Cere Gancet
 Limasan Trajumas
 Limasan Gajah Mungkur
 Limasan Klabang Nyander
 Limasan Lambang Teplok
 Limasan Semar Tinandu
 Limasan Lambang Sari
 Limasan Semar Pinondhong, conto Bangsal Kama, Kraton Cirebon

Jinis-jinis omah Kampung:
 Kampung Pokok
 Kampung Trajumas
 Kampung Pacul Gowang
 Kampung Srotong
 Kampung Cere Gancet
 Kampung Gotong Mayit
 Kampung Semar Pinondhong
 Kampung Apitan
 Kampung Gajah Njerum
 Kampung Gajah Ngombe
 Kampung Doro Gepak
 Kampung Klabang Nyander
 Kampung Jompongan Lambang Teplok Semar Tinandhu (kangggo tobong kapur)
 Kampung Lambang Teplok (kanggo gudang genteng)

Jinis-jinis omah Panggang Pe:
 Panggang Pe Pokok
 Panggang Pe Trajumas
 Panggang Pe Empyak Setangkep
 Panggang Pe Gedhang Selirang
 Panggang Pe Gedhang Setangkep
 Panggang Pe Cere Gancet
 Panggang Pe wujud kios
 Panggang Pe Kodokan (jengki)
 Panggang Pe Barengan
 Panggang Pe Cere Gancet

Jinis-jinis omah Mesjidan/Tajugan:
 Mesjidan Cungkup Pokok
 Mesjidan Lawakan (langgar)
 Mesjidan Lambang Teplok, conto: Bangsal Gianyar, Bali
 Mesjidan payung agung (meru), susun 3 kanggo rakyat, 5 sentana (kulawarga) raja, 7 pangeran, 11 raja, conto Pamujaan Besakih, Bali
 Tajug Tawon Boni, conto: Bangsal Pajajaran
 Tajug Tiang Satu Lambang Teplok, conto: Masjid rakyat Gombong
 Tajug Semar Sinongsong Lambang Teplok, conto: Langgar Kecil Kraton Cirebon
 Tajug Pendawa, contoh: Kraton Cirebon
 Tajug Lambang Gantung, conto: Bangsal Ponconiti Kraton Yogyakarta
 Tajug Lambangsari, conto: Bangsal Pertemuan para Wali, Gunung Sembung
 Tajug Lawakan Lambang Teplok, conto: Pasarean Suwargan, Imogiri
 Tajug Semar Tinandhu, Dukuh, Yogyakarta
 Tajug Semar Sinongsong Lambang Gantung, conto: Masjid Soko Tunggal (gabungan Pajajaran lan Sultan Agungan, Taman, Kraton Yogyakarta
 Tajug Ceblokan Lambang Teplok, Masjid Agung Yogyakrata
 Tajug Mangkurat, Bangsal Witono, Kraton Yogyakarta
 Tajug Sinom Semar Tinandhu, Lawang Sanga-sanga, Kraton Cirebon

Pérangan omah

Dhasaran
Utawa diarani bebatur
 Jobin
 Jogan
 Ompak

Ragangan
 Saka
 Blandar
 Cathok
 Pengeret
 Ander

Payon
 Empyak
 Memolo
 Kili
 Bahu Danyang
 Untu Cakil
 Gendheng
 Wuwung
 Talang

Panutup
 Gebyog
 Lawang
 Cendela
 Tutup Keong

Uga delengen 
Kraton
Dara gepak
Sasono suko

Gladri

Jawa
Budaya Jawa
Arsitektur Jawa
Omah adat Jawa