Sumber: Informasi babagan Wewelak Justinian asalé saka Wikipedia (Plague of Justinian) lan saka pirang-pirang babad, sing paling menarik yaiku "Sejarah Ecclesiastical" dening John of Ephesus (dikutip ing Chronicle of Zuqnin by Dionysius of Tel-Mahre, part III). Kanggo sing pengin ngerti luwih akeh babagan wabah iki, aku nyaranake maca babad iki lan kutipan saka „History of the Wars” dening Procopius. Informasi babagan fenomena iklim utamane saka Wikipedia (Volcanic winter of 536). Kanggo sing luwih kasengsem ing topik iki, aku bisa menehi rekomendasi video: The Mystery Of 536 AD: The Worst Climate Disaster In History. Bagean ing tiba saka meteorit adhedhasar informasi saka video: John Chewter on the 562 A.D. Comet, uga saka artikel sing diterbitake ing situs web falsificationofhistory.co.uk lan self-realisation.com.
Ing sajarah Abad Pertengahan, sadurunge epidemi Black Death, sampeyan bisa nemokake macem-macem cataclysms lan catastrophes skala lokal. Sing paling gedhé yaiku wabah cacar ing Jepang (735–737 M), sing matèni antara 1 nganti 1,5 yuta wong.(ref.) Nanging, kita nggolek bencana global, yaiku, sing kena pengaruh ing pirang-pirang papan ing saindenging jagad lan sing katon ing macem-macem bencana alam. Conto bencana sing nyebabake sawetara bawana bebarengan yaiku Wewelak Justinian. Sajrone wabah iki, lindhu gedhe banget dumadi ing macem-macem wilayah, lan iklim dumadakan adhem. Penulis abad kaping 7 John bar Penkaye percaya yen paceklik, lindhu, lan pageblug minangka tandha-tandha pungkasaning jagad.(ref.)
Donya Bizantium ing puncak kekaisaran, miturut Justinian I (527–565 M)
Wewelak
Wewelak Justinian iku sawijining penyakit nular sing disebabake dening bakteri Yersinia pestis. Nanging, galur Yersinia pestis sing tanggung jawab kanggo pandemi wabah kapindho (Black Death) dudu turunan langsung saka galur Wewelak Justinianik. Miturut sumber kontemporer, wabah wabah wiwit ing Nubia, ing tapel wates kidul Mesir. Infeksi kasebut nyerang kutha pelabuhan Romawi ing Pelusium ing Mesir ing taun 541 lan nyebar menyang Alexandria lan Palestina sadurunge ngrusak ibukutha Bizantium, Konstantinopel, ing taun 541–542, lan banjur nyerang Eropa liyane. Infeksi kasebut tekan Roma ing 543 lan Irlandia ing 544. Wabah iki tetep ana ing Eropah Lor lan Semenanjung Arab nganti taun 549. Miturut para sejarawan wektu iku, Wewelak Justinianik meh ana ing saindenging jagad, tekan Asia tengah lan kidul, Afrika Lor, Arab, lan Eropa nganti tekan Denmark lan Irlandia. Wewelak kasebut dijenengi miturut kaisar Bizantium Justinian I, sing kena penyakit kasebut nanging pulih. Ing jaman semana, pandemi iki diarani Kematian Agung.
Sejarawan Bizantium sing paling misuwur, Procopius, nulis manawa penyakit lan pati sing digawa ora bisa dihindari lan ana ing ngendi-endi:
Ing wektu iku ana pageblug kang njalari sakabehing manungsa tekan tumpes. … Diwiwiti saka wong Mesir sing manggon ing Pelusium. Banjur pecah lan pindhah menyang siji arah menyang Alexandria lan liyane Mesir, lan ing arah liyane menyang Palestina ing wates Mesir; lan saka ing kono banjur nyebar ing salumahing bumi.
Procopius saka Kaisarea
The Persian Wars, II.22
Ora mung manungsa sing dadi korban wabah. Kewan uga kena penyakit kasebut.
Kita uga nyumurupi manawa pageblug gedhe iki uga nuduhake pengaruhe marang kewan, ora mung ing kéwan domestik nanging uga ing alam bébas, lan uga ing reptil ing bumi. Siji bisa ndeleng sapi, asu lan kewan liyane, malah tikus, kanthi tumor abuh, disabetake lan mati. Mangkono uga kewan galak bisa ditemokake kanthi ukara sing padha, disabetake lan mati.
Yohanes saka Éfesus
dipetik ing Chronicle of Zuqnin by D.T.M., p. III
Sawijining sarjana Siria abad kaping 6, Evagrius, nggambarake macem-macem bentuk wabah:
Wewelak iku kerumitan penyakit; kanggo, ing sawetara kasus, commencing ing sirah, lan Rendering mripat getih lan pasuryan abuh, iku mudhun menyang tenggorokan, lan banjur numpes sabar. Ing liyane, ana efflux saka usus; ing liyane buboes kawangun, ngiring dening mriyang kasar; lan kang nandhang sangsara mati ing mburi dina kapindho utawa katelu, padha karo sehat ing nduwèni kakuwasan mental lan raga. Liyane mati ing kahanan delirium, lan sawetara amarga pecah saka carbuncles. Kasus kedadeyan ing ngendi wong, sing wis diserang sepisan lan kaping pindho lan wis pulih, mati kanthi kejang sakteruse.
Evagrius Scholasticus
Ecclesiastical History, IV.29
Procopius uga nulis manawa penyakit sing padha bisa ditindakake kanthi cara sing beda banget:
Lan penyakit iki tansah diwiwiti saka pesisir, lan saka ing kono munggah menyang pedalaman. Lan ing taun kapindho tekan Byzantium ing tengah musim semi, ing ngendi aku manggon ing wektu kasebut. (…) Lan penyakit kasebut nyerang kanthi cara ing ngisor iki. Dheweke ngalami demam dadakan (…) kaya ngono (…) nganti ora ana wong sing kena penyakit kasebut bakal mati. Nanging ing dina sing padha ing sawetara kasus, ing liyane ing dina sabanjuré, lan ing liyane ora sawetara dina mengko, dadi gedhe bubonic berkembang. (…) Nganti wektu iki, kabeh kedadeyan kanthi cara sing padha karo kabeh sing nandhang penyakit kasebut. Nanging wiwit iku beda banget ditandhani dikembangaké. (…) Amarga ana koma sing jero, karo liyane delirium kasar, lan ing salah siji kasus padha nandhang gejala karakteristik saka penyakit. Tumrape wong kang koma padha lali marang sapa wae kang padha kenal lan kaya-kaya tansah turu. Lan yen ana wong sing ngrawat wong-wong mau, dheweke bakal mangan tanpa tangi, nanging ana sing ora digatekake, lan wong-wong mau bakal mati langsung amarga kekurangan rezeki. Nanging wong-wong sing dicekel delirium ngalami insomnia lan dadi korban imajinasi sing kleru.; amarga padha curiga yen wong-wong padha teka arep nyirnakake wong-wong mau, banjur padha bungah-bungah lan mlayu-mlayu mabur, sambat-sambat kanthi sora. (…) Pati teka ing sawetara kasus langsung, ing liyane sawise akeh dina; lan karo sawetara awak nyuwil metu karo pustules ireng kira-kira gedhene kaya lentil lan wong-wong iki ora urip malah siji dina, nanging kabeh succumed pati langsung. Akeh uga muntah getih tanpa sabab sing katon lan langsung nyebabake pati.
Procopius saka Kaisarea
The Persian Wars, II.22
Procopius nyathet yen ing puncake, wabah kasebut mateni 10.000 wong ing Konstantinopel saben dina. Sarehne ora cukup urip kanggo ngubur wong mati, mayit numpuk ing awang-awang, lan kabeh kutha mambu wong mati. Sawijining saksi mata liyane yaiku Yohanes saka Efesus, sing ndeleng tumpukan mayit sing nggegirisi iki lan nangis:
Kanthi luh apa aku kudu nangis nalika iku, dhuh kekasihku, nalika aku ngadeg ngawasi tumpukan kasebut, kebak rasa medeni lan medeni sing ora bisa diucapake? Apa desahan sing wis cukup kanggo aku, panguburan apa? Apa patah hati, tangisan apa, kidung lan kidung apa sing bakal nyukupi kanggo kasangsaran ing wektu iku tumrap wong-wong sing dibuwang ing tumpukan gedhe; padha suwèk, padha goroh, wetengé padha bosok lan ususé mili kaya kali ing sagara? Kadospundi manahipun tiyang ingkang nyumurupi prakawis-prakawis punika, ingkang boten saged dipunbandingaken, boten saged bosok wonten ing batinipun, dene perangan-perangan sanesipun boten saged larut sesarengan kaliyan piyambakipun, senajan taksih gesang, saking lara, sesambat pait lan saka laments panguburan sedih, wis katon rambute putih saka wong tuwa sing wis kesusu kabeh dina saksampune kasugihaning jagad lan sampun kepéngin ngumpulaken sarana lan nunggu panguburan ingkang agung lan mulya ingkang dipun siapaken déning ahli warisipun, ingkang sapunika sampun katumpangan, rambut ingkang putih punika sapunika dipun najisaken kanthi nanah para ahli warisipun..
Kanthi luh apa aku kudu nangis kanggo bocah-bocah wadon enom ayu lan prawan sing ngenteni riyaya pengantin bungah lan larang regane adorned sandhangan wedding, nanging saiki lying diudani wuda, lan najis karo reged wong mati liyane, nggawe sesawangan lan pait; ora malah ing kuburan, nanging ing lurung-lurung lan pelabuhan; mayite padha diseret ana ing kono kaya mayit asu;
- bayi sing ditresnani dibuwang ing kelainan, nalika wong-wong kang padha nunggang ing prau padha nyekel lan diuncalake saka kadohan kanthi medeni banget;
— nom-noman sing nggantheng lan bungah, saiki dadi surem, sing dibuwang, siji ing sangisore liyane, kanthi cara sing medeni;
- wanita mulya lan resik, mulya ing pakurmatan, kang lungguh ing bedchambers, saiki cangkeme abuh, amba mbukak lan gaping, kang numpuk ing tumpukan nggegirisi, wong kabeh umur lying sujud; sakehing status sosial padha tumungkul lan katumpes, sakehing pangkat padha dhesek-dhesek, ing sawijine pamerasaning bebenduning Allah, kaya kewan, ora kaya manungsa.
Yohanes saka Éfesus
dipetik ing Chronicle of Zuqnin by D.T.M., p. III
Korban pageblug
Miturut babad sajarah Irlandia abad pertengahan, 1/3 saka populasi donya mati amarga pandemi.
AD 543: Wewelak universal sing luar biasa ing saindenging jagad, sing nyirnakake bagean katelu sing paling mulya saka umat manungsa.
Annals of the Four Masters
Ing endi wae wabah kasebut liwat, bagean sing luwih gedhe saka populasi sing tiwas. Ing sawetara desa, ora ana sing slamet. Dadi ora ana sing ngubur mayit. Yohanes saka Éfésus nulis nèk ing Konstantinopel 230.000 wong mati diétung sakdurungé ora ngétung merga korbané akèh banget. Ing kutha gedhe iki, ibukutha Byzantium, mung sawetara wong sing bisa slamet. Jumlah korban global ora mesthi. Para sejarawan ngira manawa pandemi wabah pisanan nyebabake 15-100 yuta wong liwat rong abad kambuh, sing cocog karo 8-50% saka populasi donya.
lindhu
Kaya sing kita ngerti, Black Death ana hubungane karo lindhu. Pola iki uga diulang ing kasus Wewelak Justinianik. Uga ing wektu iki wabah kasebut didhisiki dening akeh lindhu, sing banget ganas lan tahan suwe sajrone periode kasebut. Yohanes saka Éfésus njlèntrèhaké bencana iki kanthi rinci.
Nanging, ing taun sadurunge pageblug, lindhu lan gumeter abot sing ora bisa digambarake kedadeyan kaping lima sajrone kita manggon ing kutha iki [Konstantinopel]. Iki kedadeyan ora cepet kaya kelip-kelip mripat lan sementara, nanging tetep suwe nganti pangarep-arep urip wis entek saka kabeh manungsa, amarga ora ana longkangan sawise liwati saben lindhu kasebut.
Yohanes saka Éfesus
dipetik ing Chronicle of Zuqnin by D.T.M., p. III
Cathetan panulis sejarah nuduhake, yen iki dudu lindhu biasa, sing kedadeyan saka wektu kanggo wektu. Gempa iki dawa banget lan nutupi wilayah sing wiyar. Mbokmenawa kabeh piring tektonik dipindhah ing proses kasebut.
Ing taun 526 Masehi, lindhu ngguncang Antiokhia lan Suriah (wilayah) ing Kakaisaran Bizantium. Lindhu kasebut diterusake kanthi geni sing ngrusak bangunan liyane. Kacarita ana udan geni sing tiba, lan kutha Antiokhia dadi rusak lan sepi. Babagan acara iki ditemokake ing babad John Malalas:
Ing taun kaping 7 lan sasi kaping 10 pamarentahan, Antiokhia Agung Siria ambruk amarga bebendune Gusti Allah. Iku karusakan kaping lima, sing dumadi ing sasi Artemisios, yaiku Mei, tanggal 29, jam enem. … Musim gugur iki gedhe banget nganti ora ana ilat manungsa sing bisa nggambarake. Ida Sang Hyang Widi Wasa sajeroning karahayuan Ida Sang Hyang Widi Wasa nenten nesu ring wong-wong Antiokhia, santukan Ida Sang Hyang Widi Wasa raris nglawan wong-wong punika, tur mrentahang anake sane kakubur ring sajeroning genah-genah miwah sane ngerang-erang ring siti. Swara geni ngebaki hawa lan murub kaya kilat. Ing kono ditemokake malah kobong lan spurting lemah, lan batu bara sing dibentuk saka lemah. Wong-wong sing mlayu nemoni geni lan wong-wong sing ndhelik ing omah-omah wis mati. … Elek lan aneh pandelengan padha kanggo katon: geni tiba mudhun saka langit ing udan, lan kobong udan tiba, geni poured ing udan, lan tiba minangka geni, soaking menyang bumi minangka tiba. Lan Antiokhia sing tresna marang Kristus dadi sepi. … Ora ana omah siji, utawa omah apa wae, utawa kios ing kutha sing tetep ora rusak. … Saka lemah wis dibuwang munggah kaya wedhi segara, kang wis strewn ing lemah, kang wis Kelembapan lan mambu banyu segara. … Sawisé kutha iku ambruk, ana lindhu liya-liyané sing gedhé, sing wiwit dina kuwi diarani wektu mati, sing suwéné setaun setengah..
John Malalas
The Chronicle of J.M., book XVII
Miturut panulis babad, iku ora mung lindhu. Ing wektu sing padha, watu geni padha tiba saka langit lan nempel ing lemah. Ing sawijining panggonan bumi kobong (watu padha lebur). Ora mungkin ana gunung geni, amarga ora ana gunung geni aktif ing wilayah iki. Wedhi diusir saka lemah. Bisa uga saka celah-celah sing dibentuk nalika lindhu. Iki mbokmenawa minangka lindhu paling tragis ing abad pertengahan. Ana 250.000 korban ing Antioki wae.(ref.) Elinga yen ing jaman iku ana 40 kaping luwih sithik wong ing donya tinimbang saiki. Yen bencana kaya ngono saiki kedadeyan, mung ing sawijining kutha 10 yuta wong bakal mati.
Penulis sejarah nulis manawa lindhu ing Antiokhia nyebabake pirang-pirang gempa ing saindenging wilayah sing suwene setaun setengah. Sajrone "jaman pati", kaya sing diarani periode iki, kabeh kutha utama ing Timur Cedhak lan Yunani kena pengaruh.
Lan lindhu numpes Antiokhia, kutha pisanan ing Wétan, lan Seleukia sing cedhak karo, uga kutha paling misuwur ing Kilikia, Anazarbus. Lan jumlah wong sing tiwas bebarengan karo kutha-kutha iki, sapa sing bisa ngitung? Lan siji bisa nambah menyang dhaftar Ibora lan uga Amasia, kang kasempatan dadi kutha pisanan ing Pontus, uga Polybotus ing Frigia, lan kutha kang Pisidians disebut Philomede, lan Lychnidus ing Epirus, lan Korintus; kabeh kutha kang wiwit jaman kuna wis paling padhet pedununge. Kanggo kabeh kutha iki ing wektu iki bakal dirusak dening lindhu lan pedunung meh kabeh numpes karo wong-wong mau. Lan sakwisé kuwi ana pageblug uga, sing wis dakcritakake sadurunge, sing nggawa kira-kira setengah saka populasi sing isih urip.
Procopius saka Kaisarea
The Secret History, XVII.41-44
Maca tembung Procopius, bisa uga ana kesan yen wabah kasebut teka sanalika sawise lindhu Antiokhia. Nanging, miturut versi resmi sejarah, loro acara kasebut beda-beda 15 taun. Iki katon rada curiga, mula kudu dipriksa saka ngendi asale saka lindhu lan apa wis ditemtokake kanthi bener.
Justinian I
Miturut sejarawan, lindhu Antiokhia dumadi nalika tanggal 29 Mèi 526 M, nalika pamaréntahan Justin I. Kaisar iki mrentah wiwit tanggal 9 Juli 518 M, nganti dina séda, yaiku 1 Agustus 527 M. Ing dina iku dheweke diganti dening ponakane kanthi jeneng sing padha - Justinian I, sing mrentah suwene 38 taun sabanjure. Dinasti sing asalé saka loro kaisar kasebut diarani dinasti Justinian. Lan iki jeneng rada aneh, considering kasunyatan sing pisanan saka Dinasti iki Justin. Apa ora kudu kasebut dinasti Justin? Jeneng dinasti kasebut mbokmenawa asale saka kasunyatan manawa Justin uga diarani Justinian. Yohanes saka Efesus, contone, nyebat kaisar pisanan iki Yustinianus Sepuh. Dadi Justin lan Justinian jeneng sing padha. Iku gampang kanggo bingung loro kaisar.
John Malalas njlèntrèhaké karusakan Antiokhia ing konteks pamaréntahan kaisar, sing diarani Justin. Nanging judhul bab ing ngendi dheweke nulis iki yaiku: "Akun babagan 16 taun Czar Justinian".(ref.) Kita weruh manawa Justinian kadhangkala disebut Justin. Dadi, ing sangisore kaisar endi lindhu iki kedadeyan? Para sejarawan setuju yen nalika jamane Sang Sepuh. Nanging masalahe yaiku dheweke mung mrentah mung 9 taun, mula penulis babad ora bisa nulis babagan 16 taun pertama pamarentahane. Mula lindhu kuwi mesthi kedadean nalika jamane Kaisar. Nanging ayo priksa manawa iki pancen bener.
Penulis babad nyerat bilih lindhu punika kadadosan ing tanggal 29 Mei, ing taun kaping 7 lan sasi kaping 10 pamarentahanipun kaisar. Jalaran Justin I wiwit jumeneng nata ing tanggal 9 Juli 518, taun kapisan paprentahane nganti 8 Juli 519. Manawi dietang taun-taun paprentahanipun ingkang berturut-turut, pratelanipun taun kaping kalih paprentahanipun ngantos 520, kaping tiga. nganti 521, kaping papat dadi 522, kaping lima dadi 523, kaping enem dadi 524, lan kapitu nganti 8 Juli 525. Dadi, yen lindhu ana ing taun kapitu pamarentahane Justin, iku bakal dadi taun 525. sejarawan teka karo taun 526? Pranyata para sejarawan ora bisa ngetung sawetara taun kanthi bener! Lan padha ditrapake kanggo sasi. Wulan pisanan pamaréntahan Justin yaiku Juli. Dadi sasi kaping 12 paprentahane yaiku Juni, tanggal 11 Mei, lan tanggal 10 April. Penulis babad kasebut kanthi cetha nulis manawa lindhu kasebut ana ing sasi kaping 10 pamarentahane lan kedadeyan ing wulan Mei. Wiwit sasi kaping 10 ing pamaréntahan Justin yaiku April, lindhu iki ora bisa kedadeyan nalika pamaréntahané! Nanging yen kita nganggep manawa ana hubungane karo Yustinianus sing wiwit mrentah ing wulan Agustus, mula sasi kaping 10 pamarentahan bakal dadi Mei. Saiki kabeh ana ing panggonane. Lindhu kasebut dumadi nalika pamaréntahan Yustinianus, ing taun kaping 7 lan sasi kaping 10 pamaréntahané, yaiku tanggal 29 Mei 534.. Pranyata bencana kasebut kedadeyan mung 7 taun sadurunge wabah wabah kasebut. Kula kinten lindhu menika sengaja dipununduraken ing jaman rumiyin supados boten nggatosaken bilih kalih bencana menika caket kaliyan setunggalipun saha raket.
Nganti sampeyan miwiti nliti sajarah dhewe, bisa uga kaya sejarah minangka lapangan kawruh sing serius lan para sejarawan minangka wong sing serius sing bisa ngetung nganti sepuluh paling ora uga bocah-bocah TK. Sayange, iki ora kedadeyan. Para sejarawan ora bisa utawa ora gelem ngerteni kesalahan sing prasaja kasebut. Kanggoku, sejarah wis ilang kredibilitase.
Saiki ayo pindhah menyang lindhu liyane, lan padha kuat banget nalika iku. Ing wilayah sing saiki diarani Turki, lindhu nyebabake longsor gedhe sing ngowahi dalane kali.
Bengawan Efrat sing gedhé diblokir ing sadhuwure wilayah Claudia sing madhep Kapadokia, ing sandhinge desa Prosedion. Sawijining gunung gedhe mudhun lan gunung-gunung ing kono dhuwur banget, sanajan wis cedhak, nanging mudhun, iku ngalangi ilining kali ing antarane rong gunung liyane. Kahanane kaya mangkono nganti telung dina telung bengi, banjur kali iki mili mundur menyang Armenia lan bumi kebanjiran. lan desa-desa padha klelep. Iku nyebabake karusakan akeh, nanging ing hilir kali kasebut dadi garing ing sawetara panggonan, suda lan dadi lemah. Banjur wong-wong saka pirang-pirang desa padha ngumpul ing pandonga lan layanan lan akeh salib. Wong-wong mau teka kanthi sedhih, luh luh lan gumeter banget nggawa padupan lan menyan sing diobong. Padha kurban ekaristi luwih munggah ing gunung sing wis ngalangi aliran kali ing tengah. Sawisé iku, kali iki alon-alon surut kanggo ngasilake bukaan, sing pungkasane dumadakan njeblug lan massa banyu metu lan mili mudhun.. Jawa 1994: Ing wetan kabèh nganti tekan ing pawai Pèrsi, nggegirisi banget, amarga akèh désa, wong lan kewan kebanjiran, uga sakehing barang kang ana ing dalané banyu sing tiba-tiba. Akeh komunitas sing rusak.
Yohanes saka Éfesus
dipetik ing Chronicle of Zuqnin by D.T.M., p. III
Ing Moesia (Serbia saiki), lindhu kasebut mbentuk retakan ageng sing ngubengi bagean gedhe kutha kasebut.
Kutha iki, Pompeiopolis, ora mung katumpes kaya kutha-kutha liyané, amarga ana lindhu gedhé, nanging uga ana pratandha sing nggegirisi, nalika bumi dumadakan mbukak lan uga ambruk, saka sisih siji menyang sisih liya.: Separoning kutha dalah pendhudhuke ambruk lan diuntal ing jurang sing medeni lan medeni iki. Kanthi cara iki, wong-wong mau "turun menyang Sheol kanthi urip", kaya sing ditulis. Nalika wong-wong padha tiba ing jurang sing nggegirisi lan nggegirisi iki, lan diuntal menyang telenging bumi, swarane wong-wong padha gumuruh banget lan nggegirisi. saka ing bumi marang wong kang slamet, nganti pirang-pirang dina. Jiwane padha katindhes dening swarane wong-wong kang wus padha kacemplungake, kang njedhul saka ing telenging jagad, nanging padha ora bisa nulungi. Sawuse mangkono Sang Kaisar, sawise ngerti bab iku, banjur ngirim emas akeh, supaya padha bisa, yen bisa, bantuan wong-wong sing wis ditelan ing bumi. Nanging ora ana cara kanggo nulungi - ora ana nyawa siji-sijia sing bisa ditulungi. Emas kasebut diwènèhaké marang wong sing isih urip kanggo mulihake kutha-kutha liyané sing wis oncat lan dislametaké saka bencana medeni sing nggegirisi sing disebabake dening dosa kita.
Yohanes saka Éfesus
dipetik ing Chronicle of Zuqnin by D.T.M., p. III
Persis 30 sasi sawise Antiokhia dirusak kanggo pisanan (utawa kaping lima, yen kita count saka wiwitan kutha), iku numpes maneh. Wektu iki lindhu luwih ringkih. Senajan Antiokhia dirusak maneh, wektu iki mung 5.000 wong sing mati, lan kutha-kutha ing sakubenge ora kena pengaruh.
Rong taun sawisé ambruk kaping lima ing Antiokhia, iku digulingaké manèh, kaping enem, ing tanggal 29 November, Rebo, jam sepuluh. (…) Ing dina iku ana lindhu gedhe sajrone sajam. Ing pungkasan lindhu keprungu swara kaya gludhug gedhe, kuat lan dawa saka langit, dene saka ing bumi ana swara nggegirisi., kuat lan medeni, kaya saka bantheng bellowing. Bumi gonjang-ganjing lan gonjang-ganjing merga nggegirisi swara sing nggegirisi iki. Lan kabeh bangunan sing wis dibangun ing Antiokhia wiwit ambruk sadurungé, padha digempur lan razed menyang lemah. (…) Dadi, wong-wong ing kutha-kutha ing sakubenge, krungu bilai lan runtuhe kutha Antiokia, padha lungguh ing sedhih, lara lan sedhih. (…) Nanging, akeh sing isih urip, mlayu menyang kutha-kutha liyane lan ninggalake Antiokhia dadi sepi lan sepi. Ing gunung ing sadhuwure kutha, wong liya nggawe papan perlindungan karpet, jerami lan jala kanggo awake dhewe, lan urip ing mangsa kasangsaran musim dingin.
Yohanes saka Éfesus
dipetik ing Chronicle of Zuqnin by D.T.M., p. III
Ayo saiki nemtokake taun nalika bencana gedhe iki kedadeyan. Karusakan kaping pindho Antiokhia kedadeyan 2 taun sawise sing pertama, mula mesthine ana ing taun 536. Tanah longsor gedhe diselehake ing babad Yohanes saka Efesus ing taun sadurunge fenomena sing misuwur babagan srengenge sing peteng, sing adhedhasar sumber liyane, tanggal 535/536. Dadi tanah longsor kedadeyan ing taun 534/535, yaiku nalika "jaman mati" 18 sasi. Tatanan saka fissure ageng punika, tanggal ing babad kanggo periode antarane loro lindhu ing Antiokhia, supaya iku kudu taun 535/536. Babad Theophanes nyathet persis taun sing padha kanggo acara iki. Dadi celah kasebut dibentuk ing "jaman pati" utawa ora suwe. Yohanes saka Éfésus nulis nèk ana lindhu liyané ing wektu kuwi. Wektu iku pancen angel banget kanggo wong-wong sing isih urip. Utamane amarga kabeh bencana gedhe iki kedadeyan mung sawetara taun antarane 534 lan 536 Masehi.
banjir
Kaya sing kita ngerteni, nalika jaman Black Death, udan meh terus-terusan. Wektu iki uga udan deres banget. Kali padha mundhak lan nyebabake banjir. Kali Cydnus dadi gedhe banget nganti ngubengi kabeh Tarsus. Bengawan Nil munggah kaya biasane, nanging ora surut ing wektu sing tepat. Lan kali Daisan banjir Edessa, kutha gedhe lan misuwur cedhak Antiokhia. Miturut babad, iki kedaden ing taun sadurunge karusakan pisanan Antiokhia. Banyu tekan ngrusak tembok kutha, banjir kutha lan klelep 1/3 saka populasi, utawa 30.000 wong.(ref.) Yen kedadeyan kaya iki saiki, luwih saka yuta wong bakal mati. Sanajan kutha-kutha saiki wis ora diubengi tembok maneh, mesthine ora angel mbayangake manawa bendungan sing nahan banyu akeh banget bisa ambruk, utamane yen ana lindhu. Ing kasus kasebut, tragedi sing luwih gedhe bisa nyebabake.
Kira-kira jam telu bengi, nalika akeh sing padha turu, akeh liyane sing padha adus ing pemandian umum, lan isih ana sing lungguh ing nedha bengi, dumadakan metu banyu akeh banget ing kali Daisan. (…) Dumadakan ing pepeteng ing wayah wengi tembok kutha dirusak lan puing-puing mandheg lan nahan massa banyu ing dalan metu lan dadi banjir babar pisan. Banyu munggah ing ndhuwur kabeh lurung-lurung lan plataran kutha ing jejere kali. Ing siji jam, utawa loro, kutha wis kebak banyu lan dadi klelep. Dumadakan banyu mlebu pemandian umum liwat kabeh lawang lan kabeh wong sing ana ing kono klelep nalika nyoba nyedhaki lawang kanggo metu lan uwal. Nanging banjir bandhang liwat gapura lan nutupi kabeh wong sing ana ing lantai ngisor, lan kabeh padha klelep lan tiwas. Dene ingkang wontên ing nginggil wau, manawi tiyang ingkang wontên ing ngriku ngrumaosi bebaya wau, lajêng sumêrêp mandhap saha oncat, lajêng lumêbêt dening banjir, lajêng sami kecemplung. Liyane padha kecemplung nalika turu lan, lagi turu, ora krasa apa-apa.
Yohanes saka Éfesus
dipetik ing Chronicle of Zuqnin by D.T.M., p. III
Acara cuaca ekstrem ing taun 536
Amarga lindhu sing nggegirisi, wong-wong ilang omah. Dheweke ora duwe papan kanggo pindhah. Akeh sing mlayu menyang gunung, ing kono padha mbangun papan perlindungan saka karpet, jerami lan jala. Ing kahanan kaya mengkono, wong-wong mau kudu slamet ing taun 536 sing adhem banget lan musim dingin sing keras sing langsung ngrusak Antiokhia kaping pindho.
Sanalika sawise lindhu ing Antiokhia gonjang-ganjing lan ambruk teka mangsa atos. Ing jerone salju udakara 137 sentimeter.
Yohanes saka Éfesus
dipetik ing Chronicle of Zuqnin by D.T.M., p. III
Miturut ilmuwan, prastawa cuaca ekstrem 536 minangka episode pendinginan jangka pendek sing paling abot lan protracted ing Hemisphere Lor sajrone rong ewu taun kepungkur. Suhu global rata-rata mudhun 2,5 °C. Prastawa iki dianggep disebabake dening kerudung bledug atmosfer sing akeh banget, bisa uga amarga letusan gunung geni gedhe utawa dampak asteroid. Efek kasebut nyebar, nyebabake cuaca sing ora cocog, gagal panen, lan pailan ing saindenging jagad.
Yohanes saka Efesus nulis tembung-tembung ing ngisor iki ing bukuné "Church Histories":
Ana pratandha saka srengéngé, kang kaya mangkono iku durung tau katon lan kacarita sadurungé. Srengenge dadi peteng lan peteng ndhedhet suwene 18 sasi. Saben dina, iku sumunar watara patang jam, lan isih cahya iki mung bayangan ringkih. Saben uwong nyatakake yen srengenge ora bakal bisa pulih maneh.
Yohanes saka Éfesus
dipetik ing Chronicle of Zuqnin by D.T.M., p. III
Ing 536 Masehi Procopius nyathet ing laporan babagan perang Vandal:
Lan kedadeyan ing taun iki ana pratandha sing paling nggegirisi. Awit srengéngé mameraké cahyané tanpa padhang, kaya rembulan ing sajeroning taun iki, lan katoné kaya srengéngé ing grahana, amarga soroté ora cetha lan ora kaya biyasané. Lan wiwit nalika kedadeyan kasebut, wong-wong padha ora bebas saka perang utawa pageblug utawa samubarang liyane sing nyebabake pati.
Procopius saka Kaisarea
The Vandal Wars, II.14
Manuk padha mati rasa kadhemen lan kesel amarga keluwen.
Ing taun 538 Masehi, negarawan Romawi Cassiodorus nerangake fenomena ing ngisor iki ing Surat 25 marang salah sawijining bawahan:
Srengenge katon ringkih lan katon warnane semu biru
Malah ing wayah awan wewayangane wong ora katon ing lemah
Anget srengenge ora kuwat
Langit diterangake minangka campuran karo unsur asing; Kaya cuaca mendhung, nanging dawa. Iku digawe dowo kaya kudung ing langit, nyegah werna nyata srengenge lan rembulan kanggo katon utawa anget saka srengenge kanggo felt.
Rembulan, sanajan wis purnama, ora ana kamulyane
"Musim dingin tanpa prahara, musim semi tanpa entheng, lan musim panas tanpa panas"
Musim-musim kayane kabeh campur
Frost sing dawa lan kekeringan sing ora ana musim
Frost nalika panen, sing ndadekake apel harden lan anggur asem
Paceklik nyebar
Fenomena liyane dilapurake dening sawetara sumber independen saka periode kasebut:
Suhu sing sithik, salju sanajan ing musim panas
Gagal panen sing nyebar
Kabut sing kandhel lan garing ing Timur Tengah, China, lan Eropa
Kemarau ing Peru, sing kena pengaruh budaya Moche
Karajan Korea sisih lor ngalami owah-owahan cuaca sing signifikan, banjir, lindhu lan penyakit ing taun 535 Masehi.(ref.)
Ing Desember 536, babad Cina Nanshi nyatakake:
Lebu kuning udan kaya salju. Banjur ana awu langit sing kandel banget ing (sawetara) papan sing bisa dicekel sakepel. Ing wulan Juli salju salju, lan ing wulan Agustus ana musim salju, sing ngrusak panen. Dadi gedhe banget pati amarga paceklik, mula kanthi dekrit Imperial ana amnesti kanggo kabeh sewa lan pajak.
Nanshi chronicle
Lebu kasebut mbokmenawa pasir gurun Gobi, dudu awu vulkanik, nanging iki nuduhake yen taun 536 garing lan angin sing luar biasa. Anomali cuaca nyebabake keluwen ing saindenging jagad. The Irish Annals of Ulster nyathet: "gagal roti", ing taun 536 lan 539 Masehi.(ref.) Ing sawetara panggonan ana kasus kanibalisme. Babad Cina nyathet yen ana paceklik gedhe, lan wong-wong nglakoni kanibalisme lan 70 nganti 80% saka populasi mati.(ref.) Mbokmenawa wong-wong sing keluwen mangan wong-wong sing sadurunge mati kaliren, nanging bisa uga banjur mateni wong liya kanggo mangan. Kasus kanibalisme uga ana ing Italia.
Ing wektu iku ana pailan abot ing saindhenging donya, minangka Datius, uskup ing kutha Milan, wis ngandika kanthi lengkap ing laporan, supaya ing Liguria wong wadon mangan anak dhewe kanggo keluwen lan kepinginan; sawetara wong, ngandika, padha saka kulawarga pasamuwan dhewe.
536/537 M
Liber pontificalis (The book of the popes)
Owah-owahan cuaca dianggep disebabake dening awu utawa bledug sing dibuwang menyang udhara sawise letusan gunung geni (fenomena sing dikenal minangka musim dingin vulkanik) utawa sawise tabrakan komet utawa meteorit. Analisis ring wit dening dendrochronologist Mike Baillie nuduhake wutah abnormally cilik saka Oak Irlandia ing 536 AD. Inti es saka Greenland lan Antartika nuduhake celengan sulfat substansial ing awal 536 Masehi lan siji liyane 4 taun mengko, kang bukti saka bledug bledug asam ekstensif. Para ahli geologi ngira yen kenaikan sulfat ing taun 536 Masehi disebabake dening gunung geni lintang dhuwur (mbok menawa ana ing Islandia), lan letusan taun 540 Masehi dumadi ing dhaerah tropis.
Ing taun 1984, RB Stothers nyatakake yen kedadeyan kasebut bisa uga disebabake dening gunung geni Rabaul ing Papua Nugini. Nanging, riset anyar nuduhake yen jeblugan kedadeyan mengko. Jeblugan Rabaul saiki dadi radiokarbon tanggal 683±2 Masehi.
Ing taun 2010, Robert Dull nampilake bukti sing ngubungake prastawa cuaca ekstrem karo letusan Tierra Blanca Joven ing kaldera Ilopango ing El Salvador, Amerika Utara. Dheweke kandha yen Ilopango bisa uga wis ngluwihi bledosan Tambora taun 1815. Nanging, panaliten sing luwih anyar tanggal erupsi kira-kira 431 Masehi.
Ing taun 2009, Dallas Abbott nerbitake bukti saka inti es Greenland manawa kabut bisa disebabake dening macem-macem dampak komet. Spherules sing ditemokake ing es bisa uga asale saka puing-puing terestrial sing diusir menyang atmosfer kanthi kedadeyan impact.
Dampak asteroid
Ora mung Bumi sing ana gegeran nalika iku, nanging uga akeh kedadeyan ing antariksa. Sejarawan Bizantium Theophanes the Confessor (758–817 M) njlèntrèhaké fénoména mirunggan sing diamati ing langit ing taun 532 M (taun tartamtu bisa uga ora mesthi).
Ing taun kang padha ana gerakan gedhe saka lintang saka sore nganti esuke. Kabeh padha wedi lan kandha, " Lintang-lintang padha tiba, lan aku durung nate weruh sing kaya ngono."
Theophanes the Confessor, 532 Masehi
The Chronicle of T.C.
Theophanes nyerat bilih lintang-lintang tiba saka langit sewengi. Iku mbokmenawa udan meteor banget kuat. Wong-wong sing nonton iki padha wedi. Dheweke durung nate weruh sing kaya ngono. Nanging, iki mung minangka pambuka kanggo bencana sing luwih gedhe sing bakal teka.
Ing jaman semana, bencana alam sing ora dingerteni, meh ora direkam, kedadeyan. Asteroid utawa komet ageng tiba saka langit lan ngrusak pulo Inggris lan Irlandia, nyebabake kebakaran sing nggegirisi, ngrusak kutha, desa, lan alas ing saindhenging wilayah kasebut. Wilayah Inggris sing akeh banget dadi ora bisa dienggoni, kanthi akeh gas beracun lan mujur nengen ditutupi lendhut. Sakbenere kabeh makhluk urip mati langsung utawa ora suwe. Mesthine uga ana korban jiwa sing nggegirisi ing antarane para pedunung, sanajan sejatine bencana iki ora bakal dingerteni. Luar biasa minangka bisa koyone akeh sejarawan, vitrification saka sawetara bèntèng bukit kuna lan struktur watu menehi bukti mestekake kanggo pratelan sing Britain lan Irlandia padha numpes dening komet. Karusakan sing nyebar iki dicathet ing sawetara cathetan sing wis dikonfirmasi wektu kasebut. Geoffrey saka Monmouth nulis babagan komet ing bukune babagan sajarah Inggris, sing minangka salah sawijining buku sejarah paling populer ing Abad Pertengahan.
Banjur ana Lintang sing ukurane gedhe banget katon marang Ythyr, duwe cahya siji lan ing endhas batang kasebut ana werni geni sing bentuke naga; lan saka rahang naga, rong sorot cahya munggah; balok siji tekan ing sisih paling adoh saka Ffraink [Prancis] lan balok liyane menyang Iwerddon [Irlandia], sing dipérang dadi pitung balok cilik. Lan Ythyr lan kabeh sing ndeleng tontonan iki wedi.
Geoffrey saka Monmouth
The Historia Regum Britanniae
Alesan kenapa episode iki ora tau dilebokake ing buku teks sejarah amarga nganti awal abad kaping 19, agama Kristen nglarang banget, lan malah dianggep minangka bid'ah, kanggo ngakoni manawa watu lan watu bisa tiba saka langit. Mulane, kabeh acara wis dibusak saka sajarah lan tetep meh ora diakoni dening sejarawan. Nalika Wilson lan Blackett pisanan nggawa acara iki kanggo manungsa waé umum ing 1986, padha ngalami akeh scorn lan dipoyoki. Nanging saiki acara iki alon-alon ditampa minangka kasunyatan lan wiwit dilebokake ing teks sejarah.
Cathetan babagan watu tiba saka langit wis dibusak saka babad, nanging cathetan babagan lintang tiba utawa langit dumadakan padhang ing tengah wengi wis slamet. Meteorit sing njeblug ing atmosfer ngasilake cahya sing akeh banget. Wengi banjur dadi padhang kaya awan. Sampeyan bisa ndeleng iki ing video ing ngisor iki.
Top 5 meteorite falls
Top 5 meteorite falls
Meteorit tiba ing Kapuloan Inggris mesthi katon ing saindhenging Eropah. Mesthine acara iki digambarake dening biksu saka Monte Cassino ing Italia. Ing wayah esuk, Saint Benediktus saka Nursia mirsani cahya kumrincing sing malih dadi globe murub.
Benediktus, abdining Allah, sregep ngawasi, tangi esuk, sadurunge wayah matin (para wiku isih ngaso), lan teka ing jendhela kamare, banjur ngaturake pandonga marang Gusti Allah SWT. Mapan ing ngriku, ndadak ing dalu, sarwi ngawang-ngawang, wêruh cahya, kang nyingkiri pepetenging dalu, kumêlap-kêlap wêkdalipun, wêkdal ingkang sumorot ing madyaning bôngsa. peteng ndhedhet luwih cetha tinimbang padhanging dina.
Paus Gregorius I, 540 Masehi
The Life and Miracles of St. Benedict, II.35
Riwayatipun sang wiku nedahaken bilih nalika taksih peteng ndhedhet, langit dumadakan langkung padhang tinimbang awan. Mung tibane meteorit utawa jeblugan ing sadhuwure lemah sing bisa madhangi langit banget. Iki kedadeyan ing wektu Matins, yaiku jam kanonik liturgi Kristen sing diwiwiti ing wayah esuk. Kacarita ing kene iki kedadeyan ing taun 540 Masehi, nanging miturut panaliti kang wis suwe ngenani bab kasebut, John Chewter, ana telung tanggal ing cathetan sejarah sing ana hubungane karo komet utawa komet sing dimaksud: 534, 536 lan 562.
Profesor Mike Baillie percaya yen mitologi bisa mbantu nemokake rincian acara iki. Dheweke nganalisa urip lan mati salah sawijining tokoh legendaris sing paling misuwur ing kabeh wektu lan entuk kesimpulan sing nyenengake.(ref.) Inggris ing abad kaping 6 mesthine jamane Raja Arthur. Kabeh legenda sabanjure ujar manawa Arthur manggon ing sisih kulon Inggris lan nalika dheweke tuwa, kerajaane dadi gurun. Legenda uga nyritakake babagan pukulan elek sing tiba saka langit marang wong Arthur. Sing nggumunake, babad Wales ing abad kaping 10 katon ndhukung kasus eksistensi sejarah Raja Arthur. Riwayat kasebut nyebutake Peperangan Camlann, ing ngendi Arthur tiwas, tanggal 537 Masehi.
AD 537: Perang Camlann, ing ngendi Arthur lan Medraut ambruk; lan ana pageblug ing Inggris lan Irlandia.
Annales Cambriae
Yen meteorit tiba sakdurunge Raja Arthur tilar donya, mesthine sadurunge taun 537 Masehi, yaiku, ing tengah bencana iklim.
Wewelak Justinianic lan bencana liyane sing diterangake ing kene bertepatan karo wiwitan Abad Pertengahan, yaiku periode sing umum dikenal minangka "Abad Peteng". Periode iki diwiwiti kanthi ambruk Kakaisaran Romawi Kulon ing pungkasan abad kaping 5 lan terus nganti pertengahan abad kaping 10. Iki entuk jeneng "Dark Ages" amarga kekurangan sumber tertulis saka periode kasebut lan kemunduran budaya, intelektual, lan ekonomi sing nyebar. Bisa dicurigai manawa wabah lan bencana alam sing ngrusak jagad iki minangka salah sawijining panyebab utama ambruk iki. Amarga jumlah sumber sing sithik, kronologis kedadeyan saka jaman iki ora mesthi. Ora diragukan manawa Wewelak Justinian sejatine diwiwiti ing taun 541 Masehi, utawa manawa ana ing wektu sing beda. Ing bab sabanjure, aku bakal nyoba ngurutake kronologi acara kasebut lan nemtokake kapan bencana global iki pancen kedadeyan. Aku uga bakal menehi sampeyan akun luwih saka penulis sejarah, sing bakal ngidini sampeyan ngerti acara kasebut kanthi luwih apik.