Rhinitis minangka radhang lan iritasi sing kadadéan ing membran mukosa irung. Lelara iki dipara dadi 2 ya kuwi rhinitis alergi lan rhinitis non-alergi. Rhinitis alergi disebabaké dening alergèn kaya ta serbuk sari, bledug, utawa wulu kéwan. Kanéka déné rhinitis non-alergi disebabaké infèksi virus lan baktèri.

Jalaran 
Rhinitis alèrgi racaké disebabaké amarga respons sistem kekebalan awak tumrap alergèn. Sistem kekebalan awak ngasilaké antibodi saka awak kanggo ngeculaké histamin ing ili getih. Faktor panyebab rhinitis ya kuwi:

 Duwé riwayat  alèrgi utawa asma.
 Duwé dermatitis atropik.
 Riwayat kulawarga (wong tuwa utawa sedulur kandhung) kang ana alèrgi utawa asma.
 Ngrokok.
 Ana ing papan kang ngandhut paparan alergen (wulu kéwan klangenan, serbuk sari kembang, bledug lan liyané).

Pratandha 
Pratandha rhinitis alèrgi lan non-alèrgi kaya ta:

Rhinitis alèrgi 

 Mata mbayu
 Irung gatel
 Kerep wahing
 Irung buntet sakèngga ambegan liwat cangkem
 Mripat sènsitif cahya
 Mumet
 Ana bunderan ireng ing kanthong mata.

Rhinitis non-alèrgi 

 Watuk
 Ana liyak ing gurung
 Irung mbayu
 Wahing
 Angèl ngambu

Dhiagnosis 

Kanggo ndhoagnosis lelara iki, dhokter bakal takon babagan pratandha lan riwayat lelara sarta nglakokaké pamrèksanan fisik. Sakwisé iku ana tès alergi kanggo nggolèki ananing alergi uga zat kang dadi pamicu alergi. Menawa panyebabé dudu alergi, dhokter bakal nglakoni pamrèksanan liya kaya ta teropong irung lan CT scan.

Tamba 
Ngobati rhinitis alèrgi ya kuwi kanthi ngombé obat antihistamin kanggo nyegah pratandha rhinitis alèrgi sakdurungé kapapar alèrgen. Menawa pratandha sing dirasakaké parah, gagé-gagé temoni dhokter saperlu diwènèhi obat imunoterapi lan suntikan alèrgi. Mangan panganan kang ngandhut gizi uga bisa ngurangi pratandha rhinitis alèrgi kaya ta kunir, spirulina, capsicum, vitamin C, minyak iwak lan madu.

Nyegah 
Nyegah lelara rhinitis amrih ora kumat kaya déné:

 Jaga karesikan kemul, bantal lan kasur. 
 Tutup lawang lan cendhela nalika ana angin gedhé
 Resiki bledug sing ana ing omah
 Ngadohi keluk rokok
 Aja migukakaé karpèt wulu.
 Pigunakaké panyedhot bledug.
 Ngadohaké saka kèwan klangenan sing akèh wuluné.

Kapustakan 

Lelara
Lelara ambegan
Manungsa