K.H. Ali Mustafa Yaqub (1952-2016) mawa celukan Kyai Ali iku salah sawijining ulama ageng Indonésia kang duwé kaprigelan ngenani ngèlmu Kadis. Kyai Ali selawasé urip wis akèh mbabar karya-karya gedhé ing basa Indonésia, Arab, lan Inggris. Kaprigelané ing bab kadis diwujudaké kanthi ngadegaké Pondhok Pesantrèn Luhur Ilmu Hadits Darussunnah ing Pisangan Kulon, Ciputat, Tangerang Kidul, Banten. Tumeka saiki, pesantrèn kasebut wis akèh nglairaké ilmuwan kadis dalah tapsir. Prabawané Ali Mustafa Yaqub kanggo ngrembakakaké ngèlmu kadis ora mung mandheg ing Indonésia, nanging uga nganti Malaysia kanthi ngedegaké pondhok kang padha ing kana.

Lair lan wiyata 
Ali Mustafa Yaqub lair ing surya 2 Maret 1952 ing Désa Kemiri, Kacamatan Subah, Kabupatèn Batang, Jawa Tengah. Panjenengané minangka putra kapapat saka enem tunggal. Bapaké aran H. Yaqub lan ibuné aran Hj. Habibah. Saka SD nganti SMP, Ali Mustafa Yaqub sekolah ana kuthané dhéwé. Sawisé tamat SMP, panjenengané banjur krenteg kanggo nyinaoni agama. Déning bapaké, panjenengané dilebokaké menyang Pesantrèn Seblak, Jombang nganti tingkat tsanawiyah saka 1966 tekan 1969. Panjenengané mbacutaké nyantri ana ing Pesantrèn Tebuireng, Jombang, Jawa Wétan dungkap rong taun tekan 1971. Ing 1976, panjenengané lumebu program sarjana Fakultas Syariah Pawiyatan Luhur Hasyim Asya'ri.

Ing Tebuireng, Kyai Ali timur sinau marang para ngulama, ing antarané: KH. Idris Kamali, KH. Adlan Ali, KH. Shobari, lan KH. Syansuri Badawi. Saliyané iku, panjenengané uga ngapalaké sawenèh kitab kaya ta: Matan Jurumiyyah, al-Baiqûniyyah, Alfiyyah ibnu Malik, lan al-Waraqât. Lulus ing 1985, Ali Mustafa Yaqub banjur njupuk program magister ing Pawiyatan Luhur Muhammad Ibnu Saud, Riyadh, Arab Saudi kanthi milih jurusan tapsir lan ngèlmu kadis. Saliyané ngangsu kawruh, panjenengané uga antuk gati mulang ing almamateré kanggo kajian kitab kuning lan basa Arab.

Sawisé lulus S2, panjenengané milih bali menyang Indonésia. Ing 2005, panjenengané sekolah manèh ana program dhoktor ing Pawiyatan Luhur Nizamia, Hyderabad, Indhia. Satengahing 2008, Ali Mustafa Yaqub bisa ngrampungi program dhoktoré ing konsèntrasi Ukum Islam kanthi dhisertasiné kang asesirah "Ma’āyīr al-Ḥalāl wa al-Ḥarām fī al-Aṭ’imah wa al-Asyribah wa al-Adwiyah wa al-Mustakhḍarāt al Tajmīliyyah Alā Ḍaū‟ al-Kitāb wa al-Sunnah" saka bimbingané Muhammad Ḥasan Hitou, Dhirektur Lembaga Pasinaon Islam Internasional ing Frankfurt, Jerman.

Kiprah lan karya 
Sawiasé mapan ing Jakarta, panjenengané mulang ing pawiyatan luhur swasta lan nagari kaya ta Institut Ilmu al-Qur’an (IIQ) Jakarta, Pawiyatan Luhur Ilmu al-Qur’an (PTIQ) Jakarta, STAI Al Hamidiyah, uga IAIN Syarif Hidayatullah Jakarta (saiki UIN). Piwulangan kang diajarkaé jumbuh kalawan kaprigelan panjenengané yaiku ngèlmu kadis.

Saliyané ing jagat wiyata, Kyai Ali uga asring ana ing paguyuban-paguyuban agama. Panjenengané tinepung minangka imam ageng Masjid Istiqlal saka 2005 tekan 2016. Saliyané iku, panjenengané uga dadi Rais Syuriah  Nahdlatul Ulama (PBNU) ing babagan Fatwa (2010-2016), lan ing MUI, wiwit dadi anggota Kumisi Fatwa MUI (1986-2005), Wakil Ketua Dewan Syariah Nasional (DSN) MUI (1997-2010), uga Wakil Ketua Kumisi Fatwa MUI (2005-2010). Pungkasané kawit 2015, bareng karo para ulama liyané, Kyai Ali miwiti organisasi Ikatan Persaudaraan Imam Masjid (IPIM) sa-Indonésia. Pangaribawa Kyai Ali ora mung ing Indonésia, nanging tekan manca nagara. Ali Mustafa Yaqub asring tampil ing acara télévisi lan diundhang menyang kagiyatan-kagiyatan mancanagara minangka narasumber utawa undhangan liyané kaya ta:

 Ketua Delegasi MUI kanggo ngawasi mbelèh kéwan ing Amérika lan Kanadha (2007)
 Pasarta lan Pamakalah Konfrensi Internasional babagan Metode Penetapan Fatwa ing Kuala Lumpur, Malaysia (2006)
 Studi Bandhing ngenani Metode Pelestarian al-Qur’an, ing Turki, Anggota Delegasi Departemen Agama RI (2006)
 Pasarta Konferensi Internasional ka-6, Lembaga Keuangan Islam, Bahrain (2007)
 Narasumber Seminar Kepimpinan Pegawai-Pegawai Masjid, Bandar Seri Begawan, Brunéi Darussalam (Novèmber 2010)
 Narasumber Seminar Islam Asia Kidul Wétan, Kuala Lumpur Malaysia (2013)
 Anggota Delegasi Kunjungan Badan Nasional Penanggulangan Terorisme (BNPT) Praja Saudi Arabia (2014).

Rujukan 

Tokoh Indonésia
Tokoh ICMI
Lair 1952