Watu gilang Kuthagedhé ya iku salah siji tinggalan saka wiwitan madegé negara Kesultanan Mataram déning Sutawijaya. Watu gilang Kuthagedhé wujud watu lètèr kang gedhéné 140 x 119 x 12,5 cm, dunungé saiki kalebu ing Desa Jagalan, Kecamatan Banguntapan, Bantul. Saliyané watu gilang, ing kono uga kasimpen watu gathèng cacah telu. Kabèh dipapanaké ing sajeroné cungkup .

Kang nggumunaké saka watu gilang Kuthagedhé ya iku ing kono katulisan mawa tembung lan aksara latin kang uniné cosi va il mondo (Itali), ainsi va le monde (Prancis), zo gaat de wereld (Belanda), ita move tur mundus (Latin) jarwané: lah mangkono iku donya. Uga ana manèh tulisan ad aeternam (langgeng) – memoriam (pangéling) – sortis (susah) – infelicis (nasib), utawa langgengé pangéling nasib kang susah. Uga aksara IGM, kang mokmenawa singkatan saka IN GLORIAM MAXIMAN, basa Latin kang jarwané: kanggo kamulyan kang agung.

Miturut critané, watu gilang iki dadi dhampar Sutawijaya sawisé babat alas Mentaok, madegaké kraton anyar lan jumeneng nata kanthi jejuluk Panembahan Sénapati ing taun Jimawal 1509 (1579 M). Déné sapinggiré watu gilang ana lingir kang dhekok, kang miturut critané rompal nalika Panembahan Sénapati ngadu sirahé Ki Ageng Mangir --putra mantu lan uga satru-- ing watu iki nalika sowan ngabekti.

Rujukan