Dina Minggu isuk, Irik mata walangen lungguh ring pelanca ngarep umahe. Lare kelas papat hang tau ngendhog setaun merga rapote elek iku sakat sore katon saya ngelayung bingung.
Emake ya weruh. Endane ana kedadeyan nong sekolahan maning kaya kapanane? Merga iyane anake wong hing duwe lan hing pati pinter sekolahe aju gampang didakwa-dakwa sak enake.
Kapanane ana kancane hang kelangan jangka marek pelajaran matematika. Aju kancane wadul nang bu guru gok Irik jare hang njuwut. Sampek Irik diceluk nang ruang guru. Irik wis ngomong gok iyane tau nyilih jangka iku taping wis dibalekaken. Sampek emake diceluk nang sekolahan. Emake ya rada muntab setemene. Taping iyane arep nakoni anake sulung, bener tah iyane nyolong jangkane kancane.
"Lik, ngomonga saktemene, bener tah Hira nyilih jangkane kancanira?"
"Iya, Mak. Taping wis Hun balekaken Mak. Busung, kithing."
"Enget wekase apake bengen? Masiya melarat aja sampek mesakat."
"Iya, Mak, temenan using," jare Irik.
"Delengen matane Emake, aju ngomonga Sira sing njuwut."
"Iya Mak. Irik sing nyolong jangkane Rudi. Makene engko Irik diseblak Apake ring aherat kadhung Irik nyolong, Mak," jare Irik hang nggawe emake rada mberebes.
Ruwahe apake Irik bengen paceke ngomong, kadhung sampek hing manut nyang perintahe agama, kaya goroh, nyolong, engko nong aherat bapake sulung hang arep nyeblaki anake sedurunge diseblaki malaekat.
Emake Irik yakin gok anake hing nyolong, aju ngadhep nong gurune Irik, "Enggih Bu Guru, bocahkula hing nyolong. Masiya melarat, Irik diajari gok urusan donya engko digawa teng aherat. Kula ndeleng teka matane, Irik hing nyolong."
Irik aju dikongkon balik nang kelas ambi gurune. Emake magih nong ruang guru.
"Kadhung bocahkula ketemon nyolong, Kula dhewek hang nyeblaki sulungan, Bu Guru," gedigu jare emake Irik.
Emake aju pamitan mulih, ambi mbatin, ana bain kedadeyan taping iyane seru mongkoge, anake hing nyolong lan wanen arep diseblaki ruwahe bapake. Masiya anake rada kendho sekolahe taping jujur.
Cumpu marek gurune balik nang kelas, Rudi wadul maning gok jangkane hang didakwa dijuwut Irik, wis ketemu nong njero buku IPSe. Biyasahe dideleh njero buku matematikane.
"Mangkane aja gampang ndakwa kancane," jare Bu Guru. "Kana, njaluk sepura nang Irik."
Mulihe, Irik cerita nang emake gok jangkane wis ketemu. "Alhamdulillah," mung iku hang metu teka cangkeme emake.
Ndeleng anake sakat isuk mau mata walangen, emake takon, "Ana paran maning Lik. Ana hang kelangan maning tah?"
"Using Mak," jawab Ahim.
"Aju paran?"
"Irik hing bisa langi-langian nang Kali Kajian maning, Mak."
Kali Kajian iku sumber ring pinggir lurung Lateng, parek pondhokane Kiyai Saleh. Sumbere nong ndhuwur ring mburine tembok, aju banyune dipeloncoraken nong kolam kothak hang dienggo wong kono adus. Hang adus kadhangane ya tukang becak hang arep sembayang nong wakape kono. Jare bengen jaman Landa ya kerep dienggo ngedusi lare-lare desa hang koproh sampek rambute akeh tumane. Sedurunge ulih melebu pondhok, larene diadusi ring kono, digebeg lan diwuwungi rambute sampek rijig.
Irik lan kanca-kancane paceke adus-adusan nong kolame. Kadhangane sampek getuh, aju diuwel wong-wong tuwek merga banyune getuh marek dienggo ceburan lalare.
Sedurunge adus, Irik lan kanca-kancane biyasah luru uwoh lerek hang wis temebluk nong ngingsor uwite. Hang temebluk mesthi wis cemeng, wis tuwek lan kulite kesut, naming iku hang akeh wurune. Aju iyane ngothak kelambi lan seruwale, diumbah nganggo lerek, dipepe nong ndhuwur watu hang gedhine sak kebo. Kelambi lan seruwale iku mau gelis garinge merga watune panas. Tepak Irik marek adus lan memengan nong banyu, kelambi lan seruwale wis garing, aju dienggo maning. Marek iku, aju lalare iku kabeh padha mbelayu mulih liwat lompongan-lompongan.
"Apuwa hing bisa adus maning? Banyune asat tah?" emake takon.
"Using Mak. Sore, ana wong wadon kendhat ring uwit kelerek. Jare lalare, kadhung adus ring Kali Kajian lan muputi kelerek, bisa ditemoni jerangkonge."
"Heh," abane emake. "Engetana omongabe apake bengen. Wong mati iku wis hing ana hubungane ambi paran hang ana ring donya iki kejaba telung perkara, amal jariyah, ilmu hang manpaat, lan anak soleh hang ndonga dienggo wong tuweke. Dadi jerangkong iku hing ana. Merga alame wong urip lan wong matek iku wis beda."
"Iya Mak?" Irik katon girang. "Engko nak ngejak Ahim adus nong Kali Kajian maning."
Redaktur menerima berbagai tulisan, kirimkan tulisan anda dengan mendaftar sebagai kontributor di sini. Mari ikut membangun basa Using dan Belambangan.