ปัญหาการรุกล้ำที่ดินคืออย่างไร
สรุปประเด็นที่สำคัญไว้ดังนี้
1. สร้างบ้านในที่ดินของผู้อื่น 
A โดยสุจริต (คือเข้าใจว่าเป็นที่ดินของตนเอง)  
-ผล เจ้าของที่ดินแท้จริงเป็นเจ้าของบ้านนั้น เพราะบ้านเป็นส่วนควบของที่ดิน แต่ต้องใช้ค่าตอบแทนให้แก่ผู้สร้างบ้าน เท่าที่ราคาที่ดินเพิ่มขึ้น  
-ผล แต่ต้องใช้ค่าตอบแทนให้แก่ผู้สร้างบ้าน 
 
B ไม่สุจริต B
 -ผล ต้องทำที่ดินให้เหมือนเดิม แล้วส่งคืนเจ้าของ เว้นแต่เจ้าของที่ดินจะรับบ้านนั้นไว้ โดยใช้ราคา 

2. สร้างบ้านรุกล้ำที่ดินของผู้อื่น (บางส่วน) เช่น ชายคา กันสาด ระเบียง เป็นต้น 
A โดยสุจริต
-ผล ผู้สร้างเป็นเจ้าของส่วนที่รุกล้ำ แต่ต้องเสียเงินค่าใช้ประโยชน์ให้แก่เจ้าของที่ดิน พร้อมจดทะเบียนภาระจำยอม ไปจดกว่าจะรื้อถอน ผล ผู้สร้างเป็นเจ้าของส่วนที่รุกล้ำ แต่ต้องเสียเงินค่าใช้ประโยชน์ให้แก่เจ้าของที่ดิน พร้อมจดทะเบียนภาระจำยอม  
-ผล แต่ถ้าเป็น โรงรถ ปั๊มน้ำ และแท็งก์น้ำ มิใช่บ้าน ต้องรื้อถอน สถานเดียว 

 B ไม่สุจริต หรือโดยประมาทเลินเล่ออย่างร้ายร้อง(เช่น ไม่รังวัดสอบเขตก่อนก่อสร้าง) 
-ผล ก็ต้องรื้อ สถานเดียว แม้จะเพียง 4-5 เซนมิเมตร ผล ก็ต้องรื้อ สถานเดียว

3. สร้างบ้านก่อน แล้วแบ่งโฉนดภายหลัง ปรากฏว่ามีการรุกล้ำ
-ผล ถือว่าเป็นการสร้างโดยสุจริตและมีสิทธิปลูกได้โดยชอบด้วยกฎหมาย ฉะนั้นต้องจ่ายค่าใช้ที่ดินส่วนที่รุกล้ำ จะขอให้รื้อบ้านส่วนที่รุกล้ำออกไปไม่ได้ 
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์,ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งฯ(วิแพ่ง),ประมวลกฎหมายที่ดิน,กฎหมายอสังหาริมทรัพย์