ช่วยสรุปบทความ พรบ.ว่าด้วยข้อสัญญาไม่เป็นธรรม 2540
พรบ.ว่าด้วยข้อสัญญาไม่เป็นธรรม 2540
พรบ.ว่าด้วยข้อสัญญาไม่เป็นธรรม พ.ศ.2540

สรุปสาระสำคัญ                                            

1. พรบ.นี้เป็นการให้อำนาจศาลใช้ดุลพินิจ เพราะสัญญาระหว่างผู้ประกอบธุรกิจกับผู้บริโภคนั้น มีลักษณะเป็นสัญญาสำเร็จรูป เช่น บัตรเครดิต สินเชื่อ จะซื้อจะขายห้องชุด เป็นต้น ผู้บริโภคไม่มีอำนาจต่อรองในการทำสัญญา

2. การบังคับตามพรบ.นี้ต้องเป็น คดีผู้บริโภค เท่านั้น

3. แม้ไม่ได้ว่ากันมาในศาลล่าง แต่เป็นปัญหาอันเกียวกับความสงบเรียบร้อยของประชาชน ศาลฏีกาจึงรับวินิจฉัยได้ อ้างอิงคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 1780/2542

 

พระราชบัญญัติว่าด้วยข้อสัญญาที่ไม่เป็นธรรม พ.ศ. 2540

ภูมิพลอดุลยเดช ป.ร.

ให้ไว้ ณ วันที่ 14 พฤศจิกายน พ.ศ. 2540

เป็นปีที่ 52 ในรัชกาลปัจจุบัน

   พระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช มีพระบรมราชโองการโปรดเกล้า ฯ ให้ประกาศว่า

   โดยที่เป็นการสมควรให้มีกฎหมายว่าด้วยข้อสัญญาที่ไม่เป็นธรรม

   จึงทรงพระกรุณาโปรดเกล้า ฯ ให้ตราพระราชบัญญัติขึ้นไว้ โดยคำแนะนำและยินยอมของรัฐสภา ดังต่อไปนี้

   มาตรา 1 พระราชบัญญัตินี้เรียกว่า "พระราชบัญญัติว่าด้วยข้อสัญญาที่ไม่เป็นธรรม พ.ศ. 2540"

   มาตรา 2 พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดหนึ่งร้อยแปดสิบวัน นับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป

   มาตรา 3 ในพระราชบัญญัตินี้

   "ข้อสัญญา" หมายความว่า ข้อตกลง ความตกลง และความยินยอมรวมทั้งประกาศ และคำแจ้งความเพื่อยกเว้นหรือจำกัดความรับผิดด้วย

   "ผู้บริโภค" หมายความว่า ผู้เข้าทำสัญญาในฐานะผู้ซื้อ ผู้เช่า ผู้เช่าซื้อ ผู้กู้ ผู้เอาประกันภัย หรือผู้เข้าทำสัญญาอื่นใด เพื่อให้ได้มาซึ่งทรัพย์สิน บริการ หรือประโยชน์อื่นใดโดยมีค่าตอบแทน ทั้งนี้ การเข้าทำสัญญานั้นต้องเป็นไปโดยมิใช้เพื่อการค้าทรัพย์สิน บริการ หรือประโยชน์อื่นใดนั้น และให้หมายความรวมถึงผู้เข้าทำสัญญาในฐานะผู้ค้ำประกันของบุคคลดังกล่าว ซึ่งมิได้กระทำเพื่อการค้าด้วย

   "ผู้ประกอบธุรกิจการค้าหรือวิชาชีพ" หมายความว่า ผู้เข้าทำสัญญาใน ฐานะผู้ขาย ผู้ให้เช่า ผู้ให้เช่าซื้อ ผู้ให้กู้ ผู้รับประกันภัย หรือผู้เข้าทำสัญญาอื่นใดเพื่อจัดให้ซึ่งทรัพย์สิน บริการ หรือประโยชน์อื่นใด ทั้งนี้ การเข้าทำสัญญานั้นต้องเป็นไปเพื่อการค้า ทรัพย์สิน บริการ หรือประโยชน์อื่นใดนั้นเป็นทางค้าปกติของตน

   "สัญญาสำเร็จรูป" หมายความว่า สัญญาที่ทำเป็นลายลักษณ์อักษร โดยมีการกำหนดข้อสัญญาที่เป็นสาระสำคัญไว้ล่วงหน้า ไม่ว่าจะทำในรูปแบบใด ซึ่งคู่สัญญาฝ่ายหนึ่งฝ่ายใดนำมาใช้ ในการประกอบกิจการของตน
พรบ.ว่าด้วยข้อสัญญาไม่เป็นธรรม (พ.ศ.2540) สรุปสาระสำคัญ
1.พรบ.นี้ให้ศาลใช้ดุลพินิจในการพิจารณาคดีที่เกี่ยวกับสัญญาที่เป็นสัญญาสำเร็จรูป เช่น บัตรเครดิตหรือสินเชื่อ ซึ่งทำให้ผู้บริโภคไม่มีอำนาจต่อรองในการทำสัญญา
2.การบังคับตามพรบ.นี้ต้องเป็น คดีผู้บริโภค เท่านั้น
3.แม้ว่าคดีนั้นจะไม่เคยได้รับการพิจารณาในศาลล่าง ศาลฎีกามีสิทธิ์รับวินิจฉัย ในคำพิพากษาศาลฎีกา 1780/2542


พระราชบัญญัติว่าด้วยข้อสัญญาที่ไม่เป็นธรรม พ.ศ. 2540 ถูกประกาศโดยพระบาทสมเด็จพระปรมินทรมหาภูมิพลอดุลยเดช เพื่อให้มีกฎหมายเกี่ยวกับข้อสัญญาที่ไม่เป็นธรรม
มาตรา 1 พระราชบัญญัตินี้เรียกว่า "พระราชบัญญัติว่าด้วยข้อสัญญาที่ไม่เป็นธรรม พ.ศ. 2540"

มาตรา 2 พระราชบัญญัตินี้ให้ใช้บังคับเมื่อพ้นกำหนดหนึ่งร้อยแปดสิบวัน นับแต่วันประกาศในราชกิจจานุเบกษาเป็นต้นไป


มาตรา 3 ในพระราชบัญญัตินี้
"ข้อสัญญา" หมายถึง ข้อตกลง ความตกลง และความยินยอมรวมถึงประกาศและคำแจ้งความที่ยกเว้นหรือจำกัดความรับผิด
"ผู้บริโภค" หมายถึง ผู้ที่ทำสัญญาเพื่อได้มรับทรัพย์สินหรือบริการ และไม่ใช่เพื่อการค้า
"ผู้ประกอบธุรกิจการค้าหรือวิชาชีพ" หมายถึง ผู้ที่ทำสัญญาเพื่อการค้าทรัพย์สินหรือบริการ
"สัญญาสำเร็จรูป" หมายถึง สัญญาที่ทำเป็นลายลักษณ์อักษร โดยมีข้อสัญญาที่สำคัญไว้ล่วงหน้า ไม่ว่าจะทำในรูปแบบใด ซึ่งคู่สัญญาฝ่ายหนึ่งฝ่ายใดนำมาใช้ในกิจการของตน
กฎหมายนิติกรรม-สัญญา-ข้อสัญญาไม่เป็นธรรม