ในกรณีที่เจ้าของรวมคนหนึ่งคนใดจำนองที่ดินส่วนของตนโดยไม่ได้รับความยินยอมจากเจ้าของรวมคนอื่น เจ้าของรวมคนอื่นจะมีสิทธิร้องขอกันส่วนจากที่ดินที่ถูกขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้จำนองหรือไม่?
ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 1361 บัญญัติว่า "เจ้าของรวมคนหนึ่งๆ จะจำหน่ายส่วนของตนหรือจำนอง หรือก่อให้เกิดภาระติดพันก็ได้ แต่ตัวทรัพย์สินนั้นจะจำหน่าย จำนำ จำนอง หรือก่อให้เกิดภาระติดพันได้ ก็แต่ด้วยความยินยอมแห่งเจ้าของรวมทุกคน"

หลักทั่วไป:

เจ้าของรวมคนหนึ่งคนใดไม่มีสิทธิจำนองที่ดินส่วนของตนโดยไม่ได้รับความยินยอมจากเจ้าของรวมคนอื่น
การจำนองที่ดินโดยไม่ได้รับความยินยอมจากเจ้าของรวมคนอื่น ถือว่าเป็นการจำนองที่ไม่สมบูรณ์
เจ้าของรวมคนอื่นที่ไม่ได้ยินยอมให้จำนอง มีสิทธิร้องขอกันส่วนจากที่ดินที่ถูกขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้จำนอง
อย่างไรก็ตาม:

กรณีที่เจ้าของรวมคนอื่นรู้เห็นและยินยอมให้เจ้าของรวมคนหนึ่งคนใดจำนองที่ดินส่วนของตน หรือแสดงเจตนาให้เจ้าของรวมคนหนึ่งคนใดแสดงตนเป็นเจ้าของที่ดินแต่ผู้เดียวและยินยอมให้จำนองที่ดิน เจ้าของรวมคนอื่นจะไม่มีสิทธิร้องขอกันส่วนจากที่ดินที่ถูกขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้จำนอง
ตัวอย่าง:

นาย A และ นาง B เป็นเจ้าของรวมในที่ดินแปลงหนึ่ง โดยนาย A ถือกรรมสิทธิ์ในที่ดิน 50% และนาง B ถือกรรมสิทธิ์ในที่ดิน 50%
นาย A ไปจำนองที่ดินส่วนของตนกับธนาคาร C โดยไม่ได้รับความยินยอมจากนาง B
ธนาคาร C ได้รับจดทะเบียนจำนองที่ดิน
ต่อมา นาย A ผิดนัดชำระหนี้ ธนาคาร C จึงยึดที่ดินไปขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้
นาง B มีสิทธิร้องขอกันส่วนจากที่ดินที่ถูกขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้จำนอง
แต่:

นาง A และ นาง B รู้เห็นและยินยอมให้นาย A จำนองที่ดินส่วนของตนกับธนาคาร C
นาง A และ นาง B แสดงเจตนาให้นาย A แสดงตนเป็นเจ้าของที่ดินแต่ผู้เดียวและยินยอมให้จำนองที่ดิน
นาง A และ นาง B ไม่มีสิทธิร้องขอกันส่วนจากที่ดินที่ถูกขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้จำนอง
สรุป:

เจ้าของรวมคนหนึ่งคนใดไม่มีสิทธิจำนองที่ดินส่วนของตนโดยไม่ได้รับความยินยอมจากเจ้าของรวมคนอื่น
เจ้าของรวมคนอื่นที่ไม่ได้ยินยอมให้จำนอง มีสิทธิร้องขอกันส่วนจากที่ดินที่ถูกขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้จำนอง
กรณีที่เจ้าของรวมคนอื่นรู้เห็นและยินยอมให้เจ้าของรวมคนหนึ่งคนใดจำนองที่ดินส่วนของตน หรือแสดงเจตนาให้เจ้าของรวมคนหนึ่งคนใดแสดงตนเป็นเจ้าของที่ดินแต่ผู้เดียวและยินยอมให้จำนอง เจ้าของรวมคนอื่นจะไม่มีสิทธิร้องขอกันส่วนจากที่ดินที่ถูกขายทอดตลาดเพื่อชำระหนี้จำนอง
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์,ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งฯ(วิแพ่ง),ประมวลกฎหมายที่ดิน,กฎหมายหลักทรัพย์,กฎหมายอสังหาริมทรัพย์,กฎหมายมรดก-พินัยกรรม