ต้นทุนจม (Sunk Cost) คืออะไร
ต้นทุนจม (Sunk Cost) คือ ต้นทุนที่จ่ายไปแล้วในอดีต และไม่ว่าปัจจุบันหรืออนาคตเหตุการณ์จะเปลี่ยนไปอย่างไร ก็ไม่สามารถเรียกต้นทุนส่วนนั้นคืนมาได้ สำคัญมากในการลงทุน เพราะการลงทุนคือ การมองไปข้างหน้าว่าควรเดินหน้าต่อไปหรือไม่ หรือ ควรลงทุนเพิ่มอีกหรือไม่ แต่คนจำนวนมากมักติดสินใจเดิินหน้า หรือลงทุนเพิ่ม เพียงเพราะว่าเสียดาย Sunk Cost ที่ได้ลงไปแล้ว

ในชีวิตประจำวันทั่วๆ ไป สามารถพบเรื่องราวมากมายที่หมิ่นเหม่จะหลอกให้ติดอยู่ในต้นทุนจม อาทิ

► ตั๋วหนังที่ซื้อมาแล้ว เป็นต้นทุนจม เพราะไม่ว่าจะดูหรือไม่ได้ดู ก็ขอเงินคืนไม่ได้
บางคนซื้อตั๋วมา แล้วก่อนหนังฉายเกิดมีธุระเร่งด่วนที่สำคัญกว่า แต่นึกเสียดายค่าตั๋ว ทิ้งธุระ เข้าไปดูหนัง แบบนี้แทนที่จะยอมเสียค่าตั๋วอย่างเดียว กลับต้องเสียงานสำคัญ ซึ่งเกิดความเสียหายมากกว่าราคาตั๋วหนัง

► ค่าก่อสร้างโรงงานส่วนที่ได้จ่ายไปแล้ว เป็นต้นทุนจม เพราะไม่ว่าโรงงานจะสร้างต่อจนเสร็จได้หรือไม่ ก็ขอคืนเงินส่วนที่จ่ายไปแล้วไม่ได้
บางคนเริ่มก่อสร้างไปแล้ว เกิดพบว่าอุตสาหกรรมมีความเสี่ยงเพิ่มขึ้นมาก ทำต่อไปมีโอกาสเจ๊งสูง แต่นึกเสียดายค่าก่อสร้าง ใส่เงินลงไปเรื่อยๆ แบบนี้แทนที่จะเสียแค่ส่วนที่จ่ายไปแล้ว หยุดสร้าง กลับต้องเสียหายทั้งหมด

► เงินที่ลงไปแล้วในเกมส์ไพ่โปกเกอร์ (มองเป็น Game of calculated-risk & reward) เป็นต้นทุนจม เพราะไม่ว่าโอกาสในการชนะหรือแพ้ในตานี้จะเปลี่ยนไปอย่างไร เมื่อเปิดไพ่ออกมามากขึ้นๆ จนครบ 5 ใบ ก็เรียกเงินส่วนที่ลงไปแล้วคืนมาไม่ได้
บางคนจั่วได้ไพ่ตั้งต้นดูดี จึงลงเงินไปเยอะ แต่พอเปิดไพ่มากขึ้นแล้วสถานการณ์แย่ลง โอกาสชนะลดฮวบ แต่กลับยังลงเงินตามผู้เล่นคนอื่นไปอีก เพราะเสียดายเงินที่ลงไปแล้ว แบบนี้แทนที่จะยอมเสียแค่ส่วนที่ลงไปตอนแรก คือ หมอบ กลับต้องเสียเงินมากขึ้น บางคนถึงกับเทหมดหน้าตัก แล้วก็หมดตัว

► ต้นทุนหุ้นที่ซื้อมานานแล้ว เป็นต้นทุนจม เพราะไม่ว่าจะเคยซื้อมันที่กี่บาท ก็ไม่ช่วยให้ฐานะของกิจการและความมั่งคั่งในอนาคตดีขึ้นได้
บางคนซื้อหุ้นมาราคาสูง ต่อมาสภาพแวดล้อมทางการแข่งขันเปลี่ยนไปในทางร้าย ราคาหุ้นตกลงเรื่อยๆ แต่ผู้ถือหุ้นยังไม่ลืมภาพต้นทุนสูงๆ ที่เคยซื้อ จึงทนถือไว้ แบบนี้แทนที่จะขาดทุนน้อย ด้วยการรีบขายไป เพราะรู้ตัวแล้วว่ามาผิดทาง แต่กลับปล่อยให้ขาดทุนมากขึ้นเรื่อย ๆ จนเกินเยียวยา
ความรู้ทางการเงิน,การวิเคราะห์ทางการเงิน & เศรษฐศาสตร์การเงิน