กรณีผู้รับพินัยกรรมสามารถฟ้องบังคับให้จดทะเบียนภาระจำยอมในที่ดินพิพาทได้หรือไม่?
ได้ มีข้อตกลงเป็นสัญญาเพื่อประโยชน์แก่บุคคลภายนอก:

คำพิพากษาฎีกาที่ 5791/2556 วินิจฉัยว่า การแสดงเจตนาเพื่อถือเอาประโยชน์ของบุคคลภายนอกตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 374 นั้น เป็นนิติกรรมที่ไม่มีแบบ อาจเป็นการแสดงเจตนาโดยชัดแจ้งหรือโดยปริยายก็ได้
ในกรณีนี้ ท. ผู้ทำพินัยกรรมมีเจตนาให้ที่ดินพิพาทเป็นทางเข้าออกถนนสาธารณะสำหรับที่ดินอีก 3 แปลง และมีข้อตกลงกับจำเลยก่อนยกที่ดินพิพาทให้จำเลยตามพินัยกรรมว่าให้ใช้ที่ดินพิพาทเป็นทางเข้าออกเพื่อประโยชน์แก่ที่ดินอีก 3 แปลง
การแสดงเจตนาโดยปริยายนี้
1. ท. พักรักษาตัวอยู่กับจำเลยก่อนถึงแก่ความตาย และจำเลยอยู่ด้วยในขณะรังวัดแบ่งแยกที่ดินตลอดจนในขณะทำพินัยกรรม ทั้งรับทราบเจตนาของ ท.
2. จำเลยไม่เคยโต้แย้งการใช้ที่ดินพิพาทของโจทก์และบุคคลที่อาศัยอยู่ในห้องแถวมาโดยตลอด
ข้อตกลงดังกล่าวจึงเป็นสัญญาเพื่อประโยชน์แก่บุคคลภายนอก

โจทก์มีสิทธิบังคับให้จำเลยจดทะเบียนภาระจำยอม: เมื่อโจทก์ได้รับโอนที่ดินแปลงหนึ่งตามพินัยกรรมและเข้าใช้ทางพิพาท อันเป็นการแสดงเจตนาถือเอาประโยชน์จากข้อตกลงนั้นแล้ว สิทธิของโจทก์ซึ่งเป็นบุคคลภายนอกผู้รับประโยชน์ย่อมเกิดมีขึ้น
ที่ดินพิพาทจึงตกเป็นภาระจำยอม
แม้ไม่ได้จดทะเบียนต่อพนักงานเจ้าหน้าที่ ข้อตกลงดังกล่าวยังมีผลบังคับใช้ได้เป็นบุคคลสิทธิระหว่างจำเลยกับโจทก์
โจทก์จึงมีสิทธิบังคับให้จำเลยจดทะเบียนภาระจำยอมได้ ไม่ใช่การได้ภาระจำยอมโดยอายุความ

การได้ภาระจำยอมโดยอายุความนั้น โจทก์ต้องใช้ที่ดินพิพาทติดต่อกันเป็นเวลา 10 ปี
กรณีนี้ โจทก์ฟ้องขอให้บังคับจำเลยจดทะเบียนภาระจำยอมก่อนใช้ที่ดินพิพาทครบ 10 ปี
จึงไม่ใช่การได้ภาระจำยอมโดยอายุความ

สรุป: ผู้รับพินัยกรรมสามารถฟ้องบังคับให้จำเลยซึ่งเป็นเจ้าของที่ดินพิพาท จดทะเบียนภาระจำยอมได้ เพราะมีข้อตกลงเป็นสัญญาเพื่อประโยชน์แก่บุคคลภายนอก และโจทก์มีสิทธิบังคับให้จำเลยจดทะเบียนภาระจำยอมได้ แม้จะไม่ได้ใช้ที่ดินพิพาทครบ 10 ปีก็ตาม
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์,ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งฯ(วิแพ่ง),ประมวลกฎหมายที่ดิน,กฎหมายอสังหาริมทรัพย์,คำพิพากษาศาลฎีกา