ข้อสังเกตเกี่ยวกับการพบกำลังเสพยาเสพติด แต่ไม่พบสารเสพติดในปัสสาวะ มีอะไรบ้าง
๑. ตรวจปัสสาวะเบื้องต้นโดยผู้จับกุม น้ำยาเปลี่ยนสีจากสีเหลืองเป็นสีม่วง มีผลเป็นบวก มีความเป็นไปได้ว่า มีการเสพยาเสพติดมาก่อนหน้านี้ ซึ่งต้องส่งปัสสาวะไปตรวจยืนยันอีกครั้ง หากผลเป็นบวกเหมือนเดิมก็ยืนยันได้ว่า เสพยาเสพติดมาแน่นอน


๒. การที่ส่งไปตรวจยืนยันแล้วได้ผลต่างจากครั้งแรกอาจเป็นเพราะ

๒.๑ มีการเปลี่ยนปัสสาวะที่ส่งไปตรวจใหม่ เพื่อช่วยเหลือผู้กระทำผิด

๒.๒ สารเสพติดที่เจือปนในปัสสาวะมีน้อยกว่า ๑ ไมโครกรัม ซึ่งก็คือเสพปริมาณน้อย ยาเสพติดจึงเจือปนในปัสสาวะน้อย

๒.๓ เสพยาเสพติดยังไม่ถึง ๒๔ ชั่วโมงแล้วถูกเก็บปัสสาวะทันที ร่างกายยังดูดซึ่มสารเสพติดได้ไม่เต็มที่ จึงทำให้ปริมาณสารเสพติดในปัสสาวะน้อย จึงตรวจไม่พบสารเสพติด


๓. แม้ผลการตรวจยืนยันทางห้องวิทยาศาสตร์ไม่พบสารเสพติดในปัสสาวะผู้ต้องหาก็ตาม แต่ผู้จับซึ่งเป็นประจักษ์พยานยืนยันการกระทำผิดของผู้ต้องหาโดยเห็นผู้ต้องหาเสพยาเสพติด จับกุมได้พร้อมอุปกรณ์ในการเสพและยาเสพติดที่เหลือ การตรวจเบื้องต้นน้ำยาเปลี่ยนสีจากเหลืองเป็นสีม่วง แสดงว่ามีความเป็นไปได้ว่าเพิ่งเสพยาเสพติด ผู้ต้องหารับสารภาพในชั้นจับกุมและสอบสวนทั้งให้การอธิบายขั้นตอนในการเสพว่าทำอย่างไร หลักฐานพอฟ้องผู้ต้องหาฐานเสพเมทแอมเฟตามีนโดยไม่ได้รับอนุญาตได้ นั่นก็คือเชื่อในประจักษ์พยานประกอบพยานแวดล้อม (คือมีการพบอุปกรณ์ในการเสพและยาเสพติด) มากกว่าเชื่อตามหลักฐานทางวิทยาศาสตร์


๔. ทั้งคำรับสารภาพในชั้นจับกุม แม้กฏหมายห้ามไม่ให้รับฟังคำข้อที่ว่า "รับสารภาพ" ก็ตาม แต่กฏหมายไม่ได้ห้ามเชื่อถึงพฤติการณ์อื่นในบันทึกการจับกุม ซึ่งก็คือสามารถรับฟังได้ว่าผู้ต้องหาถูกจับได้พร้อมอุปกรณ์ในการเสพยาเสพติดและพบยาเสพติด ทั้งมีคำรับสารภาพในชั้นสอบสวนที่รับสารภาพว่าได้เสพยาเสพติดทั้งอธิบายการเสพยาเสพติดด้วย


๕. หากข้อเท็จจริงเปลี่ยนไป ตำรวจเห็นคนมีลักษณะคล้ายคนติดยาเสพตืดจึงเข้าตรวจค้นและตรวจปัสสาวะผลการตรวจน้ำยาเปลี่ยนเป็นสีม่วง แต่ผลการตรวจยืนยันอีกครั้งทางห้องวิทยาศาสตร์ซึ่งมีเครื่องมือละเอียดกว่า ไม่พบสารเสพติดในปัสสาวะ กรณีดังกล่าว พนักงานอัยการต้องสั่งไม่ฟ้อง เพราะผลการตรวจยืนยันไม่พบสารเสพติดในปัสสาวะ ทั้งคดีไม่มีประจักษ์พยานรู้เห็นขณะผู้ต้องหาเสพยาเสพติด แม้การตรวจเบื้องต้นผลตรวจปัสสาวะได้สีม่วงก็อาจเกิดจากการทานยาบางประเภทเข้าไปก็ได้ เมื่อผลการตรวจยืนยันทางห้องปฏิบัติการยืนยันว่าไม่พบสารเสพติดในปัสสาวะ ดังนี้ เมื่อไม่มีประจักษ์พยานเห็นขณะเสพยาเสพติด พนักงานอัยการต้องสั่งไม่ฟ้อง ผลก็คือ ตำรวจผู้จับกุมอาจโดนดำเนินคดีฐานหน่วงเหนียวกักขังผู้อื่นให้ปราศจากเสรีภาพในร่างกาย เป็นเจ้าพนักงานปฏิบัติหรือละเว้นการปฏิบัติหน้าที่โดยไม่ชอบด้วยกฏหมาย ซึ่งสมัยผมเป็นอัยการจังหวัดในจังหวัดหนึ่งในภาคเหนือตอนล่างได้สั่งไม่ฟ้องในกรณีนี้ ทั้งพนักงานสอบสวนและผู้จับกุมได้มาขอร้องให้ช่วยฟ้องผู้ต้องหาเพราะกลัวถูกฟ้องกลับ ซึ่งผมไม่สามารถทำตามความประสงค์ดังกล่าวได้ เพราะหากอัยการฟ้องไปทั้งที่หลักฐานไม่พอฟ้องอัยการเองก็อาจถูกฟ้องได้เช่นกัน ก็ต้องเป็นเรื่องตำรวจที่จะไปเคลียร์กับผู้ต้องหาเองว่าจะทำอย่างไรไม่ให้ผู้ต้องหาฟ้อง
คำพิพากษาศาลฎีกา,กฎหมายยาเสพติดให้โทษ,กฎหมายลักษณะพยาน (ทั้งวิแพ่งและวิอาญา)