การที่จำเลยตัดหรือลบข้อความที่แสดงวันเวลาที่ลงประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ในประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์โครงการของโจทก์แล้วพิมพ์ลงในกระดาษ จะถือเป็นความผิดฐานปลอมเอกสารหรือไม่?
[กลับหน้าหลัก : รวมบทความกฎหมายที่น่าสนใจ] คำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๒๔๔๐/๒๕๖๓ จำเลยพิมพ์ประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์โครงการอาคารชุดชื่อ ด. ของโจทก์ โดยตัดหรือลบข้อความที่แสดงวันเวลาที่ลงประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ออก แต่เนื้อความตามประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ เอกสารหมาย จ.๑๕ เปรียบเทียบกับเนื้อความตามประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ เอกสารหมาย จ.๑๖ แล้ว ปรากฏว่าเนื้อความตามประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ดังกล่าวเหมือนกัน โดยจําเลยไม่ได้เปลี่ยนแปลงเนื้อความในประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ให้มีความหมายเป็นอย่างอื่นหรือเพิ่มเติมข้อความใหม่ให้แตกต่างไปแทนที่ข้อเท็จจริงที่ตัดหรือลบไว้ การที่จำเลยตัดหรือลบข้อเท็จจริงที่แสดงวันเวลาที่ลงประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ในประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์โครงการของโจทก์แล้วพิมพ์ลงในกระดาษ จึงเป็นสิทธิของจำเลยที่จะทำได้ และถือไม่ได้ว่าเป็นการตัดทอนข้อความอันจะทำให้เห็นว่ามีความหมายเปลี่ยนไปเป็นอย่างอื่น อีกทั้งโจทก์ได้ประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์โครงการของโจทก์ในสื่อสังคมออนไลน์ทางอินเทอร์เน็ตอื่นด้วย จึงไม่ก่อให้เกิดหรือไม่น่าจะก่อให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ ผู้อื่น หรือประชาชน การกระทำของจำเลยจึงไม่ครบองค์ประกอบความผิดฐานปลอมเอกสารตาม ป.อ. มาตรา ๒๖๔ เมื่อการกระทำของจำเลยไม่เป็นความผิดฐานปลอมเอกสารแล้ว การกระทำของจำเลยย่อมไม่เป็นความผิดฐานใช้เอกสารปลอมด้วย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๒๔๔๐/๒๕๖๓ จำเลยพิมพ์ประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์โครงการอาคารชุดชื่อ ด. ของโจทก์ โดยตัดหรือลบข้อความที่แสดงวันเวลาที่ลงประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ออก แต่เนื้อความตามประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ เอกสารหมาย จ.๑๕ เปรียบเทียบกับเนื้อความตามประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ เอกสารหมาย จ.๑๖ แล้ว ปรากฏว่าเนื้อความตามประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ดังกล่าวเหมือนกัน โดยจําเลยไม่ได้เปลี่ยนแปลงเนื้อความในประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ให้มีความหมายเป็นอย่างอื่นหรือเพิ่มเติมข้อความใหม่ให้แตกต่างไปแทนที่ข้อเท็จจริงที่ตัดหรือลบไว้ การที่จำเลยตัดหรือลบข้อเท็จจริงที่แสดงวันเวลาที่ลงประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ในประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์โครงการของโจทก์แล้วพิมพ์ลงในกระดาษ จึงเป็นสิทธิของจำเลยที่จะทำได้ และถือไม่ได้ว่าเป็นการตัดทอนข้อความอันจะทำให้เห็นว่ามีความหมายเปลี่ยนไปเป็นอย่างอื่น อีกทั้งโจทก์ได้ประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์โครงการของโจทก์ในสื่อสังคมออนไลน์ทางอินเทอร์เน็ตอื่นด้วย จึงไม่ก่อให้เกิดหรือไม่น่าจะก่อให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ ผู้อื่น หรือประชาชน การกระทำของจำเลยจึงไม่ครบองค์ประกอบความผิดฐานปลอมเอกสารตาม ป.อ. มาตรา ๒๖๔ เมื่อการกระทำของจำเลยไม่เป็นความผิดฐานปลอมเอกสารแล้ว การกระทำของจำเลยย่อมไม่เป็นความผิดฐานใช้เอกสารปลอมด้วย คำพิพากษาศาลฎีกาที่ ๒๔๔๐/๒๕๖๓ . . ความผิดฐานเบิกความเท็จและนำสืบหรือแสดงพยานหลักฐานอันเป็นเท็จตาม ป.อ. มาตรา ๑๗๗ และมาตรา ๑๘๐ นั้น มีองค์ประกอบความผิดสำคัญประการหนึ่งว่า คำเบิกความและพยานหลักฐานอันเป็นเท็จจะต้องเป็นข้อสำคัญในคดีที่เบิกความหรือนำสืบด้วย ดังนั้น ประเด็นสำคัญในคดีมีว่าอย่างไร คำเบิกความและพยานหลักฐานของจำเลยเป็นข้อสำคัญในคดีอย่างไร จึงเป็นสาระสำคัญอันเป็นองค์ประกอบของความผิดที่โจทก์จะต้องบรรยายไว้ให้ชัดแจ้งในฟ้อง ความผิดฐานเบิกความเท็จและนำสืบหรือแสดงพยานหลักฐานอันเป็นเท็จตาม ป.อ. มาตรา ๑๗๗ และมาตรา ๑๘๐ นั้น มีองค์ประกอบความผิดสำคัญประการหนึ่งว่า คำเบิกความและพยานหลักฐานอันเป็นเท็จจะต้องเป็นข้อสำคัญในคดีที่เบิกความหรือนำสืบด้วย ดังนั้น ประเด็นสำคัญในคดีมีว่าอย่างไร คำเบิกความและพยานหลักฐานของจำเลยเป็นข้อสำคัญในคดีอย่างไร จึงเป็นสาระสำคัญอันเป็นองค์ประกอบของความผิดที่โจทก์จะต้องบรรยายไว้ให้ชัดแจ้งในฟ้อง . . โจทก์บรรยายฟ้องว่า จําเลยเบิกความเท็จต่อศาล และนำสืบหรือแสดงพยานหลักฐานอันเป็นเท็จในคดีผู้บริโภคของศาลชั้นต้น ซึ่งเป็นคำเบิกความในชั้นไต่สวนคำร้องขอคุ้มครองชั่วคราว มิใช่คำเบิกความในชั้นพิจารณา แต่โจทก์ไม่ได้บรรยายฟ้องให้เห็นว่า ในชั้นไต่สวนคำร้องขอคุ้มครองชั่วคราวนั้น ประเด็นและข้อความที่เป็นเท็จและการนำสืบหรือแสดงพยานหลักฐานอันเป็นเท็จ เป็นข้อสำคัญในคดีนั้นอย่างไร กลับบรรยายฟ้องถึงประเด็นและข้อความที่เป็นเท็จและการนำสืบหรือแสดงพยานหลักฐานอันเป็นเท็จ เป็นข้อสำคัญในคดีถึงคำเบิกความในชั้นพิจารณาของจำเลย จึงเป็นฟ้องที่ไม่ได้บรรยายถึงการกระทำที่อ้างว่าจำเลยได้กระทำผิดพอสมควรเท่าที่จะให้จำเลยเข้าใจข้อหาได้ดี ฟ้องโจทก์จึงไม่ชอบด้วย ป.วิ.อ. มาตรา ๑๕๘ (๕) ปัญหาดังกล่าวเป็นข้อกฎหมายที่เกี่ยวกับความสงบเรียบร้อย ศาลฎีกามีอำนาจยกขึ้นวินิจฉัยได้ตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๑๙๕ วรรคสอง ประกอบมาตรา ๒๒๕ โจทก์บรรยายฟ้องว่า จําเลยเบิกความเท็จต่อศาล และนำสืบหรือแสดงพยานหลักฐานอันเป็นเท็จในคดีผู้บริโภคของศาลชั้นต้น ซึ่งเป็นคำเบิกความในชั้นไต่สวนคำร้องขอคุ้มครองชั่วคราว มิใช่คำเบิกความในชั้นพิจารณา แต่โจทก์ไม่ได้บรรยายฟ้องให้เห็นว่า ในชั้นไต่สวนคำร้องขอคุ้มครองชั่วคราวนั้น ประเด็นและข้อความที่เป็นเท็จและการนำสืบหรือแสดงพยานหลักฐานอันเป็นเท็จ เป็นข้อสำคัญในคดีนั้นอย่างไร กลับบรรยายฟ้องถึงประเด็นและข้อความที่เป็นเท็จและการนำสืบหรือแสดงพยานหลักฐานอันเป็นเท็จ เป็นข้อสำคัญในคดีถึงคำเบิกความในชั้นพิจารณาของจำเลย จึงเป็นฟ้องที่ไม่ได้บรรยายถึงการกระทำที่อ้างว่าจำเลยได้กระทำผิดพอสมควรเท่าที่จะให้จำเลยเข้าใจข้อหาได้ดี ฟ้องโจทก์จึงไม่ชอบด้วย ป.วิ.อ. มาตรา ๑๕๘ (๕) ปัญหาดังกล่าวเป็นข้อกฎหมายที่เกี่ยวกับความสงบเรียบร้อย ศาลฎีกามีอำนาจยกขึ้นวินิจฉัยได้ตาม ป.วิ.อ. มาตรา ๑๙๕ วรรคสอง ประกอบมาตรา ๒๒๕
ไม่ถือเป็นความผิดฐานปลอมเอกสาร

  คดีนี้เกี่ยวข้องกับคำพิพากษาศาลฎีกาที่ 2440/2563 ซึ่งจำเลยถูกฟ้องร้องในข้อหาปลอมเอกสารและใช้เอกสารปลอม โดยจำเลยได้พิมพ์ประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์โครงการอาคารชุดของโจทก์ โดยตัดหรือลบข้อความที่แสดงวันเวลาที่ลงประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ออก
ศาลฎีกาได้วินิจฉัยว่าการกระทำของจำเลยไม่ถือเป็นความผิดฐานปลอมเอกสาร เนื่องด้วยเหตุผลหลัก 2 ประการดังนี้

1. การตัดหรือลบข้อความไม่ได้เปลี่ยนแปลงเนื้อหาสาระสำคัญของเอกสาร:
เนื้อหาตามประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ทั้งก่อนและหลังการตัดหรือลบข้อความ ยังคงเหมือนเดิม โดยจำเลยไม่ได้เปลี่ยนแปลงเนื้อหาหรือเพิ่มเติมข้อความใหม่ที่ทำให้ความหมายของเอกสารเปลี่ยนไป
การตัดหรือลบข้อความดังกล่าว เป็นเพียงการลบรายละเอียดเพิ่มเติมเท่านั้น ไม่ได้ส่งผลต่อสาระสำคัญของเอกสาร

2. การกระทำของจำเลยไม่ก่อให้เกิดความเสียหาย:
โจทก์ได้ประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์โครงการในสื่อสังคมออนไลน์อื่นด้วย
การตัดหรือลบข้อความดังกล่าว จึงไม่ก่อให้เกิดหรือไม่น่าจะก่อให้เกิดความเสียหายแก่โจทก์ ผู้อื่น หรือประชาชน
สรุป:
การกระทำของจำเลยในการตัดหรือลบข้อความที่แสดงวันเวลาที่ลงประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์ในประกาศโฆษณาประชาสัมพันธ์โครงการของโจทก์นั้น ไม่ถือเป็นการปลอมแปลงเอกสาร เนื่องจากไม่ได้เปลี่ยนแปลงเนื้อหาสาระสำคัญของเอกสาร และไม่ก่อให้เกิดความเสียหายใดๆ
ประมวลกฎหมายอาญา