ช่วยสรุปบทความ ปวดตา-ต้อหินเฉียบพลัน
ปวดตา-ต้อหินเฉียบพลัน ข้อน่ารู้ 1 แก้วตาหรือเลนส์ตาที่อยู่ภายในลูกตา จะแบ่งลูกตาออกเป็น 2 ส่วน ได้แก่ ช่องว่างส่วนหน้า แก้วตา เรียกว่า ช่องลูกตาด้านหน้า และช่องว่างส่วนหลังแก้วตา เรียกว่า ช่องลูกตาด้านหลัง ช่องลูกตาด้านหลังมีขนาดใหญ่ จะมีลักษณะเป็นน้ำวุ้นบรรจุอยู่ ช่วยให้ลูกตาทรงรูปอยู่ได้เป็นปกติ ส่วนช่องลูกตาด้านหน้า มีขนาดเล็ก อยู่ระหว่างกระจกตากับแก้วตา จะมีสารน้ำใสๆ บรรจุอยู่เรียกว่า น้ำเลี้ยงลูกตา ลูกตาส่วนที่เรียกว่า ซิเลียรีบอดี ciliary body ซึ่งอยู่ใกล้กับขอบบนและล่างของแก้วตา ทำหน้าที่ผลิตน้ำเลี้ยงลูกตานี้ตลอดเวลา ซึ่งจะมีการถ่ายเทออกนอกลูกตาโดยไหลจากด้านหลังของม่านตาผ่านรูม่านตา เข้าไปในช่องลูกตาด้านหน้า แล้วเข้าไปในท่อชเลมส์ เป็นตะแกรงระบายขนาดเล็กๆ ตรงมุมที่อยู่ระหว่างกระจกตากับม่านตา เข้าสู่หลอดเลือดดำที่อยู่นอกลูกตา
 ในคนปกติน้ำเลี้ยงลูกตาจะมีการถ่ายเทที่อยู่ในภาวะสมดุล กล่าวคือ มีการผลิตในปริมาณที่พอๆ กับการระบายออกนอกลูกตาอยู่ตลอดเวลา ในคนบางคนอาจมีเหตุทำให้การระบายของน้ำเลี้ยงลูกตาดังกล่าวเกิดการติดขัด มีการคั่งของน้ำเลี้ยงลูกตา และพลอยทำให้เกิดแรงดันภายในลูกตาเพิ่มสูงขึ้นเรื่อยๆ จนในที่สุดแรงดันที่เกิดขึ้นนี้จะทำลายประสาทตา ทำให้ตาบอดถาวรได้ โรคที่เกิดขึ้นจากเหตุดังกล่าวนี้คนไทยเรียกว่า ต้อหิน ซึ่งมีความหมายว่า ลูกตามีแรงดันมากจนมีลักษณะแข็งแบบหินนั่นเอง ส่วนชื่อฝรั่งเรียกว่า กลอโคม่า glaucoma 2 การติดขัดของการระบายน้ำเลี้ยงลูกตา อาจเกิดจากมีเลือดออก เช่น ได้รับอุบัติเหตุ หรือมีหนองขัง เกิดจากการติดเชื้ออักเสบของลูกตา หรือแก้วตาที่เป็นต้อกระจกที่สุกแล้วหลุดลอยขวางทางระบายน้ำเลี้ยงลูกตาได้ 
แต่ที่พบบ่อยในผู้สูงอายุนั้นเกิดจากความผิดปกติในตัวโครงสร้างของลูกตาเอง ซึ่งสามารถแบ่งเป็น 2 ชนิดด้วยกัน คือ ก ต้อหินเฉียบพลัน เกิดจากโครงสร้างของช่องลูกตาด้านหน้ามีลักษณะแคบและตื้นกว่าคนปกติ จึงมีมุมระบายน้ำเลี้ยงลูกตา มุมระหว่างกระจกตาหรือม่านตา แคบกว่าปกติ เมื่อมีสาเหตุที่ทำให้กล้ามเนื้อม่านตาหดตัว สังเกตว่ารูม่านตาขยาย เช่น อยู่ในที่มืดหรือโรงภาพยนตร์ อากาศมืดครึ้ม มีอารมณ์โกรธ ตกใจ เสียใจ มีการใช้ยาบางชนิดที่ทำให้รูม่านตาขยายเป็นต้น ก็จะทำให้มุมระบายน้ำเลี้ยงลูกตาถูกปิดกั้น น้ำเลี้ยงลูกตาเกิดคั่งอยู่ภายในลูกตา ทำให้เกิดแรงดันในลูกตาสูงขึ้นฉับพลันทันที เป็นผลทำให้เกิดอาการปวดตารุนแรงและตาพร่ามัว
ปวดตา-ต้อหินเฉียบพลัน มีช่องลูกตา 2 ส่วนคือ ช่องลูกตาด้านหน้าและช่องลูกตาด้านหลัง ช่องลูกตาด้านหลังมีลักษณะเป็นน้ำวุ้นบรรจุอยู่ช่วยทำให้ลูกตาทรงรูป ส่วนช่องลูกตาด้านหน้ามีน้ำเลี้ยงลูกตา ลูกตามีส่วนที่เรียกว่า ซิเลียรีบอดี ciliary body ทำหน้าที่ผลิตน้ำเลี้ยงลูกตาตลอดเวลา น้ำเลี้ยงนี้จะถ่ายเทออกนอกลูกตาผ่านรูม่านตา เข้าไปในช่องลูกตาด้านหน้า แล้วไหลเข้าไปในท่อชเลมส์เป็นตะแกรงระบายขนาดเล็กๆ ตรงมุมที่อยู่ระหว่างกระจกตากับม่านตา เข้าสู่หลอดเลือดดำที่อยู่นอกลูกตา

การระบายน้ำเลี้ยงลูกตามักเป็นสมดุลในคนปกติ แต่บางคนอาจพบปัญหาเมื่อน้ำเลี้ยงไม่ระบายออกได้เพียงพอ นี่สามารถทำให้เกิดความดันภายในลูกตาเพิ่มขึ้น ถ้าปัญหานี้ไม่ได้รับการแก้ไข จะทำให้เกิดโรคต้อหิน โรคนี้สามารถทำให้ตาบอดถาวรได้ สาเหตุของปัญหาน้ำเลี้ยงลูกตาที่ไม่ระบายออกอาจมีต้นเหตุจากการติดขัดที่ทำให้น้ำเลี้ยงลูกตาคั่งค้าง หรือจากอุบัติเหตุที่ทำให้เกิดเลือดออกหรือหนองขังในลูกตา 

ความผิดปกติในโครงสร้างของลูกตาเป็นเพราะต้อหินเฉียบพลัน ที่เกิดจากลักษณะแคบและตื้นของช่องลูกตาด้านหน้ามากกว่าปกติ ทำให้มุมระบายน้ำเลี้ยงลูกตาแคบลง และมีความผิดปกติในการควบคุมการระบายน้ำเลี้ยงลูกตา อาจเกิดจากการตกใจ โกรธ เสียใจ หรือใช้ยาบางชนิดที่ทำให้รูม่านตาขยาย ส่งผลให้มุมระบายน้ำเลี้ยงลูกตาถูกปิดกั้น น้ำเลี้ยงลูกตาคั่งอยู่ภายในลูกตา และเกิดความดันในลูกตาสูงขึ้น เป็นผลทำให้เกิดอาการปวดตารุนแรงและตาพร่ามัว
2.จักษุวิทยา (จักษุวิทยา) - Ophthalmology,23.Anatomy