จงช่วยสรุปบทความเรื่อง  มิติที่ ๕ ของงานบริการสาธารณสุข ให้หน่อย
มิติที่ ๕ ของงานบริการสาธารณสุข ลองสมมติว่า คุณมีบ้านอยู่หน้าโรงพยาบาลที่ดีที่สุดในประเทศไทย คุณออกกำลังกายตลอด กินอาหารครบห้าหมู่ ตรวจสุขภาพประจำปีทุกปี มีประกันสุขภาพคือไม่ต้องแบกรับภาระค่าใช้จ่ายเมื่อเจ็บป่วย มีเจ้าหน้าที่สาธารณสุขมาเยี่ยมบ้านบางเวลา คุณฉีดวัคซีนทุกชนิดที่มีในโลกนี้ซึ่งทำให้สามารถป้องกันโรคได้หลายสิบโรค และเมื่อคุณอายุมากขึ้น คุณก็มีบริการด้านฟื้นฟูสมรรถภาพความพิการการช่วยตัวเองไม่ได้ เป็นอย่างดีจากโรงพยาบาลและท้องถิ่นที่คุณพำนักอยู่ เชื่อแน่ว่าคุณน่าจะเป็นคนที่มีสุขภาพดีในระดับหนึ่งใช่ไหมครับ ทั้งหมดที่ผมยกตัวอย่างไปนั้น คือมิติทั้ง ๔ ด้านของงานบริการสาธารณสุขซึ่งแวดวงสาธารณสุขทุกประเทศยึดถือเป็นหลักการในการดูแลประชาชน คือ ๑ การรักษาพยาบาล คือ การรักษาโรคให้หาย เมื่อเกิดการเจ็บป่วย ๒ การส่งเสริมสุขภาพ คือ บำรุงรักษาให้ร่างกายแข็งแรง มีภูมิต้านทาน ๓ การป้องกันและควบคุมโรค คือ การระมัดระวัง ป้องกันไม่ให้ป่วยเป็นโรค ๔ การฟื้นฟูสมรรถภาพ เมื่อเกิดความพิการ หรือ การทำหน้าที่ของอวัยวะเกิดความผิดปกติก็มีการฟื้นฟูให้คืนสภาพ หรือใช้งานได้ แต่อย่าเพิ่งดีใจไปเผอิญต่อมาเราพบว่าคุณชอบกินอาหารทอดๆ มันๆ เป็นชีวิตจิตใจนับตั้งแต่กล้วยแขก ไก่ทอด และปาท่องโก๋ ที่ใช้น้ำมันทอดซ้ำอยู่บ่อยๆ คุณดื่มน้ำบรรจุขวดที่ไม่มีอย ซึ่งหมายความว่าน้ำนั้นอาจไม่เหมาะต่อการบริโภค กินผักและผลไม้ที่ปนเปื้อนยาฆ่าแมลง คุณดื่มเครื่องดื่มชูกำลังที่มีน้ำตาลเกินค่ามาตรฐาน ๓ เท่า คุณยายในบ้านคุณดื่มยาบำรุงกำลังที่มีสารสเตอรอยด์ปนอยู่ และคุณกินอาหารที่มีทั้งสารฟอกขาว สารยืดอายุการเก็บรักษาอาหาร ซึ่งเป็นสารก่อมะเร็งอยู่บ่อย บ่อยอย่างนี้ คุณว่าคุณจะสุขภาพดี และอายุยืนยาวหรือไม่ครับคำตอบก็คือไม่ ดังนั้น ขณะนี้จึงมีการเพิ่มมิติที่ ๕ ของการจัดบริการสาธารณสุขแก่ประชาชนลงในกรอบงานประจำของหน่วยงานของรัฐบาลในหลายประเทศ อันได้แก่ งานคุ้มครองผู้บริโภค ด้านสาธารณสุข ลงในมาตรฐานการจัดบริการ สำหรับในประเทศไทย หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับงานคุ้มครองผู้บริโภคด้านสาธารณสุขมีหลายหน่วยงาน แต่ถ้าเฉพาะเจาะจงให้แคบลงเน้นในเรื่องการคุ้มครองผู้บริโภคด้านสาธารณสุขก็คงมีหน่วยงานสำคัญที่เกี่ยวข้อง คือ สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค สคบ สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา อย โดยมีกลไกสำคัญในพื้นที่คือ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดและอนุกรรมการคุ้มครองผู้บริโภคในระดับจังหวัดทั้ง ๗๗ จังหวัด ส่วนหน่วยงานอื่นๆ เช่น สำนักงานกองทุนสร้างเสริมสุขภาพ สสส สำนักงานหลักประกันสุขภาพแห่งชาติ สปสช กรมวิชาการของกระทรวงสาธารณสุข หรือแม้กระทั่งแพทยสภาและสภาวิชาชีพต่างๆ ที่ดูแลมาตรฐานและจรรยาบรรณของผู้ให้บริการ ก็คงจะเป็นการสนับสนุนงานคุ้มครองผู้บริโภคทางอ้อมอีกทีหนึ่ง ความเฉพาะเจาะจงของงานคุ้มครองผู้บริโภคด้านสุขภาพถือเป็นกิจกรรมที่ต้องมีระบบการเฝ้าระวัง ต้องอาศัยเครือข่ายในพื้นที่ การสื่อสารที่ทั่วถึงและรวดเร็ว ที่สำคัญคือ ต้องมีการจัดการทั้งในระดับประเทศ ชุมชน ครอบครัว และปัจเจกรายบุคคล ทุกวันนี้ แม้กระทรวงสาธารณสุข โดยเฉพาะสำนักงานอาหารและยาจะพยายามพัฒนาระบบการดูแลผู้บริโภคด้านอาหารและยา โดยอาศัยกลไกในพื้นที่ คือ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัด และโรงพยาบาลมาช่วยกัน แต่ก็ไม่เพียงพอต่อการรองรับกับปัญหาซึ่งมีอยู่อย่างต่อเนื่อง และเปลี่ยนแปลงอย่างซับซ้อนอยู่ตลอดเวลา ข้อมูลเชิงประจักษ์ในขณะนี้ คือ ประเทศไทยแม้มีหน่วยงานของรัฐบาลหลายหน่วยงานช่วยดูแลผู้บริโภค แต่เมื่อเปรียบเทียบขนาดของปัญหากับการลงทุนของภาครัฐ งบประมาณ คน ตัวกฎหมาย ระเบียบรองรับ ยังถือว่าเราให้ความใส่ใจกับงานด้านนี้น้อย ยิ่งเมื่อไปเปรียบเทียบกับประเทศเพื่อนบ้านในกลุ่มอาเซียนอย่างสิงคโปร์ หรือมาเลเซียแล้วถือว่าเราล้าหลังกว่า ในเชิงโครงการหน่วยงานรัฐบาลที่เกี่ยวข้อง สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภคของเราเป็นเพียงแค่หน่วยงานเล็กๆสังกัดสำนักนายกรัฐมนตรี มีเจ้าหน้าที่เพียง ๑๐๐ กว่าคนและมีงบประมาณเพียง ๑๐๐ กว่าล้านบาทต่อปี เมื่อเทียบกับมาเลเซียเป็นหน่วยงานระดับกระทรวง คือ กระทรวงคุ้มครองผู้บริโภคและการสหกรณ์ มีหน่วยงานย่อยไปถึงระดับจังหวัด และมีงบประมาณสนับสนุนมากกว่าเราหลายเท่า ในเชิงกฎหมาย รัฐบาลมาเลเซียและสิงคโปร์พยายามส่งเสริมและสนับสนุนให้องค์กรคุ้มครองผู้บริโภค ภาคประชาชน และองค์กรเอกชน ได้เข้ามามีบทบาทในการเฝ้าระวังและคุ้มครอง โดยรัฐช่วยสนับสนุนงบประมาณให้ ในประเทศไทยรัฐบาลยังมององค์กรภาคีเหล่านี้ด้วยสายตาที่ไม่เชื่อมั่นและหวาดระแวง 

​
ลองสมมติว่า คุณมีบ้านอยู่หน้าโรงพยาบาลที่ดีที่สุดในประเทศไทย คุณออกกำลังกายตลอด กินอาหารครบห้าหมู่ ตรวจสุขภาพประจำปีทุกปี มีประกันสุขภาพคือไม่ต้องแบกรับภาระค่าใช้จ่ายเมื่อเจ็บป่วย มีเจ้าหน้าที่สาธารณสุขมาเยี่ยมบ้านบางเวลา คุณฉีดวัคซีนทุกชนิดที่มีในโลกนี้ซึ่งทำให้สามารถป้องกันโรคได้หลายสิบโรค และเมื่อคุณอายุมากขึ้น คุณก็มีบริการด้านฟื้นฟูสมรรถภาพความพิการการช่วยตัวเองไม่ได้ เป็นอย่างดีจากโรงพยาบาลและท้องถิ่นที่คุณพำนักอยู่ ทั้งหมดที่ ยกตัวอย่างไปนั้น คือมิติทั้ง ๔ ด้านของงานบริการสาธารณสุขซึ่งแวดวงสาธารณสุขทุกประเทศยึดถือเป็นหลักการในการดูแลประชาชน คือ ๑ การรักษาพยาบาล คือ การรักษาโรคให้หาย ๒ การส่งเสริมสุขภาพ คือ บำรุงรักษาให้ร่างกายแข็งแรง  ๓ การป้องกันและควบคุมโรค คือ การระมัดระวัง ป้องกันไม่ให้ป่วยเป็นโรค ๔ การฟื้นฟูสมรรถภาพ เมื่อเกิดความพิการ หรือ การทำหน้าที่ของอวัยวะเกิดความผิดปกติก็มีการฟื้นฟูให้คืนสภาพ หรือใช้งานได้ ๕ ของการจัดบริการสาธารณสุขแก่ประชาชนลงในกรอบงานประจำของหน่วยงานของรัฐบาลในหลายประเทศ อันได้แก่ งานคุ้มครองผู้บริโภค ด้านสาธารณสุข ลงในมาตรฐานการจัดบริการ สำหรับในประเทศไทย หน่วยงานที่เกี่ยวข้องกับงานคุ้มครองผู้บริโภคด้านสาธารณสุขมีหลายหน่วยงาน แต่ถ้าเฉพาะเจาะจงให้แคบลงเน้นในเรื่องการคุ้มครองผู้บริโภคด้านสาธารณสุขก็คงมีหน่วยงานสำคัญที่เกี่ยวข้อง คือ สำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองผู้บริโภค สคบ สำนักงานคณะกรรมการอาหารและยา อย โดยมีกลไกสำคัญในพื้นที่คือ สำนักงานสาธารณสุขจังหวัดและอนุกรรมการคุ้มครองผู้บริโภคในระดับจังหวัดทั้ง ๗๗ จังหวัด
15.ภาควิชาระบาดวิทยา Epidemiology