ทำไมหนังสือแบ่งผลประโยชน์ค่าเช่าตึกแถวที่จำเลยทำกับโจทก์จึงตกเป็นโมฆะ?
หนังสือแบ่งผลประโยชน์ค่าเช่าตึกแถวที่จำเลยทำกับโจทก์ตกเป็นโมฆะ  เพราะจำเลยทำหนังสือดังกล่าวโดยสำคัญผิดในสิ่งซึ่งเป็นสาระสำคัญแห่งนิติกรรม

คำอธิบาย:
-  ประเด็นสำคัญในคดีนี้คือ สถานะกรรมสิทธิ์ในตึกแถวพิพาท
-  ศาลฎีกาวินิจฉัยว่า ตึกแถวพิพาทตกเป็นกรรมสิทธิ์ของจำเลย เมื่อครบกำหนดสัญญาเช่าในปี 2531
เหตุผลคือ:
-  จ. เจ้าของที่ดินเดิม ยกที่ดินให้แก่จำเลย โดยไม่ได้ระบุถึงตึกแถวพิพาทในหนังสือสัญญาให้ที่ดิน
แสดงว่า จ. คิดว่าตึกแถวพิพาทยังไม่เป็นกรรมสิทธิ์ของตน  เพราะมีข้อสัญญาจะให้ตึกแถวพิพาทตกเป็นของเจ้าของที่ดิน เมื่อครบกำหนดสัญญาเช่า
-  ดังนั้น เมื่อครบกำหนดสัญญาเช่า ตึกแถวพิพาทจึงตกเป็นกรรมสิทธิ์ของจำเลย ตาม ป.พ.พ. มาตรา 144
อย่างไรก็ตาม จำเลยได้ทำหนังสือแบ่งผลประโยชน์ค่าเช่าตึกแถวกับโจทก์
การทำหนังสือดังกล่าวนั้น แสดงว่า จำเลยสำคัญผิดคิดว่า ตึกแถวพิพาทเป็นกรรมสิทธิ์ของ จ.  ซึ่งเป็นการสำคัญผิดในสิ่งซึ่งเป็นสาระสำคญแห่งนิติกรรม 
เพราะวัตถุประสงค์ของนิติกรรมคือ  การแบ่งผลประโยชน์จากสิ่งที่คิดว่าเป็นกรรมสิทธิ์ร่วมกัน  แต่ในความเป็นจริง ตึกแถวพิพาทไม่ใช่กรรมสิทธิ์ของ จ.
     ดังนั้น หนังสือแบ่งผลประโยชน์ค่าเช่าตึกแถวที่จำเลยทำกับโจทก์จึงตกเป็นโมฆะ ตาม ป.พ.พ. มาตรา 156

หลักกฎหมายที่เกี่ยวข้อง:
-  ป.พ.พ. มาตรา 144
-  ป.พ.พ. มาตรา 156

ผลของคำพิพากษา:
-  โจทก์ไม่มีสิทธิได้รับผลประโยชน์จากตึกแถวพิพาทตามหนังสือแบ่งผลประโยชน์ค่าเช่า
สิทธิในตึกแถวพิพาททั้งหมดเป็นของจำเลย

ข้อคิดจากคดีนี้:
-  ก่อนทำนิติกรรมใดๆ ควรตรวจสอบให้แน่ใจว่า เข้าใจข้อเท็จจริงเกี่ยวกับทรัพย์สินที่เกี่ยวข้องกับนิติกรรมนั้นๆ อย่างถูกต้อง
-  การทำสัญญาควรมีทนายความตรวจสอบ เพื่อป้องกันความผิดพลาด
กฎหมายทรัพย์สิน-กรรมสิทธิ์-ทรัพย์อิงสิทธิ,ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์,คำพิพากษาศาลฎีกา