โจทก์แจ้งความดำเนินคดีบุตรจำเลยฐานนำรถไปจำนำ แล้วบอกกับจำเลยให้ทำสัญญากู้เงิน หากไม่ทำจะแจ้งความดำเนินคดีต่อ โจทก์ใช้วิธีการเช่นนี้ถือว่าเป็นการข่มขู่ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 165 หรือไม่?
[กลับหน้าหลัก : รวมบทความกฎหมายที่น่าสนใจ] บุตรจำเลยเช่ารถยนต์จากโจทก์ แล้วนำไปจำนำ โจทก์บอกกับจำเลยให้ทำสัญญากู้ให้ไว้ มิฉนั้นจะแจ้งความดำเนินคดีกับบุตรจำเลย เป็นการใช้สิทธิตามกฎหมายโดยสุจริต ตามปกติประเพณีนิยม ไม่ถือเป็นการข่มขู่ ตาม ป.พ.พ. มาตรา 165 บุตรจำเลยเช่ารถยนต์จากโจทก์ แล้วนำไปจำนำ โจทก์บอกกับจำเลยให้ทำสัญญากู้ให้ไว้ มิฉนั้นจะแจ้งความดำเนินคดีกับบุตรจำเลย เป็นการใช้สิทธิตามกฎหมายโดยสุจริต ตามปกติประเพณีนิยม ไม่ถือเป็นการข่มขู่ ตาม ป.พ.พ. มาตรา 165 คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5426/2553
บุตรจำเลยเช่ารถยนต์รวม 3 คัน ซึ่งเป็นของโจทก์ ส. และ น. บุตรจำเลยกลับนำรถยนต์ไปจำนำผู้มีชื่อแล้วไม่สามารถนำรถยนต์มาคืนเพราะไม่มีเงินค่าไถ่รถที่จำนำไว้ โจทก์แจ้งความเพื่อนดำเนินคดีแก่บุตรจำเลย ก. บุตรเขยแจ้งแก่จำเลยว่า ว. ได้นำรถของโจทก...์ไปจำนำไว้และได้มีการแจ้งความร้องทุกข์ไว้แล้ว ขอให้ทำสัญญากู้ยืมเงินโจทก์ไว้ ต่อมาจำเลยทำหนังสือสัญญากู้เงินพิพาทเกี่ยวกับการที่จำเลยทำสัญญากู้ยืมเงิน เนื่องจากจำเลยเป็นมารดาของ ว. ซึ่งเช่ารถยนต์ของโจทก์กับพวกไปและนำรถไปจำนำแล้วไม่มีเงินค่าไถ่รถยนต์คืน โจทก์จึงไปแจ้งความกล่าวหาบุตรสาวจำเลยและได้เจรจากัน ต่อมาจำเลยจึงได้ทำหนังสือสัญญากู้ยืมเงินโจทก์ การที่โจทก์ให้จำเลยทำสัญญากู้ยืมเงิน หากไม่ทำก็จะดำเนินคดีอาญาแก่บุตรของจำเลย จึงเป็นการใช้สิทธิตามกฎหมายโดยสุจริต อันถือได้ว่าเป็นการขู่ว่าจะใช้สิทธิตามปกตินิยม ไม่ถือว่าเป็นการข่มขู่ตาม ป.พ.พ. มาตรา 165 สัญญากู้ยืมเงินจึงมีผลใช้บังคับได้ และการที่จำเลยซึ่งมิได้เป็นลูกหนี้โจทก์มาทำสัญญากู้เนื่องจากบุตรจำเลยมีหนี้กับโจทก์เป็นการแปลงหนี้ใหม่ด้วยการเปลี่ยนตัวลูกหนี้ซึ่ง ป.พ.พ. มาตรา 350 ก็มิได้บัญญัติให้ต้องทำเป็นหนังสือแต่อย่างใด เมื่อไม่ปรากฏว่าได้ทำขึ้นโดยขืนใจลูกหนี้เดิมแล้ว สัญญาแปลงหนี้ใหม่จึงใช้บังคับได้ จำเลยต้องรับผิดตามสัญญากู้พิพาท ... ์ไปจำนำไว้และได้มีการแจ้งความร้องทุกข์ไว้แล้ว ขอให้ทำสัญญากู้ยืมเงินโจทก์ไว้ ต่อมาจำเลยทำหนังสือสัญญากู้เงินพิพาทเกี่ยวกับการที่จำเลยทำสัญญากู้ยืมเงิน เนื่องจากจำเลยเป็นมารดาของ ว. ซึ่งเช่ารถยนต์ของโจทก์กับพวกไปและนำรถไปจำนำแล้วไม่มีเงินค่าไถ่รถยนต์คืน โจทก์จึงไปแจ้งความกล่าวหาบุตรสาวจำเลยและได้เจรจากัน ต่อมาจำเลยจึงได้ทำหนังสือสัญญากู้ยืมเงินโจทก์ การที่โจทก์ให้จำเลยทำสัญญากู้ยืมเงิน หากไม่ทำก็จะดำเนินคดีอาญาแก่บุตรของจำเลย จึงเป็นการใช้สิทธิตามกฎหมายโดยสุจริต อันถือได้ว่าเป็นการขู่ว่าจะใช้สิทธิตามปกตินิยม ไม่ถือว่าเป็นการข่มขู่ตาม ป.พ.พ. มาตรา 165 สัญญากู้ยืมเงินจึงมีผลใช้บังคับได้ และการที่จำเลยซึ่งมิได้เป็นลูกหนี้โจทก์มาทำสัญญากู้เนื่องจากบุตรจำเลยมีหนี้กับโจทก์เป็นการแปลงหนี้ใหม่ด้วยการเปลี่ยนตัวลูกหนี้ซึ่ง ป.พ.พ. มาตรา 350 ก็มิได้บัญญัติให้ต้องทำเป็นหนังสือแต่อย่างใด เมื่อไม่ปรากฏว่าได้ทำขึ้นโดยขืนใจลูกหนี้เดิมแล้ว สัญญาแปลงหนี้ใหม่จึงใช้บังคับได้ จำเลยต้องรับผิดตามสัญญากู้พิพาท
ไม่ถือว่าเป็นการข่มขู่ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 165

เหตุผล

โจทก์มีสิทธิตามกฎหมายที่จะดำเนินคดีบุตรจำเลยฐานนำรถไปจำนำ: บุตรจำเลยเช่ารถยนต์ของโจทก์ไป แล้วนำไปจำนำโดยไม่ได้รับอนุญาต โจทก์จึงมีสิทธิแจ้งความดำเนินคดีบุตรจำเลยฐานยักยอกทรัพย์ตามประมวลกฎหมายอาญา มาตรา 334
การที่โจทก์แจ้งความดำเนินคดีบุตรจำเลย ไม่ได้เป็นการข่มขู่: โจทก์ไม่ได้บังคับขู่เข็ญให้จำเลยทำสิ่งใด เพียงแต่แจ้งให้จำเลยทราบถึงสิทธิของโจทก์ที่จะดำเนินคดีบุตรจำเลย
การที่โจทก์เสนอให้จำเลยทำสัญญากู้เงิน ไม่ได้เป็นการข่มขู่: โจทก์เสนอทางเลือกให้จำเลยทำสัญญากู้เงินเพื่อชดใช้ค่าเสียหายที่เกิดขึ้น แทนที่จะดำเนินคดีบุตรจำเลย
การทำสัญญากู้เงินเป็นการประนีประนอมยอมความ: การที่โจทก์และจำเลยทำสัญญากู้เงิน ถือเป็นการประนีประนอมยอมความเพื่อยุติข้อพิพาท โดยไม่ต้องดำเนินคดีต่อกัน
เพิ่มเติม

คำพิพากษาศาลฎีกาที่ 5426/2553 วินิจฉัยว่า การที่โจทก์แจ้งความดำเนินคดีบุตรจำเลยฐานนำรถไปจำนำ แล้วบอกกับจำเลยให้ทำสัญญากู้เงิน หากไม่ทำจะแจ้งความดำเนินคดีต่อ ไม่ถือว่าเป็นการข่มขู่ตามประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 165
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์ มาตรา 165 บัญญัติไว้ว่า "ผู้ใดข่มขู่ผู้อื่นว่าจะทำร้ายต่อร่างกาย เสรีภาพ ทรัพย์สิน หรือชื่อเสียง เพื่อให้ผู้อื่นนั้นหรือบุคคลที่สามยอมหรือทำอะไร หรือเพื่อให้ผู้อื่นนั้นหรือบุคคลที่สามไม่ยอมหรือไม่ทำอะไร ต้องระวางโทษจำคุกไม่เกินหนึ่งปี หรือปรับไม่เกินสองหมื่นบาท หรือทั้งจำทั้งปรับ"
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์