ช่วยสรุปเรื่อง "ยาอะพิซาแบน" ให้หน่อยค่ะ
ยาอะพิซาแบนApixabanเป็นยาต้านการแข็งตัวของเลือดAnticoagulants ทางคลินิกได้นำมาใช้รักษาภาวะลิ่มเลือดอุดหลอดดำVenous thromboembolic events ยานี้ได้รับรองการใช้ในยุโรปเมื่อปี ค.ศ.2012 พ.ศ.2555 และ 2 ปีต่อมาก็ถูกนำมาใช้ในอเมริกา โดยใช้เป็นยาป้องกันการเกิดเส้นเลือดขอดหลอดเลือดดำขอด และภาวะหลอดเลือดแดงในปอดอุดตัน ปัจจุบันยาอะพิซาแบนยังใช้บำบัดอาการในผู้ป่วยที่มีภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะอีกด้วย ซึ่งโดยทั่วไป อดีตจนถึงปัจจุบันแพทย์มักจะใช้ยา Warfarin เป็นยาบำบัดอาการหัวใจเต้นผิดจังหวะโดยต้อง ทำการตรวจเลือดเพื่อดูระยะเวลาที่ใช้ในการจับตัวของเกล็ดเลือดเมื่อมีเลือดออกร่วมด้วย ในขณะที่ยาอะพิซาแบนมีข้อดีกว่า ที่ไม่จำเป็นต้องทำการตรวจเลือดดังกล่าว รูปแบบยาแผนปัจจุบันของยาอะพิซาแบนคือ ยาชนิดรับประทาน ซึ่งตัวยานี้สามารถดูดซึมจากระบบทางเดินอาหาร และกระจายตัวเข้าสู่กระแสเลือดได้ประมาณ 50 ในกระแสเลือด ตัวยานี้จะเกิดการรวมตัวกับพลาสมาโปรตีนได้ประมาณ 87 ร่างกายต้องใช้เวลาประมาณ 9–14 ชั่วโมงเพื่อกำจัดยานี้ออกจากกระแสเลือดโดยผ่านทิ้งไปกับอุจจาระและปัสสาวะ อย่างไรก็ตาม ทางคลินิกได้กำหนดข้อห้ามใช้ ข้อควรระวัง สำหรับยาอะพิซาแบนที่ผู้บริโภคผู้ป่วยควรทราบดังนี้ เช่น ห้ามใช้กับผู้แพ้ยานี้ ห้ามใช้ยานี้กับผู้ที่มีภาวะเลือดออกง่ายหรืออยู่ในภาวะตกเลือด ห้ามใช้ยานี้กับผู้ที่มีโรคตับระยะรุนแรง หรือผู้ที่ใช้ลิ้นหัวใจเทียม ผู้ที่ใช้ยาบางประเภท อย่างเช่นยา Carbamazepine Phenytoin Rifampin หรือสมุนไพร St. Johns wort จัดเป็นข้อห้ามใช้ร่วมกับยาอะพิซาแบน ด้วยยากลุ่มดังกล่าว จะทำให้ประสิทธิภาพการรักษาของยาอะพิซาแบนด้อยลงไป สตรีมีครรภ์ตั้งครรภ์ สตรีที่อยู่ในภาวะให้นมบุตร ล้วนเป็นกลุ่มเสี่ยงต่อการเกิดผลข้างเคียงที่รุนแรงจากการใช้ยาหลายประเภทซึ่งรวมถึงยาอะพิซาแบนด้วย ผู้ที่มีประวัติเจ็บป่วยด้วยโรคบางอย่าง เช่น เคยป่วยด้วยความดันโลหิตสูง มีปัญหาผิดปกติของหลอดเลือดในบริเวณของ ตา สมอง หรือไขสันหลัง ผู้มีภาวะเลือดจาง มีเกล็ดเลือดต่ำ มีแผลในระบบทางเดินอาหารเช่น แผลในกระเพาะอาหาร การทำงานของตับ-ของไตมีปัญหา ผู้ป่วยกลุ่มดังกล่าว ล้วนแล้วแต่เป็นผู้ป่วยที่มีความเสี่ยงต่อการกำเริบของโรต่างๆดังกล่าวเมื่อใช้ยาอะพิซาแบน ต้องหลีกเลี่ยงการใช้ยาอะพิซาแบนร่วมกับยาบางชนิดที่มีฤทธิ์ต่อต้านการรวมตัวจับตัวของเกล็ดเลือด อย่างเช่นยา Aspirin Bivalirudin Dabigatran Desirudin Eptifibatide NSAIDs Clopidogrel Prasugrel Ticlopidine SSRIs SNRIs Tirofiban ด้วยกลุ่มยาดังกล่าวเมื่อใช้ร่วมกับยาอะพิซาแบน จะส่งผลให้ร่างกายมีภาวะเลือดออกง่ายมากยิ่งขึ้น ยาต้านเชื้อโรคยาฆ่าเชื้อบางอย่างหากใช้ร่วมกับยาอะพิซาแบน ก็สามารถทำให้ผู้ป่วยมีภาวะเลือดออกง่ายเกิดขึ้นได้เช่นกัน อาทิเช่นยา Fluconazole Itraconazole Ketoconazole Voriconazole Clarithromycin Cobicistat Erythromycin Mifepristone Nefazodone Boceprevir Ritonavir Telithromycin ระหว่างที่มีการใช้ยาอะพิซาแบน หากได้รับอุบัติเหตุเกิดบาดแผลและมีเลือดออก ควรรีบส่งผู้ส่งป่วยไปยังโรงพยาบาลโดยเร็ว และแจ้งให้ แพทย์ พยาบาลทราบด้วยว่า ผู้ป่วยได้รับยาอะพิซาแบน เพื่อใช้เป็นข้อมูลสำคัญสำหรับ แพทย์ พยาบาล ในการเยียวยาผู้บาดเจ็บ สำหรับผู้ป่วย การใช้ยาอะพิซาแบนจะต้องปฏิบัติตามคำแนะนำของ แพทย์ พยาบาล เภสัชกร อย่างเคร่งครัด เช่น ไม่ปรับขนาดรับประทานด้วยตนเอง กินยานี้ตรงเวลา ไม่รับประทานยาอื่นร่วมด้วยโดยมิได้ปรึกษาแพทย์ผู้รักษา ประเทศไทย จัดให้ยาอะพิซาแบนอยู่ในหมวดยาควบคุมพิเศษ จะพบเห็นการใช้แต่ในสถานพยาบาล โดยการใช้ยานี้จะต้องได้รับใบสั่งยาจากแพทย์ผู้ที่ทำการรักษาเท่านั้น ซึ่งหากผู้ป่วยมีข้อสงสัยเพิ่มเติมเกี่ยวกับการใช้ยานี้ ผู้บริโภคผู้ป่วยสามารถขอคำปรึกษาได้จาก แพทย์ผู้รักษา หรืจากเภสัชกรได้ทั่วไป อะพิซาแบนมีสรรพคุณคุณสมบัติอย่างไร ยาอะพิซาแบนมีสรรพคุณข้อบ่งใช้ เช่น ใช้เป็นยาป้องกันการอุดตันด้วยลิ่มเลือดของหลอดเลือดดำหลังผ่าตัด บำบัดรักษาภาวะเส้นเลือดหลอดเลือดดำขอด และหลอดเลือดแดงในปอดอุดตัน ป้องกันการเกิดลิ่มเลือดในผู้ที่มีภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ Non-valvular atrial fibrillation อะพิซาแบนมีกลไกการออกฤทธิ์อย่างไร ยาอะพิซาแบน มีกลไกการออกฤทธิ์ อะพิซาแบนมีรูปแบบการจัดจำหน่ายอย่างไร ยาอะพิซาแบนมีรูปแบบการจัดจำหน่าย เช่น ยาเม็ดชนิดรับประทาน ที่ประกอบด้วยตัวยา Apixaban ขนาด 2.5 และ 5 มิลลิกรัมเม็ด อะพิซาแบนมีขนาดรับประทานอย่างไร ขนาดการรับประทานยาอะพิซาแบนจะต้องอยู่ในดุลพินิจของแพทย์ผู้รักษา และชนิดของโรค
ยาอะพิซาแบน เป็นยาต้านการแข็งตัวของเลือด ทางคลินิกนำมารักษาภาวะลิ่มเลือดอุดหลอดดำ ปัจจุบันใช้บำบัดอาการในผู้ป่วยที่มีภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ
ข้อควรระวังสำหรับยาอะพิซาแบน คือ ห้ามใช้กับผู้แพ้ยานี้ ห้ามใช้ยานี้กับผู้ที่มีภาวะเลือดออกง่าย ห้ามใช้ยานี้กับผู้ที่มีโรคตับระยะรุนแรง ห้ามใช้ยานี้กับสตรีมีครรภ์
การใช้ยาอะพิซาแบนจะต้องไม่ปรับขนาดรับประทานด้วยตนเอง กินยาตรงเวลา ไม่รับประทานยาอื่นร่วมด้วยโดยมิได้ปรึกษาแพทย์ ในประเทศไทยจัดให้ยานี้อยู่ในหมวดยาควบคุมพิเศษ พบเห็นการใช้แต่ในสถานพยาบาล
ยาอะพิซาแบนมีสรรพคุณ คือ
- ใช้เป็นยาป้องกันการอุดตันด้วยลิ่มเลือดของหลอดเลือดดำหลังผ่าตัด
- บำบัดรักษาภาวะเส้นเลือดหลอดเลือดดำขอดและหลอดเลือดแดงในปอดอุดตัน
- ป้องกันการเกิดลิ่มเลือดในผู้ที่มีภาวะหัวใจเต้นผิดจังหวะ
เภสัชวิทยา Pharmacology