การใช้อำนาจศาลตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา ๑๖ วรรค ๓  "ในกรณีทีมีการยื่นฟ้งคดีต่อศาลแพ่งหรือศาลอาญา และคดีนั้นเกิดขึ้นนอกเขตของศาลแพ่งหรือศาลอาญา ศาลแพ่งหรือศาลอาญาแล้วแต่กรณีอาจใช้ดุลพินิจยอมรับพิจารณาพิพากษาหรือมีคำสั่งโอนคดีไปยังศาลยุติธรรมอื่นที่มีเขตอำนาจ ได้บัญญัติไว้ตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตราใด
1. มาตรา ๑๙ วรรค ๓
2. มาตรา ๑๗ วรรค ๓
3. มาตรา ๑๖ วรรค ๓
4. มาตรา ๑๕ วรรค ๓
ข้อที่ถูกต้องได้แก่ 3.  เนื่องจาก การใช้อำนาจศาลตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา ๑๖ วรรค ๓ การใช้อำนาจศาลตามพระธรรมนูญศาลยุติธรรม มาตรา ๑๖ วรรค ๓  "ในกรณีทีมีการยื่นฟ้งคดีต่อศาลแพ่งหรือศาลอาญา และคดีนั้นเกิดขึ้นนอกเขตของศาลแพ่งหรือศาลอาญา ศาลแพ่งหรือศาลอาญาแล้วแต่กรณีอาจใช้ดุลพินิจยอมรับพิจารณาพิพากษาหรือมีคำสั่งโอนคดีไปยังศาลยุติธรรมอื่นที่มีเขตอำนาจ"่

หลักกฎหมาย

๑. เมื่อศาลใช้ดุลพินิจรับคดีไว้พิจารณาพิพากษาแล้วจะมีคำสั่งโอนคดีไม่ได้ภายหลังใช้ดุลพินิจรับไว้แล้ว ซึ่งเป็นคดีกลุ่มที่เกิดนอกเขตอำนาจ มาตรา ๑๖ วรรค๓ พระธรรมนูญศาลยุติธรรม (คดีที่เกิดในเขตอำนาจเป็นอำนาจศาลอยู่แล้ว) 
 
๒. หลักเกณฑ์พิจารณา การที่ศาลแพ่งหรือศาลอาญามีอำนาจใช้ดุลพินิจรับคดี ต้องเป้นเกิดที่เกิดขึ้นนอกเขตศาล ไม่ว่าคดีประเภทไหน ทุนทรัพย์เท่าใด ซึ่งแม้เป็นคดีในเขตอำนาจของศาลแขวง ถ้าเกิดนอกเขตของศาลแพ่งหรือศาลอาญา ก็มีอำนาจรับพิจารณาพิพากษาได้ มาตรา ๑๖ วรรค ๓
 
๓. ถ้าเป็นคดีในอำนาจศาลแขวง และ เป็นคดีที่เกิดขึ้นในเขตอำนาจของศาลแพ่งหรือศาลอาญา ศาลแพ่งหรือศาลอาญา ต้องโอนคดีไปยังศาลที่มีเขตอำนาจ ไม่ใช่มาตรา ๑๖วรรค ๓ เป็นเรื่อง มาตรา ๑๖ วรรค ๔ (ฎ 2040/2550) 
 
๔. การที่ศาลรับฟ้องคดีอาญาไต่สวนมูลฟ้องแล้วพิพากษายกฟ้องเพราะไม่อยู่ในเขตอำนาจ การรับฟ้องมาไต่สวน ยังไม่ถือว่าศาลชั้นต้นใช้ดุลพินิจรับคดีของโจทก์ไว้ชำระแล้ว ผลก็คือต้องไปฟ้องที่มีเขตอำนาจเหนือคดีนั้น (ฎ ๑๕๔๖๔/๒๕๕๖)
 
๕. ศาลรับฟ้องคดีอาญามาไต่สวนมูลฟ้อง แล้วถ้าพิพากษา ประทับรับฟ้องไว้พิจารณา ก็เป็นการใช้ดุลพินิจรับคดีไว้พิจารณาพิพากษาแล้ว โอนไปไหนไม่ได้ แล้วก็ คำสั่งคดีมีมูลถึงที่สุด ตามมาตรา ๑๗๐ ป.วิ.อ. 
 
๖. ศาลรับฟ้องคดีอาญามาไต่สวนมูลฟ้อง มีคำสั่งว่าคดีไม่มีมูล เป็นคำสั่งที่ศาลใช้ดุลพินิจพิจารณาในเนื้อหาของคดี เกี่ยวกับประเด็นของคดี ถ้ากรณีเป็นคดีอาญาซึ่งอัตราโทษอย่างสูง มีโทษจำคุกไม่เกิน ๓ ปี หรือปรับไม่เกิน หกหมื่นบาท หรือทั่งจำทั้งปรับ โจทก์จะต้องอุทธรณ์ตามบทบัญญัติว่าด้วยลักษณะอุทรธรณ์ฎีกา ป.วิ.อ. มาตรา ๑๗๐ ประกอบมาตรา ๑๙๓ ทวิ ซึ่งคดีดังกล่าว ต้องห้ามอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริง เพราะเป็นคดีอาญาซึ่งอัตราโทษอย่างสูง มีโทษจำคุกไม่เกิน ๓ ปี หรือปรับไม่เกิน หกหมื่นบาท หรือทั่งจำทั้งปรับ (ฝ่ายจำเลย ไม่มีสิทธิอุทธรณ์ได้ คำพิพากษาของศาลไม่กระทบสิทธิจำเลย คำสั่งคดีไม่มีมูล)
 
๗. ถึงแม้เป็นคดีอาญาซึ่งอัตราโทษอย่างสูง มีโทษจำคุกไม่เกิน ๓ ปี หรือปรับไม่เกิน หกหมื่นบาท หรือทั่งจำทั้งปรับ ถ้าศาลไต่สวนมูลฟ้องแล้ว มีคำสั่งไม่รับฟ้องไว้พิจารณา เพราะไม่อยู่ในเขตอำนาจของศาล หรือ คำสั่งไม่อนุญาตให้เลื่อนคดีในชั้นพิจารณา หรือคำสั่งให้งดสืบพยาน 
คำสั่ง หรือคำพิพากษาใด มิใช่เป็นการอุทธรณ์โต้แย้งข้อเท็จจริงในเนื้อหาแห่งคำฟ้องที่จะต้องห้ามอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริง ตาม ป.วิ.อ. มาตรา 193 ทวิ (ฎ๑๔/๒๕๓๗) หรือ เป็นการอุทธรณ์ในปัญหาข้อเท็จจริงที่มิได้เกี่ยวกับประเด็นแห่งคดี จึงไม่ต้องห้ามอุทธรณ์ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 193 ทวิ (ฎ ๑๙๒๗/๒๕๓๗) ผลไม่ต้องห้ามอุทธรณ์คำพิพากษาหรือคำสั่งของศาล นั้น
86.กฎหมายพระธรรมนูญศาลยุติธรรม พรบ.ว่าด้วยการวินิจฉัยชี้ขาดอำนาจหน้าที่ระหว่างศาล,4.ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งฯ(วิแพ่ง),5.ประมวลกฎหมายวิธีพิจาณาความอาญา(วิอาญา)