ทำไมแพทย์จึงแนะนำให้ผู้ป่วยกลับไปรักษาที่โรงพยาบาลใกล้บ้าน แทนที่จะรักษาต่อที่โรงพยาบาลกรุงเทพฯ?
หอบเหนื่อย หอบเหนื่อย ชายชาวบ้านอายุ ๖๐ ปี ถูกพามาที่ห้องฉุกเฉินด้วยอาการหอบเหนื่อยมาหลายปี เดิมรักษาอยู่ที่โรงพยาบาลร้อยเอ็ด บางครั้งก็ไปรักษาที่โรงพยาบาลขอนแก่น แต่อาการหอบเหนื่อยก็เป็นๆ หายๆ เรื่อยมา ลูกๆ จึงพามารักษาที่โรงพยาบาลกรุงเทพฯ หวังจะรักษาให้หายขาด เพราะผู้ป่วยห่วงนาที่ไม่มีใครทำ ลูกๆ ก็มาทำงานที่กรุงเทพฯ ผู้ป่วยอยากจะแข็งแรงและทำงานได้ใหม่ แต่ระยะหลังทำนาไม่ไหว เพราะเหนื่อยเร็วและหอบ ไปรักษามาหลายแห่งก็ไม่หายขาดสักที จึงลองมารักษาที่กรุงเทพฯ ลงมากรุงเทพฯได้เพียง ๒ วัน อาการหอบเหนื่อยกลับกำเริบรุนแรง ลูกๆ จึงพามาที่ห้องฉุกเฉิน ลูกผู้ป่วย สวัสดีค่ะคุณหมอ คุณพ่อหอบมากค่ะ คุณหมอช่วยดูคุณพ่อด้วยค่ะ ผู้ป่วยนั่งหอบตัวโยนอยู่บนรถเข็น แพทย์จึงสั่งให้ออกซิเจนและพ่นยาขยายหลอดลมให้ แล้วจึงถามประวัติเพิ่มเติมจากญาติผู้ป่วย แพทย์ คุณพ่อเคยหอบมาก่อนไหมครับ ลูกผู้ป่วย คุณพ่อหอบเป็นๆ หายๆ มาหลายปีแล้วค่ะ ระยะหลังนี้เป็นบ่อยๆ ต้องเข้ารักษาตัวในโรงพยาบาลมาแล้ว ๓ ครั้ง ครั้งสุดท้ายเมื่อเดือนก่อน หมอบอกว่าอาจจะต้องเจาะคอ คุณพ่อไม่ยอม แต่พอดีคุณพ่อดีขึ้น จึงไม่ต้องเจาะคอ หลังออกจากโรงพยาบาลยังหอบเหนื่อยบ้างเป็นครั้งคราว จึงขอมารักษาที่กรุงเทพฯ เผื่อจะดีขึ้นได้ค่ะ แพทย์ แล้วคุณหมอเขาบอกว่าคุณพ่อเป็นโรคอะไรครับ ลูกผู้ป่วย หมอเขาว่า พ่อเป็นโรคถุงลมโป่งพองค่ะ เขาให้ยามากินมาพ่นตั้งหลายอย่าง เปลี่ยนยามาแล้วตั้งหลายครั้ง แต่อาการหอบเหนื่อยก็ยังเป็นๆ หายๆ เหมือนเดิม แพทย์ แล้วคุณพ่อสูบบุหรี่มากไหม ลูกผู้ป่วย ไม่สูบบุหรี่ค่ะ แต่สูบใบจากมวนยาเองค่ะ เวลาว่างก็สูบค่ะ หลังจากได้ออกซิเจนและยาพ่นขยายหลอดลม อาการหอบเหนื่อยของผู้ป่วยก็ดีขึ้น แพทย์จึงหันไปถามผู้ป่วย แพทย์ รู้สึกดีขึ้นไหมครับ ผู้ป่วย ดีขึ้นครับ แพทย์ ในช่วงนี้คุณมีไข้ตัวร้อน หรือไอมีเสมหะไหมครับ ผู้ป่วย ไม่มีครับ แพทย์ แล้วคุณคิดว่าอะไรทำให้อาการของคุณกำเริบขึ้น ผู้ป่วย คงเพราะเปลี่ยนที่เปลี่ยนทาง เป็นไปได้ไหมครับ แพทย์ เป็นไปได้ครับ นอกจากนั้นอากาศกรุงเทพฯยังสกปรกมีมลพิษจากควันรถ ควันโรงงานและฝุ่นละอองมากกว่าในต่างจังหวัด คนที่เป็นโรคปอดโรคหลอดลมพอเข้ากรุงเทพฯ จึงมักจะมีอาการกำเริบขึ้น นอกจากนั้น การเดินทางไกลจากต่างจังหวัดเข้ากรุงเทพฯ ยังทำให้คุณเหนื่อยและภูมิต้านทานในร่างกายลดลง ทำให้เกิดโรคแทรกได้ง่าย เช่น ไข้หวัด ท้องเสีย โชคดีที่คุณไม่มีโรคอื่นแทรก ไม่อย่างนั้นอาการจะรุนแรงกว่านี้ ผู้ป่วย แล้วหมอช่วยรักษาผมให้หายจากโรคนี้หน่อย ผมจะได้ทำนาไหว แพทย์ โรคนี้รักษาไม่หายขาดหรอกครับ ถ้าคุณดูแลตัวเองได้ดี เลิกสูบใบจาก ไม่เดินทางไกล ไม่สูดหายใจ เอาอากาศสกปรกเข้าไป ไม่สูดเอาฝุ่นละอองควันไฟและควันพิษต่างๆ และระวังตนเองไม่เข้าไปใกล้คนที่เป็นหวัดหรือไอ เพื่อจะได้ไม่ติดเชื้อโรค ไม่ทำงานหนักเกินไป และเวลาอากาศเปลี่ยนจากร้อนเป็นหนาว หรือครึ้มฟ้าครึ้มฝน ให้อยู่แต่ในบ้าน อาการก็จะไม่กำเริบบ่อยๆ ผู้ป่วย ผมหยุดสูบใบจากมาหลายเดือนแล้วครับ ตั้งแต่เจ็บหนักจนต้องนอนโรงพยาบาลครั้งแรก แต่ก็ยังหอบเหนื่อยบ่อยๆ แพทย์ ถึงคุณจะหยุดสูบมาหลายเดือน แต่เถ้าถ่านของยาสูบที่มันหมักหมมและสะสมเกรอะกรังอยู่ในปอดคุณมาหลายสิบปีมันยังคงเหลืออยู่ เพราะเราไม่มีวิธีที่จะไปขัดถูเอามันออกจากปอดของคุณได้ และมันคงจะอยู่กับคุณไปตลอดชีวิต ช่วงไหนคุณผิดอากาศ ผิดที่ผิดทาง หรือไปถูกฝุ่นละออง ควันพิษหรือสิ่งที่คุณแพ้เข้า อาการหอบเหนื่อยของคุณก็จะกำเริบขึ้นเหมือนครั้งนี้คุณเดินทางมาไกล ผิดที่ผิดทางและเหนื่อยจากการเดินทางร่วมกับอากาศในกรุงเทพฯ ที่มีควันรถและมลพิษต่างๆ มาก อาการคุณจึงกำเริบขึ้นมาก ดังนั้นคุณจึงไม่ควรมารักษาที่กรุงเทพฯ เพราะอากาศบ้านคุณสะอาดกว่าที่กรุงเทพฯ และคุณไม่ต้องเดินทางไกลไม่ต้องเหนื่อยโดยไม่จำเป็น เพราะการรักษาโรคนี้ที่โรงพยาบาลใกล้บ้านของคุณกับที่นี่ไม่แตกต่างกัน คุณเหนื่อยมาก็ให้ออกซิเจนและยาขยายหลอดลมเหมือนกัน ถ้าไม่ดีขึ้นก็ต้องใส่ท่อช่วยหายใจ และถ้ายังไม่ดีขึ้นอีก ก็ต้องเจาะคอช่วยหายใจเหมือนกัน ไม่มีอะไรต่างกันเลย ผู้ป่วย ถ้าอย่างนั้น พอหมอรักษาผมให้หายเหนื่อยแล้วผมขอไปรักษาที่บ้านดีกว่าครับ เพราะผมก็ไม่ชอบอยู่ที่กรุงเทพฯเลย นี่เป็นอีกตัวอย่างหนึ่งที่แพทย์รักษาผู้ป่วยไม่มีเวลาอธิบายให้ผู้ป่วยฟังถึงโรคที่เขาเป็นอยู่ และวิธีรักษาตนเองไม่ให้โรคกำเริบ เมื่อโรคกำเริบบ่อยๆ ผู้ป่วยก็คิดไปเองว่าหมอรักษาผิด รักษาไม่เป็น โรคจึงกำเริบบ่อยๆ จึงเปลี่ยนหมอเปลี่ยนโรงพยาบาลไปเรื่อยๆ การรักษาผู้ป่วยจึงไม่ใช่เอาแต่รักษาโรคและอาการของโรคเท่านั้น แต่ต้องชี้แจงและอธิบายให้ผู้ป่วยเข้าใจถึงวิธีดูแลรักษาตนเองไม่ให้โรคกำเริบขึ้นบ่อยๆ และให้ผู้ป่วยเข้าใจด้วยว่า การเปลี่ยนหมอเปลี่ยนโรงพยาบาล ไม่สามารถทำให้โรคและอาการไม่สบายต่างๆ หายขาดได้
แพทย์แนะนำให้ผู้ป่วยกลับไปรักษาที่โรงพยาบาลใกล้บ้านด้วยเหตุผลหลัก ๆ ดังนี้:


1. โรคถุงลมโป่งพองไม่สามารถรักษาหายขาดได้: เป้าหมายของการรักษาคือควบคุมอาการและป้องกันไม่ให้อาการกำเริบ


2. ผู้ป่วยได้รับการวินิจฉัยและรักษาโรคถุงลมโป่งพองมาแล้ว: ผู้ป่วยเคยรักษาที่โรงพยาบาลร้อยเอ็ดและขอนแก่น หมอที่นั่นน่าจะทราบข้อมูลเกี่ยวกับโรคและวิธีการรักษาของผู้ป่วยเป็นอย่างดี


3. การรักษาโรคถุงลมโป่งพองที่โรงพยาบาลไหนก็เหมือนกัน: ยาและวิธีการรักษาโรคถุงลมโป่งพองนั้นไม่ได้แตกต่างกัน


4. ผู้ป่วยอาศัยอยู่ต่างจังหวัด: อากาศที่บ้านของผู้ป่วยน่าจะสะอาดกว่ากรุงเทพฯ


5. การเดินทางไกลและความเครียดอาจทำให้อาการกำเริบ: การเดินทางไกลและความเครียดอาจทำให้อาการหอบเหนื่อยของผู้ป่วยกำเริบ


6. ผู้ป่วยไม่ชอบอยู่กรุงเทพฯ: ผู้ป่วยจะรู้สึกสบายใจและผ่อนคลายมากกว่าหากอยู่บ้าน


7. ญาติผู้ป่วยอาศัยอยู่ที่กรุงเทพฯ: ญาติผู้ป่วยจะได้ช่วยดูแลผู้ป่วยได้สะดวก


8. ประหยัดค่าใช้จ่าย: การรักษาที่โรงพยาบาลใกล้บ้านน่าจะประหยัดค่าใช้จ่ายมากกว่า

โดยสรุป: แพทย์แนะนำให้ผู้ป่วยกลับไปรักษาที่โรงพยาบาลใกล้บ้าน เพราะการรักษาโรคถุงลมโป่งพองที่ไหนก็เหมือนกัน  ผู้ป่วยจะได้พักผ่อนในสภาพแวดล้อมที่คุ้นเคย รู้สึกสบายใจ  ญาติสะดวกดูแล  ประหยัดค่าใช้จ่าย  และลดความเสี่ยงต่อการเกิดอาการกำเริบ
อายุรศาสตร์ (อายุรศาสตร์) - Internal Medicine,สาธารณสุข (public health)