การวางเงื่อนไขแบบการกระทำ (Operant Conditioning) มีความสำคัญอย่างไรในการศึกษาพฤติกรรมมนุษย์และสัตว์?
จิตวิทยาผู้ใหญ่ ตอนที่ 249 ทฤษฎีการวางเงื่อนไข 4 จิตวิทยาผู้ใหญ่ ตอนที่ 249 ทฤษฎีการวางเงื่อนไข 4 อันดับต่อไปเราจะเข้าเยี่ยมชมห้องทดลอง Laboratory ในสหรัฐอเมริกา และสังเกตชนิดของการเรียนรู้ที่แตกต่างออกไป ขณะนี้อยู่ในปลายทศวรรษ 1800s และตอนนี้เราก็กำลังทำงานอยู่ในห้องทดลองของนักจิตวิทยา Psychologists ชาวอเมริกันชื่อ เอ็ดเวิร์ด ลี ธอร์นไดค์ Edward Lee Thorndike หน้าที่ของคุณคือการวางแมวในกล่องที่มีประตูที่สามารถเปิดจากด้านในได้ ด้วยการขยับสลัก Latch เพียงเล็กน้อย ข้างนอกกล่องจะมีจานที่มีปลาวางอยู่ คุณต้องบันทึกเวลาที่แมวทำการขยับสลัก จนประตูเปิด และออกมากินปลา ในการทดลอง Trial ครั้งแรก แมวนั้นดม Sniff ไปทั่วกล่อง เอาอุ้งเท้า Paw ของมันแตะไปทั่วทุกที่จนบังเอิญ Accidentally ไปโดนสลัก จนประตูเปิด และมันก็ออกมาทานปลาอย่างเอร็ดอร่อย คุณพาแมวกลับไปไว้ที่เดิมเพื่อเริ่มการทดลองอีกครั้ง ครั้งนี้แมวยังคงเดินไปทั่วๆและบังเอิญไปโดนสลักเช่นเดียวกับครั้งแรก หลังจากที่ทดลองไปหลายๆครั้ง แมวก็เรียนรู้ที่จะ ใช้เวลาไปกับการขยับสลักในที่สุด Eventually และออกไปกินปลาได้ในระยะเวลาเพียงสั้นๆ ในการจะอธิบายพฤติกรรมเพื่อไปให้ถึงเป้าหมายที่กำหนด Goal-directed ของแมวนั้น ธอร์นไดค์ได้กำหนด Formulate กฏแห่งผลกระทบ Law of effect ขึ้นมา 

กฏแห่งผลกระทบกล่าวว่า เมื่อเรากระทำสุ่ม Random บางอย่างแล้วมันตามมาด้วยผลที่น่าพึงพอใจ Pleasurable consequence หรือเป็นรางวัล Reward การกระทำเช่นนั้นจะได้รับการรักษาไว้ยิ่งขึ้น Strengthened และมีโอกาส Likely ที่จะเกิดขึ้น Occur อีกในอนาคต กฏแห่งผลกระทบของธอร์นไดค์นั้นมีความสำคัญมาก เพราะจะช่วยอธิบาย Identify กระบวนการเรียนรู้ Learning process ในแบบที่แตกต่างจากการสะท้อนกลับแบบมีเงื่อนไข Conditioned reflex ของอีวาน ปัฟลอฟ ในปัจจุบัน กฎแห่งผลกระทบได้กลายเป็นส่วนหนึ่งของการวางเงื่อนไขด้วยการกระทำ Operant conditioning การวางเงื่อนไขแบบการกระทำ เป็นการเรียนรู้รูปแบบหนึ่ง ซึ่งผลที่ตามมา อาจะทำให้พฤติกรรมบางอย่างเพิ่ม หรือลดแนวโน้ม Likelihood ที่เกิดขึ้น Occurrence ในอนาคต ห้องทดลองห้องต่อไป ก็คือห้องที่เต็มไปด้วยตุ๊กตาพลาสติกขนาดใหญ่และบรรดาเด็กๆ แหล่งข้อมูล ปานชนก แก้วจินดา เว็บไซต์ haamor.com หาหมอ.com ใช้คุกกี้ Cookie เพื่อปรับปรุงประสบการณ์ของคุณและนำเสนอเนื้อหาแบบเฉพาะบุคคล หากคุณใช้งานเว็บไซต์ของเราต่อจากนี้ไป โดยไม่ปฏิเสธ เราถือว่าคุณยินยอมให้มีการใช้งานคุกกี้ ข้อกำหนดและเงื่อนไขการใช้งานเว็บไซต์ และ นโยบายความเป็นส่วนตัวสำหรับการใช้งานเว็บไซต์ ยอมรับ ปฏิเสธ ข้อตกลงการใช้งาน สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 0 คน ข้อตกลงการใช้งาน ขอสงวนสิทธิ์ในข้อความ เนื้อหา รูปภาพ องค์ประกอบและสิ่งต่างๆที่ปรากฏใน website หาหมอ.com 

ตาม พ.ร.บ. ลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537 ห้ามมิให้ทำซ้ำ คัดลอก ลอกเลียน ดัดแปลง ตีพิมพ์ เผยแพร่ส่วนหนึ่งส่วนใด หรือทั้งหมด เว้นแต่จะได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากเจ้าของ website หาหมอ.com ก่อน และบทความ ข้อความ เนื้อหา รูปภาพ องค์ประกอบและสิ่งต่างๆที่ปรากฏใน website หาหมอ.com เป็นเพียงความคิดเห็นของผู้เขียน ไม่สามารถนำไปเป็นหลักฐานในการฟ้องร้อง หรือใช้ทดแทนคำวินิจฉัย และ หรือ การรักษาจากแพทย์ได้ ข้อความใน เนื้อที่โฆษณา ก็เช่นกัน เป็นการกล่าวอ้างของผู้ลงโฆษณา ไม่สามารถนำไปเป็นหลักฐานในการฟ้องร้อง หรือใช้ทดแทนคำวินิจฉัย และ หรือ การรักษาจากแพทย์ได้ แนะแนวทุกโรค แนะนำทุกหมอ หมวดบทความต่างๆ ข่าวบล็อก โรคที่คนไทยค้นหาบ่อย ยาที่คนไทยค้นหาบ่อย สิว ท้องเสีย ประจำเดือน ริดสีดวง ซึมเศร้า กรดไหลย้อน นิ่ว งูสวัด ความดัน ไข้หวัด ไข้เลือดออก ตากระตุก หูด กล้ามเนื้อ ภูมิแพ้ คลื่นไส้ เวียนหัว ลมพิษ วัณโรค กระดูกสันหลัง มือเท้าปาก วิตามินอี ยาแก้ภูมิแพ้ ยารักษาหูด หงอนไก่ ยาทาแผลเป็น ยาคลายกล้ามเนื้อ ยาพาราเซตามอล ยารักษาสิว ยาแก้แพ้ ยาทาแก้คัน ยาคุมฉุกเฉิน วิตามินซี วิตามินบี ยาแก้อักเสบ ยาบํารุงเลือด ยาทาเชื้อรา ยาแก้ปวดประจําเดือน ยากรดไหลย้อน ยาแก้ริดสีดวง ยาลดความดัน ยาแก้ปวดท้อง
การวางเงื่อนไขแบบการกระทำ (Operant Conditioning) มีความสำคัญอย่างยิ่งในการศึกษาพฤติกรรมมนุษย์และสัตว์ เนื่องจากเหตุผลดังต่อไปนี้


1. การเข้าใจและทำนายพฤติกรรม: การวางเงื่อนไขแบบการกระทำช่วยให้นักวิทยาศาสตร์สามารถเข้าใจและทำนายพฤติกรรมของมนุษย์และสัตว์ได้ดีขึ้น โดยการศึกษาว่าพฤติกรรมใดได้รับการเสริมแรง (reinforcement) หรือถูกลงโทษ (punishment) และผลที่ตามมาจากพฤติกรรมนั้นๆ


2. การปรับปรุงและเปลี่ยนแปลงพฤติกรรม: เทคนิคการวางเงื่อนไขแบบการกระทำสามารถนำไปใช้ในการปรับปรุงหรือเปลี่ยนแปลงพฤติกรรมที่ไม่พึงประสงค์ในมนุษย์และสัตว์ได้ ตัวอย่างเช่น การใช้รางวัลเพื่อเสริมสร้างพฤติกรรมที่ดีหรือการใช้การลงโทษเพื่อหยุดพฤติกรรมที่ไม่ดี


3. การประยุกต์ใช้ในสภาพแวดล้อมต่างๆ: แนวคิดการวางเงื่อนไขแบบการกระทำสามารถนำไปประยุกต์ใช้ในหลายๆสภาพแวดล้อม เช่น ในการศึกษา การฝึกอบรมสัตว์ การเลี้ยงลูก การทำงานในองค์กร และการบำบัดทางจิตวิทยา


4. การพัฒนาทฤษฎีการเรียนรู้: การวางเงื่อนไขแบบการกระทำเป็นพื้นฐานสำคัญในการพัฒนาทฤษฎีการเรียนรู้ที่ซับซ้อนขึ้นในภายหลัง เช่น ทฤษฎีการเสริมแรง (Reinforcement Theory) และการปรับเปลี่ยนพฤติกรรม (Behavior Modification)


5. การเสริมสร้างความเข้าใจในกระบวนการทางจิตวิทยา: การศึกษาเกี่ยวกับการวางเงื่อนไขแบบการกระทำช่วยเสริมสร้างความเข้าใจในกระบวนการทางจิตวิทยาที่เกี่ยวข้องกับการเรียนรู้ ความจำ และการตัดสินใจ


6. การสร้างแรงจูงใจ: การวางเงื่อนไขแบบการกระทำสามารถใช้ในการสร้างแรงจูงใจในมนุษย์และสัตว์ โดยการใช้รางวัลหรือสิ่งเร้าบวกในการกระตุ้นให้เกิดพฤติกรรมที่พึงประสงค์

สรุปได้ว่า การวางเงื่อนไขแบบการกระทำเป็นเครื่องมือสำคัญที่ช่วยให้นักวิทยาศาสตร์และนักวิจัยสามารถศึกษาและเข้าใจพฤติกรรมของมนุษย์และสัตว์ในเชิงลึก และนำความรู้นั้นมาใช้ประโยชน์ในหลายๆ ด้านของชีวิตประจำวันและการพัฒนาทฤษฎีทางจิตวิทยา
จิตเวชศาสตร์ (จิตเวชศาสตร์) - Psychiatry