เมื่อผู้รับประกันภัยรถยนต์ที่ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้ผู้เสียหายจากรถถูกขโมยไปแล้ว จะสามารถฟ้องร้องเรียกร้องค่าเสียหายจากจำเลยผู้ลักทรัพย์ในคดีอาญาได้หรือไม่?
[กลับหน้าหลัก : รวมบทความกฎหมายที่น่าสนใจ] คำถาม ผู้รับประกันภัยรถยนต์คัดเกิดเหตุที่ถูกลักได้ใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้เสียหายซึ่งเป็นผู้รับประโยชน์ไปแล้ว จะยื่นคำร้องขอให้บังคับจำเลยชดใช้ราคารถโดยอ้างว่าเป็นผู้รับช่วงสิทธิของผู้เสียหายมาในคดีอาญาได้หรือไม่ คำถาม ผู้รับประกันภัยรถยนต์คัดเกิดเห คำถาม ตุที่ถูกลักได้ใช้ค่าสินไหมทดแท นให้แก่ผู้เสียหายซึ่งเป็นผู้รั บประโยชน์ไปแล้ว จะยื่นคำร้องขอให้บังคับจำเลยชด ใช้ราคารถโดยอ้างว่าเป็นผู้รับช ่วงสิทธิของผู้เสียหายมาในคดีอา ญาได้หรือไม่ คำตอบ มีคำพิพากษาฎีกาวินิจฉัยไว้ดังนี้ คำตอบ มีคำพิพากษาฎีกาวินิจฉัยไว้ดังน คำตอบ ี้ คำพิพากษาฎีกาที่ 880/2555 จำเลยลักรถยนต์ของผู้เสียหายที่ 2 ในขณะอยู่ในความครอบครองของผู้เสียหายที่ 1 ไป ผู้เสียหายทั้งสองจึงเป็นบุคคลผู้ได้รับความเสียหายเนื่องจากการกระทำผิดฐานลักทรัพย์ และเป็นผู้เสียหายตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 2(4) มีสิทธิเรียกร้องทรัพย์สินคือรถยนต์หรือราคารถยนต์ที่ผู้เสียหายสูญเสียไป เนื่องจากการกระทำผิดคืนได้ ผู้ร้อง (ผู้รับประกันภัยรถยนต์คันเกิดเหตุ) มิใช่ผู้ได้รับความเสียหายเนื่องจากการกระทำผิดฐานลักทรัพย์ของจำเลยโดยตรง เพียงแต่อ้างสิทธิในฐานะผู้รับประกันภัยรถยนต์ที่ถูกจำเลยลักไปซึ่งได้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้เสียหายที่ 2 ผู้รับประโยชน์ตามสัญญาประกันภัยและใช้สิทธิไล่เบี้ยเอาจากจำเลย ดังนั้น ความเสียหายของผู้ร้องที่ได้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนไป จึงเกิดขึ้นจากความรับผิดตามสัญญาประกันภัยมิใช่เกิดจากกระทำผิดฐานลักทรัพย์ซึ่งเป็นการกระทำละเมิดของจำเลย สิทธิเรียกร้องความเสียหายของผู้ร้องจึงมิใช่เป็นการเรียกร้องในมูลละเมิดเช่นเดียวกันกับผู้เสียหายทั้งสอง คำพิพากษาฎีกาที่ 880/ 2555 จำเลยลักรถยนต์ของผู้เสียหายที่ 2 ในขณะอยู่ในความครอบครองของผู้เ สียหายที่ 1 ไป ผู้เสียหายทั้งสองจึงเป็นบุคคลผ ู้ได้รับ ความเสียหายเนื่องจากการกระทำผิดฐานลักทรัพย์ และเป็นผู้เสียหายตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 2(4) มีสิทธิเรียกร้องทรัพย์สินคือรถยนต์หรือราคารถยนต์ที่ผู้เสียหายสูญเสียไป เนื่องจากการกระทำผิดคืนได้ ผู้ร้อง (ผู้รับประกันภัยรถยนต์คันเกิดเหตุ) มิใช่ผู้ได้รับความเสียหายเนื่องจากการกระทำผิดฐานลักทรัพย์ของจำเลยโดยตรง เพียงแต่อ้างสิทธิในฐานะผู้รับประกันภัยรถยนต์ที่ถูกจำเลยลักไปซึ่งได้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้เสียหายที่ 2 ผู้รับประโยชน์ตามสัญญาประกันภัยและใช้สิทธิไล่เบี้ยเอาจากจำเลย ดังนั้น ความเสียหายของผู้ร้องที่ได้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนไป จึงเกิดขึ้นจากความรับผิดตามสัญญาประกันภัยมิใช่เกิดจากกระทำผิดฐานลักทรัพย์ซึ่งเป็นการกระทำละเมิดของจำเลย สิทธิเรียกร้องความเสียหายของผู้ร้องจึงมิใช่เป็นการเรียกร้องในมูลละเมิดเช่นเดียวกันกับผู้เสียหายทั้งสอง ความเสียหายเนื่องจากการกระทำผิ ดฐานลักทรัพย์ และเป็นผู้เสียหายตามประมวลกฎหม ายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 2(4) มีสิทธิเรียกร้องทรัพย์สินคือรถ ยนต์หรือราคารถยนต์ที่ผู้เสียหา ยสูญเสียไป เนื่องจากการกระทำผิดคืนได้ ผู้ร้อง (ผู้รับประกันภัยรถยนต์คันเกิดเ หตุ) มิใช่ผู้ได้รับความเสียหายเนื่อ งจากการกระทำผิดฐานลักทรัพย์ของ จำเลยโดยตรง เพียงแต่อ้างสิทธิในฐานะผู้รับป ระกันภัยรถยนต์ที่ถูกจำเลยลักไป ซึ่งได้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แ ก่ผู้เสียหายที่ 2 ผู้รับประโยชน์ตามสัญญาประกันภั ยและใช้สิทธิไล่เบี้ยเอาจากจำเล ย ดังนั้น ความเสียหายของผู้ร้องที่ได้ชดใ ช้ค่าสินไหมทดแทนไป จึงเกิดขึ้นจากความรับผิดตามสัญ ญาประกันภัยมิใช่เกิดจากกระทำผิ ดฐานลักทรัพย์ซึ่งเป็นการกระทำล ะเมิดของจำเลย สิทธิเรียกร้องความเสียหายของผู ้ร้องจึงมิใช่เป็นการเรียกร้องใ นมูลละเมิดเช่นเดียวกันกับผู้เส สิทธิของผู้เสียหายที่จะเรียกเอาค่าสินไหมทดแทนตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 43 เป็นสิทธิเฉพาะตัวโดยแท้ของผู้เสียหายหรือผู้มีอำนาจจัดการแทนตามมาตรา 4,5 และ6 ผู้เสียหายที่จะถือว่าเป็นเจ้าหนี้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 50 จึงหมายถึงเสียหายในคดีอาญาเท่านั้น เมื่อผู้ร้องมิได้เป็นคู่ความหรือผู้เสียหาย คำพิพากษาย่อมไม่มีผลผูกพันผู้ร้อง ผู้ร้องชอบจะไปฟ้องร้องเป็นคดีใหม่และไม่อาจเข้ารับช่วงสิทธิของผู้เสียหายเป็นเจ้าหนี้ในคดีนี้ได้ สิทธิของผู้เสียหายที่จะเรียกเอาค่าสินไหมทดแทนตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 43 เป็นสิทธิเฉพาะตัวโดยแท้ของผู้เสียหายหรือผู้มีอำนาจจัดการแทนตามมาตรา 4,5 และ6 ผู้เสียหายที่จะถือว่าเป็นเจ้าหนี้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 50 จึงหมายถึงเสียหายในคดีอาญาเท่านั้น เมื่อผู้ร้องมิได้เป็นคู่ความหรือผู้เสียหาย คำพิพากษาย่อมไม่มีผลผูกพันผู้ร้อง ผู้ร้องชอบจะไปฟ้องร้องเป็นคดีใหม่และไม่อาจเข้ารับช่วงสิทธิของผู้เสียหายเป็นเจ้าหนี้ในคดีนี้ได้ สิทธิของผู้เสียหายที่จะเรียกเอ าค่าสินไหมทดแทนตามประมวลกฎหมาย วิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 43 เป็นสิทธิเฉพาะตัวโดยแท้ของผู้เ สียหายหรือผู้มีอำนาจจัดการแทนต ามมาตรา 4,5 และ6 ผู้เสียหายที่จะถือว่าเป็นเจ้าห นี้ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาค วามอาญา มาตรา 50 จึงหมายถึงเสียหายในคดีอาญาเท่า นั้น เมื่อผู้ร้องมิได้เป็นคู่ความหร ือผู้เสียหาย คำพิพากษาย่อมไม่มีผลผูกพันผู้ร ้อง ผู้ร้องชอบจะไปฟ้องร้องเป็นคดีใ หม่และไม่อาจเข้ารับช่วงสิทธิขอ งผู้เสียหายเป็นเจ้าหนี้ในคดีนี โดย ประเด็นขั้นเทพ อาจารย์พรณรงค์ บวรชัยธรรม โดย ประเด็นขั้นเทพ อาจารย์พรณรงค์ บวรชัยธรรม
ไม่สามารถฟ้องร้องเรียกร้องค่าเสียหายจากจำเลยผู้ลักทรัพย์ในคดีอาญาได้

เหตุผล:
สิทธิเรียกร้องค่าสินไหมทดแทนเป็นสิทธิเฉพาะตัวของผู้เสียหาย: ตามประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความอาญา มาตรา 43 ผู้เสียหายมีสิทธิเรียกร้องค่าสินไหมทดแทนจากผู้กระทำผิด

ผู้รับประกันภัยไม่ใช่ผู้เสียหายโดยตรง: ผู้รับประกันภัยมีหน้าที่ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้เอาประกันตามสัญญาประกันภัย ไม่ได้เป็นผู้ที่ได้รับความเสียหายโดยตรงจากการกระทำผิดของจำเลย
ความสัมพันธ์ระหว่างผู้รับประกันภัยกับผู้เอาประกันภัยเป็นสัญญา: ความสัมพันธ์ระหว่างผู้รับประกันภัยกับผู้เอาประกันภัยเป็นสัญญาประกันภัย ผู้รับประกันภัยมีหน้าที่ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้เอาประกันภัยตามเงื่อนไขของสัญญาประกันภัย

สิทธิไล่เบี้ยของผู้รับประกันภัย: เมื่อผู้รับประกันภัยชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้เอาประกันภัยแล้ว ผู้รับประกันภัยมีสิทธิไล่เบี้ยเอาจากจำเลยผู้ก่อให้เกิดความเสียหาย

ตัวอย่างกรณี:
นาย A ทำประกันภัยรถยนต์กับบริษัท บ.
รถยนต์ของนาย A ถูกนาย B ขโมยไป
บริษัท บ. ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่นาย A
บริษัท บ. มีสิทธิฟ้องร้องเรียกร้องค่าเสียหายจากนาย B ในฐานะผู้ลักทรัพย์

อย่างไรก็ตาม:
ผู้รับประกันภัยต้องมีหลักฐานแสดงว่าได้ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้เอาประกันภัยจริง
จำนวนเงินที่ผู้รับประกันภัยสามารถเรียกร้องได้ไม่เกินกว่าจำนวนเงินที่ชดใช้ให้แก่ผู้เอาประกันภัย

สรุป:
ผู้รับประกันภัยรถยนต์ที่ชดใช้ค่าสินไหมทดแทนให้แก่ผู้เสียหายจากรถถูกขโมยไปแล้ว ไม่สามารถฟ้องร้องเรียกร้องค่าเสียหายจากจำเลยผู้ลักทรัพย์ในคดีอาญาได้  แต่สามารถฟ้องร้องเรียกร้องค่าเสียหายจากจำเลยในฐานะผู้ละเมิดได้
ประมวลกฎหมายแพ่งและพาณิชย์,ประมวลกฎหมายวิธีพิจารณาความแพ่งฯ(วิแพ่ง),กฎหมายประกันภัย