กรุณาสรุปบทความ จะรู้ได้อย่างไรว่าเมื่อไรจึงจำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะ
ปฏิวัติสุขภาพ ปฏิเสธยาปฏิชีวนะ ตอนที่ 2 ปฏิวัติสุขภาพ ปฏิเสธยาปฏิชีวนะ ตอนที่ 2 อย่ากินยาปฏิชีวนะสำหรับการติดเชื้อไวรัสอย่างเช่น ไข้หวัด ไข้หวัดใหญ่ ทางที่ดีที่สุดคือควรปล่อยให้ไข้หวัดและไข้หวัดใหญ่เป็นไปตามอาการ บางครั้งอาจใช้เวลา 2 สัปดาห์หรือมากกว่า ถ้ามีอาการแย่ลงหลังจากป่วยมากกว่า 2 สัปดาห์ก็ควรปรึกษาแพทย์ แพทย์สามารถให้คำแนะนำว่าควรปฏิบัติตัวอย่างไร ขณะที่ร่างกายของท่านกำลังต่อสู้กับเชื้อไวรัส แล้วเราจะรู้ได้อย่างไรว่าเมื่อไรจึงจำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะ คำตอบขึ้นกับว่าอะไรคือสาเหตุการติดเชื้อของท่าน คำแนะนำเบื้องต้นมีดังนี้ ไข้หวัดและไข้หวัดใหญ่ สาเหตุเกิดจากเชื้อไวรัส ซึ่งไม่สามารถถูกกำจัดโดยยาปฏิชีวนะ ไอ หรือ หลอดลมอักเสบ ส่วนใหญ่เกิดจากเชื้อไวรัส อย่างไรก็ตามหากเจ็บป่วยเป็นเวลานาน อาจเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย แพทย์จะเป็นผู้ตัดสินใจใช้ยาปฏิชีวนะ เจ็บคอ ส่วนใหญ่เกิดจากเชื้อไวรัสไม่จำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะ อย่างไรก็ตามการเจ็บคอจากเชื้อ Steptococcusแพทย์จะเป็นผู้สั่งจ่ายยาปฏิชีวนะ การติดเชื้อที่หู ยาปฏิชีวนะถูกใช้ในบางกรณี การติดเชื้อที่ไซนัส ยาปฏิชีวนะถูกใช้เสมอ อย่างไรก็ตาม ถ้ามีน้ำมูกไหลหรือเสมหะสีเหลืองหรือเขียว ก็ไม่หมายความว่าต้องใช้ยาปฏิชีวนะเสมอไป ถ้าหมอสั่งจ่ายยาปฏิชีวนะ ท่านควรจะกินยาจนหมด แม้ว่าท่านจะมีอาการดีขึ้นใน 2 - 3 วัน เพื่อป้องกันเชื้อแบคทีเรียที่อาจหลงเหลืออยู่เกิดการดื้อยาได้ อย่ากินยาปฏิชีวนะโดยปราศจากใบสั่งแพทย์ ไม่ว่าเหตุผลอะไรก็ตาม ถ้าท่านมียาปฏิชีวนะเหลืออยู่จากการป่วยครั้งที่แล้ว อย่ากินยาจนกว่าแพทย์จะบอกว่ายาใช้ได้ผล ยาอาจจะไม่ได้ผลต่อเชื้อ ถ้ายาได้ผลบางทียาอาจจะไม่เพียงพอที่จะฆ่าเชื้อแบคทีเรีย เพิ่มโอกาสที่เชื้อจะดื้อต่อยาปฏิชีวนะ ท่านสามารถป้องกันการติดเชื้อได้โดยปฏิบัติให้ถูกสุขลักษณะ ล้างมือด้วยสบู่และน้ำ โดยเฉพาะหลังจากเข้าห้องน้ำการสัมผัสอุจจาระเช่น จากสัตว์เลี้ยง หรือ การเปลี่ยนผ้าอ้อมเด็ก ก่อนทานอาหาร การดื้อยาปฏิชีวนะเป็นรูปแบบหนึ่งของการดื้อยาของเชื้อจุลชีพ ซึ่งก็คือเชื้อแบคทีเรียที่สามารถมีชีวิตอยู่ได้เมื่อใช้ยาปฏิชีวนะ 1 หรือหลายชนิด ถ้าเชื้อโรคดื้อต่อยาหลายตัวเราเรียกว่า Multidrug resistance MDR การดื้อยาปฏิชีวนะเป็นปัญหาที่เพิ่มมากขึ้นจากการใช้ยาปฏิชีวนะ การดื้อยาปฏิชีวนะ เป็นปัญหาสาธารณสุขในศตวรรษที่ 21 โดยเฉพาะเชื้อโรคที่ทำให้เกิดโรค จะดื้อต่อยาปฏิชีวนะทางเลือกลำดับแรก ซึ่งทำให้ต้องใช้ยาทางเลือกลำดับที่ 2 ซึ่งมักจะมีราคาสูงกว่า และหายากกว่า เชื้อโรคอาจจะอยู่ในรูปแบบเดิม หรือมีการกลายพันธ์ของยีน หรือ ได้รับการถ่ายทอด จีนยีน Gene ดื้อยาจากแบคทีเรียสายพันธ์อื่น การใช้ยาปฏิชีวนะสามารถเพิ่มแรงกดดันทางเลือกต่อเชื้อแบคทีเรีย ที่ยอมให้แบคทีเรียซึ่งดื้อยาสามารถเจริญเติบโตและแบคทีเรียที่ทนต่อยาได้ยังไม่ตาย ขณะที่การดื้อต่อยาปฏิชีวนะดูเป็นเรื่องธรรมดามากและจำเป็นต้องอาศัยทางเลือกอื่นมากขึ้น แต่การรักษาด้วยยาปฏิชีวนะชนิดใหม่ๆ ก็มีจำนวนลดลงอย่างต่อเนื่องในจำนวนชนิดของยาปฏิชีวนะที่ได้รับการรับรอง แหล่งข้อมูล ภก. กรชัย ฉันทจิรธรรม เภสัชกร เว็บไซต์ haamor.com หาหมอ.com ใช้คุกกี้ Cookie เพื่อปรับปรุงประสบการณ์ของคุณและนำเสนอเนื้อหาแบบเฉพาะบุคคล หากคุณใช้งานเว็บไซต์ของเราต่อจากนี้ไป โดยไม่ปฏิเสธ เราถือว่าคุณยินยอมให้มีการใช้งานคุกกี้ ข้อกำหนดและเงื่อนไขการใช้งานเว็บไซต์ และ นโยบายความเป็นส่วนตัวสำหรับการใช้งานเว็บไซต์ ยอมรับ ปฏิเสธ ข้อตกลงการใช้งาน สมาชิกที่ใช้งานอยู่ขณะนี้ 0 คน ข้อตกลงการใช้งาน ขอสงวนสิทธิ์ในข้อความ เนื้อหา รูปภาพ องค์ประกอบและสิ่งต่างๆที่ปรากฏใน website หาหมอ.com ตาม พ.ร.บ. ลิขสิทธิ์ พ.ศ. 2537 ห้ามมิให้ทำซ้ำ คัดลอก ลอกเลียน ดัดแปลง ตีพิมพ์ เผยแพร่ส่วนหนึ่งส่วนใด หรือทั้งหมด เว้นแต่จะได้รับอนุญาตเป็นลายลักษณ์อักษรจากเจ้าของ website หาหมอ.com ก่อน และบทความ ข้อความ เนื้อหา รูปภาพ องค์ประกอบและสิ่งต่างๆที่ปรากฏใน website หาหมอ.com เป็นเพียงความคิดเห็นของผู้เขียน ไม่สามารถนำไปเป็นหลักฐานในการฟ้องร้อง หรือใช้ทดแทนคำวินิจฉัย และ หรือ การรักษาจากแพทย์ได้ ข้อความใน เนื้อที่โฆษณา ก็เช่นกัน เป็นการกล่าวอ้างของผู้ลงโฆษณา ไม่สามารถนำไปเป็นหลักฐานในการฟ้องร้อง หรือใช้ทดแทนคำวินิจฉัย และ หรือ การรักษาจากแพทย์ได้ แนะแนวทุกโรค แนะนำทุกหมอ หมวดบทความต่างๆ ข่าวบล็อก โรคที่คนไทยค้นหาบ่อย ยาที่คนไทยค้นหาบ่อย สิว ท้องเสีย ประจำเดือน ริดสีดวง ซึมเศร้า กรดไหลย้อน นิ่ว งูสวัด ความดัน ไข้หวัด ไข้เลือดออก ตากระตุก หูด กล้ามเนื้อ ภูมิแพ้ คลื่นไส้ เวียนหัว ลมพิษ วัณโรค กระดูกสันหลัง มือเท้าปาก วิตามินอี ยาแก้ภูมิแพ้ ยารักษาหูด หงอนไก่ ยาทาแผลเป็น ยาคลายกล้ามเนื้อ ยาพาราเซตามอล ยารักษาสิว ยาแก้แพ้ ยาทาแก้คัน ยาคุมฉุกเฉิน วิตามินซี วิตามินบี ยาแก้อักเสบ ยาบํารุงเลือด ยาทาเชื้อรา ยาแก้ปวดประจําเดือน ยากรดไหลย้อน ยาแก้ริดสีดวง ยาลดความดัน ยาแก้ปวดท้อง
เราจะรู้ได้อย่างไรว่าเมื่อไหร่จึงจำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะ คำตอบคือขึ้นอยู่กับว่าอะไรคือสาเหตุของการติดเชื้อ
1) หากเป็นไข้หวัดและไข้หวัดใหญ่จากเชื้อไวรัส ซึ่งไม่สามารถถูกกำจัดได้ด้วยยาปฏิชีวนะ ก็ไม่จำเป็นต้องใช้
2) หากมีอาการไอหรือหลอดลมอักเสบซึ่งส่วนใหญ่เกิดจากเชื้อไวรัส ก็ไม่จำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะ ยกเว้นแต่จะมีอาการเรื้อรังเป็นเวลานานที่อาจเกิดจากเชื้อแบคทีเรีย แพทย์จะเป็นผู้ตัดสินใจใช้ยาปฏิชีวนะ
3) หากมีอาการเจ็บคอซึึ่งส่วนใหญ่เกิดจากเชื้อไวรัส ก็ไม่จำเป็นต้องใช้ยาปฏิชีวนะ ยกเว้นการเจ็บคอจากเชื้อ Steptococcus แพทย์จะเป็นผู้สั่งจ่ายยาปฏิชีวนะ
4) สำหรับการติดเชื้อที่หู จะมีการใช้ยาปฏิชีวนะในบางกรณี
5) การติดเชื้อที่ไซนัส จะต้องรักษาด้วยยาปฏิชีวนะเสมอ
6) กรณีมีน้ำมูกไหลหรือมีเสมหะสีเหลืองหรือเขียว ก็ไม่ได้หมายความว่าต้องใช้ยาปฏิชีวนะเสมอไป

จากกรณีข้างต้น หากหมอสั่งจ่ายยาปฏิชีวนะ ผู้ป่วยก็ควรกินยาจนหมด แม้จะมีอาการดีขึ้นใน 2 - 3 วัน เพื่อป้องกันเชื้อแบคทีเรียที่อาจหลงเหลืออยู่เกิดการดื้อยาได้ อย่ากินยาปฏิชีวนะโดยปราศจากใบสั่งแพทย์ แม้จะมียาปฏิชีวนะเหลืออยู่จากการป่วยครั้งที่แล้วและมีอาการคล้ายหรือหมือนกัน การป้องกันการติดเชื้อด้วยการปฏิบัติให้ถูกสุขลักษณะ ย่อมดีกว่าการกินยา
อายุรศาสตร์ (อายุรศาสตร์) - Internal Medicine