ช่วยสรุปบทความ ความรู้เกี่ยวกับโรคขนคุดในทางการแพทย์ ให้หน่อยนะคะ
โรคขนคุด Keratosis pilaris อะไรเป็นสาเหตุและกลไกการเกิดโรคขนคุด ใครมีปัจจัยเสี่ยงที่จะเกิดโรคขนคุด อาการของโรคขนคุดเป็นอย่างไร ควรไปพบแพทย์เมื่อไหร่ แพทย์วินิจฉัยโรคได้อย่างไร แพทย์รักษาโรคขนคุดอย่างไร ใช้เวลาในการรักษาเท่าใด โรคขนคุดก่อผลข้างเคียงอย่างไร โรคขนคุดมีการพยากรณ์โรคอย่างไร ดูแลตนเองอย่างไร เมื่อไหร่ควรพบแพทย์ก่อนนัด ป้องกันโรคขนคุดได้อย่างไร โรคขนคุด Keratosis pilaris หรือย่อว่า KP พบได้สองลักษณะคือ แบบที่ 1 เริ่มเป็นในเด็กเล็ก คือ ก่อนอายุ 2 ขวบและอาการดีขึ้นก่อนเข้าสู่วัยรุ่น และแบบที่ 2 เริ่มเป็นในวัยรุ่น และอาการดีขึ้นเมื่ออายุมากขึ้น ทั้งนี้ ผู้ป่วยบางคนในโรคนี้ อาการจะหายไปเองเมื่อถึงวัยผู้ใหญ่ แต่มีส่วนหนึ่งที่อาการยังเป็นต่อไป โรคขนคุด เป็นโรคที่พบได้บ่อย ประมาณ 50-80 ในเด็กและวัยรุ่นทั่วโลก และประ มาณ 40 ในผู้ใหญ่ทั่วโลกเช่นกัน ทั้งนี้พบในผู้หญิงบ่อยกว่าในผู้ชาย อะไรเป็นสาเหตุและกลไกการเกิดโรคขนคุด โรคขนคุด เกิดจากพันธุกรรมที่มีความผิดปกติของการสร้างเซลล์ผิวหนัง Keratiniza tion ที่ส่งผลให้บริเวณรูขุมขน มีการอุดตันของรูขุมขนด้วยสารเคอราติน ที่เป็นโปรตีนชนิดหนึ่ง เรียกว่า Keratin plug ส่งผลให้ขนไม่สามารถงอกทะลุรูขุมขนออกมาได้ เกิดเป็นขนคุดอยู่ใต้ผิวหนัง เนื่องจากกระบวนการทั้งหมดนี้ เกิดขึ้นเองโดยพื้นฐานความผิดปกติทางพันธุกรรมของการสร้างเซลล์ผิว โรคขนคุดจึงไม่ใช่โรคติดต่อ ใครมีปัจจัยเสี่ยงที่จะเกิดโรคขนคุด โรคขนคุด เกิดในคนทุกอายุทุกเชื้อชาติ ทั้งเพศชายและเพศหญิง อาจเป็นโรคเดี่ยวๆ หรือพบร่วมกับโรคอื่น เช่น Atopic dermatitis โรคผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง Ichthyosis โรคผิว หนังเกล็ดปลาผิวหนังแห้งมากจนตกสะเก็ด โดยมักพบในผู้ที่มีผิวแห้งมากกว่าผิวมัน และอา การจะเป็นมากขึ้นในฤดูหนาวที่มีอาการเย็นและแห้ง อาการของโรคขนคุดเป็นอย่างไร จากการสะสมของโปรตีนเคอราติน อุดตันรูขุมขน ทำให้ขนไม่สามารถงอกพ้นผิวหนังออกมาได้ตามปกติ จึงเกิดเป็นตุ่มตามรูขุมขนมากมาย ทำให้ผิวหนังดูสากคล้ายกระดาษทราย หรือหนังไก่ บริเวณที่พบได้ คือ ต้นแขนด้านนอก ต้นขาด้านนอก บริเวณใบหน้าก็สามารถเกิดได้เช่นกันซึ่งมักพบในเด็ก และอาจทำให้เข้าใจผิดว่าเป็นสิว ตุ่มจากโรคขนคุดเหล่านี้ มักไม่มีอาการอื่น เช่น คัน เจ็บ และมีสีออกสีเนื้อ พบได้บ้างที่มีการอักเสบ ซึ่งจะทำให้มีรอยแดงรอบรูขุมขน และมีอาการคันร่วมด้วย อย่างไรก็ตาม ความแตกต่างของอาการลักษณะตุ่มในแต่ละคนค่อนข้างมาก ตั้งแต่ตุ่มแดงอักเสบชัดเจน จนถึงมีอาการเล็กน้อย มีตุ่มไม่มาก และในเรื่องความสากของผิวหนัง ควรพบแพทย์เมื่อไหร่ แพทย์วินิจฉัยโรคได้อย่างไร หากมีอาการขนคุด หรือสงสัยว่าเป็นโรคขนคุด สามารถพบแพทย์ผิวหนังได้ แพทย์ผิว หนังที่รักษาโรคผิวหนัง ไม่ใช่แพทย์โรคผิวหนังที่ดูแลรักษาผิวพรรณ การตรวจวินิจฉัยว่าเป็นโรคขนคุดหรือไม่นั้น ไม่จำเป็นต้องอาศัยการตรวจทางห้องปฏิบัติ การ หรือการตัดชิ้นเนื้อ เพื่อการตรวจทางพยาธิวิทยา เนื่องจากโรคขนคุด มีลักษณะเฉพาะตัวที่สามารถวินิจฉัยได้จากการตรวจร่างกายก็เพียงพอ เว้นแต่มีข้อสงสัยแยกได้ยากจากโรคอื่นๆ ก็อาจต้องมีการตรวจการสืบค้นเพิ่มเติม เช่น แยกจากโรคผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง แต่กรณีเช่นนี้พบได้ไม่บ่อยนัก แพทย์รักษาโรคขนคุดอย่างไร ใช้เวลาในการรักษาเท่าใด โรคขนคุด ไม่มีการรักษาให้หายขาด แต่โรคก็มีโอกาสที่จะหายได้เองเมื่ออายุมากขึ้น การรักษาเป็นการรักษาเพื่อบรรเทาอาการ หลักคือการใช้ยาทา เพื่อให้โปรตีนเคอราตินที่อุดตันรูขุมขนหลุดออก ซึ่งอาการมักกลับมา เมื่อหยุดการดูแลรักษา ทั้งนี้ ผลการรักษาที่ดีขึ้น เริ่มสังเกตได้หลังการรักษาตั้งแต่ประมาณ 3-4 สัปดาห์จนถึง 2-3 เดือน การรักษา มีขั้นตอนการดูแลปรับตามความรุนแรงของโรคเป็นลำดับ ดังนี้ ในรายที่อาการเป็นไม่มาก การรักษาความชุ่มชื้นของผิวหนังดังนี้ก็เพียงพอ โดย ใช้สบู่อ่อน สำหรับผิวแห้งหรือผิวแพ้ง่าย เช่น สบู่เด็กอ่อน ในการอาบน้ำในคนที่ผิวแห้งและกิจกรรมประจำวันไม่ได้มีกิจกรรมหนักหรือสกปรกนัก การฟอกสบู่ให้ฟอกเฉพาะลำ ตัว รักแร้ ขาหนีบ มือ เท้า คอ ที่มีเหงื่อไคลสิ่งสกปรก เว้นบริเวณแขน ขา ก็จะลดความแห้งคันของผิวลงได้ งดอาบน้ำอุ่นหรือน้ำร้อน งดการขัด Scrub ผิว เนื่องจากจะทำให้ผิวแห้งมากขึ้น ทาโลชันให้ความชุ่มชื้นหลังอาบน้ำเช้า-เย็น และทาได้บ่อยขึ้นอีกบริเวณผิวที่แห้ง โดยโลชันควรมีส่วนประกอบของสารให้ความชุ่มชื้นและผลัดเซลล์ผิวอุดตัน Keratolytic เช่น 20 Urea Lactic acid Alpha hydroxyl acid AHA Salicylic acid และหรือ Glycolic acid อนึ่ง ข้อปฏิบัติเหล่านี้ คือ การปฏิบัติตัวเป็นประจำตลอดไป แม้ในช่วงที่อาการของโรคสงบ เพื่อลดการกำเริบของโรค ในรายที่อาการมาก ยาทาที่แพทย์จะสั่งให้ใช้เป็นครั้งคราว ร่วมกับการปฏิบัติตนดังกล่าวในกรณีที่เป็นไม่รุนแรง เช่น อนุพันธุ์ของวิตามิน-เอ ชนิดทา Topical Isotretinoin ช่วยผลัดโปรตีนเคอราตินที่อุดตันออก แต่อาจมีผลข้างเคียงเป็นอาการ ระคายเคืองต่อผิวหนัง และหรือผิวหนังอัก เสบ โดยใช้ทาก่อนนอน ทั้งนี้ให้เริ่มต้นจากยาที่มีความเข้มข้นต่ำก่อนเช่น 0.025 ยาทาสเตียรอยด์ ใช้ในช่วงที่ตุ่มของโรคขนคุดมีอาการ แดง คัน อักเสบโดยให้ยาเพียงช่วงเวลาสั้นๆประมาณ 2 สัปดาห์ การรักษาวิธีอื่นๆ เช่น เลเซอร์กำจัดขน ในทางทฤษฎีใช้เพื่อลดปริมาณตุ่มขนคุด จากขนที่ไม่สามารถงอกได้ตามปกติ แต่ยังไม่มีการศึกษาเป็นข้อมูลทางงานวิจัยออกมาว่าได้ผลจริงหรือไม่ อย่างไร โรคขนคุดก่อผลข้างเคียงอย่างไร โรคขนคุด ไม่ทำให้เกิดอันตรายต่อสุขภาพแต่อย่างใด แต่อาจทำให้เกิดความวิตกกังวลเกี่ยวกับรูปลักษณ์ และความสวยงาม โรคขนคุดมีการพยากรณ์โรคอย่างไร การพยากรณ์โรคของโรคขนคุด คือ โดยธรรมชาติของโรค ไม่มีการรักษาที่หายขาด จากการศึกษาโดยใช้การสังเกตพบว่า ผู้ที่เป็นโรคขนคุด อาการมักกำเริบในฤดูหนาว และหรือเมื่อมีผิวแห้ง และอาการมักดีขึ้น หรือหายขาดได้เอง ตามอายุที่มากขึ้นโดยไม่ทราบสาเหตุ ดูแลตนเองอย่างไร หลักในการดูแลตนเองเมื่อเป็นโรคขนคุด คือ การรักษาความชุ่มชื้นของผิวหนังด้วยการทาโลชันให้ความชุ่มชื้น การใช้สบู่อ่อนๆ เช่น สบู่เด็กอ่อน และงดอาบน้ำอุ่น ทั้งนี้เพื่อลดโอ กาสเกิดผิวแห้ง จึงลดการกำเริบของอาการ เมื่อไหร่ควรพบแพทย์ก่อนนัด ผู้ป่วยโรคขนคุด หากมีตุ่มแดง เจ็บ เป็นหนอง ควรพบแพทย์ก่อนนัดเสมอ เนื่องจากอาจไม่ใช่อาการของโรคขนคุด แต่เป็นการอักเสบติดเชื้อของรูขุมขน Folliculitis ที่จำเป็น ต้องรักษาด้วยยาฆ่าเชื้อยาปฏิชีวนะ ป้องกันโรคขนคุดได้อย่างไร เนื่องจากสาเหตุการเกิดโรคขนคุด มีพื้นฐานมาจากพันธุกรรม ดังนั้นจึงไม่สามารถป้อง กันโรคนี้ได้ แต่การรักษาความชุ่มชื้นของผิวหนังจะช่วยลดการเกิดของอาการได้
โรคขนคุด (Keratosis pilaris หรือย่อว่า KP) จัดเป็นโรคที่เกิดจากพันธุกรรมซึ่งมีความผิดปกติของการสร้างเซลล์ผิวหนัง ส่งผลให้บริเวณรูขุมขนมีการอุดตันของรูขุมขนด้วยสารโปรตีนเคอราติน ขนจึงไม่สามารถงอกทะลุรูขุมขนออกมาได้ และเกิดเป็นขนคุดอยู่ใต้ผิวหนัง โดยมักพบในผู้ที่มีผิวแห้งมากกว่าผิวมัน และอาการจะเป็นมากขึ้นในฤดูหนาวที่มีอาการเย็นและแห้ง นอกจากนี้ยังพบได้สองลักษณะคือ แบบที่เริ่มเป็นในเด็กเล็กก่อนอายุ 2 ขวบและอาการดีขึ้นก่อนเข้าสู่วัยรุ่น กับแบบที่เริ่มเป็นในวัยรุ่นและอาการดีขึ้นเมื่ออายุมากขึ้น ถึงอย่างนั้นก็ยังมีผู้ป่วยส่วนหนึ่งที่อาการยังคงดำเนินต่อไป ซึ่งอาจเป็นโรคเดี่ยวๆ ก็ได้ หรือพบร่วมกับโรคอื่น เช่น ผื่นภูมิแพ้ผิวหนัง โรคผิวหนังเกล็ดปลา รวมทั้งภาวะผิวหนังแห้งมากจนตกสะเก็ด 

บริเวณที่มักพบขนคุด คือ ต้นแขนด้านนอก ต้นขาด้านนอก และอาจพบที่ใบหน้าซึ่งมีโอกาสทำให้เข้าใจผิดว่าเป็นสิว เนื่องจากตุ่มจากโรคขนคุดเหล่านี้มักไม่มีอาการอื่น แต่หากผู้ป่วยโรคขนคุด มีตุ่มแดง เจ็บ เป็นหนอง ควรรีบไปพบแพทย์ก่อนนัด เนื่องจากอาจเป็นการอักเสบติดเชื้อของรูขุมขน Folliculitis ที่จำเป็น ต้องรักษาด้วยยาฆ่าเชื้อยาปฏิชีวนะ

การรักษาโรคขนคุด
1) การรักษาเพื่อบรรเทาอาการ โดยการใช้ยาทา เพื่อให้โปรตีนเคอราตินที่อุดตันรูขุมขนหลุดออก
2) ในรายที่มีอาการไม่มาก แค่คอยรักษาความชุ่มชื้นของผิวหนังก็เพียงพอ โดยใช้สบู่เด็กอ่อนในการอาบน้ำ ส่วนผู้ที่ผิวแห้งและไม่ได้มีกิจวัตรประจำวันที่ทำให้ร่างกายสกปรก ให้ฟอกสบู่เฉพาะลำตัว รักแร้ ขาหนีบ มือ เท้า คอ รวมทั้งงดอาบน้ำอุ่นหรือน้ำร้อน งดการขัดผิว และควรทาโลชันให้ความชุ่มชื้นหลังอาบน้ำเช้า-เย็น หรือทาบ่อยขึ้นตรงบริเวณผิวที่แห้ง

การดูแลตัวเองเมื่อเป็นโรคขนคุด
1) รักษาความชุ่มชื้นของผิวหนังด้วยการทาโลชันให้ความชุ่มชื้น
2) เลือกใช้สบู่อ่อนๆ เช่น สบู่เด็กอ่อน
3) งดอาบน้ำอุ่น เพื่อลดโอกาสเกิดผิวแห้ง
14.ผิวหนัง Dermatology