ช่วยสรุปบทความ หมดยุคดอกเบี้ยต่ำ? ให้ด้วย
ไทยกำลังจะหมดยุค ดอกเบี้ยต่ำ แล้วหรือไม่ คงเป็นคำถามหนึ่งที่หลายคนมีในใจ หลังจากที่คณะกรรมการนโยบายการเงิน (กนง.) ส่งสัญญาณชัดเจนว่าจะพิจารณาเวลาที่เหมาะสมในการทยอยปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายในระยะต่อไป
คำถามนี้จริงๆ แล้วยากที่จะตอบได้ เพราะเราไม่ทราบว่า อัตราดอกเบี้ยขาขึ้นรอบนี้ กนง. จะปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายกี่ครั้ง และจะไปสิ้นสุดที่เท่าไร เท่าที่ตอบได้ตอนนี้ คือยุคดอกเบี้ย ‘ต่ำเป็นพิเศษ’ กำลังจะสิ้นสุดลง
มองย้อนกลับไปในอดีต ระดับอัตราดอกเบี้ยนโยบายในปัจจุบันที่ร้อยละ 0.50 ต่อปี เป็นระดับที่ต่ำที่สุดตั้งแต่ไทยเริ่มมีการใช้อัตราดอกเบี้ยนโยบายเป็นเครื่องมือในการดำเนินนโยบายการเงิน (อัตราดอกเบี้ยนโยบายเกิดขึ้นพร้อมกับการเปลี่ยนมาใช้กรอบการดำเนินนโยบายการเงินที่มีเงินเฟ้อเป็นเป้าหมายในปี 2543 ช่วงก่อนหน้านั้นในปี 2541-2542 ธปท. ดำเนินนโยบายการเงินโดยมีปริมาณเงินเป็นเป้าหมาย ขณะที่ก่อนเดือนกรกฎาคม 2540 ธปท. ดำเนินนโยบายการเงินแบบอัตราแลกเปลี่ยนคงที่ จึงไม่มีความจำเป็นที่ต้องมีอัตราดอกเบี้ยนโยบาย)
ก่อนที่อัตราดอกเบี้ยนโยบายจะลงมาที่ร้อยละ 0.50 ต่อปี ในปัจจุบัน ระดับต่ำสุดของอัตราดอกเบี้ยนโยบายอยู่ที่ร้อยละ 1.25 ต่อปี ในช่วงปี 2546-2547 และช่วงปี 2552-2553 โดยค่าเฉลี่ยของอัตราดอกเบี้ยนโยบายตลอด 20 กว่าปีที่ผ่านมาอยู่ที่ร้อยละ 2.0 ต่อปี
สมมติให้อัตราดอกเบี้ยนโยบายรอบนี้ปรับขึ้นไปสูงสุดที่ร้อยละ 1.50 ต่อปี ตามที่สำนักวิจัยสำนักหนึ่งคาดไว้ อัตราดอกเบี้ยนโยบายก็ยังถือว่าอยู่ในระดับที่ต่ำมาก
ไม่เพียงแต่ระดับต่ำสุดของอัตราดอกเบี้ยนโยบายในปัจจุบันจะต่ำกว่าระดับต่ำสุดในอดีต แต่ระยะเวลาที่แช่ไว้ยังยาวนานกว่าอีกด้วย โดยระดับต่ำสุดทั้ง 2 ครั้งในอดีตกินเวลาเพียงปีเศษๆ ขณะที่นับถึงตอนนี้ เราอยู่กับอัตราดอกเบี้ยนโยบายที่ร้อยละ 0.50 ต่อปี มาเกิน 2 ปีแล้ว
คงไม่ต้องถามว่าเรามาถึงจุดนี้ได้อย่างไร การแพร่ระบาดของโควิดกระทบเศรษฐกิจไทยรุนแรงมาก โดยจนถึงตอนนี้ กิจกรรมทางเศรษฐกิจยังไม่กลับไปเท่ากับระดับก่อนการระบาดของโควิด จึงมีความจำเป็นที่ กนง. ต้องใช้นโยบายการเงินที่ผ่อนคลายเป็นพิเศษในการดูแลเศรษฐกิจ ซึ่งเป็นสาเหตุสำคัญที่อธิบายว่า ทำไมไทยจึงยังไม่ได้ปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายตามวัฏจักรอัตราดอกเบี้ยโลก ที่หลายธนาคารกลางปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายไปก่อนหน้าแล้ว
อย่างไรก็ดี ล่าสุด กนง. ประเมินว่า การฟื้นตัวของเศรษฐกิจไทยเป็นไปอย่างต่อเนื่องและมีโอกาสฟื้นตัวได้ดีกว่าที่เคยประเมินไว้ การดำเนินนโยบายการเงินที่ผ่อนคลายเป็นพิเศษจึงมีความจำเป็นลดลง ประกอบกับ กนง. ประเมินว่า การปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายจะช่วยลดความเสี่ยงจากภาวะเงินเฟ้อสูงและการสะสมความเสี่ยงในระบบการเงินที่อาจเกิดขึ้นในอนาคต โดยเฉพาะอย่างยิ่งเมื่อกิจกรรมทางเศรษฐกิจกลับไปสูงกว่าระดับก่อนการระบาดของโควิดในปีหน้า
คำถามว่าไทยจะหมดยุคดอกเบี้ยต่ำหรือไม่กำลังเป็นคำถามที่ยากตอบ เมื่อ กนง. ส่งสัญญาณที่จะปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบาย แต่ไม่ทราบจำนวนครั้งและระดับที่จะปรับขึ้น ในขณะนี้ เรากำลังเข้าสู่สิ้นสุดยุคดอกเบี้ย 'ต่ำเป็นพิเศษ'
ในอดีต อัตราดอกเบี้ยนโยบายปัจจุบันลดลงมาที่ 0.50% ต่อปี ระดับต่ำสุดเป็นครั้งแรกตั้งแต่ไทยใช้มา ในปี 2541-2542 ธปท. ใช้นโยบายการเงินด้วยการกำหนดเป้าหมายเป็นปริมาณเงิน และก่อนกรกฎาคม 2540 ใช้นโยบายแบบอัตราแลกเปลี่ยนคงที่ ซึ่งไม่ต้องการอัตราดอกเบี้ยนโยบาย ก่อนที่จะลงมาที่ 0.50% ปัจจุบันระดับต่ำสุดคือ 1.25% ในปี 2546-2547 และ 2552-2553 โดยค่าเฉลี่ยตลอด 20 กว่าปีที่ผ่านมาอยู่ที่ 2.0%.
สมมติให้อัตราดอกเบี้ยปรับอยู่ที่ร้อยละ 1.50 ต่อปี อัตราดอกเบี้ยนโยบายก็ยังถือว่าอยู่ในระดับที่ต่ำมาก

ระดับต่ำสุดของอัตราดอกเบี้ยนโยบายปัจจุบันต่ำกว่าในอดีตและคงไว้นานมากขึ้น เป็นระยะเวลาเกิน 2 ปีแล้วที่ระดับนี้ (ร้อยละ 0.50 ต่อปี) โดยครั้งที่แรกในอดีตใช้เวลาไม่ถึงปี ระดับต่ำสุดนี้เกิดจากผลกระทบของโควิดที่ทำให้เศรษฐกิจไทยตกลงมา และการผ่อนคลายนโยบายการเงินพิเศษถูกใช้เพื่อดูแลเศรษฐกิจ นอกจากนี้, ยังไม่มีการปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายตามที่ธนาคารกลางโลก
กนง. ล่าสุดประเมินว่าเศรษฐกิจไทยฟื้นตัวต่อเนื่องและมีโอกาสฟื้นตัวดีขึ้น ทำให้นโยบายการเงินที่ผ่อนคลายลดลง กนง. เห็นว่าการปรับขึ้นอัตราดอกเบี้ยนโยบายช่วยลดความเสี่ยงจากเงินเฟ้อและความเสี่ยงในระบบการเงิน, โดยเฉพาะเมื่อกิจกรรมเศรษฐกิจเพิ่มขึ้นในปีหน้า
ข่าวเศรษฐกิจและการเงิน,ตลาดการเงิน & ผลิตภัณฑ์และบริการทางการเงิน,ความรู้ทางการเงิน