ช่วยสรุปบทความ Same Same But Different: รัฐธรรมนูญเยอรมันและการกลายพันธุ์ในรัฐธรรมนูญไทย กับ ปูนเทพ ศิรินุพงศ์
การรับเข้ากฎหมายต่างประเทศถือเป็นกลไกสำคัญในการสร้างระบบกฎหมายในแต่ละประเทศ รัฐธรรมนูญไทยก็มีการรับแนวความคิดจากประเทศต่างๆ เข้ามาปรับใช้ในแต่ละฉบับ แต่หลายครั้งแนวความคิดที่รับเข้ามาด้วยมองเห็นว่าเป็นข้อดีนั้น เมื่อนำมาใช้ในสังคมไทยกลับถูกบิดเบือนเปลี่ยนแปลงจนสร้างปัญหาทางการเมืองครั้งแล้วครั้งเล่า

เมื่อมองไปที่กฎหมายสูงสุดของประเทศขณะนี้ คือรัฐธรรมนูญ 2560 ที่มีกระบวนการยกร่างรัฐธรรมนูญเกิดขึ้นหลังการรัฐประหารก็หยิบยกแนวคิดจากต่างประเทศและมีการโฆษณาจากผู้ร่างให้เห็นข้อดีต่างๆ แต่ผลอันเป็นที่ประจักษ์แก่สังคมก็คือ บางบทบัญญัติที่หยิบยืมมานั้นไม่สามารถทำงานได้มีประสิทธิภาพหรือถูกบิดเบือนภายใต้ปัจจัยหลายอย่างในระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข

รัฐธรรมนูญเยอรมันเป็นหนึ่งในรัฐธรรมนูญต้นแบบที่สังคมไทยหยิบยืมบางเรื่องบางประเด็นมาใช้จนเกิด ‘การกลายพันธุ์’ ที่สร้างปัญหาต่อการเมืองไทย

สำหรับ ปูนเทพ ศิรินุพงศ์ อาจารย์ประจำคณะนิติศาสตร์ มหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ผู้ศึกษารัฐธรรมนูญเยอรมันเชิงเปรียบเทียบกับรัฐธรรมนูญไทย มองเห็นปัญหาของการกลายพันธุ์จากการรับเข้ารัฐธรรมนูญจนออกมาเป็นวิทยานิพนธ์ปริญญาเอกเรื่อง ‘Same Same But Different: Grundgesetzimport und Verfassungsmutation in Thailand’ (ดูเหมือนแต่ก็ไม่ใช่: การรับเข้ากฎหมายพื้นฐานและการกลายพันธุ์ของความคิดทางรัฐธรรมนูญในประเทศไทย)

101 สนทนากับปูนเทพถึงการรับเข้าแนวคิดในรัฐธรรมนูญเยอรมันและการกลายพันธุ์ในรัฐธรรมนูญไทย จนถึงปัญหาใหญ่ที่เกิดขึ้นกับระบบรัฐธรรมนูญไทยที่ดำเนินไปกับความไม่ชัดเจนของระบอบประชาธิปไตยอันมีพระมหากษัตริย์ทรงเป็นประมุข

ทำไมจึงเลือกทำวิทยานิพนธ์เรื่องนี้ ที่ผ่านมามีคนเคยศึกษารัฐธรรมนูญเยอรมันในเชิงเปรียบเทียบกับรัฐธรรมนูญไทยมาก่อนหรือเปล่า
ปกติการศึกษากฎหมายเปรียบเทียบมักจะศึกษาว่า กฎหมายของประเทศไทยเป็นอย่างไร กฎหมายเยอรมันเป็นอย่างไร หรือประเทศอื่นๆ ในโลกมีกฎหมายอย่างไรแล้วเอามาเทียบกันว่ากฎหมายของประเทศไทยเหมือนหรือต่างจากต่างประเทศ เรื่องใดที่ในต่างประเทศมีแล้วเราควรจะมีหรือเปล่า

ในช่วงหลังทั้งในระดับนานาชาติหรือในประเทศไทยเริ่มมีการศึกษาเปรียบเทียบว่า เราเคยไปหยิบยืมไอเดียอะไรจากเขามา แล้วสุดท้ายสิ่งที่หยิบยืมมานั้นมันเหมือนหรือต่างจากต้นแบบอย่างไร

งานของผมช่วงหลัง ก่อนที่จะไปศึกษาต่อต่างประเทศก็ศึกษาลักษณะนี้มาพอสมควร เริ่มต้นจากรัฐธรรมนูญและกฎหมายหลายๆ ฉบับของไทยที่รับมาจากต่างประเทศแล้วสุดท้ายไม่เหมือนต้นแบบพอสมควร จึงคิดว่าน่าศึกษารูปแบบการรับเข้ากฎหมายจากต่างประเทศว่า เมื่อเรามาหยิบยืมมาแล้วมันเป็นอย่างไรต่อ มีปัจจัยอะไรที่ทำให้กฎหมายเปลี่ยนไปเป็นอีกแบบจากที่ตั้งใจไว้ตอนตั้งต้น

การศึกษาลักษณะนี้จะทำให้รู้ปัญหาของรัฐธรรมนูญไทยว่าเหตุใดเราหยิบยืมมาแล้วเกิดอะไรขึ้นมันจึงไม่เหมือนอย่างที่เราตั้งใจไว้ และในทางทฤษฎีการศึกษาแบบนี้จะทำให้เห็นว่า เมื่อกฎหมายถูกเอาไปใช้ในแต่ละสังคม แม้กฎหมายนั้นอาจจะเขียนเหมือนกัน เนื้อหาเหมือนกัน แต่หากเติบโตมาในดินคนละชนิด ถูกใช้ในบริบทที่แตกต่าง จะมีปัจจัยอะไรที่ทำให้กฎหมายนั้นพัฒนาไปในแนวทางที่ต่างกัน
การรับเข้ากฎหมายต่างประเทศมีบทบาทสำคัญในการสร้างระบบกฎหมายในแต่ละประเทศ รัฐธรรมนูญไทยได้รับแรงบันดาลจากประเทศอื่น แต่การนำมาใช้บ่อยครั้งเกิดปัญหาทางการเมือง

รัฐธรรมนูญไทยปัจจุบัน, รัฐธรรมนูญ 2560, มีการรับแนวความคิดจากต่างประเทศ แต่มีการบิดเบือนและสร้างปัญหาในสังคมไทย การนำรัฐธรรมนูญเยอรมันมาใช้ในบางบทบัญญัติถูกพิจารณาว่าไม่เหมาะสมในระบบประชาธิปไตยที่มีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข

รัฐธรรมนูญเยอรมันถือเป็นต้นแบบที่สังคมไทยนำมาใช้ แต่การนำมาใช้มีผลทำให้เกิดการกลายพันธุ์ที่ส่งผลต่อการเมืองไทย

อาจารย์ปูนเทพ ศิรินุพงศ์ จากมหาวิทยาลัยธรรมศาสตร์ ได้ทำวิจัยเรื่องการรับเข้าแนวคิดจากรัฐธรรมนูญเยอรมันและการกลายพันธุ์ในรัฐธรรมนูญไทย ผลงานนี้เป็นวิทยานิพนธ์ปริญญาเอกชื่อ "Same Same But Different: Grundgesetzimport und Verfassungsmutation in Thailand" โดยเน้นที่ปัญหาที่เกิดจากการนำแนวคิดมาใช้ในรัฐธรรมนูญไทยและการกลายพันธุ์ที่เกิดขึ้นในระบบรัฐธรรมนูญไทยที่มีพระมหากษัตริย์เป็นประมุข

ทำไมจึงเลือกทำวิทยานิพนธ์เรื่องนี้ ที่ผ่านมามีคนเคยศึกษารัฐธรรมนูญเยอรมันในเชิงเปรียบเทียบกับรัฐธรรมนูญไทยมาก่อนหรือเปล่า

การเปรียบเทียบกฎหมายระหว่างประเทศ โดยเน้นที่การนำไอเดียมาจากต่างประเทศซึ่งอาจทำให้กฎหมายเปลี่ยนแปลงตามสถานการณ์และสภาพแวดล้อมของแต่ละประเทศ การศึกษากฎหมายไทยที่ได้มาจากต่างประเทศและการปรับเปลี่ยนไอเดียเหล่านี้ให้เหมาะสมกับสถานการณ์ท้องถิ่น นอกจากนี้ยังเน้นถึงปัจจัยที่ทำให้กฎหมายเปลี่ยนไปจากที่ตั้งใจไว้ตอนต้น

การศึกษาลักษณะนี้เปิดโอกาสในการระบุปัญหาของรัฐธรรมนูญไทย ทำให้เข้าใจว่า ทำไมกฎหมายบางประการถึงแม้จะมีต้นแบบจากต่างประเทศ  เนื่องจากการนำไปใช้ในสังคมที่แตกต่างกัน ปรับเปลี่ยนไปในทางที่ไม่คาดคิดเนื่องจากบริบทและสถานการณ์ที่แตกต่างกัน
กฎหมายรัฐธรรมนูญ,ความรู้พื้นฐานกฏหมาย,ข่าวสารทั่วไป สถิติต่างๆ