ต่อมไทรอยด์คืออะไร
ต่อมไทรอยด์คืออะไร?
ต่อมไทรอยด์ (thyroid gland) คืออวัยวะหนี่งในร่างกาย ที่ถูกจัดว่าเป็นต่อมไร้ท่อ โดยต่อมไทรอยด์เป็นต่อมไร้ท่อที่ใหญ่ที่สุดในร่างกาย วางตัวอยู่หน้าต่อหลอดลมบริเวณกลางคอ ใต้ลูกกระเดือก มีรูปร่างคล้ายปีกผีเสื้อ ต่อมไทรอยด์ทำหน้าที่สร้างฮอร์โมนไทรอยด์เพื่อควบคุมการเจริญเติบโต การเผาผลาญและใช้พลังงานของร่างกาย ดังนั้นหากต่อมไทรอยด์ทำงานผิดปกติไป อาจทำให้เกิดภาวะพร่องฮอร์โมนไทรอยด์ หรือภาวะไทรอยด์เป็นพิษได้ และความผิดปกติของฮอร์โมนไทรอยด์นี้จะส่งผลต่อ การทำงานของอวัยวะต่าง ๆ เช่น ระบบหัวใจและหลอดเลือด

ก้อนที่คอและโรคของต่อมไทรอยด์
ก้อนของต่อมไทรอยด์พบได้ที่บริเวณด้านหน้าของลำคอ อาจทำให้สังเกตเห็นว่าคอโต หรือมีก้อนนูนขึ้นมา ซึ่งเกิดได้จากหลายสาเหตุ เช่น
ภาวะไทรอยด์เป็นพิษ (hyperthyroid) เป็นภาวะที่ต่อมไทรอยด์สร้างฮอร์โมนไทรอยด์มากกว่าปกติ สาเหตุที่พบได้บ่อยที่สุดคือ โรคเกรฟวส์ (Graves’ disease) ซึ่งเป็นภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่องอย่างหนึ่ง ทำให้ร่างกายสร้างฮอร์โมนมากกว่าปกติ หรืออาจเกิดจากการรับประทานยาบางชนิดที่มีส่วนผสมของฮอร์โมนไทรอยด์ หรือสาเหตุจากเนื้องอกต่อมไทรอยด์ชนิดที่สร้างฮอร์โมนไทรอยด์ด้วยตัวเอง ทำให้ฮอร์โมนเกิน เป็นต้น
ภาวะขาดฮอร์โมนไทรอยด์ (hypothyroid) เป็นภาวะฮอร์โมนไทรอยด์ต่ำกว่าปกติ ภาวะนี้จะตรงข้ามกับภาวะไทรอยด์เป็นพิษ สาเหตุส่วนใหญ่เกิดจากการอักเสบเรื้อรังจากภูมิคุ้มกันตัวเอง (autoimmune thyroiditis) หรือเกิดจากโรคไทรอยด์อักเสบเรื้อรังแบบฮาชิโมโต (Hashimoto’s thyroiditis) สาเหตุอื่น ๆ ที่พบได้ เช่น เกิดจากการผ่าตัดต่อมไทรอยด์ออกทั้งสองข้าง ทำให้ขาดฮอร์โมนไทรอยด์ หรือเกิดจากความผิดปกติในสมอง ทำให้ไม่กระตุ้นการหลั่งฮอร์โมนไทรอยด์
โรคเนื้องอกไทรอยด์ชนิดไม่ใช่มะเร็ง ส่วนใหญ่ระดับฮอร์โมนไทรอยด์ในเลือดจะปกติ เพราะเนื้องอกไม่ได้สร้างฮอร์โมน หรือไปมีผลกระทบต่อต่อมไทรอยด์
โรคมะเร็งไทรอยด์ มีหลายชนิด ชนิดที่พบได้บ่อยที่สุดคือชนิด Papillary thyroid cancer ซี่งเป็นมะเร็งชนิดที่ดีที่สุดในมะเร็งไทรอยด์ทั้งหมด โดยยิ่งพบขนาดเล็กเท่าไร จะยิ่งมีอัตราความเสี่ยงต่อการแพร่กระจาย หรือความเสี่ยงต่อการกลับเป็นซ้ำลดลง หากตรวจพบ จำเป็นต้องผ่าตัดโดยเร็วที่สุด เพื่อป้องกันการแพร่กระจายไปยังต่อมน้ำเหลือง หรืออวัยวะอื่น ๆ ในร่างกาย

อาการโรคของต่อมไทรอยด์
อาการของภาวะไทรอยด์เป็นพิษ คือ ขี้ร้อน ทนร้อนไม่ได้ ขี้หงุดหงิด เหนื่อยง่าย มือสั่นใจสั่น รับประทานเท่าไรก็ไม่อ้วน คอโต จนไปถึงอาการที่รุนแรงคือ ภาวะหัวใจล้มเหลว
อาการของภาวะการขาดฮอร์โมนไทรอยด์ คือ อ้วนง่าย ไม่มีแรง อ่อนเพลียตลอดเวลา เหนื่อยง่าย เซื่องซึม ง่วงนอนตลอดเวลา ท้องผูก หัวใจเต้นช้าลง เป็นต้น
อาการของเนื้องอกต่อมไทรอยด์และมะเร็งไทรอยด์ โดยส่วนมากผู้ป่วยจะไม่มีอาการ ยกเว้นก้อนมีขนาดใหญ่มาก จนไปกดเบียดหลอดลม จะทำให้หายใจลำบาก และไปกดเบียดหลอดอาหารทำให้กลืนลำบาก หรือก้อนเป็นมะเร็งลุกลามไปกดเส้นประสาทที่ใช้พูด ทำให้เสียงแหบได้ 

การวินิจฉัยก้อนที่คอ
สำหรับการวินิจฉัยสามารถตรวจได้หลายวิธีตั้งแต่ประเมินเบื้องต้นด้วยตัวเอง แต่หากสงสัย แนะนำให้ปรึกษาแพทย์ เพื่อการวินิจฉัยที่ถูกต้อง
การประเมินเบื้องต้นด้วยตัวเอง โดยการกลืนน้ำลายหน้ากระจก แล้วสังเกตดูว่ามีก้อนเคลื่อนที่ตามการกลืนหรือไม่ ถ้าสังเกตเห็นก้อนที่เคลื่อนตามการกลืน ควรรีบปรึกษาแพทย์   เพื่อเข้ารับการวินิจฉัยเพิ่มเติม แต่อย่างไรก็ตามหากก้อนมีขนาดเล็ก อาจตรวจไม่เจอโดยวิธีการนี้ ดังนั้นหากมีอาการผิดปกติที่สงสัย ควรรีบปรึกษาแพทย์
การซักประวัติและตรวจร่างกาย แพทย์จะซักประวัติและอาจจะคลำบริเวณลำคอ เพื่อตรวจว่ามีก้อนที่ผิดปกติหรือไม่
ตรวจระดับฮอร์โมนไทรอยด์ในเลือด แพทย์มักจะพิจารณาให้เจาะเลือดเพื่อตรวจระดับฮอร์โมนไทรอยด์ ได้แก่ ฮอร์โมน thyroxine (FT4) ฮอร์โมน triiodothyronine (FT3) และฮอร์โมน TSH
ตรวจอัลตร้าซาวด์บริเวณคอและต่อมไทรอยด์ เพื่อประเมินดูว่ามี ถุงน้ำ (cyst) ก้อนเนื้อ (thyroid nodule) หรือหินปูน (calcification) รวมทั้งประเมินต่อมน้ำเหลืองบริเวณคอด้วย
การตรวจทางเวชศาสตร์นิวเคลียร์ หากสงสัยว่ามีความผิดปกติของต่อมไทรอยด์ แพทย์อาจพิจารณาให้ตรวจทางเวชศาสตร์นิวเคลียร์ ซึ่งเป็นการตรวจการทำงานของต่อมไทรอยด์ โดยใช้สารรังสี อาจให้ดื่มหรือฉีดทางเลือดดำ เพื่อดูปริมาณสารรังสีที่เซลล์ของต่อมไทรอยด์จับไว้ แล้วแพทย์จะทำการวินิจฉัยจากภาพของต่อมไทรอยด์ที่เครื่องสแกนได้
@praram9hospital คลำ #ไทรอยด์ ง่ายๆ ด้วยตัวเอง  อย่าลืมร่วมสนุกลุ้นบัตรภาพยนตร์กันน้า~ #คลำไทรอยด์ #Hospital #  Suns - Official Sound Studio

การรักษาก้อนที่คอ
แพทย์จะทำการรักษาตามสาเหตุซึ่งจะมีรายละเอียดแตกต่างกันไปตามภาวะหรือโรคของผู้ป่วย
ภาวะไทรอยด์เป็นพิษ: รับประทานยาต้านฮอร์โมนไทรอยด์ กลืนแร่รักษา หรือผ่าตัดต่อมไทรอยด์
ภาวะขาดไทรอยด์ฮอร์โมน: รับประทานฮอร์โมนไทรอยด์เสริม ร่วมกับการรักษาภาวะอักเสบเรื้อรัง สำหรับผู้ป่วยที่มีการอักเสบมากจนต่อมไทรอยด์โตมาก ไปกดเบียดอวัยวะข้างเคียง จำเป็นต้องผ่าตัดต่อมไทรอยด์ออก
เนื้องอกไทรอยด์ทั้งชนิดมะเร็งและไม่ใช่มะเร็ง: การรักษาจะเป็นการผ่าตัด ยิ่งเป็นเนื้องอกที่เป็นมะเร็งต้องรีบผ่าตัดโดยเร็วที่สุด เพื่อป้องกันการแพร่กระจายไปยังต่อมน้ำเหลือง หรืออวัยวะอื่น ๆ และอาจจะต้องกลืนแร่รักษา ทั้งนี้ขึ้นกับความรุนแรง ข้อดีอย่างหนึ่งของมะเร็งชนิดนี้คือเป็นมะเร็งที่มีโอกาสการรอดชีวิตสูง ถ้าได้รับการรักษาที่ถูกต้อง ดังนั้นผู้ป่วยจำเป็นต้องได้รับการดูแลจากศัลยแพทย์เฉพาะทางด้านไทรอยด์ เพื่อให้การผ่าตัดรักษามีประสิทธิภาพสูงสุด

ผ่าตัดไทรอยด์แบบส่องกล้องทางช่องปาก
การผ่าตัดไทรอยด์แบบส่องกล้องทางช่องปากเป็นทางเลือกการรักษาในปัจจุบันที่มีข้อดีคือ เป็นการผ่าตัดที่แผลเล็ก เสียเลือดน้อย ไม่มีรอยแผลผ่าตัดเป็นที่ผิวหนังบริเวณลำคอเพราะทำการผ่าตัดผ่านทางช่องปาก ทำให้ผู้ป่วยไม่เสียบุคลิกภาพ เพิ่มความมั่นใจให้กับผู้ป่วย นอกจากนี้หลังผ่าตัดผู้ป่วยจะฟื้นตัวเร็ว และยังลดความเสี่ยงของเสียงแหบหลังผ่าตัดจากการใช้กล้องส่องขยายเส้นเสียงได้อีกด้วย
อ่านเพิ่มเติม การผ่าตัดไทรอยด์แบบส่องกล้องทางช่องปาก

สรุป
เนื่องจากลำคอเป็นที่อยู่ของต่อมฮอร์โมนที่สำคัญของร่างกายโดยเฉพาะต่อมไทรอยด์ ดังนั้นการมีก้อนที่คออาจบ่งบอกถึงโรคของต่อมไทรอยด์ อาจจะเป็นภาวะขาดฮอร์โมนไทรอยด์ หรือไทรอยด์เป็นพิษ หรือหากโชคร้ายอาจเสี่ยงต่อมะเร็งต่อมไทรอยด์ 
ดังนั้นการหมั่นสังเกตตัวเองอย่างสม่ำเสมอว่ามีอาการผิดปกติที่น่าสงสัยหรือไม่ เช่น ขี้ร้อน ขี้หงุดหงิด เหนื่อยง่าย ใจสั่น อ่อนเพลีย หรือสังเกตเห็นก้อนที่ลำคอ ก็จะเป็นประโยชน์มาก ๆ ในการดูแลสุขภาพร่างกาย และถ้าสงสัยควรรีบปรึกษาแพทย์เพื่อการตรวจรักษาอย่างถูกต้องและทันท่วงที
ต่อมไทรอยด์ (thyroid gland) คืออวัยวะหนี่งในร่างกาย ที่ถูกจัดว่าเป็นต่อมไร้ท่อ โดยต่อมไทรอยด์เป็นต่อมไร้ท่อที่ใหญ่ที่สุดในร่างกาย วางตัวอยู่หน้าต่อหลอดลมบริเวณกลางคอ ใต้ลูกกระเดือก มีรูปร่างคล้ายปีกผีเสื้อ ต่อมไทรอยด์ทำหน้าที่สร้างฮอร์โมนไทรอยด์เพื่อควบคุมการเจริญเติบโต การเผาผลาญและใช้พลังงานของร่างกาย ดังนั้นหากต่อมไทรอยด์ทำงานผิดปกติไป อาจทำให้เกิดภาวะพร่องฮอร์โมนไทรอยด์ หรือภาวะไทรอยด์เป็นพิษได้ และความผิดปกติของฮอร์โมนไทรอยด์นี้จะส่งผลต่อ การทำงานของอวัยวะต่าง ๆ เช่น ระบบหัวใจและหลอดเลือด

ก้อนที่คอและโรคของต่อมไทรอยด์ ก้อนของต่อมไทรอยด์พบได้ที่บริเวณด้านหน้าของลำคอ อาจทำให้สังเกตเห็นว่าคอโต หรือมีก้อนนูนขึ้นมา ซึ่งเกิดได้จากหลายสาเหตุ เช่น
- ภาวะไทรอยด์เป็นพิษ (hyperthyroid) เป็นภาวะที่ต่อมไทรอยด์สร้างฮอร์โมนไทรอยด์มากกว่าปกติ สาเหตุที่พบได้บ่อยที่สุดคือ โรคเกรฟวส์ (Graves’ disease) ซึ่งเป็นภาวะภูมิคุ้มกันบกพร่องอย่างหนึ่ง ทำให้ร่างกายสร้างฮอร์โมนมากกว่าปกติ หรืออาจเกิดจากการรับประทานยาบางชนิดที่มีส่วนผสมของฮอร์โมนไทรอยด์ หรือสาเหตุจากเนื้องอกต่อมไทรอยด์ชนิดที่สร้างฮอร์โมนไทรอยด์ด้วยตัวเอง ทำให้ฮอร์โมนเกิน เป็นต้น
- ภาวะขาดฮอร์โมนไทรอยด์ (hypothyroid) เป็นภาวะฮอร์โมนไทรอยด์ต่ำกว่าปกติ ภาวะนี้จะตรงข้ามกับภาวะไทรอยด์เป็นพิษ สาเหตุส่วนใหญ่เกิดจากการอักเสบเรื้อรังจากภูมิคุ้มกันตัวเอง (autoimmune thyroiditis) หรือเกิดจากโรคไทรอยด์อักเสบเรื้อรังแบบฮาชิโมโต (Hashimoto’s thyroiditis) สาเหตุอื่น ๆ ที่พบได้ เช่น เกิดจากการผ่าตัดต่อมไทรอยด์ออกทั้งสองข้าง ทำให้ขาดฮอร์โมนไทรอยด์ หรือเกิดจากความผิดปกติในสมอง ทำให้ไม่กระตุ้นการหลั่งฮอร์โมนไทรอยด์
โรคเนื้องอกไทรอยด์ชนิดไม่ใช่มะเร็ง ส่วนใหญ่ระดับฮอร์โมนไทรอยด์ในเลือดจะปกติ เพราะเนื้องอกไม่ได้สร้างฮอร์โมน หรือไปมีผลกระทบต่อต่อมไทรอยด์

โรคมะเร็งไทรอยด์ มีหลายชนิด ชนิดที่พบได้บ่อยที่สุดคือชนิด Papillary thyroid cancer ซี่งเป็นมะเร็งชนิดที่ดีที่สุดในมะเร็งไทรอยด์ทั้งหมด โดยยิ่งพบขนาดเล็กเท่าไร จะยิ่งมีอัตราความเสี่ยงต่อการแพร่กระจาย หรือความเสี่ยงต่อการกลับเป็นซ้ำลดลง หากตรวจพบ จำเป็นต้องผ่าตัดโดยเร็วที่สุด เพื่อป้องกันการแพร่กระจายไปยังต่อมน้ำเหลือง หรืออวัยวะอื่น ๆ ในร่างกาย
Anatomy