ช่วยสรุปบทความ บทเรียนจากอาร์เจนตินา เมื่อประชาลงทัณฑ์ตุลาการ
โดยธรรมชาติ ตุลาการคือผู้ลงทัณฑ์ผู้อื่นที่ละเมิดกฎหมาย หากตุลาการใช้อำนาจโดยบิดผันหรือทุจริตจนเป็นภัยแก่ประชาธิปไตยนั้น ประชาชนจะลงทัณฑ์ตุลาการบ้างได้หรือไม่

องค์กรตุลาการนั้นมีการลงโทษกันเป็นปกติอยู่แล้ว ผู้พิพากษาที่ประพฤติตัวผิดกฎหมายหรือวินัยขององค์กรต้องได้รับโทษ เพราะผู้พิพากษาผู้นั้นประพฤติตนผิดจากวัฒนธรรมและคุณค่าที่องค์กรให้ความเชื่อถือ

แต่คำถามในที่นี้คือ หากผู้พิพากษาประพฤติตนสอดคล้องกับคุณค่าที่องค์กรตุลาการเองเชื่อถือ แต่ก่อให้เกิดความเสียหายต่อสิทธิเสรีภาพปวงชน ผู้กระทำผิดจึงไม่ใช่แค่ผู้พิพากษาที่เกเรไร้ศีลธรรม ซึ่งเป็นปัญหาระดับปัจเจก แต่เป็นคุณค่าที่องค์กรยึดถือนั้นเองที่ผิด การลงโทษจึงต้องกระทำในขอบเขตที่กว้างขวางครอบคลุมมาก แล้วจะทำอย่างไร

โดยทั่วไป การลงทัณฑ์ตุลาการนั้นเป็นเรื่องไม่ปกติ ความเป็นอิสระของตุลาการถือเป็นเกราะช่วยป้องกันตุลาการจากการลงโทษใดๆ แต่ก็ไม่ใช่แปลว่าการลงทัณฑ์ตุลาการนั้นจะไม่เคยเกิดขึ้น การลงโทษตุลาการที่ร่วมมือกับเผด็จการทำลายประชาธิปไตยไม่ใช่มุ่งแค่เฉพาะแก้แค้นทดแทนผู้เสียหายจากเผด็จการ แต่ยังเป็นการล้างบางองค์กร ปรับคุณค่าและวัฒนธรรมองค์กรใหม่อีกด้วย เพื่อรองรับการนำเผด็จการเข้าสู่กระบวนการยุติธรรมต่อไป หากผู้พิพากษายังยึดคุณค่าอำนาจนิยม เห็นชอบกับอภิสิทธิ์ปลอดความรับผิด การจะให้ศาลลงโทษเผด็จการย่อมเป็นไปไม่ได้ บางประเทศที่ผ่านประสบการณ์เผด็จการทหารมาได้ลงทัณฑ์ตุลาการและผลักดันให้ตุลาการร่วมมือกับฝ่ายประชาธิปไตยได้สำเร็จ

ช่วง ค.ศ. 1976-1983 อาร์เจนตินาตกอยู่ภายใต้เผด็จการทหารซึ่งล้มล้างรัฐบาลของประธานาธิบดี Isabel Peron รัฐบาลทหารได้สังหารหรือบังคับสูญหายผู้เห็นต่างไปมากกว่า 30,000 คน นอกจากการฆาตกรรมแล้ว ทหารอาร์เจนตินายังลักพาตัวลูกของนักกิจกรรมเพื่อประชาธิปไตยไปมอบให้ครอบครัวอื่นดูแลอีกด้วย ทั้งหมดนี้ ทำให้สงครามสกปรกของรัฐบาลทหารอาร์เจนตินาถูกจำแนกเป็นการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ เผด็จการทหารสิ้นอำนาจลงในปี ค.ศ. 1983 ภายหลังการกดดันของประชาชนซึ่งเห็นว่ารัฐบาลเผด็จการล้มเหลวในการแก้ไขปัญหาเศรษฐกิจ

หนึ่งในภารกิจของรัฐบาลประชาธิปไตยคือการฟื้นฟูสิทธิมนุษยชนและทวงถามความยุติธรรมแก่เหยื่อเผด็จการ แต่ภายใต้เผด็จการทหารนั้น ผู้พิพากษาในศาลทั้งใกล้ไกลเล็กใหญ่มักถูกแต่งตั้งโดยนายทหาร ซึ่งเลือกเพื่อนหรือผู้สนับสนุนตนเองขึ้นมา ดังปรากฏว่า ผู้พิพากษาเหล่านี้เพิกเฉยต่อคดีที่เหยื่อเผด็จการฟ้องและร่วมมือลงโทษศัตรูของเผด็จการ ยืนยันความชอบด้วยกฎหมายของคำสั่งของเผด็จการ และไม่สอบสวนอาชญากรรมของทหาร ดังนั้น การลงทัณฑ์เผด็จการจะเกิดขึ้นโดยไม่มีการลงทัณฑ์ตุลาการไม่ได้
ากตุลาการละเมิดกฎหมายและใช้อำนาจโดยทุจริตทำให้เกิดความเสียหายต่อประชาธิปไตย คำถามที่เกิดขึ้นคือว่า ควรลงทัณฑ์ตุลาการหรือไม่?
องค์กรตุลาการต้องมีการลงโทษต่อผู้พิพากษาที่ละเมิดกฎหมายหรือวินัยขององค์กรเอง เนื่องจากการละเมิดนี้เป็นการละเมิดวัฒนธรรมและคุณค่าที่องค์กรให้ความเชื่อถือ
หากผู้พิพากษาประพฤติตนตรงตามคุณค่าขององค์กร แต่ก่อให้เกิดความเสียหายต่อสิทธิเสรีภาพปวงชน การลงโทษต้องมีขอบเขตที่กว้างขวางและครอบคลุมมาก แล้วจะทำอย่างไร?

การลงทัณฑ์ตุลาการเป็นเรื่องไม่ปกติ มีการเสริมความเป็นอิสระของตุลาการเพื่อป้องกันการลงโทษ แต่ก็มีกรณีที่ตุลาการทำลายประชาธิปไตยถูกลงทัณฑ์ การลงทัณฑ์ตุลาการที่ร่วมมือกับเผด็จการไม่เพียงแค่แก้แค้นแต่ยังเป็นการล้างบางองค์กรและปรับคุณค่า เพื่อรองรับกระบวนการยุติธรรม เผด็จการทหารบางแห่งที่ลงทัณฑ์ตุลาการและส่งเสริมให้ตุลาการร่วมมือกับฝ่ายประชาธิปไตยได้สำเร็จ

ในช่วง ค.ศ. 1976-1983 อาร์เจนตินาอยู่ในเวลาที่เผด็จการทหารล้มล้างรัฐบาล Isabel Peron ทหารทำการฆาตกรรมหรือบังคับสูญหายผู้เห็นต่างไปมากกว่า 30,000 คน และลักพาตัวลูกของนักกิจกรรมเพื่อประชาธิปไตยไปมอบให้ครอบครัวอื่นดูแลด้วย สงครามสกปรกนี้ถูกจำแนกว่าเป็นการฆ่าล้างเผ่าพันธุ์ ทหารอาร์เจนตินาสิ้นสุดเผด็จการในปี 1983 หลังจากกดดันจากประชาชนที่ไม่พอใจกับการจัดการเศรษฐกิจที่ล้มเหลวของรัฐบาลเผด็จการ

รัฐบาลประชาธิปไตยมีภารกิจที่สำคัญในการฟื้นฟูสิทธิมนุษยชนและทวงถามความยุติธรรมในเหยื่อเผด็จการ แต่ในระหว่างเผด็จการทหาร ผู้พิพากษามักถูกแต่งตั้งโดยนายทหารที่มีสัมพันธ์กับเผด็จการ พวกเขาเพิกเฉยต่อคดีเหยื่อเผด็จการและร่วมมือในการลงโทษศัตรูของเผด็จการ การลงทัณฑ์เผด็จการจะเกิดขึ้นโดยไม่มีการลงทัณฑ์ตุลาการไม่ได้
ข่าวสารทั่วไป สถิติต่างๆ