ในสถานการณ์ปัจจุบัน อะไรคือความท้าทายที่ยิ่งใหญ่ที่สุดต่อความชอบธรรมของศาลยุติธรรมไทย?
"ความโปร่งใส ความยุติธรรม" ของ เข็มทอง ต้นสกุลรุ่งเรือง ตีพิมพ์ในนิตยสาร The Momentum ฉบับที่ 134 ประเด็นหลักที่ กล่าวถึงคือความชอบธรรมของศาลยุติธรรมไทยกำลังถูกท้าทายอย่างหนัก

ความท้าทายที่ยิ่งใหญ่ที่สุด มาจากการเปลี่ยนแปลงของสังคมไทยในปัจจุบัน ประชาชนมีการศึกษาสูงขึ้น เข้าถึงข้อมูลข่าวสารได้สะดวกรวดเร็วยิ่งขึ้น และมีความตื่นตัวทางการเมืองมากขึ้น ส่งผลให้ประชาชนมีการตรวจสอบการทำงานของศาลอย่างเข้มข้น

ในอดีต ศาลยุติธรรมไทยถูกมองว่าเป็นสถาบันที่มีความศักดิ์สิทธิ์ ประชาชนให้ความเคารพศรัทธา ไม่ค่อยมีการตั้งคำถามกับคำตัดสินของศาล แต่ปัจจุบัน ประชาชนเริ่มตั้งคำถามกับศาลมากขึ้น กรณีอื้อฉาวต่างๆ ที่เกิดขึ้น เช่น คดีบ้านพักป่าแหว่ง การฆ่าตัวตายของผู้พิพากษาคณากร เพียรชนะ การเข้าร่วมการชุมนุม กปปส. ของคนหน้าเหมือนประธานศาลฎีกา ตลอดจนการให้ประกันตัวแกนนำการชุมนุมและคดี 112

ยิ่งไปกว่านั้น ศาลยุติธรรมไทยยังถูกมองว่าขาดความโปร่งใส ประชาชนไม่สามารถเข้าถึงข้อมูลข่าวสารเกี่ยวกับการทำงานของศาลได้อย่างสะดวก ตัวอย่างที่ชัดเจนคือ ศาลไม่เคยเปิดเผยรายละเอียดการลงโทษทางวินัยผู้พิพากษาต่อสาธารณะ

ผลลัพธ์ที่ตามมา คือ ความเชื่อมั่นของประชาชนที่มีต่อศาลยุติธรรมไทยลดน้อยลง ประชาชนเริ่มตั้งคำถามกับความยุติธรรมที่ศาลตัดสิน

เสนอแนะแนวทาง เพื่อแก้ไขวิกฤตความชอบธรรมของศาลยุติธรรมไทย ดังนี้

ศาลต้องเปิดเผยข้อมูลข่าวสาร เกี่ยวกับการทำงานของศาลให้มากขึ้น ประชาชนควรมีสิทธิ์เข้าถึงข้อมูลข่าวสารเกี่ยวกับคดีความ การตัดสินคดี และการดำเนินการทางวินัยผู้พิพากษา
ศาลต้องรับฟังเสียงของประชาชน มากขึ้น ประชาชนควรมีช่องทางในการแสดงความคิดเห็นเกี่ยวกับการทำงานของศาล
ศาลต้องปฏิรูปตัวเอง เพื่อให้เกิดความโปร่งใสและตรวจสอบได้
บทสรุป

ความชอบธรรมของศาลยุติธรรมไทยกำลังถูกท้าทายอย่างหนัก ศาลจำเป็นต้องปรับตัวให้เข้ากับบริบทสังคมที่เปลี่ยนแปลงไป

หากศาลไม่สามารถปฏิรูปตัวเองได้

ความเชื่อมั่นของประชาชนที่มีต่อศาลจะลดน้อยลง ส่งผลต่อเสถียรภาพของสังคมไทยในระยะยาว
ความรู้พื้นฐานกฏหมาย,ข่าวสารทั่วไป สถิติต่างๆ