Podstawowy problem polega na doborze właściwej spawarki oraz metody. Spawanie jest procesem obejmującym całe spektrum rozwiązań. Wiele z nich to bardzo specjalistyczne metody łączenia elementów – w osłonie gazów szlachetnych, w różnych temperaturach itd. Do normalnych zastosowań w domu lub firmie jest przeznaczonych kilka rodzajów spawarek.
Jeśli czujemy potrzebę posiadania spawarki – a powiedzmy sobie uczciwie, że jest to uczucie nieobce większości mężczyzn – określmy najpierw swoje potrzeby. Czym innym będzie bowiem wybitnie okazjonalna konieczność zespawania dwóch rurek w bramie wjazdowej, a czym innym planowany remont ogrodzenia, połączony na przykład z budową jakiejś formy infrastruktury do dziecięcych zabaw czy czegokolwiek podobnego.
Do pierwszego zdecydowanie lepiej, prościej i taniej będzie spawarkę pożyczyć lub wypożyczyć albo po prostu zamówić usługę u kogoś wyspecjalizowanego w tego typu działaniach.
Palnik acetylenowy – najprostsza spawarka
Najprostszą, tradycyjną metodą jest użycie spawarki gazowej, czyli czegoś, co popularnie nazywamy palnikiem acetylenowym. To zestaw składający się z dwóch butli – w jednej jest tlen, w drugiej acetylen. Oba gazy rumowymi przewodami dochodzą do palnika – w nim się mieszają i jeśli podpalimy je u wylotu – tworzą piękny, bardzo gorący płomień. Doskonale nadaje się on do cięcia metali, obcinania rur, śrub itd., ale jest również najprostszą spawarką. Regulując zaworami zawartość gazów w mieszance, ustalamy jej temperaturę, różną dla różnych metali. Jest również kilka sposobów spawania, czyli nakładania spawu. Nie jest to zajęcie specjalnie skomplikowane, ale lepiej nie uczyć się go samodzielnie. Z gazami trzeba się obchodzić ostrożnie, równie uważnie ciąć i spawać. Do tego potrzebujemy nauczyciela, dopiero potem możemy szlifować swoje umiejętności robienia pięknych i mocnych spawów. Co ciekawe – najważniejszym elementem całego zestawu jest palnik wraz z przewodami i reduktorem. Całość kosztuje 500–700 zł, niekiedy do spawania trzeba dokupić inne dysze. To koszt od kilkunastu do kilkudziesięciu złotych. Sam palnik można kupić za 150–250 zł. Nie można też zapomnieć o materiale na spaw – odpowiednie druty kupuje się na kilogramy, za kilkanaście–kilkadziesiąt złotych. Oczywiście kosztem dodatkowym są gazy, ale te kupujemy w wyspecjalizowanej firmie – butle są wypożyczane.
Zalety użycia palnika to dość niski koszt, prostota i funkcjonalność. Nie potrzebujemy do tego prądu. Wadą jest wielkość – butle są duże, sporo ważą i trzeba zachować szczególną ostrożność podczas używania zestawu.
Spawanie elektryczne
Nieco łatwiejsze jest spawanie przy użyciu prądu. Zasada jest następująca: spaw i materiał spawany trafiają w bardzo silne pole elektryczne i pod jego wpływem zespajają się ze sobą. Może się to odbywać w atmosferze gazu szlachetnego. Spaw może być umieszczony obok końcówki spawalniczej, elektroda może również pełnić funkcję materiału spawalniczego.
Zróbmy więc krótki przegląd maszyn. Prostym i skutecznym sposobem na domowe prace jest użycie spawarki transformatorowej, działającej w technologii MMA. Potrzebujemy do niej jedynie elektrod, które pełnią jednocześnie funkcję materiału spawalniczego. Nie wymaga to specjalnych umiejętności, można je samodzielnie szlifować. Jest to idealna spawarka do zastosowań garażowo-domowych. Możemy ją kupić za 300–400 zł. Jej wadą są dość duże rozmiary, więc potrzebujemy miejsca na jej przechowywanie. To nieduża szafka na kółkach, co stanowi jedną z jej wad. Druga polega na tym, że dostępne na rynku spawarki są dostosowane do „prądu z gniazdka”, ale lepiej pracują podłączone do prądu 400 V, czyli trójfazowego, a nie każdy takie gniazdko ma. Są również niezbyt wydajne, łatwo się przegrzewają. Współczynnik sprawności wynosi tu nawet 15–20%. Oznacza to, że po 1,5–2 minutach pracy muszą odpocząć 8,5–8 minut.
Obecnie coraz więcej osób decyduje się na inwestycję w spawarkę inwertorową. Działa ona również w technologii MMA, potrzebuje jedynie elektrod. I można używać nawet najcieńszych, co zapewnia dużą precyzję. Da się ją podłączyć do zwykłego gniazdka, jest nieduża i ma wysoką sprawność. Jej wadą jest wyższy stopień skomplikowania niż transformatorowej, a więc i podatność na uszkodzenia. No i cena, wynosząca 900–1000 zł.
Wyższa szkoła jazdy to tzw. migomat. Nazwa tego urządzenia bierze się od technologii MIG-MAG. Tu drut (spoiwo) umieszczony jest tuż obok stałej elektrody i dostarczany do spawu. Umożliwia spawanie punktowe, w zależności od wybranej technologii spawania może wymagać dołączenia butli z gazem szlachetnym. To świetne, precyzyjne urządzenie, ale rzadko nadaje się do zastosowań domowych, bo po pierwsze, jest spore, po drugie – drogie. Absolutnie najtańsze modele kosztują 1000–1500 zł, standardem niższej półki są raczej 2–3 tysiące. To po prostu sprzęt profesjonalny.
Dlatego do własnego użytku lepiej wybrać spawarkę transformatorową bądź inwertor. Aha – koniecznie pamiętajmy o używaniu rękawic i maski bądź okularów ochronnych!
Często się zdarza, że musimy połączyć ze sobą kilka kawałków metalu. Wiercenie dziur, wkręcanie śrub – to pracochłonne. A gdyby tak... zespawać? Da się, i to we własnym domu czy garażu.