Jabłoń jest w Polsce tak popularnym drzewem owocowym, że można ją spotkać niemal w każdym ogrodzie. Sadząc różne jej odmiany, można cieszyć się jabłkami przez długie miesiące. Niestety, drzewa te często chorują i są atakowane przez szkodniki. Jak skutecznie z nimi walczyć? Wiele chorób i szkodników pojawia się w sadzie w wyniku zaniedbania lub nieprawidłowego wykonywania zabiegów pielęgnacyjnych. Źródłem problemu mogą być opadłe liście, stare, porażone pędy, niesmarowane rany po cięciu oraz zaschnięte owoce, tzw. mumie. Nasilenie patogenów może wystąpić przy nadmiernym zagęszczeniu drzew oraz w czasie długo utrzymującej się ciepłej i deszczowej pogody. Niektóre mniej groźne choroby lub szkodniki powodują jedynie osłabienie wzrostu. Inne mogą poważnie wpłynąć na ilość i jakość zbiorów lub nawet doprowadzić do zniszczenia roślin. Choroby i szkodniki zawsze powinno się wykrywać we wczesnym etapie porażenia lub żeru, ponieważ wtedy najłatwiej je zwalczyć. Na co trzeba szczególnie uważać?
Parch – jedna z najgroźniejszych chorób grzybowych jabłoni
Parch jabłoni początkowo objawia się występowaniem oliwkowych, nekrotycznych przebarwień na liściach. Z czasem liście ulegają całkowitej deformacji i opadają. Choroba dotyka także owoce, na których pojawiają się plamy, pęknięcia i zniekształcenia – wówczas nie nadają się już do spożycia. Profilaktyka ochrony przed parchem polega przede wszystkim na uprawie odmian odpornych. Doraźnie stosuje się natomiast środki ochrony roślin, np. Score (co pięć dni od fazy różowego pąka).
Inną groźną chorobą jabłoni jest mączniak. Poraża on wszystkie fragmenty drzewa: liście, pędy, pąki i owoce. Najbardziej charakterystycznym jego objawem jest występowanie mączystego nalotu. Mączniak osłabia jabłonie: hamuje ich wzrost i rozwijanie się pąków, deformuje liście i ordzawia owoce. Chorobę tę zwalcza się podobnie jak parch, używając tych samych fungicydów.
box:offerCarousel
Jeśli w ogrodzie uprawiamy na własne potrzeby kilka drzewek, dla profilaktyki warto stosować gnojówki z roślin. W wilgotne lata na liściach mogą pojawić się drobne, brunatne plamki. To objaw występowania drobnej plamistości liści. Jeśli jednak owoce gniją (widać brunatne plamy z kręgami i zarodnikami grzybów) i opadają, przyczyną jest zazwyczaj brunatna zgnilizna drzew ziarnkowych. Obie powyższe choroby można zwalczać preparatem Miedzian.
Szkodniki jabłoni – owocówka i kwieciak
Jabłonie są atakowane przez różne żarłoczne gatunki owadów. Dość groźne dla przyszłego zbioru są owocówka jabłkóweczka i kwieciak jabłkowiec. Pierwszy z wymienionych szkodników drąży tunele wewnątrz owoców, podczas gdy z zewnątrz widać tylko brunatne odchody. Aby temu zapobiec, w czerwcu zakłada się na pień drzewa opaski z papieru falistego przeciw owadom. Oprócz tego stosuje się insektycydy, np. Insegar lub Calypso. 
Kwieciak z kolei żeruje (również w postaci larwalnej) w pąkach kwiatowych, zjadając ich wnętrza, przez co płatki zasychają i brunatnieją. Żer kwieciaka może doprowadzić do znacznego obniżenia zbiorów, zwłaszcza wtedy, gdy jabłonie słabo kwitną. Wyłapuje się go wczesną wiosną w fazie pękającego pąka przez strząsanie na płachtę. Aby wytępić tego pasożyta, doraźnie stosuje się chemiczne preparaty, np. Calypso.
box:offerCarousel
Innymi groźnymi szkodnikami, na które trzeba uważać, są: miodówka jabłoniowa, zwójki, namiotnik jabłkowy, mszyce i bawełnica korówka. U młodych drzew, np. w szkółkach, problemem może być także pryszczarek jabłoniak. Muchówka ta żywi się sokiem roślinnym, doprowadzając do zasychania wierzchołkowych liści i osłabienia wzrostu.
Preparaty przeciw chorobom oraz szkodliwym owadom stosuje się zarówno zapobiegawczo, jak i doraźnie. W ochronie roślin istotne jest prawidłowe przeprowadzanie poszczególnych zabiegów, takich jak cięcie czy nawożenie. Silne, prawidłowo rozwinięte drzewa są bardziej odporne na niekorzystne czynniki. Opracowując plan skutecznej walki z chorobami i szkodnikami, warto sięgnąć po Program Ochrony Roślin Sadowniczych, wydawany corocznie przez Plantpress.
Choroby i szkodniki jabłoni – jakie preparaty stosować?