Spiski, intrygi, tajne stowarzyszenia, niejasne powiązania czy zakulisowe manipulacje doskonale napędzają powieściowe fabuły. Niekiedy robią to tak sugestywnie, że nawet najbardziej trzeźwo myślący czytelnicy łapią się na tym, iż może faktycznie światem kieruje jakiś szeroko rozgałęziony spisek cyklistów i wegetarian, a kto wie, może i jeszcze mroczniejszych sił. Spiski powieściowe
Od dłuższego czasu mistrzem powieści o świecie spisków jest Dan Brown, twórca postaci profesora Roberta Langdona. Jego bohater zmierzyć się musi ze złowrogimi siłami: zakonem iluminatów dążących do zagłady Watykanu („Anioły i demony”), Zakonem Syjonu przechowującym legendarnego świętego Graala („Kod Leonarda da Vinci”) czy masonami, którzy ponoć założyli Stany Zjednoczone („Zaginiony symbol”). Brown nasyca swoje powieści dużą dawką faktów i ciekawostek, miesza je tak zręcznie z fikcją, że rozdzielenie ich wydaje się niemożliwe (nawiasem mówiąc, powstało wiele publikacji analizujących książki Browna pod kątem zawartych w nich prawd i zmyśleń). Jeśli nie bierze się tego wszystkiego zbyt serio, to książki o Robercie Langdonie mogą dostarczyć wielu wrażeń.Inaczej spiskowe tajemnice ukazuje Umberto Eco w „Wahadle Foucaulta”. Jego bohaterowie, zainteresowani historią i hermetyzmem, opierając się na swojej wiedzy, rekonstruują plan przejęcia władzy nad światem, który mieli realizować templariusze i różokrzyżowcy i który okazuje się zadziwiająco realny. Nie wiedzą, że pakują się w dramatyczne wydarzenia. Eco stworzył powieść wielowątkową, zarówno erudycyjną, jak i czerpiącą z kultury popularnej, pełną napięcia, ale i humoru.
Spiski rzeczywiste
Rzecz jasna w dziejach naprawdę spiskowano nie raz i nie dwa. Te prawdziwe sprzysiężenia i intrygi stały się tematem wielu popularnonaukowych opracowań, niekiedy dorównujących powieściom sensacyjnym pod względem napięcia. Żeby pozostać przy historii najnowszej, wspomnijmy o spisku na życie Adolfa Hitlera zawiązanym przez niemieckich oficerów, gdy już jasne stało się, że Niemcy nie wygrają wojny. 20 lipca 1944 roku pułkownik Claus von Stauffenberg podłożył bombę obok krzesła Hitlera podczas narady w kwaterze w Wilczym Szańcu w Prusach Wschodnich. Wybuch nie zabił wodza Niemiec, doprowadził natomiast do krwawej czystki wśród przeciwników Führera. Jedną z najnowszych książek, która opowiada o tych wydarzeniach, jest „Walkiria” Iana Kershawa, wybitnego badacza historii III Rzeszy. Śmierć generała Władysława Sikorskiego w katastrofie lotniczej w Gibraltarze dała okazję do narodzin różnych hipotez, w tym także o zamachu. Niedawno tematem zajął się Tadeusz A. Kisielewski, który tę właśnie hipotezę usiłuje udowodnić w swej książce „Zamach”, a rozwija w pracy „Gibraltar i Katyń”. Bez wątpienia są to publikacje kontrowersyjne i idące pod prąd przyjętych powszechnie poglądów, ale dzięki temu mogące budzić zainteresowanie nie tylko miłośników teorii spiskowych.Wskazane wyżej propozycje to zaledwie ułamek książek – zarówno z zakresu beletrystyki, jak i prac popularnonaukowych czy takie udających – pokazujących największe w historii świata spiski i knowania. Zainteresowani bez trudu dotrą do innych publikacji. Zanim jednak uwierzymy w pokazywany w nich obraz świata, sprawdźmy wiarygodność autorów. Chyba że chodzi nam tylko o parę godzin trzymającej w napięciu rozrywki.
Książki o największych spiskach tego świata