Zadanie amortyzatora
Podstawowym zadaniem amortyzatora jest tłumienie nierówności drogi, ale to nie jest jego jedyna rola. Sprawny amortyzator znacząco poprawia bezpieczeństwo, ponieważ jego praca przyczynia się do ciągłego utrzymywania przyczepności kół do powierzchni drogi. Gdy amortyzatory pojazdu są zużyte, podczas jazdy po wyboistej drodze koła mogą odrywać się od jej powierzchni, a co za tym idzie – znacząco wydłuża się droga hamowania.
Pamiętajmy, że sprawność amortyzatorów wpływa również na poprawne funkcjonowanie systemu ABS oraz kontroli trakcji. W pojazdach najczęściej możemy znaleźć trzy rodzaje amortyzatorów: olejowy, olejowo-gazowy i powietrzny.
Jak działa amortyzator?
Zasada działania amortyzatora jest bardzo prosta. Element w trakcie pracy jest poddawany ściskaniu i rozciąganiu. Znaczącym czynnikiem wpływającym na pracę amortyzatora jest jego budowa: jednorurowa bądź dwururowa.
W przypadku tych pierwszych w momencie ściskania wewnątrz amortyzatora wzrasta ciśnienie, tłoczysko jest wsuwane do komory roboczej i jest wymuszany ruch tłoka w dół. Efektem tego jest przepływanie oleju w kanałach przez zawory do przestrzeni nad tłokiem. Etap odbicia charakteryzuje się poruszaniem tłoka w górę i zwiększeniem ciśnienia oleju. Następnie olej ponownie zaczyna się przemieszczać, wykorzystując do tego kanaliki i zawory.
Drugi rodzaj to amortyzator dwururowy. Aby dokładnie zapoznać się z jego pracą, musimy wiedzieć, że jest zbudowany z cylindra roboczego, tłoka, tłoczyska, zaworu dennego, prowadnicy tłoczyska i zbiornika wyrównawczego. Podczas ściskania (nacisk następuje na tłoczysko) olej przepływa przez kanaliki do przestrzeni nad tłokiem. Efektem tego jest zmniejszanie się ilości miejsca dostępnego w cylindrze dla oleju. Nadmiar jest tłoczony przez zawór denny do zbiornika wyrównawczego. Opór powstały podczas przepływu oleju jest odpowiedzialny za tłumienie podczas ściskania amortyzatora.
Proces odbicia amortyzatora polega na wyciąganiu tłoczyska z cylindra. W tym przypadku ciśnienie oleju nad tłokiem zostaje zwiększone. Olej przepływa z oporem przez kanaliki i zawór, powodując tłumienie przy odbiciu amortyzatora. Nagromadzony olej w zbiorniku wyrównawczym, przepływając przez zawór denny w celu wyrównania objętości, wysuwa się z cylindra roboczego.
Pamiętajmy, amortyzatory znacząco wpływają na nasze bezpieczeństwo podczas poruszania się pojazdem, dlatego regularnie należy sprawdzać ich stan. Niestety, w większości przypadków ich wymiana jest konieczna już po przejechaniu 60 tys. kilometrów. Tak częste wymiany zawdzięczamy przede wszystkim słabej kondycji naszych polskich dróg.
Co ciekawe, różnice cenowe pomiędzy amortyzatorami przednimi a tylnymi są minimalne. Najtańsze amortyzatory dostępne są już od około 100 zł.
Amortyzatory to podstawowa część w naszych pojazdach. To właśnie dzięki nim nierówności na drodze nie są przenoszone do wnętrza samochodu. Jak są zbudowane i jak działają?