Świeże warzywa zebrane na działce można przechowywać przez całą zimę, aby również poza sezonem cieszyć się ich niepowtarzalnym smakiem. Trzeba jednak wiedzieć, kiedy można przeprowadzić zbiory, które warzywa nadają się do magazynowania, a także gdzie i w jakich warunkach należy je przechowywać. Jak zatem się do tego zabrać? Jakie warzywa przechowywać?
Popularne warzywa nadające się do przechowywania to m.in. marchewka, pietruszka, buraki, chrzan, seler, czosnek, cebula, a także por oraz kapusta. W odpowiednich warunkach mogą przeleżeć nawet całą zimę. Zaledwie kilkanaście dni przetrwają pomidory, ogórki, kalarepa, kalafior czy rzodkiewka. Najmniejszą trwałość mają natomiast warzywa liściaste i natki – świeżość zachowają maksymalnie przez trzy dni. Nie bez znaczenia jest również to, jaką odmianę danego warzywa wybraliśmy, ponieważ niektóre z nich są lepiej przystosowane do przechowywania, niż inne. Dla przykładu: większość sadzonych w Polsce buraków, pietruszek czy selerów ma porównywalną trwałość przechowalniczą, ale wśród marchwi królują odmiany Jawa oraz Koral. Ogromne znaczenie ma także jakość warzyw, które zamierzamy magazynować. Muszą być zdrowe, bez śladu żerowania szkodników, ordzawienia czy uszkodzeń mechanicznych.
Marchew. Można ją przechowywać 3–4 miesiące w piwnicy lub innych pomieszczeniach gospodarczych o dużej wilgotności. Nadaje się do magazynowania luzem w pryzmach lub w skrzyniach o pojemności ok. 20 kg. Górną warstwę należy przesypiać piaskiem i spryskać wodą, aby zapobiec wysychaniu korzenia.
Ziemniaki. Przechowuje się je w temperaturze od 7 do 10°C w pomieszczeniach o wilgotności na poziomie 90%. Można je magazynować w piwnicy lub w kopcach, jednak ta druga metoda powoduje spore straty. Ziemniaki wymagają mniej więcej 2-tygodniowego przygotowania do przechowywania, polegającego na osuszaniu i dojrzewaniu skóry.
Chrzan. Do przechowywania nadają się wyłącznie młode korzenie, ponieważ stare są twarde oraz łykowate. Idealnym miejscem magazynowania chrzanu są pomieszczenia chłodne, ale z możliwością wietrzenia i o niezbyt dużej wilgotności. Należy układać go w skrzynkach na wyściółce z piachu, wilgotnego, odkwaszonego torfuoraz trocin.
Kiedy zbierać warzywa?
Ważnym czynnikiem wpływającym na trwałość warzyw jest stopień ich dojrzałości w momencie zbioru. Najlepsze do magazynowania są okazy wyrośnięte, ale nie przejrzałe, ponieważ mają skłonność do pękania (np. rzodkiewki czy kapusta). Warzywa należy zbierać późną jesienią w słoneczny dzień, od razu oddzielając przeznaczone do przechowywania i układając je w skrzynkach. Najlepiej z tworzywa sztucznego, ponieważ w drewnianych szybciej rozwijają się grzyby oraz pleśń. Tak przygotowane zbiory mogą spędzić kilka tygodni w nieogrzewanej altance czy garażu, ale po pierwszych przymrozkach trzeba przenieść je do pomieszczenia zabezpieczonego przed zimnem.
Optymalne warunki przechowywania
Ogromne znaczenie ma temperatura, w której przechowywane są warzywa – w większości przypadków powinna wynosić od 0 do 5°C. Jeżeli spadnie, nasze zbiory zmarzną, jednak jej nadmierny wzrost powoduje ich wysychanie i ponowne kiełkowanie. Warzywa do przechowywania dzielimy na dwa rodzaje: potrzebujące wysokiej bądź niskiej wilgotności powietrza. Cebula oraz czosnek lubią powietrze suche, zatem należy składować je w miejscu przewiewnym w temperaturze od 1 do 7°C. Najlepiej czują się powiązane w wianki lub poukładane w skrzynce na cienkiej słomianej macie. Dużej wilgotności potrzebują natomiast warzywa korzeniowe, takie jak marchewka, buraki, seler czy pietruszka, oraz kapustne. Można je przechowywać luzem albo poukładane w pojemnikach w nieogrzewanej piwnicy.
Popularną metodą przechowywania jest kopcowanie, czyli układanie zbiorów na kształt kopców. W gruncie należy wykopać jeden lub kilka rowów o głębokości 50 cm (dla marchewek, pietruszki i selera) oraz 20 cm (dla kapusty i buraków). W tak przygotowanych zagłębieniach układa się warzywa, a następnie zasypuje ziemią i piachem na wysokość ok. 5 cm. W momencie nadejścia przymrozków warstwę okrywającą należy pogrubić do ok. 15 cm, a tuż przed zimą obłożyć słomą. Niektóre warzywa – np. odporną na mrozy pietruszkę oraz pory – można również pozostawić w gruncie, przykrywając je grubą warstwą słomy, liści lub łętów.
Zbieramy warzywa. Jak i gdzie je przechowywać?