„Wspaniałe Stulecie”, którego emisję jakiś czas temu zakończyła telewizyjna Jedynka, było hitem w ramówce stacji. Dawno żaden serial nie wywoływał w Polsce takich emocji, nie dziwi więc fakt, że inne media też postanowiły wykorzystać jego popularność i uszczknąć z tego tortu coś dla siebie.
Książka „Harem Sulejmana” jest jednak w tym przypadku chlubnym wyjątkiem, bo po raz pierwszy pojawiła się na rynku w… 1993 roku, a więc na dwie dekady przed szaleństwem, jakie wywołało „Stulecie” najpierw w tureckiej, a potem także w polskiej telewizji. Czy twórcy serialu posiłkowali się przy pracach nad scenariuszem książką Australijczyka? Tego nie wiemy, ale fanom tureckiej produkcji ta lektura z pewnością przypadnie do gustu.
Hürrem, czyli zemsta
Bohaterką „Haremu Sulejmana”, podobnie jak w serialu, jest oczywiście Hürrem, rudowłosa piękność pochodząca gdzieś ze wschodnich kresów I Rzeczpospolitej. Żołnierze Imperium Osmańskiego zabili rodziców i siostrę Aleksandry (bo tak naprawdę miała na imię), a ją samą porwali i umieścili w haremie sułtana Sulejmana II Wspaniałego. Początkowo Hürrem nie mogła pogodzić się ze swoim losem i nieustannie sprzeciwiała się prawom i zasadom, jakie obowiązywały w haremie. Szybko zrozumiała jednak, że w ten sposób nie osiągnie swojego głównego celu, jakim była zemsta. Dziewczyna, dzięki odwadze i oryginalnej urodzie, szybko oczarowuje sułtana, a ten – mimo protestów współpracowników, a także matki i swojej pierwszej żony Gülbehar – żeni się z Hürrem, czyniąc ją w dodatku swoją „pierwszą żoną”. Tu rozpoczyna się najbardziej wciągająca część książki, bo nowa sułtanka posunie się bardzo daleko, aby osiągnąć swoje cele i absolutną władzę. Konflikt goni konflikt, a Hürrem bez żadnego sentymentu pozbywa się każdej osoby, która mogłaby w jakikolwiek sposób zagrozić jej pozycji.
Jedna historia, wiele punktów widzenia
Prawdziwą gratką dla fanów „Wspaniałego Stulecia” podczas lektury „Haremu” może być okazja do spojrzenia na wiele znanych z serialu postaci czy zdarzeń oczami samej Hürrem. To ona jest oczywiście główną bohaterką książki, a większa część fabuły dotyczy jej intryg i knucia, a także rodzącej się w tym wszystkim miłości do Sulejmana.Falconer postarał się też jednak, aby wprowadzić w narrację również innych bohaterów. Tym samym możemy więc poznać wiele historii z punktu widzenia Gülbehar, czyli pierwszej żony Sulejmana, która w całej opowieści jest dość tragiczną postacią. Znana widzom serialu pod imieniem Mahidevran, czyli „ta, której uroda nigdy nie zgaśnie”, Gülbehar wyszła za Sulejmana w wieku zaledwie 12 lat, gdy ten nie był jeszcze władcą „całego świata”. Sułtan darzył żonę wielkim uczuciem, wszak ta dała mu następcę tronu, księcia Mustafę. Pojawienie się Hürrem zniszczyło jednak pozycję Gülbehar na dworze, choć mogła ona liczyć na wsparcie matki sułtana i jego rodzeństwa, ale nie umiała tego dobrze wykorzystać. Udział Gülbehar w spisku przeciwko mianowanemu na następcę tronu synowi Sulejmana i Hürrem na dobre zaprzepaścił jej szanse na odzyskanie względów Sułtana, który skazał ją na wygnanie.
Trzecią bohaterką, której oczami możemy obserwować życie dworu, jest Julia. To młodziutka dziewczyna pochodząca z Wenecji, która na skutek tragicznego splotu zdarzeń znalazła się w haremie. Na dworze poznaje Abbasa, ale ich uczucie nie ma prawa przetrwać. Wprowadzenie do historii kilku punktów widzenia było ciekawym rozwiązaniem, choć autor nie do końca w pełni wykorzystał literacki potencjał drzemiący w tym zabiegu. Bohaterom brakuje bowiem pogłębionego rysu psychologicznego, dzięki któremu ich zachowania byłyby dla nas bardziej zrozumiałe.
„Harem Sulejmana”, mimo imponującej objętości, czyta się szybko i przyjemnie. Akcja powieści wciąga, a autor, choć pisze prostym i zrozumiałym językiem, potrafił nadać jej niemal baśniowy klimat. Colin Falconer pozostał przy tym jednak wierny historycznym zapisom i z robiącą wrażenie starannością oddał panujące na dworze osmańskiego władcy relacje, z uwagą opisał też detale strojów, ozdób czy wnętrz.„Harem” nie jest dziełem wybitnym, ale z pewnością nie zawiedzie żadnego fana „Wspaniałego Stulecia”. A kto wie, być może wielu po lekturze tej książki zechce zapoznać się także z fenomenem tureckiego serialu o Hürrem i Sulejmanie?
Źródło okładki: www.znak.com.pl
Serial „Wspaniałe Stulecie” to jeden z największych fenomenów w najnowszej historii telewizji. Na punkcie rudowłosej Hürrem i przystojnego Sulejmana oszalała cała Europa, a Polacy w szczególności. Nic więc dziwnego, że w Sieci i księgarniach znajdziemy mnóstwo pozycji nawiązujących do tej produkcji. Książka Falconera jest zdecydowanie najlepsza z nich.