Zazwyczaj użytkownik, który przymierza się do zakupu nowego zestawu komputerowego, skupia się głównie na parametrach procesora, karty graficznej i płyty głównej. Kwestia doboru monitora jest traktowana przez niego mniej uważnie – zazwyczaj ogranicza się jedynie do wyboru jego wielkości (przekątnej matrycy). To oczywiście duży błąd, ponieważ monitor znacznie wpływa na komfort pracy i rozrywki komputerowej, a dodatkowo użytkownik ma z nim kontakt w zasadzie przez cały czas używania komputera. Typy monitorów
O nieprodukowanych już monstrach CRT nie ma sensu wspominać – obecnie rynkiem „rządzą” monitory LCD i LED. Obydwa typy są w istocie wyświetlaczami ciekłokrystalicznymi (z ang. Liquid Crystal Display), różnią się między sobą jedynie sposobem podświetlenia – światło przechodzące przez panel generuje bowiem obraz. Monitory nazywane po prostu LCD korzystają tu z lamp jarzeniowych, LED – z diod emitujących światło. Warto wiedzieć, że diody mają mniejsze zapotrzebowanie na prąd (ok. 20–30W w stosunku do 50W w standardowych monitorach) oraz nie emitują ciepła. Monitory LCD wytwarzają go dość sporo a, co więcej, tańsze modele nie posiadają żadnych dyfuzorów. Ciepło nie jest równomiernie odprowadzane, co może obniżać żywotność całego urządzenia.
Podsumowując, monitory LED są rozwiązaniem lepszym, ale nie pozbawionym wad – w szczególności dotyczy to węższego spektrum widma optycznego, regulacji jasności i powiązanego z tym migotania. Wad tych nie mają monitory bazujące na diodach WB-LED, które zazwyczaj (z powodu ceny) służą rozwiązaniom profesjonalnym. Na który wariant więc się zdecydować? Wszystko zależy od oczekiwań. Standardowy monitor do użytku domowego może być naszym zdaniem zarówno LED, jak i LCD. Różnice w jakości obrazu wprawdzie są, ale przy tzw. domowym użytkowaniu komputera w zasadzie nie da się ich zauważyć.
Parametry monitorów a marketing
Jasność i kontrast są silnie akcentowane przez producentów. Nie twierdzimy tu, że są one zupełnie nieistotne, ale faktem jest, że trwający wyścig przypomina bardzo ten, w którym stawką są miliony pikseli w aparatach cyfrowych. Jasność na poziomie 200 cd/m2 w zupełności wystarcza do pracy przy każdym oświetleniu, wyższe wartości nie przekładają się na jakość obrazu. Kontrast jest bardzo ważny – oznacza on różnicę między najjaśniejszym i najciemniejszym punktem, jaki może być wyświetlany jednocześnie na monitorze. Producenci zazwyczaj podają wielkość kontrastu dynamicznego, a nie statycznego (który zwykle oscyluje wokół wartości 500:1 czy 700:1). Kontrast dynamiczny określa jedynie różnicę pomiędzy największą możliwą jasnością (z uwzględnieniem ustawień monitora) i największą możliwą do wyświetlenia czernią.
Na co więc zwracać uwagę?
Format obrazu i rozdzielczość. Format powiązany jest z przekątną matrycy (wyrażaną w calach), a więc wielkością samego ekranu. Poprzez format należy rozumieć po prostu stosunek szerokości całego urządzenia do jego wysokości. Najczęściej monitory o przekątnej 20” i więcej posiadają formaty panoramiczne (16:9 i 16:10). Ten drugi daje nieznacznie większą przestrzeń roboczą – w przypadku oglądania filmów nie ma natomiast nic do rzeczy (ich proporcje są kinowe – 21:9, więc czarne paski pojawią się i tu, i tu). Im wyższa rozdzielczość, tym lepiej. Warto pamiętać jeszcze o możliwościach karty graficznej – starsze modele (mniej niż 1 GB pamięci karty) mogą nie podołać jakości FullHD. Warto zaznaczyć, że na rynku są już monitory 4k (4096×2304), choć ich cena potrafi odstraszyć. Zawsze należy sprawdzać rozdzielczość natywną danego modelu, a więc dokładną ilość pikseli, z których składa się wyświetlacz. W takiej rozdzielczości obraz na danym monitorze wygląda po prostu najlepiej.
Czas reakcji powinien być ważny dla gracza – zalecamy tu 1 do 3 ms. Parametr ten określa, mówiąc najogólniej, czas, jaki upływa pomiędzy zmianą położenia danego obiektu na ekranie a reakcją monitora. Do użytku stricte domowego i oglądania filmów w zupełności wystarczy tu 6 ms. Kinomaniacy powinni natomiast zwrócić uwagę na inny parametr, tj. kąty widzenia, który określa po prostu maksymalny kąt patrzenia bez uzyskania przekłamań w kolorach i jasności ekranu. Parametry te ściśle powiązane są z rodzajami matryc, w jakie wyposażono monitor. Jest ich kilka rodzajów, a każdy z nich odznacza się innymi właściwościami. Ujmując skrótowo to zagadnienie, dokonamy krótkiego zestawienia najważniejszych ich typów:
Matryca TN – pozytywnie oceniamy szybie czasy reakcji oraz cenę, natomiast na minus: słabsze odwzorowanie kolorów
Matryca MVA i PVA – lepsze parametry od TN, ale wyższa cena, szwankujący w tańszych modelach jedynie czas reakcji; dobre do zastosowań graficznych
Matryca IPS – ich popularność rośnie; gwarantują dobre parametry, szerokie kąty widzenia i dobre odwzorowanie kolorów
Większą uwagę należy poświęcać nie samemu typowi matrycy, a konkretnym parametrom danego monitora.
To oczywiście tylko ogólne ujęcie sprawy. Jeśli uważasz, że potrzebujesz większej ilości informacji, to w sieci znajdziesz wiele poradników i testów poszczególnych typów monitorów i modeli. Zalecamy także wizytę w dowolnym sklepie i naoczne sprawdzenie konkretnego modelu – żadne parametry nie oddadzą prawdziwych wrażeń. Pamiętaj, aby poprosić sprzedawcę o pokazanie pracy monitora nie tylko na 1 filmie, ale w „codziennym użytkowaniu”, np. twórz inne okno, uruchom zainstalowany program itp. Jeśli będziesz zadowolony – zapraszamy też do zakupów online.
Podstawowe parametry, które musisz sprawdzić przed zakupem monitora