W życiu większości fotografów przychodzi czas, że plener przestaje wystarczać albo nadchodzi zima i trzeba się schować. Nie warto przestawać fotografować (chociaż urlop twórczy też dobrze robi), dlatego dobrze jest pomyśleć o domowym studiu. W poniższym poradniku przedstawię podstawowe rzeczy, które przydadzą się na początku przygody z własnym studiem fotograficznym. Część z nich to absolutny must have, inne są opcjonalne – wszystko zależy od was i waszych potrzeb.
Aparat
Oczywiście bez niego nie dacie rady. Od tego, czy będzie to lustrzanka cyfrowa, analogowalub jakiś inny aparat będzie uzależniony wasz komfort pracy. W przypadku fotografii studyjnej musicie zwrócić uwagę na jedną bardzo ważną rzecz – czy aparat ma gniazdo PC do podpięcia kabla synchronizacyjnego z lampą lub gorącą stopkę (sanki) do lampy błyskowej. Jeśli tak, możecie śmiało przejść do następnego punktu.
Miejsce
Na moje domowe atelier przeznaczyłem jeden z pokojów w mieszkaniu – nie jest duży ani wysoki (2,2 metra), ale ma jedną ogromną zaletę – okno, przy którym fotografuję. Oprócz tego pomalowałem ścianę (która robi mi czasem za tło) na biało kilkoma warstwami zwykłej białej matowej farby.
Tło
Skoro już jesteśmy przy tle – warto mieć coś w zapasie. Dobrze sprawują się tła kartonowe (od ok. 150 złotych) – kolor dobierzecie według indywidualnych potrzeb. Zwróćcie uwagę na to, by nie kupować tańszych teł polipropylenowych (ok. 40 złotych) – jest na nich bardzo mocno widoczna siatka materiału, zwłaszcza przy świetle bocznym. Oprócz tego odbijają światło, co wygląda nieestetycznie. Uwierzcie mi na słowo – 11 metrów kartonowego tła wystarcza na bardzo długo. Warto również pamiętać o mobilnym systemie zawieszania tła (ok. 250 złotych), który składa się z dwóch statywów i poprzeczki, to przydatna rzecz.
Blenda
Jedna to czasem za mało. To niezwykle przydatne urządzenie, które pomoże wam zrozumieć światło i uzyskać więcej jego źródeł na kontrę czy dopełnienie cieni. Polecam blendy 5 w 1, na pewno się przydadzą – mają powłokę białą, srebrną, złotą i czarną, a po ściągnięciu „pokrowca” z powłokami jest półprzezroczysty materiał rozpraszający. Dobrze jest mieć kilka rozmiarów i kształtów blend. Ja korzystam z okrągłej o średnicy 60 cm (ok. 40 złotych), okrągłej 110 cm (ok. 90 złotych) oraz owalnej 120 x 180 cm (ok. 120 złotych). Jako że nie dorobiłem się jeszcze asystenta, używam uchwytu do blendy, który pozwala mi umiejscowić ją w dogodnej pozycji na statywie oświetleniowym.
Lampy i osprzęt
Tutaj macie ogromną dowolność. Jeśli wolicie pracować ze światłem ciągłym, są lampy światła ciągłego często sprzedawane w zestawach z modyfikatorami. Ceny takich lamp (od samych oprawek) zaczynają się od kilkudziesięciu złotych. Jest to wygodne i niedrogie rozwiązanie na początek.
Kolejną moją propozycją są flashe systemowe, które są bardzo mobilne – lekkie i niewielkie. Ich największą wadą jest jednak zasilanie na baterie, na których można splajtować. Dodatkowo charakterystyka światła nie jest cudowna, a przy użyciu dużych modyfikatorów znacznie tracą na mocy. Gdy zaczynałem, używałem lampy Yongnuo 460 II, która kosztowała ok. 200 złotych. Zwróćcie uwagę, by lampy miały tryb manualny dla kontroli błysku.
Najlepszym rozwiązaniem są lampy studyjne. Ich dobór to dużo bardziej skomplikowana sprawa, która została omówiona w osobnym artykule. Najważniejszymi rzeczami dla takowych są: moc (podawana w watosekundach), mocowanie modyfikatorów (najbardziej uniwersalnym jest typ Bowens), stabilna temperatura barwowa (dla dobrego odwzorowania kolorów), chłodzenie oraz waga.
Jeśli wybraliście lampę błyskową, musicie ją jakoś wyzwalać. Sposobów jest kilka. Najprostszym i najtańszym jest wyzwalanie przez fotocelę za pomocą błysku (na przykład z lampy wbudowanej). Kolejnym jest kabel synchronizacyjny, który podpinacie do lampy i aparatu. Najwygodniejszy jest jednak bezprzewodowy wyzwalacz z odbiornikiem, dzięki któremu nie będziecie się plątali w kablach i niczego nie wywrócicie.
Bez względu na to, jaką lampę wybierzecie, musicie mieć statyw oświetleniowy. Polecam takie z amortyzacją powietrzną lub sprężyną – dzięki temu wasza lampa przy ewentualnym obluzowaniu się mocowań przy segmentach nie uderzy z dużą siłą, co może ją ocalić przed zniszczeniem.
Modyfikatory to temat na osobny artykuł. Musicie się zapoznać z charakterystyką, który daje każdy z nich i dopasować go do swojej estetyki. Ja najbardziej lubię korzystać ze strip boxów, czyli prostokątnych długich softboxów. Mój strip 180 x 40 cm z gridem kosztował 300 złotych. Mała podpowiedź: do lamp reporterskich też możecie mocować duże modyfikatory przy użyciu specjalnego adaptera.
Studio to kosztowna zabawa, ale warta każdej wydanej złotówki. Pomoże wam wyćwiczyć umiejętności i opanować technikę malowania światłem, co na pewno zaowocuje w przyszłych zleceniach.
Jak zacząć przygodę ze studiem fotograficznym?