Jednym z najtrudniejszych zakupów jest wybór wędzidła. Wynika to z faktu, ze każdy koń jest inny, ma swój charakter, swoje humory i swoje preferencje w kwestiach pracy z człowiekiem. Wędzidło powinno być taką pomocą, która daje szansę możliwie najlepszej komunikacji jeźdźca z koniem, a nie narzędziem do siłowego poskramiania. Problem polega na tym, że każdy człowiek ma inną rękę, dlatego kiełzno powinno być doskonale dopasowane zarówno do pyska zwierzęcia, jak i do jeźdźca, który z danym koniem ma do czynienia. Na rynku producenci nie ustają w poszukiwaniach coraz to nowszych technologii, które wytworzą wędzidło przyjazne dla konia i jego jeźdźca.
Wędzidło proste, niełamane
Wędzidło niełamane jest rzadko używane, stosowane czasem u kuców czy koni bardziej prymitywnych. Działa słabiej na same kąciki pyska, ale mocniej na całą szczękę.
Wędzidło pojedynczo łamane
To najpopularniejsze kiełzno używane zarówno w rekreacji, jak i w sporcie. Takie wędzidło ma ścięgierz zbudowany z dwóch łączących się ze sobą części. Wędzidło pojedynczo łamane występuje w każdej możliwie dostępnej wersji materiału, z jakiego wykonuje się kiełzna.
Wędzidło podwójnie łamane
Powoli wypiera ono swojego poprzednika, ponieważ daje dużo więcej komfortu koniowi.Wędzidło podwójnie łamane dzięki łącznikowi pomiędzy ścięgierzem mocniej działa na kąciki pyska i na sam język, ale za to nie wbija się, jak pojedynczo łamane.
Wędzidło wielokrotnie łamane
Lepiej zostawić je dla wprawnych jeźdźców, ponieważ nieumiejętnie stosowane mogą znieczulić koński pysk. Działają one dość zdecydowanie zarówno na kąciki warg, jak i na sam język.
Wielokrążek, pelham, munsztuk
Są to bardzo ostre kiełzna, do których należy przygotować i odpowiednio wytrenować konia. Nie polega to na zakładaniu ostrej pomocy, bo inne nie działają, ale przeciwnie – na pozwalaniu sobie na więcej, bo wszystkie wcześniejsze lekcje zostały odrobione. W wielokrążkunacisk na podniebienie jest tym silniejszy, im niżej są przymocowane wodze do pierścieni kiełzna, toteż jego ostrość oraz to, kto będzie mógł go używać, zależy właśnie od pierścieni kiełzna.
Hackamore
Nie jest podobne do tradycyjnych wędzideł, ponieważ w ogóle nie ma żadnych części wkładanych do pyska. Działa na zasadzie dźwigni na nos konia poprzez metalowe czanki, do których przypięte są wodze. Hackamore wcale nie działa delikatnie (im dłuższe czanki, tym mocniejszy nacisk) i absolutnie nie nadaje się dla słabych jeźdźców o niestabilnej ręce oraz dla tych, którzy nie rozumieją, jak go używać, a nawet jak prawidłowo dopasować. Tradycyjną wersją hackamore jest bosal, który działa poprzez nacisk na żuchwę.
Z czego wykonane jest wędzidło?
Wyróżniamy kilka materiałów, z których produkowane są kiełzna. Najpopularniejszym jest oczywiście stal nierdzewna, ze względu na niską cenę, przy dużej odporności mechanicznej. W produkcji wędzideł używa się często stopów z dodatkiem miedzi, która w procesie utleniania wytwarza słodki smak. Popularną mieszanką na rynku są wędzidła wykonane z auriganu. Cechą tych wędzideł jest wysoka cena, za którą idą nowoczesne rozwiązania w postaci anatomicznego kształtu, odpowiedniego skątowania i delikatnego, ale precyzyjnego działania. Bardzo popularne są także wędzidła plastikowe, szczególnie w wersji smakowej. Jednak plastyk nie jest najtrwalszym materiałem, więc producenci lepszych modeli dają na nie gwarancję ok. dwóch lat. Ostatnimi w tej kategorii są wędzidła gumowe. Najczęściej mają pod sobą metalowy łańcuszek, który nadaje odpowiednią grubość i elastyczność. Nie zachęcają one jednak szczególnie konia do żucia, a suche mogą wywierać dość mocny nacisk na kąciki pyska, ale za to są miękkie i śliskie, co wielu bardzo odpowiada.
Od wędzidła zależy naprawdę bardzo wiele. Jest to pomoc, która może długofalowo zdecydować o kondycji psychicznej i fizycznej naszego konia. Łatwo powiedzieć: twardy w pysku, mało jezdny, nieposłuszny, ale zawsze stoi za tym jakaś historia. Dlatego ponad wszystko trzeba się w tych kwestiach radzić doświadczonych osób, które warto naśladować, które mają czas na pracę, a nie wybierają drogę na skróty. Z kolei ich konie są świetnie ujeżdżone, co potrafią pokazać nie tylko pod tą jedną, trenująca ich osobą.
Wędzidło – które najlepsze dla naszego konia?