Czym jest i ile kosztuje Hi-end?
To właściwie mocny termin marketingowy, skierowany głównie do audiofilów. Nie ma oficjalnie ustalonej ramy cenowej tego najdroższego sektora, ale można przyjąć, że Hi-endowe słuchawki zaczynają się od około 3 000 złotych. W górę limitu teoretycznie nie ma, ale w praktyce oscyluje on około 15 000 złotych. W wielu przypadkach trudno mówić o zdrowym rozsądku, dobrym stosunku jakości do ceny, ale trzeba mieć świadomość, że wysoka cena to niejako jeden z walorów tego typu sprzętu. W cenę wliczony jest prestiż marki. Ten sprzęt po prostu musi być drogi. W wielu modelach cena przekłada się na zaawansowaną technologię przetwornika, bardzo wysokiej jakości materiały, a także realne osiągi. Dobre słuchawki Hi-endowe brzmią świetnie, ale udowadniają to także na specjalistycznych pomiarach, które pokazują jakość sygnału i to, jak wierne jest ich brzmienie.
Hi-end vs Middle-end?
Nie ma wątpliwości, że już nawet słuchawki ze średniej półki mają bardzo wysokiej jakości brzmienie. AKG Q701 lub Sennheiser HD650 mogą w pełni zaspokoić głodnego jakości dźwięku melomana lub audiofila. Z dobrym wzmacniaczem można uzyskać świetne rezultaty.
Nasuwa się więc pytanie, czy Hi-endowe słuchawki to nie jest sprzęt tej samej jakości, a po prostu drogi? Nie! Słuchawki oferują często precyzyjnie zaprojektowane przetworniki, czasami innego typu. W przedziale słuchawek ze średniej półki dominują przetworniki dynamiczne. Każdy widział tego typu głośnik, to membrana z wczepioną cewką, która porusza się w polu magnetycznym – zasada ich działania jest więc taka sama, jak w głośnikach stereo. Tego typu przetworniki również stosowane są w słuchawkach Hi-endowych, ale ich konstrukcja jest na tyle dopracowana, że nie przypominają tych zwykłych, dynamicznych. Dochodzi do tego odpowiednie strojenie komory oraz wykorzystanie antywibracyjnych materiałów. Wyższa półka wprowadza już inne typy przetworników, są to na przykład konstrukcje planarne, zwane także ortodynamicznymi lub elektromagnetycznymi. Posiadają membranę rozciągniętą pomiędzy rzędami magnesów, na nią nałożona jest odpowiednia ścieżka, która jest wzbudzana poprzez pola magnetyczne z obu stron. W efekcie promień membrany jest dużo większy, brzmi w wielu punktach, generuje większą falę akustyczną. Jeszcze droższe są słuchawki elektrostatyczne, które działają podobnie, ale tu membraną poruszają zmiany napięcia, a nie pola magnetycznego. Od lat prym w tej dziedzinie wiodą słuchawki Staxa.
Słuchawki Hi-end w praktyce
Zakup słuchawek z najwyższej półki nie gwarantuje od razu spokojnego rozkoszowania się dźwiękiem. To sprzęt dla wymagających, ale słuchawkom należy również stworzyć odpowiednie warunki. Po pierwsze, konieczny jest wysokiej klasy wzmacniacz słuchawkowy oraz przetwornik, który posiada dużo mocy, wyjście 6,3 mm lub nawet zbalansowane, czyli realizowane przez podwójne gniazda XLR. Słuchawki Hi-endowe mają zazwyczaj wysoką impedancję i niską skuteczność, potrzeba więc mocy. Przetworniki planarne potrzebują jej jeszcze więcej, ale nie zawsze, a elektrostatyczne muszą mieć specjalne „energizery” – dedykowane im wysokonapięciowe wzmacniacze.
To nie koniec: słuchawki Hi-endowe potrzebują także wysokiej jakości muzyki – formatów bezstratnych o bardzo dobrej realizacji (masteringu) oraz odpowiednich warunków. To zazwyczaj konstrukcje otwarte – przetworniki swobodnie wybrzmiewają poza słuchawki, nie tłumią więc otoczenia i słychać je wyraźnie z zewnątrz. Potrzeba ciszy i spokoju. Słuchawki zamknięte gwarantują lepsze tłumienie otoczenia, ale kosztem jakości dźwięku. Warto wziąć także pod uwagę, że słuchawki hi-endowe są często ciężkie. Paradoksalnie, duże kwoty nie przekładają się na najlepszą ergonomię.
Które słuchawki stacjonarne wybrać?
Oferta jest bogata i ciągle się powiększa, a obok starych marek, takich jak AKG, Sennheiser, Grado lub Beyerdynamic, wyrastają nowi producenci, którzy często przerastają mistrzów. Mowa na przykład o Audeze lub HiFiMan. Poniższe zestawienie będzie obejmowało tylko część modeli nagłownych – warto zajrzeć do pełnej oferty powyższych i innych, niewymienionych producentów.
Beyerdynamic T1 (około 3 900 zł)
półotwarte, wokółuszne
przetworniki dynamiczne, impedancja 600 Ohm
Najdroższe słuchawki od Beyerdynamica, kultowej, podobnie jak Sennheiser, marki z Niemiec. Słuchawki to rozwinięcie charakterystycznej dla producenta konstrukcji, ale doprowadzonej praktycznie do perfekcji. Jakość materiałów robi duże wrażenie. To lekkie metale, precyzyjnie obrobione i ponacinane. Pałąk obszywa skórzana opaska, a nauszniki to wysokiej jakości welur. Jedynie kabel prezentuje się przeciętnie, ale wykonany został z dobrego przewodu. Przetworniki również umieszczone są pod kątem, równolegle do uszu. Brzmienie jest jasne, trochę ostre, bardzo szczegółowe – potrzeba konkretnego wzmacniacza o mocniejszym basie. Wielkie wrażenie robi scena dźwiękowa – jest jedyna w swoim rodzaju. T1 brzmią przed twarzą, a nie na boki, jak większość słuchawek. Dają więc wrażenie, jakby słuchało się koncertu, siedząc na widowni, niedaleko sceny. Alternatywą dla T1 są T5p, niskoohmowa wersja przenośna.
Sennheiser HD800 (około 5 000 zł)
otwarte, wokółuszne
przetworniki dynamiczne, impedancja 300 Ohm
To wyjątkowa konstrukcja. Słuchawki wykonane są z lekkich tworzyw sztucznych, każdy detal jest dopieszczony, a ich design – futurystyczny. Wielu osobom przypominają rekwizyt rodem z Gwiezdnych Wojen. HD800 to bardzo lekkie słuchawki ze świetnie rozłożonym środkiem ciężkości, nie uciskają i nie męczą, a pojemne pady są przyjemne dla skóry. Brzmienie jest analityczne, pozwala na rozłożenie muzyki na czynniki pierwsze. Słuchawki nie mają efektownego, basowego brzmienia. Lubią cieplejsze wzmacniacze, które podkreślą niskie tony. HD800 budują dużą scenę dźwiękową, instrumenty są eksponowane wokół głowy, dają wrażenie, jakby unosiły się obok słuchacza.
Audeze LCD-2 (około 4 000 zł) i Audeze LCD-3 (około 7 500 zł)
otwarte, wokółuszne
przetworniki ortodynamiczne, impedancja 70 i 110 Ohm
Przepiękne słuchawki, które wyglądają jak dzieła sztuki, a nie jak elektronika użytkowa. Model tańszy wykończony jest bambusem lub palisandrem, wyższy to egzotyczne drewno Zebrano. Duża część konstrukcji jest stalowa. Słuchawki są wielkie i ciężkie, ale mają bardzo grube i miękkie nauszniki z prawdziwej skóry lub zamszu. Brzmienie stawia na konkretny bas, ciemniejszy sopran i niezwykłą średnicę – bardzo naturalną, szczegółową. Pięknie brzmią wokale, instrumenty dęte, gitary i wiele innych. Słuchawki nie czarują dużą przestrzenią, stawiają brzmienie blisko słuchacza. Mają niezwykle wciągający i relaksujący dźwięk – to zasługa przetworników planarnych, które mają pełniejsze, bardziej naturalne brzmienie od słuchawek dynamicznych. Potrzeba jednak wydajnych wzmacniaczy.
Audeze LCD-XC (około 6 500 zł)
zamknięte, wokółuszne
przetworniki ortodynamiczne, impedancja 22 Ohm
LCD-XC to zamknięte słuchawki w ofercie Amerykanów z Audeze. Oferują podobną konstrukcję, łączą zimny metal z ciepłym drewnem – mają pokrywki z czerwonej Bubingi o wyrazistych słojach. To słuchawki o niższej impedancji, które współpracują nieźle także ze smartfonami lub przenośnymi odtwarzaczami, ale do pełni możliwości potrzebują wzmacniaczy. LCD-XC to efektowny bas, mocny sopran, a mniej wyrazista średnica. Brzmienie stawia na dużą przestrzeń, bardzo szczegółowy przekaz. To propozycja dla szukających mocniejszego basu.
Denon AH-D7100 (około 3 000 zł)
zamknięte, wokółuszne
przetworniki dynamiczne, impedancja 25 Ohm
Kontrowersyjne pod względem wyglądu i brzmienia słuchawki. Nie dążą do wierności, a są efektowne i muzykalne. Konstrukcja wygląda nietypowo, łączy wypolerowane drewno z wyprofilowanymi tworzywami sztucznymi. To duże słuchawki, za duże na mniejsze głowy. Nie należą też do najlżejszych, ale ergonomia – dzięki miękkim nausznikom – jest niezła. Słuchawki mają podkreślony bas, nasycone brzmienie i szeroką scenę. Nie stawiają na wyciąganie z muzyki detali, rozkładanie ich na czynniki pierwsze, a na rozrywkę – w tym sprawdzają się bardzo dobrze.
HiFiMAN HE-560 (około 3 900 zł)
otwarte, wokółuszne
przetworniki ortodynamiczne, impedancja 50 Ohm
Topowe słuchawki z nowej serii HiFiMANa, producenta, który reaktywował technologię ortodynamiczną. To lżejsze i wygodniejsze słuchawki niż poprzednie modele marki. Mają welurowo-skórzane nauszniki, są pojemne i wygodne. Bardzo dobrze rozwiązano pałąk, który jest ergonomicznie wyprofilowany. Cieszą oko. Nie są tak spektakularne jak Audeze, ale to bez wątpienia udany design. Brzmienie stawia na równowagę i wierność; jest dużo detali, ale nadal muzykalnie. To bezpośrednie słuchawki, które nie budują dużej przestrzeni dźwięku.
Final Audio Design Pandora Hope VI (około 3 000 zł)
zamknięte, wokółuszne
przetworniki dynamiczne i armaturowe, impedancja 8 Ohm
Japońskie, bardzo oryginalne słuchawki. Ich wygląd intryguje – to zimne metale i matowe tworzywa, wzór w stylu retro. Słuchawki są duże, wokółuszne, całkiem wygodne mimo ciężaru. Brzmienie to również inne podejście niż u europejskich i amerykańskich producentów. Słuchawki mają po dwa przetworniki na kanał: jeden dynamiczny, drugi armaturowy – to mały przetworniki stosowany często w słuchawkach dokanałowych. Bardzo oryginalne połączenie, także w dźwięku. Bas jest łagodny, kontrolowany, a średnica i sopran mocniejsze i wyraźne. To analityczne i spokojne brzmienie o dużej scenie dźwiękowej, ale nie do gatunków rozrywkowych.
Podsumowanie
Inne modele, na które warto zwrócić uwagę, to HiFiMAN HE-500, AKG K812, Oppo PM-2 lub tańsze HiFiMAN HE-400i czy też Beyerdynamic T90. Wszystko to zbliżony poziom jakościowy, więc przy podejmowaniu decyzji o zakupie powinny zdecydować raczej preferencje brzmieniowe i komfort. To produkty dla osób, dla których cena nie jest ważna, a liczy się jakość. Czasami nawet słuchawki z przedziału od 1 000 zł do 2 000 zł reprezentują wysoki poziom i mogą w pełni zaspokoić potrzeby melomana i audiofila. Trzeba być jednak ostrożnym, bo łatwo rozsmakować się w dźwięku wysokiej jakości i zapomnieć o samej muzyce.
Słuchawkowy Hi-end to najwyższa półka, produkty prestiżowe i oferujące brzmienie o bardzo wysokiej jakości. To sprzęt dla wymagających, chociaż wymagania mają również same słuchawki – zarówno wobec urządzeń audio, jak i wobec słuchacza. Co warto wiedzieć o najdroższych słuchawkach i czy warto w nie zainwestować?