ગુજરાતી સમાચાર: લાર્જકેપ એન્ડ મિડકેપ તથા મલ્ટિકેપ ફંડ્સ વચ્ચેનો તફાવત | Mutual Fund 118 - Wealth Management | I Am Gujarat
Gujarati News Wealth Management લાર્જકેપ એન્ડ મિડકેપ તથા મલ્ટિકેપ ફંડ્સ વચ્ચેનો તફાવત
લાર્જકેપ એન્ડ મિડકેપ તથા મલ્ટિકેપ ફંડ્સ વચ્ચેનો તફાવત
Updated: Aug 13, 2019 11:30 am IST
70626520
મ્યુચ્યુઅલ ફંડ્સના કેટેગરાઇઝેશન અને ક્લાસિફિકેશન નિયમોના અમલને આશરે એક વર્ષ થયું છે. આ નવા નિયમથી ઘણી સ્કીમના પોર્ટફોલિયોમાં ફેરફાર થયો છે તથા લાર્જ એન્ડ મિડકેપની નવી કેટેગરી આવી છે.
લાર્જ કેપ એન્ડ મિડકેપ શેરોમાં ઓછામાં 35 ટકા રોકાણના સેબીના નિયમ સાથે આવા ફંડ્સ મલ્ટિકેપ ફંડ્સ સાથે ઘણી સમાનતા ધરાવે છે. એવી પણ દલીલ થતી હતી કે આ ફંડ્સમાં એટલી સમાનતા છે કે અલગ કેટેગરી ગણી શકાય નહીં. હાલમાં દરેક ફંડ હાઉસની આવી બે પ્રોડક્ટ્સના પોર્ટફોલિયો પર નજર કરતાં તેમની વિવિધતા અને અભિગમનો સંકેત મળે છે. પ્રશ્ન એ થાય છે કે આ બંને કેટેગરીમાં ખરેખર તફાવત છે કે તે પોર્ટફોલિયોમાં બિનજરૂરી ઓવરલેપિંગ કરે છે?
લાર્જ એન્ડ મિડકેપ ફંડ્સથી વિરુદ્ધ મલ્ટિકેપ ફંડ્સ પાસે વિવિધ માર્કેટકેપની કંપનીઓમાં કોઇપણ પ્રમાણમાં રોકાણ કરવાની સ્વતંત્રતા હોય છે. ક્રિસિસ ફંડ રિસર્ચના ડિરેક્ટર ભૂષણ કેદાર જણાવે છે કે “હાલના નિયમ મુજબ લાર્જ એ્ન્ડ મિડકેપ ફંડ્સના ફંડ મેનેજર બાકીના 30 ટકા ભંડોળ માટે જ છૂટછાટ લઈ શકે છે.” આમ છતાં આવા ફંડ્સે લાર્જ કેપ અને મિડકેપમાં વિવિધ પ્રમાણમાં રોકાણ કરે છે તેથી ઓવરલેપની શક્યતા રહે છે. જો યોગ્ય રીતે તફાવત પાડવામાં ન આવે તો બે ફંડની પોઝિશન વચ્ચે બિનજરૂરી મુંઝવણ ઊભી થઈ શકે છે.
આશરે એવા 15 ફંડ હાઉસ છે કે જે મલ્ટિકેપ અને લાર્જ એન્ડ મિડકેપ ફંડ બંને ઓફર કરે છે. મોટા ભાગના કિસ્સામાં આ બંને સ્કીમમાં અભિગમમાં સ્પષ્ટ તફાવત દેખાય છે. વેલ્યૂ રિસર્ચના જણાવ્યા અનુસાર એક્સિસ મલ્ટિકેપના પોર્ટફોલિયોમાં સરેરાશ ₹2,22,000 કરોડના માર્કેટકેપની કંપનીઓ છે, જ્યારે એક્સિસ ગ્રોથમાં સરેરાશ માર્કેટકેપ તેનાથી અડધું છે. કોઇપણ ફંડનું સરેરાશ માર્કેટકેપ તેના પોઝિશનના પ્રકારનો સંકેત આપે છે. પોર્ટફોલિયોમાં વ્યક્તિગત ફંડનુ માર્કેટકેપને ફંડમાં તેમના વેઇટેજ માટે એડજસ્ટ કરવામાં આવે છે અને પોર્ટફોલિયોના માર્કેટકેપ માટે સરેરાશ ગણવામાં આવે છે.
HDFC ઇક્વિટી (મલ્ટિકેપ) અને એચડીએફસી ગ્રોથ (લાર્જ એન્ડ મિડકેપ)ના પોર્ટફોલિયોમાં માર્કેટકેપ સરેરાશ ₹1,33,896 કરોડ અને ₹73,400 કરોડ છે. ફ્રેન્કલિન ઇન્ડિયા ઇક્વિટી (મલ્ટિકેપ) અને ફ્રેન્કલિન ઇન્ડિયા ઇક્વિટી એડવાન્ટેજ (લાર્જ એન્ડ મિડકેપ)ના પોર્ટફોલિયોનું સરેરાશ માર્કેટકેપ અનુક્રમે ₹80,755 કરોડ અને ₹49,131 કરોડ છે.
આ બંને પ્રમાણ દર્શાવે છે કે લાર્જ એન્ડ મિડકેપ સ્કીમાં મિડકેપ શેરોની હાજરી પ્રમાણમાં વધુ છે. મોર્નિંગસ્ટાર ઇન્વેસ્ટમેન્ટ એડવાઇઝરના ડિરેક્ટર (ફંડ રિસર્ચ) કૌસ્તુભ બેલાપુરકર જણાવે છે કે “ઘણા ફંડ્સમાં એકસમાન હોલ્ડિંગની નીચી ટકાવારી હોય છે, જે પોર્ટફોલિયોમાં અલગ હોલ્ડિંગનો સંકેત આપે છે.” આવા ઘણા ફંડ્સનું સંચાલન અલગ-અલગ ફંડ મેનેજર કરે છે. તેઓ પોતાની સ્ટાઇલથી પોર્ટફોલિયોનું સંચાલન કરે છે, જે પોર્ટફોલિયોની નીચી સમાનતાનો સંકેત આપે છે.
એવા કેટલાંક ફંડ્સ છે કે જે બંને સેગમેન્ટમાં ઘણા અંશે સમાન પોઝિશન ધરાવે છે. બિરલા સન લાઇફ ઇક્વિટી (મલ્ટિકેપ) અને બિરલા સનલાઇફ ઇક્વિટી એડવાન્ટેજ (લાર્જ એન્ડ મિડકેપ)નું સરેરાશ માર્કેટકેપ સરેરાશ ₹82,985 કરોડ અને ₹75,253 કરોડ છે. એચએસબીસી લાર્જ એન્ડ મિડકેપ કેપ્સનો પોર્ટફોલિય આશરે ₹72,000 કરોડના માર્કેટકેપનો છે, જે એચએસબીસી મલ્ટિકેપ ઇક્વિટીના માર્કેટકેપથી માત્ર ₹13,000 કરોડ ઓછું છે. જોકે આ બંને કિસ્સામાં એકંદર એસેટ એલોકેશન બંને વચ્ચે તફાવત દર્શાવે છે.
રસપ્રદ બાબત એ છે કે મોટા ભાગના મલ્ટિકેપ ફંડ્સ હાલમાં લાર્જકેપ શેરો માટે ઝુકાવ ધરાવે છે. છેલ્લા એક વર્ષમાં અનિશ્ચિતતાને કારણે અમુક લાર્જકેપ શેરોના આકર્ષણમાં વધારો થયો છે. મલ્ટિકેપ ફંડ્સ આવા ફ્રેન્ટલાઇન શેરોની તુલનાત્મક સુરક્ષા તરફ આકર્ષાયા છે. ઇક્વિરસ કેપિટલના સીઇઓ (વેલ્થ મેનેજમેન્ટ) અંકુર મહેશ્વરી જણાવે છે કે મલ્ટિકપે ફંડ હાલની નરમાઇ વચ્ચે રોકાણકારોને નુકસાનથી બચાવવા માટે તેમની સ્વતંત્રતાનો ઉપયોગ કરી રહ્યા છે.
નિષ્ણાતો જણાવે છે કે લાર્જ એન્ડ મિડકેપ પંડ્સે પોર્ટફોલિયોમાં તેમના માટે અલગ જગ્યા ઊભી કરી છે. બંને સ્કીમ વચ્ચે રોકાણનો મેન્ડેડ અલગ છે અને બજારની સ્થિતિને આધારે પોર્ટફોલિયોની રચનામાં પણ તફાવત હોય છે. મલ્ટિકપે ફંડ એવા રોકાણકારો માટે વધુ યોગ્ય છે કે જેઓ વિવિધ માર્કેટકેપમાં પોઝિશન લેવા માગતા હોય, કારણ કે ફંડ મેનેજર્સ આવી પોઝિશન લેતા હોય છે. મહેશ્વરી જણાવે છે કે મલ્ટિકેપ ફંડ્સની સ્વતંત્ર વધુ વિશ્વાસ આપી શકે છે. લાર્જકેપ એન્ડ મિડકેપ ફંડ પરના નિયંત્રણોથી તેમની તરફેણ થઈ શકે છે.