Story of the abbot of Druimenach changed into a woman
Aroile óclách robæi i n-abdaine
Druimenaigh, trialltair
lais fled morchain do denam do fritheolad na cásc.
Iar n-ullmughadh na fledhi téit In t-oclach amach
asin
m-bruidhin & suidhidh for cnoc
ardmor ur-áibhind bai ós
cinn baile & Is amlaid bói In t-oclach
& at lan-maisech
lín uma chenn & leine don t-sróll
ríghdha re g-custal a
gheilcnis & inar suaichnidh somaisech tairsi
anechtair &
bratt don scarlóid dubh-dhuinn ar tondghail ina
timcill &
cloidhemh or-dhuirn inaonaigh ina láimh &
ar
rochtain
ar In tulach dó tuc a uille fri lar & ro
codail. Et
iar muscladh dó asa chotlud an tan rob ail leis a
chloidhimh do ghabháil ní fhuair acht arm mná 'na inadh
.i. cuigél. Et Is amlaid ro
búi &
scuird leine mná uime
co talmain & Is ed bai ar a cenn frithlacht
mná .i.
folt fada fathmand-chaol forórdha
fíor-mhaisech fo cléith
a chinn & an uair tuc lam tar a agaid ni
fhuair finda
n-ulchan na fésóige fuirre & do-rat
a lam idir a shliastaibh
& fuair comhartha bandachta ann. Araisin nir
chreid
an t-óclach dona comarthaib égsamla sin, ar
robu dóigh
leis Is fuathugudh & draoidhecht ro h-imredh fair.
Asa
h-aithle sin tic secha aroile ben mór &
sí éidigh imodhur
urgrándha ina h-arrocht ghrendach glais-liath
glend-shuilech
& Is edh ro ráidh: ‘Cidh duit, a ingen min
macdhachta
mong-buidhe, beith at aenar ar In tulaig-so h-i fescur
laoi & i n-urtosach oidhchi?’ Et ba dubach
derach dobronach
bai-simh dona scélaib-sin & adubairt iar
sin:
‘Ní fedar festa cidh rachad no cred do-ghén.
Uair cia
dom tigh dechar ni tipraid mo muinter aithne form
&
mad imthecht doner Is baegal d' aenmnai imthecht ina
h-aenar. Arai tra Is ed Is ferr damh dol fón doman
co
ruca Dia breith form, or Is h-é ro shaobh mo
chruth &
mo delbh & dom-rad a n-ecruth &
a n-aindricht. Acht
chena cia dom-rad Dia a n-aitherruch ecaisc, do-beirim fom
bréithir a bh-fiadhnaisi an Dúilim nar
chrochus duine &
nar fhellus ar aon & nach tucus sár ar cloc
ina ar
mind ina ar bhachaill & nar chraidhius cill
& nach dubart
olc fri nech & nach dechaid aoidhigh dimdhach
óm
threiph ina óm theghdhais riam’.
Ro eirigh iar sin don chnoc & don tulaig
taithnemaigh
taobh-alaind & do-rinne nuall-ghubha neimelach
& caoi
trom tuirsech & Is ed ro ráidh ac eirghe
don chnuc:
‘Truagh’, ar se, ‘nách suighinn talam na
tulcha-sa
misi isin tan-so, oir ní fhedur cidh rachat no cred
do-ghen’.
Ro imthigh roimpe iar sin tar fán an chnuic siar co
riacht co faithchi Croimglinne .i.
ceall ro bói fri
Druimenaigh
aniar. Tecmaidh iar sin aroile óclach mór
milita dhi ar faithchi an baile & tuc
an t-óclach grád
dichra dofholachta dí & ro gabh for a guidi
& nir gab
uaithi co n-deachaid ina gnáis & ina
caomhthach & iar
feis doibh ro fhiarfaig In t-óclach don ingin ga
crich asa
tainic & cia h-i fein. Do ráidh an ingen
fris nach fuigbedh
a fhis-sin uaithe damad cian gairid doibh a bh-fhochair
aroile. ‘Misi’ ar In t-óclach ‘do-gén
mo shlonnadh duit-si,
or Is mé airchinnech na
cille-si darbo comainm Croimglend
& testa mo bhen da bliadna uadha & bidh
tusa mo
cheile cubaid comaisi’. Et
do-chuadar maraon iar sin do
thigh an oirchinnigh &
ro feradar muinter an tighe
fáilti
midhchuir muintremhail fria-si & bai secht m-bliadna
aige ina mnái & ina bainchéile
& móirsheisir claindi ruc si
dó frisin ré-sin. Tic iar sin techta cusan
oirchindech
ó shámhadh
& ó choimthinól Druimenaigh dia chuiredh
fon cáisc & téid sisi maraon frisin
n-oirchinnech cusan
cnoc ar' saobadh a cruth ar tús & do-fuit a
cotlud
fuirri-si fochétóir isin chnuc &
téid an t-oirchindech cona
muintir don chill & iar musclad don ingin asa
cotlud is
amlaidh ro bói ina fior fon coimdeilbh ceta-robai
riamh &
fuair a cloidem cros-órdha cumdaigh for a glún
& Is ed
ro-ráidh: ‘A Dhé cumachtaigh, Is mór
an ciach a fuilim’ &
do-choidh iar n-acáine dermhair
dia chét-árus & as-pert a
bhen fris iarum: ‘Is ro-fhada atái
a n-écmais do thighe’.
Is annsin ro bai an tegh n-óla arna oiregar
& ro h-innsedh
an scél ingnadh sin do lucht an tighe &
araoi nir
chreidedh an scél-sin uadha, ar adubairt a bhen nach
raibhe én-uair do ló 'na h-écmais. Fo
deoigh iar tabairt
na comhartha n-imdha n-écsamail ferthar a
scél-sum &
berar breth etorra & airchinnech Croimglinne & Is i
breth rucadh etorra In chlann do roinn ar dhó
& an mac
imarcaid bái ann do thabairt don airchinnech ar son an
altruma & Is amlaid ro scarsad fri aroile &rl. 