A Ghearóid, déana mo dháil
Gofraidh Fionn Ó Dálaigh cct.
A Ghearóid, déana mo dháil;
dá ndearna déana i gcéadáir;
tug, a óigleanaibh, th'úidh ruinn,
a úir dhóidleabhair dhearccuirr.
Dídin mé, a mheic an Iarla,
ar fheirg flatha finnLiamhna
gidh bé fachain feirge fuair
t'athair a mheirge an mhórshluaigh.
Is ort iarraim gidh óg thú
síodh na bhfréamh asad fionnchrú;
ód thromaicme a-tú fa choill;
dar gcomairce Is tú as tualaing.
Mairg file re bhfuil a móid
aicme Ghearailt, a Ghearóid;
is fachain dá gcar um cheann
dá rabh th'athair dom imdeall.
Níor chleacht sinn siobhal oidhche
ná imirt arm bhfaobhairthe;
ní poinnidhe ar ngníomh le ga;
coillidhe dhíom níor dhéanta.
Fóir mo ghuasacht, a Ghearóid,
tair romhuinn don ríphealóid;
ar th'eineach dhamh diall oirn-ne
gabh, a chiall, mo chomairghe.
Inneosad uirsgéal cumtha
dhuit im dháil mo chobhurtha;
a-déar mar dhleaghar a rádh
sgéal ar leanabh do leanbhán.
Táinig lá ar Leic na dToradh
Fionntan Is é ar n-arsoghadh
dá bhfuair naoidhin n-óig th'aithghin
'n-a aoighigh fhóid anaithnidh.
Iongnadh leis a leithéid sin
re taobh na haille d'fhaicsin;
rug an naoidhin n-óig ón aill,
tug póig don aoighidh áluinn.
Mar thug an príomhóglách
póig
don naoidhin áluinn fhíoróig
téid dealbh a aighthe i n-óige
ón leanbh d'aithle éanphóige.
Beiris leis an leanbh síthe
gus an mnaoi nglic nglóirbhíthe;
ní thug dá mhnaoi a fhios re headh
's do bhaoi 'n-a chrios an céidsheal.
Fionntan ar bhfios a fréimhe
beannuighis dá bhainchéile;
freagrais a bhean go ngné ghil
hé agus gidh eadh níor aithin.
Ar bean Fhionntain dá aithle:
"cia thú tú do mhearaithne,
a ghil bhláith dhódghlacshaoir dhuinn,
a ógmhacaoimh áith éadtruim."
"Gidh cúich mé, a bhean, beanfad daoibh
madh áil leat leannán macaoimh;
ní hamhdháigh sinn cneas re cneas
deas linn t'fhaghbháil i n-uaigneas."
"Sguir, a mhacaoimh óig, t'ábhacht,
cian óm leithéid leannánacht;
nocha gaol ábhachta inn,
a chraobh árrachta fhoiltfhinn."
"Fearr dhuit céile séitreach slán,
a bhean mhaith" ar an macámh
"ó taoi ag seanóir seachain soin;
re beathaidh ndearóil dealuigh."
"Ní aontóch ó nach óg
mé
— níor aontuigheas as mh'óige — 
fear gémadh céim deaghshóigh dhamh
acht mo sheanóir féin Fionntan."
"Dod bhréagadh ní bhia sinne
ó fuaras fhios th'intinne;
ó nach éidear é d'fholach
mé do chéidfhear carthannach."
"Ná habair sin" ar si-se
"seanóir críon mo chéilei-se
sé go neimhsheadhmhar a-nocht
ar gceileabhradh dá chalmacht."
"Mei-se seanóir sluaigh Ealga
ar ndol i ndeilbh naoidheanda,
a bhean" ar sé "nám seachain;
is mé t'fhear i n-óigbheathaidh."
"Dá dteaghmhadh gomadh tu-sa
an céidfhear do charas-sa
nocha bia, a Fhionntain, im fhail
go bhfionntair cia rod chruthaigh."
"A ríoghan a Ros Greadha,
gheas airrdheanna
gach fód go naoidhe ón naoidhin;
naoidhe óg rom athnaoidhigh."
Innisis Fionntan mar fuair
an leanbh ar an leic dtaobhfhuair
— cóir a n-innisin uadha — 
innisidh a iolbhuadha.
An leanbh óg 'n-a hucht féin
gabhais bean Fhionntain ainn-séin;
re haghaidh an uair do ghabh
fuair cabhair mar fuair Fionntan.
Ní taosga ar n-a thabhairt dí
ráinig a anál impe
ná do sgar sí re seandacht
's do ghabh ní dá naoidheandacht.
Gá dú, achd do bhí siad mar sin
seal buan oile dá n-aimsir
is do bhí 'n-a láimh re linn
gach ní do b'áil le a n-intinn.
Éanmhac airdríogh na Sorcha
fríoth ann aisgidh chobhartha
folt i n-a óiridhibh air
ar dtocht d'fhóiridhin Fhionntain.
Go tráigh nDúna Tolcha Thé
do chur Fhionntain i n-óige
tar an moir sriobmall srothach
a-droigh Iollann Iolchrothach.
Tú, a Ghearóid, a ghein shochair,
leithéid Iollainn Iolchrothaigh;
go bhfionnam, a chnú cridhe,
an tú Iollann th'aimsire.
Anál Iollainn, a ucht glan,
tug fóiridhin ar Fionntan;
cuir mar thúis anáil th'ochta
fam ghnúis d'fhagháil fhurtochta.
Tair ar chuairt sonn, suidh im ucht,
fionnam feabhas do chumhacht,
tabhair póig i n-a dhiaidh dhamh,
cabhair ciaigh mo chóig gcéadfadh.
Ar Mhuiris gCliach 'gar chleachtas
athnuaidhigh ar n-aitheantas;
san chruth i mbínn roimhe a-rís
ag rígh Broine go mbeimís.
Saor mhé ar oirbhire th'athar
go mbeinn agad bheannachadh;
ar gcomairghei-ne Is doirbh dhi
tromoirbhire oirn aige.
Tairre led bhriathraibh binne
d'aithearrach a intinne;
fill tar ais fheirgh an Iarla,
a dheirg chais fhinn fhuiltniamhdha.
Mo theagasg, a Ghearóid, gabh:
"feirrde macámh a mhúnadh";
dá dtugthar éara oirn-ne
déana mar a-déaraim-ne.
Nó go raibh sinn síodhach ris
ná héirgheadh fúd muirn Mhuiris;
rí Áine ná han re a phóig;
gabh ar do gháire, a Ghearóid.
'N-a ucht ar chrodh ná ar chomhaidh
is a fhearg ret ollamhain,
a anam, ná haontaidh dol
go bhfagham aontaidh t'athar.
Ná cealgadh cleas dá áille
thú, a mheic marcaigh fhionnÁine;
braithtear fraoch ar th'aghaidh n-óig;
labhair go gaoth, a Ghearóid.
Dá ndearna tú Is tuar deighshídh
mar deir mé, a mheic Aibhilín;
th'éara dot athair ní háil,
rachaidh séala ar an síothcháin.
Biad agad im fhior ghrádha
budh hé séala ar
síothchána;
rinn th'aoibhe, a Ghearóid, do-ghéabh,
a naoidhe gealfhóid Gaoidheal.
A ubhall abhla cumhra
as uaisle náid órubhla,
a bhláth niamhdha, a chnú cheiníl
do chrú an Iarla Is Aibhilín.
A leinbh a Lunnainn na ríogh,
fóirfidh t'urlabhra mh'imshníomh,
innsgne bhinn do bheoil chorcra
i n-a rinn ceoil codalta.
A Mhuiris, maoluigh do mhóid;
déana mar a-deir Gearóid;
dá ngada dhíom ní dhlighe
síodh ar aba th'oirbhire.
Flaitheas nach gabhaid Gaoidhil
geallmaoid dóibh i nduanlaoidhibh;
a ráthughadh dhúibh níor dhluigh,
gnáthughadh dhúinn a dhéanaimh.
Dá chineadh dá gcumthar dán
i gcrích Éireann na n-uarán
na Gaoidhil-se ag boing re bladh
is Goill bhraoininse Breatan.
I ndán na nGall gealltar linn
Gaoidhil d'ionnarba a hÉirinn;
Goill do shraoineadh tar sál sair
i ndán na nGaoidheal gealltair.
Na Goill Is Gaoidhil Bhanbha
fa seach re hucht th'agallmha;
is tú ceann an dá chineadh,
geall red chlú ní cuirfidhear.
Do sgar mé red mhúr bhfleadhach,
a chinn an dá chinneadhach;
muirn t'ardphuirt-se agus t'fhíon glan
rom líon d'antuigse Is d'uabhar.
Dol ar deabhaidh ód dhreich mhoill
ní thug achd uabhar oruinn;
logh an chuairt-se do-chuamar;
dol uait-se do b'anuabhar.
An t-aingeal do b'áille ar nimh
do ionnarb Dia 'mun gcúis-sin;
nochar bheag d'fhior a fheitheamh
an cion do leag Lúisifear.
Do thonn fheirge gé do fhás
rinn, a Mhuiris mheic Thomás,
díon, a Mhuiris-se, ar do mhóid
bríogh na guidhei-se Gearóid. A Ghear.
Ar measrughadh maidne an Luain,
a Míchíl, Is mór m'anbhuain;
tú ar sgiath, a mheic, ar maidean,
a fhiach dheit go ndearlaigear. A Gh.