Chọn con đường xanh: Từ bỏ sản phẩm gần 50 năm làm nên tên tuổi DN
Một DN dệt may quyết định chấm dứt sản xuất mặt hàng khăn bông – sản phẩm từng gắn bó với hoạt động công ty suốt chiều dài 47 năm, mang thương hiệu quốc gia, hàng Việt Nam chất lượng cao và có tỷ trọng doanh thu hơn 20%. Cắt bỏ sản phẩm làm nên tên tuổi của mình, DN thể hiện quyết tâm xây dựng công ty xanh, sạch và phát triển bền vững.
“Xanh hóa” ngành dệt may không còn là lựa chọn mà đang  dần trở thành quy định bắt buộc tại các thị trường xuất khẩu trọng điểm của Việt  Nam. Các doanh nghiệp trong nước nói chung và miền Trung nói riêng đã thay đổi,  hướng đến sản xuất xanh để đáp ứng những yêu cầu khắt khe của các thị trường.
Doanh nghiệp tiên  phong đưa phát thải về 0
Ông Huỳnh Văn Chính, Chủ tịch HĐQT Công ty cổ phần Dệt  May 29/3 cho biết, nhiều năm trước, Dệt May 29/3 đã theo đuổi mục tiêu phát triển  bền vững. Năm 2018, công ty đã xây dựng Xí nghiệp May Duy Trung  1 tại Quảng Nam theo mô hình Nhà máy xanh và đến năm 2020, xí nghiệp này đã  chính thức được chứng nhận là Nhà máy Xanh bởi Hội đồng Công trình Xanh Việt  Nam.
Quý I/2023, Dệt May 29/3 chính thức chấm dứt sản xuất  mặt hàng khăn bông – sản phẩm từng gắn bó với hoạt động công ty suốt chiều dài  47 năm, mang thương hiệu quốc gia, hàng Việt Nam chất lượng cao và có tỷ trọng  doanh thu hơn 20% vì mục tiêu xây dựng công ty xanh sạch và phát triển bền vững  trong lòng TP.Đà Nẵng.
Để đạt các tiêu chuẩn xanh, công ty cũng đã thực hiện nhiều giải pháp như: Thực hiện  kiểm toán năng lượng (điện, nước, chất thải); nâng tỷ lệ chiếu sáng tự nhiên tại  các kho tàng, xưởng sản xuất và văn phòng làm việc; lắp các bồn thu hồi nước  mưa để tái sử dụng cho mục đích cung cấp nước làm mát cho hệ thống Cooling Pad  tại các nhà xưởng.
Đặc biệt, công ty lắp pin năng lượng mặt trời, chuyển đổi  20% lượng điện năng mua từ điện lưới (EVN) sang năng lượng điện sạch; chuyển đổi  100% nhiên liệu đốt lò từ than đá sang nhiên liệu biomass (củi dăm) thân thiện  với môi trường; chuyển đổi các môi chất làm lạnh cho máy điều hòa sang loại  thân thiện với môi trường (R32).
Nhờ thực hiện các giải pháp trên, Dệt May 29/3 đã đạt  được mục tiêu giảm phát thải CO2 về gần bằng 0 vào năm 2023.
“Xanh hóa dệt may là xu thế toàn cầu, là điều kiện  cũng như thẻ thông hành để các doanh nghiệp xuất khẩu tiếp cận được với các thị  trường khó tính, nhất là Châu Âu. Chỉ có xanh hóa, các doanh nghiệp dệt may xuất  khẩu mới tồn tại được”, ông Huỳnh Văn Chính nói.
Ông Lê Văn Hùng, Giám đốc Xí nghiệp May Khatoco cho biết,  hiện nay xí nghiệp đã và đang áp dụng một số các quy trình, quy định trong sản  xuất được các tổ chức đánh giá và cấp chứng nhận quốc tế như: tiêu chuẩn về môi  trường (Higg, Green To Wear của tập đoàn Inditex); tiêu chuẩn về trách nhiệm xã  hội (BSCI, Wrap); tiêu chuẩn về hệ thống quản lý chất lượng (GMP); tiêu chuẩn về  Quy trình sản xuất (OCS, RCS).
Bên cạnh việc thường xuyên tăng cường rà soát, tổ chức  sản xuất tinh gọn, tối ưu quy trình và giảm chi phí sản xuất, xây dựng văn hóa  cải tiến liên tục… Khatoco tập trung đẩy mạnh áp dụng nhiều giải pháp nhằm giảm  khí thải carbon gây hiệu ứng nhà kính như: Tăng cường đầu tư công nghệ, máy móc  thiết bị hiện đại thay thế các thiết bị cũ, công nghệ lạc hậu, tiêu tốn nhiều  năng lượng.
Đồng thời, DN ưu tiên sử dụng các nguồn năng lượng tái tạo (năng lượng  mặt trời), vận hành hệ thống xử lý nước thải tập trung; thực hiện chuyển đổi  toàn bộ các thiết bị điện theo hướng tiết kiệm như hệ thống đèn led trong hoạt  động sản xuất…
Ngoài ra, Khatoco cũng hướng đến sử dụng các chất liệu  thân thiện với môi trường, trước đây là các sản phẩm có nguồn gốc từ thiên  nhiên như vải sợi tre (Bamboo), vải sợi bông (Cotton), vải sợi từ bột gỗ  (Tencel) thì thời gian gần đây tiếp tục ra mắt dòng sản phẩm được làm từ sợi  thiên nhiên như vải sợi sen (Lotus), vải sợi bạc hà (Mint) và vải sợi cafe  (S-café), …
Cần thêm chính sách khuyến khích
Lãnh đạo Xí nghiệp May Khatoco cho rằng, với xu hướng  toàn cầu nói chung và ngành dệt may nói riêng đang chuyển dịch dần đến sản xuất  xanh, bền vững. Đặc biệt, một số thị trường lớn như EU và thị trường Mỹ đang có  yêu cầu về dán nhãn carbon. Do đó, các doanh nghiệp khi tham gia xuất khẩu vào  các thị trường này đều phải chấp nhận “luật chơi” này, đây thật sự là một thách  thức rất lớn đối với tất cả các doanh nghiệp Việt Nam.
“Mặc dù hiện nay chưa có chính sách hoặc quy định cụ  thể cho ngành dệt may về kinh tế tuần hoàn và kinh tế xanh. Tuy nhiên, việc  doanh nghiệp tự triển khai thực hiện các giải pháp cụ thể sẽ là nền tảng cơ bản  để từng bước tham gia vào xu hướng chuyển đổi xanh ngày càng phổ biến trên thế  giới, điều này sẽ mang đến nhiều cơ hội phát triển cho doanh nghiệp trong thời  gian tới”, ông Hùng kỳ vọng.
Ông Nguyễn Tiến Quang, Giám đốc VCCI miền Trung – Tây  Nguyên cho hay, dệt may Việt Nam là một trong những ngành hội nhập sớm nhất và  trong xu thế sản xuất xanh, tiêu dùng xanh, ngành dệt may cần đi đầu trong chuyển  đổi xanh để đáp ứng yêu cầu thị trường.
Chuyển đổi xanh đến nay đã không còn là “phong trào”,  “hình ảnh, trang sức” mà trở thành một trong những năng lực cốt lõi, “giấy  thông hành” để nâng cao năng lực cạnh tranh trong thâm nhập, chinh phục các thị  trường, phân khúc có giá trị cao, yêu cầu cao...
Ông Quang cho rằng, để chuyển đổi xanh đạt hiệu quả,  ngành dệt may cần tích cực tìm kiếm, tham gia chuỗi cung ứng xanh, cơ cấu lại đầu  vào theo hướng xanh hóa; chủ động trong sử dụng nguồn năng lượng xanh, thực  hành tiết kiệm năng lượng; chuẩn bị xây dựng quy trình, phương thức kiểm đếm  khí nhà kính, phát thải tại doanh nghiệp. Đồng thời, tăng cường, tái chế, sử dụng  vật liệu tái chế, xây dựng mô hình kinh tế tuần hoàn; xây dựng mô hình nhà máy  trung hòa carbon...
Đối với các doanh nghiệp có năng lực tốt, quy mô lớn,  có tiềm lực thì cần đầu tư đúng mức, thực hành ESG (Environment (môi trường),  Social (xã hội) & Governance (quản trị)...
Ngoài những giải pháp trên, doanh nghiệp miền Trung cần  tận dụng lợi thế trong phát triển năng lượng tái tạo tại khu vực (điện mặt trời,  điện gió) để đẩy nhanh quá trình dịch chuyển từ năng lượng truyền thống sang  năng lượng xanh...
Theo Giám đốc VCCI miền Trung – Tây Nguyên, chuyển đổi  xanh một mình doanh nghiệp không thể làm được mà Nhà nước cần ban hành các chính  sách khuyến khích doanh nghiệp dệt may tiếp cận vốn tín dụng xanh; khuyến khích  hình thành chuỗi cung ứng, sản xuất xanh trong lĩnh vực dệt may; có chính sách  thúc đẩy tái chế, kinh tế tuần hoàn; đầu tư hạ tầng xanh (khu công nghiệp xanh,  cảng biển xanh…).
Cùng với đó, thúc đẩy các ngành nghề, lĩnh vực khác  chuyển đổi xanh nhằm tạo hệ sinh thái hỗ trợ doanh nghiệp dệt may sớm đạt chuẩn  xanh; khuyến khích việc phát triển, sử dụng năng lượng tái tạo, kinh tế tuần  hoàn trong chuyển đổi từ sử dụng năng lượng truyền thống sang năng lượng xanh;  hình thành thị trường đầu vào, đầu ra cho sản phẩm dệt may xanh giúp khuyến  khích, đẩy nhanh quá trình chuyển đổi xanh tại các doanh dệt may...
Chủ tịch HĐQT Công ty Cổ phần Dệt May 29/3 Huỳnh Văn  Chính cũng cho rằng, việc sản xuất xanh không chỉ để đáp ứng nhu cầu của thị  trường xuất khẩu mà còn góp phần vào bảo vệ môi trường của địa phương. Vì vậy,  chính quyền địa phương cần có chính sách ưu đãi, hỗ trợ doanh nghiệp trong chuyển  đổi, sản xuất xanh.