Tập đoàn TKV: 'Đầu tư tài chính chưa hiệu quả, tiềm ẩn rủi ro'
Kiểm toán Nhà nước (KTNN) mới công khai kết quả kiểm toán Tập đoàn Công nghiệp Than - Khoáng sản Việt Nam (TKV). Liên quan đến các khoản đầu tư tài chính dài hạn, KTNN cho biết còn một số khoản đầu tư tài chính chưa và không hiệu quả, tiềm ẩn rủi ro
Cụ thể, Kiểm toán Nhà nước  mới đây đã công bố kết luận kiểm toán đối vớiTập đoàn Than - Khoáng sản Việt Nam(TKV)  về báo cáo tài chính, các hoạt động liên quan đến quản lý, sử dụng vốn, tài sản  nhà nước năm 2023.
Đáng chú ý, công ty mẹ  TKV còn một số khoản đầu tư tài chính chưa và không hiệu quả, tiềm ẩn rủi ro  tài chính như khoản đầu tư vào Công ty cổ phần Cromit Cổ Định Thanh Hóa, Công  ty liên doanh Alumina Campuchia - Việt Nam, Công ty TNHH Vinacomin Lào, Công ty  cổ phần Sắt Thạch Khê, Công ty LD Khoáng sản Steung Treng…
Đồng thời, Tổng công  ty Khoáng sản TKV - CTCP còn một số khoản đầu tư tài chính chưa chia cổ tức năm  2023 do lợi nhuận sau khi phân phối không đủ để chia cổ tức hoặc có lãi nhưng  còn lỗ lũy kế.
Về các khoản nộp NSNN,  có đơn vị chưa kê khai thuế giá trị gia tăng (GTGT) đối với hàng quà tặng, tính  thiếu thuế thu nhập cá nhân, thiếu phí bảo vệ môi trường. Một số đơn vị chưa loại  trừ một số khoản chi phí khi tính thuế thu nhập doanh nghiệp, tính thiếu thuế  tài nguyên hoặc chưa kê khai quyết toán thuế tài nguyên theo quy định đối với một  số loại khoáng sản…
Kiểm toán Nhà nước cũng  cho biết, về chi phí, giá thành sản xuất kinh doanh, chưa ban hành đầy đủ các định  mức kinh tế - kỹ thuật; chưa xây dựng, ban hành tỷ lệ hao hụt đối với công đoạn  vận chuyển than theo từng loại phương tiện, độ ẩm thực tế áp dụng...
Bên cạnh đó, còn tình  trạng nợ phải thu khó đòi, phải trích lập dự phòng tại 31/12/2023; một số trường  hợp đối chiếu nợ phải thu, phải trả chưa đầy đủ, tài sản cố định đưa vào sử dụng  nhưng chưa quyết toán giá trị, chưa hạch toán, kiểm kê theo dõi trên sổ kế toán  kịp thời.
Về khai thác tài  nguyên khoáng sản: còn trường hợp trữ lượng thực tế khai thác chênh lệch tăng  so với trữ lượng thiết kế bản vẽ thi công hoặc chưa hoàn thành thủ tục điều chỉnh  giấy phép khai thác khoáng sản và nộp tiền cấp quyền đối với phần tài nguyên đã  nâng cấp trữ lượng...
Ngoài các khoản đầu tư  tài chính “tiềm ẩn rủi ro”, Kiểm toán nhà nước cũng chỉ ra nhiều tồn tại, hạn chế  của việc tuân thủ pháp luật, chính sách, chế độ trong quản lý đầu tư xây dựng đối  với 10 dự án xây dựng cơ bản của TKV.
Theo đó, đối vớiDự án khai thác mỏ Nhân Cơtại Đắk Nông, KTNN chỉ rõ trong công tác lập và thẩm định,  phê duyệt chủ trương, dự án đầu tư chưa tiến hành lấy ý kiến của cơ quan chuyên  môn về thiết kế cơ sở.
Trong công tác lựa chọn  nhà thầu, ký kết hợp đồng, hồ sơ mời thầu tại dự án Khai thác mỏ Nhân Cơ đưa ra  một số yêu cầu cụ thể nhưng chưa thuyết minh rõ cơ sở, căn cứ.
Về dự án Khoang số 04,  KTNN chỉ ra rằng, đơn vị đã lập, phê duyệt tổng mức đầu tư chưa chính xác và sử  dụng báo giá hết hiệu lực. Đồng thời, trong việc thẩm định, phê duyệt thiết kế -  dự toán, không có tài liệu khoan khảo sát địa chất bổ sung làm cơ sở cho việc  xác định các mặt cắt địa chất của khu vực đào đá.
Bên cạnh đó, một số  gói thầu tính dự toán của Công ty than Hạ Long chưa phù hợp do chưa cập nhật  giá gói thầu trong thời hạn 28 ngày trước thời điểm mở thầu. Còn với Công ty  tuyển than Cửa Ông, một số gói khối lượng chưa phù hợp so với bản vẽ thiết kế  và điều chỉnh lại mã định mức cho đúng thuyết minh thiết kế bản vẽ thiết kế thi  công.
Công tác quản lý tiến  độ, một số dự án của TKV được kiểm toán đều thực hiện chậm tiến độ so với kế hoạch  ban đầu dẫn đến phải điều chỉnh tiến độ thực hiện…
KTNN cũng cho biết, qua kiểm toánTKVđã tăng thu NSNN gần 110 tỷ đồng, giảm thuế GTGT được khấu trừ 33 triệu đồng, giảm giá trị thanh, quyết toán các dự án được kiểm toán hơn 2 tỷ đồng và xử lý khác các dự án được kiểm toán  6 tỷ đồng.
Trước đó, cuối năm 2023, Cục Thuế tỉnh Lào Cai ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính về thuế đối với Chi nhánh mỏ tuyển Đồng Sin Quyền Lào Cai -  Vimico, chi nhánh Tổng công ty Khoáng sản TKV – CTCP.Theo đó, Tổng công ty Khoáng sản TKV – CTCP bị xử phạt 20% đối với hành vi khai sai dẫn đến thiếu thuế GTGT, thuế tài nguyên (số tiền hơn 12,2 tỷ đồng). Cùng với đó, công ty cũng bị truy thu tổng số tiền gần 62,3 tỷ đồng và gần 13,1 tỷ đồng tiền chậm nộp.Như vậy, tổng số tiền Tổng công ty Khoáng sản TKV – CTCP bị xử phạt và truy thu thuế là gần 88 tỷ đồng.