Kalei tovert een oude, heterogene, versleten baksteen om in een charmant uitziende muur. Doordat een kaleilaag enkele millimeters dik is, krijg je dat typische afrondingseffect dat alle scherpe hoekjes en kantjes van de bakstenen gezellig laat glooien in elkaar.
Naast het opfleuren van muren, beschermt kalei ook de ondergrond. In de zuivere kaleiën vind je enkel minerale grondstoffen: kalk, zand, marmerpoeder, tras,… Het voordeel is dat je een damp-open systeem krijgt die je gevel nog laat ademen. Kalk heeft een capillaire werking : het trekt als het ware het vocht uit de ondergrond zodat de muren niet langer dan nodig nat staan na een regenbui.
Daarnaast bescherm je ook het voegwerk van de muur. Zeker bij oudere voegmortels die reeds verzanden, is dat een aangename eigenschap.
Omdat zo een pure kalk-kalei helaas niet hecht op geschilderde ondergronden voegen fabrikanten vaak extra bindmiddelen toe aan hun kalei. Deze maken het mogelijk dat je ook daar kalei kan gebruiken. Dat lijkt mooi meegenomen, maar verstoort vaak de damp-open werking van de kalk.
Net ongeveer zoals een buitenverf. Er zijn evenwel enkele factoren die de levensduur negatief beïnvloeden.
– Groenaanslag: algen, mossen (vnl langs kant waar de zon niet op zit, ook meer in natte of bosrijke omgeving).
– Erosie: door neerslag kan de zuidwest kant meer eroderen dan andere zijden. Dit resulteert in een kaleilaag die beetje bij beetje dunner wordt.
– UV-licht: heeft op alle kalei- en verfsystemen een negatieve invloed. Vnl de zuidkant van een woning zal daardoor sneller degraderen (ev. ook verkleuring op langere tijd).
Door oa nitraten en sulfaten (vnl door opstijgend grondvocht) kan de kaleilaag witte kristalvorming vertonen of aangetast worden. dit resulteert op langere termijn in het afbladderen, loskomen van de kaleilaag.
Natuurlijk zal ook de ondergrond voorbereiding (reinigen, ontmossen, hervoegen waar nodig,…) een positief effect hebben op de levensduur.
De ondergrond dient schoon en vrij te zijn van losse, slecht hechtende delen en vetten. De beste ondergronden zijn gevelstenen, snelbouwstenen, handvormsteen of ruwe betonstenen.
Als je met een pure kalk-kalei werkt (zoals Peter Steen kalei), dien je oude verflagen te verwijderen. Je kan ze decaperen, afsteken, afborstelen of afspuiten met een hogedruk reiniger. Niet zuigende verf zoals acrylverf, latexverf, siliconeharsverf,… moet je volledig verwijderen!
Indien de verflagen zeer goed vasthangen, kan je overschakelen naar een kalei met extra bindmiddelen zoals cement en kunststof (vb de Keim Universeel kalei) om toch met kalei te kunnen verder werken. Op betonnen panelen of betonbalken gebruik je ook best de Keim Universeel Kalei.
PAS OP: bij kaleiën van oude boederijen en schuren of daar waar recuperatiestenen zijn gebruikt, kunnen er veel zouten aanwezig zijn in de bakstenen (door de urine uit vroegere stallingen). Deze kunnen esthetisch witte kristallen veroorzaken na het aanbrengen van kalei (of verf) maar ook technisch voor hechtingsproblemen zorgen.
Enkel oude, intacte kalkverven kunnen als ondergrond voor de kalei dienen, indien ze afgestoken, geborsteld en gestraald zijn.
Eventueel verwijder je mos en voeg je plaatselijk de voegen op. Bij oude muren die gemetst zijn met kalkmortel, gebruik je best ook een kalkmortel voor het voegwerk.
Indien je in de hoogte moet werken, huur dan best een stelling. Werk met schoren (schuine zijbuizen) om je stelling stabiel te maken en/of bevestig ze flink vast aan de gevel. Plak alles af met waterbestendige tape of plastiekfolie. Kalk laat een witte sluier na als je morst en is daarna moeilijk te verwijderen van vensterbanken, dakgoten, regenpijpen, hout, glas of je terras…
Als je met een pure kalk-kalei werkt (Peter Steen) moet je de ondergrond zéér goed bevochtigen (met een tuinslang of vernevelpomp) vooraleer kalei aan te brengen. Bij sterk zuigende ondergronden de muur reeds een dag op voorhand verzadigen met water. Indien de ondergrond niet voldoende werd bevochtigd kan dit tot gevolg hebben dat de kalei ‘verbrandt’ en verpoedert. Dit uit zich in barstjes, afpoederen of loskomen van de kalei.
Doe eerst ongeveer 4/5de van het benodigde water in de kuip en voeg daar je kalei bij. Voeg indien gewenst pigment bij het aanmaakwater (6 à 8L per zak) en roer goed door.
Mechanisch mengen gedurende een vijftal minuten. Het resterende water toevoegen indien nodig. Gebruik van handschoenen, stofmasker en beschermingsbril is aangewezen.
Aanbrengen met een geschikte blokborstel in laagdiktes van 1 à 2 mm. De eerste laag mag eventueel wat pasteuzer aangemaakt worden om barstjes en/of ondiepe voegen te vullen. De tweede laag wat dunner aanmaken om aanzetvrij te kunnen verwerken en een mooi egaal effect te bekomen.
Om aanzetten te vermijden wordt best elke muur in één keer afgewerkt. Bij grote oppervlaktes met verschillende personen werken. Bijna direct na het aanbrengen van de laatste laag de kalei met zachte borstel afborstelen. Dit om losse zandkorreltjes te verwijderen en de té geaccentueerde borstelstrepen te verzachten. Eens de kalei begint aan te drogen geen vers product meer aanbrengen en niet naborstelen met een natte borstel, dit kan aanleiding geven tot ongewenste kleurverschillen.
Het is zeer belangrijk om gedurende 1 tot 2 dagen na aanbrengen de kalei vochtig te houden door meermaals zachtjes na te nevelen met zuiver water.
De kalei kan ook worden uitgesmeerd in alle richtingen en niet horizontaal. Dit geeft ook wel een mooi effect. Eerder voor tuinmuren dan voor gevels welsiwaar.
Hier zie je dat kalei toch wat vullend kan werken bij voegen. Let wel op: bij het vullen van dieper gelegen voegen kan de kalei wat barstjes vertonen na de eerste laag. Dit wordt in de tweede laag dan wel weg gesmeerd..
Natuurlijk! Aan de kalei kan pigment worden toegevoegd. Tintelijn heeft een kleurenpallet van een 25-tal kleuren*.
Let wel op: er kunnen lichte kleurverschillen optreden naargelang de snelheid van drogen en de vochtigheid van de ondergrond. Dit is typisch voor kalkproducten. Donkere kleuren zijn zeer mooi maar kunnen esthetische problemen geven door het doorschijnen van witte vlekvorming. Dit is te wijten aan zouten of nitraten uit de ondergrond die uitbloeiien. Zet steeds een testvlak van minimum enkel m² om dit in te schatten.
* De kleuren getoond op onze webshop of deze blog zijn louter indicatief. Ze geven geenszins aan hoe de kalei er uit zal zien bij jou op de gevel of muur.
Ook is de kleur op het ene computerscherm juister dan het andere. Voor een beter zicht op hoe het er bij jou zal uitzien, bestel je best onze kaleistalen om uit te testen.
De ideale omstandigheden voor het aanbrengen van kalei is een bewolkte, windstille dag met een temperatuur tussen 10 en 20°C. Niet aanbrengen in volle zon of bij sterke wind en (dreigende) regen. Zorg ook dat er tot 72u na het aanbrengen van de kalei geen hevige regenbui het werk kan doen uitregenen.
Tip: je kan de kaleiborstel in azijn laten weken ’s nachts. zo lost de kalk op en is hij de volgende dag klaar voor gebruik! Wel eens naspoelen met water voor je er terug invliegt.
Als je de werken door Tintelijn wenst te laten uitvoeren, vraag je best een offerte aan via ons contactformulier.
1/ Kalk heeft een grote chemische weerstand en een lagere druksterkte, wat zich vertaalt in minder opgebouwde spanningen en een zekere flexibiliteit en soepelheid in de onderliggende structuur van het gebouw.
2/ Door de damopen structuur is kalkkalei minder gevoelig voor lichte zoutbelastingen in de ondergrond en zorgt ze ook voor een betere vochthuishouding in de muren: het vocht kan uit de muren verdampen en blijft niet zitten achter een waterdichte laag zoals vb cement.
2/ Voor de productie van hydraulische kalk heeft men enkel kalksteen (CaCo3) en water nodig. Portlandcement daarentegen bestaat uit vier hoofdbestanddelen (65% kalk, 20% siliciumoxide, 10% aluminiumoxide en 5% ijzeroxide). Deze gemengde bestanddelen worden gebrand tot men een klinker bekomt. Deze wordt na afkoeling vermalen en gedoseerd met toeslagstoffen zoals hoogovenslak (afvalproduct uit de staalindustrie) en vliegas (restproduct van electrische centrales op steenkool) en fillers (gips en anhydriet om de bindingstijd van de cement te regelen.
Sinds 2014 werken we ook met de Keim Universeel Kalei voor het kaleiën van geschilderde ondergronden. Deze kalei bevat naast kalk een deel cement en een geringe hoeveelheid organische toeslagstoffen en vezels. Deze zorgen ervoor dat je op een geschilderde ondergrond wel aan de slag kan met kalei. Ondanks het aandeel cement en kunststofvezels is deze kalei in grote mate damp-open (dampdiffusieweerstand is 8) en in die mate niet verstorend voor de vochthuishouding en het dampregulerend vermogen van de muren.
Meer info vind je ook in de technische fiche of in de Keim kalei-brochure. (deze twee links zijn pdf downloads)
Een muur die richting het zuiden staat, heeft veel UV stralen en regen (vocht en erosie) te verduren en zal daardoor sneller aan een nieuwe laagje toe zijn dan een muur aan de noordzijde.
Kalei is geen waterdichting van de gevel maar zorgt er wel voor dat het vocht minder snel in de baksteen dringt en ook sneller terug verdwijnt: de capillaire werking van de kalei zal er bijvoorbeeld voor zorgen dat uw muur na regen sneller droog zal komen te staan.
Bij het uitdrogen krijg je wel die specifieke vlekvorming die eigen is aan een kalkkalei. Indien je dit niet wenst, is het beter hem te schilderen met een Keimverf.
Kaleiën of schilderen is zeker vaak een betere optie dan één of andere vorm van hydrofuge waarmee de de gevel (bijna) volledig afsluit.
Eigenlijk moet je met onze kalei steeds werken op een natte (nat gemaakte) ondergrond. Indien deze muur altijd/vaak nat staat door een vochtprobleem, kan dit wel enkele problemen geven op langere tijd.
Enerzijds esthetisch: er kunnen aftekeningen ontstaan, een witte waas die zeer onregelmatige tekeningen maakt op je muur. Dat zijn vaak zouten en nitraten die met het vocht mee naar het oppervlak worden getransporteerd.
Anderzijds ook technisch: samen met het vocht worden soms nitraten of zouten getransporteerd. Deze kunnen hechtingsproblemen geven.
Dit kan gemeten worden met een vochtmeter. Deze is vaak te huur bij je lokaal verhuurbedrijf of schildersgroothandel.
Als er zich aan de oppervlakte van de steen een witte zoutuitslag bevindt, kan je deze ofwel droog wegborstelen ofwel wegwassen met tuinslang en water.
Doe dit grondig zodat er niet te veel restzouten achterblijven: deze kunnen de kalei (of verf) aantasten.
Voor je kaleit zal je de ondergrond wel eens opnieuw moeten nat sproeien, maar dit is dan maar tijdelijk.
Indien er bij een nieuwbouw op voorhand is geweten dat er zal geschilderd of gekaleit worden, kan je de aannemer vragen om schilderstenen te gebruiken.
1/ Indien er vocht in de muur zit, zal dit ook niet kunnen verdampen. De isolatie in de spouw heeft dan meer kans op nat te worden en zo minder te isoleren.
2/ Het aanwezige vocht in de muur zal toch de weg van de minste weerstand zoeken en desnoods de kalei ‘van de muur duwen’ om zo te kunnen verdampen.
Deze moeten wel intact en in goede staat zijn (niet verpoederen ed). Een hechtproef is aangewezen bij twijfel.
De afwerking met kalei zorgt ervoor dat je altijd de stenen nog ziet, zij het genuanceerder en meer vervaagd. De grootte van de steen zal dus nog zichtbaar zijn. Ook het reliëf in mindere mate ook. Dat wordt wel wat weggestoken met de dikte van de kalei. Ze zullen ook minder opvallen omdat het geheel na het kaleiën in één kleur zit.
Een tweede laag kalei is buiten noodzakelijk om een laagdikte te bekomen die resistent is tegen regen, wind en zon.
Voor het aanbrengen van de tweede laag, moet je wel de eerste laag terug goed verzadigen met water. Wel voorzichtig dat je de droge maar nog niet uitgeharde eerste laag niet beschadigd. Vermijd een te sterke waterstraal uit tuinslang of vernevelaar!
Belangrijk is ook de kalei ook traag uithardt. Dus eventueel (zeer zachtjes) nasproeien (eerder vernevelen) met tuinslang of vernevelaar is zeer belangrijk. Zeker in de zomer (zon) en bij sterke wind is dit uitermate belangrijk!!
Deze moeten (in het geval van de Peter Steen kalei) wel zeer goed nat gemaakt worden (echt verzadigd!) alvorens je de kalei erop aanbrengt. Let dus wel op als er een houten vloer ligt. Dek die goed af met een plastiek. Als je dit met de tuinslang doet, zet die dan zeker op de lichtste ‘vernevel’-stand of gebruik een druksproeier.
Het is mogelijk om te kaleiën op snelbouwstenen. De ondergrond steeds moet stofvrij en proper zijn en ontdaan van alle loszittende pleister- of verflagen. Vóór het kaleiën de ondergrond overvloedig verzadigen met water zoals vermeld in onze kaleiblog. En dan kan je aan de slag!
Indien het geen pure kalk crepie betreft, zal je de Keim Universeel kalei moeten gebruiken. De crepie moet wel intact en in goede staat zijn (niet verpoederen ed). Een hechtproef is aangewezen bij twijfel.
Voor het kaleiën van cellenbeton raden we aan de Keim Universeel Kalei te gebruiken en niet de Peter Steen kalei. Deze laatste verliest iets te snel zijn vocht aan de cellenbeton waardoor de kans bestaat dat de kalk verbrandt en de hechting achteraf niet goed is. Sowieso blijft het aangewezen de cellenbeton zéér grondig nat te maken, ook al gebruik je de Keim Universeel kalei.
Voor het kaleiën van beton(platen) raden we aan de Keim Universeel Kalei te gebruiken en niet de Peter Steen kalei. Betonplaten zijn meestal redelijk glad en de Keim Universeel kalei hecht beter dan de Peter Steen kalei op gladde ondergronden.
– Op metaal kan je niet kaleiën: ijzeren steunbalken kan je opnieuw schilderen. Voor buiten werken we met Aquamaryn Toplin Grond en Toplin Aflak. Alle roestvorming moet wel eerst worden weggehaald en voorbehandeld met een roestverf bijvoorbeeld.
Kaleiën in/op oude stallingen of op schuren is meestal geen goed idee. De vele nitraten en sulfaten uit urine (van koeien, varkens, paarden) die in de stenen van de stalling/schuur zitten, zijn problematisch voor een afwerkingslaag: dit kan zich uiten in zoutkristallen die verschijnen aan het oppervlak tot kalei die helemaal loskomt van de ondergrond.
– Je werkt met voorzetwanden (enkel binnen) zoals stijlwanden met gipsplaten of een snelbouwsteen/silicaatsteen/cellenbeton. Deze mogen de bestaande muur niet aanraken. Er mag ook geen mortel (die tijdens het metsen valt tussen de oude muur en nieuwe wand) de twee opbouwen verbinden. Anders blijft er een zouttransport mogelijk. De nieuwe wand moet zeker met een DPC folie geïsoleerd worden van de ondergrond.
– Je probeert de restzouten uit de muur te halen met vb. Keim Salt Sorb en werkt af met zoutsaneringsmortels.
– Je probeert de het zouttransport te stoppen met Biocalce Rinzaffo Hechtpleister als basislaag en Biocalce Zoccolatura Saneerpleister als eindlaag.
Wij hebben al positieve ervaringen gehad met de firma www.noaqua.be. Zij komen vrijblijvend vocht en zouten meten en stellen voor welke oplossingen in jouw geval de beste zijn.
Indien de voegen los zitten of verzanden moeten deze eerst minstens 1,5 à 2 cm diep worden verwijderd (uitslijpen, uitkrabben, uitborstelen,…) en dan zijn er twee opties:
Indien de oude voegen uit kalkmortel bestonden (wat heel waarschijnlijk is), zeker geen cement gebruiken in de voegmortel maar hydraulische kalk.
“Mortels die voor het herstel van metselwerk worden gebruikt moeten wat sterkte en hardheid betreft zoveel mogelijk aansluiten bij de reeds aanwezige materialen. Grote verschillen in sterkte en hardheid kunnen tot schade leiden. Zo kan een harde cementvoeg niet de eventuele vervormingen volgen van de in kalkmortel gemetselde gevel. Ook kunnen scheuren ontstaan door inboetwerk met een te harde cementgebonden mortel. De sterkte en hardheid van de mortel vloeien voort uit de samenstelling, bepalend zijn bijvoorbeeld het type bindmiddel en de verhouding tussen bindmiddel en zand.” Uit een brochure van Cultureel Erfgoed p 6-7
Deze optie is een noodoplossing en raden we enkel aan bij oude tuinmuren of muren waarbij het resultaat niet 100% moet zijn. Maw daar waar de kosten-baten analyse ervoor zorgt dat je geen geld wenst te besteden aan het hervoegen van de muur zelf.
Je maakt dan de kalei een stuk pasteuzer zodat deze met een plakspaan is aan te brengen. Net daarna ga je erover met een blokborstel om de plakspaan accenten weg te werken en het kalei effect (horizontale strepen) aan te brengen.
Best werk je dan met twee personen: één die de kalei aanbrengt met plakspaan en een tweede die na komt met de blokborstel.
Op geglazuurde tegels zal onze kalei niet hechten. Als het een gewone gladde gebakken façadesteen is, moet het wel lukken. Als je er niet zeker van bent wat het juist is, kan je de steen altijd eens nat maken: als het water in de steen trekt is het meestal ok. Als het eerder op de steen blijft staan en er af loopt (zoals het op glas zou doen), zal het niet gaan.
Voor het kaleiën van geschilderde ondergronden, werken we met de Keim Universeel Kalei. Deze kalei bevat naast kalk een deel cement en een geringe hoeveelheid organische toeslagstoffen en vezels. Deze zorgen ervoor dat je op een geschilderde ondergrond wel aan de slag kan met kalei. Ondanks het aandeel cement en kunststofvezels is deze kalei in grote mate damp-open (dampdiffusieweerstand is 8) en in die mate niet verstorend voor de vochthuishouding en het dampregulerend vermogen van de muren.
De bestaande verflagen moeten wel intact en in goede staat zijn (niet verpoederen ed). Een hechtproef is aangewezen bij twijfel.
– Een oude muur heeft vaak geen waterkering (epdm/folie/roofing): mogelijk zijn er daardoor nitraten en sulfaten aanwezig vanuit in de ondergrond.
– Als de andere zijde van de muur niet is onbehandeld kan dit ook voor snellere degradatie van de aangebrachte kaleilaag zorgen.
– Het ontbreken van een deksteen zorgt voor insijpeling van regenwater. Ook dit verkort de levensduur van de kaleilaag. Tevens is er zo sneller groenaanslag op de gekaleide muur.
– Het ontbreken van een druiprand in een eventuele deksteen, geeft vaak lelijke donkere strepen. Ook terug krijg je dan sneller groenaanslag op de gekaleide muur.
Vaak willen klanten wel een mooier uitzicht dan de huidige staat en kunnen ze er mee leven dat er op termijn hier en daar stukken/stukjes zullen lossen.
Een (goedkope) kant en klare oplossing voor zulke muren is er niet en dan is kalei toch nog steeds een goede oplossing.
Per zak kalei gaat er een zakje pigment bij. Afhankelijk van de kleur is dit een zakje van 50-500g. Het pigment meng je in het aanmaakwater. Daarna voeg je er de poederkalei bij en mix je alles tot een homogene kaleipap. Best met een stevige metserskuip en dito mixer.
Sinds begin 2017 bestaat de Peter Steen kalei ook in een witte variant. Deze is een stuk minder beige (dus witter) dan de gewone kalei.
Ook de Keim Universeel kalei is een stuk witter dan de gewone Peter Steen kalei. Evenwel is deze niet zo wit als de Peter Steen witte kalei.
Is dit project al reeds afgelopen? Ben erg benieuwd naar de status want het is een aardig groot project geweest zie ik. Misschien een blog waar ik verder kan lezen? Hoor graag van u. Gr Hendrik
Mag ik een keldermuur kaleien, Ik ben op zoek naar een goede manier om onze keldermuur te behandelen.
dan kan, als de keldermuur waterdicht is. Indien deze constant of vaak nat (of wak) staat, is dit geen goede oplossing.
We hebben in de tuin muurtjes gebouwd met ytong stenen, met de bedoeling ze later te kaleien. Deze vertonen nu barsten. Zal dit weg zijn met het kaleien? Of moeten we deze stenen afhalen en een groot stuk opnieuw beginnen? Of moeten we dit eerst cementeren?
Wel jammer voor die oude hand gebakken baksteentjes zo worden ze niet meer gemaakt dus wees voorzichtig