Wat een aflevering van DWDD over Trump gisteren, hè? Micha Wertheim begrijpt dat niet iedereen de tijd heeft ‘m terug te kijken, dus tikte hij ‘m uit. Matthijs: ‘Maar wij zijn toch de elite?’ Bas: ‘Nee, Matthijs, de elite is altijd iemand anders.’
Matthijs: ‘Welkom bij De Wereld Draait Door, Mijn naam is Matthijs van Nieuwkerk, ik verdien bij de publiek omroep veel meer dan de minister-president. Vandaag gaan we in mijn programma de indruk wekken dat we willen uitzoeken waarom mensen het vertrouwen in de elite kwijt zijn geraakt.Dat doen we omdat Donald Trump president van Amerika geworden is. We gaan de hele uitzending niet praten over racisme, antisemitisme, homofobie en nationalisme. Dat doen we alleen als het over Zwartepiet gaat. We willen onze kijkers niet kwijtraken door het gesprek echt ongemakkelijk te maken.
Daarom hebben we we aan tafel zoveel mensen uitgenodigd dat we zeker weten dat niemand de kans krijgt echt een diepgaande analyse te geven van wat er aan de hand is.
Matthijs: ‘Klopt, maar veel mensen bedankten voor de eer, omdat ze geen vertrouwen hadden in de kwaliteit van dit programma. Waarom zit jij hier dan toch?’
Adriaan: ‘Omdat ik mijn boeken moet verkopen. Hoe vaker je op tv bent, hoe meer boeken je verkoopt. Het is misschien een wat boude stelling, maar ik denk dat als ik niet bekend was van de tv, ik veel minder boeken zou verkopen. Overigens denk ik dat jullie mij hebben uitgenodigd omdat ik het goed doe bij de kijkers. Ik cultiveer het imago van een beetje een gekke elitaire intellectueel. Die ondeugende grapjes maakt. Daardoor krijgt dit programma de uitstraling van diepgang, zonder het risico te lopen kijkers kwijt te raken.’
Matthijs: ‘Oké, voor het geld dus, dan ben ik niet alleen, maar hoe leg je dat als intellectueel aan jezelf uit?’
Adriaan: ‘Ik heb voor deze uitzending op Facebook gekeken en daar zag ik dat er veel ontevreden mensen zijn. Dat kom ik vertellen.’
Matthijs: ‘En wil je ook iets zeggen over de het feit dat steeds meer mensen, zowel links als rechts op het politieke spectrum, door Facebook alleen nog maar meningen tegenkomen die aansluiten op hoe ze er zelf over denken?’
Matthijs: ‘Precies, Adriaan, en daarom hadden we je uitgenodigd. Het laatste wat we hier aan tafel willen is de suggestie wekken dat we zelf onderdeel zijn van het probleem. Bas Heijne, dat brengt me bij jou. Wie geef jij de schuld?’
Bas: ‘Ha Matthijs, ik leg de schuld iedere week bij de Partij van de Arbeid. Omdat die compromissen heeft gesloten.’
Matthijs: ‘Goed punt, Bas. En fijn dat je dat zegt, want dan komen we in ieder geval niet over als een links programma. Hoewel we natuurlijk toch alleen een linkse politicus aan tafel hebben uitgenodigd.’
Matthijs: ‘Oh ja Bas. Wat leuk, kritisch van je. Maar ben je niet bang dat het probleem juist is dat iedereen, links en rechts, meedoet aan het verdachtmaken van politici?’
Bas: ‘Het leuke is ook: dat is de schuld van de politiek partijen. Wat ik mis is leiderschap. De PvdA gaat één keer per jaar met een roos langs de deur en daarna verkwanselen ze al hun beloftes!’
Bas: ‘Goed hè, ik zit ook op Twitter. Maar ’t mooie van die analyse van de PvdA is dat ik mijzelf er ook nog eens mee positioneer als lekker onafhankelijk.’
Matthijs: ‘Naast mij zit vicepremier Lodewijk Asscher. Bas Heijne zegt dat u er een potje van maakt.’
Lodewijk: ‘Dat klopt, Matthijs, en dat zeg ik omdat ik uit onderzoek weet dat ik altijd het boze geluid eerst gelijk moet geven. Daar kan je heel cynisch over doen, maar de wereld is cynisch. Als ik nu boos word, verlies ik stemmen, en dan krijg je hier wat er in Amerika is gebeurd. Misschien is dat wel t probleem van populisme: dat we met elkaar een wereld gemaakt waarin we niet alleen zijn gaan geloven dat er voor alle problemen oplossingen zijn. We denken ook nog dat die oplossingen zich laten verwoorden in twee zinnen.’
Lodewijk: ‘Ja hoor, want we weten uit onderzoek dat als ik “nee” zeg, mensen mij een onsympathiek lul vinden. En voor je het weet kiezen ze dan iemand die zo veel beledigt en schreeuwt en liegt en draait dat het niet meer opvalt. Weten jullie trouwens nog dat Ali B. een keer vergat excellentie te zeggen tegen de minister-president? Daar viel heel Nederland over!’
Lodewijk: ‘Ik wel, het ging er toen over dat democratie alleen werkt als er een zeker respect is voor politici. Niet omdat het goden zijn, maar omdat een samenleving nu eenmaal beter draait als er een duidelijke rolverdeling is.’
Bas: ‘Maar Ali B is een moslim, dus dat is anders. Ik ben trouwens geen racist hoor. Toen het na Charly Hebdo over de islam ging heb ik in mijn column de argumenten van Hans Teeuwen nog expliciet zonder argumenten afgedaan als irrelevant.’
Matthijs: ‘Wow, daar ligt misschien wel een link met Amerikaanse verkiezingen. Maar laten we het gezellig houden en daar niet over verdergaan.’
Bas: ‘Ja, want ik wil de minister ook nog verwijten dat hij een keer een duidelijk standpunt in moet nemen om de gewone man duidelijk te maken dat hij gehoord wordt. Ook als dat geluid bij de elite niet populair is.’
Lodewijk: ‘Dat heb ik gedaan, door te praten over bouwvakkers die moeten concurreren met bouwvakkers uit andere EU-landen. Ik kreeg de hele wereld over mij heen, ik zou een racist zijn.’
Matthijs: ‘Oh, dat zou misschien een goed voorbeeld zijn om te bespreken hoe moeilijk het is voor een politicus om te balanceren tussen populisme en beleid. Maar gelukkig is het tijd voor de column van Nico Dijkshoorn.
Nico, jij bent je carrière toch begonnen bij een weblog dat nu het hardste staat te juichen over de winst van Trump? Een site waar een paar hoogopgeleide atheïsten er geen probleem mee lijken te hebben dat een xenofobe psychopaat nu de nucleaire codes heeft en ook nog samenwerkt met religieuze fundamentalisten die in hun theocratische denken nog het meest lijken op Iraanse geestelijken? Net als Trump lijken jouw oud-collega’s geen belangstelling te hebben voor de opwarming van de aarde. In jouw tijd ontkenden ze dat zelfs nog. Ga je ons dat uitleggen?’
Nico: ‘Ben je gek, Ik probeer die vlek juist uit mijn CV weg te poetsen door hier iedere week ongevaarlijke columns voor te lezen.
Ik verdien niet zo veel als jij, Matthijs, maar reken maar dat dit veel schnabbels oplevert. Om nou weer over Geenstijl te beginnen, dat zou niet helpen om die schnabbels te krijgen. En bovendien, niemand wil ruzie met Geenstijl, dan krijg je allemaal van die boze gasten over je heen.’