Lymfoedeem is een abnormale ophoping van lymfevocht in een lichaamsdeel. Het ontstaat als de lymfevaten niet in staat zijn dit vocht af te voeren door een beschadiging of afwezigheid van lymfevaten, een slechte functie van het lymfsysteem en/of een te grote productie van lymfevocht.
primair lymfoedeem is er een aangeboren afwijking aanwezig in het lymfstelsel. Het kan zich uiten tijdens baby/kinderleeftijd, echter lymfoedeem ontstaat meestal in de leeftijd tussen 15 en 35 jaar. Bij secundair lymfoedeem ontstaat de zwelling nadat er lymfevaten of klieren zijn beschadigd. Denk hierbij aan okselkliertoilet, verwijderen van lymfeklieren uit de buik of lies, het verwijderen van een melanoom, bestraling etc. Daarnaast kan secundair lymfoedeem ook optreden na trombose, infecties (zoals wondroos), een operatie of een ongeval.
Om lymfoedeem te behandelen kan je als oedeemfysiotherapeut gebruik maken van verschillende behandelvormen. Tijdens een behandeling kan er gebruik gemaakt worden van manuele lymfdrainage, oefentherapie, ademhalingsoefeningen en compressietherapie in de vorm van bandageren/zwachtelen. Deze technieken gebruik je in de ontstuwingsfase. De onderhoudsfase zal gestart worden nadat het lymfoedeem ‘stabiel’ is geworden en gaat vaak gepaard met het dragen van een therapeutisch elastische kous. Daarnaast zal tijdens het gehele behandeltraject de patiënt geadviseerd worden m.b.t. huidverzorging en leefregels.