Meerwaarde van technologische hulpmiddelen bij personen met dementie thuis Herman Astrid Soenen Karine. - ppt download
Meerwaarde van technologische hulpmiddelen bij personen met dementie thuis Herman Astrid Soenen Karine.
Presentatie over: "Meerwaarde van technologische hulpmiddelen bij personen met dementie thuis Herman Astrid Soenen Karine."— Transcript van de presentatie:
Solidariteit voor het Gezin (SVHG), Gent Tandem, Expertisecentrum Dementie, Turnhout In-HAM vzw (Innovatiecentrum voor huisvesting met aangepaste middelen), Gits St.- Franciscus – CAZ (Christelijke Alg. Ziekenhuizen) Midden-Limburg Wit-Gele Kruis Oost-Vlaanderen Sophia, Expertisecentrum Dementie, Kortrijk Vzw Thuishulp, Brussel
De behoeften van de mantelzorger ivm thuiszorg Het aanbod op de technologiemarkt Kennis over technologie en behoefte aan technologie Technologie vanuit het perspectief van personen met dementie. Conclusies in de zoektocht naar de meerwaarde van technologie
Taken van de mantelzorgers: Medisch-verpleegkundige taken Ondersteuning ADL Financiële/ juridische aangelegenheden Sociale contacten Emotionele ondersteuning Oppas/ supervisie
Hoe belastend zijn deze taken? “Verhoogd risico op depressie, angsten, werkbelasting, slechte kwaliteit van relatie en minder adequaat copinggedrag in vgl. met mantelzorgers van een niet-dementerend familielid.” (Zorg voor dementerenden in België, Garant, 2006)
Als zwaar belastend wordt ervaren: “Triestige of depressieve stemming van de persoon met dementie, dingen verliezen, verbale agressie, gevaarlijk gedrag of gedrag dat de mantelzorger in verlegenheid brengt (het zogenaamde probleemgedrag).” (Onderzoek naar de noden en behoeften van persoon met dementie, mantelzorgers en georganiseerde thuiszorg, Van Oost, Depoorter, 2002)
Als helpend wordt ervaren: Een goede kwaliteit van de relatie tussen mantelzorger en patiënt Ondersteuning bij het omgaan met probleemgedrag Hulp bij oppas Emotionele steun Informatie over de ziekte, hulpmogelijkheden, tegemoetkomingen, diagnose.. Regelmatig gesprek met een zorgcoördinator
En de technologie? Noodzaak van een grote variëteit in het technologisch aanbod Mantelzorg / omgeving Persoon met dementie Probleemoplossend Belevingsgericht psycho-educatie Probleemoplossend Belevingsgericht psycho-educatie
Themabijeenkomsten Cursus die handvatten aanreikt waardoor de zorg langer vol te houden is Cursus waarbij men leert om te gaan met de zware taak en het leren de eigen grenzen herkennen Informatie over het ziektebeeld dementie en omgangstips Meer professionele hulp: oppas, dag-of nachtopvang Vaker rust en ontspanning voor zichzelf Luisterend oor
Conclusies: Opvallend is de vraag naar ondersteuning van beleving van de zorg en de vraag naar psycho-educatie. Beperkte vraag naar probleemoplossing Geen spontane verwijzing naar technologie
“In hoeverre kunnen technologische hulpmiddelen bijdragen tot het uitstellen of zelfs vermijden van een residentiële opname van personen met dementie in een thuissituatie?”
Samenhang tussen: Stressoren: cliëntkenmerken, aard van de zorgsituatie Tussenliggende factoren: kenmerken van de mantelzorger, steun bij de zorg, kwaliteit van de relatie Stresseffecten: belasting, tevredenheid als gevolg van het zorg verlenen, welbevinden, … (Spruytte)
Bevraging bij rvt’s en geriatrische afdelingen van ziekenhuizen: Noodzaak van permanent toezicht Veiligheidsproblemen Nachtelijke onrust Incontinentie
Bevraging: 33 mantelzorgers, 10 verpleegkundigen en 9 huisartsen Noodzaak van constante hulp of controle Te weinig persoonlijk contact met de persoon met dementie mogelijk
Conclusies eigen onderzoek: verschillende doelgroepen Verschillende methodieken  Vergelijking moeilijk, doch verleidelijk
Bediening: op afstand bedienen van functies Aandachtszorg: spreek-luisterverbinding met mantelzorger
22 Bedmat De bedmat detecteert de persoon met dementie als die uit bed stapt, en kan een geluidsignaal naar mantelzorger afgeven
28 Ziekenhuis Huisarts Familie Centrale Beveiliging Veiligheid Zorg aan huis Zorg Comfort ICT / Techniek
Zonder zorgcentrale Ook de kleine zaken…. Telefoon met fotootjes bij voorkeurtoetsen Klok met dag-aanduiding Locator…
Knelpunten: Onwetendheid: de voorstelling reikt niet verder dan het vertrouwde, informatie is onvoldoende gecentraliseerd Vooroordelen: zeer duur, kan menselijke ondersteuning niet vervangen, te ingewikkeld en onbetrouwbaar…
32 Knelpunten Gebrek aan kennis vertroebelt de behoefte aan technologie (onbekend is onbemind) Aanbod op de markt is onvoldoende gecentraliseerd (door het bos de bomen niet meer zien) Huidige generatie is niet vertrouwd met technologie, met als gevolg angst en weerstand…
Acceptatie van een nieuw zorgconcept wordt beïnvloed door angst en de houding die men heeft ten opzichte van techniek in de zorg Angst heeft een sterke negatieve invloed op acceptatie Houding heeft een significant positieve invloed op acceptatie
Conclusie Hoe meer angst, hoe minder het concept van techniek in de zorg zal geaccepteerd worden Hoe positiever de houding ten opzichte van het zorgconcept, hoe meer acceptatie er zal zijn om deze ook te willen gebruiken
Er is dus nood aan strategieën die: Een positieve houding tav technologie helpen ontwikkelen De angst voor technologie helpen verminderen
Top 8 (E-tandem) Brandalarmering Informatiesessies Inbraakalarmering Passieve personenalarmering Dwaaldetectie buiten Actieve personenalarmering Camerabewaking/valdetectie Valdetectie
39 Conclusies De technologie dient geplaatst te worden in het ruimer kader van de nood aan: 1. ondersteuning bij de beleving van de zorg 2. psycho-educatie De mantelzorger wenst van technologie in eerste instantie een verhoging van veiligheid en beveiliging
41 Inhoud Kenmerken populatie Technologie en het perspectief van de persoon met dementie Knelpunten → introduceren technologie Hoe ideaal in de praktijk?
Progressieve aspect 3 fasen naar score MMSE: licht - matig - ernstig De 4 “ik-fasen”: Bedreigde - ik Verdwaalde - ik Verborgen - ik Verzonken - ik
Oriëntatie: tijd en ruimte ↓ Aandachtscapaciteiten: gerichte en volgehouden aandacht ↓ Geheugen: retrival problemen, episodisch geheugen ↓ Praxis: intact Fasie: woordvindingsmoeilijkheden Gnosie: voldoende Executief functioneren: plannen en organiseren = moeizaam, probleemoplossend denken = deficiënt, mentale flexibiliteit = verminderd, ziekte-inzicht = aanwezig
Handgreep bevindingen: Slaat maaltijden over Drinkt te weinig Eten bakt af en toe aan Staat ‘s nachts op om deuren te controleren Sluit deur en laat sleutel in het slot zitten …
Voorbeelden van alternatieven: Een kookduur-begrenzer (al dan niet automatisch of manueel) Het genereren van een signaal/alarm via wekker of gsm of rechtstreeks telefonisch contact om te melden dat het etenstijd is (al dan niet incl. camera, ter controle ,zodat de gevraagde actie wel degelijk wordt uitgevoerd) Een bed-alarm valpreventiesysteem waarbij via een sensor een signaal wordt doorgegeven naar een spreek-luistercontactsysteem.
Voorwaarden: Een gevoel van onafhankelijkheid Ondersteunen in maken van keuzen een positieve invloed op zijn leven Ondersteunen van de nog aanwezige vaardigheden Ondersteunen het zelfbeeld, als zijnde iemand met mogelijkheden Herinneren aan vertrouwde oplossingen Informatie is ten allen tijde beschikbaar
Verminderde cognitieve vaardigheden: …, leervermogen, … Gebrek aan ziekte-inzicht → vanuit emotionele beleving → vanuit cognitieve beperking Gedragsmoeilijkheden Verlies van tijdsbesef/ oriëntatie
Perspectieven: gezichtspunten van ALLE betrokken Principes: respect voor autonomie Paradigma: toetsing aan ander scenario
Wat zijn de leefomstandigheden Analyseer de behoeften/mogelijkheden van de pmd Wat is het probleem dat opgelost moet worden Identificeer mogelijke technologie en alternatieven Bekijk ethische aspecten Bevraag en adviseer Kies en beslis Implementeren Bevraag resultaten Follow-up
Nood aan technologie op maat Gepersonaliseerde technologie Evoluerend met de noden Kwaliteit van het leven verhogen Zo weinig mogelijk activiteit van de pmd Snelle afhandeling & grote flexibiliteit Psycho-educatie en begeleiding
De behoeften van de mantelzorger en de persoon met dementie ivm thuiszorg Het aanbod op de technologiemarkt Kennis over technologie en behoefte aan technologie Technologie vanuit het perspectief van personen met dementie.
Eindconclusies Noden staan centraal Persoon met dementie Mantelzorg / naaste omgeving Nood aan optimaal werkende technologie Respect voor vraagbehoefte en ethiek Voldoende ondersteuning Verwachtingen technologie = realistisch! Nood aan uitgebreid kritisch onderzoek
Eindconclusies (2) Technologie complementair aan menselijke assistentie Antwoord op onderzoeksvraag overheid: …Technologie zou een meerwaarde kunnen betekenen in het uitstellen van een opname…
Download ppt "Meerwaarde van technologische hulpmiddelen bij personen met dementie thuis Herman Astrid Soenen Karine."
1 Conferentie ‘Van pakketmaatregel naar pakketidee’ Bestuurlijke conferentie ‘van pakketmaatregel naar pakketidee’ Henk Castelijns, manager MEE ZOB Brabant.
Is de thuiszorg onderontwikkeld in Vlaanderen en België? Studienamiddag VFDT en HIVA – 31 oktober 2008 De uitbouw van een dynamisch woonzorgbeleid in Vlaanderen.