Ze pleegde overspel. Daarom kreeg deze vrouw, bedekt onder een bloemetjesboerka, maandag honderd zweepslagen van een Afghaanse rechter. Volgens de rechter was de daad in strijd met de grondwet en moet de straf als een waarschuwing voor anderen worden gezien. Op videobeelden, te zien op de website van de Britse krant The Daily Mail, is de publieke voltrekking van het vonnis te zien, en te horen. De vrouw lijkt na elke zweepslag nauwelijks een krimp te geven. Volgens de krant kreeg de overspelige man dezelfde straf, maar daar zijn geen bewegende beelden van. De woordvoerder van de vrouwelijke gouverneur van Ghor zei dat het stel lang geleden een relatie had, maar pas deze maand werd gearresteerd.
Publieke lijfstraffen als deze waren gebruikelijk tussen 1996 en 2001, toen de Talibaan aan de macht waren, maar tegenwoordig veroordeelt het Afghaanse regime ze scherp. Toch zijn ze niet in de ban gedaan. In mei werd een 27-jarige vrouw op straat doodgeslagen in de hoofdstad Kabul omdat ze de Koran zou hebben verbrand. Dat bleek achteraf onterecht, waarop rellen uitbraken.
Afgelopen maandag verscheen de eerste aflevering van een nieuw Nederlands modemagazine: Mirror Mirror.
De toverspreuk van de boze moeder van Sneeuwwitje, „Spiegeltje, spiegeltje aan de wand, wie is de schoonste in het land?”, is de inspiratie voor een nieuw Nederlands glimblad over schoonheid of beauty — want het blad is Engelstalig. Mirror Mirror werd maandag gepresenteerd in het Tassenmuseum Hendrikje in Amsterdam.
De directeur van het museum, Sigrid Ivo, hield een make-uptasje gemaakt van stukjes spiegel omhoog bij de presentatie. „Dit is een tasje uit onze collectie, ontworpen door Georgette Koning, die ik 20 jaar geleden al leerde kennen als tassenontwerpster van de Rietveld Academie. Vandaag presenteert ze hier haar blad Mirror Mirror. Je kunt dus zeggen dat ze van ‘spiegeltje, spiegeltje in aan de hand’ naar ‘spiegeltje, spiegeltje aan de wand’ is gegaan”, zei Ivo.
Eigenzinnig, zo noemde ze Koning, die in dit digitale tijdperk waarin het papieren tijdschrift als achterhaald beschouwd wordt, een blad begint. Zijn er al niet genoeg glimmende bladen over mode? „Mirror Mirror is geen blad over mode”, vertelt Koning. „Het is een blad over beauty. Dat is veel meer dan mode.” Modebladen zijn volgens haar „helemaal verpest” door de commercie: de mode-industrie bepaalt met advertenties en eisen wat er in komt. „Alle creativiteit is er uit verdwenen.”
Koning: „Ik wil achtergronden over schoonheid laten zien die ik mooi en interessant vind – los van het feit of de industrie dat wil. En ik kies voor mooi glimmend papier waarop je foto’s goed kan laten zien – ook al is dat niet hip.”
De nieuwste jurken staan dan ook niet in Mirror Mirror, dat een eerste oplage van 7.500 heeft. Wel achtergrondstukken over iconen uit de beauty-industrie zoals Helena Rubinstein, kunst en make-up en een interview met een vrouw die voor Cartier de wereld afreist om juwelen te zoeken voor nieuwe sieraden. Columniste Sandra Heerma van Voss buigt zich over het Hollywood-schoonheidsideaal, waarbij alle vrouwelijke sterren zich cosmetisch jong houden. Alle sterren? Nee, Helen Mirren (69) doet dat niet, en is tot vreugde van Heerma van Voss tot ‘gezicht van l’Oréal’ gekozen. Voorlopig verschijnt het blad, van 128 pagina’s, twee keer per jaar. Als de magie van de papieren spiegel werkt, wordt het vier keer.
Tom Polnaija was een van de mannen die in 1977 een school in Bovensmilde binnenstormde en daar leerlingen en leerkrachten gijzelde. In De verandering vertelt hij wat er met zijn leven is gebeurd. Ook slachtoffers komen aan het woord. Een van hen overweegt een ontmoeting.
De meeste asielzoekers zijn juist op de vlucht voor jihadisten. En nog zes eenvoudige weetjes van Leo Lucassen die de premier kan uitdragen om angst weg te nemen bij burgers die zich laten ophitsen door populistische stemmingmakers.
Nederland ontvangt dit jaar waarschijnlijk zo’n 60.000 asielzoekers, waarmee het record uit 1994 (52.575) is gebroken. Althans als we de een miljoen Belgen uit 1914 niet meetellen. Die verdubbeling van de aantallen in 2015 heeft tot een bijzonder gepolariseerd debat in de politiek en samenleving geleid.
Niet alleen de oproep tot ‘verzet’ door PVV-leider Geert Wilders, maar ook allerlei apocalyptische uitspraken door andere politici, zoals VVD-fractievoorzitter Halbe Zijlstra die meent dat vluchtelingen onze welvaart bedreigen, gooiden olie op het vuur.
Aan de andere kant van het politieke spectrum verklaarde Jan Marijnissen op 21 november in deze krant dat Syriërs helemaal geen vluchtelingen zijn, maar geprivilegieerde gelukszoekers. Hoe het nu werkelijk zit, daar moeten bezorgde burgers maar naar raden.
Met name onze minister-president schitterde dit jaar door afwezigheid en liet zijn staatssecretaris Klaas Dijkhoff de kastanjes uit het vuur halen. Door de oorverdovende stilte in het torentje konden allerlei spookbeelden en indianenverhalen over asielzoekers zich als een veenbrand verspreiden. Maar het is nog niet te laat. Bij deze bied ik Mark Rutte een nuchtere en op feiten gebaseerde regeringsverklaring op een presenteerblaadje aan.
Onwaar. In de jaren negentig kwamen er jaarlijks gemiddeld 35.000, tegen 27.000 gemiddeld in de afgelopen vijf jaar. Willen we het laatste decennium van de twintigste eeuw evenaren, dan zouden er de komende vijf jaar gemiddeld 43.000 asielzoekers de Nederlandse grens moeten overschrijden. Bovendien is het goed vast te stellen dat de 2,7 miljoen asielzoekers die de afgelopen vijf jaar de grenzen van de EU-28 overschreden slechts een half procent van de Europese bevolking uitmaken.
Met de gruwelen uit het voormalig Joegoslavië en Srebrenica nog op het netvlies, is dat een begrijpelijk beeld. Maar als je de CBS-cijfers erbij pakt, dan blijkt in de jaren negentig slechts één op de vier asielzoekers uit de Balkan te komen. Ook toen al waren het Midden-Oosten (Iran, Irak en Afghanistan) en de Hoorn van Afrika (Somalië) de belangrijkste ‘leveranciers’. Bovendien vormen voor de EU als geheel vluchtelingen uit Europa zelf (met name uit de Balkan) nog steeds een kwart van het totaal.
Met de beelden van IS en Boko Haram op het netvlies is dit een voorstelbare gedachte. De meeste asielzoekers uit het Midden-Oosten en Afrika ontvluchtten juist het gewelddadige islamisme. En uit onderzoek uit 2011 van het Sociaal en Cultureel Planbureau (SCP) naar de integratie van Iraniërs, Irakezen, Afghanen en Somaliërs uit de jaren negentig, blijkt dat deze zich in hoge mate met Nederland identificeren en juist erg te spreken zijn over onze democratie en ons rechtstelsel. Ook hebben de eerste drie groepen relatief veel autochtone vrienden en kennissen en speelt godsdienst geen dominante rol in hun leven. En de huidige vluchtelingen uit Syrië lijken in veel opzichten sterk op hun voorgangers van twintig jaar geleden.
Regelmatig waarschuwen journalisten en opiniemakers, en ook sommige wetenschappers (zoals de Engelse ontwikkelingseconoom Paul Collier in zijn recente boek Exodus) voor een enorme migratie uit het Midden-Oosten en Afrika naar de vleespotten van Europa. Zij wijzen dan op de bevolkingsexplosie die in die delen van de wereld gaande is, met als gevolg een zeer jonge bevolking met nauwelijks toekomstperspectief.
Op zichzelf een voorstelbare vrees, maar alleen wordt die niet gestaafd door de feiten. De bulk van de asielzoekers komt namelijk uit evidente conflicthaarden, zoals Syrië, Afghanistan en Eritrea, en niet uit Egypte, Libië of Sub-Sahara Afrika. Dat is ook niet zo vreemd wanneer we bedenken dat met name arbeidsmigranten rationele afwegingen maken en afhankelijk zijn van geld en netwerken. Migranten zijn mensen en geen lemmingen. Voor zover mensen primair komen om geld te verdienen, doen ze dat omdat er in bepaalde sectoren vraag is naar arbeid en die informatie zijn weg naar andere delen van de wereld vindt.
Dit is een veelgehoorde angst, die ook in de jaren zeventig (Surinamers) en negentig bestond. In de praktijk blijkt telkens, ook nu weer, dat mensen veel minder overlast ervaren dan ze vreesden. Om nog maar te zwijgen over de met name door de PVV voorspelde verkrachtingen.
Zeker sinds de gruwelijke aanslagen in Parijs is de verleiding groot om vluchtelingen uit het Midden-Oosten met terrorisme te verbinden. Hoewel die zich uiteraard gemakkelijk schuil kunnen houden onder de honderdduizenden asielzoekers, moeten we vooralsnog constateren dat de terroristen ‘home grown’ zijn en dat er nauwelijks aanwijzingen zijn dat IS de vluchtelingenstroom gebruikt om hier aanslagen te plegen. Het verbinden van asielzoekers met terrorisme is met name in het belang van terreurorganisaties zoals IS, die er alles aan gelegen is om hun strijd als een ‘clash of civilizations’ voor te stellen. Een wereldbeeld dat opvallend genoeg nauwelijks afwijkt van dat van islamofobische populistische partijen, zoals de PVV en het Front National. Verreweg de meeste asielzoekers zijn intussen juist op de vlucht voor extremistisch jihadistisch geweld.
Op de korte termijn klopt dat. Door het beleid om het aantal sociale huurwoningen in te krimpen kampt het Centraal Orgaan Opvang Asielzoekers (COA) met grote tekorten. De oplossing, ook voor autochtone Nederlanders, is eenvoudig: bouw meer sociale huurwoningen. Wat de arbeidsmarkt betreft, ligt het probleem ingewikkelder. Asielzoekers moeten eerst de taal leren, vaak bijgeschoold worden en ontberen vaak netwerken om aan een baan te komen. Bovendien steekt Nederland ongunstig af bij de buurlanden door nodeloos ingewikkelde bureaucratische regels, bijvoorbeeld om werk en een uitkering te combineren. Ook is de krapte op de Nederlandse arbeidsmarkt (130.000 vacatures) minder groot dan bijvoorbeeld in Duitsland. Vluchtelingen zijn echter geen ‘business model’ en komen niet altijd op een economisch gunstig moment. Het is dus de kunst hen zo snel mogelijk te integreren, met name op de arbeidsmarkt. En dus niet de fouten uit de jaren negentig te herhalen toen deze integratie veel te lang op zich liet wachten.
Dit zijn de zeven eenvoudige boodschappen die Mark Rutte namens de regering zou moeten uitdragen. Het zal de verstokte tegenstanders niet overtuigen, maar wel veel angst en onzekerheid wegnemen bij een grote groep Nederlanders die voor hun informatie grotendeels afhankelijk zijn van eenzijdige, of ronduit onjuiste berichtgeving en populistische stemmingmakerij.
Leo Lucassen is directeur onderzoek van het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis en hoogleraar aan de Universiteit Leiden.
Een potje kaarten, bingo spelen, een balletje van twee meter afstand in een prullenbak mikken, of een blokkentoren bouwen met het spelletje Jenga. Dat helpt beroertepatiënten met een deels verlamde arm net zo goed als oefenen met een Wii-Nintendo spelcomputer. Na 10 uur oefenen gedurende 14 dagen waren hun arm- en handbewegingen met gemiddeld 30 tot 40 procent verbeterd. De trainingsmethode deed er niet toe.
Die onverwachte uitkomst publiceerden Canadese onderzoekersmaandag in The Lancet Neurology. Onverwacht, want eerder onderzoek had juist laten zien dat patiënten flink verbeteren als ze virtual-reality-oefeningen doen. Een Wii-apparaat registreert de bewegingen van de speler. Zo kan een patiënt tennissen tegen een tegenstander op het beeldscherm.
Probleem met die onderzoeken was dat die Wii-spellen in extra tijd werden gespeeld, als aanvulling op fysiotherapie. De Wii-patiënten oefenden dus langer.
De Canadezen onderzochten 140 patiënten die allemaal gewone revalidatie deden. De helft speelde daarnaast op de Wii. De andere helft deed met evenveel succes even lang andere motoriekspelletjes. Goed nieuws, vinden de onderzoekers, want verreweg de meeste beroertepatiënten leven in arme landen.
Straffen werkt niet om spijbelen tegen te gaan, zeggen leerplichtambtenaren. Daarom wordt minder naar de rechter gestapt.
Het aantal leerplichtzaken tegen spijbelende scholieren en hun ouders daalt. Dat blijkt uit cijfers van de Raad voor de Rechtspraak die het AD opvroeg. Vorig jaar kwamen nog ruim 3.200 leerplichtzaken voor het gerecht. Dit jaar zijn dat, tot en met september, 1.930.
Als de trend zich blijft ontwikkelen, dan zullen er dit jaar zo’n 20 procent minder leerplichtzaken behandeld worden. Carry Roozemond, voorzitter van de branchevereniging voor leerplichtambtenaren Ingrado, twijfelt geen moment aan de dalende trend. Volgens haar ligt het piekmoment voor dergelijke stafzaken tussen februari en mei.
De daling van het aantal zaken wordt veroorzaakt door nieuwe afspraken tussen de partijen die betrokken zijn bij schoolverzuim, zoals justitie, bureau Halt, de Raad voor de Kinderbescherming en leerplichtambtenaren, zegt Roozemond.
Jarenlang werd gedacht dat straffen de oplossing was om spijbelen tegen te gaan, vertelt Roozemond. “Maar het resultaat van die strafzaken was niet wat je wilde. Het spijbelen daalde niet.” Spijbelen is vaak een symptoom van andere problemen bij scholieren, zegt Roozemond. Een straf, van boetes (tot 3.700 euro) of een taakstraf voor de scholier tot een gevangenisstraf voor de ouders, werkt minder goed dan deze problemen oplossen.
Eén op de tien puberjongens is verslaafd aan gamen. Hoe weet je dat, als ouder? “Als wij een dag weg waren, at hij niet.”
Onder de nieuwe afspraken wordt alleen nog naar de rechter gestapt wanneer de leerling op geen enkele andere manier meer naar school te krijgen is. Het gaat volgens Roozemond dan onder anderen om kinderen die verslaafd zijn aan bijvoorbeeld gamen of drugs. De rechter straft in 69 procent van de leerplichtzaken met een taak-, werk- of leerstraf, blijkt uit de cijfers van de Raad voor de Rechtspraak. 30 procent krijgt een geldboete. Slechts in één op de honderd gevallen wordt een celstraf opgelegd.
Het spijbelen in Nederland daalt al een aantal jaar, schreef minister Arie Slob (Basis- en Voortgezet Onderwijs, CU) dit voorjaar in een brief aan de Tweede Kamer. In het schooljaar 2016-2017 werden 66.000 meldingen gedaan.
Slob kondigde meerdere initiatieven aan om spijbelen en thuiszitters aan te pakken. Onder anderen voormalig Kinderombudsman Marc Dullaert had volgens de minister aangedrongen op het oplossen van problemen bij scholieren en het voorkomen van verzuim.
Scholieren in Nederland hebben tussen hun vijfde en zestiende levensjaar een volledige leerplicht. Daarna geldt een kwalificatieplicht: leerlingen moeten onderwijs volgen totdat ze een middelbare schooldiploma op zak hebben of totdat ze achttien jaar oud zijn.