Op 31 oktober 2008 presenteerde de nog altijd anonieme ontwikkelaar Satoshi Nakamoto zijn bitcoin. Het was een dikke maand na de val van Lehman Brother’s, de timing kon niet beter. De banken hadden er een potje van gemaakt. Bitcoin moest het betrouwbare alternatief worden. Wat is daar tien jaar later van terecht gekomen?
Het grote probleem van conventionele valuta is het vertrouwen dat nodig is in een centrale instantie. Bitcoin bestaat uit een gedecentraliseerd netwerk waarbij niemand of iedereen de macht heeft. Precies waar behoefte aan was na de crisis. Nog een voordeel: waar banken geld bijdrukken en zo zorgen voor inflatie is bitcoin gelimiteerd. Er worden er maximaal 21 miljoen gemaakt.
Maar nu we de gevolgen van de crisis weer een beetje zijn vergeten, is ook de urgentie van bitcoin naar de achtergrond verdreven. Toch is het nog geen jaar geleden dat de cryptomunt een spectaculaire groei doormaakte. Niet alleen je nerdy neefje stapte in, zelfs je conservatieve oom waagde een gokje. Tot de munt op het hoogtepunt 20.000 dollar waard was en velen geloofden dat bitcoin weleens door zou kunnen groeien naar 50.000 dollar of meer.
Het tegendeel gebeurde. De koers zakte in. Langzaam liep de bubbel leeg. Maar niet zo erg als critici voorspelden. Bitcoin is niet naar nul gezakt. Hij staat al maanden stabiel rond de 6.500 dollar wat nog altijd de helft hoger is dan ruim een jaar geleden. Het is ongeveer de kritische waarde waarop miners, die bitcoins ‘delven’ nog net winst maken. De energie die het kost om bitcoin te minen weegt op tegen de vergoeding die het oplevert. De cryptomarkt is in totaal nog zeker 200 miljard dollar waard en daarmee springlevend.
Daarmee blijft ook het debat gaande tussen de met name oudere economen die niet geloven dat bitcoin blijft bestaan en de jonge tech-lui die nog steeds denken dat cryptomunten en dan met name de onderliggende blockchaintechnologie een nieuwe digitale revolutie zullen ontketenen. Dat bitcoin zelf niet het nieuwe betaalmiddel zal worden daar zijn de meesten het overigens wel over eens. Deskundigen zien het dan ook meer als het digitale goud. Mochten er weer banken omvallen, overheden te veel geld bijdrukken of de beurs inzakken dan kun je je geld altijd nog stallen in bitcoin, is de gedachte.
Andere cryptovaluta zoals ethereum of ripple, de nummers twee en drie op de lijst van cryptovaluta, zouden in de toekomst voor praktische blockchaintoepassingen moeten gaan zorgen. Ook wordt er veel verwacht van het lightning network, een technische oplossing waardoor bitcoin wél als betaalmiddel gebruikt kan worden. Maar zover is het nog lang niet. Er staan wetten in de weg en cryptomunten hebben net als gewone valuta vertrouwen nodig. Maar vooral op technologisch vlak moeten er nog heel veel beloftes worden ingelost.