Ik meen dat als de klankverschuiving foneemverandering ten gevolge heeft, men in de kern doorgaans minder uitzonderingen heeft dan aan de periferie. Men denke aan de overgang van ft > xt, die de uitzonderingen in Holland en de Meierij vertoont (cfr. par. 79). Bovendien geloof ik dat hoe verder de klankverschuiving in het verleden terugligt, hoe minder talrijk de uitzonderingen zijn (overgang van oerg. z > r).
En als we dan afzien van ontleningen (liften), analogieën (helft) en voorbeelden die tot een chronologisch andere laag behoren (hoofd), kan men het zo zeggen dat de klankveranderingen zelf tengevolge van hun mechanisme de volstrekte neiging hebben om algemeen, d.w.z. klank-wettig te verlopen, doch dat naast de reeds genoemde kategorieën van schijnbare uitzonderingen die klankwettigheid ook gefrustreerd kan worden om klankschilderende redenen (pîpen wordt niet pijpen maar men vindt piepen) of om structurele of duidelijkheidsredenen (schoer ‘bui’ verandert in N.-Holland niet in schuur maar blijft schoer om samenval met een ander schuur te voorkomen).
Dat de klankveranderingen de volstrekte neiging hebben om algemeen, d.w.z. klankwettig, te verlopen, wordt door H. Paul, Prinzipien der Sprachgeschichte5 III Kapittel, Der Lautwandel duidelijk gemaakt. Hij verklaart de klankverandering als het eindresultaat van vele onbewuste kleine veranderingen. Bohnenberger vond dan ook in de dialecten allerlei tussentrappen, met name tussen geaspireerde k en χ.