Meer dan de helft van de wereldbevolking en meer dan 70 % van de Europese bevolking woont in steden. Het is daarom niet verrassend dat steden sterk bijdragen aan onduurzaamheid – maar wij zien de stad ook als broedplaats voor innovatie, actie en mogelijkheden voor fundamentele verandering.
Bij DRIFT beschouwen we steden als context voor co-creatie en transformatieve actie; als vruchtbare bodem voor transitie. Steden zijn knooppunten waar verscheidende transities landen en samenkomen en voorwaarden en mogelijkheden voor fundamentele verandering richting duurzaamheid zich concentreren. Omdat uitdagingen en oplossingen minder abstract en tastbaarder zijn op dit schaalniveau, bieden steden een veelbelovende interventieschaal voor doorslaggevende lokale actie – zowel beleidsmatig als maatschappelijk.
De stad is de context waar mensen zich tot elkaar, de gemeenschap, plekken en de omgeving verhouden en zo samen stedelijke realiteiten creëren. In de zoektocht naar duurzame oplossingen voor lokale problemen en behoeften, ontwikkelen en experimenteren burgers, bedrijven en beleidsmakers met alternatieven door nieuwe manieren van doen, denken en organiseren in de praktijk te testen. Deze alternatieven vormen een inspiratiebron in andere geografische contexten of kunnen vertaald worden naar meer systematische oplossingen op een hoger bestuurs- of beleidsniveau.
Vanuit transitieperspectief kunnen we steden begrijpen als complexe systemen in transitie of juist als de context waar verschillende transities landen en samenkomen. Een stad is gerelateerd aan andere steden, de directe omgeving, rurale gebieden en natuurgebieden. Steden zijn economisch, politiek, ecologisch en sociaal-cultureel verbonden en ingebed. Dit inzicht is noodzakelijk voor het analyseren van duurzaamheidsvraagstukken in een stad, maar ook voor het verwezenlijken van mogelijkheden in het ontwikkelen en ondersteunen van lokale initiatieven. Wij zijn in het bijzonder geïnteresseerd in de actoren en acties die de grenzen van ruimte, domeinen en systemen overstijgen, synergie bewerkstelligen en impact genereren.
Ons doel is grip te krijgen op de systemische wortels van onduurzaamheid – of we nu werken aan een strategie voor veerkracht, een beleidsinterventie of aan stedelijk transitiemanagement-proces. Zo kunnen we de veranderdynamiek te kunnen mobiliseren, sturen en versterken en de transformatieve capaciteit van lokale actoren aanboren.
Met ons onderzoek, advies en onderwijs over stedelijke transities streven wij naar het mobiliseren, richting geven en ondersteunen van transformatieve actoren en acties die op het lokale niveau werken aan mondiale impact. Hierdoor ontketenen we het potentieel van de stad als een katalysator en broedplaats voor mondiale transities. Deze ambitie delen wij met lokale overheden die dit potentieel van de stad erkennen en ambitieuze duurzaamheidsdoelen en agenda’s opstellen, en met burgers, bedrijven en ngo’s die initiatieven opzetten die bijdragen aan een duurzame toekomst. Energie-producerende woningen, deelfietsen, gemeenschapstuinen en andere ideeën die ooit marginaal leken, ontwikkelen zich tot wijdverspreide praktijken.
Steden zijn een veelbelovende context om te experimenteren met nieuwe vormen van governance en interventies om stedelijke duurzaamheidstransities te versnellen. Het is van belang dat stedelijke governance het leren aanwakkert van en over transitieperspectieven en radicale innovaties die hieruit voortkomen. Om dit potentieel te ontwikkelen, ondersteunen en verduurzamen staat Transitie Management centraal binnen onze transdisciplinaire benadering van actieonderzoek. Daarnaast verkennen we alternatieve governance benaderingen voor het faciliteren van experimenteren en leren (zoals urban living labs) en om innovaties op te schalen en in te bedden (zoals een polycentrische governance benadering voor het versnellen van transities).
Onze expertise in stedelijke transities wordt continu gevormd en gevoed door ervaringen met cases en kennis uit onderzoeksprojecten. Voorbeelden zijn de Europese onderzoeksprojecten ARTS (Accelerating and Rescaling Transities to Sustainability) en GUST (Governance of Urban Sustainability Transitions).
In onze cursussen over stedelijke transities maken studenten kennis met het transitieperspectief voor het beschrijven en begrijpen van duurzaamheidsuitdagingen in steden, krijgen ze al doende ervaring met de Transitie Management-benadering en -methodiek, leren ze van andere steden, wisselen ze ervaring uit met collega’s en reflecteren ze op persoonlijke en organisatorische rollen binnen transities.
Het ARTS project onderzoekt welke voorwaarden duurzaamheidstransities katalyseren en bestudeert hoe transitie-initiatieven deze transities versnellen.
Het GUST handboek verkent de kenmerken en praktijk van urban living labs: een voedingsbodem voor innovatie en co-creatie voor beleidsmakers en veranderaars.