Eén bord, honderd velden, twintig witte damschijven en twintig zwarte damschijven. Dat zijn de ingrediënten van het dammen, een denksport waarbij het aankomt op tactiek en strategie.
Volgens de overlevering bedacht een Pool uit Parijs in 1723 het dammen op een bord van honderd velden. Dit spel wordt het Pools dammen genoemd en is de variant die wij in Nederland ook spelen, meestal internationaal dammen genoemd. Historisch is er nog wel wat af te dingen op dit verhaal. Het Westfries Museum in Hoorn heeft namelijk een dambord met honderd velden dat dateert uit 1696.
Wit begint, aanraken betekent zetten en slaan is verplicht. Het zijn een paar oeroude basisregels van het dammen. Je mag jouw schijven alleen schuin naar voren schuiven. Als je een damschijf aanraakt, moet je ‘m ook verplicht zetten. Ligt jouw schijf schuin voor een schijf van de andere kleur en is het veld daarachter leeg, dan sla je die door er met jouw schijf overheen te springen. De schijf van je tegenstander gaat van het bord. Slaan mag ook achterwaarts. Je kunt ook meerdere schijven slaan in één beurt en je mag daarbij ook afwisselen tussen achteruit en vooruit slaan.
Komt één van jouw schijven op de laatste lijn van je tegenstander, dan verdien je een dam: een extra schijf bovenop je schijf. Een dam mag vooruit en achteruit bewegen en mag ook in één beurt schuin over meerdere velden gaan. Zo kun je dus nog meer schijven van je tegenstander slaan. Je bent de winnaar als jouw tegenstander geen reglementaire zetten meer kan doen of al zijn schijven kwijt is. Heb je allebei geen kans meer om te winnen – bijvoorbeeld omdat je allebei nog één dam hebt – dan is het remise, oftewel gelijkspel.
Op het bord met honderd velden kun je ook Fries Dammen, een variant waarbij je ook horizontaal en verticaal mag slaan. In veel landen wordt er gedamd op het kleine bord met 64 velden en twaalf schijven per persoon. Zo zijn er het Spaans dammen, Checkers (de Engelse/Amerikaanse variant), Braziliaans dammen, Italiaans dammen, Russisch dammen, Tsjechisch dammen en vele andere varianten, elk met hun eigen spelregels.
Dammen is geen olympische sport, maar het staat wel op het programma van de SportAccord World Mind Games: een soort Olympische Spelen voor denksporten.
Zin om het in club- en/of wedstrijdverband op te nemen tegen andere damsporters? Zoek een vereniging bij jou in de buurt in de rechterkolom of kijk hier op de site van de Koninklijke Nederlandse Dambond.