De afgelopen vijf jaar werden er niet zoveel nieuwe bedrijven gestart in de eerste helft van het jaar als nu in 2018. Gedurende de afgelopen zes maanden werden er namelijk 106.602 nieuwe ondernemingen start. Daarentegen vielen er ook een heleboel weg; 66.729 ondernemingen werden stopgezet.
Er zijn nog altijd veel mensen die ondernemer willen worden. Dit blijkt uit de zogenaamde Bedrijvendynamiek die de Kamer van Koophandel heeft uitgebracht over het eerste halfjaar. Zo groeide het aantal ondernemingen dat zich heeft ingeschreven bij de KvK in Nederland met 2,2 procent tot 1,9 miljoen en daalde het aantal faillissementen daarentegen met 10 procent ten opzichte van een jaar geleden. In de eerste helft van dit jaar waren er 1.682 failliete ondernemingen.
De daling in het aantal faillietverklaringen was vooral het sterkst waarneembaar in Drenthe, waar het aantal met 54 procent afnam. In Utrecht daarentegen werden er in het eerste halfjaar 24 procent meer faillissementen voltooid dan in dezelfde periode een jaar eerder
In de eerste zes maanden van 2018 nam ook het aantal zzp’ers – parttimers meegerekend – toe. Er kwamen er in die periode zo’n 85 duizend bij, terwijl er ook weer bijna 48 duizend stopt. Het midden- en kleinbedrijf blijft in absolute aantallen vrijwel gelijk, zo meldt de KvK. Er zijn nu 1,86 miljoen ondernemingen.
Een eigen winkel beginnen is een van de spannendste manieren om te starten met een eigen bedrijf. Van de een op andere dag sta je letterlijk oog in oog met onbekende mensen. Je zult hen ervan moeten overtuigen om iets bij jou te kopen. Tenminste, als de plek waar jij jouw winkel opent werkelijk bezocht wordt door klanten. Hoe open je eigenlijk een winkel, en hoe maak je deze een succes?
Hoewel webwinkels steeds meer aan populariteit winnen, betekent dat niet dat fysieke winkels veel terrein verliezen. Want terwijl er tijdens de opkomst van het internet veel speelgoed-, boeken, en kledingwinkels zijn gesloten, zijn er ook veel boetiekjes juist nieuw gestart. En veel webwinkels die succesvol zijn, kiezen er juist voor om daarnaast ook een fysieke winkel te openen. De rol van advies en inspiratie blijkt online maar lastig te kopiëren. Wil je klanten persoonlijk helpen? Dan is het openen van een winkel de ideale oplossing.
Terwijl webwinkels steeds beter en groter worden, zijn er enkele zaken die fysieke winkels uniek maken. Denk aan deskundig advies. Maar ook het zelf in handen hebben van een artikel voor men tot een aankoop overgaat. Dat laatste is vaak belangrijk bij grote of persoonlijke uitgaven. Bij kleine aankopen blijken verzendkosten vaak een probleem. Dat is de reden waarom spelers als Wibra of Action juist offline opereren.
En ook segmenten waarbij inspiratie of impulsaankopen een grote rol spelen, gebeuren voornamelijk offline. Woonwinkels, doe-het-zelf-zaken, tuincentra of ketens als IKEA hebben soms wel een online platform, maar verkopen vooral via de fysieke winkel. Ook het feit dat je soms iets direct nodig hebt, denk aan een specifiek onderdeel van de bouwmarkt wanneer je al aan het klussen bent, stimuleert offline verkoop.
Een winkel openen gebeurt in veel gevallen met de inschrijving bij het handelsregister. Want iedereen die een handelsonderneming start, is verplicht om zich in te schrijven bij de Kamer van Koophandel. Als je daar een compleet nieuwe winkel wilt openen op een totaal nieuwe locatie, dan is dat gelijk een grote stap. Want dan krijg je te maken met een bestemmingsplan, de Algemene Plaatselijke Verordening en eventueel een vestigingsplaatsonderzoek. Kortom, dan is er aardig wat werk aan de winkel voordat je daadwerkelijk je eerste klanten kunt verwelkomen.
Maar als je een winkel opent in een bestaande winkelstraat, kun je wat sneller aan de slag. De locatie van je winkel heeft dus veel invloed op hoe snel je uit de startblokken kunt. Kapitaal is een ander belangrijk onderdeel. Kun je in het begin investeren? Niet alleen in de juiste voorraad, aankleding en marketing maar ook in de locatie en vriendelijke en goed opgeleide medewerkers? En zo ja, hoe verwacht je dit allemaal terug te verdienen? Een goed ondernemersplan inclusief financiële prognose voor de komende 24 maanden is daarbij meestal noodzakelijk.
Een belangrijk onderdeel van fysieke winkels is de locatie. Wil je profiteren van de drukte in het centrum, maar betaal je hiervoor de jackpot? Of neem je genoegen met een minder populaire winkelstraat, waardoor je minder kosten kwijt bent je winkelpand, maar het waarschijnlijk ook minder druk hebt? Voor beide aspecten valt iets te zeggen. Vind je het moeilijk om een weloverwogen keuze te maken, dan zou je kunnen experimenteren met een pop-upstore.
Wanneer je deze tijdelijke winkel op meerdere plekken opent, al dan niet tegelijkertijd, dan merk je vanzelf welke locatie de meeste voordelen biedt. Ook kun je op een laagdrempelige manier ervaren of het leven van winkelier iets voor jou is. Je kunt er ook voor kiezen om een vestigingsplaatsonderzoek uit te laten voeren. In dit onderzoek wordt er onder meer gekeken naar de consumentenbestedingen in dit verzorgingsgebied, de concurrentiepositie en de geschiktheid van de winkellocatie ten opzichte van het assortiment en de oppervlakte.
Heb je besloten welke locatie, en bovenal in welk pand, je jouw winkel gaat openen? Vergeet dan niet om even het bestemmingsplan van de gemeente te controleren. Het zou zonde zijn als jij net een mooie zaak neerzet en de gemeente op (korte of lange) termijn heel andere plannen heeft met deze locatie. Ook is het handig om nu alvast te kijken of het eventueel mogelijk is om de winkel te verbouwen of uit te breiden. Verder is het raadzaam om de gemeentelijke regelgeving op het gebied van openbare orde en veiligheid, oftewel de Algemene Plaatselijke Verordening, goed door te lezen. De regels omtrent zaken als koopavonden, zondagsopenstellingen en de tijden waarop je de winkel mag bevoorraden kunnen namelijk per gemeente verschillen.
Vind je het fijn om alles zelf te beslissen? Dan is een eigen winkel waarschijnlijk de beste keuze. Maar als (startende) ondernemer kan het ook fijn zijn om deel te nemen aan een bestaande franchiseformule. Deze zijn massaal aanwezig in de retail. Het voordeel hiervan is dat je, naast de kennis en ervaring van de franchisegever, over het algemeen minder hoeft te investeren. Dit komt omdat de inventaris en producten collectief kunnen worden ingekocht. Hetzelfde geldt voor de marketing, die vanwege de schaalvoordelen goedkoper kan worden ingekocht. Vaak zijn franchiseformules al bekend. Denk aan supermarktketens of doe-het-zelf-zaken.
Als je het geen probleem vindt om onder de vlag van Albert Heijn of McDonalds jouw onderneming te runnen, dan heb je gelijk vanaf de eerste dag een hoge naamsbekendheid waarop je kunt meeliften. Maar franchise ondernemen is niet voor iedereen weggelegd. Hoewel de mate van vrijheid verschilt per formule, zal je altijd minder onafhankelijk kunnen opereren dan bij een geheel eigen zaak.
Een belangrijke reden dat consumenten de moeite nemen om naar een fysieke winkel te gaan, is omdat zij op zoek zijn naar een bepaalde beleving en/of specifieke informatie over een product. Deskundig advies wordt dan ook op prijs gesteld. Heb je echter personeel dat ongeïnteresseerd de productinformatie opleest die de klant ook zelf online of op de verpakking kan vinden, dan doet dit een enorme afbreuk aan je zaak.
De kennis van het personeel is dan ook erg bepalend voor de ervaring die je jouw klanten biedt. Want met alleen een goed assortiment en een scherpe prijs red je het als retailer tegenwoordig niet meer. Daarom zijn steeds meer retailers op zoek naar oplossingen waarmee ze het algemene kennisniveau van hun winkelpersoneel kunnen verbeteren. Denk bijvoorbeeld aan draagbare iPad-kassa of een webzuil waarmee medewerkers klanten snel kunnen adviseren, en tegelijkertijd snel kunnen inzien welke artikelen nog op voorraad zijn.
Als je een winkel opent is het belangrijk om je artikelen en financiën gelijk goed te regelen. Of je nu werkt met de nieuwste middelen of niet, het is wel zo prettig als je de klant meteen kunt vertellen of het gewenste product op voorraad is. Een goed voorraadsysteem is dus eerder een must dan een luxe. Bij de aanschaf van het systeem is het goed om te bepalen welke functies jij belangrijk vindt. Wil je bijvoorbeeld dat het voorraadsysteem gekoppeld kan worden aan je boekhouding en een eventuele webshop? Dezelfde vragen kun je stellen voor de kassa(-software). Neem je genoegen met een simpele variant of wil je jouw klant zo veel mogelijk opties kunnen aanbieden? En welke koppelmogelijkheden vind je belangrijk?
Het is een algemeen gegeven dat consumenten steeds veeleisender worden. Zo willen ze kunnen shoppen op een moment en manier die hen het beste past. Het onderscheid tussen online en offline winkelen wordt bovendien alsmaar kleiner. Niet zo gek dus dat er de laatste jaren zowel steeds meer webwinkeliers zijn die een fysiek verkooppunt openen als retailers met een stenen vestiging die een online verkooppunt openen. Wanneer alle kanalen naadloos op elkaar aansluiten, wordt dit ook wel een omnichannel-aanpak genoemd. Hierbij maakt het niet uit via welk kanaal de klant zijn bestelling doet, want het komt uiteindelijk toch op dezelfde plek terecht.
Hoewel het ondernemerschap heel wat leuke momenten met zich meebrengt, loop je als (web)winkelier ook de nodige risico’s. Voordat je een winkel gaat openen is het belangrijk om de risico’s vooraf goed in kaart te brengen. Wat betekent het bijvoorbeeld voor je bedrijf wanneer er uit je voorraad wordt gestolen, wanneer je een conflict krijgt met een leverancier of wanneer er brand uitbreekt? Het afsluiten van verzekeringen waarmee je de nodige risico’s afdekt, is dan ook geen overbodige luxe. Nu is het niet nodig om álle risico’s te verzekeren, maar een goede opstal- en inboedelverzekering, bedrijfsaansprakelijkheidsverzekering en rechtsbijstandverzekering zijn in ieder geval aan te raden.
Daarnaast is het verstandig om algemene voorwaarden op te stellen. In deze kleine lettertjes maak je duidelijk welke rechten (en plichten) er voor jou én je klanten gelden. Door in begrijpelijke taal uit te leggen voor welke aspecten jij aansprakelijk bent en welke maatregelen je dan zal nemen, kun je jouw bedrijf beter indekken. Ook is het goed om aan te geven welke onderdelen buiten jouw macht vallen. Deze algemene voorwaarden kun je zelf schrijven, maar dit is geen aanrader. Het is verstandiger om voorwaarden te hanteren, bijvoorbeeld die van een branchevereniging, die door juristen zijn gecontroleerd en zodoende voldoen aan de wettelijke eisen.