Je moet de teksten al gelezen hebben voor de lessen, maar herlees ze wanneer je een examen voorbereidt, zodat je dingen ziet die je de eerste keer niet hebt gezien. Veel schrijvers gebruiken stijlfiguren zoals metaforen, metaforische vergelijkingen en personificaties om hun standpunt kracht bij te zetten. Dit kan cruciaal zijn om een literair werk te begrijpen wanneer je het leest. Om de roman Moby Dick van Melville te begrijpen, is het bijvoorbeeld essentieel dat je weet dat de witte walvis onder andere de hoogmoed van Kapitein Ahab symboliseert.  Metaforen zijn directe vergelijkingen tussen twee schijnbaar ongelijke dingen. Ze zijn sterker dan metaforische vergelijkingen. De laatste zin van The Great Gatsby van F. Scott Fitzgerald is bijvoorbeeld een beroemde metafoor die het menselijk leven vergelijkt met boten die tegen de stroom in varen: “So we beat on, boats against the current, borne back ceaselessly into the past.”  Metaforische vergelijkingen vergelijken ook twee dingen, maar ze stellen niet zo duidelijk “x” is “y”. Margaret Mitchell gebruikt bijvoorbeeld een metaforische vergelijking om Scarlett O’Hara’s interesse in Ashley Wilkes te beschrijven in haar roman Gone With the Wind: “The very mystery of him excited her curiosity like a door that had neither lock nor key.”  Bij personificatie worden menselijke karaktertrekken aan een dier of voorwerp toegekend om een idee duidelijker te omschrijven. Emily Dickinson gebruikt vaak personificaties in haar gedichten, zoals in dit gedicht over een slang: “A narrow fellow in the grass / occasionally rides; / You may have met him, -- did you not, / His notice sudden is.” De slang is hier een “slanke snuiter” die zich door het gras “begeeft”, waardoor hij een onverschrokken Victoriaanse gentleman lijkt, in plaats van een reptiel. De ”manier” waarop de auteur aan zijn of haar ideeën uiting geeft, is vaak net zo belangrijk als de ideeën zelf. Vaak hebben de vorm en structuur van een tekst invloed op de inhoud.  Als je fictie leest, let dan op de volgorde waarin het verhaal wordt verteld. Zijn er flashbacks, stukken van het verhaal die teruggaan in de tijd? De roman Caramelo van Sandra Cisneros begint aan het einde van het “verhaal” en schakelt tussen verschillende momenten en plaatsen om te benadrukken hoe ingewikkeld familiegeschiedenissen zijn. Als je gedichten leest, denk dan na over de vorm van het gedicht. Wat voor soort gedicht is het? Heeft het een formele structuur, zoals een sonnet of een sextet? Is het vrij vers, dat gebruikt maakt van rijm en alliteratie, maar geen rijmschema volgt? De manier waarop een gedicht is geschreven zegt vaak iets over de sfeer die de dichter heeft willen oproepen. Een archetype is meestal een personage, alhoewel het ook een handeling of een situatie kan zijn, dat een universeel concept uitbeeldt. De invloedrijke psycholoog Carl Jung beweerde dat archetypen uit het “collectieve onderbewustzijn” van de mensheid putten. We herkennen in archetypes ervaringen die we met anderen hebben beleefd. Sommige vormen van literair onderzoek zijn beïnvloed door Jung, dus het is waarschijnlijk nuttig om iets te weten van de archetypes die in je teksten voor kunnen komen.  De Held is een personage dat het goede belichaamt en vaak levert hij strijd hij tegen het kwaad voor gerechtigheid of om de orde te herstellen. Beowulf en Captain America zijn goede voorbeelden van heldarchetypen. De Onschuldige Jeugd is een personage dat over het algemeen weinig levenservaring heeft, maar die aardig bevonden wordt door zijn/haar vertrouwen in de mens. Bijvoorbeeld Pip in de roman Great Expectations van Charles Dickens is Onschuldige Jeugd, net als Luke Skywalker van Star Wars. Vaak worden dit soort personages later in het verhaal door bepaalde ervaringen “volwassen”. De Mentor dient om de hoofdpersoon onder zijn hoede te nemen of hem te beschermen door hem van wijze raad en steun te voorzien. Gandalf in J.R.R. Tolkiens Lord of the Rings en The Hobbit is een uitstekend voorbeeld van het archetype van het mentorpersonage, net zoals Obi-Wan Kenobi in de Star Wars-films. De Doppelgänger is een dubbelganger van de hoofdpersoon, die de “donkere kant” van de held of heldin belichaamt. Vaak genoemde dubbelgangers zijn Frankenstein en zijn Monster in Frankenstein van Mary Shelley en Dr. Jekyll en Mr. Hyde in de roman met dezelfde naam van Robert Louis Stevenson. De Slechterik is een personage dat wrede plannen smeedt waar de held tegenstand tegen moet bieden. De slechterik doet over het algemeen van alles om de held te verslaan en is vaak slim, maar niet altijd. Goede voorbeelden zijn Shere Khan in The Jungle Book van Rudyard Kipling, Smaug de Draak in The Hobbit en de Joker in de Batmanfilms en -stripboeken. Een ander soort archetype dat je waarschijnlijk vaak zult tegenkomen, verwijst naar een bepaalde situatie, met een vertrouwd en voorspelbaar intrige en verloop. Dit zijn een aantal bekende situationele archetypes:  De Reis. Dit archetype komt veelvuldig voor en wordt aangehaald in verhalen over Koning Arthur tot Gulliver’s Travels van Jonathan Swift en Lord of the Rings van Tolkien. De hoofdpersoon onderneemt een reis, fysiek of emotioneel, letterlijk of figuurlijk, om iets van zichzelf of de wereld om hem/haar heen te begrijpen of om een belangrijk doel te bereiken. Vaak is de reis net zo belangrijk als het plot, zoals de zoektocht naar kameraadschap om de ring van Sauron te vernietigen in de Lord of the Rings.  De Inwijding. Dit archetype lijkt op het archetype van de Reis, maar richt zich meer op de ontwikkeling tot volwassenheid van de hoofdpersoon door zijn/haar ervaringen. Zo’n soort verhaal wordt ook wel een ‘’bildungsroman’’ genoemd. De roman Tom Jones van Henry Fielding is hier een uitstekend voorbeeld van, net als de originele verhalen achter de meeste stripboekhelden (bijvoorbeeld de lessen die Peter Parker krijgt om te leren omgaan met “grote kracht en een grote verantwoordelijkheid” wanneer hij Spiderman wordt). De Ondergang. Dit is ook een veel voorkomend archetype. De hoofdpersoon ervaart als het ware een figuurlijke val als gevolg van zijn of haar handelingen. In de klassieke literatuur zijn veel voorbeelden te vinden van dit archetype, zoals King Lear in Shakespeares theaterstuk King Lear, Ahab in de roman Moby Dick van Melville en Satan in het heldendicht Paradise Lost van John Milton. Veel teksten, met name theaterstukken en fictie, bevatten een “ontketenende gebeurtenis” die de belangrijkste handelingen in het verhaal in werking zet. De gebeurtenis verstoort het evenwicht, legt een probleem bloot en ontketent een reeks van gebeurtenissen die de rest van het verhaal vormen.  Een voorbeeld: in Shakespeares Macbeth hoort Macbeth een voorspelling van drie heksen die zeggen dat hij koning wordt van Schotland. Tot op dat moment had hij nooit de ambitie om koning te worden, maar door de voorspelling krijgt hij die ambitie wél en dat leidt tot de moorden die uiteindelijk zijn ondergang betekenen. Nog een voorbeeld: in het theaterstuk The Crucible van Arthur Miller krijgt een groepje jongedames te maken met een conflict. Ze zijn betrapt op stout gedrag in het bos en kunnen hiervoor gestraft worden. Om hun gedrag te verdoezelen, beschuldigen ze mededorpsbewoners van hekserij. De rest van het stuk volgt uit deze beschuldigingen, die helemaal uit de hand lopen.
Herlees de teksten. Let op figuurlijk taalgebruik. Bekijk de structuur van de tekst. Denk na over de archetypen van de personages. Let op archetypes die situaties uitbeelden. Analyseer hoe handelingen uit een conflict voortkomen.