S Idiotikon, wo vil Daaten us de zwäite Helfti vom 19. Jarhundert hät, cha dëë Glaube und der Umgang mit de Ledige dur s Giritzegricht i de Fasnachtszyt na für wyti Täil vo de Tüütschschwyz und i vilne Wariante dokumäntiere. Die Uufnaame hät mer aber grad na rächtzytig gmachet, wil s Bruuchtum nämli scho doozmaal am Verschwinde gsy isch; im Luzëërner Hinderland zum Byspil hät mers s letscht Maal i den 1870er-Jaar duregfüert. E detäiierti Bschrybig vo söttige «Grichtsverhandlige» hät mer us em luzëërnische Dammersölle: Organisiert händ dëë Aalaass di junge Puursche; d Läitig hät de Giritzevatter gha, und dëm sind en Schryber und e Schaarwach zur Syte gstande. Die händ s Giritzegricht pildet, wo di ledige Fraue und, sältener, au di ledige Mane voorglade und es «Verfaare» duregfüert hät. Daadeby händ s natüürli ales mügli Privaat a d Öffentlichkäit zeert, zur Fröid und Schadefröid vom Publikum. Di «verurtäilte» Ledige sind dänn zur Straaff für ires Nöd-ghüraate-Sy uf eme Läiterewage us em Doorff use gcharet und deete «verstäigeret» woorde.