Bim hütige Sant Moritz hend d Kelte und denn d Röömer en Ortschaft gha, wo Acauno und spöter Agaunum ghäisse het. Die Schtell isch e wichtige Punkt a dr Stross vo de römische Provinze Gallie und Germaanie übere Bärnhardsbärg uf Itaalie gsi. D Röömer hend dört en Milidäärsposchte higstellt, und bi däm selle im schpoote dritte Joorhundert d Soldate vo n ere Legioon us Ägüpte wägen irem chrischtleche Gloube tödt worde sy. Zwe dervo, dr Felix und d Regula, sind s Taal z duruff und über d Innerschwiizer Bärge gflüchted und z Turicum, also z Züri, und zwe anderi, dr Ursus und dr Victor, z Salodurum, also z Soledurn vo de Röömer gfange gnoo und umprocht worde. Me hed drufabe d Märdürer vo Agaunum gsamthaft als di Thebäischi Legioon vereert. Ire Houptme, dr Mauritius, isch als Häilige beliebt gsi, sid dr Walliser Bischof Theodor syni Gebei im schpoote vierte Joorhundert under em höche Felse bi Agaunum fyrlech no einisch begrabe het. Zu dr Chille mid em Grab sind sider ganz vil Pilger cho.