Στην πραγματικότητα, αυτό που δημιουργεί τις νομικά προστατευμένες περιοχές που είναι γνωστές ως «παραοικονομία» είναι το επαχθές κόστος των κρατικών ελέγχων που καθιερώθηκαν στις πρώην κομμουνιστικές χώρες και στην Ελλάδα.
Esasen "gölge ekonomi" denilen yasal karmaşayı yaratan, yıkılan komünist rejimlerde ve Yunanistan'da yerleşik devlet kontrollerinin ağır bedelidir.