Η κύρια λειτουργία και ο ρόλος του θεσμού της Προστασίας του Πολίτη και των παρόμοιων ινστιτούτων είναι η τήρηση της λειτουργίας της διοίκησης στη χώρα και η αποτροπή της κατάχρησης της εξουσίας, της διαφθοράς και των αυθαίρετων αποφάσεων οι οποίες παραβιάζουν τα ανθρώπινα δικαιώματα, η συμβολή στην αποκατάσταση των δικαιωμάτων μεμονωμένων ατόμων που έχουν κακομεταχειριστεί από το κράτος ή δημοσίους υπαλλήλους, και η συμβολή στη δημιουργία ενός κλίματος σεβασμού των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και αυτονομίας της κοινωνίας.
Funksioni kryesor e roli i Avokatit të Popullit dhe institucioneve të ngjashme është mbikqyrja e funksionimit të administratës në vend dhe parandalimi i shpërdorimit të pushtetit, korrupsionit dhe vendimeve arbitrare, të cilat shkelin të drejtat e njeriut; ndihma për rivendosjen e të drejtave të personave privatë të dëmtuar nga shteti apo nga nëpunësit shtetërore dhe kontributi për krijimin e një klime respekti për të drejtat e njeriut dhe autonominë e shoqërisë.