ફેસબુકે ડિલીટ કરેલાં ભાજપનાં પેજ ગુજરાતની કંપની ચલાવતી હતી?
સોશિયલ મીડિયા પ્લૅટફૉર્મ ફેસબુકે તેમની સાઇટ પર મોજૂદ ભારત અને પાકિસ્તાનનાં અમુક પેજ અને એકાઉન્ટ્સને 'અપ્રામાણિક વર્તન' કરવાને કારણે હઠાવી દીધાં છે.
આ પગલાના ભાગરૂપે ફેસબુકે ભાજપ અને કૉંગ્રેસ સાથે જોડાયેલાં 687 એકાઉન્ટ્સ તથા પેજને સાઇટ અને ઇન્સ્ટાગ્રામ પરથી હઠાવી દીધાં છે. ફેસબુકના સાયબર સુરક્ષાના વડા નાથેનિયલ ગ્લેઇકરે આ અંગે માહિતી આપતા જણાવ્યું હતું કે ભારત અને પાકિસ્તાનમાં ચાલતાં આ પ્રકારનાં એકાઉન્ટ્સને હઠાવી દેવામાં આવ્યાં છે. ફેસબુકે ભારતના પરિપ્રેક્ષ્યમાં આ પગલું ભરવાનું કારણ ચૂંટણીને લઈને આ 'એકાઉન્ટ્સ'માં ચાલતી ગતિવિધિઓ હોવાનું જણાવ્યું હતું. ગુજરાતની કંપનીનું નામ ખૂલ્યું ભાજપની તરફેણમાં ચાલતા આ પેજને 2.6 મિલિયન લોકો ફોલો કરતા હતા જો કૉંગ્રેસની વાત કરવામાં આવે તો તેમનાં હઠાવી દેવાયેલાં તમામ એકાઉન્ટ્સ સાથે કુલ 2,06,000 લોકો જોડાયેલાં હતાં. ભાજપનાં હઠાવી દેવાયેલાં તમામ 15 ઍકાઉન્ટ્સના 26,45,000 ફોલોઅર્સ હતા, જેમને ગુજરાતના અમદાવાદ સ્થિત આઈટી કંપની 'સિલ્વર ટચ' ચલાવતી હતી. 'ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસ' સાથેની વાતચીતમાં નાથેનિયલ ગ્લેઇકરે જણાવ્યું હતું કે અમુક એકાઉન્ટ્સ ન્યૂઝ પેજ લાગતાં હતાં પરંતુ ખરેખર તે રાજકીય પક્ષ અને ફેક ન્યૂઝને પ્રોત્સાહન આપી રહ્યાં હતાં. ગ્લેઇકરને ટાંકતા અખબાર લખે છે, "અમે જે 15 એકાઉન્ટ્સને હઠાવ્યાં તે આઈટી કંપની સિલ્વર ટચ સાથે જોડાયેલાં હતાં. તેમાંથી 'ધ ઇન્ડિયન આઈ' નામનું પેજ ખૂબ જ જાણીતું હતું જે ભાજપ મતદારોનું હતું. આ પેજને 2.6 મિલિયન લોકો ફોલો કરતા હતા." "ગ્રૂપના ઇન્સ્ટાગ્રામમાં 30 હજાર ફોલોઅર્સ હતા અને આ ગ્રૂપે જાહેરાત પાછળ 50 લાખ રૂપિયા ખર્ચ્યા હતા." તમે આ વાંચ્યું કે નહીં? સિલ્વર ટચ માટે સરકાર પણ 'ગ્રાહક' ફેસબુકે હટાવેલું પેજ 'સિલ્વર ટચ'ની સત્તાવાર વેબસાઇટ પરથી મળતી માહિતી મુજબ આ એક ખાનગી આઈટી કંપની છે જે 1995માં સ્થપાઈ હતી. તેનું મુખ્ય કેન્દ્ર અમદાવાદના આંબાવાડી વિસ્તારમાં આવેલું છે. કંપની રાષ્ટ્રીય અને આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે ડિજિટલ ક્ષેત્રે કામ કરે છે જેના વિશ્વમાં બે હજારથી પણ વધુ ગ્રાહકો છે. એટલું જ નહીં ભારત સરકાર સહિત રાજ્ય સરકાર માટે પણ આ કંપની કામ કરે છે. 'એનડીટીવી'માં છપાયેલા એક અહેવાલ અનુસાર ગુજરાત સરકારના અંદાજે 17 વિભાગો આ કંપની સાથે જોડાયેલા છે. એટલું જ નહીં રાષ્ટ્રપતિભવન અને ભારતીય નેવીની વેબસાઇટ પણ આ કંપનીએ જ બનાવી છે. 'સિલ્વર ટચ' કંપની સાથે જોડાયેલા ગ્રાહકોની યાદી નીચે મુજબ છે. 'એનડીટીવી'ના અહેવાલ અનુસાર રિલાયન્સ, ટાટા ગ્રૂપ્સ, અદાણી, નિરમા સહિત ઘણી ખાનગી કંપનીઓ આ કંપની સાથે જોડાયેલી છે. સમાચાર એજન્સી રોઇટર્સ સાથે થયેલી ગ્લેઇકરની વાતચીતને ટાંકતા ઇન્ડિયન એક્સપ્રેસે નોધ્યું કે 'સિલ્વર ટચ' કંપની ભાજપની મોબાઇલ ઍપ સાથે જોડાયેલી હતી. આ મુદ્દે ભાજપના આઈટી હેડ અમિત માલવિયાએ રોઇટરને જણાવ્યું હતું કે ભાજપ અને ઍપ્લિકેશનને 'સિલ્વર ટચ કંપની સાથે લેવાદેવા નથી.' 'ધ ક્વિન્ટ'માં છપાયેલા અહેવાલ અનુસાર 'PRFree.com' વેબસાઇટ 18 જૂન 2015માં એક અહેવાલ છાપ્યો હતો જેમાં લખ્યું હતું કે વડા પ્રધાન નરેન્દ્ર મોદીએ 'નમો' ઍપ લૉન્ચ કરી જે 'સિલ્વર ટચ' દ્વારા બનાવાઈ છે. ફેસબુક પર રિપબ્લિક ટીવીનો જેમની સાથે સંબંધ છે તે એશિયાનેટ ન્યૂઝ ગ્રૂપના પેજ 'માય નેશન'ને પણ ફેસબુકે હઠાવી દીધું છે. એટલું જ નહીં લખનૌના સંતોષ શ્રીવાસ્તવનાં 11 પેજને હઠાવી લેવામાં આવ્યાં છે જેને 2.5 કરોડ લોકોએ લાઇક કરેલાં હતાં. આ તમામ પેજ પોતાની જાહેર પાછળ 39 હજાર ડૉલર એટલે ક 27 લાખ રૂપિયા ખર્ચતા હતા. અમદાવાદમાં છે મુખ્ય કેન્દ્ર કંપનીના ડિરેક્ટર અને મૅનેજિંગ ડિરેક્ટર કંપનીના મૅનેજિંગ ડિરેક્ટર વિપુલ ઠક્કર છે તેમજ અન્ય પાંચ ડિરેક્ટર છે. જેમાં જિજ્ઞેશ પટેલ, પલક શાહ, મિનેષ દોષી, હિમાંશુ જૈન અને વિજયકુમાર શાહનો સમાવેશ થાય છે. એનડીટીવીના અહેવાલ અનુસાર 31 ઑગસ્ટના રોજ 2017ના રોજ ડેરા સચ્ચા સૌદાના વડા રામ રહિમના કેસ મુદ્દે હરિયાણામાં હિંસા ફાટી નીકળી હતી અને કાયદો અને વ્યવસ્થાની સ્થિતિ ખોરવાઈ ગઈ હતી. ખટ્ટરની છબી સુધારવા માટે #HaryanaWithKhattar સોશિયલ ટ્રૅન્ડ ઊભો કરવામાં આવ્યો હતો. આ ટ્રૅન્ડ પાછળ ભાર્ગવ જાની (@bhargavjanibjp)નો હાથ હોવાનું બહાર આવ્યું હતું. એનડીટીવીએ ટાંકેલી માહિતી મુજબ જાની 'ભાજપના સોશિયલ મીડિયા મૅનેજર' તરીકે કામ કરતા હતા અને 'સિલ્વર ટચ' કંપનીમાં 'મૅનેજર ઇન સોશિયલ મીડિયા'ના પદ પર કામ કરતા હતા. વેબસાઇટે એવું પણ નોંધ્યું છે કે વડા પ્રધાન મોદી પણ ભાર્ગવ જાનીને ફોલો કરે છે. નામ ન જણાવવાની શરતે કંપનીના એક વરિષ્ઠ અધિકારીએ બીબીસી ગુજરાતી સાથેની વાતચીતમાં જણાવ્યું કે આ એક સોફ્ટવેર કંપની છે જે બે દાયદાથી કાર્યરત છે. તેઓ કહે છે, "કોઈ પણ રાજકીય પક્ષના પેજ ચલાવવા માટેની મેં ના પાડી હતી. પરંતુ જો કોઈ વ્યક્તિ આવું કરી રહી છે તો અમે તપાસ કરીશું." ભાજપ વિશે ચર્ચા દબાઈ ગઈ? 1 એપ્રિલ, 2019ના રોજ જ્યારે ફેસબુકે આ અંગે જાહેરાત કરી હતી ત્યારે દરેક મીડિયા સંસ્થાએ તેની નોંધ લીધી હતી. પરંતુ મીડિયામાં આ ન્યૂઝને 'ફેસબુકે કૉંગ્રેસનાં પેજ હઠાવ્યાં'ના મથાળાથી પ્રકાશિત કરવામાં આવ્યા હતા. 'ટાઇમ્સ ઑફ ઇન્ડિયા'માં આ સમાચારને લોકસભા ચૂંટણી સાથે જોડી 'ફેસબુકે કૉંગ્રેસનાં 687 પેજ, એકાઉન્ટ્સને હઠાવ્યાં'ના મથાળા હેઠળ છાપ્યા હતા. 'ઇન્ડિયા ટુડે'એ એ સમાચારને પણ આ રીતે જ પ્રકાશિત કર્યા હતા. એટલું જ નહીં સંસ્થાએ આ મુદ્દાને બુલેટિનમાં સ્થાન આપ્યું હતું. આ સહિત 'ઇકૉનૉમિક ટાઇમ્સે' પણ સમાચારને 'અપ્રમાણિક વર્તન' બદલ કૉંગ્રેસનાં 687 પેજને ફેસબુકે હટાવી દીધાં છે, એવી રીતે છાપ્યા હતા. તમે અમને ફેસબુક, ઇન્સ્ટાગ્રામ, યુટ્યૂબ અને ટ્વિટર પર ફોલો કરી શકો છો