Angen treth i sicrhau arian i ysgolion medd economegydd
Fe ddylid cyflwyno treth i sicrhau bod ysgolion wedi eu hariannu'n ddigonol wrth gyflwyno'r cwricwlwm newydd, yn ôl economegydd blaenllaw.
Bethan LewisGohebydd Addysg a Theulu BBC Cymru Yn ôl yr Athro Calvin Jones o Brifysgol Caerdydd fe fydd y diwygiadau'n methu heb hwb ariannol sylweddol. Awgrymodd y gallai ardoll gael ei ychwanegu i dreth y cyngor, trethi busnes neu dreth incwm. Dywedodd Llywodraeth Cymru ei bod yn rhoi blaenoriaeth i addysg o fewn ei chyllidebau. Yn ôl yr Athro Jones, academydd yn Ysgol Fusnes Prifysgol Caerdydd, mae'r sefyllfa bresennol ar gyfer ariannu ysgolion yn ddybryd. 'Dim slac yn y system' Dywedodd bod angen o leiaf £200m i £250m y flwyddyn i ddychwelyd at lefelau gwariant ddegawd yn ôl. Mae'r Athro Jones yn awgrymu y gellid cyflwyno treth neu ardoll fyddai'n codi arian yn benodol ar gyfer addysg wrth i ysgolion baratoi ar gyfer cyflwyno'r cwricwlwm o 2022. "Mae'r cwricwlwm newydd yn gofyn am feysydd dysgu llawer ehangach ac mae hefyd yn gofyn i athrawon fod yn fwy annibynnol, yn fwy hyblyg ac i greu mwy o gynnwys eu hunain," meddai. "Rwy'n teimlo bod 'na ddim slac yn y system ar hyn o bryd felly mae gofyn i athrawon wneud hynny yn annheg." Mae e hefyd yn awgrymu y gallai'r pwerau benthyca sydd ddim bellach yn cael eu defnyddio i ariannu ffordd osgoi'r M4, gael eu defnyddio i roi hwb ariannol i ysgolion yn y tymor byr. Pan fyddai'r dreth wedi ei sefydlu ymhen dwy neu dair blynedd, byddai'n creu mwy o gyllid i ysgolion gan hefyd ad-dalu'r benthyciad dros ddegawdau, ychwanegodd. Cafodd y syniad ei grybwyll mewn adroddiad ar y cyd gyda Chomisiynydd Cenedlaethau'r Dyfodol oedd hefyd yn argymell trawsnewid TGAU. Cwricwlwm yn 'newid enfawr' Yn ôl Heledd Morgan o swyddfa'r comisiynydd ac oedd wedi gweithio ar yr adroddiad, rhaid gwario er mwyn gwneud y mwyaf o'r cwricwlwm. "Mae'r cwricwlwm newydd yn rhoi cyfle mawr i ni roi sgiliau newydd i bobl ifanc ac i'w paratoi nhw am y dyfodol," meddai. "Mae angen mwy o arian ar ysgolion ar gyfer eu paratoi nhw am y cyfle mae'r cwricwlwm newydd yn rhoi i ni. "Rwy'n credu bod e'n bwysig iawn i gael y cwricwlwm yma'n iawn - mae'n newid enfawr o ran beth sy'n digwydd yng Nghymru." Dywedodd Llywodraeth Cymru bod y gyllideb ar gyfer 2020-21 yn cynnwys £86m yn ychwanegol ar gyfer addysg. "Rydyn ni'n rhoi blaenoriaeth i addysg o fewn ein cyllidebau presennol," meddai llefarydd. "I gefnogi cyflwyno'r cwricwlwm newydd rydyn ni wedi gwneud y buddsoddiad mwyaf mewn athrawon ers datganoli - pecyn dysgu proffesiynol £39m i helpu codi safonau yn yr ystafell ddosbarth."