Pensiynwyr 'ar eu colled'
Mae'r Comisiynydd Pobl Hŷn wedi dweud y bydd pensiynwyr 'ar eu colled' oherwydd newid y lwfans treth gyhoeddwyd yn y gyllideb.
Dywedodd Ruth Marks y byddai pobl oedrannus yn poeni am gynnydd mewn costau byw. Roedd y Canghellor, George Osborne, wedi dweud na fyddai unrhyw bensiynwr yn diodde yn nhermau arian parod. Ond dywedodd Cyllid a Thollau Ei Mawrhydi y byddai 4.4m o bobl yng ngwledydd Prydain yn colli £83 ar gyfartaledd mewn termau real erbyn 2013-14. O Ebrill 2013 ymlaen bydd y swm y bydd pensiynwyr yn cael ei ennill yn ddidreth yn cael ei rewi. Dywedodd Ms Marks: "Oherwydd y cynnig fe fydd y rhai sy wedi cynilo'n galed ar gyfer eu hymddeoliad yn talu £259 yn fwy o dreth bob blwyddyn hyd yn oed os yw'r incwm yn £10,500. 'Anodd' "Yn aml, mae pobl oedrannus yn dweud eu bod nhw'n ei chael hi'n anodd i dalu biliau a chadw'n dwym ... yn ystod cyfnod economaidd anodd. "Y broblem yw y bydd mwy o galedi yn y dyfodol oherwydd cynnydd mewn costau bwyd a thanwydd." Ynghynt honnodd y Gweinidog Cyllid, Jane Hutt, y byddai cyflog rhanbarthol yn "achosi rhwyg cymdeithasol". Gallai rhai adrannau Llywodraeth y DU ddechrau talu cyflog rhanbarthol i'w staff pan mae cyfnod rhewi eu cyflogau yn dod i ben eleni. Mae'r adrannau hyn yn cynnwys Yr Adran Gwaith a Phensiynau a'r DVLA. Dywedodd Llywodraeth Cymru eu bod yn erbyn y cynllun gafodd ei gyhoeddi yn Araith y Gyllideb. 'Rhannu' Dywedodd Ms Hutt: "Nid yw'r cynllun yn gwneud synnwyr economaidd oherwydd y bydd yn tynnu mwy o arian allan o'r economi. "Nid yw'r cynllun yn gwneud synnwyr cymdeithasol. Y gwir yw bydd y cynllun yn rhannu gweithlu allweddol ein gwasanaethau cyhoeddus." Yn yr hydref gofynnodd Mr Osborne i gyrff adolygu cyflogau annibynnol gyflwyno adroddiad erbyn yr haf am y posibilrwydd o sicrhau bod y sector cyhoeddus yn "ymateb yn well i farchnadoedd llafur lleol". Yn ôl y Sefydliad Astudiaethau Cyllid, yng Nghymru mae'r bwlch mwyaf rhwng cyflogau'r sector cyhoeddus a'r sector preifat.