Meri Huws yn poeni y bydd safonau iaith yn 'creu dryswch'
Mae Comisiynydd y Gymraeg wedi rhybuddio y bydd "cyfleoedd yn cael eu colli'" os bydd safonau iaith ond yn cael eu cyflwyno i rai sectorau ar y cychwyn.
Wrth gyflwyno ei hadroddiad blynyddol cynta' ers dechrau ei swydd fis Ebrill diwetha', mae Meri Huws wedi dweud y byddai cynnwys pob sector yn y safonau yn ei gwneud yn haws i "gyd-gynllunio, gyd-ddysgu ac addasu". Cyhoeddodd Llywodraeth Cymru yn gynharach eleni y byddai Safonau'r Iaith Gymraeg yn cael eu cyflwyno ar gyfer awdurdodau lleol, awdurdodau parciau cenedlaethol a Llywodraeth Cymru erbyn diwedd 2014, ac y bydden nhw'n ystyried cyflwyno safonau i sefydliadau eraill yn ddiweddarach. Yn lansiad yr adroddiad ar Faes yr Eisteddfod ddydd Llun, dywedodd Meri Huws: "Mae cyfleoedd yn mynd i gael eu colli trwy symud yn sectorol," meddai, "ac fe allai greu dryswch." Dywedodd ei bod wedi gobeithio am "safonau craidd i bawb". 'Deddfwriaeth ddim yn ddigon' "Be' ddylai'r safonau ei wneud yw sicrhau gwell cysondeb ar draws Cymru. "Hanfod y safonau, yn fy marn i, yw sicrhau i'r defnyddwyr be' allen nhw ei ddisgwyl o ran darpariaeth iaith." Yn ôl Ms Huws, a ddechreuodd yn ei swydd fis Ebrill y llynedd, mae'n rhaid "prif-ffrydio'r iaith Gymraeg i bob un penderfyniad polisi, a dyw hynny ddim yn weladwy ar hyn o bryd." "Dyw darn o ddeddfwriaeth ddim yn ddigon yn ei hun - os nad yw hyn yn cael ei adlewyrchu ym mhob agwedd o fywyd yng Nghymru, os na fydd yn weladwy mewn polisiau, fyddan ni wedi methu." Roedd hi'n cydnabod ei bod hi wedi bod yn flwyddyn gynta' "heriol" ond mynnodd bod y broses o drosglwyddo o Fwrdd yr Iaith Gymraeg i swyddfa Comisiynydd y Gymraeg "ddim yn shambls o gwbl". Gwrthod 'mewn ffordd gyhoeddus' Pan ofynwyd iddi ynglŷn â phenderfyniad Llywodraeth Cymru i beidio â derbyn ei safonau drafft ym mis Chwefror eleni, dywedodd fod hynny wedi bod yn "brofiad anodd". "Nid cael eu gwrthod wnaethon nhw ond peidio â chael eu derbyn - ac fe wnaethpwyd hynny mewn ffordd gyhoeddus iawn. "Dwi ddim yn gwybod be' a gyflawnwyd o wneud hynny. "Ond mae angen symud ymlaen nawr, cael y safonau a'u gweithredu nhw," ychwanegodd. 'Cyfrifoldeb' Mynnodd fod y penderfyniad i ddarparu safonau drafft wedi bod yn un cywir. "Ond roeddwn i'n credu fod 'na gyfrifoldeb moesol, dim statudol, fel Comisiynydd i wneud rhywfaint o waith i hwyluso'r drafodaeth. "Dwi'n falch iawn o'r darn o waith wnaethon ni ar safonau. Mae wedi llwyddo i godi ymwybyddiaeth o ran y safonau ... "Wrth i'r swyddogion ddrafftio'r safonau statudol, rwy'n gobeithio y byddan nhw'n eu hystyried." Gellir gweld rhai o brif bwyntiau adroddiad blynyddol cynta' Comisiynydd y Gymraeg yma.