Betsi Cadwaladr: 'Angen taclo problemau sylfaenol'
Fe allai gwasanaethau iechyd yn y gogledd fod "yn y fantol" oni bai fod Bwrdd Iechyd Prifysgol Betsi Cadwaladr yn taclo problemau sylfaenol a chynllunio ar gyfer y dyfodol, yn ôl cadeirydd y bwrdd.
Yn ei gyfweliad cyntaf ers cael ei benodi bum mis yn ôl, dywedodd cyn-Brif Gwnstabl Heddlu'r Gogledd, Mark Polin fod angen cynllun clir i drawsnewid patrwm gwasanaethau dros y blynyddoedd nesaf, os yw'r bwrdd am osgoi parhau yn gorff sy'n "gorwario a thanberfformio". Mae'r bwrdd iechyd ar hyn o bryd yn ceisio llunio cynllun ar gyfer y tair blynedd nesaf. Yn ôl dogfen ddrafft, mae'r drefn bresennol yn "aneffeithiol, anfforddiadwy ac anghynaladwy". Mesurau arbennig Mae'r cynllun yn canolbwyntio ar wasanaethau arbenigol a gwella'r gwasanaethau cymunedol i helpu meddygfeydd lleol. "Dydy'r status quo ddim yn opsiwn," meddai Mr Polin. "Rydan ni'n tanberfformio ac yn gorwario ar yr arian rydym yn ei gael gan Lywodraeth Cymru. "All y ddau beth yn ddim parhau. Mae'n rhaid i ni fod yn glir ynglŷn â sut i ddarparu gwasanaethau i'r dyfodol ac yn fy marn i bydd angen newid." Mae chwe blynedd ers adroddiad beirniadol ar y modd roedd Bwrdd Iechyd Betsi Cadwaladr yn cael ei redeg. Bedair blynedd yn ôl fe gafodd y corff ei osod mewn mesurau arbennig gan Lywodraeth Cymru - sy'n golygu'r lefel uchaf o oruchwyliaeth. Daeth cadarnhad ddydd Mawrth y bydd y statws yn parhau am y tro. Mae Mr Polin, wnaeth ymddeol o Heddlu'r Gogledd y llynedd, yn teimlo bod penderfyniadau caled a thrafodaethau anodd i ddod. Heriau Ychwanegodd: "Mi fydd rhaid i ni fod yn gadarn ar adegau, a bydd rhaid i ni wynebu sgyrsiau anodd a beirniadaeth bosib. "Pe taswn i yn Llywodraeth Cymru, fuaswn i ddim yn tynnu'r mesurau arbennig oddi ar y bwrdd achos dydy rhai o'r pethau sylfaenol ddim yn eu lle. "Nid beirniadaeth ydy hynny, ond ffaith." Ymysg yr heriau sy'n wynebu'r Bwrdd Iechyd mae: Yn y gorffennol, mae'r bwrdd wedi wynebu gwrthwynebiad chwyrn wrth geisio cyflwyno rhai newidiadau. Yn ôl Theresa Owen, Cyfarwyddwr Gweithredol Iechyd Cyhoeddus bydd rhaid i'r bwrdd gyfathrebu'n well y tro yma. "Dwi'n meddwl fod rhaid i ni fod yn glir efo'n trafodaethau ni, ymgysylltu'n well a gwneud yn siŵr bod llais y person clinigol yn dod drwodd," meddai. "A dwi'n meddwl os fedrwn ni ddod a gyd o'r rheina at ei gilydd, mi fedrwn ni symud ymlaen. "Mae pethau yn altro, mae 'na wasanaethau yn gwella. Ond wrth gwrs, be' sy'n rhaid i ni wneud ydy symud hynny ymlaen yn gyflymach ac mae gennym ni dal heriau o'n blaenau ni. "Mae'n rhaid i rai pethau newid."