Яхши хабар: Pfizer/BioNTech вакцинаси оммавий эмлаш учун учун расман маъқулланди – видео, Ковид, Ўзбекистон, дунё, коронавирус, koronavirus, Covid-19, O'zbekiston, dunyo, yangiliklar
Яхши хабар: Pfizer/BioNTech вакцинаси оммавий эмлаш учун расман маъқулланди - Буюк Британия бу ишга қўл урган дунёдаги биринчи давлат бўлди.
Британия аҳолиси биринчи бўлиб Ковид-19 вакцинасини ола бошлайди - BBC News O'zbekiston Бу ҳақда мамлакатнинг Дори воситалари ва тиббий маҳсулотларни назорат қилиш агентлиги расман хабар берди. Агентликка кўра, Pfizer/BioNTech вакцинаси келаси ҳафтадан бошлаб истеъмолга чиқарилади. АҚШ ва Германиянинг қўшма маҳсулоти бўлган бу вакцина коронавирусга қарши 95 фоизгача самарали эканини кўрсатган. Pfizer/BioNTech вакцинаси энг қисқа фурсатда ишлаб чиқилиб, бунчалик эффективлиги тасдиқланган жаҳондаги биринчиси бўлган. Дунё ҳеч қачон бу қадар тез вакцина топишга ҳаракат қилмаган эди. Одатда тадқиқотлар ва синовлар 7-8 йил олган. "BioNTech"нинг Ковид жамоасига "Ёруғлик тезлиги лойиҳаси" номи берилган. Уларнинг вакцинаси учинчи босқичда олти мамлакатда 43500 одамда синовдан ўтказилган ва хавфсизлиги бўйича шубҳа туғдирувчи бирорта ҳам ҳолат кузатилмаган. "Pfizer" ва "BioNTech" компаниялари натижалар эълон қилинган 9 ноябрни "инсоният ва фан учун буюк кун", деб аташган. Компаниялар вакцинани қайддан ўтказиш учун ноябр ойи охиригача ариза беришни режалашаётганини маълум қилишганди. У қанчалик эффектив бўлиши мумкин? Вакцина - яхши даво чоралари билан бирга - бутун ҳаётимизга пандемия сабабли қўйилган чекловларни олиб ташлаш учун энг яхши йўл сифатида кўрилмоқда. Маълумотларга кўра, вакцинани уч ҳафта оралатиб, икки доза олиш керак. АҚШ, Германия, Бразилия, Аргентина, Жанубий Африка ва Туркияда ўтказилган учинчи босқич синовлар иккинчи доза олингандан саккиз кун ўтиб, 90% одамда иммунитет ҳосил бўлганини кўрсатган. Шунга қарамай, тақдим этилган маълумотлар сўнгги таҳлиллар эмас, чунки улар ўзида Ковидни синаб кўришга рози бўлган 94 кўнгилли ҳолатига асосланган. Учинчи босқич синовларига оид кейинги маълумотлар эса, унинг 65 ёшдан ошган кишиларни 94-95 фоизгача ҳимоя қила олишини кўрсатган. "Бу глобал соғлиқ инқирозидан чиқиш учун дунёни энг керакли восита билан таъминлашга жуда яқин турибмиз", деганди ўшанда "Pfizer" раиси доктор Алберт Бурла. "BioNTech" асосчиларидан бири профессор Угур Саҳин натижаларни "ўта муҳим" деб атаганди. Вакцина қачон ҳаммага етиб боради? Бу йил чекланган миқдордаги одамга вакцина етиб боради. Эмлашлар энг кўп муҳтож бўлганлар, масалан, кекса ва заиф беморлар учун бир неча кун ичида бошланиши мумкин. Буюк Британия аллақачон 40 миллион доза буюрган - бу 20 миллион кишини эмлаш учун етарли. Яна 10 миллион дозага яқини тез орада имконли бўлади, шундан бир миллионга яқини шу кунларда етиб келади. Икки компаниянинг айтишича, 2021 йил охиригача 1.3 миллиард доза вакцина ишлаб чиқариш кўзда тутилмоқда. Ҳар бир одамга икки доза керак бўлади. Ким уни олиши мумкин? Ҳеч ким вакцинани тўғридан‑тўғри олмайди ва давлатлар кимлар биринчи бўлиб эмланишини ҳал қилишлари керак. Касалхона хизматчилари ва парваришлаш билан шуғулланувчилар рўйхат бошида бўлиши керак, чунки улар заиф инсонлар билан алоқа қилади. Оғир касалланиши мумкин бўлган кексаларга ҳам устунлик берилади. Британия парваришлаш уйларидаги кексалар ва у ердаги ходимларни эмлашга алоҳида эътибор қаратиши мумкин. Аммо бу борада охирги қарор қабул қилинмаган, чунки бу вакцина турли ёш гуруҳларида қандай ишлаши ва вируснинг қандай тарқашига боғлиқ. Ёши элликдан паст бўлган ва соғлиғида муаммоси бўлмаганлар рўйхатда энг охирида туриши мумкин. Бирор эҳтимолий муаммолар борми? Жуда кўп жавобсиз саволлар бор, чунки маълумотлар тугал эмас. Сиз ўзингиз касал бўлмасангиз ҳам вирусни тарқатишингиз мумкинми ёки у шунчаки симптомлар ривожланиши олдини олади холосми, биз буни билмаймиз. Ёки бу вакцина хавф гуруҳидаги кексаларда бошқалардагидек иш берадими, буни ҳам билмаймиз. Энг катта савол - бу иммунитет қанчалик давом этади? Бу саволнинг жавоби ойлаб, эҳтимол, йиллаб вақт талаб қилади. Шунингдек, миллионлаб одамларни эмлаш учун катта миқдорда вакцинани ишлаб чиқариш ва уларни етказиб бериш муаммоси ҳам бор. Чунки вакцина ультра‑совуқ муҳитда, минус 80 градус цельсийда сақланиши керак. Вакцина синовларда ҳозирча хавфсиз бўлиб чиқяпти, аммо ҳеч нарса, жумладан, парацетамол ҳам 100 фоиз хавфсиз эмас. У қандай ишлайди? Ҳозирда дунёда ўнтача вакцина охирги синовлардан ўтяпти, аммо шулардан камида тўрттаси Pfizer/BioNTech вакцинаси каби иш берган. Бу вакцинада вируснинг генетик кодининг бир қисми иньекция қилинади. Шу йўл билан инсон иммунитети вирусга қарши курашишга ўргатилади. Аввалги синовлар кўрсатишича, вакцина коронавирусга қарши курашиш учун танани антитаначалар ҳосил қилиш ва иммунитетнинг бошқа бир қисми бўлмиш - T ҳужайралар ишлаб чиқаришга ўргатади. Британия Бош вазири Борис Жонсоннинг айтишича, "Айнан вакциналарнинг ҳимояси охир-оқибат ҳаётимизни тиклаш ва иқтисодиётни қайта ҳаракатга келтиришга имкон беради". BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг. Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek