Путин бугун ўзини эмлатадими? Марказий Осиё президентлари-чи? O’zbekiston Putin koronavirus yangiliklar
Россия дунёнинг коронавирусга қарши ўз вакцинасини расман қайддан ўтказган биринчи давлати бўлади. Бунга август ойида бир йил тўлади. Шу боис ҳам, Путин нега ўзини эмлатмай келаётгани кўпчиликни қизиқтирган саволлардан биридир.
Россия президентининг кеча, душанба куни расман баён қилишича, бугун, 23 март куни ўзини коронавирусга қарши эмлатиш ниятида. Путин қайси вакцинани, қачон, қаерда ва қандай олиши тафсилотлари ҳозирча маълум эмас. Ўзини коронавирусга қарши эмлатган қолган дунё давлатлари раҳбарларининг аксарияти буни намойишкорона қилишган. Россия президенти бу ҳақда Covid-19 вакциналарини ишлаб чиқарувчилар билан телемулоқот чоғида маълум қилган. Путин, "вакцинания - бу, албатта, ихтиёрий танлов, ҳар бир кишининг шахсий қарори" эканини айтаркан, худди шу ўринда, "ўзини ҳам сешанба куни эмлатиш ниятида" эканини бирров очиқлаб кетган. Россия шу пайтгача коронавирусга қарши жами учта вакцина ишлаб чиққан ва уларни ўзларида расман қайддан ўтказган. Аммо президенти Путин улардан қай бирини олишини очиқламаган. Россия президенти матбуот котиби бундан аввал Путин нега ўзини коронавирусга қарши эмлатмай келаётгани сабабини ўз вакциналарининг "ишончсиз" экани билан боғлиқ гап-сўзларни рад этган. Дмитрий Песков, "Қачон лозим деб топса, бу ҳақда президент Путиннинг ўзи маълум қилиши"ни айтган. Путиннинг орада бунинг сабабини ўзининг ёш тоифасидагилар учун (60+) вакцинадан фойдаланиш ҳали расман тасдиқланмагани билан ҳам изоҳлагани кўрилган. Хабарларга кўра, Россия Мудофаа вазири Сергей Шойгу, Москва шаҳри мэри Сергей Собянинлар аллақачон ўзларини эмлатиб бўлишган. Уларнинг сафига Россиядаги қатор етакчи компаниялар раҳбарлари ҳам қўшилишган. Марказий Осиё президентлари-чи? Марказий Осиё президентлари ўзларини коронавирусга қарши эмлатиб бўлган-бўлмаганликлари ҳозирча маълум эмас. Бу ҳақда расмий хабарлар шу пайтгача кўзга ташланмаган. Фақат шу йил январь ойида Қозоғистон президенти ҳалича бу ишга қўл урмагани, аммо қозоқ вакцинаси тайёр бўлиши билан ўзини эмлатишини айтганига оид хабарлар бўй кўрсатган. Қозоғистон минтақанинг коронавирусга қарши ўз вакцинасини ишлаб чиққан ягона давлати бўлади. QazCovid Жаҳон Соғлиқни сақлаш ташкилотининг рухсати билан ҳозир учинчи босқич синовлардан ўтмоқда. Орада Қозоғистон Соғлиқни сақлаш вазирлиги уни муваққат қайддан ўтказганига оид хабарлар ҳам олинган. Минтақанинг аҳолиси энг йирик иккинчи давлати бўлган Қозоғистон ўз аҳолисини коронавирусга қарши оммавий эмлашни шу йил февраль ойида бошлаган. Бу ишга киришган биринчи Марказий Осиё давлати бўлган. Мамлакат аҳолиси ҳозир Россиянинг Спутник V вакцинаси билан эмланмоқда. Агар, айрим хабарларга таянилса, Қозоғистон жорий йилнинг иккинчи чорагидан бошлаб, ўз вакцинасини ҳам истеъмолга киритмоқчи. Кеча, 22 март куни Тожикистонда ҳам аҳолини коронавирусга қарши оммавий эмлаш ишлари бошланган. Бу ҳақда Тожикистон президенти Эмомали Раҳмоннинг ўзи шахсан баён қилган. Бирлашган Миллатлар Ташкилотининг COVAX дастури доирасида шу йил 8 март куни Тожикистонга ҳам дастлабки 192 минг доза Oxford-AstraZeneca вакцинаси келтирилган. Хабарларга кўра, Тожикистон мазкур дастур доирасида аҳолисининг 20 фоизини эмламоқчи, жами 624 минг доза Oxford-AstraZeneca вакцинаси олмоқчи. Тожикистондаги етакчи Asia-Plus интернет нашрининг ёзишича, мамлакат Соғлиқни сақлаш вазири муовини биринчилардан бўлиб ўзини эмлатган. Гап Oxford-AstraZeneca вакцинаси ҳақида кетганда, Хусрав Шоҳсаидов, "Ҳиндистондаги Serum институти ўзини сифатли вакциналар ишлаб чиқарадиган профессионал муассаса сифатида намоён этиши"ни айтган. Маълум бўлишича, Тожикистон яна Россиянинг Спутник V ва Хитойнинг CoronaVac вакциналарини ўзларида расман қайддан ўтказмоқчи. Тожикистонлик масъулларнинг сўзларидан маълум бўлишича, одамларга ўзларини қай бир вакцина билан эмлатиш танлови берилади. Эмлаш ихтиёрий ва текин бўлади. Ўзбекистонда ҳалича аҳолини коронавирусга қарши оммавий эмлаш ишлари бошланмаган, бу ишга шу кунларда киришилиши айтилган. 17 март куни пойтахт Тошкентга илк Ғарб вакцинаси - Oxsford-AstraZenecaнинг дастлабки партияси (660 минг доза) етиб келган. Масъуллар "ушбу вакциналар билан Ўзбекистонда аҳолини короновирусга қарши эмлаш ишлари бошланиши ва босқичма-босқич давом эттирилиши"ни расман маълум қилишган. Шу пайтгача имконли бўлган расмий хабарлардан Ўзбекистоннинг яна Россия (Спутник V), Хитой (ZF-UZ-VAC 2001), АҚШ ва Германия компанияларининг қўшма маҳсулоти бўлган BioNTech/Pfizer вакцинасини олаётгани маълум. Тошкентда ўтказилган учинчи босқич клиник синовлари фонида Ўзбекистонга ҳаммуаллифлиги берилган Хитой вакцинасини ўзларида расман қайддан ҳам ўтказган. Хабарларга кўра, Қирғизистон эса, ўз аҳолисини апрель ойидан бошлаб эмлашни режалаштирган. Қирғизистон Соғлиқни сақлаш ва ижтимоий ривожланиш вазири AKIPress мустақил ахборот агентлигига бу ишда Россия ёки Хитой вакцинасидан фойдаланишлари мумкинлигини айтган. Ўзларида шу пайтгача бирор бир коронавирус ҳолати расман қайд қилинмаганини таъкидлаб келаётган Туркманистон шу йил январь ойида Россиянинг икки вакцинасини кетма-кет рўйхатдан ўтказган. Ўтган ой эса, мамлакатдаги коронавирусга чалинишга мойил гуруҳларни эмлашга киришгани, ишлар "жадаллик" билан кетаётгани хабар қилинган. BBCUZBEK.COM билан Telegram орқали +44 7858860002 номери билан боғланинг. Telegram каналимиз: https://t.me/bbcuzbek