อาเซียน : ที่ประชุมสุดยอดผู้นำรับรองปฏิญญาต้านขยะทะเลอาเซียน เร่งผลักดัน RCEP ภายในปีนี้
การประชุมสุดยอดผู้นำอาเซียนครั้งที่ 34 ที่ไทยเป็นเจ้าภาพกำลังจะจบลงในช่วงเย็นวันนี้ พล.อ. ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี แถลงผลการประชุมต่อสื่อมวลชน ที่ประชุมเห็นพ้องส่งเสริมบทบาทนำของอาเซียนในการสร้างความสัมพันธ์กับภูมิภาคอื่น โดยอาเซียนได้หารือและจัดทำเอกสารมุมมองของอาเซียนต่อแนวคิดอินโด-แปซิฟิก ตามแนวคิดความเป็นแกนกลางของอาเซียน
ผู้นำอาเซียนคล้องมือร่วมกันบนเวที ถือว่าการประชุมสุดยอดผู้นำอาเซียนได้มีพิธีเปิดอย่างเป็นทางการ ในการแถลงข่าวช่วงบ่ายของ พล.อ. ประยุทธ์ ไม่มีวาระร้อนของอาเซียนอย่างประเด็นวิกฤตการณ์ผู้ลี้ภัยมุสลิมโรฮิงญาในรัฐยะไข่ของเมียนมา แม้ว่าจะมีการหารือในที่ประชุมระดับรัฐมนตรี วานนี้ (22 มิ.ย.) ตามการเปิดเผยของนายดอน ปรมัตถ์วินัย รัฐมนตรีว่าการกระทรวงการต่างประเทศของไทย ความคืบหน้าสำคัญในกรอบของเศรษฐกิจ อาเซียนได้เห็นร่วมกันว่าจะผลักดันให้การเจรจาความตกลงพันธมิตรทางการค้าระดับภูมิภาคอาเซียน หรืออาร์เซป (RCEP) ให้แล้วเสร็จในปีนี้ เพื่อช่วยให้อาเซียนรับมือกับความเปลี่ยนแปลงและผลความไม่แน่นอนในภูมิภาค "โดยเฉพาะผลกระทบจากความตึงเครียดทางการค้าระหว่างคู่ค้าที่สำคัญอาเซียน" พล.อ. ประยุทธ์ กล่าวถึงเป้าหมายที่ต้องการผลักดันให้เกิดขึ้นระหว่าง กลุ่มอาเซียนและสมาชิกอีก 6 ประเทศ คือ จีน เกาหลีใต้ ญี่ปุ่น อินเดีย ออสเตรเลียและนิวซีแลนด์ บีบีซีไทยสรุปคำแถลงของ พล.อ.ประยุทธ์ ในช่วงบ่ายวันนี้ ปฏิญญากรุงเทพฯ ว่าด้วยการต่อต้านขยะทะเลในภูมิภาคอาเซียน หนึ่งในความคืบหน้าสำคัญต่อปัญหาสิ่งแวดล้อมว่าด้วยขยะพลาสติกในอาเซียน คือ การรับรองปฏิญญากรุงเทพฯ ว่าด้วยการต่อต้านขยะทะเลในภูมิภาคอาเซียน ในการประชุมสุดยอดครั้งนี้ จากรายงานการทิ้งขยะพลาสติกลงในทะเลขององค์กรอนุรักษ์ท้องทะเล (Ocean Conservancy) เมื่อปี 2015 พบว่าชาติสมาชิกอาเซียน 3 ชาติ ได้แก่ ฟิลิปปินส์ เวียดนามไทย และจีน ทิ้งขยะลงท้องทะเลมากที่สุด พล.อ. ประยุทธ์ กล่าวว่า ปฏิญญานี้ "แสดงเจตนารมณ์ของอาเซียนที่มุ่งมั่นที่จะแก้ไขปัญหาขยะทะเลอย่างจริงจังและยั่งยืน" โดยอาเซียนจะสนับสนุนนวัตกรรม งานวิจัย ตลอดจนการมีส่วนร่วมของภาคส่วนต่าง ๆ เปิดศูนย์ช่วยเหลือภัยพิบัติทางไกลที่ชัยนาท ผู้นำอาเซียนประกาศเปิดตัวศูนย์เดลซ่า (DELSA Satellite Warehouse) คลังเก็บสิ่งของช่วยเหลือทางไกล ภายใต้โครงการจัดตั้งระบบโลจิสติกส์ฉุกเฉิน สำหรับใช้ในกรณีเกิดภัยพิบัติของอาเซียน ตามนโยบาย "ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง" ก่อนคล้องมือร่วมกันบนเวที ถือว่าการประชุมสุดยอดผู้นำอาเซียนได้มีพิธีเปิดอย่างเป็นทางการ นอกจากนี้ยังมีการยกระดับศูนย์แพทย์ทหารอาเซียนให้เป็นองค์กรของอาเซียนในประเทศไทยอย่างเป็นทางการ เผยอาเซียนไม่ติดใจเรื่องตั้งรัฐบาล พล.อ. ประยุทธ์ กล่าวว่า การเป็นประธานอาเซียนเป็นไปตามหน้าที่ ผมก็ทำให้ดีที่สุด ส่วนเรื่องการพัฒนาประชาธิปไตย เขาก็ไม่ได้ว่าอะไร ก็สนับสนุน "ได้มีการสอบถามว่าจะเรียบร้อยเมื่อไหร่ ก็บอกว่าไม่เกินเดือนหน้านี้ทุกอย่างจะเรียบร้อย เขาก็ไม่ได้ติดใจสงสัยอะไร" นายกฯ ยังเปิดเผยอีกว่า หนึ่งในประเด็นที่ทุกชาติบอกว่าเผชิญปัญหานี้เช่นกัน คือ การสร้างวาจาที่สร้างความเกลียดชัง (Hate speech) บนโซเชียลมีเดีย ซึ่งเป็นเรื่องที่ต้องระมัดระวังและยึดตามกฎหมาย โดยเฉพาะอย่างยิ่งปัญหาระหว่างคนรุ่นใหม่ และรุ่นเก่า เป็นเรื่องไม่ง่ายนัก ต้องใช้หลักการและยึดหลักการเป็นหลัก ประยุทธ์ ปลุกดีเอ็นเออาเซียน ในพิธีเปิดประชุมอย่างเป็นทางการ ผู้นำ 10 ประเทศอาเซียน และคู่สมรส ร่วมพิธีเปิดการประชุมสุดยอดอาเซียน ครั้งที่ 34 อย่างเป็นทางการ ในวันที่ 3 ของการประชุมที่ไทยเป็นประธานอาเซียนในปีนี้ โดย พล.อ. ประยุทธ์ จันทร์โอชา นายกรัฐมนตรี โชว์วิสัยทัศน์ประธานอาเซียน "มั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน" "ขอเชิญชวนให้ชาติสมาชิก ปลุกดีเอ็นเอความเป็นอาเซียนในตัว ร่วมแรงร่วมใจในการสร้างประชาคมอาเซียน ที่ประชาชนเป็นศูนย์กลาง ไม่ทิ้งใครไว้ข้างหลัง" พล.อ. ประยุทธ์ กล่าวตอนหนึ่ง เขาเริ่มต้นกล่าวเปิดการประชุมในเวลา 09.10 น. โดย พล.อ. ประยุทธ์ ทักทายผู้นำชาติต่าง ๆ ด้วยภาษาอังกฤษว่า "เรียนท่านผู้มีเกียรติทุกท่าน I wish to welcome all of you to the Kingdom of Thailand, the birthplace of Asean" ซึ่งแปลได้ว่า ผมมีความยินดีและเป็นเกียรติที่ได้ต้อนรับทุกท่านสู่ราชอาณาจักรไทย จุดกำเนิดของประชาคมเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ (อาเซียน)" ก่อนขออนุญาตพูดต่อเป็นภาษาไทย และให้ทุกคนเตรียมหูฟังที่มีล่ามแปลเป็นภาษาอังกฤษให้ โดยระหว่างรอ พล.อ. ประยุทธ์ ได้ส่งยิ้มหวานยาวนานหลายวินาที "เรากล้าฝัน เรายินดีแบ่งปัน" พล.อ. ประยุทธ์ ยกเนื้อร้องของเพลง Asean Way ที่สะท้อนถึงเส้นทางความร่วมมือของ 10 ชาติอาเซียน ตลอด 5 ทศวรรษที่ผ่านมา ก่อนกล่าวถึงการฝ่าฟันหลายวิกฤตการณ์ เช่น ยุคสงครามเย็น วิกฤติเศรษฐกิจปี 2540 รวมทั้งภัยพิบัติทางธรรมชาติครั้งใหญ่ เช่น คลื่นยักษ์สึนามิ พายุไซโคลนถล่ม การแข่งขันทางการค้า การเมืองระหว่างประเทศ ปัญหาก่อการร้าย อาชญากรรมข้ามชาติ เทคโนโลยีที่ก้าวกระโดด ปัญหาสิ่งแวดล้อม เป็นความท้าทายของอาเซียนที่ พล.อ. ประยุทธ์ กล่าวถึง "หากไม่มีอาเซียนเราจะรับมือกับความท้าทายเช่นนี้ได้อย่างไร... ผมเชื่อมั่นว่าพลังแห่งอาเซียนที่เข้มแข็ง ความเป็นน้ำหนึ่งใจเดียวคือคำตอบที่จะช่วยให้ผ่านพ้น และสามารถวางรากฐานที่มั่นคงให้กับอนุชนรุ่นหลังด้วย นั่นคือ เหตุผลที่ไทยได้ประกาศแนวคิดหลัก ร่วมมือ ร่วมใจ ก้าวไกล ยั่งยืน" หลังจากนั้น พล.อ. ประยุทธ์ ได้กล่าวถึง ความร่วมมือของอาเซียนที่ไทยจะสานต่องานของประธานอาเซียนรุ่นก่อน ๆ ไปยังปีถัดไปใน 3 ประเด็น ภายใต้แนวทาง "มั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน" เพื่อรับมือกับความท้าทายในอนาคต "มั่นคงขึ้น" พล.อ. ประยุทธ์ กล่าวว่า อาเซียนจะต้องรับกับความเปลี่ยนแปลงที่รวดเร็วได้ดีขึ้น หนึ่งในนั้นคือความมั่นคงทางไซเบอร์ที่ชาติสมาชิกได้รับประโยชน์จากศูนย์ความมั่นคงไซเบอร์อาเซียน-ญี่ปุ่น อาเซียนจะส่งเสริมการบริหารจัดการชายแดนเพื่อป้องกันภัยคุกคามจากอาชญากรรมข้ามชาติ "มั่งคั่งขึ้น" จากกระแสต่อต้านระบบการค้าพหุภาคี เป็นเครื่องย้ำเตือนว่าอาเซียนจะจับมือและผลักดันความตกลงพันธมิตรทางการค้าระดับภูมิภาคอาเซียน หรืออาร์เซป (RCEP) ให้ได้ในปีนี้ ซึ่งจะกลายเป็นความร่วมมือที่ใหญ่ที่สุดในโลกเพื่อป้องกันภัยคุกคามจากสงครามทางการค้า นอกจากนี้ยังสนับสนุนการพัฒนาเศรษฐกิจดิจิทัล เพิ่มผลิตภัณฑ์มวลรวมประชาชาติ (จีดีพี) 1 แสนดอลลาร์สหรัฐฯ ภายในปี 2025 การสร้างมูลค่าเพิ่มจากในทุกห่วงโซ่อุปทานของระบบเศรษฐกิจ เพื่อลดช่องว่างของการพัฒนา และชูโครงการเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (อีอีซี) เป็นศูนย์กลางในการเชื่อมโยงอาเซียนอย่างไร้รอยต่อ "ยั่งยืนขึ้น" นายกฯ กล่าวถึงความยั่งยืนทั้งในมิติสังคม สิ่งแวดล้อม และวัฒนธรรม โดยระบุว่า อาเซียนจะพัฒนาศักยภาพของประชาชนทุกเพศทุกวัย โดยเฉพาะการส่งเสริมพัฒนาทักษะของผู้สูงวัย การแลกเปลี่ยนเรียนรู้อัตลักษณ์ระหว่างชาติอาเซียนผ่านสภาวัฒนธรรมอาเซียน สำหรับคำขวัญ "มั่นคง มั่งคั่ง ยั่งยืน" นั้นเป็น "วิสัยทัศน์ของประเทศไทย" ที่ปรากฎอยู่ในแผนยุทธศาสตร์ชาติ 20 ปี ซึ่งจัดทำในยุครัฐบาลคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) และวันนี้ได้กลายเป็นสิ่งที่ไทยในฐานะประธานอาเซียนระบุว่า จะสานต่อข้อริเริ่มของประธานอาเซียนในปีที่ผ่าน ๆ มา และขับเคลื่อนการดำเนินงาน เพื่อบรรลุความฝันที่วางไว้ และให้ประชาชนของอาเซียนสามารถรับมือกับความท้าทายและได้ประโยชน์จากอาเซียนใน 3 มิติดังกล่าว