นายพลฟรังโก : ทำไมสเปนต้องย้ายที่ฝังศพจอมเผด็จการหลังตายไปแล้ว 44 ปี
สถานที่ฝังศพนายพลฟรานซิสโก ฟรังโก เผด็จการฟาสซิสต์ของสเปน เป็นประเด็นที่ถกเถียงกันมานานหลายสิบปี
มหากาพย์นี้กำลังจะมาถึงบทสุดท้ายแล้ว รัฐบาลสเปนจะขุดศพของนายพลฟรังโกขึ้นมาในวันพฤหัสบดีนี้ และนำไปฝังที่สุสานแห่งหนึ่งในกรุงมาดริด แต่ทำไมผู้คนจึงเรียกร้องให้มีการย้ายที่ฝังศพของฟรังโก แล้วทำไมประเด็นนี้จึงกลายเป็นที่ถกเถียงกันอย่างร้อนแรงในสเปน ฟรังโก คว้าชัยในสงครามกลางเมืองของสเปนในช่วงทศวรรษ 1930 ซึ่งเริ่มขึ้นหลังจากที่เขานำกำลังต่อต้านรัฐบาลฝ่ายซ้ายที่ชนะการเลือกตั้ง เขาได้สถาปนาระบอบเผด็จการขึ้น และตั้งตัวเองเป็นประมุขแห่งรัฐ เขาครองอำนาจไว้อย่างเหนียวแน่นจนกระทั่งเสียชีวิตในปี 1975 หลังจากนั้นสเปนจึงได้เปลี่ยนผ่านสู่ระบอบประชาธิปไตย แม้สเปนจะมีประชาธิปไตยที่ตั้งมั่นแล้วในตอนนี้ แต่ยุคสมัยของฟรังโกยังคงตามหลอกหลอน โดยในช่วงเปลี่ยนผ่านสู่การเป็นประชาธิปไตย ได้มี "ข้อตกลงลืมเลือน" ที่ไม่ได้เป็นลายลักษณ์อักษรเกิดขึ้น มีการรื้อถอนอนุสาวรีย์ฟรังโก และเปลี่ยนชื่อถนนสายต่าง ๆ ปัจจุบันศพของเขาถูกฝังอยู่ที่สุสานหุบเขาของผู้วายชนม์ (Valley of the Fallen) สุสานขนาดใหญ่ที่ฝังศพของผู้เสียชีวิตในสงครามกลางเมืองของทั้งสองฝ่ายหลายหมื่นคน แต่ชาวสเปนจำนวนมากประณามการฝังศพเขาไว้ที่นี่ เพราะเห็นว่า เป็นการอุทิศสถานที่นี้ให้กับชัยชนะของกองกำลังชาตินิยมของฟรังโกที่มีเหนือฝ่ายผู้สนับสนุนระบอบสาธารณรัฐ สุสานนี้ส่วนหนึ่งสร้างขึ้นโดยนักโทษการเมือง ซึ่งถูกบังคับใช้แรงงานในสมัยของฟรังโก ผู้เสียชีวิตหลายพันคนจากสงครามกลางเมือง ถูกฝังที่สุสานหุบเขาของผู้วายชนม์ (Valley of the Fallen) สถานที่แห่งนี้เป็นที่ที่ฝ่ายขวาจัดของสเปนมาคารวะศพเผด็จการฟรังโก โดยผู้สนับสนุนมักจะมารวมตัวกันที่นี่ในวันครบรอบการเสียชีวิตของเขา แต่รัฐบาลสังคมนิยมของสเปนที่บริหารประเทศมาตั้งแต่เดือน มิ.ย. ปีที่แล้ว ตัดสินใจย้ายศพของนายพลฟรังโก ออกจากสถานที่สำคัญแห่งนี้ รัฐบาลต้องการให้หุบเขาของผู้วายชนม์ กลายเป็น "สถานที่แห่งการระลึกถึงและเคารพผู้เสียชีวิตจากสงครามกลางเมือง" การที่ศพของนายพลฟรังโกถูกฝังไว้ที่นี่ ถือเป็นการสร้างความเสื่อมเสียต่อการมีประชาธิปไตยอย่างสมบูรณ์ ลูกหลานของผู้เสียชีวิตจากฝีมือของฟรังโกจำนวนมากสนับสนุนแผนการย้ายที่ฝังศพของเขา แต่ชาวสเปนมีความเห็นที่แตกต่างกันในประเด็นนี้ เดือนส.ค. ปีที่แล้ว รัฐบาลได้อนุมัติการขุดศพของฟรังโก แม้ว่าทางครอบครัวของเขาและพรรคการเมืองฝ่ายขวาคัดค้าน รัฐบาลต้องการหาสถานที่ฝังศพแห่งใหม่ที่ไม่มีความสำคัญทางประวัติศาสตร์ และผู้สนับสนุนเผด็จการฟรังโกไปคารวะศพเขาได้ลำบากขึ้น แต่ครอบครัวของฟรังโก (ซึ่งไม่ต้องการให้ย้ายสถานที่ฝังศพ) ระบุว่า ควรฝังศพเขาไว้ที่ห้องฝังศพใต้ดินประจำตระกูลที่โบสถ์อัลมูเดนา ใจกลางกรุงมาดริด หลุมศพขอฟรังโก เป็นจุดที่ชาวสเปนที่นิยมระบอบฟาสซิสต์มาคารวะศพ รัฐบาลสเปนระบุว่า อดีตเผด็จการไม่ควรถูกฝังไว้ในที่ที่เชิดชูเกียรติใด ๆ ต่อเขา นอกจากนี้ยังระบุว่า มีประเด็นเกี่ยวกับความปลอดภัยที่อาจเกิดขึ้นที่สถานที่ฝังศพในโบสถ์ เพราะห้องฝังศพใต้ดินอยู่ที่โบสถ์คาทอลิก สำนักวาติกันได้พิจารณาเรื่องนี้ด้วย และสนับสนุนรัฐบาลสเปนให้หาที่ศพฝั่งแห่งอื่นแทน จากนั้น เดือนที่แล้ว ศาลสูงสุดของสเปนได้ตัดสินยกคำอุทธรณ์ของทางครอบครัวของฟรังโกที่คัดค้านการขุดศพของเขา ศาลสนับสนุนแผนการของรัฐบาลในการย้ายที่ฝังศพของฟรังโกอย่างเป็นเอกฉันท์ รัฐบาลต้องการจะดำเนินการเรื่องนี้ก่อนการเลือกตั้งวันที่ 10 พ.ย. และได้มีกำหนดเส้นตายของการขุดศพฟรังโกวันที่ 25 ต.ค. นี้ เอล ปาอีส (El País) หนังสือพิมพ์ของสเปน รายงานว่า นักนิติวิทยาศาสตร์ ญาติของฟรังโก และโดโลเรส เดลกาโด รัฐมนตรีกระทรวงยุติธรรม จะเข้าร่วมการขุดศพของฟรังโกด้วย เอล ปาอีส รายงานว่า ค่าใช้จ่ายในการเคลื่อนย้ายโลงศพที่ทำด้วยหินแกรนิตน้ำหนัก 1.5 ตัน อยู่ที่ 3,090 ยูโร หรือประมาณ 1 แสนบาท ฟรานซิสโก ฟรังโก 1892-1975 วันที่ 24 ต.ค. ทางการสเปนจะขุดศพนายพลฟรังโก ขึ้นมา และย้ายไปฝังที่สุสานแห่งใหม่