จะนะ : ไครียะห์ "ลูกสาวแห่งทะเลจะนะ" บุกสภา เรียกร้องให้ตรวจสอบ ศอ.บต. จัดเวทีรับฟังความเห็นเขตพัฒนาพิเศษ
ศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) เดินหน้าเปิดเวทีรับฟังความคิดเห็นประชาชนต่อการผุดเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจ อ.จะนะ จ.สงขลา ในวันที่ 11 ก.ค. นี้ ท่ามกลางการคัดค้านของภาคประชาชน ถึงขั้นประกาศว่า "แล้วเลขาธิการ ศอ.บต. จะได้รู้จักว่าจะนะเป็นอย่างไร"
ไครียะห์ : "เรามาที่นี่เพื่อส่งเสียงให้ดังขึ้นว่าไม่ไหวแล้ว เขาจะมาเอาบ้านของเราไปแล้ว" รัฐสภาคือ "สถานที่เป้าหมายลำดับที่ 2" ของ น.ส.ไครียะห์ ระหมันยะ หรือยะห์ ผู้เรียกตัวเองว่า "ลูกสาวแห่งทะเลจะนะ" เยาวชนวัย 17 ปี เดินทางด้วยรถไฟซึ่งออกจากบ้านเกิดใน อ.จะนะ จ.สงขลา เมื่อ 29 มิ.ย. เข้าสู่กรุงเทพมหานคร ก่อนเดินสายไปยัง 3 สถานที่สำคัญที่จะมีส่วนกำหนดอนาคตของพวกเธอ "เรามาที่นี่เพื่อส่งเสียงให้ดังขึ้นว่าไม่ไหวแล้ว เขาจะมาเอาบ้านของเราไปแล้ว" น.ส.ไครียะห์กล่าวกับบีบีซีไทย ขณะที่ผู้บริหาร ศอ.บต.ยืนยันว่าโครงการนี้มีความจำเป็นต่อการพัฒนาเศรษฐกิจในพื้นที่เพราะจังหวัดชายแดนภาคใต้ไม่มีการพัฒนาเศรษฐกิจอย่างจริงจังมาตั้งแต่ปี 2547 แล้ว และจากการสอบถามความคิดเห็นของคนในพื้นที่พบว่า "ประชาชนส่วนใหญ่เห็นด้วยกับโครงการ" สายวันนี้ (2 ก.ค.) น.ส.ไครียะห์ พร้อมตัวแทนภาคประชาชนที่เรียกตัวเองว่าเครือข่ายปกป้องทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมสงขลา-สตูล เข้ายื่นหนังสือต่อคณะกรรมาธิการ (กมธ.) การพัฒนาการเมือง การสื่อสารมวลชน และการมีส่วนร่วมของประชาชน สภาผู้แทนราษฎร ที่มีนายปดิพัทธ์ สันติภาดา ส.ส.พิษณุโลก พรรคก้าวไกล เป็นประธาน เพื่อขอให้ตรวจสอบการทำงานของศูนย์อำนวยการบริหารจังหวัดชายแดนภาคใต้ (ศอ.บต.) ในฐานะ "ผู้จัดเวที" รับฟังความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับการขับคลื่อนโครงการในเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจ อ.จะนะ หลังพบ "ความบกพร่อง" และ "ความไม่ปกติ" ในการปฏิบัติงานของเจ้าหน้าที่ ศอ.บต. ดังนี้ เครือข่ายปกป้องทรัพยากรธรรมชาติและสิ่งแวดล้อมสงขลา-สตูล เข้ายื่นหนังสือต่อคณะกรรมาธิการ (กมธ.) การพัฒนาการเมือง การสื่อสารมวลชน และการมีส่วนร่วมของประชาชน สภาผู้แทนราษฎร "คนทั้ง จ.สงขลาต่างได้รับผลกระทบจากเขตพัฒนาพิเศษจะนะ เพราะไม่มีใครกั้นอากาศ หรือกั้นน้ำทะเลได้ว่าห้ามไหลออกจาก 3 ตำบลนี้" น.ส.ไครียะห์กล่าว ขณะที่นายสมบูรณ์ คำแหง เครือข่ายปกป้องทรัพยากรฯ สงขลา-สตูล เห็นว่า การที่ ศอ.บต. ตั้งคำถามกับประชาชนว่าอยากได้อะไรบ้างและรับปากจะดำเนินการให้ แทนการชี้แจงในสิ่งที่ประชาชนสงสัยเกี่ยวกับเขตเศรษฐกิจพิเศษจะนะ ไม่ใช่การเปิดเวทีให้ประชาชนได้มีส่วนร่วมแสดงความคิดเห็นอย่างแท้จริง และทำให้รัฐบาลได้ "ข้อมูลเท็จ" ไปใช้อ้างอิงในการตัดสินใจ เพราะเนื้อหาในเวทีไม่ได้เกี่ยวอะไรกับเรื่องเขตเศรษฐกิจพิเศษจะนะเลย ตัวแทนเครือข่ายปกป้องทรัพยากรฯ สงขลา-สตูล และ ส.ส.ในพื้นที่สังกัดพรรคก้าวไกล ต่างแสดงความข้องใจในบทบาทของ ศอ.บต. นายสมชาย ฝั่งชลจิตร ส.ส.บัญชีรายชื่อ ระบุว่า ศอ.บต. กำลังเข้าร่วมกับกลุ่มทุนเพื่อแย่งชิงทรัพยากรและเบียดขับคนจนหรือไม่ โดยอ้างว่าเพื่อพัฒนาเศรษฐกิจและนำความเจริญสู่พื้นที่ รัฐบาล พล.อ.ประยุทธ์ จันทร์โอชา ตัดสินใจพัฒนา อ.จะนะ จ.สงขลา ให้เป็น "เขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจ" ด้วยการเปลี่ยนพื้นที่ 16,753 ไร่ใน 3 ตำบล ได้แก่ นาทับ สะกอม และตลิ่งชัน ให้เป็นเขตอุตสาหกรรม โดยทุ่มงบประมาณในการดำเนินการถึง 18,680 ล้านบาท พร้อมมอบหมายให้ ศอ.บต. เปิดเวทีรับฟังความคิดเห็นของประชาชนเกี่ยวกับการขับเคลื่อนโครงการในเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจจะนะ อย่างไรก็ตามแผนเปิดเวทีรอบแรก ระหว่างวันที่ 14-20 พ.ค. ต้องล่มลง เนื่องจากสถานการณ์การแพร่ระบาดของไวรัสโคโรนาสายพันธุ์ใหม่ (โควิด-19) รวมถึงการคัดค้านจากประชาชนบางส่วน โดย น.ส.ไครียะห์ ได้ไปนั่งประท้วงหน้าศาลากลางจังหวัดสงขลา กลางเดือน พ.ค. 2563 ไครียะห์ ระหมันยะ นั่งประท้วงที่ศาลากลางจังหวัดสงขลา ขอให้ยกเลิกการจัดเวทีฟังความคิดเห็นโครงเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจ ล่าสุด ศอ.บต. ได้ประกาศเชิญชวนประชาชนเข้าร่วมเวทีรอบใหม่ซึ่งจะจัดขี้นในวันที่ 11 ก.ค. นี้ เป็นผลให้ น.ส.ไครียะห์กับพวก ต้องเคลื่อนไหวคัดค้านและหวังพับเวทีลงชั่วคราว ทว่าข้อเสนอของพวกเธอ "ไม่ได้รับการตอบสนอง" ประธาน กมธ.การพัฒนาการเมืองฯ แจ้งกลุ่มของ น.ส.ไครียะห์ว่าได้พูดคุยทางโทรศัพท์กับ พล.ร.ต.สมเกียรติ ผลประยูร เลขาธิการ ศอ.บต. โดยที่ ศอ.บต. ยืนยันจะจัดงานต่อไป แม้ประเทศไทยยังอยู่ภายใต้การประกาศใช้พระราชกำหนด (พ.ร.ก.) การบริหารราชการในสถานการณ์ฉุกเฉิน พ.ศ.2548 เพื่อรับมือกับโควิด-19 ก็ตาม "สิ่งที่น่ากลัวไม่ใช่โควิด แต่เป็นกฎหมายพิเศษที่ทำให้ประชาชนไม่กล้าแสดงความคิดเห็นอย่างตรงไปตรงมา" นายปดิพัทธ์กล่าว ประธาน กมธ.การพัฒนาการเมืองฯ ชี้ว่า นี่เป็นอีกครั้งที่รัฐบาลใช้ พ.ร.ก.ฉุกเฉินผลักดันโครงการเขตเศรษฐกิจพิเศษ อ.จะนะ ซึ่งคล้ายคลึงกับกรณีเขตพัฒนาพิเศษภาคตะวันออก (อีอีซี) ที่เกิดขึ้นได้ด้วยคำสั่งคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช.) โดยตัดประชาชนออกจากกระบวนการมีส่วนร่วม ขณะที่เวทีรับฟังความคิดเห็นก็เป็นเพียง "ตราประทับ" ของรัฐที่ "สร้างไปก่อน ค่อยเคลียร์กับชาวบ้านภายหลัง" ขณะที่นายสมบูรณ์ประกาศว่า "ประวัติศาสตร์จะนะมีอยู่แล้ว เลขาธิการ ศอ.บต. เป็นคนนอกพื้นที่ แล้วท่านจะได้รู้จักว่าจะนะเป็นอย่างไร" วานนี้ (1 ก.ค.) ไครียะห์กับพวก ได้เข้ายื่น "จดหมายน้อยฉบับที่ 2 จากลูกสาวแห่งทะเลจะนะ ถึงปู่ประยุทธ์" ผ่านศูนย์รับเรื่องราวร้องทุกข์ของรัฐบาล 1111 สำนักงานปลัดสำนักนายกรัฐมนตรี (สปน.) เพื่อขอให้ยกเลิกมติ ครม. เมื่อ 7 พ.ค. 2562 และวันที่ 21 ม.ค. 2563 ที่กำหนดให้ อ.จะนะ จ.สงขลา ในฐานะเมืองต้นแบบที่ 4 "เมืองอุตสาหกรรมก้าวหน้าแห่งอนาคต" เป็น "เขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจ" ส่วนวันพรุ่งนี้ (3 ก.ค.) ชาวสงขลากลุ่มนี้จะเดินทางไปยังกรมโยธาธิการและผังเมือง เพื่อยื่นหนังสือ "ดักคอ" ศอ.บต. ไม่ให้วางแผนเปลี่ยนผังเมืองจะนะใหม่จาก "สีเขียวและชมพู" (เขตอนุรักษ์ชนบทและเกษตรกรรม และเขตที่ดินชุมชน) เป็น "สีม่วง" (เขตอุตสาหกรรม) ศอ.บต.ยืนยัน "ทำตามกฎหมาย-ไม่เคยสกัดฝ่ายเห็นต่าง" นายชนธัญ แสงพุ่ม รองเลขาธิการ ศอ.บต. ซึ่งดูแลเรื่องการพัฒนาเศรษฐกิจในพื้นที่และโครงการเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจ อ.จะนะ กล่าวกับบีบีซีไทยว่าการดำเนินงานของ ศอ.บต.เกี่ยวกับโครงการนี้เป็นไปตามมาตรา 10 ของ พ.ร.บ.การบริหารราชการจังหวัดชายแดนภาคใต้ ที่ให้อำนาจ ศอ.บต. กำหนดเขตพื้นใดในจังหวัดชายแดนภาคใต้เป็นเขตพัฒนาพิเศษเฉพาะกิจและกำหนดกรอบแนวทางการบริหารและการพัฒนาในเขตพื้นที่นั้นได้ นายชนธัญกล่าวว่าโครงการนี้มีความจำเป็นต่อการพัฒนาเศรษฐกิจในจังหวัดชายแดนภาคใต้ซึ่งไม่มีการพัฒนาเศรษฐกิจอย่างจริงจังมาตั้งแต่ปี 2547 แล้ว และยิ่งมีความจำเป็นมากขึ้นในช่วงที่เศรษฐกิจของประเทศได้รับผลกระทบจากโควิด-19 ซึ่งอาจทำให้เด็กจบใหม่ในพื้นที่จำนวนหลายหมื่นคนไม่มีงานทำ ส่วนผลกระทบต่อชุมชนและสิ่งแวดล้อมที่กลุ่มผู้คัดค้านกังวลนั้น รองเลขาธิการ ศอ.บต.บอกว่าหากมีการจัดการที่ดี การพัฒนาเศรษฐกิจกับสิ่งแวดล้อมและชุมชนย่อม "อยู่ร่วมกันได้" เหมือนเช่นที่เขาเคยพาชาวบ้านไป "ดูงาน" ที่ท่าเรือน้ำลึกและเขตอุตสาหกรรมในประเทศมาเลเซีย "ช่วงที่ผ่านมา ศอ.บต.ให้ข้อมูลโครงการและรับฟังความคิดเห็นของประชาชนในหลายช่องทาง ทั้งทางเว็บไซต์ การจัดเวทีย่อย และเดินเคาะประตูบ้านซึ่งข้อมูลที่มีตอนนี้พบว่า 80% ของประชาชนที่เราสอบถามความเห็น เห็นด้วยกับโครงการเขตพัฒนาเศรษฐกิจ 10% ไม่คัดค้านและไม่สนับสนุน ส่วนอีกประมาณ 10% ไม่เห็นด้วย" นายชนธัญยังได้ปฏิเสธข้อกล่าวหาที่ว่า ศอ.บต.สกัดผู้เห็นต่างออกไปจากการรับฟังความเห็นที่ผ่านมา อย่างไรก็ตาม ศอ.บต.ย่อมต้องให้ความสำคัญกับผู้มีส่วนได้ส่วนเสียในพื้นที่ ซึ่งก็คือคนที่มีภูมิลำเนาอยู่ในจะนะเป็นลำดับแรก เขายืนยันว่า ศอ.บต.จะจัดเวทีรับฟังความเห็นในวันที่ 11 ก.ค.นี้ตามเดิม และขอเชิญชวนให้ประชาชนที่คัดค้านมาร่วมเวทีด้วยเพื่อแสดงความคิดเห็นและรับฟังข้อมูล เขากล่าวว่าโครงการนี้ยังต้องผ่านกระบวนการอีกมาก รวมทั้งต้องนำเสนอ ครม. อีกครั้งหลังจากรับฟังความคิดเห็น เพราะมติ ครม.เมื่อวันที่ 7 พ.ค. 2562 นั้นเป็นเพียงการ "เห็นชอบในหลักการ" และยังจะต้องมีการทำรายงานผลกระทบสิ่งแวดล้อมและสุขภาพซึ่งต้องใช้เวลาอีกไม่ต่ำกว่า 2-3 ปี