ผู้ใหญ่ก็ติดเกมได้: ตลาดเกมมือถืออาเซียนโตสูงสุดในโลก
เกมออนไลน์สมัยใหม่ ที่เล่นได้ทุกที่ทุกเวลาบนโทรศัพท์มือถือ พร้อมกับกลไกที่พัฒนาให้ผู้เล่นติดได้ง่าย กำลังขยายประชากรเกมเมอร์ในประเทศไทยสู่วัยทำงาน จากแวดวงเด็กและเยาวชน
"มาออลกัน รวมเลนกลาง ตีป้อมอย่างเดียว แทงก์ด้วยนะ" อาจฟังเหมือนกลุ่มคำศัพท์แปลก ๆ สำหรับคนทั่วไป แต่สำหรับคนที่รู้ความหมายของมันจะรู้ดีกว่า ช่วงสำคัญของการต่อสู้ในเกมออนไลน์กำลังใกล้เข้ามาแล้ว และมันไม่ใช่เรื่องประหลาดนักที่จะได้ยินคำเหล่านี้ในที่ทำงาน ระหว่างพักเที่ยง หลังเลิกงาน หรือขณะเดินทางในช่วงหลายเดือนที่ผ่านมานี้ ที่เกมออนไลน์บนสมาร์ทโฟนได้รับความนิยมเพิ่มขึ้นอย่างรวดเร็วในประเทศไทย และทำให้คำศัพท์เหล่านี้กลายเป็นที่คุ้นหูมากขึ้น "หลัก ๆ ที่เล่น เพราะเป็นคนชอบแข่งขันอยู่แล้ว แต่บางคนก็เล่นกับเพื่อนสนุก ๆ ได้เล่นด้วยกัน แต่ก่อนต้องมีคอมสเปคดีถึงจะเล่นได้ เดี๋ยวนี้มือถือก็เล่นได้แล้ว" กันตสิทธิ์ เจริญลาภ พนักงานด้านสื่อดิจิตอลของ บริษัท เอ็คโค่ คอมมิวนิเคชันส์ วัย 26 ปี เล่าให้บีบีซีไทยฟังถึงการเปลี่ยนแปลงของเกมในช่วง 4-5 ปีที่ผ่านมา "อย่างเมื่อก่อนเกมมือถือมันไม่ค่อยมีอะไรมาก เดี๋ยวนี้มันพัฒนา ทำภาพให้น่าเล่นมากขึ้น ตอนเรียนเลิกไปหมดแล้ว เล่นเพลย์ 4 บ้าง พอมาทำงานก็ไม่เล่นเลย เกมในมือถือก็ไม่ได้สนใจ แค่เข้ามาลองดู ไป ๆ มา ๆ คนเล่นเยอะมันก็ยิ่งทำให้น่าเล่นต่อ" กันตสิทธิ์ กำลังพูดถึงเกม "อาร์โอวี" (RoV) ซึ่งเป็นหนึ่งในเกมออนไลน์บนมือถือที่ได้รับความนิยมที่สุดในประเทศไทย ซึ่งทางบริษัท ซี ลิมิเต็ด เจ้าของเกมกล่าวว่ามียอดดาวน์โหลดสูงกว่า 10 ล้านครั้งตั้งแต่เปิดตัวอย่างเป็นทางการเมื่อต้นปี ตามรอยเกมอย่าง Candy Crush, Line Rangers หรือ Pokemon Go ที่ได้รับความนิยมอย่างมากในช่วง 2-3 ปีที่ผ่านมา ผู้เล่นหลากวัยรวมตัวกันจากเกม Pokemon Go ที่ได้รับความนิยมอย่างมากเมื่อปีที่แล้ว ตลาดเกมมือถือเติบโตต่อเนื่อง ภูมิภาคเอเชียตะวันออกเฉียงใต้เป็นตลาดเกมมือถือที่เติบโตรวดเร็วที่สุดในโลก ตามรายงานของบริษัทข้อมูลทางการตลาดในประเทศเนเธอร์แลนด์ Newzoo ด้วยรายได้ในอุตสาหกรรมเกมบนมือถือกว่าที่เติบโตกว่า 45.3% มากกว่า 3 เท่าของอัตราเฉลี่ยทั่วโลกที่ 14.6% ปัจจุบันประเทศไทยมีประชากรที่เล่นเกมบนมือถือทั้งหมด 17 ล้านคนคิดเป็นร้อยละ 25 ของประชากรทั้งหมด เพิ่มขึ้นจาก 14.7 ล้านคนในปี 2014 ตามรายงานที่ Newzoo จัดทำร่วมกับบริษัท Global Mobile Game Confederation เปิดเผยเมื่อเดือนมิถุนายนที่ผ่านมา โดยมากกว่าครึ่ง (51%) อยู่ในช่วงอายุ 21-35 ปี และคาดการณ์ว่าภายในปี 2017 ประเทศไทยจำนวนผู้เล่นทั้งหมดจะเพิ่มขึ้นอีกร้อยละ 7.6 เป็น 18.3 ล้านคน ตามการเข้าถึงของสมาร์ทโฟนในประเทศ ต่างจากการเล่นเกมออนไลน์สมัยก่อนที่ต้องใช้คอมพิวเตอร์ตั้งโต๊ะ ความสะดวกของเกมออนไลน์บนมือถือสมาร์ทโฟนทำให้เกมเมอร์สามารถเล่นได้ทุกที่ทุกเวลา นั่นหมายถึงการเพิ่มจำนวนของประชากรเกมเมอร์อย่างรวดเร็วในสังคมวัยทำงาน ที่เวลาเคยเปิดอุปสรรคสำหรับพวกเขา อุปกรณ์ในการใช้เข้าถึงอินเทอร์เน็ตในไทย ที่มา: สำนักงานสถิติแห่งชาติ เมื่อเกมและงานอยู่ในที่เดียวกัน "ปกติช่วงพักเที่ยงผมไม่เล่นนะ มีก่อนกลับบ้าน งานเสร็จแล้วประมาณสองทุ่ม เล่นกับเพื่อนที่ออฟฟิศ" กันตสิทธิ์กล่าว "ก็พยายามแบ่งเวลา เพราะเราเวลาไม่เยอะเหมือนตอนเด็กๆ ใช่มั้ยหละ เล่นเกมสองเกม เกมละสิบนาที" การเข้าถึงเกมได้ง่ายตลอดวันทำให้ภาวะติดเกมไม่ได้เป็นเรื่องของเด็กและวัยรุ่นเท่านั้น แต่ผู้ใหญ่วัยทำงานอาจจะพบว่าตัวเองและคนรอบข้างติดเกมได้มากขึ้น "คนเล่นเยอะขึ้นแหละ เพราะเข้าถึงง่ายขึ้น" ปิยณัฐ พิทักษ์วราพร กรรมการผู้จัดการของ สามย่านยิม สถานที่ออกกำลังกายย่านสีลม บอกว่าการเล่นเกมในที่ทำงานเพิ่มขึ้นจริง แต่ยังไม่ถึงกับเป็นปัญหาในที่ทำงานของเขา "มีพูดนะ ไม่ถึงขึ้นเตือนกันตรงๆ ว่า 'เอ้ย เล่นเยอะไปแล้วนะ' จะแซว ๆ กันมากกว่าว่า เล่นอีกแล้วหรอ เอาอีกละ เล่นเกมอีกแล้วใช่มั้ย" สำหรับ ปิยณัฐ ในฐานะหัวหน้างาน เขาให้ความเห็นว่าการใช้เวลาอย่างไรนั้นเป็นสิทธิ์ของแต่ละคน แต่ทั้งนี้ก็ขึ้นอยู่กับตัวงานที่รับผิดชอบด้วย "คือถ้าดูแลได้ รับผิดชอบได้ร้อยเปอร์เซ็นต์ แล้วเล่น อันนั้นไม่มีปัญหา แต่ถ้างานคุณยังไม่คอมพลีท ก็ควรจะดูแลในส่วนนั้นก่อนถึงจะบอกว่าเป็นช่วงเวลาว่าง แต่ถ้าเป็นนอกเวลางานจริง ๆ หรือเวลาพัก อันนั้นจะเล่นก็ไม่ว่ากัน" แต่ไม่ใช่ทุกคนที่จะสามารถแบ่งเวลาได้อย่างพอเหมาะ ซึ่งอาจจะส่งผลตามมาเมื่อการเล่นเกมกินเวลากิจกรรมอื่นที่สำคัญกว่า เมื่อเดือนเมษายนที่ผ่านมา นีล โรเบิร์ตสัน อดีตแชมป์โลกสนุกเกอร์ชาวออสเตรเลียวัย 35 ปี เผยกับบีบีซีว่า เขาเคยติดเกม Diablo 2 อย่างหนัก "มันถึงจุดที่ว่า ที่บ้านผมในออสเตรเลีย แม่ของผมต้องสร้างบัญชีขึ้นมาใหม่เพื่อดูว่าผมออนไลน์อยู่ในเกมแทนที่จะฝึกสนุกเกอร์อยู่รึป่าว" โรเบิร์ตสันยอมรับว่าการนั่งเล่นเกมจนไม่หลับไม่นอนของเขา ได้กระทบต่อผลการแข่งขันของเขา ผู้ใหญ่ติดเกม? ขณะที่ปัญหาติดเกมมักจะพูดถึงเด็กและวัยรุ่นโดยส่วนใหญ่ นพ.อภิชาติ จริยาวิลาศ จิตแพทย์ โรงพยาบาลศรีธัญญา และโฆษกกรมสุขภาพจิต บอกกับบีบีซีไทยว่า ผู้ใหญ่ในปัจจุบันก็เสี่ยงต่อการติดเกมเช่นกัน "มันเป็นพฤติกรรมของมนุษย์ เหมือนกับคนที่ออกกำลังกายเป็นประจำ พอไมได้ออกก็หงุดหงิด เกมก็เหมือนกัน ผู้ใหญ่อาจจะลำบากกว่าอีก เพราะไม่มีใครคอยเตือน เด็กยังมีคนเตือน พอเป็นผู้ใหญ่ก็จะยากกว่าที่จะมีใครมาบอกเรา โดยเฉพาะในรายที่อยู่คนเดียว" นพ.อภิชาติ เตือนว่า นอกจากการใช้เวลาเล่นเกมมากเกินไปอาจจะส่งผลต่องานและความสัมพันธ์กับคนรอบตัวแล้ว "บางเกมที่รุนแรง ก็จะทำให้เราเคยชินกับความรุนแรงได้เหมือนกัน หรือบางทีถ้าเราเคยทำได้หลาย ๆ อย่างในเกม แต่ชีวิตจริงมันไม่เหมือนในเกมก็อาจจะหงุดหงิดได้เหมือนกัน" นพ.อภิชาติ ชี้ว่า เมื่อไหร่ที่เริ่มรู้สึกกระวนกระวายใจ หงุดหงิด หรือไม่สามารถความคุมตัวเองได้เมื่อไม่ได้เล่นเกม ให้ถือเป็นสัญญานว่า คุณอาจกำลังติดเกม คำแนะนำสำหรับผู้ใหญ่ติดเกม หากรู้ตัวว่ามีความเสี่ยงหรือเข้าข่ายลองปรับเปลี่ยนวิธีเบื้องต้นดังนี้ 1. จำกัดเวลาเล่นเกม 2. เล่นเฉพาะเวลาอยู่บ้านหรือพื้นที่เฉพาะที่กำหนด 3. ไม่โหลดเกมเพิ่ม 4. ปรึกษาและบอกคนในครอบครัวหรือคนที่สนิทช่วยเป็นกำลังใจและคอยห้ามเตือน 5. โทร 1323 สายด่วนกรมสุขภาพจิต หรือพบจิตแพทย์ใกล้บ้าน