Er Wikipedia-mañ emañ al liammoù yezh e deroù ar bajenn en tu all da ditl ar pennad. Mont d’an deroù.
Taolenn
mont d’ar varrenn gostez
kuzhat
Deroù
1Sterioù
2Istor an anv
3Kumuniezh emren Euskadi
4Levrlennadur
Gwintañ an daolenn
Euskadi
Ouzhpennañ yezhoù
Ouzhpennañ liammoù
Pajenn
Kaozeadenn
brezhoneg
Lenn
Kemmañ
Kemmañ ar vammenn
Gwelet an istor
Muioc'h
Lenn
Kemmañ
Kemmañ ar vammenn
Gwelet an istor
Eus Wikipedia
Setu pelec'h emañ Euskal Herria en Europa.
7 proviñs Euskal Herria. E roz e weler teir froviñs a ya d'ober Kumuniezh Emren Euskadi.
An Ikurriña, banniel ofisiel Kumuniezh emren Euskadi, a zo ivez hini Euskal Herria.
Euskadi (anv euskarek distaget e-ouch-ka-di), gwechall Euzkadi, a vez lavaret alies e brezhoneg eus Euskal Herria, met n'eo ket tre evel-se e vez implijet er vro end-eeun pa'z eo un anv distaolet muioc'h-mui nemet en e ster strishañ.
Sterioù[kemmañ | kemmañ ar vammenn]
Tri implij a c'haller gwelout:
Euskadi, pe gentoc'h Euzkadi hervez doare-skrivañ an amzer, a zo un anv savet e dibenn an XIXvet kantved ha roet d'ar vro a zo anvet muioc'h-mui Euskal Herria bremañ e yezh ar vro;
Euskadi, pe Euzkadi, a oa an teir froviñs, Bizkaia, Araba, Gipuzkoa, a oa unanet dindan anv gouarnamant Euzkadi betek trec'h armeoù Franco e Brezel Spagn,
Euskadi eo an anv roet hiziv da Kumuniezh Emren Euskadi, da lavarout eo n'emañ ket e-barzh
na Kumuniezh Forel Nafarroa, Nafarroako Foru Erkidegoa en euskareg, ur broviñs hepken, distag hag emren,
nag Ipar Euskal Herria pe aliesoc'h Iparralde, a zo al lodenn norzh, hag a zo e dalc'h Bro-C'hall), e kornôg departamant ar Pireneoù-Atlantel. Enni emañ an teir froviñs-mañ : Lapurdi, Nafarroa Beherea, Zuberoa.
Istor an anv[kemmañ | kemmañ ar vammenn]
Euzkadi a zo ur ger bet savet e dibenn an XIXvet kantved, e 1896, gant Sabino Arana Goiri. Un anvadur politikel a zo anezhañ, troet eo bet gant “broad Vask” pe “Stad Vask”. Brudet eo bet an anv-se, hag anavezet-mat eo dre ar bed a-bezh. Hiziv an deiz avat, er vro end-eeun, ne dalvez Euskadi mui-ouzh-mui nemet evit ar Gumuniezh emren (3 froviñs hepken). Graet e vez gant Euskal Herria evit ober anv eus ar vro a-bezh (ar 7 proviñs). Herri a dalvez “bro”, a zo ur ger-mell, hag Euskal a dalvez “Bask” (adkavout a reer er ger euskal ar memes gwrizienn hag en euskara, anv ar yezh, an euskareg), EH eo ar berradur evel ma c’haller gwelet ouzh penn a-dreñv ar c’hirri-tan.
Un den eus ar vro a zo un euskaldun (liester euskaldunak), ar pezh a dalvez da gentañ-penn “euskareger”. Diazezet eo ar vroadelezh war ar yezh eta (evel-se e c'haller klevet tud zo o lavaret n'int ket euskarat dre ma n'ouzont ket ar yezh, daoust ma oa euskarat holl o zadoù-kozh dre ma ouient ar yezh). Evit ober anv eus tud a zo bask a-orin, pe tud o chom er Vro-Vask e vez graet gant gerioù nevez evel euskotar pe euskal erritar.
Kumuniezh emren Euskadi[kemmañ | kemmañ ar vammenn]
Pennad pennañ : Kumuniezh Emren Euskadi
Emañ Kumuniezh Emren Euskadi e Norzh Rouantelezh Spagn war ribl ar Meurvor atlantel. E menezioù an aradennad kantabrik emañ, menezioù a reer Menezioù Euskadi anezho ivez. Er Gevred emañ harzoù Frañs, er Reter emañ Kumuniezh forel Nafarroa, er Su ar Rioja ha Kastilla-ha-Leon hag er C'hornôg kumuniezh Kantabria.
Hervez bonreizh ar Rouantelezh eo anavezet kumuniezh Euskadi evel unan eus broadelezhioù Spagn war diriadoù proviñsoù Araba, Gipuzkoa ha Bizkaia. Dezho ur gorread a 7 234 km², hag ur boblañs a 2 124 846 a annezidi (2005) gant ur stankter poblañs a 292,4 annezad/km². Emañ kêr-benn ar Gumuniezh e Gasteiz (spagnoleg : Vitoria) en Araba. Staliet eo gouarnamant Euskadi ha Breujoù ar Gumuniezh eno.
Divyezhek eo an annezidi pa'z eodever an holl Spagnoled, hervez ar vonreizh, gouzout spagnoleg, yezh ofisiel ar riez, met 45% a oar komz euskareg, ur yezh ha na zeu ket eus al latin evel ar yezhoù all komzet en Iberia. Anavezet eo da bep annezad e Bro-Spagn ar gwir da implij yezhoù ar broadelezhioù er vuhez foran. Bez' ez eus skolioù unyezhek e-lec'h ma vez implijet yezh ar vroadelezh lec'hel, reoù all unyezhek e spagnoleg ha reoù all gant spagnoleg hag ar yezh lec'hel.
Levrlennadur[kemmañ | kemmañ ar vammenn]
KOSTIOU Jeremi, Stourm evit ar vachelouriezh en euskareg penn-da-benn, e-barzh Bremañ, miz Mae 2014, n°391.
Adtapet diwar « https://br.wikipedia.org/w/index.php?title=Euskadi&oldid=1943166 »
Rummadoù:
Euskal Herria
Euskadi
Rummad kuzhet:
Pajennoù a ra gant arguzennoù eilet er galvoù patrom
Kemmoù diwezhañ degaset d'ar bajenn-mañ d'an 13 C'hwe 2022, da 09:42.
Gallout a reer implijout an testennoù zo dindan an Aotre-Implijout Creative Commons Dereiñ/Kenrannañ diouzh an hevelep divizoù; divizoù ouzhpenn a c'hall bezañ ivez. Gwelet an Doareoù Implijout evit gouzout hiroc'h.