Llifogydd | Gwent Prepared
Llifogydd Cronfeydd
Yng Nghymru, mae un o bob chwe eiddo mewn perygl o lifogydd. Mae tair prif ffynhonnell llifogydd: arfordirol, afon a dŵr arwyneb. O'r ffynonellau hyn, llifogydd arfordirol sydd â'r potensial i gael yr effaith fwyaf. Gall lefelau llanw gormodol achosi i amddiffynfeydd arfordirol ac aberoedd gael eu trechu neu eu torri. Gall llifogydd afon a dŵr arwyneb gael ei achosi gan ormod o law. Mae llifogydd dŵr arwyneb yn digwydd pan fod gormod o law yn gorlethu gallu ardal i ddraenio a phan na all draeniau ffyrdd ymdopi. Mae llawer o fuddsoddiad wedi'i wneud mewn cynlluniau lliniaru llifogydd (a elwir yn gyffredinol yn amddiffynfeydd llifogydd) i leihau effeithiau pob math o lifogydd yng Nghymru. Gall pobl hefyd fod yn barod a diogelu eu cartrefi gydag amddiffyniad rhag llifogydd.
Ym mis Ebrill 2010 derbyniodd y Ddeddf Rheoli Llifogydd a Dŵr gydsyniad brenhinol. Rhan annatod o'r Ddeddf yw sicrhau rheolaeth well sy'n fwy cynhwysfawr o beryglon llifogydd ar gyfer pobl, cartrefi a busnesau.
Yng Nghymru mae gan Lywodraeth Cymru y cyfrifoldeb cyffredinol am bob mater sy'n ymwneud â llifogydd ac erydiad arfordirol, gan gynnwys pennu'r polisi cenedlaethol ar berygl llifogydd ac erydiad arfordirol.
Fodd bynnag, mae Deddf Rheoli Llifogydd a Dŵr 2010 yn cydnabod nad yw'n bosibl i un sefydliad ddarparu'r ystod lawn o wasanaethau rheoli llifogydd ac arfordiroedd. Felly, mae'r Ddeddf yn rhoi dyletswydd ar bob awdurdod rheoli peryglon llifogydd i gydweithredu â'i gilydd mewn perthynas â rheoli peryglon llifogydd.
Yn lleol, mae'r Ddeddf yn rhoi cyfrifoldeb ar Awdurdodau Lleol yng Ngwent (fel y Prif Awdurdodau Llifogydd Lleol), i ddatblygu, cynnal, cymhwyso a monitro strategaeth ar gyfer rheoli peryglon llifogydd lleol (Strategaeth Leol). Bydd y Strategaeth Leol yn ffurfio'r fframwaith lle bydd gan gymunedau fwy o gyfle i leisio eu barn ar benderfyniadau rheoli peryglon lleol. Ar y cyd â'r Strategaeth Genedlaethol, bydd y Strategaethau lleol yn annog rheoli peryglon llifogydd yn fwy effeithiol drwy alluogi pobl, cymunedau, busnesau a'r sector cyhoeddus i gydweithio.
Gall llifogydd ddigwydd yn gyflym, felly gall paratoi ymlaen llaw leihau'r difrod a'r aflonyddwch a achosir gan lifogydd.
Holwch a allwch gael rhybuddion llifogydd am ddim wedi'u hanfon i'ch ffôn, ar ffurf neges testun neu e-bost.
Ewch i Cyfoeth Naturiol Cymru i gael y rhybuddion diweddaraf am lifogydd.
Sicrhewch fod gennych gynllun llifogydd ar waith i ddiogelu eich hun, eich teulu, eich cartref a'ch busnes.
Os gallwch fynd at deulu neu ffrindiau pe byddech yn cael eich gorfodi o'ch cartref, gwnewch drefniadau nawr. Bydd hyn yn rhan allweddol o'ch cynllun llifogydd personol.
Gwnewch yn siŵr fod eich pecyn argyfwng yn barod.
Sicrhewch fod eich yswiriant yn cwmpasu llifogydd. Holwch os yw'n disodli eitemau a ddifrodir am rai newydd a p'un a oes terfyn ar atgyweiriadau.
Os Ceir Llifogydd
Sicrhewch ddiogelwch eich teulu a chi'ch hun.
Dilynwch eich cynllun llifogydd i ddiogelu eich cartref neu'ch busnes.
Diffoddwch eich cyflenwad nwy / trydan.
Rhowch eich gorsaf radio lleol ymlaen ar radio batri neu un y gallwch ei weindio i gael y wybodaeth ddiweddaraf am unrhyw ddatblygiadau.
Dylech ddiogelu popeth y gallwch drwy symud anifeiliaid anwes, eiddo gwerthfawr, eitemau sentimental a dogfennau pwysig i dir uwch lle bydd yn fwy diogel.
Rhowch blygiau yn y sinciau / baths neu hambyrddau lefel isel a rhowch bwysau arnynt fel na fydd y dŵr yn llifo nôl.
Dilynwch gyngor Dŵr Cymru ar ddiogelwch y dŵr.
Dylech fod yn barod i weithredu'n gyflym a mynd i rywle diogel. Rhowch ddiogelwch pobl yn gyntaf a gwrandewch ar gyngor gan yr heddlu a'r gwasanaethau brys. Cofiwch mai poeni am eich diogelwch chi maen nhw.