Cyfleoedd i arallgyfeirio i farchnadoedd newydd a gwella gwytnwch ffermydd drwy gynhyrchu blodau bwytadwy a llysiau egsotig ac anghyffredin yng Nghymru. | Business Wales
Cyfleoedd i arallgyfeirio i farchnadoedd newydd a gwella gwytnwch ffermydd drwy gynhyrchu blodau bwytadwy a llysiau egsotig ac anghyffredin yng Nghymru.
Bu micro saladau, llysiau anghyffredin a blodau bwytadwy yn boblogaidd iawn mewn bwytai crand ers blynyddoedd lawer. Mae'r galw am fwydydd newydd ac egsotig o bob cwr o'r byd yn awr yn fwy nag erioed. Mae hwn yn gyfle gwych i dyfwyr yng Nghymru sy'n awyddus i arallgyfeirio eu harlwy a chynyddu eu cynhyrchiant. Er bod y cnydau arbenigol hyn wedi cael eu tyfu'n llwyddiannus mewn gwahanol wledydd, nid oes dim cyngor agronomeg sy'n ymwneud yn benodol â hinsawdd Cymru ar gael.
Bydd y prosiect dwy flynedd hwn yn rhedeg ar ddwy uned garddwriaeth fasnachol yng ngogledd Cymru a'r nod fydd:
Magu profiad ymarferol o dyfu llysiau egsotig a blodau bwytadwy, gyda chymorth tystiolaeth dechnegol o'r arferion trin tir gorau yng Nghymru er mwyn cael y cynhyrchiant gorau posibl.
Sefydlu sylfaen dystiolaeth i helpu tyfwyr sy'n ceisio tyfu mathau newydd o gnydau ar eu daliadau, gan gynnwys pecynnau cymorth ar gyfer cynhyrchion newydd gyda chyngor ar agronomeg a marchnata.
Dyma'r planhigion maes a gynhwysir yn y prosiect:
Mae'r rhifau mewn du yn cyfateb i'r cynllun treialu a roddir isod.
Fe'u gelwir hefyd yn Hel-lys, a chaiff y dail eu bwyta'n ffres fel llysieuyn salad, a fwyteir yn draddodiadol gyda swshi, ond gallwch ei ddefnyddio hefyd fel cyfwyd i bysgod neu gyw iâr.
Perlysieuyn blas mintys y gellir ei ddefnyddio mewn saladau, fel garnais neu fel cynhwysyn mewn cyri neu mewn tempwra.
Gallwch ddefnyddio'r dail yn ffres fel salad neu garnais, neu fel cynhwysyn mewn seigiau dwyreiniol.
Gallwch werthu'r blodau fel garnais, fel blas neu wedi'u prosesu (e.e. fioledau siwgrog). Gallwch eu plannu fel blodau unflwydd neu fel blodau lluosflwydd mwy parhaol.
Rhewlysiau
Gallwch eu tyfu fel blodau addurniadol, neu fel deunydd ffrwythau a dail bwytadwy. Fe'u defnyddir fel samphire gyda seigiau pysgod, neu fel garnais salad. Maent yn flodau lluosflwydd sy'n blodeuo rhwng Gorffennaf a Medi, a gellir cynaeafu'r deunydd dail gydol y flwyddyn ar ôl iddynt sefydlu.
Maent yn ychwanegu blas i salad, neu gallwch eu defnyddio'n gynnil fel llysieuyn.
Dros dri chyfnod tyfu, caiff llu o wybodaeth ei chasglu o'r amser hau drwodd i'r amser cynaeafu:
Dwyseddau hadau
Ffrâm amser cynhyrchu cnydau, gan gynnwys amser hau, amser tan eu cynaeafu a sut mae hyn yn rhyngweithio ag amrywiadau tymhorol.
Gwytnwch, angen eu gwarchod ac ymateb i straen amgylcheddol, risg o blâu/clefydau.
Rheoli planhigion
Pa mor gydnaws ydynt â chnydau eraill a pha mor hawdd eu tyfu ydynt.
Maint ac ansawdd cnydau
Gobeithio y bydd y prosiect hwn yn darparu gwybodaeth ymarferol i roi arweiniad i dyfwyr sydd eisiau ehangu eu dewis o gynhyrchion i gynnwys y planhigion anghyffredin neu egsotig, arbenigol hyn sy'n uchel eu gwerth.