Bydd y Cabinet yn argymell Cyllideb derfynol ar gyfer 2021/22 yn y cyfarfod o'r Cyngor Llawn y mis nesaf gan fod Aelodau wedi cytuno ar y strategaeth ddrafft yr ymgynghorwyd arni hi yn ddiweddar - gydag un ychwanegiad yn ymwneud â rhewi ffioedd caeau 3G y flwyddyn nesaf.
Yn y cyfarfod ddydd Iau, 25 Chwefror, trafododd Aelodau o'r Cabinet y strategaeth Gyllideb ddrafft, ynghyd â'r adborth a ddaeth i law yn ystod ail gam yr ymgynghoriad cyhoeddus a gafodd ei gynnal dros bythefnos rhwng Ionawr a Chwefror 2021.
Mae'r strategaeth yn seiliedig ar gynnydd o 3.8% yn y cyllid mae Llywodraeth Cymru yn ei roi i Gyngor Rhondda Cynon Taf, fel sydd wedi'i nodi yn y Setliad Llywodraeth Leol Dros Dro ar gyfer y flwyddyn nesaf. Nod y cynigion sydd wedi'u cynnwys yn y strategaeth yw bod mor deg â phosibl a diogelu'r gwasanaethau rheng flaen, gan dargedu adnoddau at feysydd allweddol. Mae crynodeb o'r strategaeth wedi'i gynnwys ar waelod y dudalen yma.
Cafodd adroddiad arall ei gyflwyno yn y cyfarfod ddydd Iau a oedd yn amlinellu Ffioedd a Thaliadau arfaethedig y Cyngor, a fydd yn rhan o'r Gyllideb ar gyfer 2021/22. Cytunodd Aelodau o'r Cabinet ar gynnydd o 1.70% gyda nifer o eithriadau nodedig. Mae'r eithriadau'n cynnwys dim cynnydd i ffioedd Hamdden am Oes, Taliadau Meysydd Parcio, Ffioedd Chwarae'r Haf a Gaeaf, Prydau Ysgol, Ffioedd Profedigaeth, nac i bris tocynnau Lido Ponty a Pharc Treftadaeth Cwm Rhondda. Bydd cost Pryd ar Glud a Phrydau Canolfannau Oriau Dydd yn codi 10c y pryd, ac yna'n cael eu rhewi tan 2023.
Yn ystod y cyfarfod, cynigiodd Aelodau o'r Cabinet ddiwygiad mewn perthynas â thaliadau llogi ar gyfer caeau 3G. Yn y strategaeth ddrafft, roedd ffioedd caeau 3G yn destun cynnydd o 1.70%. Cynigiodd yr Aelodau i'r ffioedd gael eu cadw ar y lefelau presennol ar gyfer y flwyddyn nesaf, yn unol â ffioedd Hamdden am Oes a chaeau chwarae. Cadarnhaodd swyddogion y byddai modd i hyn gael ei gynnwys yng Nghyllideb y flwyddyn nesaf a chytunodd Aelodau o'r Cabinet ar y newid yma.
Bydd y Cabinet bellach yn argymell y Gyllideb derfynol i Aelodau Etholedig yn y cyfarfod llawn ar 10 Mawrth, 2021. Os bydd yn cael ei chytuno, byddai'n sicrhau bod y Cyngor wedi gosod Cyllideb gytbwys yn gyfreithiol ar gyfer 2021/22 cyn y flwyddyn ariannol newydd sy'n dechrau ar 1 Ebrill.
Meddai'r Cynghorydd Maureen Webber, Dirprwy Arweinydd Cyngor Rhondda Cynon Taf ac Aelod o'r Cabinet ar faterion Busnes y Cyngor: "Mae'r Cabinet bellach wedi cytuno ar Gyllideb derfynol y Cyngor ar gyfer 2021/22, i'w hargymell yn y cyfarfod o'r Cyngor ym mis Mawrth. Daeth yr aelodau i'r casgliad bod hwn yn ganlyniad cadarnhaol iawn i drigolion yn Rhondda Cynon Taf, gyda Chyllideb sydd ddim yn cynnwys unrhyw doriadau, sy'n amddiffyn ein gwasanaethau hanfodol, yn buddsoddi mewn meysydd blaenoriaeth ac yn cynnig yr hyn sy'n debygol o fod y cynnydd lleiaf mewn Treth y Cyngor yng Nghymru unwaith eto.
"Mae'r cynigion wedi nodi £4.6 miliwn mewn arbedion effeithlonrwydd pellach ar gyfer y flwyddyn nesaf ar ben yr arbedion o £6 miliwn y flwyddyn a gyflawnwyd ym mhob un o'r tair blynedd diwethaf. Byddai cynnydd o £2.2miliwn yn y Gyllideb Ysgolion, gan eu hariannu'n llawn ar gyfer y flwyddyn nesaf. Byddai'r Cynllun Rhyddhad Lleol ar gyfer Ardrethi Annomestig yn parhau ac yn cael ei ymestyn gyda busnesau'n derbyn mwy fyth o gefnogaeth, tra byddai parcio am ddim yn cael ei gyflwyno ym Mhontypridd ac Aberdâr o 3pm bob diwrnod o'r wythnos ac ar ôl 10am ar ddydd Sadwrn, yn ogystal â rhewi'r ffioedd.
"Cafodd y Gyllideb arfaethedig yma, sy'n cynnwys cynifer o elfennau cadarnhaol, ei llunio ar gefn blwyddyn heriol iawn i'r Cyngor a'n cymunedau gan ddechrau gyda Storm Dennis ym mis Chwefror 2020 a'r pandemig COVID-19 a ddechreuodd fis yn ddiweddarach. Mae'r ddau argyfwng yn dal i gael effaith flwyddyn yn ddiweddarach, ac mae'r Cyngor yn parhau i ddarparu cefnogaeth werthfawr i drigolion a busnesau.
"Rwy'n falch bod y Cyngor wedi gallu cysylltu â chynifer o bobl yn ei ymgynghoriad blynyddol ar y Gyllideb, er gwaethaf y cyfyngiadau COVID-19 a oedd yn golygu nad oedd modd ymgysylltu wyneb yn wyneb. Cymerodd bron i 1,500 o bobl ran dros ddau gam, ac felly roedd yn ymarfer gwerth chweil. Yn yr ail gam, roedd dros 76% o'r rhai a atebodd yr arolwg yn teimlo bod y cynnig ar gyfer y Dreth Gyngor yn rhesymol, roedd 81% yn cytuno â'r dull ar gyfer arbedion effeithlonrwydd ac roedd 87% yn cytuno â'r cynigion ar gyfer Ffioedd a Thaliadau. Roedd y rhain yn ystyriaethau allweddol ym mhenderfyniad y Cabinet i gytuno ar y strategaeth ar ddydd Iau, yn ogystal â rhewi ffioedd caeau 3G."
Mae'r Gyllideb derfynol ar gyfer 2021/22, a fydd yn cael ei hargymell gan y Cabinet i'r cyfarfod o'r Cyngor Llawn yn ystod Mawrth 2021, yn cynnwys y canlynol:
Cynnydd o £2.2 miliwn yn y gyllideb ysgolion gan gydnabod bod ysgolion yn flaenoriaeth allweddol a chan ariannu eu gofynion ar gyfer y flwyddyn nesaf yn llawn.
Amddiffyn gwasanaethau'r Cyngor sy'n golygu ei fod yn gyllideb dim toriadau .
Cynnydd o 2.65% yn Nhreth y Cyngor. Mae hyn yn is na'r hyn yr ymgynghorwyd arno'n flaenorol yn ystod y cam cyntaf, ac mae disgwyl mai hyn fydd y cynnydd lleiaf yng Nghymru ar gyfer 2021/22 unwaith eto.
Parcio ceir am ddim, ar ôl 3pm yn ystod yr wythnos ac ar ôl 10am ar ddydd Sadwrn.
Rhewi ffioedd, ar gyfer Hamdden am Oes, meysydd parcio, caeau chwaraeon, caeau 3G, Lido Ponty/Parc Treftadaeth Cwm Rhondda, Ffioedd Profedigaeth a phrydau ysgol.
£200,000 i alluogi'r Cyngor i recriwtio 6 Swyddog Graddedig arall, yn ychwanegol at yr ymrwymiad a wnaed eisoes o dan Gynllun Graddedigion llwyddiannus y Cyngor.
Mae £500,000 ar gyfer Carfan Ddraenio newydd i wella a chyflymu'r gwaith o atgyweirio a gwella systemau draenio hefyd wedi'i gynnwys yn y Gyllideb arfaethedig.